ഐതിഹ്യമാല

കൊട്ടാരത്തില്‍ ശങ്കുണ്ണി

2013

സായാഹ്ന ഫൗണ്ടേഷന്‍

തിരുവനന്തപുരം

Aithihyamala
Malayalam myths and legends
by Kottarathil Sankunny
First published: 1909

epub/pdf version published: 2013

These electronic versions are released under the provisions of Creative Commons Attribution Non-Commercial Share Alike license for free download and usage.
The electronic versions were generated from sources available at WikiSources, futher marked up in LATEX in a computer running gnu/linux operating system. pdf was typeset using XeTEX from TEXLive 2012. ePub version was generated by TEX4ht from the same LATEX sources. The base font used was traditional variant of Rachana, contributed by Rachana Akshara Vedi.

Sayahna Foundation
jwra 34, Jagathy, Trivandrum, India 695014
url: http://www.sayahna.org

പ്രസ്താവന

മലയാളഭാഷയുടെ പരിഷ്കാരാഭിവൃദ്ധികള്‍ക്കായി സര്‍വ്വാത്മനാ പരിശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന മഹാനും ‘മലയാളമനോരമ’ പത്രം, ‘ഭാഷാപോഷിണി’ മാസിക എന്നിവയുടെ നിര്‍മ്മാതാവുമായ പരേതനായ കെ. ഐ. വര്‍ഗീസുമാപ്പിള അവര്‍കള്‍ കോട്ടയത്തു വന്നു സ്ഥിരതാമസം തുടങ്ങിയ കാലം മുതല്‍ ആജീവനാന്തം അദ്ദേഹം ഭാഷാവിഷയമായി ചെയ്തിട്ടുള്ള പരിശ്രമങ്ങളെല്ലാം എന്നെക്കൂടി ഒരു ഭാഗഭാക്കാക്കിവെച്ചുകൊണ്ടാണ് ഇരുന്നിരുന്നതെന്നുള്ള വാസ്തവം അദ്ദേഹത്തെയും എന്നെയും‌പറ്റി അറിവുള്ളവര്‍ക്കൊക്കെ അറിയാവുന്നതാണ്. ഞങ്ങള്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി മനോരമ ആപ്പീസിലിരുന്നു പത്രസംബന്ധമായും മറ്റും ഓരോന്ന് എഴുതുക, വായിക്കുക, തിരുത്തുക മുതലായി അന്നന്നു തീര്‍ക്കേണ്ടുന്ന ജോലികള്‍ ചെയ്തു തീര്‍ത്താല്‍ പകലേ നാലുമണിക്കുശേഷം കുറച്ചു സമയം സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തു വിശ്രമിക്കുന്നതിനുകൂടി അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചിരുന്നു. ആ സമയത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെയും എന്റെയും സ്നേഹിതന്മാരും സരസന്മാരുമായി ചില മാന്യന്മാര്‍കൂടി വന്നുചേരുകയും പതിവായിരുന്നു. അങ്ങനെ ഞങ്ങള്‍ എല്ലാവരുംകൂടി ചില നേരമ്പോക്കുകളും ഫലിതങ്ങളും പറഞ്ഞു രസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന മദ്ധ്യേ പ്രസംഗവശാല്‍ ഒന്നുരണ്ടു ദിവസം ഞാന്‍ ചില ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ പറയുകയും അവ വരുഗീസുമാപ്പിള അവര്‍കള്‍ക്കു വളരെ രസിക്കുകയും അതിനാല്‍ പിന്നെയും ചിലപ്പോള്‍ വല്ല ഐതിഹ്യങ്ങളും പറയുന്നതിന് അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെടുകയും ഞാന്‍ പറയുകയും ചെയ്തു. ക്രമേണ മിക്കവാറും അതൊരു പതിവായിത്തീരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിള, “ഈ ഐതിഹ്യങ്ങളെല്ലാം ഇങ്ങനെ വെറുതെ പറഞ്ഞുകളഞ്ഞാല്‍ പോരാ, ഇവയില്‍ അനേകം നേരമ്പോക്കുകളും അതിശയോക്തികളും അസംബന്ധങ്ങളും ഉണ്ടെങ്കിലും നാം അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടുന്നവയായ പല തത്ത്വങ്ങളും സാരാംശങ്ങളുംകൂടിയുണ്ട്. അതിനാല്‍ ഇവയെല്ലാം ഒന്നെഴുതണം. നമുക്കു മനോരമയിലും ഭാഷാപോഷിണിയിലുമായി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്താം. ഏതു തരം വായനക്കാര്‍ക്കും ഈവക ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ രുചിക്കാതെവരുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. സാരാംശങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കാന്‍ ശക്തിയുള്ളവര്‍ അവയെ ഗ്രഹിക്കും. അതില്ലാത്തവര്‍ നേരമ്പോക്കിനായിട്ടെങ്കിലും ഈവക ഉപന്യാസങ്ങള്‍ വായിക്കാതെ ഇരിക്കുകയില്ല” എന്നു പറയുകയും മറ്റു ചില മാന്യന്മാര്‍ അതിനെ അനുസരിച്ചു പറയുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെശേഷം യഥാവസരം ഞാന്‍ ചില ഐതിഹ്യോപന്യാസങ്ങള്‍ എഴുതാനും മിസ്റ്റര്‍ വര്‍ഗീസുമാപ്പിള അവയെ യഥായോഗ്യം ‘മനോരമ’യിലും ‘ഭാഷാപോഷിണി’ മാസികയിലുമായി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്താനും തുടങ്ങി. ആ ശേഖരത്തില്‍ ഞാന്‍ എഴുതിയ ‘പറയിപെറ്റ പന്തിരുകുലം’ എന്ന ഉപന്യാസം 1073-ല്‍ കുംഭം, മീനം, മേടം എന്നീ മാസങ്ങളിലെ ‘ഭാഷാപോഷിണി’ മാസികയില്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. അതിനെപ്പറ്റി ആയിടയ്ക്ക് ഒരു ‘യോഗ്യന്‍’ ഒരു വര്‍ത്തമാനപത്രത്തില്‍, “ഭാഷാപോഷിണീസഭവകമാസിക മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിളയുടെയും കൊട്ടാരത്തില്‍ ശങ്കുണ്ണി അവര്‍കളുടെയും തറവാട്ടുവക അല്ലാത്തതിനാല്‍ കേവലം നിസ്സാരങ്ങളും യാതൊരുപയോഗവുമില്ലാത്തവയുമായ ‘പറയിപെറ്റ പന്തിരുകുലം’ എന്നും മറ്റുമുള്ള ഉപന്യാസങ്ങള്‍ അതില്‍ ചേര്‍ക്കുന്നതു ന്യായമല്ല. മിസ്റ്റര്‍ ശങ്കുണ്ണിയുടെ ഈവക ലേഖനങ്ങള്‍ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയതിലേക്കു ചെലവായിട്ടുള്ള കടലാസ്സുകളുടെ വിലയും അച്ചടിക്കൂലിയും ശങ്കുണ്ണി അവര്‍കളില്‍നിന്ന് ഈടാക്കി, ‘കേരളപാണിനീയ’ത്തെപ്പറ്റിയും മറ്റും പ്രൌഢങ്ങളായ ലേഖനങ്ങളെഴുതുന്ന ശേഷഗിരിപ്രഭു അവര്‍കള്‍ക്കു കൊടുക്കേണ്ടതാണ്” എന്നു പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. എങ്കിലും അതിനുമുമ്പായിത്തന്നെ കേരളവര്‍മ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാന്‍ സി. എസ്സ്. ഐ. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു മുതലായ പല മഹാന്മാരും പ്രൌഢലേഖനകര്‍ത്താവായ ശേഷഗിരിപ്രഭു എം. ഏ. അവര്‍കള്‍തന്നെയും മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിളയുടെ പേര്‍ക്ക് “കൊട്ടാരത്തില്‍ ശങ്കുണ്ണി അവര്‍കള്‍ എഴുതുന്ന ‘പറയിപെറ്റു പന്തിരുകുലം’ മുതലായ ലേഖനങ്ങള്‍ സരസങ്ങളും സാരസംയുക്തങ്ങളുമായിരിക്കുന്നു. ഈ വക ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ ഒരു കാലത്തു വളരെ വിലയുള്ളവയായിരുന്നതും ഇവയില്‍ നിന്ന് നമുക്ക് അനേകം തത്ത്വങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കാവുന്നതുമാണ്. അതിനാല്‍ മിസ്റ്റര്‍ ശങ്കുണ്ണിയെ ഉത്സാഹിപ്പിച്ച് ഈ വക ലേഖനങ്ങള്‍ കഴിയുന്നതും വിസ്തരിച്ച് എഴുതിക്കാന്‍ നിങ്ങള്‍ ശ്രമിച്ചാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നും മറ്റും എഴുതിയയ്ച്ചിരുന്ന അനേകം എഴുത്തുകള്‍ ഞാന്‍ കണ്ടിട്ടുള്ളതിനാല്‍ മേല്പറഞ്ഞ ‘യോഗ്യ’ന്റെ അഭിപ്രായപ്രകടനം എനിക്ക് ഇച്ഛാഭംഗത്തിനോ നിരുത്സാഹതയ്ക്കോ കാരണമായിട്ടില്ല. അതിനാല്‍ വീണ്ടും ഞാന്‍ ഓരോന്ന് എഴുതിക്കൊണ്ടും മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിള അവയെ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടുമിരുന്നു.

മനോരമയിലേക്ക് എന്നുദ്ദേശിച്ച് എഴുതുന്ന ലേഖനങ്ങള്‍ പത്രത്തിനെ സ്ഥലദൌര്‍ലഭ്യം വിചാരിച്ച് ഞാന്‍ അധികം വിസ്തരിക്കാതെ ചുരുക്കി എഴുതുന്നതു കണ്ടിട്ട് ഒരിക്കല്‍ മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിള, “ഈ വക ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ ചുരുക്കി എഴുതിയാല്‍ നന്നായിരിക്കുകയില്ല. കഴിയുന്നതും വിസ്തരിച്ചുതന്നെ എഴുതിക്കൊളൂ. പത്രത്തില്‍ സ്ഥലം മതിയാകാതെ വന്നാല്‍ രണ്ടോ മൂന്നോ ലക്കങ്ങളിലായി തുടരെ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്താമല്ലോ. ഇവയെല്ലാംകൂടി ചേര്‍ത്ത് ഒടുക്കം ഒരു പുസ്തകമാക്കി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തണമെന്നുകൂടി ഞാന്‍ വിചാരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ ഒട്ടും ചുരുക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഞാന്‍ “ഇതു പുസ്തകമാക്കണമെങ്കില്‍ എല്ലാം മാറ്റിയെഴുതണമല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ ഇവയെല്ലാം ലേഖനരീതിയിലാണല്ലോ എഴുതിയിരിക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിന് വറുഗീസ് മാപ്പിള അവര്‍കള്‍, “മാറിയെഴുതുകയൊന്നും വേണ്ട. പുസ്തകമാകുമ്പോള്‍ കുറച്ചുകൂടി പ്രൌഢതയും അര്‍ത്ഥഗാംഭീര്യവും ചമത്കാരവുമൊക്കെ ഉണ്ടായിരുന്നാല്‍ കൊള്ളാം. എങ്കിലും ഈ രീതിയില്‍ത്തന്നെ ഇരുന്നാലും പോരെന്നില്ല. പിന്നെ പുസ്തകമാ‍യി അച്ചടിക്കുന്ന കാലത്തു വല്ലതും തിരുത്തണമെന്നു തോന്നിയാല്‍ നമുക്ക്‌ അങ്ങിനെയും ചെയ്യാമല്ലോ. അതൊക്കെ അപ്പോള്‍ നിശ്ചയിക്കാം. ഇപ്പോള്‍ ഈ രീതിയില്‍തന്നെ കഴിയുന്നതും വിസ്തരിച്ചെഴുതിക്കോളൂ; അതു മതി” എന്നാണ് മറുപടി പറഞ്ഞത്. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ അതില്പിന്നെ എഴുതിയ ഉപന്യാസങ്ങള്‍ എല്ലാം ചുരുക്കാതെയും മുന്‍‌രീതിയില്‍ത്തന്നെയുമാണ്. എങ്കിലും വറുഗീസുമാപ്പിള അവര്‍കളുടെ അകാല നിര്യാണം നിമിത്തം എന്റെ ഉപന്യാസങ്ങള്‍ക്കു പുസ്തകരൂപേണ പുറത്തുവരാനുള്ള ഭാഗ്യം ഏതത്കാലപര്യന്തം സിദ്ധിച്ചിട്ടില്ല. മിസ്റ്റര്‍ വറുഗീസുമാപ്പിളയുടെ വിയോഗത്തോടുകൂടി ഈവക ഉപന്യാസങ്ങളെഴുതുവാന്‍ എനിക്ക് തീരെ ഉത്സാഹമില്ലാതെയായി. എങ്കിലും ചില ഉപന്യാസങ്ങള്‍ അതില്‍ പിന്നീടും ഞാന്‍ എഴുതീട്ടുണ്ട്. വറുഗീസുമാപ്പിള അവര്‍കള്‍ കുറച്ചുകാലംകൂടി സ്വസ്ഥശരീരനായി ജീവിച്ചിരുന്നെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ഈവക ഉപന്യാസങ്ങള്‍ ഇതിലധികമായി എഴുതുന്നതിനും അവയെല്ലാം ഇതിനുമുമ്പു പുസ്തകാകൃതിയില്‍ പുറത്തുവരുന്നതിനും ഇടയാകുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. വറുഗീസുമാപ്പിള അവര്കള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ഈ ഉപന്യാസങ്ങള്‍ പുസ്തകരൂപേണ അച്ചടിച്ചു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തണമെന്നോ ആരെങ്കിലും പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുമെന്നോ ഉള്ള വിചാരം ഒരിക്കലും ലേശം‌പോലും എനിക്കുണ്ടായിരുന്നില്ല.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഇക്കഴിഞ്ഞ മകരമാസത്തില്‍ ‘ലക്ഷ്മീഭായി’ എന്ന മാസികയുടെ മാനേജരായ വെള്ളായ്ക്കല്‍ നാരായണമേനോനവര്‍കള്‍ എന്റെ ഈവക ഉപന്യാസങ്ങള്‍ അദ്ദേഹം പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിവരുന്ന ‘ലക്ഷ്മീഭായിഗ്രന്ഥാവലി’യില്‍ ചേര്‍ത്തു പുസ്തകരൂപേണ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുന്നതിന് എനിക്ക് സമ്മതമുണ്ടോ എന്ന് എന്നോട് എഴുതിച്ചോദിക്കുകയും അതിന് ഞാന്‍ സന്തോഷസമേതം സമ്മതിച്ചു മറുപടി അയച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഞാന്‍ മനോരമയിലും ഭാഷാപോഷിണിയിലും മറ്റും എഴുതീട്ടുള്ള ഐതിഹ്യോപന്യാസങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന് സൌകര്യമില്ലാത്തതിനാല്‍ അതുകൂടി ഞാന്‍ ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് അദ്ദേഹം വീണ്ടും എഴുതി അയയ്ക്കുകയാല്‍ ഈ ഒന്നാംഭാഗം പുസ്തകത്തിലേക്ക് ആവശ്യപ്പെട്ട ഇരുപത്തൊന്ന് ഉപന്യാസങ്ങള്‍ ഞാന്‍ ഉടനെ ശേഖരിച്ച് അയച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ എന്റെ ഇതര കൃതികളുടെ ബാഹുല്യം നിമിത്തം അവയെ ആകപ്പാടെ മാറ്റിയെഴുതി ശരിപ്പെടുത്തുന്നതിന് എനിക്ക് സാധിച്ചില്ല. സ്വല്പമായി ചില ഭേദഗതികള്‍ വരുത്തി ക്രമപ്പെടുത്തുന്നതിനു മാത്രമേ തരപ്പെട്ടുള്ളൂ. അതിനാല്‍ വാചക രീതിയിലും മറ്റും ഇതില്‍ കാണുന്ന ന്യൂനതകള്‍ സജ്ജനങ്ങളായ വായനക്കാര്‍ ക്ഷമിച്ചുകൊള്ളുമെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു.

ഇത്രയും പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ‘ഐതിഹ്യമാല’ എന്ന ഈ പുസ്തകത്തില്‍ക്കാണുന്ന ഉപന്യാസങ്ങള്‍ ഞാന്‍ പലപ്പോഴായി എഴുതുകയും മലയാളമനോരമ, ഭാഷാപോഷിണി മാസിക മുതലായവയില്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാണെന്നും ഇവയെ ഇപ്പോള്‍ ഇപ്രകാരം അച്ചടിപ്പിച്ചു പുറത്തിറക്കീട്ടുള്ളത് ഭാഷാപോഷണാര്‍ത്ഥം പല പ്രകാരത്തില്‍ പരിശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന എന്റെ പ്രിയമിത്രമായ വെള്ളായ്ക്കല്‍ നാരായണമേനോനവര്‍കളാണെന്നും സ്പഷ്ടമായിട്ടുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ ഇതില്‍ ഇരുപത്തൊന്നാമതായി ചേര്‍ത്തിരിക്കുന്ന ‘കിടങ്ങൂര്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍’ എന്ന ആനയെക്കുറിച്ചുള്ള ഉപന്യാസം ‘വിദ്യാവിനോദിനി’ എന്നു പ്രസിദ്ധിയോടുകൂടി പ്രചരിച്ചിരുന്ന മാസികയിലേക്ക് ഞാന്‍ ‘ഭക്തപ്രിയന്‍’ എന്ന പേരുവച്ച് എഴുതിയയയ്ക്കുകയും 1078 തുലാത്തിലെ വിനോദിനിയില്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതാണ്. ഇപ്രകാരം ഞാന്‍ എഴുതുകയും മനോരമയിലും ഭാഷാപോഷിണിയിലും മറ്റും ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളവയും ഈ ഒന്നാം ഭാഗത്തില്‍ ഉള്‍പ്പെടാത്തവയുമായി ഇനി ചില ഉപന്യാസങ്ങള്‍കൂടിയുണ്ട്. ഈ ഒന്നാംഭാഗം വായനക്കാര്‍ക്കു രുചിക്കുന്നപക്ഷം അവയെല്ലാംകൂടി ചേര്‍ത്ത് രണ്ടാംഭാഗമായി ഒരു പുസ്തകംകൂടി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്താന്‍ ഈ പ്രസാധകന്‍‌തന്നെ വിചാരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നുള്ള വിവരവും വായനക്കാരെ അറിയിച്ചുകൊണ്ടും എന്റെ ഈ ഉപന്യാസങ്ങളെ ഇപ്രകാരം പുസ്തകരൂപേണ പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ഇതില്‍ എന്റെ ജീവചരിത്രസംക്ഷേപംകൂടി എഴുതിച്ചുചേര്‍ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതില്‍ പ്രസാധകന്റെ പേരില്‍ എനിക്കുള്ള കൃതജ്ഞത സീമാതീതമായിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള വാസ്തവംകൂടി പ്രസ്താവിച്ചുകൊണ്ടും ഈ പ്രസ്താവനയെ ഇവിടെ സമാപിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

കോട്ടയം കൊട്ടാരത്തില്‍ ശങ്കുണ്ണി
5-9-1084 (17-4-1909)

അദ്ധ്യായം 1
ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവ്

പണ്ട് തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്ത് (ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂറില്‍) ¹ ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന കുമാരനല്ലൂര്‍ പടിഞ്ഞാറ്റുംഭാഗത്ത് ‘പുളിക്കല്‍ച്ചെമ്പകശ്ശേരി’എന്ന് ഇല്ലപ്പേരായിട്ട് ഒരു നമ്പൂതിരിയുണ്ടായിരുന്നു. ആ നമ്പൂതിരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് ഒരു ഉണ്ണിയും ആ ഉണ്ണിയുടെ മാതാവായിട്ടു വിധവയായ ഒരന്തര്‍ജനവുമല്ലാതെ പ്രായം തികഞ്ഞ പുരുഷന്മാരാരും ഇല്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ആ കുടുംബത്തില്‍ അതികലശലായ ദാരിദ്ര്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കുടുംബത്തിലെ ഏകസന്താനമായ ഉണ്ണി ഉപനയനം കഴിഞ്ഞു ബ്രഹ്മചാരിയായി വേദാദ്ധ്യയനം ചെയ്തുകൊണ്ടു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം മദ്ധ്യാഹ്നസമയത്ത് ആയുധപാണികളും അന്യനാട്ടുകാരുമായ അഞ്ഞൂറോളം നായന്മാര്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. അവര്‍ കോഴിക്കോട്ടുരാജാവും കൊച്ചിരാജാവും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തില്‍ പരാജിതന്മാരായി പ്രാണരക്ഷാര്‍ത്ഥം ഓടിപ്പോന്ന സൈനികന്മാരായിരുന്നു. രണ്ടുമൂന്നുദിവസമായിട്ടു ഭക്ഷണം കഴിക്കായ്കയാല്‍ അവര്‍ അത്യന്തം പരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നിരുന്നു. അവര്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ വന്നപ്പോള്‍ ചില ബ്രഹ്മചാരികളായ ഉണ്ണികളും ചില ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാരും കുളത്തിലിറങ്ങി മാധ്യന്ദിനം കഴിച്ചു കേറിപ്പോകുന്നതായിക്കണ്ട് അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഞങ്ങള്‍ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിട്ട് ഇന്നേക്കു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമായി. എവിടെച്ചെന്ന് ആരോടു ചോദിച്ചാലാണ് ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു നേരത്തെ ആഹാരം കിട്ടുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. ചില ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാരും ബ്രഹ്മചാരികളും അതു കേട്ടിട്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ പോയി. ചിലര്‍ തിരിഞ്ഞുനിന്ന് “ഇതാ ആ പുറകേവരുന്ന ബ്രഹ്മചാരിയോടു ചോദിച്ചാല്‍ മതി. അദ്ദേഹം നിങ്ങള്‍ക്കു ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗമുണ്ടാക്കിത്തരാതിരിക്കുകയില്ല. അദ്ദേഹം ധാരാളം സ്വത്തും ഔദാര്യവുമുള്ള ആളാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇവര്‍ ഈ പറഞ്ഞതു പരിഹാസമായിട്ടാണെന്നു സൈനികര്‍ക്കു മനസ്സിലായില്ല. അവര്‍ ബ്രഹ്മചാരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് വന്ദിച്ച് തങ്ങള്‍ക്കു ഭക്ഷണത്തിനു വല്ലതും തരണമെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. ആ ബ്രഹ്മചാരി പുളിക്കല്‍ ചെമ്പകശ്ശേരിയിലെ ആയിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്ത് അക്കാലത്തു വളരെ ദാരിദ്ര്യമായിരുന്നു എന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഈ ഭടന്മാരെ തന്റെ അടുക്കലേക്കു പറഞ്ഞയച്ചതു തന്റെ സഹപാഠികളില്‍ ചിലരാണെന്നും താന്‍ ദരിദ്രനായിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു തന്റെ പേരില്‍ അവര്‍ക്കുള്ള പുച്ഛംനിമിത്തം അവര്‍ ഇപ്രകാരം ചെയ്തതാണെന്നും ആ ബ്രഹ്മചാരിക്കു മനസ്സിലായി. ഉടനെ അദ്ദേഹം തന്റെ കഴുത്തില്‍ കിടന്നിരുന്ന പുലിനഖമോതിരം അഴിച്ച് ആ ഭടന്മാര്‍ക്കു കൊടുത്തിട്ട് “നിങ്ങള്‍ ഇതു കൊണ്ടുപോയി വിറ്റ് അരിയും സാമാനങ്ങളുമെല്ലാം വാങ്ങി, ഇപ്പഴത്തെ ഭക്ഷണം കഴിക്കണം; വൈകുന്നേരത്തേക്കു ഞാന്‍ വേറേ എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗമുണ്ടാക്കിത്തരാം. ഊണു കഴിച്ചു നിങ്ങള്‍ വേഗത്തില്‍ വരണം. കാണാതെ പൊയ്ക്കളയരുത്” എന്നു പറഞ്ഞയച്ചു.

ആ ഭടന്മാര്‍ പുലിനഖമോതിരം കൊണ്ടുപോയി വിറ്റ് അരി മുതലായവ എല്ലാം വാങ്ങി ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ഇപ്രകാരം ഔദാര്യമുള്ള ഈ ബ്രഹ്മചാരി ഏതില്ലത്തെയാണെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്ഥിതി ഏതു പ്രകാരമാണെന്നും മറ്റും അന്വേഷിച്ചറിയുകയും ചെയ്തതിന്റെശേഷം അവര്‍ വേഗത്തില്‍ വീണ്ടും ആ ബ്രഹ്മചാരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് വന്ദിച്ച് “ഇനി അടിയങ്ങള്‍ എന്തു വേണമെന്നു കല്പിക്കണം. കല്പന ചെയ്‌വാന്‍ അടിയങ്ങള്‍ സന്നദ്ധരാണ്. ഇന്നു മുതല്‍ അവിടുന്ന് അടിയങ്ങളുടെ തമ്പുരാനും അടിയങ്ങള്‍ അവിടുത്തെ ആജ്ഞാകരന്മാരുമാണ്. ഇനി അടിയങ്ങള്‍ മറ്റൊരാളെ ആശ്രയിച്ച് ഉപജീവിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു ബ്രഹ്മചാരി “നിങ്ങള്‍ അങ്ങനെ നിശ്ചയിച്ചുവെങ്കില്‍ ഞാനും അപ്രകാരംതന്നെ സമ്മതിച്ചിരിക്കുന്നു. നിങ്ങള്‍ക്കു ഭക്ഷണത്തിനു തരുന്നതിനെന്നല്ല, എനിക്ക് അഹോവൃത്തി കഴിക്കുന്നതിനുപോലും എന്റെ കൈവശവും തറവാട്ടിലും യാതൊന്നുമില്ല. എനിക്ക് വേണ്ടതുകൂടി നിങ്ങളുണ്ടാക്കിത്തരേണ്ടതായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ ആദ്യമായി വേണ്ടത് ഉച്ചയ്ക്കു നിങ്ങളെ എന്റെ അടുക്കലേക്കു പറഞ്ഞയച്ചവരുടെ ഇല്ലങ്ങളില്‍ക്കേറി കൊള്ളയടിച്ചു സര്‍വസ്വവും അപഹരിക്കുകയാണ്. ഇതു കഴിഞ്ഞിട്ടു വേണ്ടതു പിന്നെ ഞാന്‍ പറയാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടന്‍ ആ ഭടന്മാര്‍ “കല്പന പോലെ” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ ബ്രഹ്മചാരിയെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നു പോയി. ഓരോ നമ്പൂതിരിമാരുടെ ഇല്ലങ്ങളില്‍ കയറി കൊള്ളയിടുവാന്‍ തുടങ്ങി. ആ ലഹളയില്‍ അവര്‍ ചില ഇല്ലങ്ങളിലെ സര്‍വസ്വവും അപഹരിച്ചു. എന്നു മാത്രമല്ല, എല്ലാവരെയും നിഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്തു.

പുളിക്കല്‍ച്ചെമ്പകശ്ശേരിയിലെ ഉണ്ണി ഒരു ദിവസം അക്കാലത്ത് ഈ ദേശങ്ങളുടെ അധിപതിയായിരുന്ന തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, തനിക്കു താമസിക്കുന്നതിനു സ്വന്തമായി ഒരു സ്ഥലമില്ലെന്നും വില കൊടുത്തു വാങ്ങാന്‍ തനിക്കു സ്വത്തില്ലെന്നും താനൊരു ദരിദ്രനാണെന്നും ഇല്ലത്തു താനും തന്റെ മാതാവുമല്ലാതെ വേറെ ആരുമില്ലെന്നും അതിനാല്‍ ഒരു പുരയിടം ദാനമായിട്ടു തരണമെന്ന് അറിയിച്ചു. രാജാവ് ഇതുകേട്ട് “ഉണ്ണിക്ക് ഒരു ദിവസംകൊണ്ട് വെട്ടിയെടുക്കാവുന്നിടത്തോളം വിസ്താരത്തില്‍ ഒരു പുരയിടം നമ്മുടെ രാജ്യത്തിനകത്ത് എവിടെയെങ്കിലും വെട്ടിവളച്ചെടുത്തുകൊള്ളുന്നതിന് നാം അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഉണ്ണി “എന്നാല്‍ അപ്രകാരം ഒരു പ്രമാണംകൂടി തരണം. അല്ലാഞ്ഞാല്‍ എനിക്കൊരുറപ്പില്ലല്ലോ” എന്നറിയിച്ചു. രാജാവ് ഇതുകേട്ട് ഉടനെ തന്റെ മന്ത്രിയായ പുതിയിടത്തില്‍ ഉണ്യാതിരിയെ വരുത്തി മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രകാരം അനുവദിച്ചതായി ഒരു നീട്ടെഴുതിക്കൊണ്ടു വരുവാന്‍ ആജ്ഞാപിച്ചു. ബുദ്ധിമാനായ മന്ത്രി ഇതു കേട്ടു രാജാവിനോടു സ്വകാര്യമായിട്ട് “ഇതില്‍ എന്തോ ചതിയുണ്ടെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. ഈ ഉണ്ണിക്ക് ഇപ്രകാരം ഒരു പുരയിടം കൊടുക്കാനനുവദിച്ചാല്‍ വാമനമൂര്‍ത്തിക്കു മൂന്നടി ഭൂമി കൊടുത്ത മഹാബലിക്കു പറ്റിയതുപോലെ, പറ്റിയേക്കും. ഈ ഉണ്ണി ഒട്ടും കുറഞ്ഞവനല്ലെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖലക്ഷണങ്ങള്‍കൊണ്ടുതന്നെ സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്” എന്നറിയിച്ചു. രാജാവ് മന്ത്രിയുടെ ഉപദേശത്തെ അത്ര സാരമുള്ളതായി ഗണിച്ചില്ല. ഉടനെ മന്ത്രി നീട്ടെഴുതിക്കൊണ്ടുവരികയും രാജാവ് ഒപ്പും മുദ്രയുംവെച്ചു നീട്ട് ഉണ്ണിക്കു കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ പിറ്റേദിവസം രാവിലെ ആ ബ്രഹ്മചാരി ഒരു ഉടവാളുമായി പുറപ്പെട്ട് അക്കാലത്തു കുമാരനല്ലൂര്‍ പടിഞ്ഞാറ്റുംഭാഗമെന്നു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്ന പ്രദേശത്തിനു ചുറ്റും ആ വാളുകളുകൊണ്ട് ഓരോന്ന് വെട്ടിക്കൊണ്ട് ഒരു പ്രദക്ഷിണമായിട്ടു വന്നു. ഒരു ദിവസം കൊണ്ടു വെട്ടിയെടുക്കാവുന്ന സ്ഥലം എടുത്തുകൊള്ളാനാണല്ലോ തെക്കുംകൂര്‍രാജാവ് പ്രമാണം കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ പ്രകാരം വെട്ടിയെടുത്ത ഊര് (ദേശം) ആകയാല്‍ ആ ദേശത്തിന് ‘ഉടവാളൂര്” എന്ന പേരിടുകയും ചെയ്തു. ഉടവാളൂര് എന്നുള്ളത് കാലക്രമേണ ‘കുടമാളൂര്”എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോഴും ആ പ്രദേശത്തിനു കുടമാളൂര്‍ എന്നുതന്നെ പേര്‍ വിളിച്ചു വരുന്നു. പിന്നെ അവിടെ ഒരു ഭവനം പണിയിക്കുകയും ആ പ്രദേശത്തിനു ചുറ്റും ഒരു കോട്ടകെട്ടിക്കുകയും ചെയ്ത് ആ ഉണ്ണി തന്റെ മാതാവോടുകൂടി സ്ഥിരതാമസം അവിടെ ആക്കുകയും ചെയ്തു. ഭടന്മാര്‍ ഓരോ സ്ഥലങ്ങളില്‍ക്കേറി കൊള്ളചെയ്തു കൊണ്ടുവന്ന അളവറ്റ ധനംകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു സമ്പാദ്യവും ധാരാളമായി. അങ്ങനെ ആ ദേശത്തിന്റെ ആധിപത്യത്തോടും രാജപദവിയോടുംകൂടി ആ ഉണ്ണി സൈന്യസമേതം അവിടെ താമസിച്ചുതുടങ്ങിയ കാലം മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും പുളിക്കല്‍ച്ചെമ്പകശ്ശേരിയിലെ കൊച്ചുതമ്പുരാന്‍ എന്നു വിളിച്ചുതുടങ്ങി. അനന്തരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമാവര്‍ത്തനം കഴിയുകയും ഇല്ലപ്പേരില്‍ ‘പുളിക്കല്‍’ എന്നുണ്ടായിരുന്നത് ലോപിച്ചുപോവുകയും അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും ‘ചെമ്പകശ്ശേരിത്തമ്പുരാന്‍’ എന്നും ‘ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവ്’ എന്നും പറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ ചെമ്പകശ്ശേരിനമ്പൂരി ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവായിത്തീര്‍ന്നു.

അനന്തരം ആ ഭടന്മാര്‍ വേമ്പനാട്ടുകായലിന്റെ പടിഞ്ഞാറെക്കര ‘വേമ്പനാട്ടു’ രാജാവിന്റെ അധീനത്തിലിരുന്ന അമ്പലപ്പുഴനാട്ടുമ്പുറം, ആ രാജാവിനെ ജയിച്ചു കൈവശപ്പെടുത്തുകയും ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവിന്റെ സ്ഥിരതാമസവും രാജധാനിയും അവിടെയാക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ പ്രദേശത്തിനു ‘ചെമ്പകശ്ശേരി രാജ്യം’ എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു.

ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവായിത്തീര്‍ന്ന ആ നമ്പൂരി വിവാഹം കഴിച്ചു കുടി വെച്ചതു കുടമാളൂര്‍ മഠത്തില്‍ത്തന്നെയാണ് (ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവിന്റെ ഭവനത്തിനു ‘മഠം’ എന്നാണു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്).

പുളിക്കല്‍ച്ചെമ്പകശ്ശേരിനമ്പൂരി കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു ഊരാണ്‍മക്കാരനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം തന്റെ ഭടന്മാരെക്കൊണ്ട് കൊള്ളയും ഹിംസയും ചെയ്യിച്ച ഇല്ലങ്ങളിലെ നമ്പൂരിമാരും ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരനായിരുന്നു. ഊരാണ്‍മക്കാരായ നമ്പൂരിമാരെ അദ്ദേഹം ഇപ്രകാരം ദ്രോഹിക്കുക നിമിത്തം ശേഷമുള്ള ഊരാളരായ നമ്പൂരിമാര്‍കൂടി ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഊരാണ്‍മസ്ഥാനം വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുകയും അദ്ദേഹത്തെ മേലാല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കടത്തിക്കൂടാ എന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നുമാത്രവുമല്ല, പുളിക്കല്‍ച്ചെമ്പകശ്ശേരി നമ്പൂരിക്കു കുമാരനല്ലൂര്‍ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കെനടയില്‍ മതില്‍പുറത്ത് മതിലിനോടു ചേര്‍ന്ന് ഒരു മഠമുണ്ടായിരുന്നത് ശേഷമുള്ള നമ്പൂരിമാര്‍ തീവയ്പിച്ചു ഭസ്മമാക്കിക്കളയുകയും ചെയ്തു. ആ മഠമിരുന്ന പുരയിടത്തിന് ഇന്നും ‘പുളിക്കല്‍മഠത്തില്‍ പുരയിടം’ എന്നാണു പേര് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ചെമ്പകശ്ശേരിത്തമ്പുരാന്‍ ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്ന കാലത്തു കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഊരാണ്‍മക്കാരായ നമ്പൂരിമാരെ ദ്രോഹിക്കുകയാല്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ അനിഷ്ടംനിമിത്തം കാലാന്തരത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു പലവിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളുണ്ടായിത്തുടങ്ങി. അനര്‍ത്ഥഹേതു അനിഷ്ടമാണെന്നും അതിനു കുമാരനല്ലൂര്‍ നടയില്‍ വിളിച്ചുചൊല്ലിപ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുകയും ഒരാനയെ നടയ്ക്കിരുത്തുകയും ചെയ്താലല്ലാതെ നിവൃത്തിയുണ്ടാതല്ലെന്നും പ്രശ്നക്കാര്‍ വിധിക്കുകയാല്‍ തമ്പുരാന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുന്നതിനായി കുമാരനല്ലൂര്‍ ചെന്നുഎങ്കിലും അദ്ദേഹം മതില്‍ക്കകത്തു കടക്കുന്നതിന് ഊരാണ്‍മക്കാരായ നമ്പൂരിമാര്‍ അനുവദിച്ചില്ല. ഒടുക്കം ചെമ്പകശ്ശേരിത്തമ്പുരാന്‍ മതില്‍ക്കു പുറത്തുനിന്നു പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുകയും നടയ്ക്കിരുത്താനായി കൊണ്ടുചെന്നിരുന്ന ആനയെ ഒരു പൊന്നുന്തലേക്കെട്ട് കെട്ടിച്ചു മതില്‍ക്കകത്തേക്ക് അഴിച്ചുവിടുകയും ചെയ്തിട്ടു കുടമാളൂര്‍ക്ക് പോവുകയും ചെയ്തു. ആ തലേക്കെട്ട് ഇന്നും കുമാരനല്ലൂര്‍ ഭണ്ഡാര ത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ട്. വിഷുവിന് കണിവയ്ക്കാനും ഉത്സവകാലത്തും അത് പുറത്തെടുത്ത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. അതില്‍ ‘ചെമ്പകശ്ശേരിവക’ എന്നു പേരു വെട്ടിയിട്ടുമുണ്ട്.

ഇപ്രകാരം ആദ്യം അമ്പലപ്പുഴ രാജാവായിത്തീര്‍ന്ന മഹാന്റെ സീമന്തപുത്രനായിരുന്നു അമ്പലപ്പുഴെ ‘പൂരാടംപിറന്ന തമ്പുരാന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനും സര്‍വജ്ഞനുമായിരുന്ന ഗംഭീരമാനസന്‍. അങ്ങനെ നാലോ അഞ്ചോ തലമുറ കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അമ്പഴപ്പുഴരാജ്യം തിരുവിതാംകൂറിലേക്കായി. ഒടുക്കം ആ വംശത്തില്‍ ഒരു തമ്പുരാട്ടി മാത്രം ശേഷിക്കുകയും ആ തമ്പുരാട്ടി പത്തുപതിനഞ്ചു കൊല്ലംമുമ്പേ കുടമാളൂര്‍ മഠത്തില്‍വെച്ച് തീപ്പെട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോള്‍ അവിടെയുള്ളവര്‍ ‘വേലിയാംകോല്‍’ എന്നൊരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തുനിന്ന് ഇവിടെ ദത്തുകേറിയവരും അവരുടെ സന്താനങ്ങളുമാണ്. അമ്പലപ്പുഴരാജാവിന്റെ സ്ഥാനം ഇപ്പോള്‍ വഹിച്ചുപോരുന്നത് (ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങള്‍ക്കു മാത്രം) തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ പ്രതിനിധിയായിട്ടു കുടമാളൂര്‍ തെക്കേടത്തു ഭടതിരിപ്പാടവര്‍കളാണ്.

¹ ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യവും ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കും ഇല്ല.

അദ്ധ്യായം 2
കോട്ടയത്ത് രാജാവ്

കോട്ടയത്തുരാജകുടുംബം ബ്രിട്ടീ‌ഷുമലബാറിന്റെ വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള താലൂക്കുകളില്‍ ഒന്നായ കോട്ടയം താലൂക്കിലാകുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലുള്ള സ്ത്രീപുരു‌ഷന്മാര്‍ യഥാകാലം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ അവിടെ വിദ്വാന്മാരല്ലാതെ ഉണ്ടായിരിക്ക പതിവില്ല. എങ്കിലും ഒരുകാലത്ത് ആ രാജകുടുംബത്തില്‍ കേവലം മന്ദബുദ്ധിയായ ഒരു രാജകുമാരന്‍ അഭൂതപൂര്‍വമായിസംഭവിക്കുന്നതിനിടയായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചാണ് കുറഞ്ഞൊന്ന് ഇവിടെ പ്രസ്താവിക്കാന്‍ പോകുന്നത്.

അക്കാലത്ത് ആ രാജകുടുംബത്തില്‍ രാജാധിപത്യം ഉണ്ടായിരുന്നതിനാലും വേറെ പുരു‌ഷന്മാര്‍ അവിടെ ഇദ്ദേഹത്തെക്കാള്‍ മൂത്തവരായി ഇല്ലാതെയിരുന്നതുകൊണ്ടും ഈ രാജകുമാരനെ ബാല്യകാലത്തില്‍ സാധാരണയായി അധികം താല്പര്യത്തോടുകൂടി വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിച്ചു എങ്കിലും തന്നിമിത്തം യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. രാജ്യഭാരം വഹിക്കേണ്ട ചുമതലക്കാരനായ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ കേവലം മൃതപ്രായമായിത്തന്നെ വളര്‍ന്നുവന്നു. അത്യന്തം വിദു‌ഷിയായ ഒരു രാജ്ഞിയുടെ പുത്രനും ആ മാതാവിനാല്‍ യഥോചിതം വളര്‍ത്തപ്പെട്ടയാളും സകലശാസ്ത്രപാരംഗതന്മാരായ പണ്ഡിതവര്യന്മാരാല്‍ യഥാകാലം അതിശ്രദ്ധയോടുകൂടി ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടയാളുമായ ഈ രാജകുമാരന്‍, മന്ദബുദ്ധികളെ എത്രതന്നെ ജാഗ്രതയോടുകൂടി വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിച്ചാലും യാതൊരു പ്രയോജനവും ഉണ്ടാകുന്നതല്ലെന്നുള്ളതിലേയ്ക്ക് നല്ലൊരു ദൃഷ്ടാന്തമായിരുന്നു.

ഈ രാജകുമാരന് ഏകദേശം പതിനാറു വയസ്സു പ്രായമായ സമയം അയല്‍രാജ്യാധിപന്‍ ആയ അന്നത്തെ കോഴിക്കോട്ട് സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്‍ തീപ്പെട്ടു. ഈ രണ്ടു രാജകുടുംബാംഗങ്ങളും തമ്മില്‍ മുമ്പിനാലെ വളരെ ബന്ധുത്വത്തോടുകൂടിയ സ്ഥിതിയാകയാല്‍ ഇങ്ങനെയുള്ള അവസരങ്ങളില്‍ അടിയന്തിരം അന്വേ‌ഷിക്കാനായി പരസ്പരം പോവുക പതിവുണ്ട്. അങ്ങനെ പോവുകയോ വരികയോ ചെയ്താല്‍ രണ്ടു സ്ഥലത്തുള്ള രാജാക്കന്മാരും നല്ല വ്യുത്പന്നന്മാരായിരിക്കുന്നതിനാല്‍ അവരുടെ പരസ്പര സംഭാ‌ഷണം ഗീര്‍വാണഭാ‌ഷയിലാണ് പതിവ്. അതിനാല്‍ സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്‍ തീപ്പെട്ടുപോയി എന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം കേട്ടപ്പോഴേക്കും ഈ രാജകുമാരന്റെ അമ്മയായ രാജ്ഞിക്ക് അപരിമിതമായ മനസ്താപം സംഭവിച്ചു. സാമൂതിരിപ്പാട് തീപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് അടിയന്തിരം അന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിന് കീഴ്മര്യാദപ്രകാരം ഒരാള്‍ പോകാതെയിരുന്നാല്‍ അത് ലൗകികത്തിനും വേഴ്ചയുടെ സ്ഥിതിക്കും വളരെ പോരാത്തതാണ്. പോവുകയെന്നുവെച്ചാല്‍ ഏകദേശം പുരു‌ഷ പ്രായം തികഞ്ഞിട്ട് ഈ മൂടന്മാഗ്രസരനായ കുമാരനല്ലാതെ ആരുമില്ലതാനും. ഇയ്യാള്‍ അവിടെ ചെന്നാല്‍ വല്ലതുമൊരു വാക്ക് ഗീര്‍വാണത്തില്‍ സംസാരിക്കണമെങ്കില്‍ അറിഞ്ഞുകൂടാ. അവര്‍ വല്ലതും പറഞ്ഞെങ്കില്‍ അതു മനസ്സിലാവുകയുമില്ല. ഈശ്വരാ! ഞാന്‍എന്താണു വേണ്ടത്? വലിയ കഷ്ടമായിത്തീര്‍ന്നുവല്ലോ എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു രാജ്ഞി വ്യസനിച്ചു. ഒടുക്കം ഒരു വാക്ക് ചോദിച്ചാല്‍ മതിയെന്നും പിന്നെ വേണ്ടുന്നതൊക്കെ പറയുന്നതിനു നല്ല വിദ്വാന്മാരായ ചില ആളുകളെ കൂടെ അയയ്ക്കാമെന്നും രാജകുമാരന്‍ ഗാംഭീര്യം നടിച്ചിരുന്നുകൊള്ളട്ടെ എന്നും മറ്റും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അപ്പോള്‍ തന്റെ പുത്രനെ അടുക്കല്‍ ഇരുത്തി കോഴിക്കോട്ടു ചെന്നാല്‍ ചോദിക്കേണ്ടതായ “മയാ കിം കര്‍ത്തവ്യം” എന്ന ഒരു വാക്യം ഉരുവിടുവിച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ മൂന്ന് അഹോരാത്രം ഉരുവിട്ടപ്പോഴേക്കും അതു രാജകുമാരന് ഒരു വിധം പാഠമായി. പിന്നെയും അധികം താമസിച്ചാല്‍ പുല കഴിയുന്നതിനു മുമ്പായി അവിടെ ചെന്നു കാണുന്നതിനു ദിവസം മതിയാകാതെ ഇരുന്നതിനാല്‍ അവിടെ എത്തുന്നതുവരെ ഈ വാക്യം ഉരുവിട്ടു കൊള്ളുന്നതിന് തന്റെ പുത്രനോടും ശേ‌ഷം വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം മറ്റു ചുല വിദ്വാന്മാരോടും പറഞ്ഞുറപ്പിച്ച് രാജ്ഞി യാത്ര അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പരിവാരസമേതം രാജകുമാരനെയും കൊണ്ട് അതിവിദ്വാന്മാരായ ചില യോഗ്യന്മാര്‍ പുറപ്പെട്ടു. കോഴിക്കോട്ടെത്തുന്നതുവരെ ഇവര്‍ ഈ വാക്യം ഇടവിടാതെ പറഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും രാജകുമാരന്‍ ഉരുവിടുകയും ചെയ്തു. അവിടെ എത്തിയ ഉടന്‍ തന്നെ സാമൂതിരിസ്ഥാനം ഏറ്റു നാടുവാഴാനിരിക്കുന്ന ആളായ ഇളംകൂറു രാജാവ് വന്ന് യഥോചിതം എതിരേറ്റുകൊണ്ടുപോയി സല്‍ക്കരിച്ചിരുത്തി. ഉടനെ രാജകുമാരന്‍ തന്റെ അമ്മ ഉപദേശിച്ചിരുന്നതും താന്‍ അതുവരെ ഉരുവിട്ടുകൊണ്ടിരുന്നതുമായ ആ വാക്യം പോലും ശരിയായി പറയാന്‍ കഴിയാതെ “മയ കിം കര്‍ത്തവ്യം” എന്നു ചോദിച്ചു. രാജകുമാരന്‍ മയാ എന്നുള്ളതിന്റെ ദീര്‍ഘം കൂടാതെ അബദ്ധമായി പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് ഇദ്ദേഹം ഒരു മൂടന്മനാണെന്നും മയാ (എന്നാല്‍) കിം (എന്ത്) കര്‍ത്തവ്യം (ചെയപ്പെടേണ്ടത്) എന്നാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ചോദ്യത്തിന്റെ താല്പര്യമെന്നും മനസ്സിലാവുകയാല്‍ കോഴിക്കോട്ട് രാജാവ് പരിഹാസമായിട്ട് “ദീര്‍ഘോച്ചാരണം കര്‍ത്തവ്യം” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. ബന്ധുക്കളായിട്ടുള്ളവര്‍ അടിയന്തിരം അന്വേ‌ഷിക്കാനായി ചെല്ലുന്ന സമയം “ഞാനിപ്പോള്‍ ഇവിടെ എന്തു സഹായമാണ് ചെയ്യേണ്ടത്? ആവശ്യമുള്ളതിനെ പറഞ്ഞാല്‍ എന്തും ചെയ്യാന്‍ തയ്യാറാണ്” എന്നു വേണമല്ലോ പറയാന്‍ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് രാജ്ഞി ആ അര്‍ത്ഥം വരത്തക്കതായ ഈ ചെറിയ വാക്യം പഠിപ്പിച്ചുവിട്ടത്. പക്ഷേ, അതിങ്ങനെ പരിണമിച്ചു.

കോഴിക്കോട്ടുരാജാവിന്റെ പരിഹാസവചനം കേട്ട് കൂടെയുണ്ടാ യിരുന്ന വിദ്വാന്മാര്‍ വളരെ ലജ്ജിച്ച് രാജകുമാരനെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ടു തിരിച്ചുപോന്നു കോട്ടയത്തെത്തി വിവരം രാജ്ഞിയെ അറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ രാജ്ഞിക്കുണ്ടായ വ്യസനവും ലജ്ജയും ഇത്രമാത്രമാണെന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഞാനെന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നു ചോദിച്ചതിന് താന്‍ ദീര്‍ഘംകൂട്ടി ഉച്ചരിച്ചാല്‍ മതി എന്നുള്ള ആ മറുപടി എത്രയോ ഹാസ്യസൂചകമായിരിക്കുന്നു. ഇതിലധികം അവമാനം ഇനി ഈ വംശത്തിലുള്ളവര്‍ക്ക് സിദ്ധിച്ചിട്ടില്ല. ഇപ്പോള്‍ ഈ കുമാരന്‍ നിമിത്തമാണല്ലോ ഇതിനു സംഗതിയായത്. ഇങ്ങനെയുള്ള പുത്രന്‍ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടു യാതൊരു പ്രയോജനവുമില്ല എന്നിങ്ങനെ വിചാചിച്ച് വ്യസനാകുലയായ രാജ്ഞി തന്റെ പുത്രനെ പിടിച്ചുകെട്ടി കുമാരധാരയില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഇടുന്നതിന് ഉടനെ രാജഭടന്മാര്‍ക്കു കല്പന കൊടുത്തു. അവര്‍ തല്‍ക്ഷണം അപ്രകാരം ചെയ്കയും ചെയ്തു.

കുമാരധാര എന്നു പറയുന്നത് കോട്ടയത്തു തന്നെയുള്ള ഒരു അരുവിയുടെ വെള്ളച്ചാട്ടമുള്ള പുണ്യസ്ഥലത്തിന്റെ പേരാണ്. അവിടെ ഒരു മലയുടെ മുകളില്‍ നിന്നും തുമ്പിക്കെവണ്ണത്തില്‍ സദാ, യാതൊരു പ്രതിബന്ധവും കൂടാതെ, ഒരു വെള്ളച്ചാട്ടമുണ്ട്. അതിന്റെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനത്തുനിന്ന് ഉദ്ദേശം പതിറ്റാള്‍ താഴ്ചയിലാണ് അത് ചെന്നു വീഴുന്നത്. അവിടെ മാത്രനേരം കിടന്നാല്‍ ഏതു പ്രാണിയും മരംപോലെ ആയിപ്പോകും. നേരത്തോടു നേരം അവിടെ കിടന്നിട്ട് മരിക്കാതെ ജീവിച്ചു കേറുന്നതിന് സംഗതിയായാല്‍ എത്ര മൂടന്മാരായ മനു‌ഷ്യനും അതിവിദ്വാനും ഒരു നല്ല കവിയുമായിത്തീരും. അങ്ങനെയാണ് ആ സ്ഥലത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യം. പക്ഷേ, നാഴിക തികചു കിടന്നാല്‍ ഏതൊരുത്തനായാലും മരിച്ചുപോകുമെന്നുള്ളതും തീര്‍ച്ചയാണ്.

നമ്മുടെ കഥാനായകനായ രാജകുമാരനെ കുമാരധാരയില്‍ കെട്ടിയിട്ടതിന്റെ പിറ്റേദിവസം ആ സമയത്തു ചെന്നെടുത്തു നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ദേഹം ആസകലം മരവിച്ചു മിണ്ടാന്‍പോലും വഹിയാതെ നിശ്ചഷ്ടേനായിരുന്നു എങ്കിലും ശ്വാസം പോയിട്ടില്ലെന്ന് അറികയാല്‍ രാജഭടന്മാര്‍ എടുത്തു തല്‍ക്ഷണം രാജ്ഞിയുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു. ഉടനെ രാജ്ഞിയുടെ കല്പനപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ തണുപ്പുമാറ്റുന്നതിനു തക്കതായ പ്രതിവിധികള്‍ ചെയ്തുതുടങ്ങി, എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു. കുറച്ചു സമയം തികഞ്ഞപ്പോഴേക്കും രാജകുമാരനു പൂര്‍ണ്ണമായും സുഖം സിദ്ധിച്ചു. അതോടുകൂടി ബുദ്ധിയുടെ മാന്ദ്യവും തീര്‍ന്നു. അക്ഷരജ്ഞാനംപോലും ഇല്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിനു ബോധം വീണ് നാക്കെടുത്തു സംസാരിക്കാറായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വചനനദികള്‍ അമൃതിനെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മാധുര്യത്തോടുകൂടി കവിതാരൂപേണ പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ മാതാവായ രാജ്ഞിക്കും മറ്റുള്ള സകലജനങ്ങള്‍ക്കും ഉണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും അത്ഭുതവും ഒക്കെ എന്തു പറയുന്നു!

പിന്നെ അതിയോഗ്യനായ ഒരു ശാസ്ത്രികള്‍ ആ രാജകുമാരനെ യഥാക്രമം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുകയും കുറഞ്ഞൊരു കാലംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം സകലശാസ്ത്ര പാരദൃശ്വാവും ഒരു പ്രസിദ്ധ കവിയുമായി ത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇദ്ദേഹമാണ് കോട്ടയം കഥകള്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധായ നാലാട്ടക്കഥകളുടെ നിര്‍മ്മാതാവ്.

മന്ദോത്കണ്ഠാഃ കൃതാസ്തേന ഗുണാധികതയാ ഗുര
ഫലേന സഹകാരസ്യ പു‌ഷ്പോദ്ഗമ ഇവ പ്രജാഃ

എന്നു പറഞ്ഞതുപോലെ കോട്ടയത്തു രാജകുടുംബത്തില്‍ അതിനുമുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന രാജാക്കന്‍മാരെയെല്ലാരെയുംകാള്‍ കീര്‍ത്തിയോടും പ്രതാപത്തോടുംകൂടി വേണ്ടുംവണ്ണം രാജ്യപരിപാലനവും ചെയ്ത് ഇദ്ദേഹം സുഖമാകുംവണ്ണം വസിച്ചു. ഈ കോട്ടയത്തു തമ്പുരാന്‍ ഒറ്റശ്ലോകങ്ങളായിട്ടും മറ്റും അനേകം കൃതികള്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ടെങ്കിലും മേല്‍പ്പറഞ്ഞ നാലാട്ടക്കഥകളോളം പ്രസിദ്ധിയും പ്രചാരവും മറ്റൊന്നിനുമില്ല.

ഇദ്ദേഹം ഒന്നാമതുണ്ടാക്കിയ ആട്ടക്കഥ ബകവധമാണ്. ഇത് ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്ത ഉടനെ ഗുരുനാഥനെ കാണിച്ചു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം മുഴുവന്‍ വായിച്ചു നോക്കീട്ട് “ഇതു സ്ത്രീകള്‍ക്കു കൈകൊട്ടിക്കളിക്ക് വളരെ നന്നായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ തന്റെ കവിതയ്ക്കു ഗാംഭീര്യവും അര്‍ത്ഥപുഷ്ടിയും മതിയായില്ലെന്നാണ് ഗുരുനാഥന്റെ അഭിപ്രായമെന്നു തമ്പുരാനു മനസ്സിലായി. ഇനി അങ്ങനെ പോരാ എന്നു വിചാരിച്ച് പിന്നെ ഉണ്ടാക്കിയതാണ് “കിര്‍മ്മീരവധം”. അതും തീര്‍ന്ന ഉടനെ ഗുരുനാഥനെ കാണിച്ചു. ഗുരുനാഥന്‍ അതു നോക്കീട്ട് ഇതു മുമ്പിലത്തെപ്പോലെയല്ല. ഒരു വ്യാഖ്യാനം കൂടെ വേണം. എന്നാല്‍ പഠിക്കുന്നവര്‍ക്ക് വ്യുത്പത്തിയുണ്ടാകാന്‍ നല്ലതാണ് എന്നു പറഞ്ഞു. ഈ വാക്കിന്റെ സാരം കാഠിന്യം അധികമായിപ്പോയി എന്നാണല്ലോ. അദ്യത്തേതിനു പോരാതെയും പോയി. ഇതിന് അധികമായി. എന്നാല്‍ ഇനി ഇടമട്ടിലൊന്ന് ഉണ്ടാക്കിനോക്കാം എന്നു വിചാരിച്ച് മൂന്നാമത് അദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കിയതാണ് “കല്യാണസഗൗന്ധികം” ആട്ടകഥ. അതു ഗുരുനാഥന്‍ കണ്ടിട്ട് “കഥ ഇതായതുകൊണ്ട് കവി ഒരു സ്ത്രീജിതനാണെന്നു ജനങ്ങള്‍ പറയും” എന്നു പറഞ്ഞു. പാഞ്ചാലിയുടെ വാക്കു കേട്ടു ഭീമസേനന്‍ കല്യാണസഗൗന്ധികം കൊണ്ടുവരാന്‍ പോയ കഥയായതുകൊണ്ടാണല്ലോ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത്. എന്നാല്‍ ഇനി ഉര്‍വ്വശിയുടെ അപേക്ഷയെ അര്‍ജുനന്‍ നിരാകരിച്ച കഥ ആയിക്കളയാം എന്നു വിചാരിച്ചു തമ്പുരാന്‍ നാലാമത് “നിവാതകവചകാലകേയവധം” കഥയുണ്ടാക്കിക്കാണിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഗുരുനാഥന്‍ “അത് ആട്ടക്കാര്‍ക്ക് ആടാന്‍ കൊള്ളാം. ആട്ടം കണ്ടു കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ മുറുക്കുള്ളവര്‍ക്കു മുറുക്കാനും മൂത്രമൊഴിക്കാന്‍ പോകേണ്ടവര്‍ക്ക് അതിനും സമയം വേണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ടായിരിക്കും വജ്രബാഹുവജ്രകേതുക്കളെക്കൂടെ സൃഷ്ടിച്ചത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഈ കവിത ഗുരുനാഥനെ നന്നേ ബോധിച്ചു എന്നു മനസ്സിലാകയാല്‍ തമ്പുരാനു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി.

കല്യാണസഗൗന്ധികം ആട്ടകഥയില്‍ “പഞ്ചസായകനിലയേ” എന്നുള്ളത് അബദ്ധ പ്രയോഗമാണെന്നു ഗുരുനാഥന്‍ പറയുകയും എന്നാല്‍ അത് അവിടുന്നു തന്നെ മാറ്റിതരണമെന്നു തമ്പുരാന്‍ അപേക്ഷിക്കുകയും ഗുരുനാഥന്‍ വളരെക്കാലം വിചാരിച്ചിട്ടും അത്രയും ഭംഗിയുള്ള ഒരു പദം അതിനു പകരം അവിടെ ചേര്‍ക്കാന്‍ കഴിയായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം അതുതന്നെ മതിയെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നെ “ബകവധം” ആട്ടകഥയില്‍ “കാടേ ഗതി നമുക്ക്” എന്നുള്ള പ്രയോഗത്തില്‍ അറം വരികയാലാണ് ടിപ്പുസുല്‍ത്താനെ ഭയപ്പെട്ടു നാടുവിട്ടു കാടുകേറുന്നതിനും രാജ്യം കൈവിട്ടുപോകുന്നതിനും സംഗതി യായതെന്നും കേള്‍വിയുണ്ട്. ഇങ്ങനെ തമ്പുരാനെപ്പറ്റി അനേകം സംഗതികള്‍ പറയാനുണ്ട്. വിസ്താരഭയത്താല്‍ ചുരുക്കുന്നു.

പ്രസിദ്ധനായ കോട്ടയത്തു തമ്പുരാന്‍ മഹാകവിയായ മേല്‍പ്പത്തൂര്‍ നാരായണഭട്ടതിരിയുടെ കാലത്തു ജീവിച്ചിരുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നു.

രാജാധിപത്യം ഇല്ലെങ്കിലും കോട്ടയത്തു രാജകുടുംബവംശക്കാര്‍ ഇന്നും ഉണ്ട്. ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മ്മേണ്ടില്‍നിന്ന് മാലിഖാനും പറ്റി പൂര്‍വ്വസ്ഥാനമായ കോട്ടയത്തുതന്നെ താമസിച്ചുവരുന്നു.

അദ്ധ്യായം 3
മഹാഭാഷ്യം

അനന്താംശജാതനായ സാക്ഷാല്‍ പതജ്ഞലിമഹര്‍‌ഷി വ്യാകരണമഹാഭാ‌ഷ്യമുണ്ടാക്കി തന്റെ ആയിരം ശി‌ഷ്യന്മാരെയും അടുക്കലിരുത്തി പറഞ്ഞു കൊടുത്തു പഠിപ്പിച്ച്, ഉരുവിടുവിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ആ ശി‌ഷ്യന്‍മാരില്‍ ഒരാള്‍ അനുവാദം കൂടാതെ എണീറ്റു പാഠശാലയില്‍ നിന്നും പുറത്തേക്കു പോയി. ശി‌ഷ്യന്റെ ഈ ദുസ്സ്വാതന്ത്ര്യപ്രവൃത്തി മഹര്‍‌ഷിക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഹൃദയത്തില്‍ പെട്ടെന്നു കോപാഗ്നി ജ്വലിച്ചു. അദ്ദേഹം കോപത്തോടുകൂടി കണ്ണുകള്‍ മിഴിച്ചു ഒന്നു നോക്കി. സമീപത്തിരുന്ന ശി‌ഷ്യന്‍മാരെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കോപാഗ്നിയില്‍ ഭസ്മാവശേ‌ഷന്മാരായി ഭവിച്ചു. തന്റെ പ്രിയ ശി‌ഷ്യന്‍മാരെല്ലാം നശിച്ചു പോയതിനെക്കുറിച്ചു ശുദ്ധാത്മാവായ തപോധനന്റെ ഹൃദയത്തില്‍ പെട്ടെന്ന് അപാരമായ പശ്ചാത്താപമുണ്ടായി. ജനോപകാരാര്‍ത്ഥം താനുണ്ടാക്കിയ മഹാഭാ‌ഷ്യമെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചവരായ ശിഷ്യന്മാരെല്ലാവരും നശിച്ചുപോയല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മഹര്‍‌ഷി വി‌ഷാദിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ മുമ്പു പുറത്തേക്കിറങ്ങിയപ്പോയ ശി‌ഷ്യന്‍ വിവരമറിഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന്, “അല്ലയോ സ്വാമിന്‍! അവിടുന്ന് ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ട. അവിടേക്കു ശി‌ഷ്യനായിട്ടു ഞാനുണ്ടല്ലോ. മഹാഭാ‌ഷ്യം മുഴുവനും എനിക്കു ഹൃദിസ്ഥമായിട്ടുണ്ട്. ഞാനതിനെ ജനോപകാരാര്‍ത്ഥം ശി‌ഷ്യപരമ്പരയാ പ്രചരിപ്പിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷിയുടെ മനസ്സില്‍ വീണ്ടും കോപാഗ്നി ജ്വലിക്കയാല്‍ “എടാ ദ്രോഹി നീ നിമിത്തമല്ലേ എന്റെ പ്രിയ ശി‌ഷ്യന്മാരെല്ലാം നശിച്ചുപോയത്? അതിനാല്‍ നീയും ഭസ്മമായിപ്പോകട്ടെ” എന്ന് ആ ശി‌ഷ്യനേയും ശപിച്ചു ഭസ്മമാക്കി. പിന്നെയും മഹര്‍‌ഷിക്കു വലിയ വി‌ഷാദമായി. ശുദ്ധാത്മാക്കള്‍ക്കു കോപവും പശ്ചാത്താപവും പെട്ടെന്നുണ്ടാകുമല്ലോ.

മഹര്‍‌ഷി പിന്നെയും അങ്ങനെ വി‌ഷാദിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ഗന്ധര്‍വന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് “അല്ലയോ ഭഗവാനേ! അവിടുന്ന് ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ട. അവിടേക്കു പ്രിയശി‌ഷ്യനായിട്ട് ഈ ഞാനുണ്ട്. ഞാനൊരു ഗന്ധര്‍വനാണ്. ഞാന്‍ വളരെക്കാലമായി ഈ ആശ്രമ സമീപത്തിങ്കല്‍ നില്‍ക്കുന്ന അശ്വത്ഥവൃക്ഷത്തിന്മേലിരുന്നിരുന്നു. അവിടുന്നു മഹാഭാ‌ഷ്യം ശി‌ഷ്യന്‍മാര്‍ക്കു ചൊല്ലിക്കൊടുക്കുന്നതു കേട്ടുകേട്ട് അതെല്ലാം ഞാന്‍ ഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ എന്നെ അവിടുന്ന് ഒരു ശി‌ഷ്യനായി സ്വീകരിച്ചുകൊണ്ടാലും” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പിന്നെയും മഹര്‍‌ഷിക്കു കോപമാണുണ്ടായത്. “നീ എന്റെ മനസ്സു കൂടാതെയും ഞാന്‍ ഉപദേശിക്കാതെയും എന്റെ ഭാ‌ഷ്യം ഒളിച്ചിരുന്ന് ഗ്രഹിച്ചതിനാല്‍ നീയൊരു ബ്രഹ്മരാക്ഷസനായിപ്പോകട്ടെ” എന്നു മഹര്‍‌ഷി ആ ഗന്ധര്‍വ്വനെ ശപിച്ചു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വന്‍ ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീരുകയാല്‍ വിനയസമേതം മഹര്‍‌ഷിയുടെ കാല്‍ക്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ടു ശാപമോക്ഷത്തിനായി അപേക്ഷിച്ചു. ശുദ്ധഹൃദയനായ മഹര്‍‌ഷി ഉടനെ പ്രസാദിച്ച്, “നീ എന്റെ ഭാ‌ഷ്യം അതു ഗ്രഹിക്കാന്‍ യോഗ്യതയുള്ള ഒരാള്‍ക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കണം. ഭാ‌ഷ്യം മുഴുവനും ഉപദേശിച്ചുകഴിയുമ്പോള്‍ നീ ശാപമുക്തനായി നിജസ്ഥിതി പ്രാപിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു ഗന്ധര്‍വനെ അനുഗ്രഹിച്ചു. ബ്രഹ്മരാക്ഷസനായ ഗന്ധര്‍വന്‍ വീണ്ടും മഹര്‍‌ഷിയെ വന്ദിച്ചിട്ട് അവിടെ നിന്നു പോയി യഥാപൂര്‍വം ആലിന്റെ മുകളില്‍ച്ചെന്ന് ഇരിപ്പായി. ഭാ‌ഷ്യം ഗ്രഹിക്കുന്നതിനു തക്ക യോഗ്യതയുള്ളവര്‍ക്കു വേണമല്ലോ അതുപദേശിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ എന്നു വിചാരിച്ച് ആ ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ അതിലെ കടന്നു പോകുന്ന ബ്രാഹ്മണന്‍മാരെ ഒക്കെ വിളിച്ച് അവരുടെ യോഗ്യതയെ പരീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്റെ പരീക്ഷ എങ്ങനെയെന്നാല്‍, തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുന്നവരോടു “പചേര്‍ന്നി‌ഷ്ഠായാം കിം രൂപം” എന്നൊരു ചോദ്യം ചോദിക്കും. അതിനു ശരിയായ ഉത്തരം പറയാത്തവരെ അവന്‍ പിടിച്ചു ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും. ഇങ്ങനെയാണ് ഏര്‍പ്പാട്. ഈ ചോദ്യത്തിനു “പക്തം” എന്നും മറ്റു ചില അബദ്ധങ്ങളായ ഉത്തരങ്ങളല്ലാതെ ശരിയായി ആരും പറയായ്കയാല്‍ ആ ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ അസംഖ്യം മഹാബ്രാഹ്മണരെ പിടിച്ചു ഭക്ഷിച്ചു. അങ്ങനെ വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞു.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം സര്‍വാശാസ്ത്രപാരംഗതനും വേദജ്ഞനും വേദാന്തിയും യോഗശാസ്ത്രവാരാശിയും വിരക്തനുമായ ഒരു ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്‍ അതിലേ വന്നു. അദ്ദേഹം സന്ന്യസിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു തനിക്കു ക്രമസംന്യാസം തരുന്നതിനും തന്റെ ഗുരുവായി സ്വീകരിക്കുന്നതിനും തക്ക യോഗ്യതയുള്ള ഒരാളെ കണ്ടുകിട്ടുന്നതിനായി അന്വേഷിച്ചു നടക്കുകയായിരുന്നു. ആ ബ്രഹ്മണനെയും കണ്ടയുടനെ ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ തന്റെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ചോദ്യം ചോദിച്ചു. അദ്ദേഹം “പക്വം” എന്ന് ഉത്തരം പറഞ്ഞു.ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണനു മഹാഭാ‌ഷ്യം ഗ്രഹിക്കാന്‍ തക്ക യോഗ്യതയുണ്ടെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഉപദേശിച്ചു കൊടുക്കാനാരംഭിച്ചു. ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ ആലിന്‍മേലും ബ്രാഹ്മണന്‍ ആല്‍ത്തറയിലുമിരുന്നു. ആദ്യംതന്നെ ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ ബ്രാഹ്മണനു വിശപ്പും ദാഹവും ഉറക്കവും വരാതെയിരിക്കാനായി ഒരു ദിവ്യൗഷധം കൊടുത്തു സേവിപ്പിച്ചിട്ടാണ് ഭാ‌ഷ്യം ഉപദേശിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയത്. ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ ആ ആലിന്റെ ഇലപറിച്ചു ഭാ‌ഷ്യം കുറേശ്ശ എഴുതി കൊടുക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ അതു നോക്കി ധരിക്കുകയുമായിട്ടാണ് പഠിപ്പിക്കുകയും പഠിക്കുകയും ചെയ്തത്. ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ എഴുതിയിടുന്നത് ബ്രാഹ്മണന്‍ നോക്കി ധരിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെയും ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ എഴുതിയിട്ടുകൊടുക്കും. ഇങ്ങനെ ആറു മാസക്കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാഭാ‌ഷ്യം മുഴുവനും ഉപദേശിക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ ധരിക്കുകയും കഴിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്‍ ശാപമുക്തനായി പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ ഗന്ധര്‍വത്വത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ തന്റെ ഗുരുവായ ഗന്ധര്‍വനെ വന്ദിച്ചു യാത്രയും പറഞ്ഞ് അവിടെനിന്ന് യാത്രയായി. അപ്പോള്‍ ആ ഗന്ധര്‍വന്‍ തന്റെ പ്രിയശി‌ഷ്യനായ ബ്രാഹ്മണനെ വീണ്ടും വണ്ണം അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട് “അല്ലയോ ബ്രാഹ്മണോത്തമ! അങ്ങേക്കു ക്ഷുല്‍പിപാസകളുടേയും നിദ്രയുടെയും ബാധ ഉണ്ടാകാതിരിക്കാനായി ഞാന്‍ തന്ന ആ ദിവ്യൗഷധത്തിന്റെ ശക്തി അങ്ങേയ്ക്കു ജലസ്പര്‍ശമുണ്ടായാല്‍ നശിച്ചുപോകും. ഉടന്‍ ഭവാന്‍ നിദ്ര പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യും. പിന്നെ അങ്ങ് ആറുമാസക്കാലം കഴിയാതെ ഉണരുകയില്ല. അതിനാല്‍ ഇനി വെള്ളത്തിലിറങ്ങുന്ന കാര്യം വളരെ സൂക്ഷിച്ചുവേണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അന്തര്‍ദ്ധാനവും ചെയ്തു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ താന്‍ പഠിച്ച മഹാഭാ‌ഷ്യത്തിന്റെ ഒരംശമെങ്ങാനും വിസ്മരിച്ചുപോയെങ്കില്‍ പറഞ്ഞുതരാന്‍ ആരും ഉണ്ടായിരിക്കാത്തതുകൊണ്ടു ഗന്ധര്‍വന്‍ എഴുതിത്തന്നവയായ ഈ ആലിലകള്‍കൂടി കൊണ്ടുപോയി ഇതൊന്നു പകര്‍ത്തിയെഴുതി സൂക്ഷിക്കണം എന്നു നിശ്ചയിച്ച് ആലിലകളും കെട്ടിയെടുത്ത് അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു.

ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ പിന്നെയും പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ദിവസം ദിക്കില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ മാര്‍ഗമധ്യേയുളള ഒരു നദി ഇറങ്ങിക്കടക്കേണ്ടതായി വന്നു. നദിയില്‍ ഇറങ്ങാതെ അക്കരെ കടക്കുന്നതിന് ആ ദിക്കിലെങ്ങും തോണിയും വഞ്ചിയുമൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. നദിയില്‍ വെള്ളമധികമില്ലാത്തതുകൊണ്ട് അവിടെയെല്ലാവരും അക്കരെയിക്കരെ കടക്കുന്നത് നദിയിലിറങ്ങിയാണ്. നദി വീതി വളരെ കുറഞ്ഞതുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ക്ഷണത്തില്‍ ഇറങ്ങിക്കടന്നു കളയാമെന്നുവെച്ചിട്ടു കുറച്ചു വെളളം കയ്യിലെടുത്തു മുഖം കഴുകി. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഗാഢനിദ്രയെ പ്രാപിച്ച് അവിടെ വീണു. അപ്പോള്‍ ആ കടവില്‍ കുളിച്ചുകൊണ്ടുനിന്ന നവയൗവനയുക്തയായ ഒരു ശൂദ്രകന്യക അതുകണ്ട് അടുത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഉറങ്ങുകയാണെന്നും അല്ലാതെ മോഹാലസ്യവും മറ്റുമല്ലെന്നും മനസ്സിലാക്കി. എങ്കിലും ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ഇപ്രകാരം മാര്‍ഗമധ്യേ വീണു കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് ഇട്ടുംവെച്ചു പോകുന്നതു യുക്തമല്ലെന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെ നിന്നുകൊണ്ടു ദാസിമാരില്‍ ഒരുത്തിയെ വീട്ടിലേക്കു പറഞ്ഞയച്ച് നാലു ഭൃത്യന്‍മാരെ വരുത്തി, അവരെക്കൊണ്ട് ഈ ബ്രാഹ്മണനെ കെട്ടിയെടുപ്പിച്ചു സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ അവള്‍ ധാരാളം വിസ്താരവും വൃത്തിയുമുള്ളതും കാറ്റും വെളിച്ചവും നിര്‍ബാധമായി കടക്കുന്നതുമായ ഒരു മുറിക്കകത്തു കട്ടിലില്‍ മെത്ത വിരിച്ച് അതില്‍ ആ ബ്രാഹ്മണനെ കിടത്തി. ആ കന്യക നാടുവാഴിയായ ഒരു ശൂദ്രപ്രഭുവിന്റെ പുത്രിയും സൗന്ദര്യം, സൗശീല്യം, സൗജന്യം, വൈദു‌ഷ്യം, വൈദഗ്ദ്ധ്യം, ആഭിജാത്യം മുതലായ സകല സദ്ഗുണങ്ങളും തികഞ്ഞ ഒരു മനസ്വിനിയുമായിരുന്നു. അവളുടെ വീട് ആ നദീതീരത്തുതന്നെ വഴിക്കടുക്കലുമായിരുന്നു.

ബ്രാഹ്മണന്‍ കുറച്ചുനേരം കഴിയുമ്പോള്‍ ഉണരുമെന്നായിരുന്നു ആ കന്യകയുടെ വിചാരം. അദ്ദേഹം നേരത്തോടു നേരമായിട്ടും ഉണരായ്കയാല്‍ ഇതെന്തു കഥയാണെന്നു വിചാരിച്ച്, അവള്‍ക്ക് വളരെ പരിഭ്രമമായി. ഉടനെ ഈ വിവരമെല്ലാം അവള്‍ അവളുടെ അച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു പറഞ്ഞു. പ്രഭു ഉടനെ വൈദ്യനെ വരുത്തിക്കാണിച്ചപ്പോള്‍ “ഇദ്ദേഹത്തെ ബാധിച്ചിരിക്കുന്നത് നിദ്രയാണ്. അല്ലാതെ ഇതൊരു രോഗവും ബാധയുമൊന്നുമല്ല. എന്നാല്‍ നേരത്തോടു നേരമായിട്ടും ഇദ്ദേഹം ഉണരാതിരിക്കുന്നതിന്റെ കാരണം മനസ്സിലാകുന്നില്ല. എന്തായാലും ദിവസംതോറും മൂന്നു പ്രാവശ്യം വീതം അന്നലേപനം (ചോറരച്ചു ദേഹമാസകലം തേയ്ക്കുക) ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ താമസിയാതെ ഇദ്ദേഹം മരിച്ചുപോയേക്കാം. അന്നലേപനം ശരിയായി ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ ഇദ്ദേഹം എത്രനാള്‍ ഉണരാതിരുന്നാലും യാതൊരു തരക്കേടും വരുന്നതല്ല. എന്നുമാത്രമല്ല ഇദ്ദേഹം ഉണരുമ്പോള്‍ ഇദ്ദേഹത്തിനു ഭക്ഷണം കഴിക്കാതിരുന്നതുകൊണ്ടുള്ള ക്ഷീണം ഉണ്ടായിരിക്കുകയുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു വൈദ്യന്‍ പോയി. പിന്നെ ആ വൈദ്യന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെയൊക്കെ ചെയ്തു. പ്രാണനെ രക്ഷിക്കുന്നതിനു മറ്റാരുമായാല്‍ ശരിയാവുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ച് ശൂദ്രപ്രഭു തന്റെ പുത്രിയെത്തന്നെ അതിനു നിയോഗിച്ചു. വൈദ്യവിധിപ്രകാരം പ്രാണനെ രക്ഷിക്കുന്നതിനു താന്‍തന്നെ അല്ലാഞ്ഞാല്‍ ശരിയാവുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ച് അതിനായി സ്വയമേവ സന്നദ്ധയായിരുന്ന ശൂദ്രകന്യകയ്ക്കു പിതൃനിയോഗംകൂടി കിട്ടിയപ്പോഴേക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. അതിനാല്‍ അവള്‍തന്നെ വളരെ ജാഗ്രതയോടുകൂടി പ്രതിദിനം മൂന്നു നേരവും അന്നലേപനവും മറ്റും ചെയ്ത് ആ ബ്രാഹ്മണനെ രക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

ഇങ്ങനെ ആറു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഉണര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഒന്നാമതുണ്ടായ വിചാരം തന്റെ ആലിലക്കെട്ടിനെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം പെട്ടെന്നെണീറ്റ് ആ നദീതീരത്തിങ്കലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആലിലക്കെട്ടും അവിടെത്തന്നെ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അതൊരു പശു തിന്നു കൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നതായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം കണ്ടത്. പശുവിനെപ്പിടിച്ചുമാറ്റി നോക്കിയപ്പോള്‍ ഏതാനും ഭാഗമൊക്കെ പശു തിന്നുകഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ബ്രാഹ്മണനു വളരെ വി‌ഷാദമായി. പൊയ്പോയതിനെക്കുറിച്ച് ഇനി വിചാരിച്ചതുകൊണ്ട് ഫലമൊന്നുമില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന ആലിലകളെല്ലാം പെറുക്കിയെടുത്ത് യഥാക്രമം അടുക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നതെന്ന് അറിയുന്നതിനായി ആ ശൂദ്രകന്യകയാല്‍ അയയ്ക്കപ്പെട്ട രണ്ടു ഭൃത്യന്‍മാര്‍ അവിടെ വന്നു. അവരോട് ഈ പശു ആരുടെ വകയാണ് എന്ന് ബ്രാഹ്മണന്‍ ചോദിക്കുകയും ഇത് ഞങ്ങളുടെ യജമാനന്റെ വകയാണ് എന്ന് അവര്‍ ഉത്തരം പറയുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ ആലിലക്കെട്ടുമെടുത്തുകൊണ്ടു പ്രഭുവിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെ വന്നു. അപ്പോള്‍ ശൂദ്രകന്യക ബ്രാഹ്മണനെ യഥാക്രമം വന്ദിച്ചു പൂജിച്ചിരുത്തി. പിന്നെ അവര്‍ തമ്മിലുണ്ടായ സംഭാ‌ഷണംകൊണ്ട് ഈ ബ്രാഹ്മണന്റെ എല്ലാ സ്ഥിതികളും അദ്ദേഹം ഇത്രവളരെക്കാലം ഉറങ്ങിപ്പോകുവാനുള്ള കാരണവും മറ്റും ശൂദ്രകന്യകയ്ക്കും ഈ ശൂദ്രകന്യകയുടെ സ്ഥിതികളും അവളുടെ ഗുണങ്ങളും തന്നെ രക്ഷിച്ചത് ഇവളാണെന്നും മറ്റും ബ്രാഹ്മണനും മനസ്സിലായി. വിവരങ്ങളെല്ലാം അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു പരസ്പരം വളരെ ബഹുമാനവുമുണ്ടായി. പിന്നെ ബ്രാഹ്മണന്റെ താല്‍പര്യപ്രകാരം ആലില തിന്ന പശുവിനെ ശൂദ്രകന്യക പ്രത്യേകമൊരു സ്ഥലത്തു പിടിച്ചു കെട്ടിക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ അന്നും അവിടെതന്നെ താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. ബ്രാഹ്മണന് അഭ്യംഗത്തിനും അത്താഴത്തിനും വേണ്ടതെല്ലാം കന്യകതന്നെ തയ്യാറാക്കിക്കൊടുത്തതിനാല്‍ അന്നു രാത്രിയിലും അദ്ദേഹം സുഖമായിട്ടുറങ്ങി.

പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ ബ്രാഹ്മണന്‍ എണീറ്റു പശുവിനെ കെട്ടിയിരുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ പശു തിന്ന ആലിലകളെല്ലാം യാതൊരു കേടും കൂടാതെ ചാണകത്തോടുകൂടി കിടക്കുന്നതുകണ്ടു. അദ്ദേഹം അവയെല്ലാം പെറുക്കിയെടുത്തു കഴുകിത്തുടച്ചു കൊണ്ടുവന്നു. ശേ‌ഷമുള്ള ആലിലകളോടു കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒന്നും നഷ്ടപ്പെട്ടില്ലെന്നറിയുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. ഈ ആലിലകളൊന്നും ഇത്രയും കാലമായിട്ടും വാടാതെയും പശു തിന്നിട്ടു ദഹിക്കാതെയും ഇരുന്നത് അതുകളില്‍ ഭാ‌ഷ്യമെഴുതിയ ഗന്ധര്‍വന്റെ ദിവ്യത്വംകൊണ്ടോ മഹാഭാ‌ഷ്യത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യംകൊണ്ടോ എന്തുകൊണ്ടാണെന്നു നിശ്ചയമില്ല. എന്തെങ്കിലുമൊരു ദിവ്യശക്തികൊണ്ടായിരിക്കണം, അല്ലാതെ ഇങ്ങനെ വരുന്നതല്ലല്ലോ.

പിന്നെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ ആലിലകളെലാംകൂടി കൂട്ടിക്കെട്ടി തയ്യാറാക്കി വച്ചു. യാത്ര പറയാനായി ആ ശൂദ്രകന്യകയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു. “ഇപ്പോള്‍ അഞ്ചാറു മാസമായല്ലോ. ഞാനിവിടെ വന്നിട്ട്. ഇനി ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ പോകുവാന്‍ ഭാവിക്കുകയാണ്. ഇത്രയുംകാലം നീ എന്നെ വേണ്ടുന്ന ശുശ്രൂ‌ഷയെല്ലാം ചെയ്തു രക്ഷിച്ചു എന്നല്ല, നീ എന്റെ പ്രാണരക്ഷ ചെയ്തു എന്നുതന്നെ പറയാം. നീ എനിക്കുചെയ്ത ഈ ഉപകാരത്തിനു തക്കതായ പ്രതിഫലമൊന്നും ഞാന്‍ കാണുന്നില്ല. എങ്കിലും ഇതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും പറയാതെ പോയാല്‍ ഞാന്‍ കേവലം കൃതഘ്നനാകുമല്ലോ. അതുകൊണ്ടു ചോദിക്കുന്നതാണ്. നിന്റെ ആഗ്രഹം എന്താണെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അതു സാധിക്കുന്നതിനായി നിന്നെ ഞാന്‍ അനുഗ്രഹിക്കാം. എന്റെ അനുഗ്രഹം ഒരിക്കലും വിഫലീഭവിക്കുന്നതല്ല. ഇതല്ലാതെ ഒന്നും തരാനായിട്ടു ഞാന്‍ കാണുന്നില്ല. അതിനാല്‍ നിന്റെ ആഗ്രഹമെന്താണെന്നു പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ കന്യക വിനയസമേതം തൊഴുതുംകൊണ്ട് “അല്ലയോ സ്വാമിന്‍! ഞാന്‍ ജനിച്ചതില്‍പ്പിന്നെ ഒരു പുരു‌ഷന്റെ പാദശുശ്രൂഷ ചെയ്യുന്നതിനാണ് എനിക്ക് ഭാഗ്യം സിദ്ധിച്ചത്. അതിനാല്‍ ഈ ജന്മത്തില്‍ മറ്റൊരു പുരു‌ഷന്റെ ശുശ്രൂഷ ചെയ്വാന്‍ സംഗതിയാകാതെയിരുന്നാല്‍ കൊള്ളാമെന്നല്ലാതെ വേറെ യാതൊരാഗ്രഹവും എനിക്കില്ല. അതിനാല്‍ അവിടുന്നു കൃപയുണ്ടായി ഞാന്‍ അവിടുത്തെ ഭാര്യയായിത്തീരാനായിട്ട് എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം. ഇതിലധികമായി ഒരനുഗ്രഹവും വേണമെന്നു ഞാനാഗ്രഹിക്കുന്നില്ല. ഇതില്‍ വലിയതായ ഒരനുഗ്രഹമുണ്ടെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നുമില്ല. ഈ അനുഗ്രഹം എനിക്കു ലഭിക്കുന്നുവെങ്കില്‍ എന്റെ ജന്മം സഫലമായി” എന്നു പറഞ്ഞു.

ആ ശൂദ്രകന്യകയുടെ ഈ വാക്കുകള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണനു വളരെ വിചാരമായി. “കഷ്ടം! ഇഹലോഹസുഖങ്ങളെ അശേ‌ഷം ഉപേക്ഷിച്ചു സന്യാസം വാങ്ങിക്കുന്നതിനായി ഗുരുവിനെ അന്വേ‌ഷിച്ചു നടക്കുന്ന ഞാന്‍ ഇവളെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നതെങ്ങനെയാണ്? പ്രാണരക്ഷചെയ്ത ഇവളുടെ അപേക്ഷയെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്? നാലാമത്തെ ആശ്രമത്തെ ആഗ്രഹിച്ചു നടക്കുന്ന ഞാന്‍ രണ്ടാമത്തെ ആശ്രമത്തെ കൈക്കൊള്ളണമെന്നായിരിക്കുമോ ഈശ്വരവിധി? അങ്ങനെ ആയാല്‍ത്തന്നെയും ബ്രഹ്മകുലജാതനായ ഞാന്‍ ശൂദ്രകുലജാതയായ ഇവളെ ആദ്യമായി വിവാഹം ചെയ്യുന്നത് വിഹിതമല്ലല്ലോ. ഒരു ബ്രാഹ്മണണനു ബ്രഹ്മക്ഷത്രവൈശ്യകുലങ്ങളില്‍നിന്ന് യഥാക്രമം ഓരോ വിവാഹം ചെയ്തല്ലാതെ ഒരു ശൂദ്രകന്യകയെ വിവാഹം ചെയ്വാന്‍ പാടില്ല എന്നാണല്ലോ ശാസ്ത്രം. അതിനാല്‍ ഇവളെ വിവാഹം ചെയ്യണമെങ്കില്‍ അതിനു മുമ്പായി മൂന്നു ജാതിയിലുള്ള മൂന്നു കന്യകമാരെ വിവാഹം ചെയ്യേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വിവാഹവും വേണ്ടെന്നു വിചാരിച്ചിരുന്ന എനിക്ക് ഇങ്ങനെ വേണ്ടിവന്നത് അത്യാശ്ചര്യമായിരിക്കുന്നു. ഇത് ഈശ്വരന്‍ എന്നെ പരീക്ഷിക്കുകയായിരിക്കുമോ? അഥവാ ഒരുപ്രകാരം വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതും നല്ലതു തന്നെയാണ്. ശാസ്ത്രംകൊണ്ടും യുക്തികൊണ്ടും അനുഭവംകൊണ്ടും സംസാരത്തിന്റെ നിസ്സാരത അറിഞ്ഞിട്ടു മനസ്സിലുണ്ടാകുന്ന വിരക്തിക്കു കുറച്ചുകൂടി ബലമുണ്ടായിരിക്കും. അതിനാല്‍ ഏതായാലും ഇവളുടെ ആഗ്രഹം സാധിപ്പിച്ചിട്ടു പിന്നെ നമ്മുടെ ആഗ്രഹവും സാധിക്കാം. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ല എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചിട്ട് ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ശൂദ്രകന്യകയോട് “അല്ലയോ ഭദ്രേ! നിന്റെ ഹിതത്തെ അനുവര്‍ത്തിക്കുന്നതിനു ഞാന്‍ സദാസന്നദ്ധനാണ്. എങ്കിലും ഒരു ബ്രാഹ്മണനായ ഞാന്‍ ശൂദ്രകന്യകയായ നിന്നെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നതിനു ബ്രാഹ്മണകുലത്തില്‍നിന്നും ക്ഷത്രിയ കുലത്തില്‍നിന്നും വൈശ്യകുലത്തില്‍നിന്നും ഓരോ കന്യകമാരെ വിവാഹം ചെയ്തിട്ടല്ലാതെ പാടില്ല. അങ്ങനെയാണ് ശാസ്ത്രവിധി. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ പോയി മൂന്നു വിവാഹം ചെയ്തതിനുശേ‌ഷം നിന്നെയും വിവാഹം ചെയ്തുകൊള്ളാം. അതുവരെ നീ ക്ഷമിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു സന്തോ‌ഷസമേതം ശൂദ്രകന്യക “ശാസ്ത്രവിധിപ്രകാരമല്ലാതെ ഒന്നും ചെയ്യണമെന്ന് എനിക്ക് നിര്‍ബന്ധമില്ല. എന്റെ അപേക്ഷയെ സദയം അങ്ങു സ്വീകരിക്കുന്നുവെങ്കില്‍ അതിനായിട്ട് എത്ര കാലം വേണമെങ്കിലും കാത്തിരിക്കുന്നതിന് എനിക്ക് യാതൊരു വിരോധവുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ അങ്ങനെയാവട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു ബ്രാഹ്മണന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആലിലക്കെട്ടുമെടുത്ത് സ്വദേശത്തേക്കു തിരിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ സ്വഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നു താമസിച്ചുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണകുലത്തില്‍നിന്നും ക്ഷത്രിയകുലത്തില്‍ നിന്നും വൈശ്യകുലത്തില്‍ നിന്നും ഓരോ കന്യകമാരെ യഥാക്രമം വിവാഹം ചെയ്തതിന്റെ ഒടുക്കം ഈ ശൂദ്രകന്യകയേയും യഥാവിധി വിവാഹം കഴിച്ചു (മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ നാലു ജാതിയില്‍നിന്നും അഗ്നിസാക്ഷിയായിത്തന്നെ വിവാഹം കഴിക്കാറുണ്ടെന്നതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ).

അങ്ങനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ നാലു ഭാര്യമാരോടുകൂടി യഥാസുഖം സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ച കാലത്ത് ആ നാലു ഭാര്യമാരില്‍നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന് ഓരോ പുത്രന്‍മാരുണ്ടായി. പുത്രന്‍മാരുടെ ജാതകര്‍മം മുതല്‍ വര്‍ത്തമാനംവരെയുള്ള സകല ക്രിയകളും അദ്ദേഹം യഥാകാലം വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്തു. പുത്രന്‍മാരെ യഥാക്രമം അദ്ദേഹം തന്നെ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിച്ചു. ആ പുത്രന്‍മാര്‍ നാലുപേരും അതിയോഗ്യന്മാരും സകല ശാസ്ത്രപാരംഗതരും പിതൃതുല്യഗുണവാന്മാരുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആദ്യപുത്രനായ ബ്രാഹ്മണകുമാരനെ അദ്ദേഹം വിശേ‌ഷിച്ചു വേദാധ്യയനവും ചെയ്യിച്ചു. ഒടുക്കം നാലുപേരെയും മഹാഭാ‌ഷ്യം പഠിപ്പിച്ചു. എന്നാല്‍ നാലാമത്തെ പുത്രന്‍ ശൂദ്രകുലജാതനും മഹാഭാ‌ഷ്യം വേദാംഗവുമാകയാല്‍ ആ പുത്രനെ അഭിമുഖമായിരുന്നു ഭാ‌ഷ്യം പഠിപ്പിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ആ പുത്രനെ പ്രത്യേകിച്ച് ഒരു മറവുള്ള സ്ഥലത്തിരുത്തിയാണ് മഹാഭാ‌ഷ്യം ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്തത്. എന്നു മാത്രവുമല്ല, മഹാഭാ‌ഷ്യം ശൂദ്രവംശജര്‍ക്ക് ഉപദേശിച്ച് പരമ്പരയാ വേദാര്‍ഹന്‍മാരല്ലാത്ത അവരുടെ ഇടയില്‍ അതിനു പ്രചാരം വരുത്തുകയില്ലെന്ന് ആ പുത്രനെക്കൊണ്ടു പ്രതിജ്ഞ ചെയ്യിക്കുകകൂടി ചെയ്തിട്ടാണ് അദ്ദേഹം മഹാഭാ‌ഷ്യം ആ പുത്രന് ഉപദേശിചുകൊടുത്തത് എന്ന് ചിലര്‍ പറയുന്നു.

ഇങ്ങനെ പുത്രന്‍മാര്‍ അതിയോഗ്യന്‍മാരും യവൗനയുക്തന്‍മാരുമായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം പല സ്ഥലങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ച് ഒടുക്കം ശ്രീഗഡൗപാദാചാര്യനില്‍നിന്നു ക്രമസന്യാസത്തെ സ്വീകരിച്ചു ബ്രഹ്മധ്യാനവും ചെയ്തുകൊണ്ട് ബദര്യാശ്രമത്തിങ്കല്‍ താമസിച്ചു. കേരളാചാര്യഗുരുവായ സാക്ഷാല്‍ കര്‍ത്താവായ ശ്രീശങ്കരാചാര്യസ്വാമികളുടെ ഗോവിന്ദസ്വാമിയെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ അധികമുണ്ടായിരിക്കാനിടയില്ലാത്തതിനാല്‍ യോഗീശ്വരശിരോമണിയായ ഗോവിന്ദസ്വാമികള്‍ എന്നു പറയപ്പെടുന്ന മഹാന്‍ ഈ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍ തന്നെയാണെന്നുകൂടി പറഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ യോഗ്യതയെക്കുറിച്ച് അധികം വിസ്തരിച്ചിട്ട് ആവശ്യമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അപ്രകാരം തന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു നാലു ജാതിയിലുമായി ഭാര്യമാരുണ്ടായിരുന്നവരില്‍നിന്നു ജനിച്ചവരായ നാലു പുത്രന്മാരില്‍ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയില്‍നിന്നും ജനിച്ച പുത്രന്‍ സാക്ഷാല്‍ വരരുചിയും, ക്ഷത്രിയസ്ത്രീയില്‍നിന്നു ജനിച്ച പുത്രന്‍ വിശ്വവിശ്രുതനായ വിക്രമാദിത്യമഹാരാജാവും, വൈശ്യസ്ത്രീയില്‍നിന്നു ജനിച്ച പുത്രന്‍ വിശ്വവിശ്രുതനായ വിക്രമാദിത്യമന്ത്രിയെന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഭട്ടിയും, ശൂദ്രസ്ത്രീയില്‍നിന്നു ജനിച്ച പുത്രന്‍മഹാവിദ്വാനായ ഭര്‍ത്തൃഹരിയുമാണെന്നുള്ള വാസ്തവം കൂടി പറഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ അവരുടെ യോഗ്യതകളെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞറിയിക്കേണ്ടവരായി അധികമാരുമുണ്ടായിരിക്കാനിടയില്ല. പറയിപെറ്റുണ്ടായ പന്തിരുകുലത്തിന്റെ ആദ്യപിതാവായ വരരുചിയെക്കുറിച്ചും അനേകം കഥകള്‍ക്കു വി‌ഷയീഭൂതന്മാരായ വിക്രമാദിത്യഭട്ടികളെക്കുറിച്ചും കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേവലം പാമരന്മാരുടെ ഇടയില്‍പ്പോലും ആരുമുണ്ടായിരിക്കാനിടയില്ല. ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ ശതകത്രയം മലയാളത്തിലും തര്‍ജമ ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചും പലരും അറിഞ്ഞിരിക്കാനിടയുണ്ട്. അതിവിദ്വാന്മാരും സംസ്കൃതത്തില്‍ വ്യാകരണസംബന്ധമായും മറ്റും അനേകം ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ നിര്‍മ്മാതാക്കളുമായ ഇവര്‍ സംസ്കൃതപണ്ഡിതന്മാരുടെ ഇടയില്‍ ഇന്നും നിത്യപരിചിതന്മാരായിട്ടാണ് ഇരിക്കുന്നത്. വാര്‍ത്തികം, പ്രാകൃതപ്രവേശം, ധനപഞ്ചകം മുതലായ പല ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ വരരുചിയും, ഭട്ടികാവ്യം (രാമായണം കഥ) എന്ന പ്രസിദ്ധഗ്രന്ഥവും മറ്റ് അനേകം കൃതികളും ഭട്ടിയും, ഹരിടീക, വാക്യപദീയം മുതലായ വ്യാകരണഗ്രന്ഥങ്ങളും വേദാന്തം വകയായി മറ്റും അനേകഗ്രന്ഥങ്ങളും മേല്പറഞ്ഞ ശതകത്രയവും മറ്റും ഭര്‍ത്തൃഹരിയും ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. പ്രസിദ്ധമായ അമരുശതകവും ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ കൃതിയാണെന്ന് വിദ്വാന്മാരുടെ ഇടയില്‍ ഒരഭിപ്രായമുണ്ട്. ഇപ്രകാരമുള്ള മഹാന്മാരുടെ മാംസശരീരം പൊയ്പോയാലും അവരുടെ യശഃശരീരത്തിനു ലോകാവസാനം വരെ യാതൊരു ഹാനിയും സംഭവിക്കയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. മഹാഭാ‌ഷ്യത്തിന്റെ പ്രചാരത്തിനു കാരണഭൂതന്മാര്‍ ഇവര്‍ തന്നെയാണെന്നുള്ളതും പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

മേല്പറഞ്ഞ നാലു മഹാന്മാരും അവരുടെ അച്ഛനായ ഗോവിന്ദസ്വാമികളുടെ അടുക്കല്‍നിന്നു മഹാഭാ‌ഷ്യം പഠിച്ചുകഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അവര്‍ക്കു ഭാ‌ഷ്യകര്‍ത്താവായ പതഞ്ജലിമഹര്‍‌ഷിയെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് അതികലശലായിട്ട് ഒരാഗ്രഹമുണ്ടായി. അതിനാല്‍ അവര്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ പതഞ്ജലിമഹര്‍‌ഷി അതിനു വളരെ മുമ്പുതന്നെ സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്തു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരി ചൊല്ലിയതായ ഒരു ശ്ലോകം ഇവിടെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

“അഹോ ഭാ‌ഷ്യമഹോ ഭാ‌ഷ്യമഹോ വയമഹോ വയം
അദൃഷ്ട്വാfസ്മാന്‍ ഗതസ്വര്‍ഗ്ഗമകൃതാര്‍ത്ഥോ പതഞ്ജലിഃ”

അദ്ധ്യായം 4
ഭര്‍ത്തൃഹരി

ഭര്‍ത്തൃഹരി ആദ്യമേതന്നെ നിത്യ ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്നു എന്നും അതല്ല അദ്ദേഹം ആദ്യം വിവാഹം കഴിക്കുകയും ഗൃഹസ്ഥാശ്രമത്തെ സ്വീകരിച്ചു കുറച്ചുകാലം ഇരിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീടു വിരക്തനും സന്യാസിയുമായിത്തീര്‍ന്നതാണെന്നും ഇങ്ങനെ രണ്ടുവിധം കേള്‍വിയുണ്ട്. അദ്ദേഹം ഐഹികസുഖങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ചു വിരക്തനായിത്തീര്‍ന്നതിന് ഒരു കാരണവും ചിലര്‍ പറയുന്നുണ്ട്. അതു താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഒരു ദിവസം ഒരു യോഗീശ്വരന്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ ഗൃഹത്തില്‍ വന്നു. ആ യോഗി ഒരു മാമ്പഴം ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ കൈയില്‍ കൊടുത്തിട്ട്, “ഈ മാമ്പഴം തിന്നാല്‍ ജരാനരകള്‍ കൂടാതെ എന്നും ജീവിച്ചിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു ഉടനെ ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

യോഗി പോയതിന്റെ ശേഷം ഭര്‍ത്തൃഹരി, “കുറച്ചു കാലം കഴിയുമ്പോള്‍ എന്റെ പ്രിയതമ വാര്‍ധക്യം നിമിത്തം ജരാനരകളാല്‍ ബാധിതയായി മരിച്ചുപോകുമല്ലോ. അവള്‍ മരിച്ചിട്ടു പിന്നെ ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? അതിനാല്‍ ഈ മാമ്പഴം അവള്‍ക്കു കൊടുക്കണം. അവള്‍ എന്നും ജീവിച്ചിരിക്കട്ടെ” എന്നു വിചാരിച്ച് ആ മാമ്പഴം ഭാര്യയ്ക്കു കൊടുക്കുകയും അതിന്റെ മാഹാത്മ്യം ഇന്നപ്രകാരമാണെന്ന് അവളെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭര്‍ത്തൃഹരി അസാമാന്യമായി സ്നേഹിച്ചും പതിവ്രതാശിരോമണിയെന്നു വിശ്വസിച്ചും വെച്ചിരുന്ന ആ ഭാര്യയ്ക്ക് ഒരു ജാരന്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ അശ്വപാലകന്‍ (കുതിരക്കാരന്‍) തന്നെയായിരുന്നു. മാമ്പഴം കൈയില്‍ക്കിട്ടുകയും അതിന്റെ മാഹാത്മ്യത്തെപ്പറ്റി അറിയുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ പുംശ്ചലിയായ ആ സ്ത്രീ, “നമ്മുടെ ജാരന്‍ മരിച്ചിട്ടു പിന്നെ ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? അവന്‍ എന്നും ജീവിച്ചിരിക്കട്ടെ” എന്നു വിചാരിച്ച് ആ മാമ്പഴം ആരുമറിയാതെ ജാരനെ വരുത്തി, അവനു കൊടുക്കുകയും അതിന്റെ മാഹാത്മ്യത്തെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കുതിരക്കാരന്‍, എന്റെ ഭാര്യ മരിച്ചിട്ടു പിന്നെ ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? അവള്‍ എന്നും ജീവിച്ചിരിക്കട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ച് അത് അവന്റെ ഭാര്യയ്ക്കു കൊടുത്തു. കുതിരക്കാരന്റെ ഭാര്യ ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ ഭവനത്തിലെ അടിച്ചുതളിക്കാരത്തിയുമായിരുന്നു. അവള്‍ അവിടെ വന്ന് അടിച്ചുതളി കഴിഞ്ഞ് അവളുടെ വീട്ടിലേക്കു പോയ സമയത്താണ് കുതിരക്കാരന്‍ ഈ മാമ്പഴം അവള്‍ക്കു കൊടുത്ത് അതിന്റെ മാഹാത്മ്യത്തെ ധരിപ്പിച്ചത്. ഭര്‍ത്തൃഹരി പുറത്ത് എവിടെയോ പോയി തിരിച്ചുവരുമ്പോള്‍ മാധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ആ സ്ത്രീ ആ മാമ്പഴവും കൊണ്ടുപോകുന്നതു കണ്ടു. മാമ്പഴം കണ്ടപ്പോള്‍ അതു തനിക്ക് യോഗി തരികയും താന്‍ ഭാര്യയ്ക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തതാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനും മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അദ്ദേഹം അവളോട് “നിനക്ക് ഈ മാമ്പഴം എവിടെനിന്നു കിട്ടി?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഇത് എനിക്ക് എന്റെ ഭര്‍ത്താവു തന്നതാണ്” എന്നു മാത്രം പറഞ്ഞിട്ട് അവള്‍ പോയി.

ഭര്‍ത്തൃഹരി സ്വഗൃഹത്തില്‍ വന്നതിന്റെശേഷം കുതിരക്കാരനെ വരുത്തി, ആ മാമ്പഴം അവന് എവിടെനിന്നും കിട്ടി എന്നു ചോദിച്ചു. ആദ്യമൊക്കെ അവന്‍ ചില വ്യാജങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവെങ്കിലും ഒടുക്കം ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ നിര്‍ബന്ധവും ഭീഷണിയും കൊണ്ടു വാസ്തവംതന്നെ പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരിക്കു വളരെ വ്യസനമുണ്ടായി.”കഷ്ടം! ഞാന്‍ അതിമാത്രം സ്നേഹിക്കുകയും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത് ഈ കുലടയെ ആണല്ലോ. സ്ത്രീകളെ ഒരിക്കലും വിശ്വസിക്കാന്‍ പാടില്ല. കഷ്ടം! ഇവള്‍ക്കു വിരൂപനും തന്റെ ഭൃത്യനുമായ ഈ നിചങ്കലാണല്ലോ അഭിനിവേശമുണ്ടായത്. ആശ്ചര്യം തന്നെ! ഇവന്‍ ഇവളുടെ ജാരനല്ലെങ്കില്‍ ഇവള്‍ക്ക് ഇവനോട് ഇത്രയും സ്നേഹം തോന്നാനും ഈ മാമ്പഴം ഇവനു കൊടുക്കാനും ഇടയില്ല. ഏതായാലും ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇപ്പോള്‍ ഒന്നും പറയേണ്ടാ” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം കുതിരക്കാരനെ പറഞ്ഞയച്ചിട്ട് ശയനഗൃഹത്തില്‍ പോയി വിചാരമഗ്നനായി കിടന്നു. കുതിരക്കാരന്‍ ഈ ഉണ്ടായ സംഗതിയെല്ലാം ഒരു ദാസിമുഖേന ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ ഭാര്യയെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. തന്റെ വ്യാജപ്രവൃത്തികളെല്ലാം ഭര്‍ത്താവറിഞ്ഞു എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവള്‍ക്കു വളരെ വ്യസനവും ഭയവുമുണ്ടായി. ഇതു നിമിത്തം തന്റെ ജാരനു കഠിനശിക്ഷയും തനിക്ക് ദുര്യശസ്സു മുണ്ടാകുമെന്നും ഇവ രണ്ടും ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കണമെങ്കില്‍ ഭര്‍ത്താവിന്റെ കഥ ഉടനെ കഴിക്കണമെന്നും അവള്‍ നിശ്ചയിച്ചു. ഉടനെ അവള്‍ വിഷം ചേര്‍ത്ത് ഒരു ഓട്ടട(ഒരു പലഹാരം) ഉണ്ടാക്കി, “ഭക്ഷണം തയ്യാറാക്കാന്‍ കുറച്ചു താമസമുണ്ട്. വയറു കായാതിരിക്കട്ടെ. ഇതു തിന്നോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ പലഹാരം ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടെ കൈയില്‍ കൊടുത്തു. അംഗനാജനത്തോളം ദുര്‍ബുദ്ധി മറ്റാര്‍ക്കുള്ളു?

ഭര്‍ത്തൃഹരി പലഹാരം കൈയില്‍ വാങ്ങിക്കൊണ്ട്, “ഇവള്‍ എന്നെ കൊല്ലാനായി വിഷം കൂട്ടി ഉണ്ടാക്കിയതായിരിക്കണം. ഇനി ഇവളുടെ സഹവാസം ഉപേക്ഷിക്കുക തന്നെയാണ് യുക്തം; സംശയമില്ല. നാലാശ്രമങ്ങളുള്ളതില്‍ ഉത്തമവും സുഖപ്രദവും ദുഃഖരഹിതവുമായിരിക്കുന്നത് ചതുര്‍ത്ഥാശ്രമം തന്നെയാണ്. അതിനാല്‍ അചിരേണ അതിനെത്തന്നെ സ്വീകരിക്കണം” എന്നു മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ടു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് “ഓട്ടപ്പം വീട്ടേച്ചുടും” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നെണീറ്റു പുറത്തുവന്നു. ആ പലഹാരം പുരയുടെ ഇറമ്പില്‍ തിരുകിവെച്ചിട്ട് അദ്ദേഹം ഭിക്ഷവാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഒരു ചട്ടി കൈയിലെടുത്തുകൊണ്ടു പുറത്തിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ഭര്‍ത്തൃഹരി പടിക്കു പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുരയ്ക്കു തീപിടിക്കുകയും സര്‍വസ്വവും ഭസ്മാവശേഷമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഭര്‍ത്തൃഹരി സന്യാസവൃത്തിയോടുകൂടിയും ഭിക്ഷയെടുത്തു ഭക്ഷണം കഴിച്ചും പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചു. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം ഭിക്ഷ യാചിച്ചു വാങ്ങി ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതു യുക്തമല്ലെന്നും വല്ലവരും വല്ലതും കൊണ്ടുവന്നുതന്നെങ്കില്‍ മാത്രം ഭക്ഷിച്ചാല്‍ മതിയെന്നും നിശ്ചയിച്ച് പരദേശത്തുള്ള ഒരു മഹാക്ഷേത്രത്തില്‍ (ചിദംബരത്താണെന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നു) ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അവിടെ കിഴക്കേ ഗോപുരത്തില്‍ “പട്ടണത്തുപിള്ള” എന്നു പ്രസിദ്ധനായ സന്യാസി ശ്രേഷ്ഠന്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരി പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തില്‍ പോയി തന്റെ ചട്ടിയും മുമ്പില്‍വെച്ച് അവിടെയിരുന്നു. ആ ചട്ടിയില്‍ വല്ലവരും ഭക്ഷണസാധനവും കൊണ്ടു ചെന്നിട്ടാല്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരി അതെടുത്തു ഭക്ഷിച്ചിരുന്നു. അതില്‍ ആരും ഒന്നും കൊണ്ടു ചെന്നിട്ടു കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ അദ്ദേഹം ഭക്ഷിക്കാറുമില്ല. ഭക്ഷണം കൂടാതെ അദ്ദേഹം അനേകം ദിവസങ്ങള്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടാറുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന് വിശേഷിച്ചു യാതൊരു സുഖക്കേടും ക്ഷീണവും ഉണ്ടാകാറുമില്ല.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം ഒരു ഭിക്ഷക്കാരന്‍ അവിടെ കിഴക്കേ ഗോപുരത്തില്‍ ചെന്നു പട്ടണത്തുപിള്ളയോടു ഭിക്ഷ യാചിച്ചു. അപ്പോള്‍ പട്ടണത്തുപിള്ള “ഞാനും തന്നേപ്പോലെ തന്നെ ഒരു ഭിക്ഷക്കാരനാണ്. തനിക്കു തരുന്നതിന് എന്റെ കൈവശം യാതൊന്നുമില്ല. എന്നാല്‍ പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തില്‍ ഒരു ധനികന്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അവിടെച്ചെന്നു ചോദിച്ചാല്‍ അദ്ദേഹം വല്ലതും തരുമായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ ഭിക്ഷക്കാരന്‍ പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തില്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരി യുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ഭിക്ഷ ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭര്‍ത്തൃഹരിയും “ഭിക്ഷ കൊടുക്കുന്നതിന് എന്റെ കൈവശം യാതൊന്നുമില്ല. ഞാനും തന്നേപ്പോലെ ഒരു ദരിദ്രനാണ്” എന്നു പറഞ്ഞ്. ഉടനെ ഭിക്ഷക്കാരന്‍ “അങ്ങ് ഒരു ധനവാനാണെന്നു കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിലിരിക്കുന്ന മനുഷ്യന്‍ പറഞ്ഞല്ലോ?” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ താനൊരു ചട്ടി വച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാലാണ് പട്ടണത്തു പിള്ള ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞയച്ചതെന്നും, വിരക്തന്‍മാര്‍ക്ക് ഇങ്ങനെ ഒരു ചട്ടി വെച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന അയുക്തവും അനാവശ്യവുമാണെന്നും ഇങ്ങനെ ഒരു പാത്രം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ വല്ലവരും വല്ലതും തന്നാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് തനിക്കാഗ്രഹമുണ്ടെന്ന് അര്‍ഥമാകുന്നതാണെന്നുമാണ് പിള്ളയുടെ അഭിപ്രായമെന്നും മനസ്സിലാവുകയാല്‍ “ഇനി ഇതിരുന്നിട്ട് ആരും ഇങ്ങനെ പറയാനിടയാകരുത്” എന്നും പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം ആ ചട്ടിയെടുത്ത് ഒരേറുകൊടുത്തു. മണ്‍പാത്രമായ ചട്ടി ഉടഞ്ഞു തകര്‍ന്നുപോയി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. പിന്നെ ഭര്‍ത്തൃഹരി ആജീവനാന്തം ആ പുണ്യക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ തന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു വെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശിഷ്ട കൃതികളെല്ലാം അദ്ദേഹം അവിടെയിരുന്ന് ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ളവയാണെന്നുമാണ് കേള്‍വി.

അദ്ധ്യായം 5
അദ്ധ്യാത്മരാമായണം

ശ്രീവാല്മീകിമഹര്‍‌ഷിയാല്‍ ഉണ്ടാക്കപ്പെട്ട ഗായത്രീരാമായണം, അത്ഭുതരാമായണം, ആനന്ദരാമായണം മുതലായവപോലെ അധ്യാത്മരാമായണം ഒരു ഋഷിപ്രോക്തമായിട്ടുള്ളതല്ലെന്നാണ് വിചാരിക്കുന്നത്. അധ്യാത്മരാമായണത്തിന്റെ കവിതാരീതിയും മറ്റും കൊണ്ട് ഇത് മറ്റുള്ള രാമായണങ്ങളോടു വളരെ വ്യത്യാസപ്പെട്ടുമാണിരിക്കുന്നത്. ഋഷിപ്രോക്തങ്ങളായിട്ടുള്ള രാമായണങ്ങളില്‍ ശ്രീരാമന്‍ വി‌ഷ്ണുഭഗവാന്റെ ഒരവതാരമാണെന്നുതന്നെയാണ് പറയുന്നതെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തെ ഒരു നീതിമാനും ധീരോദാത്തനുമായ ഒരു രാജാവായിട്ടേ വെച്ചിട്ടുള്ളൂ. അധ്യാത്മരാമായണകര്‍ത്താവ് ശ്രീരാമനെ ഒരു ഈശ്വരനായിട്ടുതന്നെയാണ് വര്‍ണിച്ചു കഥ വിസ്തരിക്കുന്നത്. ഈ വ്യത്യാസങ്ങളെക്കൊണ്ട് അധ്യാത്മരാമായണം ഋഷിപ്രോക്തമല്ലെന്നുള്ള വാദം വാസ്തവം തന്നെയാവാം. എന്നാള്‍ ഈ ഗ്രന്ഥമുണ്ടാക്കിയതിനെക്കുറിച്ച് പഴമക്കാര്‍ പറഞ്ഞുപോരുന്നത് താഴെ പറയുന്നു.

വി‌ഷ്ണുഭക്തനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണ് രാമായണം ഉണ്ടാക്കിയത്. തന്റെ രാമായണത്തില്‍ മറ്റുള്ള രാമായണങ്ങളെക്കാള്‍ ഭക്തിരസം ഉള്ളതിനാല്‍ ഇതിനെ ജനങ്ങള്‍ അധികം ആദരിക്കുകയും തന്നിമിത്തം ഇതിന് അധികം പ്രചാരം വരികയും ചെയ്യുമെന്നാണ് അദ്ദേഹം ആദ്യം വിചാരിച്ചിരുന്നത്. പക്ഷേ, ഗ്രന്ഥം തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ ഉണ്ടായ അനുഭവം വളരെ വ്യത്യാസപ്പെട്ടതായിരുന്നു. തന്റെ ഗ്രന്ഥം ഒന്നു നോക്കണമെന്നും പറഞ്ഞു പല യോഗ്യന്മാരേയും അദ്ദേഹം സമീപിച്ചെങ്കിലും ആരും അതിനെ ലേശം പോലും ആദരിച്ചില്ല എന്നു മാത്രമല്ല, “ഋഷിപ്രോക്തങ്ങളായ പല രാമായണങ്ങളും ഉള്ളപ്പോള്‍ ഈ വിഢ്യാന്‍ ഇതിനായി പുറപ്പെട്ടത് അത്ഭുതം തന്നെ. ഇതാരെങ്കിലും നോക്കുമോ” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു ചിലര്‍ പരിഹസിക്കാനും തുടങ്ങി. ഗ്രന്ഥത്തെ ആരും സ്വീകരിച്ചില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, കുറച്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ജനങ്ങളുടെ പരിഹാസം അദ്ദേഹത്തിനു സഹിക്കവഹിയാതെ ആയിത്തീരുകയും അദ്ദേഹം സ്വദേശം വിട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ അലഞ്ഞുനടന്ന് ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒരു ദിവസം മനു‌ഷ്യസഞ്ചാരം ഇല്ലാത്തതായ ഒരു കൊടുങ്കാട്ടില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. നേരവും വൈകി. മനു‌ഷ്യാധിവാസമുള്ള സ്ഥലത്ത് എത്തുന്നതിന് അവിടെ നിന്നും വളരെ ദൂരമുള്ളതിനാല്‍ ആ രാത്രി അവിടെത്തന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടുകയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ആ വനാന്തരങ്ങളില്‍ക്കൂടിയുള്ള ഊടുവഴിയുടെ അടുക്കലായിട്ട് ഒരു കുളവും ആല്‍ത്തറയും കണ്ടു. കുളത്തിലിറങ്ങി കുളിച്ചു സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും കഴിച്ച് ആ ആല്‍ത്തറയില്‍ തന്റെ രാമായണഗ്രന്ഥവും തലയ്ക്കുവെച്ചു കിടന്നു. വിശപ്പും ദാഹവും വഴി നടന്നിട്ടുള്ള ക്ഷീണവും എല്ലാംകൂടി കിടന്ന ഉടനെ അദ്ദേഹം ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പാതിരാത്രി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടെ തേജോമയനായ ഒരു ദിവ്യപുരുഷന്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് “ആരാണിവിടെ വന്നു കിടക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ എണീറ്റിരുന്നു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം താഴെ വരുന്നപ്രകാരം അവര്‍ സംഭാ‌ഷണം തുടങ്ങി.

ദിവ്യന്‍: ഹേ! അങ്ങാരാണ്? ഇവിടെ വന്നു കിടക്കുന്നതെന്തിനായിട്ടാണ്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: ഞാന്‍ ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണ്. ഓരോരോ ദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ഇന്നു ദൈവഗത്യാ ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. മനു‌ഷ്യരുള്ള ദിക്കില്‍ എത്തുന്നതിനു നേരം മതിയാകാതെ വന്നതിനാല്‍ ഇവിടെത്തന്നെ കിടന്നു എന്നേ ഉള്ളൂ.

ദിവ്യന്‍: അങ്ങയുടെ അടുക്കല്‍ ഇരിക്കുന്ന ഗ്രന്ഥം ഏതാണ്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: അതു ഞാന്‍ പറഞ്ഞാല്‍ അവിടുന്ന് എന്നെ പരിഹസിക്കും. അതുകൊണ്ട് ഞാന്‍പറയുകയില്ല.

ദിവ്യന്‍: ഐഃ, അതൊന്നുമില്ല, കേള്‍ക്കട്ടെ. പറയൂ.

ഇപ്രകാരം ആ ദിവ്യപുരു‌ഷന്റെ വാക്കു കേട്ടിട്ടു ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ ഗ്രന്ഥം ഇന്നതാണെന്നും അതുനിമിത്തം തനിക്കുണ്ടായ ആക്ഷേപങ്ങളും എല്ലാം പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. ഉടനെ ആ ദിവ്യപുരുഷന്‍ ബ്രാഹ്മണനോടു പറഞ്ഞു.

“ഇതിനെക്കുറിച്ച് അവിടുന്ന് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. ഞാന്‍ ഒരു കൗശലം പറഞ്ഞുതരാം. അതുപോലെ ചെയ്താല്‍ അങ്ങയുടെ ഈ ഗ്രന്ഥത്തെ എല്ലാവരും ആദരിക്കുന്നതിനും തന്നിമിത്തം ഗ്രന്ഥത്തിനു പ്രചാരം സിദ്ധിക്കുന്നതിനും ഇടവരും. എന്തെന്നാല്‍ ഈ വരുന്ന ശിവരാത്രിനാള്‍ അങ്ങ് ഈ ഗ്രന്ഥവുംകൊണ്ട് ഗോകര്‍ണ്ണത്തു പോകണം. നേരം വൈകാറാകുമ്പോള്‍ കിഴക്കേ നടയില്‍ പോയി നിന്നാല്‍ അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ വരുന്ന കൂട്ടത്തില്‍ തോജോമയനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ വരുന്നതുകാണാം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ നാലു പട്ടികള്‍ കൂടെ ഉണ്ടായിരിക്കും. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയില്‍ ഈ ഗ്രന്ഥം കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു വിവരം പറയണം. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹം ഇതിലേക്കു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരും. ഇതാരു പറഞ്ഞുതന്നു എന്നു ചോദിച്ചാല്‍ ഒന്നും പറയുകയുമരുത്.” ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞ് ആ ദിവ്യപുരുഷന്‍ ഉടനെ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തു.

ഈ ഉപദേശം കേട്ട് ആ ബ്രാഹ്മണന് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷമായി എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അരുണോദയമായപ്പോള്‍ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. പിന്നെ ഓരോരോ ദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ക്രമേണ ശിവരാത്രി ആയപ്പോഴേക്കും ഗോകര്‍ണ്ണത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. നേരം വൈകാറായപ്പോള്‍ മുമ്പ് ആ ദിവ്യപുരുഷന്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ വരുന്നത് കണ്ട്, ഗ്രന്ഥം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. ആ ബ്രാഹ്മണന്‍, “ഇത് എന്റെ കൈയില്‍ കൊണ്ടുതരുന്നതിന് അങ്ങോടാരാണ് പറഞ്ഞത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഗ്രന്ഥകര്‍ത്താവായ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ നിന്നു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ “ആട്ടെ ഇപ്പോള്‍ പറയണമെന്നില്ല, കാര്യമൊക്കെ എനിക്കു മനസ്സിലായി. അങ്ങയ്ക്ക് ഈ ഉപായം പറഞ്ഞുതന്ന ആള്‍ ഒരു ഗന്ധര്‍വനാണ്. അവന്‍ ഇപ്രകാരം വ്യാജോപദേശം ചെയ്തതിനാല്‍ ഞാന്‍ അവനെ ശപിക്കുന്നു. അവന്‍ ഒരു ശൂദ്രനായി ഭൂമിയിങ്കല്‍ ജനിക്കാന്‍ സംഗതി വരട്ടെ.” ഇപ്രകാരം ശപിച്ചതിനു ശേ‌ഷം കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന കമണ്ഡലുവിങ്കല്‍ നിന്നു കുറെ വെള്ളമെടുത്തു ഗ്രന്ഥത്തിന്മേല്‍ തളിച്ചു ഗ്രന്ഥകര്‍ത്താവായ ബ്രാഹ്മണന്റെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തിട്ട് “ഇനി ഈ ഗ്രന്ഥം നിമിത്തം അങ്ങയ്ക്കു വളരെ ബഹുമാനം ഉണ്ടാകുന്നതിനും സംഗതിയാകും” എന്നു പറഞ്ഞു ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു കടന്നുപോവുകയും ചെയ്തു.

അതിന്റെ ശേ‌ഷം അധ്യാത്മരാമായണത്തെ എല്ലാവരും ആദരിച്ച് പാരായണത്തിന് ഉപയോഗപ്പെടുത്തിത്തുടങ്ങുകയും ഋഷിപ്രോക്തങ്ങളായ രാമായണങ്ങളെക്കാള്‍ അതിനു പ്രചാരം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു.

അധ്യാത്മരാമായണകര്‍ത്താവായ ബ്രാഹ്മണന് ആ ഉപായം പറഞ്ഞുകൊടുത്ത ഗന്ധര്‍വന്‍ ആണ് പിന്നെ ശൂദ്രനായി ഭൂമിയിങ്കല്‍ “തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛന്‍” എന്നുള്ള നാമധേയത്തോടുകൂടി അവതരിച്ചത്. എഴുത്തച്ഛന് അധ്യാത്മരാമായണത്തോടു മറ്റുള്ള രാമായണങ്ങളേക്കാളധികം പ്രതിപത്തി ഉണ്ടാകുന്നതിനും തന്റെ കിളിപ്പാട്ടുതര്‍ജമയ്ക്ക് ഈ മൂലത്തെ സ്വീകരിക്കുന്നതിനും ഉള്ള കാരണവും മേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിനോടുള്ള പൂര്‍വസംബന്ധമാകുന്നു.

ഗോകര്‍ണ്ണത്തു ശിവരാത്രിനാള്‍ നാലു പട്ടികളോടുകൂടി വന്ന ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ സാക്ഷാല്‍ വേദവ്യാസനായിരുന്നു. ആ നാലു പട്ടികള്‍ നാലു വേദങ്ങളും ആയിരുന്നു. അധ്യാത്മരാമായണം മൂലം ഉണ്ടാക്കിയത് സാക്ഷാല്‍ വരരുചിയാണെന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 6
പറയി പെറ്റ പന്തിരുകുലം

ചരിത്രപ്രസിദ്ധനായ ഗോവിന്ദസ്വാമികളുടെ പുത്രനും മലയാളത്തില്‍ നടപ്പുള്ള വാക്യം, പരല്പേരു മുതലായ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ നിര്‍മാതാവെന്നു പറയപ്പെടുന്ന ആളുമായ വരരുചി എന്ന ബ്രാഹ്മണോത്തമനെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ അധികമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഇദ്ദേഹം വിക്രമാദിത്യരാജാവിന്റെ സേവകനായിട്ടു താമസിച്ചിരുന്നു. വരരുചി സകലശാസ്ത്രപാരംഗതനും നല്ല പൗരാണികനും ആയിരുന്നതിനാല്‍ രാജാവിനു ശാസ്ത്രസംബന്ധമായോ പുരാണസംബന്ധമായോ വല്ല സംശയവും നേരിട്ടാല്‍ ഇദ്ദേഹത്തോടു ചോദിച്ചാണ് അത് തീര്‍ക്കുക പതിവ്.

അങ്ങനെയിരിക്കെ കാലത്ത് ഒരു ദിവസം രാജാവ് “രാമായണത്തില്‍ പ്രാധാനമായ വാക്യമേതാണ്?” എന്ന് ഈ ബ്രാഹ്മണനോട് ചോദിച്ചു. ഈ ചോദ്യത്തിനു തക്കതായ ഉത്തരം പറയാന്‍ തോന്നായ്കയാല്‍ വരരുചി വിഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ രാജാവ് “എന്നാല്‍ എവിടെയെങ്കിലും പോയി, ആരോടെങ്കിലും ചോദിച്ചറിഞ്ഞു നാല്പത്തൊന്നുദിവസം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് ഇവിടെ വന്നു പറയണം. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ പിന്നെ താന്‍ ഇവിടെ വരണമെന്നില്ല. എനിക്കു തന്നെ കാണുകയും വേണ്ട” എന്നു പറഞ്ഞു. രാജാവിന്റെ കല്പന കേട്ടപ്പോള്‍ വരരുചിയുടെ ഹൃദയം വിഷാദവും വിചാരവുംകൊണ്ടു നിറഞ്ഞു. ഉടനെ ആദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

തദനന്തരം വരരുചി പല സ്ഥലങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ച്, പല യോഗ്യന്മാരേയും കണ്ടു ചോദിച്ചു. എങ്കിലും രാമായണത്തിലെ എല്ലാശ്ലോകങ്ങളും വാക്യങ്ങളും പ്രധാനം തന്നെ. അല്ലാതെ അതിനുണ്ടോ വ്യത്യാസം “നഹി ഗുളഗുളികായാം ക്വാപി മാധുര്യഭേദഃ” എന്നും മറ്റും പലരും പലവിധം പറഞ്ഞതല്ലാതെ ശരിയായ മറുപടി ആരില്‍നിന്നും കിട്ടിയില്ല. അങ്ങനെ നാല്പതുദിവസം കഴിഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണനു വ്യസനം സഹിക്കവഹിയാതെയും ആയിത്തീര്‍ന്നു. രാജാവിന്റെ അടുക്കലുള്ള സേവപോകുമെന്നുതന്നെയല്ല, സര്‍വജ്ഞനെന്നു സര്‍വരാലും സമ്മതിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന തനിക്ക് ഇതറിഞ്ഞുകൂടെന്നു വരുന്നത് ഏറ്റവും അവമാനകരവും ആണല്ലോ. ഈ അവമാനം സഹിച്ചുകൊണ്ട് സ്വദേശത്തു താമസിക്കുന്നതില്‍ ഭേദം മരിക്കതന്നെയാണ് എന്നിങ്ങനെയൊക്കെ വിചാരിച്ചുംകൊണ്ടു ഭക്ഷണവുംകൂടാതെ ആ സാധുബ്രാഹ്മണന്‍ പകല്‍ മുഴുവനും അലഞ്ഞുനടന്നു. രാത്രിയായപ്പോള്‍ ഒരു വനാന്തരത്തില്‍ ഒരാല്‍ത്തറയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. വിശപ്പും ദാഹവും ക്ഷീണവും വ്യസനവും സഹിക്കവഹിയാതെ ആ ആല്‍ത്തറയില്‍ കയറിക്കിടന്നു. ഉടനെ ക്ഷീണംകൊണ്ടു മയക്കവുമായി. അദ്ദേഹം കിടന്ന സമയം “വനദേവതമാര്‍ എന്നെ രക്ഷിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞുംകൊണ്ടാണ് കിടന്നത്.

നേരം ഏകദേശം പാതിരയായപ്പോഴേക്ക് ചില ആകാശസഞ്ചാരികളായ ദേവതമാര്‍ ആ ആലിന്മേല്‍ വന്നുകൂടി. ആ ആലിന്മേല്‍ സ്ഥിരവാസിനികളായ ദേവതമാരെ വിളിച്ച് “നിങ്ങള്‍ വരുന്നില്ലേ? ഇപ്പോള്‍ ഒരു സ്ഥലത്ത് പ്രസവമുണ്ട്. ഞങ്ങള്‍ അവിടെ പോവുകയാണ്. ചോരയും നീരും കുടിക്കണമെങ്കില്‍ വരുവിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ ആലിന്മേലിരുന്ന ദേവതമാര്‍ “ഞങ്ങള്‍ക്കു വരാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ഇവിടെ ഒരു വിശിഷ്ടനായ ബ്രാഹ്മണന്‍ വന്നു കിടക്കുന്നു. ഇദ്ദേഹം സ്വരക്ഷാര്‍ഥം ഞങ്ങളെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടാണ് കിടന്നത്. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ പോയി തിരിച്ചുവരുമ്പോള്‍ ഇതിലേ വന്നു വിവരം പറഞ്ഞു വേണം പോകാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. എന്നാലങ്ങനെയാകട്ടെ എന്നു പറഞ്ഞ് ആ വനദേവതമാര്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

അന്ത്യയാമമായപ്പോള്‍ വരരുചി ഉണര്‍ന്നുവെങ്കിലും വ്യസനത്തോടു കൂടി ഓരോന്നും ഓര്‍ത്തു കണ്ണുമടച്ചു കിടന്നതല്ലാതെ എഴുന്നേറ്റില്ല. അപ്പോള്‍ മുമ്പേ പോയ ദേവതമാര്‍ വീണ്ടും അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ ആലിന്മേല്‍ ഉണ്ടായിരുന്ന ദേവതമാര്‍ “പ്രസവമെവിടെയായിരുന്നു? കുട്ടിയെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ദേവതമാര്‍ “ഒരു പറയന്റെ അവിടെയായിരുന്നു പ്രസവം. കുട്ടി പെണ്ണാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. “അവളെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നത് ആരായിരിക്കും?” എന്ന് ആലിന്മേലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ വീണ്ടും ചോദിച്ചപ്പോള്‍ വന്നവര്‍ “അത് ‘മാം വിദ്ധി’ എന്നറിഞ്ഞുകൂടാത്ത ഈ വരരുചിയാണ്. നേരം വെളുക്കാറായി. ഞങ്ങള്‍ ഇനി താമസിക്കുന്നില്ല. ശേഷമൊക്കെ പിന്നെപ്പറയാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ഉടനെ പോവുകയും ചെയ്തു.

ഏറ്റവും ബുദ്ധിശാലിയായ വരരുചിക്കു ദേവതമാരുടെ ഈ വാക്കുകേട്ടപ്പോള്‍ തന്റെ കാര്യം സാധിച്ചതിലുള്ള സന്തോഷവും ഭാവിയായ അധഃപതനത്തെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചുള്ള വിഷാദവും ഒന്നുപോലെ ഹൃദയത്തില്‍ തിങ്ങിവശായി. അധഃപതനം കൂടാതെ കഴിക്കുന്നതിനു തക്കതായ ഒരുപായം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചുംകൊണ്ടു സന്തോഷത്തോടു കൂടി എണീറ്റു. അപ്പോഴേക്കും നേരവും വെളുക്കയാല്‍ ഉടനെ അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെട്ടു. നാല്പത്തൊന്നാം ദിവസമായിട്ടും വരരുചിയെ കാണാഞ്ഞിട്ട് രാജാവിനു വിഷാദമായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും സഭാവാസികളായ വിദ്വാന്മാര്‍ക്കെല്ലാം വളരെ സന്തോഷമാണുണ്ടായത്. വരരുചി അവിടെ ഉണ്ടായിട്ടാണ് രാജാവ് അവരെ വേണ്ടവണ്ണം ആദരിക്കാത്തതും അവരുടെ ഖ്യാതി പൊങ്ങാത്തതും എന്നും മറ്റും വിചാരിച്ച് അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും വരരുചിയെക്കുറിച്ച് അത്യന്തം അസൂയയുണ്ടായിരുന്നു. രാജസഭ കൂടിയപ്പോള്‍ രാജാവ്, “കഷ്ടം നമ്മുടെ വരരുചിയെ കണ്ടില്ലല്ലോ? അദ്ദേഹം അവമാനം വിചാരിച്ച് പ്രാണത്യാഗം ചെയ്തതോ, രാജ്യം വിട്ടുപോയതോ എന്തോ? അതില്ല, സര്‍വശാസ്ത്രതത്ത്വജ്ഞനും വിശിഷ്ടനുമായ അദ്ദേഹം ഏതു വിധവും നമ്മുടെ ചോദ്യത്തിനു തക്കതായ മറുപടി മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ടു വരാതെയിരിക്കുകയില്ല” എന്നും മറ്റും വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ സന്തോഷസമേതം വരരുചിയും അവിടെ എത്തി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖപ്രസന്നത കണ്ടപ്പോള്‍തന്നെ കാര്യം സാധിച്ചു എന്നു രാജാവിനും സഭാവാസികളായ എല്ലാവര്‍ക്കും മനസ്സിലായി. ഉടനെ രാജാവ് “എന്തായി, മനസ്സിലായോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

വരരുചി: ദൈവകാരുണ്യത്താലും ഗുരുകടക്ഷംകൊണ്ടും മാന്യന്മാരായ നിങ്ങളുടെയൊക്കെ അനുഗ്രഹമാഹാത്മ്യത്താലും ഒരു വിധം മനസ്സിലായി എന്നുതന്നെ പറയാം.

രാജാവ്: ഏതു ശോകമാണ്, ഏതു വാക്യമാണ്? കേള്‍ക്കട്ടെ.

വരരുചി: രാമായണത്തില്‍ പ്രധാനമായ ശ്ലോകം,

“രാമം ദശരഥം വിദ്ധി മാം വിദ്ധി ജനകാത്മജാം
അയോദ്ധ്യാമടവീം വിദ്ധി ഗച്ഛ താത യഥാസുഖം”

എന്നുള്ളതാണ്. ഇതില്‍ പ്രധാനമായിട്ടുള്ള വാക്യം “മാം വിദ്ധി ജനകാത്മജാം” എന്നുള്ളതുമാണ്. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ സഭയിലുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം ശരി ശരി എന്ന് ഐക്യകണ്ഠേന സമ്മതിച്ചു. രാജാവ് സന്തോഷസമന്വിതം എണീറ്റു വരരുചിയുടെ കൈയ്ക്ക് പിടിച്ച് അര്‍ധാസനം കൊടുത്തിരുത്തി. പിന്നെ വിലതീരാതെകണ്ടുള്ള ആഭരണങ്ങളും അനവധിസുവര്‍ണരത്നങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിനു സമ്മാനം കൊടുത്തു സന്തോഷിപ്പിക്കുകയും തന്നോടുകൂടി യഥാപൂര്‍വം താമസിച്ചുകൊള്ളുന്നതിനനുവദിക്കുകയും ചെയ്തു.

തദനന്തരം വരരുചി മേല്പറഞ്ഞ ശ്ലോകത്തിന്റെ അര്‍ഥം പത്തു വിധത്തില്‍ വ്യാഖ്യാനിച്ചു രാജാവിനെ കേള്‍പ്പിച്ചു. അവയില്‍ രണ്ടുവിധം അര്‍ഥം താഴെച്ചേര്‍ക്കുന്നു. ഈ ശ്ലോകം ശ്രീരാമനും സീതയും ലക്ഷ്മണനുംകൂടി വനവാസത്തിനായി പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ മാതൃപാദങ്ങളെ വന്ദിച്ചു യാത്രപറഞ്ഞ ലക്ഷ്മണനോടു സുമിത്ര പറഞ്ഞതാണ്.

അല്ലയോ താത (വത്സ) രാമം ദശരഥം വിദ്ധി (രാമനെ ദശരഥനെന്ന് അറിഞ്ഞാലും) നിന്റെ ജ്യേഷ്ഠനായ രാമനെ അച്ഛനായ ദശരഥനെപ്പോലെ വിചാരിച്ചുകൊള്ളണം എന്നു താല്‍പര്യം. ജനകാത്മജാം മാം വിദ്ധി. ജനകാത്മജയെ (സീതയെ) എന്നെപ്പോലെ വിചാരിച്ചുകൊള്ളണം. അടവീം അയോദ്ധ്യാം വിദ്ധി. അടവിയെ (വനത്തെ) അയോദ്ധ്യയെപ്പോലെ വിചാരിച്ചുകൊള്ളണം. യഥാസുഖം ഗച്ഛ. സുഖമാകുംവണ്ണം ഗമിച്ചാലും എന്ന് ഒരര്‍ത്ഥം. പിന്നെ

രാമം ദശരഥം വിദ്ധി. രാമനെ ദശരഥന്‍ (പക്ഷിവാഹനനായിരിക്കുന്ന മഹാവിഷ്ണു) എന്നറിഞ്ഞാലും. ജനകാത്മജാം മാം വിദ്ധി. ജനകാത്മജയെ (സീതയെ) മാ (മഹാലക്ഷ്മി) എന്നറിഞ്ഞാലും. അയോദ്ധ്യാം അടവീം വിദ്ധി. അയോദ്ധ്യയെ (രാമന്‍ പോയാല്‍ പിന്നെ) അടവി (കാട്) എന്നറിഞ്ഞാലും. (അതിനാല്‍) അല്ലയോ വത്സ! നീ സുഖമാകുവണ്ണം പോയാലും എന്നു രണ്ടാമത്തെ അര്‍ത്ഥം. ഇപ്രകാരം യഥാക്രമം പത്തു വിധത്തില്‍ വരരുചിയുടെ വ്യാഖ്യാനം കേട്ടപ്പോള്‍ രാജാവ് പൂര്‍വ്വാധികം സന്തോഷിക്കുകയും വരരുചിയെ ബഹുമാനിക്കയും ചെയ്തു. പിന്നെ എല്ലാവരുംകൂടി ഓരോ രാജ്യ വര്‍ത്തമാനം പറഞ്ഞ് അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ വരരുചി, “അല്ലയോ മഹാരാജാവേ! ഇന്നലെ രാത്രിയില്‍ ഒരു പറയന്റെ മാടത്തില്‍ ഒരു പറയി പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അതിന്റെ ജാതകഫലം നോക്കിയതില്‍ ആ കുട്ടിക്കു മൂന്നു വയസ്സു തികയുമ്പോഴേക്കും ഈ രാജ്യം നശിക്കും എന്നു കണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇന്നു മുതല്‍ ഓരോ നാശകാരണങ്ങള്‍ തുടങ്ങും. അല്ലെങ്കില്‍ ആ പ്രജയെ ഉടനെ കൊല്ലിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനും വിഷിഷ്ടനുമായ ഈ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്റെ വചനം ഒരിക്കലും മിഥ്യയാകുന്നതല്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസത്താല്‍ രാജാവിനും സഭാവാസികള്‍ക്കും വളരെ വ്യസനമായിത്തീര്‍ന്നു. ബാലനിഗ്രഹം കഷ്ടം. വിശേഷിച്ചും പെണ്‍കുട്ടിയായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് അതൊരിക്കലും വിഹിതമല്ല. അതിനാല്‍ എന്തു വേണ്ടൂ എന്ന് എലാവരും കൂടി ആലോചിച്ച് ഒരു കശൗലം നിശ്ചയിച്ചു. എങ്ങനെയെന്നാല്‍, വാഴപ്പിണ്ടികൊണ്ട് ഒരു ചെറിയ ചങ്ങാടമുണ്ടാക്കി, ഈ കുട്ടിയുടെ തലയില്‍ ഒരു ചെറിയ പന്തവും കൊളുത്തിക്കുത്തി അതില്‍ കിടത്തി നദിയിലൊഴുക്കുക. ഈ നിശ്ചയത്തെ രാജാവും സമ്മതിച്ചു. ഉടനെ രണ്ടു ഭടന്മാരെ വിളിച്ച് അപ്രകാരം ചെയ്‌വാന്‍ കല്പനയും കൊടുത്തു. കുട്ടിയുണ്ടായിരിക്കുന്ന സ്ഥലം ഏകദേശം ഇന്ന ദിക്കിലാണെന്ന് വരരുചി പറഞ്ഞുകൊടുത്തു. രാജഭടന്മാര്‍ അന്വേഷിചുചെന്നു. കുട്ടിയെ എടുത്തു കല്പനപ്രകാരം ചെയ്കയും ഉടനെ വിവരം രാജസന്നിധിയില്‍ അറിയിക്കയും ചെയ്തു. തനിക്കു വരുവാന്‍ ഭാവിച്ച അധഃപതനം കൂടാതെ കഴിഞ്ഞുവല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വരരുചിക്ക് വളരെ സന്തോഷവുമായി. പിന്നെയും അദ്ദേഹം രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ സേവകനായി താമസിച്ചു. അങ്ങനെ കുറഞ്ഞൊരു കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേഷം വരരുചി സ്ഥിരതാമസം സ്വഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെ ആക്കി.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം വരരുചി ഒരു വഴിയാത്രയില്‍ ഭക്ഷണം കഴിക്കാനായി ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ “വേഗത്തില്‍ കുളി കഴിച്ചുവരം. ഇവിടെ ഊണുകാലമായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വരരുചി ഈ ബ്രാഹ്മണന്റെ ബുദ്ധിശക്തിയെ പരീക്ഷിക്കാനായിട്ടു “ഞാന്‍ഊണു കഴിക്കണമെങ്കില്‍ ചില ദുര്‍ഘടങ്ങളുണ്ട്. അതൊക്കെ സാധിക്കുമോ എന്നറിഞ്ഞിട്ടുവേണം കുളിക്കാന്‍ പോകാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു.

ബ്രാഹ്മണന്‍: ദുര്‍ഘടങ്ങള്‍ എന്തെല്ലാമാണാവോ? ഇവിടെ നിവൃത്തിയുള്ളവയാണെങ്കില്‍ സാധിക്കാം. എന്തെങ്കിലും കേള്‍ക്കട്ടെ.

വരരുചി: മറ്റൊന്നുമല്ല, കുളി കഴിഞ്ഞാല്‍ ഉടുക്കാന്‍ വീരാളിപ്പട്ടു വേണം. നൂറുപേര്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുത്തിട്ടുവേണം എനിക്കു ഊണുകഴിക്കാന്‍. എന്നു മാത്രമല്ല എന്റെ ഊണിനു നൂറ്റെട്ടു കൂട്ടം കൂട്ടാന്‍ വേണം. ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ എനിക്കു മൂന്നുപേരെ തിന്നണം. നാലുപേരെന്നെ ചുമക്കുകയും വേണം. ഇത് ഉള്ളൂ.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ വല്ലാതെ അന്ധാളിച്ച് ഒന്നും മിണ്ടാതെ നിന്നു. ഉടനെ ഒരു കന്യക അകത്തിരുന്നുകൊണ്ട് “അച്ഛനൊട്ടും അന്ധാളിക്കയും പരിഭ്രമിക്കയും വേണ്ട. ഇതിനെല്ലാം ഇവിടെ തയാറുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞേക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണന്‍ അപ്രകാരം പറയുകയും വരരുചി കുളിക്കാന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ കന്യകയെ വിളിച്ച് ഇതെല്ലാമിവിടെ സാധിക്കുമോ എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ കന്യക “എല്ലാം സാധിക്കും. ഇതൊന്നും അത്ര പ്രയാസമില്ല. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം അച്ഛനു മനസ്സിലാകാഞ്ഞിട്ടാണ് പരിഭ്രമിക്കുന്നത്. വീരാളിപ്പട്ടു വേണമെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം ചീന്തല്‍കോണകം വേണമെന്നാണ്. നൂറു പേര്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുക്കണമെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം അദ്ദേഹത്തിനു വൈശ്വദേവം (വൈശ്യം) കഴിക്കണമെന്നാണ്. വൈശ്യം കൊണ്ടു നൂറു ദേവതമാരുടെ പ്രീതിയുണ്ടാകുന്നതിനാലാണ് അങ്ങനെ പറഞ്ഞത്. പിന്നെ നൂറ്റെട്ടു കൂട്ടാന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം ഇഞ്ചിക്കറി വേണമെന്നാണ്. ഇഞ്ചിക്കറി ഉണ്ടായാല്‍ നൂറ്റെട്ടു കൂട്ടം കൂട്ടാന്റെ ഫലമുണ്ടെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. പിന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു മൂന്നുപേരെ തിന്നണമെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം വെറ്റിലയും, അടയ്ക്കയും, നൂറും കൂട്ടി മുറുക്കണമെന്നാണ്. (പുകയില അക്കാലത്ത് ഇല്ലായിരിക്കും). പിന്നെ അദ്ദേഹത്തെ നാലുപേരു ചുമക്കണമെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ കുറച്ചു കിടക്കണം. അതിനൊരു കട്ടിലു വേണമെന്നാണ്. കട്ടിലില്‍ കിടക്കുമ്പോള്‍ കട്ടില്‍ക്കാലുകള്‍ നാലും കൂടിയാണല്ലോ ചുമക്കുന്നത്. ഇത്രയൊക്കേ ഉള്ളൂ. ഇതിനിവിടെ എന്താ വിഷമം?” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ വളരെ സന്തോഷിക്കുകയും, കന്യകയുടെ ബുദ്ധിവിശേഷത്തെക്കുറിച്ച് അത്യന്തം അത്ഭുതപ്പെടുകയും ചെയ്തു. “എന്നാല്‍ എന്റെ മകള്‍ പോയി എല്ലാം വേഗം തയാറാക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു കന്യകയെ അയച്ചു. വരരുചി കുളിയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു വന്നപ്പോഴേക്കും ഒരു ചീന്തല്‍കോണകം, വൈശ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന ഹവിസ്സും, ചന്ദനം, പൂവ് മുതലായവയും തയ്യാറാക്കിയിരുന്നു. ഊണിന് ഇഞ്ചിക്കറിയും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഊണു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പുറത്തളത്തില്‍ മുറുക്കാനുള്ള സാമാനങ്ങളും ഒരു കട്ടിലില്‍ പായും തലയിണയും എല്ലാം തയ്യാറാക്കിയിരുന്നു. വരരുചി വൈശ്യവും, ഊണും കഴിച്ചു പുറത്തളത്തില്‍ ചെന്നു മുറുക്കി കട്ടിലില്‍ കയറിക്കിടന്നു. താന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം മനസ്സിലാക്കി ഇപ്രകാരമെല്ലാം തയാറാക്കിയത് ഈ കന്യകയുടെ ബുദ്ധിസാമര്‍ത്ഥ്യം കൊണ്ടാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ ഏതുവിധവും ഈ കന്യകയെ വിവാഹം കഴിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം മനസ്സു കൊണ്ടാലോചിച്ചുറച്ചു. എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു? വരരുചി തന്റെ ആഗ്രഹം ആ കന്യകയുടെ അച്ഛനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും അദ്ദേഹം സമ്മതിക്കുകയും കാലതാമസം കൂടാതെ സുമുഹൂര്‍ത്തത്തിങ്കല്‍ ആ കന്യകയെ വിവാഹം കഴിക്കയും സ്വഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുപോരികയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ ആ ദമ്പതിമാര്‍ യഥാസുഖം സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം ഭക്ഷണവും മറ്റും കഴിഞ്ഞ് രണ്ടുപേരു കൂടി സ്വൈര്യസല്ലാപം ചെയ്തു സന്തോഷിച്ചിരിക്കുന്ന സമയത്തിങ്കല്‍ വരരുചി തന്റെ പ്രേമഭാജനമായ ധര്‍മ്മദാരങ്ങളുടെ തലമുടി ഭംഗിയാകും വണ്ണം ചീകിക്കെട്ടി. അപ്പോള്‍ തലയുടെ മധ്യത്തില്‍ വലിയതായ ഒരു വ്രണകിണം കാണുകയാല്‍ അതെന്താണെന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ സാധ്വി “അതൊരു പന്തം തറച്ച പാടാണെന്നാണ് അമ്മ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. അമ്മ കുളിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ പിണ്ടിച്ചങ്ങാടത്തിന്മേല്‍ ആറ്റില്‍ക്കൂടി ഒഴുകി വരുന്നതുകണ്ടപ്പോള്‍ എന്നെ പിടിച്ചുകേറ്റി വളര്‍ത്തിയതാണെന്നും, പ്രസവിച്ചതല്ലെന്നും ഒരിക്കല്‍ അമ്മ എന്നോടു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അന്ന് എന്റെ തലയില്‍ പന്തവും തറച്ചിരുന്നുവത്ര” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ബുദ്ധിശാലിയായ വരരുചിക്കു തന്റെ ധര്‍മ്മദാരങ്ങള്‍ ആ പറയന്റെ അപത്യം തന്നെയാണെന്ന് നിശ്ചയമായി. തല്‍ക്കാലം മനസ്സില്‍ കുറച്ചു വിഷാദം ഉണ്ടായി എങ്കിലും “ലിഖിതമപിലലാടേ പ്രാജ്ഝിതും കഃ സമര്‍ഥഃ” എന്നു വിചാരിച്ചു സമാധാന പ്പെട്ടുകൊണ്ടു വിവരമെല്ലാം തന്റെ ധര്‍മ്മപത്നിയെയും ധരിപ്പിച്ചു. “ഇനി നമുക്കേതായാലും ഇവിടെയിങ്ങനെ താമസിക്കേണ്ട. ആയുഃശ്ശേഷത്തെ ദേശസഞ്ചാരംകൊണ്ടുതന്നെ നയിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു വരരുചി ഭാര്യാസമേതം ഉടനെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അവരുടെ സഞ്ചാരം മലയാളദേശങ്ങളിലായിരുന്നു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അവര്‍ പാരദേശികന്മാരായിരുന്നു എന്നും മേല്പറഞ്ഞ കഥകളെല്ലാം പരദേശത്തുവെച്ചു നടന്നതാണെന്നും വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അങ്ങനെ അവര്‍ ഓരോരോ ദിക്കുകളില്‍ സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഭാര്യ ഗര്‍ഭം ധരിച്ചു. ഗര്‍ഭം പൂര്‍ണ്ണമായി; പ്രസവവേദനയുടെ ആരംഭമായപ്പോള്‍ ഒരു കാട്ടിലേയ്ക്കു കയറി പ്രസവിച്ചുകൊള്ളാന്‍ പറഞ്ഞുംവെച്ചു ഭര്‍ത്താവു വഴിയില്‍ ഇരുന്നു. ഭാര്യ അപ്രകാരം ഒരു വനാന്തരത്തില്‍ പ്രവേശിക്കുകയും ഉടനെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. പിള്ള വാങ്ങാനും മറ്റും ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. “ആരോരുമില്ലാത്തവര്‍ക്കു ദൈവം തുണ” എന്നുണ്ടല്ലോ. പ്രസവം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “കുട്ടിക്കു വായുണ്ടോ?” എന്നു വരരുചി ചോദിച്ചു. “ഉണ്ട്” എന്നു ഭാര്യ മറുപടിയും പറഞ്ഞു. “വായുള്ള പിള്ളയ്ക്കു ദൈവം ഇരയും കല്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ കുട്ടിയെ എടുക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു കുട്ടിയെ അവിടെത്തന്നെ ഇട്ടുംവെച്ചു ഭാര്യയോടുകൂടി വരരുചി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു. പെറ്റുകിടക്കുക എന്നൊരു ഞായം ആ സ്ത്രീയ്ക്കുണ്ടായിരുന്നില്ല. പ്രസവരക്ഷയ്ക്കുള്ള മരുന്നുകളും കാട്ടാറുകളിലെ പച്ചവെള്ളവും കാട്ടിലെ കായ്കനികളും ഭിക്ഷയെടുത്തു കിട്ടുന്ന സ്വല്പമായ അന്നവും മറ്റുമല്ലാതെ വിശേഷിച്ചു യാതൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും ആ പതിവ്രതയ്ക്കു യാതൊരു തരക്കേടുമുണ്ടായില്ല.

ഇങ്ങനെതന്നെ പല സ്ഥലങ്ങളിലായി പതിനൊന്നു പ്രസവം കഴിഞ്ഞു. കുട്ടികളെയെല്ലാം കാട്ടിലിട്ടുവെച്ചുതന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു. ആ പതിനൊന്നു കുട്ടികളെയും ബ്രാഹ്മണന്‍ മുതല്‍ പതിനൊന്നു ജാതിക്കാര്‍ക്കു കിട്ടുകയും അവര്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി വളര്‍ത്തുകയും ചെയ്തു.

പന്ത്രണ്ടാമത്തെ ഗര്‍ഭമുണ്ടായപ്പോള്‍ ആ സാധ്വി, കഷ്ടം! ഞാന്‍ പതിനൊന്നു പ്രസവിച്ചിട്ടും ഒരു കുട്ടിയും എനിക്കില്ലല്ലോ. ഈ പ്രാവശ്യം പ്രസവിക്കുമ്പോള്‍ “കുട്ടിയ്ക്കു വായുണ്ടോ?” എന്നു ഭര്‍ത്താവു ചോദിച്ചാല്‍ ഇല്ലെന്നു പറയണം, എന്നാല്‍ ആ കുട്ടിയെയെങ്കിലും എടുത്തുകൊള്‍വാന്‍ ഇദ്ദേഹം അനുവദിക്കുമായിരിക്കും. പിന്നീടു പരമാര്‍ഥം പറഞ്ഞ് ഇദ്ദേഹത്തെ സമ്മതിപ്പിക്കയും ചെയ്യാം” എന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഗര്‍ഭം പൂര്‍ണ്ണമായപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ പ്രസവിക്കയും, “കുട്ടിയ്ക്കു വായുണ്ടോ?” എന്നു ഭര്‍ത്താവു ചോദിക്കുകയും “ഇല്ല” എന്നു ഭാര്യ പറയുകയും, ആ കുട്ടിയെ എടുത്തുകൊള്ളുന്നതിനു ഭര്‍ത്താവനു വദിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കുട്ടിയെയുമെടുത്തു രണ്ടുപേരുകൂടി പുറപ്പെട്ടു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാസ്തവമായിട്ടും കുട്ടിയ്ക്കു വായില്ല്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. വിശിഷ്ടകളായ സാധ്വികളുടെ വാക്കു മിഥ്യയായി ഭവിക്കുന്നതല്ലല്ലോ. വരരുചി ആ കുട്ടിയെ ഒരു കുന്നിന്റെ മുകളില്‍ കൊണ്ടുപോയി പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അതാണ് “വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പന്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട ദേവന്‍. ഈ വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പന്‍ ഉള്‍പ്പെടെയാണ് “പറയി പെറ്റ പന്തിരുകുലം” എന്നു പറയുന്നത്. ഈ പന്ത്രണ്ടുപേരുടെയും പേരുകള്‍ പറയുന്നതായ ഒരു ശ്ലോകം കേട്ടിട്ടുള്ളതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

“മേഷ (ള)ത്തോളഗ്നിഹോത്രി രജകനുളിയന്നൂര്‍
ത്തച്ചനും പിന്നെ വള്ളോന്‍
വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പന്‍ വടുതല മരുവും
നായര്‍ കാരയ്ക്കല്‍ മാതാ
ചെമ്മേ കേളുപ്പുകൂറ്റന്‍ പെരിയ തിരുവര
ങ്കത്തെഴും പാണനാരും
നേരേ നാരായണഭ്രാന്തനുമുടനകവൂര്‍
ചാത്തനും പാക്കനാരും.”

ഇവര്‍ പലദിക്കുകളിലായിട്ടാണ് താമസിച്ചു വന്നത്. എങ്കിലും എല്ലാവര്‍ക്കും ബാല്യം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവര്‍ പരസ്പരം സഹോദരന്മാരാണെന്ന് അറിയുകയും തമ്മില്‍ തമ്മില്‍ സ്നേഹ ത്തോടുകൂടി പാര്‍ത്തുവരികയും ചെയ്തു. ഇവരുടെ ദിവ്യത്വങ്ങളും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. വരരുചിയും ഭാര്യയും പിന്നെ അവരുടെ ജീവിതശേഷത്തെ സഞ്ചാരംകൊണ്ടുതന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടി. ആ മാതാപിതാക്കന്മാരുടെ ശ്രാദ്ധത്തിനു മേല്പറഞ്ഞ പന്ത്രണ്ടുപേരില്‍ വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പന്‍ ഒഴിച്ചു ശേഷമെല്ലാവരും ഒരുമിച്ചു കൂടുകയും ഒരു പുല്ലിന്മേല്‍ത്തന്നെ ബലിയിടുകയുമാണ് പതിവ്. അത് മേളത്തോളഗ്നി ഹോത്രിയുടെ ഇല്ലത്തുമാണ്. അഗ്നിഹോത്രി ബ്രാഹ്മണനായിരുന്നതിനാല്‍ ചാത്തത്തിനും ബ്രാഹ്മണര്‍ തന്നെയാണ് പതിവ്. പറയന്‍ വരെയുള്ള നാനാജാതികളുംകൂടി ചാത്തമൂട്ടുകയാല്‍ ചാത്തത്തിനു ക്ഷണിച്ചാല്‍ വരുന്നതിനു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കെല്ലാം മടിയായിത്തുടങ്ങി. അഗ്നിഹോത്രികളുടെ ഭാര്യയായ അന്തര്‍ജനത്തിനും ഈ സഹോദരന്മാരുടെ മേളനം വളരെ കഷ്ടമെന്നു തോന്നിത്തുടങ്ങി. എന്നു മാത്രമല്ല, ഈ വിവരം അന്തര്‍ജനം ഒരു ദിവസം ഭര്‍ത്താവിനോടു പറയുകയും ചെയ്തു. “ആട്ടെ അതിനു സമാധാനമുണ്ടാക്കാം” എന്ന് അഗ്നിഹോത്രി മറുപടിയും പറഞ്ഞു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ അവരുടെ അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധമായി. ശ്രാദ്ധത്തിന്റെ തലേദിവസം വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേക്കും ശേഷമുള്ള സഹോദരന്മാര്‍ പത്തു പേരും ചാത്തക്കാരായ ബ്രാഹ്മണനും അഗ്നി ഹോത്രിയുടെ ഇല്ലത്തു വന്നുചേര്‍ന്നു. ഈ സഹോദരന്മാര്‍ വന്നാല്‍ രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങുന്നതിനായി അഗ്നിഹോത്രി പ്രത്യേകം പത്തു പുരമുറികള്‍ അവിടെ മുമ്പേതന്നെ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എല്ലാവരും അവരവരുടെ നിയമാനുഷ്ഠാനങ്ങളും മറ്റു കഴിച്ച് അവരവര്‍ക്കുള്ള ശയനഗൃഹങ്ങളില്‍ പോയി കിടക്കുകയും ചെയ്തു. എല്ലാവരും ഉറക്ക മായപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ അന്തര്‍ജനത്തിനെയും ചാത്തത്തിനു വന്നിരിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനെയും വിളിച്ച് ഒരു വിളക്കുമായി പത്തുപേര്‍ കിടക്കുന്ന സ്ഥലത്തും കൊണ്ടുപോയി “എന്നെ തൊട്ടുകൊണ്ടു നോക്കു വിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അന്തര്‍ജനവും ചാത്തക്കാരനും അഗ്നിഹോത്രികളെ തൊട്ടുകൊണ്ടുനോക്കിയപ്പോള്‍ പത്തുപേരും ഒന്നുപോലെ ശംഖചക്രഗദാപത്മാദികളായ ആയുധങ്ങളോടുകൂടി ചതുര്‍ബാഹുക്കളായി അനന്തന്റെ മേല്‍ കിടന്നുറങ്ങുന്നതായി കണ്ടു. രണ്ടുപേരും ഭയവിസ്മയാകുലരായിട്ടു പെട്ടെന്നു വീണു നമസ്കരിച്ചു. അങ്ങനെ അന്തര്‍ജനത്തിനും മറ്റു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കും ഉണ്ടായിരുന്ന ദുശ്ശങ്കയും സംശയവും തീരുകയും ഇവര്‍ എല്ലാവരും സാക്ഷാല്‍ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരമൂര്‍ത്തികളാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയും ചെയ്തു.

മേഷത്തോളഗ്നിഹോത്രികളുടെ ഭവനം പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ മേഴത്തൂരംശത്തിലാണത്ര. വള്ളുവനാടു താലൂക്കില്‍ ഒറ്റപ്പാലത്തിനു സമീപമുള്ള കടമ്പൂരു മനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ ഈ അഗ്നിഹോത്രിയുടെ പുലക്കാരുമത്ര. അഗ്നിഹോത്രികളുടെ ഭാര്യയായ അന്തര്‍ജനം ഒരിക്കല്‍ അടുക്കലുള്ള പുഴയില്‍ കുളിക്കാന്‍ പോയപ്പോള്‍ ഒരു താലംകൂടി കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. ആ താലം തേച്ചു മുക്കി വെള്ളത്തിലിട്ട് ഒഴുകി പ്പോകാതിരിക്കാന്‍ അതില്‍ കുറെ മണലും വാരിയിട്ടു കുളിച്ചുകേറി. പോകാന്‍ നേരത്തു താലമെടുത്തപ്പോള്‍ വരുകയില്ല. അത് അവിടെ ഉറചുപോയി. അങ്ങനെയുണ്ടായതാണ് “തൃത്താലപ്പന്‍” എന്നു ലോക പ്രസിദ്ധനായ ദേവന്‍. തൃത്താലപ്പന്റെ വിഗ്രഹം ഇന്നും മണല്‍ കൂട്ടിയതുപോലെതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. ശിലപോലെ ഉറപ്പുണ്ടുതാനും.

നാറാണത്തു ഭ്രാന്തന്റെ ദിവ്യത്വങ്ങള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ വളരെയുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പതിവായിട്ടുള്ള പ്രവൃത്തി വലിയ കല്ലുകള്‍ ഉരുട്ടി മലയുടെ മുകളില്‍ കൊണ്ടുചെല്ലുകയും മുകളിലാകുമ്പോള്‍ കൈവിടുകയും കല്ലു സ്വയമേവ കീഴ്പോട്ട് ഉരുണ്ടുപോകുന്നതു കണ്ടു കൈകൊട്ടിച്ചിരിക്കയുമാണ്. ഇതു കണ്ടാല്‍

“ഇത്രയും കനത്തോരു കല്ലുകളുരുട്ടിക്കൊ
ണ്ടദ്രിതന്‍ മുകള്‍പ്പാട്ടിലേറ്റുവാന്‍ പാരം ദണ്ഡം
ആയതു കീഴപോട്ടേക്കു ചാടിപ്പാനെളുപ്പമാ
മായാസം ചെറ്റു വേണ്ടാ താഴത്തു വന്നേ നില്‍ക്കൂ.”

എന്നുള്ള സാരോപദേശത്തെ ദൃഷ്ടാന്തപ്പെടുത്തി മനുഷ്യസ്ഥിതി ഇതിനോടു സദൃശമാണെന്ന് എല്ലാവരെയും ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്താനാണോ എന്നു തോന്നും. “ആര്‍ക്കറിയാവൂ മഹാന്മാരുടെ മനോഗതം!”

ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉപജീവനം ഭിക്ഷയെടുത്തുതന്നെയായിരുന്നു. കൈയില്‍ ഒരു ചെമ്പുപാത്രമുണ്ട്. ഭിക്ഷ യാചിച്ച് അന്നന്നു കിട്ടുന്ന അരി മുഴുവന്‍ വൈകുന്നേരമാകുമ്പോള്‍ എവിടെ എത്തുന്നുവോ അവിടെ വച്ചു സ്വയം പാകം ചെയ്തു ഭക്ഷിക്കും. സ്വയം പാകഭക്ഷണമല്ലാതെ പതിവില്ല. അത് ഒരു നേരമേ ഉള്ളുതാനും. ഊണുകഴിഞ്ഞാല്‍ അവിടെത്തന്നെ കിടക്കും. നേരം വെളുത്താല്‍ പുറപ്പെടും. ഉച്ചവരെ കല്ല് മലയില്‍ ഉരുട്ടിക്കേറ്റുകയായി. പിന്നെ ഭിക്ഷ യാചിക്കയും. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദിനചര്യ. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരമായപ്പോള്‍ ഇദ്ദേഹം ഒരു ശ്മശാനത്തില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അത് ഒരു ശവദാഹം കഴിച്ച് ജനങ്ങളെല്ലാം പോയ ഉടനെ ആയിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെ ധാരാളം തീയും മുറിക്കൊള്ളിയും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇതുകണ്ട് നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ സ്വയംപാകത്തിന് ഇവിടെത്തന്നെ തരം എന്നു നിശ്ചയിച്ചു മൂന്നു കല്ലുകളെടുത്ത് ആ പട്ടടയുടെ ഒററ്റത്തു തന്നെ അടുപ്പു കൂട്ടി. അടുക്കലുള്ള നദിയില്‍ നിന്ന് വെള്ളവും കൊണ്ടുവന്ന് അരിയും വെള്ളവും ഒരുമിച്ചുതന്നെ ആ ചെമ്പുപാത്രത്തില്‍ അടുപ്പത്തുവെച്ചു കുറേ തീക്കനലും നീക്കിക്കൂട്ടി. കുറിക്കൊള്ളികളും പെറുക്കി അടുപ്പിലിട്ടു. ഇടതുകാലിന്മേല്‍ കുറച്ചു മന്തുള്ളതിനാല്‍ ആ കാലു വലിച്ച് അടുപ്പുകല്ലിന്മേല്‍ വെച്ചു തീയും കാഞ്ഞു മൂളിപ്പാട്ടും പാടി കുറേശ്ശെ ഉറക്കവും തൂക്കി ആടി അങ്ങനെ അവിടെ ഇരുന്നു. മഞ്ഞുകാലമായതിനാല്‍ തീ കായാന്‍ നല്ല രസവുമുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നു നേരം ഒരു യാമം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഭൂതപ്രതപിശാചുക്കളോടുകൂടി ആര്‍ത്തുതിമിര്‍ത്തു ചുടലഭദ്രകാളിയുടെ വരവായി. അവരുടെ അട്ടഹാസങ്ങളും അലര്‍ച്ചകളുമൊക്കെക്കേട്ടിട്ടും നാറാണത്തുഭ്രാന്തന് ഒരു കുലുക്കവുമുണ്ടായില്ല. അവരെല്ലാവരും അടുത്തുവന്നപ്പോള്‍ പണ്ടെങ്ങുമില്ലാത്തവിധം ഒരു മനുഷ്യനിരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “ആരാണവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്? വേഗത്തില്‍ എണീറ്റുപോകണം” എന്നു പറഞ്ഞു.

നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍: നിങ്ങള്‍ക്കു കണ്ണില്ലേ? ഇവിടെയിരിക്കുന്നത് ആരാണെന്നു കണ്ടുകൂടെന്നുണ്ടോ? ഞാനൊരു മനുഷ്യനാണ്. ഇപ്പോള്‍ പോകാന്‍ ഭാവമില്ല.

ഭദ്രകാളി: അതില്ലേ? എന്നാല്‍ ഞങ്ങള്‍ നിന്നെ പേടിപ്പിക്കും.

ഭ്രാന്തന്‍: നിങ്ങള്‍ പേടിപ്പിച്ചാല്‍ ഞാന്‍ പേടിച്ചില്ലെങ്കിലോ?

ഭദ്രകാളി: ഞങ്ങള്‍ പേടിപ്പിച്ചാല്‍ പേടിക്കാതെ അങ്ങനെ ആരെങ്കിലുമുണ്ടോ?

ഭ്രാന്തന്‍: ആവോ? ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കുവിന്‍. എന്നാലറിയാമല്ലോ.

ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു കോപം സഹിക്കവയ്യാതായിട്ട് എല്ലാവരുംകൂടി തീക്കട്ടപോലെയിരിക്കുന്ന ആ കണ്ണുകള്‍ തുറിച്ചുമിഴിച്ചും രക്തവര്‍ണങ്ങളായി ആയതങ്ങളായിരിക്കുന്ന നാവുകളെ വളച്ചുകടിച്ചും ചന്ദ്രക്കലപോലെ വളഞ്ഞ വലിയ ദംഷ്ട്രങ്ങളെയും പല്ലുകളെയും പുറത്തേയ്ക്കു തള്ളിച്ചും വലിയ അട്ടഹാസത്തോടുകൂടിയും നാറാണത്തുഭ്രാന്തനെ പേടിപ്പിക്കുനായിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരെ പാഞ്ഞുചെന്നു. അദ്ദേഹം ഇതുകണ്ടിട്ട് യാതൊരു കൂസലും കൂടാതെ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെ ഇരുന്നു. ലവലേശം പേടിച്ചില്ല. അപ്പോള്‍ ചുടലഭദ്രകാളിയും ഭൂതങ്ങളുമെല്ലാം ലജ്ജസഹിക്കവഹിയാതെ മുഖം താഴ്ത്തികൊണ്ടു നിന്നു.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്താ പേടിപ്പിച്ചുകഴിഞ്ഞുവോ?

ഭദ്രകാളി: അല്ലയോ മഹാനുഭാവാ! അങ്ങ് ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യനാണെന്നു വിചാരിച്ച് ഇങ്ങനെ പറയുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തതാണ്. അവിടുന്ന് സാമാന്യനല്ലെന്ന് ഇപ്പോള്‍ ഞങ്ങള്‍ക്ക് മനസ്സിലായി. അതിനാല്‍ ഇതാ ഞങ്ങളപേക്ഷിക്കുന്നു, അവിടുന്നു കൃപയുണ്ടായി ഇവിടെനിന്നു മാറിത്തരണം. ഞങ്ങള്‍ ഈ ചുടലയില്‍ നൃത്തം ചെയ്വാനായി വന്നിരിക്കയാണ്.

ഭ്രാന്തന്‍: നിങ്ങളവിടെ ഒരറ്റത്തു നൃത്തം വെച്ചോളിന്‍, അതിനു ഞാന്‍ പോകണമെന്നുണ്ടോ?

ഭദ്രകാളി: മനുഷ്യര്‍ കാണ്‍കെ ഞങ്ങള്‍ക്ക് നൃത്തം ചെയ്ക വിഹിതമല്ല. അതിനാലാണ് ഇങ്ങനെ അപേക്ഷിക്കുന്നത്.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാല്‍ നൃത്തം നാളെ മതി. എത്ര അപേക്ഷിച്ചാലും ഇന്നു ഞാന്‍ ഇവിടെനിന്നു പോവുകയില്ല.

ഭദ്രകാളി: നൃത്തം നാളെയായാല്‍ പോരാ, ഇന്നാണ് പതിവ്.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാല്‍ പതിവുപോലെയാകട്ടെ. ഞാന്‍ പോയിട്ടുണ്ടാവുകയില്ല. എനിക്കും ചില പതിവുകളുണ്ട്. തീയും വെള്ളവും കിട്ടുന്ന ദിക്കില്‍ അരി വയ്ക്കുക, അരി വെയ്ക്കുന്ന ദിക്കില്‍ ഉണ്ണുക, ഉണ്ണുന്ന ദിക്കില്‍ കിടക്കുക ഇങ്ങനെയാണ് നമ്മുടെ പതിവ്. അതും വ്യത്യാസപ്പെടുത്തുകയില്ല.

ഒരു വിധത്തിലും ഇദ്ദേഹം ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചായായപ്പോള്‍ ഭദ്രകാളി “അല്ലയോ മഹാനുഭാവാ! അവിടുന്ന് ഒരു വിധത്തിലും സമ്മതിക്കായ്കയല്‍ ഞങ്ങള്‍ തന്നെ ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊളയാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. എന്നാല്‍ മനുഷ്യരെ നേരിട്ടു കണ്ടുമുട്ടിപ്പോയാല്‍ അവരെ ശപിക്കയോ അനുഗ്രഹിക്കയോ ഒന്നും ചെയ്യാതെ പോകാന്‍ പാടില്ല. ദിവ്യനായിരിക്കുന്ന അങ്ങേ ഞങ്ങള്‍ ശപിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. അനുഗ്രഹിക്കണമെന്നാണ് ഞങ്ങളുടെ വിചാരം. അതിനാല്‍ അവിടേക്ക് ആഗ്രഹമുള്ളതെന്താണെന്ന് പറഞ്ഞാലും” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഭ്രാന്തന്‍: എനിക്കു നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹമൊന്നും വേണ്ട. നിങ്ങള്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളിന്‍. എനിക്കു ചോറു കാലമായിരിക്കുന്നു. ഞാനുണ്ണട്ടെ.

ഭദ്രകാളി: അയ്യോ! അവിടുന്നങ്ങനെ പറയരുത്. ദയവുണ്ടായി എന്തെങ്കിലും ഒരു വരം ഞങ്ങളോടു വാങ്ങണം. അല്ലാതെ ഞങ്ങള്‍ക്കിവിടെ പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല.

ഭ്രാന്തന്‍: നാശം! ഉപദ്രവമായിട്ടു തീര്‍ന്നല്ലോ. ആട്ടെ, എന്നാല്‍ വല്ലതുമൊരു വരം വാങ്ങിച്ചേക്കാം. ഞാനെന്നു മരിക്കുമെന്നു നിങ്ങള്‍ക്കറിയാമോ?

ഭദ്രകാളി: ഓഹോ! ഇനി മുപ്പത്താറു സംവത്സരവും, ആറു മാസവും,പന്ത്രണ്ടു ദിവസവും, അഞ്ചു നാഴികയും, മൂന്നു വിനാഴികയും കഴിയുമ്പോള്‍ മരിക്കും.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാല്‍ അതുകൂടാതെ ഒരു ദിവസം കൂടി എനിക്കു ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാഗ്രഹമുണ്ട്. അങ്ങനെ അനുഗ്രഹിക്കണം.

ഭദ്രകാളി: അതു ഞങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴികയില്ല. ഒരു ദിവസമെന്നല്ല, ഒരു മാത്രസമയംകൂടി ആയുസ്സു തരാന്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു ശക്തിയില്ല.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാല്‍ അതുവേണ്ട. നിങ്ങള്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ തലേദിവസം ഞാന്‍മരിച്ചാലും മതി. അങ്ങനെ അനുഗ്രഹിക്കുവിന്‍.

ഭദ്രകാളി: അതും ഞങ്ങള്‍ക്കു നിവൃത്തിയില്ല.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹം എനിക്കെന്തിനാണ്? നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ഒന്നും ചെയ്യാന്‍ കഴികയില്ലെന്നു എനിക്കറിയാം.അതാണ് ആദ്യമേ എനിക്കു നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹമൊന്നും വേണ്ടെന്നു ഞാന്‍പറഞ്ഞത്.

ഭദ്രകാളി: അവിടുന്ന് കൃപയുണ്ടായി ഞങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയുന്നതായ ഒരു വരത്തെ വരിക്കണം.

ഭ്രാന്തന്‍: എന്നാലാവട്ടെ. ഈ ശനികളിവിടെനിന്നൊഴിഞ്ഞു പോകണമല്ലോ. എന്റെ ഈ ഇടത്തുകാലിന്മേലുള്ള മന്തു വലത്തു കാലിന്മേലാവാന്‍ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ടു പൊയ്ക്കൊള്‍ വിന്‍. ഇതു നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയും.

ഇതുകേട്ടു ചുടലഭദ്രകാളിയും മറ്റു സന്തോഷിച്ച് അപ്രകാരം അനുഗ്രഹിച്ചിട്ടും മറഞ്ഞുപോയി. അനുഗ്രഹപ്രകാരം മന്തു വലത്തു കാലിന്മേലാവുകയും ചെയ്തു. നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ ഊണും കഴിച്ച് അവിടെത്തന്നെ കിടന്നുറങ്ങി. അരുണോദയമായപ്പോള്‍ എണീറ്റു കല്ലുപിടിക്കാന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. ഈ കഥയില്‍ നിന്ന് ഈശ്വരകല്പിതത്തെ നീക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും കഴിയുന്നതല്ലെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ ഒരു നീചജാതിക്കാരന്റെ ചാത്തമുണ്ണാന്‍ പോകുന്നതറിഞ്ഞ് മറ്റൊരാള്‍കൂടെ ഒരുമിച്ചുചെന്നു. രണ്ടുപേരും മൂക്കുമുട്ടെ ഊണുകഴിച്ചു. ഉടനെ രണ്ടുപേരും ഒരുമിച്ചുതന്നെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. വഴിക്കു നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ “എനിക്കു ദാഹിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. “എനിക്കും ദാഹം സഹിക്കവഹിയാതെയായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ “ആട്ടെ നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെയും രണ്ടുപേരും കൂടി കുറചുചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു മൂശാരിയുടെ ആലയില്‍ ഒരു വലിയ വാര്‍പ്പു വാര്‍ക്കാനായി ഓടു ചൂളയില്‍വച്ചുരുക്കുന്നതു കണ്ടു. നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ അവിടെക്കേറിച്ചെന്ന് ഒരുകിത്തിളച്ചുമറിയുന്ന ഓടു കുറെ കൈകൊണ്ടു കോരിക്കുടിച്ചു. മറ്റേ ആളോടും കുടിക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. “അയ്യോ! പൊള്ളിച്ചത്തുപോകും. എനിക്കു പ്രയാസമുണ്ട്” എന്നു മറ്റേയാള്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “എന്നാല്‍ തനിക്കു ഭ്രഷ്ടുണ്ട്. ഞാനുണ്ണുന്നേടത്തൊക്കെയുണ്ടായാല്‍ ഞാന്‍ കുടിക്കുന്നതൊക്കെ കുടിക്കയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

“മുറ്റുമൊരുത്തന്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചതിനെന്തു
മൂലമെന്നുള്ള വിചാരവും കൂടാതെ
മറ്റവന്‍കൂടെ പ്രവര്‍ത്തിക്കിലിങ്ങനെ
കുറ്റം ഭവിക്കുമെന്നോര്‍ത്തുകൊണ്ടീടുവിന്‍”

എന്നുള്ള സാരോപദേശ ത്തിന് ഈ കഥ ദൃഷ്ടാന്തമാകുന്നു.

നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ ചിലപ്പോള്‍ കട്ടുറുമ്പുകള്‍ കൂട്ടംകൂടി വരിവരിയായി പോകുമ്പോള്‍ അവയെയെല്ലാം എണ്ണിക്കൊണ്ടിരിക്കും. അങ്ങനെയും ഒരു പതിവുണ്ട്. അങ്ങനെ ഒരു ദിവസം നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ ഉറുമ്പുകളെ എണ്ണിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അടുക്കെച്ചെന്ന് “എത്രയായി?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ “പതിനായിരം പോയി. പതിനായിരമുണ്ട്. അതുകൂടെ പോകണം. എന്നാല്‍ സുഖമായി” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. ഈ ചെന്നു ചോദിച്ച ആള്‍ക്ക് വളരെക്കാലമായി വയറ്റില്‍ ഒരു വേദനയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനു ചികിത്സയ്ക്കും മറ്റുമായി പതിനായിരം രൂപ ചെലവായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നെ അയാള്‍ പതിനായിരം രൂപ കെട്ടിവെച്ചിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം ആ പതിനായിരംകൂടി ചെലവായാല്‍ ഇയാള്‍ക്കു വയറ്റില്‍ വേദന ഭേദമായി സുഖമാകുമെന്നായിരുന്നു. ആ സാരം ഈ മനുഷ്യന്‍ മനസ്സിലാക്കി ശേഷമുണ്ടായിരുന്ന പതിനായിരംകൂടി ചികിത്സയ്ക്കും സത്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്കുമായി ചെലവാക്കുകയും വയറ്റില്‍ വേദന ഭേദമാവുകയും ചെയ്തു.

അകവൂര്‍ ചാത്തനും ഇതുപോലെത്തന്നെ ഒരു ദിവ്യനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അകവൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഭൃത്യനായി ആ മനയ്ക്കലാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. അന്നത്തെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് അനര്‍ഹയായ ഒരു സ്ത്രീയില്‍ മനസ്സു പ്രവര്‍ത്തിക്കയാല്‍ തത്പാപപരിഹാരാര്‍ത്ഥം ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്യണമെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു പോയപ്പോള്‍ ഭൃത്യനായ ചാത്തനെയും കൊണ്ടുപോയി. ചാത്തന്‍ ഒരു ചുരയ്ക്കായും എടുത്തിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു സ്നാനം കഴിച്ച തീര്‍ത്ഥങ്ങളിലെല്ലാം ചാത്തന്‍ ഈ ചുരയ്ക്കായും മുക്കി, ചാത്തന്‍ എങ്ങും സ്നാനം കഴിച്ചുമില്ല. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു തിരിയെ സ്വഭവനത്തില്‍ എത്തി, കാലഭൈരവപ്രീതിയും മറ്റും കേമമായിക്കഴിച്ചു പാപമോചനം വന്നു എന്നു വിചാരിച്ച് ഇരിപ്പായി. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ചാത്തന്‍ ഈ ചുരയ്ക്കായെടുത്തു കറിയ്ക്കു നുറുക്കിക്കൊടുത്തു.

അതൊരു കയ്പന്‍ ചുരയ്ക്കയായിരുന്നതിനാല്‍ കൂട്ടാന്‍ കയ്പുകൊണ്ടു കൂട്ടാന്‍ പാടിലായിരുന്നു. കൂട്ടാന്‍ കയ്ചതിനാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് അന്തര്‍ജനത്തിനെ ദേഷ്യപ്പെട്ടു. “ചാത്തന്‍ നുറുക്കിത്തന്നതാണ് ഞാന്‍ വെച്ചത്. കഷണമെന്താണെന്നറിഞ്ഞില്ല. ആ കഷണത്തിന്റെ കയ്പായിരിക്കണം. അല്ലാതെയൊന്നുമല്ല” എന്നന്തര്‍ജനം പറഞ്ഞു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് ഊണുകഴിഞ്ഞ് പുറത്തുവന്നയുടനെ ചാത്തനെ വിളിച്ച് “കൂട്ടാനിനു നുറുക്കിക്കൊടുത്ത കഷണമെന്തായിരുന്നു” എന്നും “അതു കയ്ക്കുന്നതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നും” ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചാത്തന്‍ “കൂട്ടാന്റെ കഷണം കയ്ക്കുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ തിരുമനസ്സിലെ പാപവും തീര്‍ന്നിട്ടില്ല. തിരുമേനി സ്നാനം കഴിച്ച പുണ്യതീര്‍ത്ഥങ്ങളിലെല്ലാം അടിയന്‍ ആ കയ്പന്‍ ചുരയ്ക്കായും മുക്കിയല്ലോ. ആ ചുരയ്ക്കയാണ് കൂട്ടാനിന്നു നുറുക്കിക്കൊടുത്തത്” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ചാത്തന്‍ തന്നെ പരിഹസിക്കാനായിട്ടാണ് ചുരയ്ക്ക മുക്കിക്കൊണ്ടുവന്നതെന്ന് മനസ്സിലാകയാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ കോപം അശേഷം പോയി എന്നു തന്നെയല്ല, വളരെ ലജ്ജയുമുണ്ടായി. തന്റെ പാപം തീര്‍ന്നിട്ടില്ലെന്നു സ്വയമേവ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു സമ്മതിച്ചു. “ഇനി പാപം തീരാന്‍ എന്തുവേണമെന്നു നീ തന്നെ പറഞ്ഞുതരണ”മെന്നു നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു പറയുകയാല്‍ ചാത്തന്‍, “തിരുമേനി യാതൊരു സാധനത്തെ ആഗ്രഹിച്ചുവോ അതിന്റെ പ്രതിമ ഇരുമ്പുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിച്ച് അതു തീയിലിട്ടു നല്ലപോലെ പഴുപ്പിച്ചെടുത്തു നാട്ടി, അനേകം ജനങ്ങള്‍ കൂടിനില്ക്കുമ്പോള്‍ ഇന്ന സംഗതിയുടെ പാപം തീരാനാണെന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അതിനെ ആലിംഗനം ചെയ്യണം. അല്ലാതെ ഈ പാപം ഒരിക്കലും തീരുന്നതല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് ഇതുകേട്ട് അങ്ങനെതന്നെ ചെയ്യാമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. പിന്നെ ഇരുമ്പുകൊണ്ട് ഒരാളോളം വലിപ്പത്തില്‍ ഒരു സ്ത്രീപ്രതിമയുണ്ടാക്കിച്ചു. ഈ പ്രതിവിധി ഇന്ന ദിവസം ചെയ്കയെന്നു നിശ്ചയിച്ചു മലയാളരാജ്യമൊട്ടുക്കു ഒരു പരസ്യവും പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. സമയമായപ്പോഴേക്കും അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ അവിടെ വന്നുകൂടി. പ്രതിമയും പഴുപ്പിച്ചു വലിയ കൊടിലുകള്‍കൊണ്ടും മറ്റും പിടിച്ചു സഭയില്‍ നാട്ടിവച്ചു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു തനിക്കു പാപം സംഭവിക്കാനുള്ള കാരണവും ഇത് അതിന്റെ പരിഹാരമാണെന്നും ഉറക്കെ വിളിച്ചുപറഞ്ഞുകൊണ്ട് തീക്കട്ടപോലെ ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന പ്രതിമയെ കെട്ടിപ്പിടിക്കാനായി ഓടിച്ചെന്നു. തൊട്ടുതൊട്ടില്ലെന്നായപ്പോള്‍ അടുത്തു നിന്നിരുന്ന ചാത്തന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ തടുത്തുനിറുത്തിക്കൊണ്ട് “ഇത്രയും മതി. ഇപ്പോള്‍ അവിടുത്തെ പാപമെല്ലാം തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനെ അവിടെ കൂടിയിരുന്ന സകലജനങ്ങളും ഐക്യകണ്ഠേന സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിനാല്‍ പാപമോചനത്തിനു പശ്ചാത്താപവും മനഃശുദ്ധിയുമാണ് വേണ്ടതെന്നും അതുകൂടാതെ ഗംഗാസ്നാനം മുതലായവ ചെയ്താല്‍ മതിയാകുന്നതല്ലെന്നും സ്പഷ്ടമാകുന്നുവല്ലോ. നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു പതിവായി ഏഴരനാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ കുളിച്ച് ഉച്ചയാകുന്നതുവരെ തേവാരം കഴിക്കുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശമെന്താണെന്ന് ഒരു ദിവസം ചാത്തന്‍ ചോദിച്ചു. “ഞാന്‍പരബ്രഹ്മത്തെ സേവിക്കയാണെ”ന്നു നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു പറഞ്ഞു. “അപ്പോള്‍ പരബ്രഹ്മം എങ്ങനെയിരിക്കും?” എന്നു ചാത്തന്‍ ചോദിക്കയാല്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു പരിഹാസമായിട്ടു “നമ്മുടെ മാടന്‍പോത്തിനെപ്പോലിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു കുളിക്കുമ്പോള്‍ ചാത്തനും പതിവായി കുളിച്ചു പരബ്രഹ്മത്തെ സേവിച്ചു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ നാല്പതു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചാത്തന്റെ ധ്യാനപ്രകാരം മാടന്‍പോത്തിന്റെ സ്വരൂപത്തില്‍ പരബ്രഹ്മം അയാള്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷമായി. പിന്നെ സദാ പരബ്രഹ്മം ചാത്തന്റെ കൂടെ നടക്കുകയും അയാള്‍ പറയുന്ന വേലകള്‍ ചെയ്കയും തുടങ്ങി. നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്ന് ഈ വിവരമൊന്നും അറിഞ്ഞതുമില്ല. അദ്ദേഹത്തിന് ഈ മാടന്‍പോത്ത് അപ്രത്യക്ഷമായിട്ടാണ് ഇരുന്നതും.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു തെക്കേ ദിക്കിലേക്ക് ഒരു യാത്രയുണ്ടായി. ഭാണ്ഡമെടുക്കുന്നതിനു ചാത്തനെയും കൊണ്ടു പോയി. ചാത്തന്‍ ഭാണ്ഡം മാടന്‍പോത്തിന്റെ പുറത്തു കെട്ടിയിട്ടു ചുമപ്പിചുകൊണ്ടു നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലെ കൂടെപ്പോയി. ഓചിറപ്പടനിലം എന്നു പ്രസിദ്ധമായ സ്ഥലത്തുചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു വിസ്താരം കുറഞ്ഞ വാതുക്കലൂടെ കടന്നുപോകേണ്ടിയിരുന്നു. നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു മുമ്പേ കടന്നു. പിന്നാലെ ചാത്തനും കടന്നു. മാടന്‍പോത്തിന്റെ കൊമ്പുകള്‍ അവിടെ തടഞ്ഞതിനാല്‍ അതിനു കടക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ അവിടെ നിന്നു. അപ്പോള്‍ ചാത്തന്‍ തിരിഞ്ഞുനിന്ന് “ചരിച്ചു കടത്തൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്ന് ഇതുകേട്ടു തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ മാടന്‍പോത്തിനെ അദ്ദേഹത്തിനു കാണ്മാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ “നീ ആരോടാണ് പറയുന്നത്?” എന്നു ചോദിചു. “നമ്മുടെ മാടന്‍പോത്തിനോട്” എന്നു ചാത്തന്‍ മറുപടി പറഞ്ഞു.

നമ്പൂതിരിപ്പാട്: മാടന്‍പോത്തെവിടെ? ഏതു മാടന്‍പോത്ത്?

ചാത്തന്‍: ഇതാ നില്ക്കുന്നു. അവിടുന്നു കാണുന്നില്ലേ? തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം അടിയന്‍ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയ മാടന്‍പോത്താണിത്.

ഇതുകേട്ടു നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു ചാത്തനെ തൊട്ടുംകൊണ്ട് നോക്കിയപ്പോള്‍ മാടന്‍പോത്തിന്റെ ആകൃതിയില്‍ പ്രത്യക്ഷമായിരിക്കുന്ന പരബ്രഹ്മത്തെ കണ്ടു. നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്ന് “എന്നെക്കാള്‍ ഭക്തി നിനക്കുതന്നെയാണ്. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ നിന്നെയും വന്ദിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു ചാത്തനെ നമസ്കരിച്ചു. ഉടനെ മാടന്‍പോത്ത് അവിടെത്തന്നെ ഭൂമിയില്‍ താണുപോയി. “അടിയന്റെ മാടന്‍പോത്തില്ലാതെ അടിയന്‍ വരികയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു ചാത്തനും അവിടെ ഇരിപ്പായി. “എനിക്കിനി എന്താണ് ഗതി” എന്നു നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചാത്തന്‍ “മേല്പോട്ട് കേറാന്‍ നൂലുണ്ടലോ. അതുപിടിചു കേറിക്കൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിന്റെ സാരം വേദംകൊണ്ടു മോക്ഷത്തെ പ്രാപിച്ചു കൊള്ളണമെന്നാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടീന്നു ചാത്തനെ വിട്ടു വിഷാദത്തോടുകൂടി പോവുകയും ചെയ്തു. ചാത്തന്‍ പിന്നെയും കുറഞ്ഞൊരുകാലം പരബ്രഹ്മത്തെയും ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെയിരുന്നു. ഒടുക്കം ആണ്ടുതോറും പതിവുള്ള പടയില്‍ച്ചേര്‍ന്നു മരിച്ചു സായൂജ്യം പ്രാപിക്കയും ചെയ്തു.

ഉളിയന്നൂര്‍ പെരുന്തച്ചനും അനേകം അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. സ്വദേശത്തുതന്നെ ഒരു ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപയോഗത്തി ലേക്കായി അവിടുത്തെ ഊരാണ്‍മക്കാര്‍ പറഞ്ഞിട്ട് ഒരു കുളം പെരുന്തച്ചന്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. കുളം കുഴിച്ചു കല്ലുകെട്ടിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരില്‍ ചിലര്‍ കുളം നീളത്തിലിരിക്കണമെന്നും ചിലര്‍ ചതുരത്തില്‍ വേണമെന്നും മറ്റു ചിലര്‍ വട്ടത്തില്‍ വേണമെന്നും മറ്റും തര്‍ക്കമായി. അപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ “നിങ്ങളാരും വഴക്കു പിടിക്കേണ്ട. എല്ലാവരുടെയും ഇഷ്ടപ്രകാരം കുളം വട്ടത്തില്‍ നീളത്തില്‍ സമചതുരത്തില്‍ ത്രികോണമായിട്ടു കോഴിമുട്ടഭാഷയിലുണ്ടാക്കിയേക്കാം. എന്നാല്‍ പോരേ?” എന്നു പറഞ്ഞ് അങ്ങനെ ഒരു കുളവും കെട്ടിത്തീര്‍ത്തു. ആ കുളത്തിന്റെ ഓരോരോ ഭാഗത്തുനിന്നും നോക്കിയാല്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ ഒക്കെയും തോന്നും. കുളത്തിലിറങ്ങിയാല്‍ ഇപ്പോഴും ആര്‍ക്കും കിഴക്ക് പടിഞ്ഞാറ് അറിയാന്‍ പാടില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ ആ കുളത്തില്‍ കുളിച്ചു നിത്യകര്‍മ്മം കഴിക്കാറില്ല. പെരുന്തച്ചന് അതിദിവ്യനായ ഒരു പുത്രനും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ കുളം പെരുന്തച്ചന്‍ കുഴിച്ചപ്പോള്‍, മകന്‍, “പുഴ കടന്ന് ഈ കുളത്തിലേക്ക് വല്ലവരും പോകുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അന്നു കുളം ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തും പുഴ വളരെ അകന്നും ആയതിനാല്‍ “ഇതെന്താടാ ഭ്രാന്തു പറയുന്നത്? പുഴ എത്ര ദൂരെക്കിടക്കുന്നു” എന്നു പെരുന്തചന്‍ പറഞ്ഞു. “ആട്ടെ, കാണാം” എന്നു മകനും പറഞ്ഞു. കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദൂരേക്കൂടി ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്ന നദി കുത്തിപ്പാഞ്ഞ് അമ്പലത്തിന്റെയും കുളത്തിന്റെയും മധ്യേ ഒഴുകിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അമ്പലമിക്കരെയും കുളമക്കരെയുമായിത്തീര്‍ന്നു. ആറു കടന്ന് ആരും കുളത്തിലേക്കു പോകാതെയുമായി. ഇപ്പോഴും ആ സ്ഥിതിയില്‍ തന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

പിന്നെ പെരുന്തച്ചന്‍ ഒരു നദിയില്‍ ഒരു പാലം പണിതു. അതിനും കുറെ ദിവ്യത്വമുണ്ട്. പാലത്തിന്റെ ഒരറ്റത്ത് ഒരു പാവയുണ്ട്. മറ്റേ അറ്റത്ത് ആള്‍ കേറുമ്പോള്‍ പാവ കീഴ്പോട്ടു താണുതുടങ്ങും. ആള്‍ പാലത്തിന്റെ മധ്യത്തിലാകുമ്പോള്‍ പാവ വെള്ളത്തില്‍ മുങ്ങും. അങ്ങേ അറ്റത്തു ചെല്ലുമ്പോഴേക്കും പാവ വായില്‍ നിറച്ചു വെള്ളവുംകൊണ്ടു പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ മുകളില്‍ വന്നുനില്ക്കും. ആള്‍ അടുത്തു ചെല്ലുമ്പോള്‍ ചെല്ലുന്ന ആളുടെ മുഖത്ത് ഒരു തുപ്പും കൊടുക്കും. ഇങ്ങനെയാണതിന്റെ സൂത്രം. ഇതു പെരുന്തച്ചന്റെ മകന്‍ കണ്ടിട്ടു വേറൊരു പാവയെ ഉണ്ടാക്കി പാലത്തിന്റെ ഇങ്ങേ അറ്റത്തും വെച്ചു. ആ പാവ പാലത്തിന്മേല്‍ ആളുകയറുമ്പോള്‍ മുമ്പേ നടന്നുതുടങ്ങും. ആളുകള്‍ അങ്ങേ അറ്റത്തു ചെല്ലുന്നതിനുമുമ്പേ അവിടെ എത്തും. മറ്റേപ്പാവ തുപ്പുന്നതിനുമുമ്പേ അതിന്റെ ചെകിട്ടത്ത് ഈ പാവ ഒരടിവെച്ചുകൊടുക്കും. അപ്പോള്‍ ആ തുപ്പുന്ന പാവയുടെ മുഖം തിരിഞ്ഞുപോകുന്നതിനാല്‍ ആരുടെയും മുഖത്തു തുപ്പാന്‍ കഴിയാതെയുമായി.

പെരുന്തച്ചന്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു വഴിയാത്ര പോകുമ്പോള്‍ ഒരു ദിക്കില്‍ ചില ആശാരിമാര്‍കൂടി ഒരമ്പലം പണിയുന്നതു കണ്ട് അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ആശാരിമാരാരും പെരുന്തച്ചനെ ബഹുമാനിക്കയും കണ്ടതായി നടിക്കപോലും ചെയ്തില്ല. അവര്‍ക്ക് ഊണു കാലമായപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചനെ വിളിക്കാതെ പോവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ശ്രീകോവിലിനുള്ള കഴുക്കോലിന്റെ അറ്റത്തൊക്കെ ഓരോ വരകൂടി വരച്ചും വെച്ചു പെരുന്തച്ചനും പോയി. ആശാരിമാര്‍ ഊണു കഴിഞ്ഞുവന്നു പണി തുടങ്ങി. പെരുന്തച്ചന്‍ വരച്ച വര അവിടത്തെക്കണക്കാശാരി വരച്ചതാണെന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെ വെച്ചു മുറിച്ചു കഴുക്കോലെല്ലാം പണിതീര്‍ത്തു കൂട്ടു കേറ്റിയപ്പോള്‍ കഴുക്കോലിനു നീളം പോരായ്കയാല്‍ കൂടം പിടിക്കയില്ല. കണക്കനും പണിക്കാരനും കൂടി പഠിച്ച വിദ്യയെല്ലാമെടുത്തിട്ടും കൂടം പിടിച്ചില്ല. ഈ അബദ്ധം എങ്ങനെ വന്നു എന്നറിയാതെ എല്ലാവരും വളരെ വ്യസനിച്ചു. ഒടുക്കം കഴുക്കോലുകള്‍ മാറ്റണമെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ശ്രീകോവിലിന്റെ കൂട്ടുകേറ്റിയ വിധത്തില്‍ തന്നെ കൂടം പിടിക്കാതെ ആ നിലയില്‍ വെച്ചുംവെച്ചുതന്നെ വേറെ പണികള്‍ തുടങ്ങി.

പെരുന്തച്ചന്‍ പോയി ആരുമറിയാതെ കുറെക്കടുന്തുടികള്‍ ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടു പുറപ്പെട്ടു. യാത്രയായപ്പോള്‍ “എങ്ങോട്ടാ യാത്ര?” എന്നു മകന്‍ ചോദിച്ചു. ഒന്നും മിണ്ടാതെ പെരുന്തച്ചന്‍ പോയി. പിന്നാലെ മകനും പുറപ്പെട്ടു. ഒരു ദിവസം ഉച്ചയായപ്പോള്‍ ആ അമ്പലം പണിയുന്ന സ്ഥലത്തു വന്നു. അപ്പോള്‍ ആശാരിമാരെല്ലാം ഉണ്ണാന്‍ പോയിരിക്കയായിരുന്നു. അവിടെ ആരുമില്ലെന്നു മനസ്സിലായപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ ശ്രീകോവിലിനു മുകളില്‍ കേറി ഈ കടുന്തുടികളെല്ലാം വെച്ചിണക്കി ഒരടി കൊടുത്തു. പെട്ടെന്നു കൂടം പിടിക്കയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും മകനും അവിടെ എത്തി. ഉടനെ പെരുന്തച്ചന്‍ “കണ്ടോടാ, മകനേ കൂടം പിടിചത്” എന്നു ചോദിചു. “ഓഹോ കാണുകയും പഠിക്കയും ചെയ്തു” എന്നു മകന്‍ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

ഇങ്ങനെ പലവിധത്തിലും മകന്‍ അസാമാന്യനാണെന്ന് അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തന്റെ ആദ്യപുത്രനാണെങ്കിലും പെരുന്തച്ചന് അവനെക്കുറിച്ച് സഹിയവയ്യാതെയുള്ള അസൂയയും വൈരവുമുണ്ടായി. ഇവന്‍ ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ തന്റെ യശസ്സിനു ഹാനി ഭവിക്കുമെന്നും അതിനാല്‍ ഏതുവിധവും ഇവന്റെ കഥ കഴിക്കണമെന്നും പെരുന്തച്ചന്‍ തീര്‍ച്ചയായി മനസ്സില്‍ ഉറച്ചു.

കൂടം പിടിച്ച ശബ്ദം കേട്ട് ആശാരിമാരെല്ലാം ഓടിവന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ കൂടം പിടിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. അപ്പോള്‍ ഇതെല്ലാം പെരുന്തച്ചന്റെ കശൗലങ്ങളാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ ആശാരിമാരെല്ലാം പെരുന്തച്ചനെയും മകനെയും വന്ദിച്ചു ബഹുമാനിച്ചു. അന്നുമുതല്‍ പെരുന്തച്ചനെയും മകനെയും പണിക്കു പ്രധാനന്മാരായി ചേര്‍ക്കുകയും അവര്‍കൂടി പണി തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ ആശാരിമാര്‍ പണിതുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു മറ്റാശാരിമാര്‍ വന്നാല്‍ അവര്‍ക്കുകൂടി ചോറുകൊടുക്കാതെ ഇവര്‍ ഉണ്ണുകയില്ലെന്നു ഒരേര്‍പ്പാട് വെച്ചു.

പിന്നെ അവിടെപ്പണിതുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്തു പെരുന്തച്ചന്‍ അമ്പലത്തിന്റെ മുകളിലിരുന്നുകൊണ്ടു താഴെക്കുനിഞ്ഞിരുന്നു പണിയുന്ന മകന്റെ കഴുത്തിലേക്ക് ഒരു വലിയ ഉളി കൈമോശം വന്നുപോയി എന്ന ഭാവത്തില്‍ ഇട്ടു. ഉളിവന്നുവീണ് കഴുത്ത് രണ്ടായി മുറിഞ്ഞ് മകന്‍ മരിക്കയും ചെയ്തു. ഈ സംഭവങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത് തിരുവല്ലായില്‍ വെച്ചാണെന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്.

പെരുന്തച്ചന്‍ സ്വദേശത്തുള്ള നമ്പൂരിമാരുടെ ആവശ്യപ്രകാരം അവിടെയും ഒരമ്പലം പണിതിട്ടുണ്ട്. അവിടെ സോപാനത്തിങ്കല്‍നിന്നു ശ്രീകോവിലകത്തേക്കു കേറുമ്പോള്‍ ഇടയ്ക്കിടെ തല മുട്ടുമെന്നു തോന്നും കണ്ടാല്‍. സാധാരണയായി കേറുകയും ഇറങ്ങുകയും ചെയ്താല്‍ തല മുട്ടുകയില്ല. തല മുട്ടിയേക്കുമെന്നു സംശയിച്ചു നില്ക്കുകയോ കുനിയുകയോ ചെയ്താല്‍ തല മുട്ടുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ ഒരു വിദ്യയുണ്ട്. അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്ന ബിംബവും പെരുന്തച്ചനുണ്ടാക്കിയതാണ്. നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരുംകൂടി ഒരു ബിംബമുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്നു പെരുന്തച്ചനോടു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയാവാമെന്നു പെരുന്തച്ചനും സമ്മതിച്ചു. ഏതു മൂര്‍ത്തിയുടെ വിഗ്രഹമാണ് വേണ്ടതെന്ന് നമ്പൂരിമാര്‍ പറഞ്ഞുമില്ല, പെരുന്തച്ചന്‍ ചോദിച്ചുമില്ല. തമ്മില്‍ പിരിഞ്ഞു കഴിഞ്ഞപ്പോഴാണ് പെരുന്തച്ചന്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് വിചാരിച്ചത്. എല്ലാവരും അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് കിടക്കുന്ന സമയം അവരവരുടെ ഇഷ്ടദേവതയുടെ പേരു പറഞ്ഞു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുമല്ലോ. അതിനാല്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ കിടക്കുന്ന സമയം എന്തുപറയുന്നു എന്നറിയണം. അതറിഞ്ഞാല്‍ അവരുടെ ഇഷ്ടദേവതയുടെ വിഗ്രഹം ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കാമല്ലോ. എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് പെരുന്തച്ചന്‍ പല ദിവസമായി നമ്പൂരിമാര്‍ കിടക്കുന്ന സമയത്ത് അവിടെയൊക്കെപ്പോയി ഒളിച്ചുനിന്നു. അവരെല്ലാം കിടക്കുന്ന സമയത്ത് “അവിടെക്കിട” എന്നും പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് കിടക്കുക പതിവ്. അല്ലാതെ ഈശ്വരനാമം ഒന്നും പറയുക പതിവില്ല. ഒടുക്കം പെരുന്തച്ചന്‍ “എന്നാലവിടെക്കിട” എന്നും പറഞ്ഞ് ഒരു ബിംബം ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തു. അങ്ങനെ ഒരു ബിംബം ഇപ്പോഴും അവിടെ കിടക്കുന്നുണ്ട്. മൂര്‍ത്തിയെന്താണെന്ന് ആര്‍ക്കും ഒരു നിശ്ചയവുമില്ല.

പെരുന്തച്ചന്‍ ഒരു ദിവസം രാവിലെ അഗ്നിഹോത്രിയെ കാണാനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തു ചെന്നിരുന്നു. പെരുന്തച്ചനും മറ്റും അഗ്നിഹോത്രിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്നാല്‍ ശ്രാദ്ധമൂട്ടേണ്ടുന്ന ദിവസങ്ങളിലല്ലാതെ അകത്തു കടക്കാറില്ല. മറ്റുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെച്ചെന്നാല്‍ യഥാക്രമം പുറത്തു നില്ക്കുകയേ പതിവുള്ളൂ. അതിനാല്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ അന്നു ചെന്നിട്ടു പടിക്കുപുറത്താണ് നിന്നത്. അവിടെ നിന്നുകൊണ്ട് അഗ്നിഹോത്രി അപ്പോള്‍ എന്തുചെയ്യുകയാണെന്ന് അന്വേഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം സഹസ്രാവൃത്തി കഴിക്കുകയാണെന്നു ഭൃത്യന്മാര്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ പെരുന്തച്ചന്‍ അവിടെയിരുന്നു നിലത്ത് ചെറുതായിട്ട് ഒരു കുഴി കുഴിച്ചു. പെരുന്തച്ചന്‍ പിന്നെ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രി ആദിത്യനമസ്കാരത്തിലായിരുന്നു. അപ്പോഴും പെരുന്തച്ചന്‍ ഒരു കുഴി കുഴിച്ചു. പിന്നെ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രി ഗണപതിഹോമമായിരുന്നു. പെരുന്തച്ചന്‍ അപ്പോഴും ഒരു കുഴി കുഴിച്ചു. ഇങ്ങനെ പെരുന്തച്ചന്‍ അന്വേഷിചപ്പോഴൊക്കെ അഗ്നിഹോത്രി വിഷ്ണുപൂജ, ശിവപൂജ, സാളഗ്രാമപുഷ്പാഞ്ജലി, വൈശ്യം മുതലായി ഓരോന്നു കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അപ്പോഴെല്ലാം പെരുന്തച്ചന്‍ ഓരോ കുഴി കുഴിക്കുകയും ചെയ്തു. നേരം ഉച്ചയായപ്പോഴേക്കും അഗ്നിഹോത്രി പുറത്തുവന്നു. അപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ “തേവാരമെല്ലാം കഴിഞ്ഞോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

അഗ്നിഹോത്രി: ഓ! ഏകദേശം കഴിഞ്ഞു. പെരുന്തച്ചന്‍ വന്നിട്ട് വളരെ നേരമായി, അല്ലേ? ഇരുന്നു മുഷിഞ്ഞായിരിക്കും.

പെരുന്തച്ചന്‍: ഒട്ടും മുഷിഞ്ഞില്ല. എനിക്കും ഇവിടെ മിനക്കേടുണ്ടായില്ല. ഇവിടെ ഞാന്‍ അനേകം കുഴികള്‍ കുഴിച്ചു. പക്ഷേ, ഒന്നിലും വെള്ളം കണ്ടില. ഇത്രയും നേരംകൊണ്ട് അനേകം കുഴികള്‍ കുഴിക്കാതെ ഒരു കുഴി കുഴിച്ചിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍ വെള്ളം കാണുമായിരുന്നു.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ തന്നെ ആക്ഷേപിക്കുകയാണ് ചെയ്തതെന്നും പെരുന്തച്ചന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം അനേകമീശ്വരന്മാരെ കുറെശ്ശേ സേവിക്കുന്നതു വെറുതെയാണെന്നും ഒരീശ്വരനെ സേവിച്ചാല്‍ മതിയെന്നും അതു നല്ലതുപോലെയായാല്‍ ഫലസിദ്ധി ഉണ്ടാകുമെന്നാണെന്നും ഇതു തന്റെ തേവാരത്തെ സംബന്ധിച്ചാണെന്നും അഗ്നിഹോത്രിക്കു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അദ്ദേഹം, “പല കുഴികളായാലും അവ പതിവായി കുറെശ്ശേ കുഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ കുറച്ചുകാലം കഴിയുമ്പോള്‍ എല്ലാത്തിലും വെള്ളം കാണുമെന്നാണ് തോന്നിയത്. എന്നാല്‍ അവയുടെ അടിയിലുള്ള ഉറവകള്‍ക്കുള്ള പരസ്പരബന്ധമുണ്ടായിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് എല്ലാത്തിന്റെയും ചുവട് ഒന്നുതന്നെയാണെന്നു വിചാരിക്കാവുന്നതുമാണ്” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു.

പെരുന്തച്ചന്‍: ചുവടെല്ലാത്തിനും ഒന്നാണെന്നുള്ള ഓര്‍മ്മ വിട്ടു പോകാതെയിരുന്നാല്‍ മതി. പിന്നെ എത്രവേണമെങ്കിലും കുഴിക്കാം. എല്ലാത്തിലും വെള്ളവും കാണും.

ഇങ്ങനെ ഒടുക്കം പെരുന്തച്ചന്‍ അഗ്നിഹോത്രിയുടെ യുക്തി ശരിയാണെന്ന് സമ്മതിക്കുകയും പിന്നെ വന്ന കാര്യം പറഞ്ഞ് പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇനി പ്രസിദ്ധനായ പാക്കനാരുടെ ചില കഥകള്‍ കൂടി പറയാതെ ഉപന്യാസം സമാപിപ്പിക്കുന്നതു ശരിയല്ലെന്നു തോന്നുന്നതിനാല്‍ അതു ചിലതു പറയാം. പറയനായ പാക്കനാരുടെ ഉപജീവനവും മറ്റും മുറം വിറ്റാണെന്നാണു വെച്ചിരിക്കുന്നത്. കുലാചാരപ്രകാരമുള്ള പ്രവൃത്തി കൊണ്ട് ഉപജീവിക്കുന്നതാണ് ശ്രഷ്ഠമെന്നു കാണിക്കാനായിരിക്കും അങ്ങനെ വെച്ചിരിക്കുന്നത്.

മാതാപിതാക്കളുടെ ചാത്തമൂട്ടാനായി അഗ്നിഹോത്രിയുടെ ഭവനത്തില്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ പത്തുപേരും ഓരോ വിശി ഷ്ടപദാര്‍ഥങ്ങള്‍ കൊണ്ടുചെല്ലുക പതിവുണ്ട്. പാക്കനാര്‍ മാംസമാണ് കൊണ്ടുചെല്ലുക പതിവ്. അത് അഗ്നിഹോത്രികളുടെ അന്തര്‍ജനത്തിനും ചാത്തക്കാര്‍ക്കും വളരെ വ്യസനമാണ്. എങ്കിലും പാക്കനാരുടെ ദിവ്യത്വം വിചാരിച്ച് ആരുമൊന്നും പറയുകയുമില്ല. കൊണ്ടുചെല്ലുന്നതെല്ലാം അന്തര്‍ജനം പാകംചെയ്കയും ചാത്തക്കാര്‍ ഭക്ഷിക്കയുമാണ് പതിവ്. ഒരിക്കല്‍ പാക്കനാര്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ പശുവിന്റെ മുല ചെത്തിയെടുത്ത് ഒരിലയില്‍ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി കൊണ്ടുവന്നു. വെലിക്കു വേണ്ടുന്ന സാധനങ്ങള്‍ വെയ്പു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം ഈ പൊതിയഴിച്ചുനോക്കി. പശുവിന്റെ മുലയാണെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ എന്തായാലും ഇത് പാകം ചെയ്യാന്‍ കഴികയില്ലെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അത് അങ്ങനെതന്നെ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി നടുമുറ്റത്തു കൊണ്ടുപോയി കുഴിച്ചിട്ടു. ചാത്തക്കാരനെ ഇരുത്തി വെലിയും തുടങ്ങി. ചാത്തക്കാരന് ഓരോ സാധനങ്ങള്‍ വിളമ്പിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ പാക്കനാരു കൊണ്ടുവന്ന സാമാനംകൊണ്ടുള്ള കറികളൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ “ഞാന്‍കൊണ്ടുവന്നതെവിടെ?” എന്നു പാക്കനാരു ചോദിച്ചു. അന്തര്‍ജനം ഒന്നും പറയാതെ നിന്നതിനാല്‍ സത്യം പറയാനായി അഗ്നിഹോത്രികള്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും അന്തര്‍ജനം പരമാര്‍ഥമൊക്കെ പറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍ “എന്നാല്‍ അതു കിളിര്‍ത്തോ എന്നു നോക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അന്തര്‍ജനം ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അതു കിളിര്‍ത്ത് അവിടെയൊക്കെപ്പടര്‍ന്നു നിറച്ചു കായുമായി കിടക്കുന്നതു കണ്ടു. വിവരം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “അതിന്റെ കായ് പറിച്ച് ഒരുപ്പേരിയെങ്കിലും ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടുവരൂ” എന്നു പാക്കനാര്‍ പറഞ്ഞു. ചാത്തക്കാരന്റെ ഊണ് കഴിയുന്നതിനുമുമ്പേ അതിന്റെ കായ്കള്‍കൊണ്ട് ഉപ്പേരി ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടുവന്നു വിളമ്പി. അങ്ങനെ ഉണ്ടായതാണ് കോവല്. കോവല്‍ക്കാ ഇപ്പോഴും വെലിക്കു പ്രധാനമാണല്ലോ. “കോവലും കോഴിയുമുള്ള ദിക്കില്‍ വെലിയിടണമെന്നില്ല” എന്നൊരു വാക്കും പ്രസിദ്ധമാണ്. കോവലുള്ള ദിക്കില്‍ വെലിയിട്ടില്ലെങ്കിലും പിതൃക്കള്‍ പ്രസാദിച്ചുകൊള്ളുമെന്നും കോഴിയുള്ള ദിക്കില്‍ ശുദ്ധമായിട്ടു വെലിയിടാന്‍ പ്രയാസമാകയാല്‍ വെലിയിട്ടതുകൊണ്ടും വിശേഷമില്ലെന്നുമാണ് ഇതിന്റെ സാരം. ഇതില്‍നിന്നു പാക്കനാരുടെയും കോവലിന്റെയും മാഹാത്മ്യം എത്രയുണ്ടെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

ഒരു ദിവസം പാക്കനാരും ഭാര്യയും കൂടി കാട്ടില്‍ വിറകൊടിച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ അതിനടുത്തുള്ള വഴിയിലൂടെ ഒരു നമ്പൂരി വന്നു. അദ്ദേഹം ഇവരെക്കണ്ടു വഴിമാറാന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പറക്കള്ളി നമ്പൂരി കേള്‍ക്കാതെ പതുക്കെ “മകളെ ഭാര്യയാക്കിവെച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഇയ്യാള്‍ക്കെന്തിനാണ് വഴിമാറി ക്കൊടുക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍ “ഛീ അങ്ങനെ പറയരുത്, ഒരട്ട ശേഷിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു; അത് നിനക്കുമായി” എന്നു പറഞ്ഞു. രണ്ടുപേരും വഴിമാറിക്കൊടുക്കുകയും നമ്പൂരി കടന്നുപോവുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം പറക്കള്ളി “ഒരട്ടയുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ സാരമെന്താണ്? അതെനിക്ക് മനസ്സിലായില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ “അതു പറയാം. കേട്ടോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞ് താഴെ വരുന്ന പ്രകാരം പറഞ്ഞു.

ഈ നമ്പൂരിയുടെ അന്തര്‍ജനം ഒരു ദിവസം അത്താഴത്തിന് അരിവെച്ചതില്‍ ഒരു അട്ട വീണു. ഉടനെ ആ വിവരം അന്തര്‍ജനം നമ്പൂരിയോട് പറഞ്ഞു. ആ ചോറു ഭൃത്യന്മാര്‍ക്കു കൊടുക്കുന്നതിനു ശട്ടം കെട്ടി. അന്തര്‍ജനം അപ്രകാരം ചെയ്കയും ചെയ്തു. ആ അട്ട വീണ ചോറ് ഭൃത്യന്മാര്‍ക്ക് കൊടുപ്പിച്ചതിലുള്ള പാപഫലത്തെ ഇദ്ദേഹത്തെ അനുഭവിപ്പിക്കുന്നതിനായി പരലോകത്തില്‍ ഒരുകുന്നട്ടയെ കൂട്ടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹം മരിച്ച് അവിടെ ചെല്ലുമ്പോള്‍ ആ അട്ടയെ മുഴുവനും ഇദ്ദേഹത്തെ തീറ്റണമെന്നാണ് യമധര്‍മരാജാവ് നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ആ വിവരം ചിത്രഗുപ്തന് മനസ്സിലായി. ഈ നമ്പൂരി ദിവസംതോറും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കിടക്കുന്ന സമയം “ചിത്രഗുപ്തായ നമഃ” എന്നു പറഞ്ഞുംകൊണ്ടാണ് കിടക്കുക പതിവ്. അതിനാല്‍ ചിത്രഗുപ്തന്‍ ഈ നമ്പൂരി ദിവസം തോറും എന്നെ പ്രാര്‍ഥിച്ചുകൊണ്ടാണല്ലോ കിടക്കുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന് എന്തെങ്കിലും ഒരു സഹായം ചെയ്തുകൊടുക്കാതിരുന്നാല്‍ കഷ്ടമാണ്. അദ്ദേഹം മരിച്ചിവിടെ വരുമ്പോള്‍ ഈ അട്ടകളെയൊക്കെ തിന്നേണ്ടതായും വന്നിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ഈ വിവരം ധരിപ്പിക്കയും ഇതിനൊരു പ്രതിവിധി പറഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യണം എന്നു വിചാരിച്ച് നിശ്ചയിച്ചു. ഉടനെ ചിത്രഗുപ്തന്‍ പ്രത്യക്ഷമായി നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു. ചിത്രഗുപ്തനെ കണ്ടപ്പോള്‍ ഒരു സാധാരണമനുഷ്യനല്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരി എണീറ്റു വന്ദിച്ച് “അല്ലയോ സ്വാമിന്‍! അവിടുന്ന് ആരാണെന്നും ഇവിടെ വന്നതെന്തിനാണെന്നും ഞാനറിയുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അവിടുന്നരുളിച്ചെയ്താലും” എന്നു പറഞ്ഞു.

ചിത്രഗുപ്തന്‍: ഞാന്‍ ചിത്രഗുപ്തനാണ്. അങ്ങ് പ്രതിദിനം കിടക്കുന്ന സമയം എന്നെ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നുണ്ടല്ലോ. അങ്ങേയ്ക്കു വലിയതായിരിക്കുന്ന ഒരു കഷ്ടസംഭവം വരാനിരിക്കുന്നു. അതറിയാനായിട്ടാണ് ഇപ്പോള്‍ ഞാനിവിടെ വന്നത്.

നമ്പൂരി: (വീണ്ടും വന്ദിച്ചിട്ട്) അയ്യോ! എന്താണാവോ? അവിടുന്നരുളിച്ചെയ്തു കേള്‍പ്പാന്‍ ഞാനാഗ്രഹിക്കുന്നു.

ചിത്രഗുപ്തന്‍: അങ്ങ് ഒരു ദിവസം അട്ട വീണ ചോറ് ഭൃത്യന്മാര്‍ക്ക് കൊടുപ്പിച്ചല്ലോ. അതിനാല്‍ അങ്ങ് മരിച്ചു പരലോകത്തു വരുമ്പോള്‍ തീറ്റാനായിട്ട് അവിടെ ഒരു കുന്നട്ടയെ കൂട്ടീട്ടുണ്ട്. തക്കതായ പ്രതിവിധി എന്തെങ്കിലും ചെയ്യാത്തപക്ഷം ആ അട്ടയെ എല്ലാം അങ്ങു തിന്നേണ്ടിവരും. അവരവര്‍ ചെയ്യുന്ന പാപത്തിന്റെ ഫലം അവരവര്‍ അനുഭവിക്കാതെ നിവൃത്തിയില്ല. ഈ സംഗതിയില്‍ ഞാന്‍വിചാരിച്ചാലും അപ്പോള്‍ ഒരു സഹായവും ചെയ്യാന്‍ കഴിയുന്നതല്ല. അതിനാലാണ് മുന്‍കൂട്ടി അറിയിചത്.

നമ്പൂരി: അയ്യോ സ്വാമിന്‍! ഞാനെന്തു വേണ്ടൂ? എന്റെ അറിവില്ലായ്മകൊണ്ട് അങ്ങനെ ചെയ്തുപോയി. ഇനി അതിനെന്തു പ്രതിവിധിയാണ് ചെയ്യേണ്ടത്? അതും അവിടുന്നുതന്നെ പറഞ്ഞുതരണം. അല്ലാതെ എനിക്കൊന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാ.

ചിത്രഗുപ്തന്‍: ആട്ടെ, ഞാനൊരു കാര്യം പറയാം. അപ്രകാരം ചെയ്താല്‍ മതി. അങ്ങയുടെ പുത്രിയും യൌവ്വനയുക്തയുമായ ഒരു കന്യക ഇവിടെയുണ്ടലോ. ഇനി കുറചുകാലംകൂടി കഴിഞ്ഞിട്ടേ ആ കന്യകയെ വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കാവൂ. നാളെ മുതല്‍ അങ്ങയുടെ ശുശ്രൂഷകളെല്ലാം ആ കന്യകയെക്കൊണ്ടു ചെയിക്കണം. എന്നാല്‍ മതി. ഈ സംഗതിയൊന്നും ആരോടും പറയുകയുമരുത്.

എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞ ഉടനെ ചിത്രഗുപ്തന്‍ മറയുകയും ചെയ്തു. ഈ പറഞ്ഞതുപോലെ പിറ്റേദിവസം മുതല്‍ പല്ലുതേക്കാനുള്ളതുണ്ടാക്കി ക്കൊടുക്കുക, മുറുക്കാനുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുക, ചോറു വിളമ്പി ക്കൊടുക്കുക, കിടക്കാന്‍ വിരിച്ചുകൊടുക്കുക മുതലായ സകല പ്രവൃത്തികളും നമ്പൂരി തന്റെ പുത്രിയെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചുതുടങ്ങി. ഈ വക പ്രവൃത്തികള്‍ മറ്റാരും ചെയ്യാന്‍ നമ്പൂരി സമ്മതിക്കയില്ല. പുത്രിയെക്കുറിച്ച് പതിവിലധികം സ്നേഹവും ഭാവിച്ചുതുടങ്ങി. ഇങ്ങനെ കുറച്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ജനങ്ങള്‍ക്ക് കുറേശ്ശെ ദുഃശങ്ക തുടങ്ങി. ആളുകള്‍ അങ്ങുമിങ്ങും കുറേശ്ശെ കുശുകുശുത്തു തുടങ്ങി. എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു? കുറഞ്ഞൊരു ദിവസംകൊണ്ട് നീ പറഞ്ഞതുപോലെ പരക്കെ എല്ലാവരും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. തന്റെ പുത്രിയെക്കുറിച്ച് ക്രമവിരോധമായ യാതൊരു വിചാരവും ആഗ്രഹവും നമ്പൂരിയുടെ മനസ്സില്‍ ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല. വെറുതെ ഈ ശുദ്ധബ്രാഹ്മണനെക്കുറിച്ച് ദോഷാരോപണം ചെയ്യുന്നവര്‍ക്കായി പരലോകത്തില്‍ കൂട്ടിയിരുന്ന അട്ടകളെ വീതിച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ ഓരോരുത്തര്‍ക്കു വീതിച്ചുവീതിച്ച് ഒരട്ട അവിടെ ശേഷിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അതിപ്പോള്‍ നിനക്കുമായി എന്നാണ് ഞാന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ സാരം.”

ഇങ്ങനെ പാക്കനാര്‍ പറഞ്ഞുകേട്ടപ്പോള്‍ പറക്കള്ളിക്ക് പരമാര്‍ഥം മനസ്സിലാവുകയും വെറുതെ നമ്പൂരിയെ ദുഷിച്ചു പാപം സമ്പാദിച്ചതിനെക്കുറിച്ച് പശ്ചാത്താപം ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ഇതുകൊണ്ട് പാക്കനാര്‍ക്ക് പരലോകകാര്യങ്ങള്‍കൂടി അറിയാമെന്ന് സ്പഷ്ടമാകുന്നു.

പിന്നെ ഒരു ദിവസം പാക്കനാര്‍ തന്റെ മാടത്തിലിരിക്കുമ്പോള്‍ അതിനടുത്തുള്ള വഴിയിലൂടെ ബ്രാഹ്മണര്‍ പോകുന്നതു കണ്ടു. പാക്കനാര്‍ എണീറ്റു വന്ദിച്ച് “തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ എങ്ങോട്ടാണ് എഴുന്നള്ളത്ത്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഞങ്ങള്‍ കാശിയില്‍ ഗംഗാസ്നാനത്തിന് പോവുകയാണ്.

പാക്കനാര്‍: എന്നാല്‍ അടിയന്‍ ഒരു വടികൂടി തന്നയയ്ക്കാം. അതുകൂടി ആ ഗംഗാനദിയില്‍ ഒന്നു മുക്കിക്കൊണ്ടുവന്ന് തരാമെങ്കില്‍ വലിയ ഉപകാരമായിരുന്നു.

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഓഹോ! അതിനെന്തു വിരോധം? എന്നാല്‍ ഇതെന്തിനായിട്ടാണെന്നുകൂടി അറിഞ്ഞാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്.

പാക്കനാര്‍: അതൊക്കെ തിരിയെ എഴുന്നള്ളൂമ്പോള്‍ അറിയിക്കാം.“ഓഹോ! എന്നാലതു മതി” എന്നു പറഞ്ഞ് ബ്രാഹ്മണര്‍

പാക്കനാരോട് ഒരു വടിയും വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയി. അവര്‍ കാശിയിലെത്തി ഗംഗയില്‍ സ്നാനത്തിനായിച്ചെന്ന സമയം പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ആ വടി ഗംഗയില്‍ മുക്കി. അപ്പോള്‍ വെള്ളത്തിന്നടിയില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് ഒരാള്‍ വലിച്ചുപിടിച്ചാലത്തെപ്പോലെ വടി വെള്ളത്തിന്നടിയിലേക്ക് താണുപോയി. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് വളരെ വിഷാദമായി. “കഷ്ടം! പാക്കനാരുടെ വടി പോയല്ലോ. ഇനി തിരിച്ചുചെല്ലുമ്പോള്‍ അവനോടെന്തു പറയുന്നു? ഉണ്ടായ പരമാര്‍ഥം പറയാം. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നൊക്കെപ്പറഞ്ഞുകൊണ്ട് എല്ലാവരും സ്നാനം കഴിച്ചു കേറി. പിന്നെ വിശ്വനാഥദര്‍ശനം മുതലായതെല്ലാം കഴിച്ചു. അവര്‍ പിന്നെയും പല പുണ്യസ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കയും തീര്‍ഥങ്ങളില്‍ സ്നാനം ചെയുകയും പല ദേവാലയങ്ങളില്‍ ദര്‍ശനം കഴിക്കയും മറ്റും ചെയ്തു തിരിച്ചു പാക്കനാരുടെ പടിക്കല്‍ വന്നു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ എണീറ്റു ചെന്നു വന്ദിച്ചിട്ട് “അടിയന്റെ വടിയെവിടെ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ബ്രാഹ്മണര്‍: വടി പൊയ്പ്പോയല്ലോ, പാക്കനാരേ! പാക്കനാര്‍ക്ക് മുഷിച്ചില്‍ തോന്നരുത്. ഞങ്ങള്‍ക്ക് കൈമോശം വന്നുപോയതാണ്.

പാക്കനാര്‍: ആട്ടെ, എവിടെയാണതു പോയത്?

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഞങ്ങള്‍ കാശിയിലോളം ഭദ്രമായി സൂക്ഷിച്ചു കൊണ്ടുപോയി. അവിടെക്കൊണ്ടുചെന്ന് ഗംഗയില്‍ മുക്കിയപ്പോള്‍ വെള്ളത്തില്‍ താണുപോവുകയാണ് ചെയ്തത്.

ഉടനെ പാക്കനാര്‍, “ഗംഗയിലാണോ പോയത്? എന്നാല്‍ നിവൃത്തിയുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞ്, പാക്കനാരുടെ പടിക്കലുള്ള കുളത്തിന്റെ വക്കത്ത് ചെന്ന് “വടി ഇങ്ങോട്ടു കാണട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ കുളത്തിലെ വെള്ളത്തില്‍നിന്ന് വടി പൊങ്ങിവരികയും പാക്കനാരെടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ടപ്പോള്‍ ലോകത്തില്‍ വെള്ളമായിക്കാണുന്നതെല്ലാം ഗംഗയാണെന്നും ഭക്തിയുള്ളവര്‍ക്കു ഗംഗാസ്നാനത്തിനു കാശിയില്‍ പോകണമെന്നില്ലെന്നു തങ്ങളെ ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്താനായിട്ടാണ് പാക്കനാര്‍ വടി തന്നയച്ചതെന്ന് ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു മനസ്സിലായി. പിന്നെ പാക്കനാരുടെ മനഃശുദ്ധിയെയും ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങളെയും ദിവ്യത്വത്തെയും കുറിച്ചു ശ്ലാഘിക്കയും വിസ്മയിക്കയും തങ്ങളുടെ അന്ധതയെക്കുറിച്ചു ലജ്ജിക്കയും തന്നെത്താന്‍ നിന്ദിക്കയും ചെയ്തുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണര്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

ബ്രാഹ്മണകുലാഗ്രസരനായ ആഴുവാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കു “തമ്പ്രാക്കള്‍”എന്നുള്ള പേരു സിദ്ധിചത് ഈ പാക്കനാരില്‍നിന്നാണെന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്. തമ്പ്രാക്കള്‍ എവിടെയോ ഒരു രാജാവിന്റെ ഹിരണ്യഗര്‍ഭം കഴിഞ്ഞു കിട്ടിയ സ്വര്‍ണംകൊണ്ടുള്ള ഒരു പശുവിനെ ഭൃത്യന്മാരെക്കൊണ്ട് കെട്ടിയെടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടുപോവുമ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍ കണ്ടു. ഉടനെ വഴിയില്‍ച്ചെന്നു തടഞ്ഞുകൊണ്ട് “ചത്ത പശുവിന്റെ അവകാശം അടിയനാണ്. അതിനാല്‍ ഇതിനെ തന്നയയ്ക്കില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു.

തമ്പ്രാക്കള്‍: ചത്തതല്ല. അതു ജീവനുള്ളതാണ്.

പാക്കനാര്‍: എന്നാല്‍ കെട്ടിയെടുക്കണമെന്നില്ലല്ലോ. ജീവനുള്ളതാണെങ്കില്‍ നടത്തിക്കൊണ്ടു പോകണം.

ഉടനെ തമ്പ്രാക്കള്‍ പശുവിനെ അവിടെ നിറുത്താന്‍ പറഞ്ഞു. ഭൃത്യന്മാര്‍ താഴെ നിറുത്തി, തണ്ടും, കയറും അഴിച്ചെടുത്തു മാറി നിന്നു. തമ്പ്രാക്കള്‍ കുറച്ചു പുല്ലു പറിച്ചെടുത്തു കാട്ടി പശുവിനെ വിളിച്ചുകൊണ്ടു മുമ്പെ നടന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തപഃശക്തികൊണ്ട് ആ പശു അചേതനവസ്തുവായ സ്വര്‍ണമാണെങ്കിലും പിന്നാലെ നടന്നുചെന്നു. അതുകണ്ടപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍ ദൂരെ മാറിനിന്നു തൊഴുതുകൊണ്ട് “എല്ലാത്തമ്പ്രാക്കളും തമ്പ്രാക്കള്‍. ആഴുവാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കള്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അന്നുമുതല്‍ക്കാണ് തമ്പ്രാക്കളെന്നു പേരു നടപ്പായത്. ഇപ്പോഴും എല്ലാവരും അങ്ങനെയാണല്ലോ പറഞ്ഞുവരുന്നത്. തമ്പുരാക്കള്‍ എന്നു പേരുള്ളതു പറയന്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ എന്നായതായിരിക്കാം. പാക്കനാരു പറഞ്ഞ ആ വാക്കിനെ എല്ലാവരും സ്വീകരിക്കയും ഏതത്കാലപര്യന്തം തന്നെ പറഞ്ഞുവരികയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ പാക്കനാര്‍ സാമാന്യനല്ലെന്ന് തെളിവാകുന്നു.

ഇങ്ങനെ ഈ മഹാന്മാരുടെ കഥകള്‍ അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. മേല്‍പ്പറഞ്ഞ അഗ്നിഹോത്രി, നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്‍, അകവൂര്‍ ചാത്തന്‍, പെരുന്തച്ചന്‍, പാക്കനാര്‍ എന്നിവരെപ്പോലെത്തന്നെ ശേഷമുള്ള വടുതല നായര്‍, കാരയ്ക്കലമ്മ, ഉപ്പുകൂറ്റന്‍, തിരുവരങ്കയത്തു പാണനാര്‍, വള്ളോന്‍,രജകന്‍ എന്നിവരും ദിവ്യന്മാരാകയാല്‍ പല അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും ചെയ്തിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം. എങ്കിലും ഒടുവില്‍ പറഞ്ഞ ആറുപേരുടെയും കഥകള്‍ അത്ര പ്രസിദ്ധമായി ഒന്നും കേട്ടിട്ടില്ല. അഗ്നിഹോത്രി, രജകന്‍, പെരുന്തച്ചന്‍, വള്ളോന്‍, പാണനാര്‍, പാക്കനാര്‍ ഇവര്‍ ഇന്നിന്ന ജാതിക്കാരാണെന്ന് അവരുടെ പേരുകള്‍കൊണ്ടും ചരിത്രം കൊണ്ടും സ്പ ഷ്ടമാകുന്നു. എന്നാല്‍ ശേഷമുള്ളവര്‍ ഏതേതു ജാതിക്കാരാണെന്നറിയുന്നതിന് തക്കതായ ലക്ഷ്യമൊന്നും കാണുന്നില്ല. കാരയ്ക്കലമ്മ ക്ഷത്രിയസ്ത്രീയും നാറാണത്തു ഭ്രാന്തന്‍ ഇളയതും, അകവൂര്‍ ചാത്തന്‍ വൈശ്യനും വടുതല നായര്‍ ശൂദ്രനും ഉപ്പുകൂറ്റന്‍ മാപ്പിളയും ആണെന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നു. ഇതൊരടിസ്ഥാനമില്ലാത്ത വാക്കായതിനാല്‍ വിശ്വസിക്കാമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

ഇപ്രകാരംതന്നെ വരരുചിയുടെ ചരിത്രത്തിലും ചില സംശയങ്ങളുണ്ട്. മലയാളത്തില്‍ നടപ്പുള്ള വാക്യം, പരല്പേരു മുതലായവയുടെ കര്‍ത്താവ് വരരുചിയല്ലെന്നും ഇദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ള സൂത്രവാര്‍ത്തികങ്ങള്‍ക്കു വാക്യങ്ങളെന്നു പറയാറുള്ളതിനാല്‍ ഇങ്ങനെ ഒരു സംസാരം നടപ്പാകാനിടയായതാണെന്നും ചില വിദ്വാന്മാര്‍ക്കഭിപ്രായമുണ്ട്. ഭാഷാചരിത്രകര്‍ത്താവ് ഈ അഭിപ്രായം അറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടെന്നുതന്നെ തോന്നുന്നില്ല.

പിന്നെ വരരുചി പറയിയായ ആ കന്യകയെ വിവാഹം ചെയ്തിരുന്നുവോ, ചെയ്തിരുന്നില്ലെങ്കില്‍ വൈശ്യം കഴിക്കാനാവശ്യപ്പെട്ടത് എന്തുകൊണ്ട്, വിവാഹം കഴിഞ്ഞിട്ടിലാത്തവര്‍ക്ക് വൈശ്യം പതിവുണ്ടോ, മുമ്പു വിവാഹം കഴിച്ചിരുന്നു എങ്കില്‍ പരദേശബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് രണ്ടാമത് ഒരു വിവാഹംകൂടി കഴിക്ക വിഹിതമാണോ, അങ്ങനെ നടപ്പുണ്ടോ എന്നിങ്ങനെ സംശയങ്ങളുമുണ്ട്. ഇവയെക്കുറിച്ചെല്ലാം നിശ്ചയവും അറിവുമുള്ള മഹാന്മാര്‍ യുക്തിയുക്തമായി പ്രസ്താവിക്കുന്നതായാല്‍ അതൊരു പരോപകാരമായിത്തീരുന്നതാണ്.

അദ്ധ്യായം 7
തലക്കുളത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയും പാഴൂര്‍ പടിപ്പുരയും

പ്രസിദ്ധനായ തലക്കുളത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടീഷ് മലയാളത്തിലാണ്. ഇദ്ദേഹം നല്ല വ്യുത്പന്നനും ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്ര പാരംഗതനും ആയിരുന്നു എന്ന് പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഭട്ടതിരിക്ക് പ്രശ്നം പറയുന്നതിന് ഒരു വിശേഷവാസന ബാല്യത്തില്‍ത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മചാരിയായി വേദാദ്ധ്യായം ചെയ്തു താമസിക്കുന്ന കാലത്ത് അനധ്യായ ദിവസങ്ങളില്‍ തന്റെ സഹപാഠികളുമൊരുമിച്ച് കളിക്കുമ്പോള്‍ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോ നേരമ്പോക്കുകള്‍ കാണിക്കുന്ന ശേഖരത്തില്‍ ഇദ്ദേഹം പ്രശ്നംവച്ചു ഫലം പറയുകയാണ് പതിവ്. ആ പതിവിന്‍പ്രകാരം ഒരു ദിവസം ഓതിക്കോന്‍ പുറത്തെവിടെയോ ഇറങ്ങിപ്പോയിരുന്ന സമയം ബ്രാഹ്മണക്കുട്ടികള്‍ എല്ലാവരുംകൂടി ഓരോ കളികള്‍ തുടങ്ങി. ഭട്ടതിരി കവിടിക്കു പകരം കുറെ ചെറിയ പാറക്കല്ലുകള്‍ പെറുക്കിയെടുത്തു പ്രശ്നം വയ്ക്കാനും തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും ശേഷമെല്ലാവരും പ്രശ്നം കേള്‍ക്കാനായി ചുറ്റും ചെന്നുകൂടി. അപ്പോള്‍ ഒരു ഉണ്ണിനമ്പൂരി “ആട്ടെ, നമ്മുടെ ഓതിക്കോന് ഉണ്ണിയുണ്ടാകാതെ ഇരിക്കുന്നതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്ന് ഒന്നു വാരിവെച്ചുനോക്കിയാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി പ്രശ്നംവയ്ക്കുന്ന ഭാവങ്ങളൊക്കെ കാണിച്ചിട്ട് “ബാലശാപംകൊണ്ടാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മറ്റൊരാള്‍ “അതിനു പ്രതിവിധികൂടി അറിഞ്ഞാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി ഒന്നുകൂടി വാരിവച്ചു വിചാരിച്ചിട്ട് “പഞ്ചസാരപ്പായസമുണ്ടാക്കി ഒരു സംവത്സരം മുടങ്ങാതെ ദിവസംതോറും ബ്രാഹ്മണകുട്ടികള്‍ക്കു ധാരാളമായി കൊടുക്കുകയും മേലാല്‍ കുട്ടികളെ അടിക്കാതിരിക്കയും ചെയ്താല്‍ ഉണ്ണിയുണ്ടാകും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരിയുടെ പ്രശ്നമാരംഭിച്ചപ്പോഴേക്കും ഓതിക്കോന്‍നമ്പൂരി തിരിച്ചുവന്നു. ഇവരുടെ കളി എന്തെല്ലാമാണെന്നറിയുന്നതിനായി ഒളിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ പ്രശ്നവും പ്രതിവിധിയും എല്ലാം കേട്ടു മനസ്സിലാക്കി. പിന്നെയും അവിടെ നിന്ന് ആരും കാണാതെ ഇറങ്ങിപ്പോയി ഒന്നും അറിയാത്ത ഭാവത്തില്‍ വീണ്ടും എല്ലാവരും കാണത്തക്കവിധത്തില്‍ തിരിച്ചുവന്നു. ഓതിക്കോന്‍നമ്പൂരി വരുന്നതുകണ്ട് എല്ലാവരും കളി നിര്‍ത്തി അവരവര്‍ക്കു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്ന പ്രവൃത്തികള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടിരിപ്പായി. ഓതിക്കോന്‍നമ്പൂരി പതിവുപോലെ അല്ലാതെ ഒന്നും ഭാവിക്കയും പറകയും ചെയ്തുമില്ല. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കുട്ടികളെ കഠിനമായി അടിക്കാറുള്ളതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ പ്രശ്നം വാസ്തവമായിരിക്കുമോ എന്നു സംശയം തോന്നുകയാല്‍ പിറ്റേദിവസം മുതല്‍ പഞ്ചസാരപ്പായസമുണ്ടാക്കി, തന്റെ ശിഷ്യന്‍മാരായ ബ്രാഹ്മണ കുട്ടികള്‍ക്കു ധാരാളമായി കൊടുത്തു തുടങ്ങി. കുട്ടികളെ അടിക്കാതെയുമായി. അങ്ങനെ ഒരു സംവത്സരം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഓതിക്കോന്‍ നമ്പൂരിക്ക് ഉണ്ണിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ സന്തോഷം തോന്നുകയാല്‍ ഭട്ടതിരിയെ വിളിച്ച് “ഉണ്ണീ നീ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം പഠിക്കണം. നീ നല്ല പ്രശ്നക്കാരനായിത്തീരും” എന്നു തലയില്‍തൊട്ട് അനുഗ്രഹിച്ചു.

ഗുരുനാഥന്റെ ഈ അനുഗ്രഹത്തെ സഫലീകരിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഭട്ടതിരി വേദാധ്യയനം കഴിഞ്ഞയുടനെതന്നെ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം പഠിക്കാനാരംഭിച്ചു. അതോടുകൂടി കാവ്യനാടകാലങ്കാരങ്ങളും ശബ്ദശാസ്ത്രങ്ങളും അഭ്യസിച്ചുതുടങ്ങി. സമാവര്‍ത്തനം കഴിഞ്ഞ് ഏകദേശം യൌവനമായപ്പോഴേക്കും ഭട്ടതിരി അതിവിദ്വാനും ഒരു നല്ല ജ്യോത്സ്യനുമായിത്തീര്‍ന്നു.

തദനന്തരം ഭട്ടതിരി വിവാഹം ചെയ്തു ഗൃഹസ്ഥനായി താമസിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു പുത്രനുണ്ടായി. പുത്രന്റെ ജാതകം അദ്ദേഹം വളരെ സൂക്ഷ്മമായി ഗണിച്ചെഴുതുകയും ആയൂര്‍ബലം വളരെയുള്ളതായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആണ്ടുതികയുന്നതിനുമുമ്പുതന്നെ ആ ശിശു മരിച്ചുപോയി. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിക്കു വ്യസനമുണ്ടായി എന്നു മാത്രമല്ല, ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം വിശ്വാസയോഗ്യമല്ലായിരിക്കുമോ എന്നൊരു ശങ്കയും ജനിച്ചു. ഉടനെ ഈ സംശയം തീര്‍ക്കുന്നതിനായി മൃതജാതകവുംകൊണ്ട് പരദേശത്തു തഞ്ചന്നൂരില്‍ ആള്‍വാര്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ മഹാന്റെ അടുക്കലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ഭട്ടതിരി അവിടെ എത്താറായപ്പോള്‍ ചില ലക്ഷണങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഗമനം ആള്‍വാര്‍ക്കു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ തന്റെ ശിഷ്യരോട് “ഒരു മൃതജാതകവുംകൊണ്ട് ഒരു മലയാളബ്രാഹ്മണന്‍ ഇവിടെ വരും. അദ്ദേഹം വന്നാല്‍ ആ മൃതജാതകം പുറത്തുവെച്ചുംവെച്ച് ഇവിടെ കയറി ഇരിക്കാന്‍ പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികള്‍ക്കായിപ്പോയി. ഭട്ടതിരി അവിടെ എത്തിയ ഉടനെ ഗുരുനാഥന്റെ കല്പനയെ ശിഷ്യര്‍ ഭട്ടതിരിയെ അറിയിക്കുകയും ആള്‍വാരുടെ യോഗ്യതയില്‍ വിസ്മയാകുലനായി ഭട്ടതിരി മൃതജാതകം ദൂരെക്കളഞ്ഞു ഗൃഹത്തിനുള്ളില്‍ പ്രവേശിച്ചിരിക്കയും ചെയ്തു.

കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആള്‍വാര്‍ വന്നു. തമ്മില്‍ സംസാരിച്ചു ഭട്ടതിരിക്കുണ്ടായ സംശയം തീര്‍ത്തു. ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം ഒരിക്കലും അബദ്ധമായി വരുന്നതല്ലെന്നും ജ്യോത്സ്യന്‍മാര്‍ക്ക് ഇഷ്ടദേവതയെ ഉപാസനയും മന്ത്രസിദ്ധിയും ഇല്ലാതെയിരുന്നാല്‍ അതിന്റെ ഫലം ശരിയായി കണ്ടില്ലെന്നു വന്നുപോകാമെന്നേ ഉള്ളൂ എന്നും ആള്‍വാര്‍ പറകയാല്‍ താന്‍ എഴുതിയ ജാതകം തെറ്റിപ്പോയത് തനിക്കു ദേവതോപാസനയും മന്ത്രസിദ്ധിയും ഇല്ലാഞ്ഞിട്ടാണെന്നു മനസ്സിലാക്കി ഭട്ടതിരി തിരിച്ചുപൊരികയും ചെയ്തു.

ഭട്ടതിരി തിരിച്ചുവരുംവഴിതന്നെ തൃശ്ശിപേരൂര്‍ വടക്കുംനാഥനെ ഭജിച്ചുംകൊണ്ട് ഒരു വിശിഷ്ടമന്ത്രം അക്ഷരസംഖ്യ കഴിച്ചു താമസിച്ചു. അക്കാലത്ത് അവിടെ ദേവനു ചാര്‍ത്തിയിരുന്ന ഒരു തൃക്കണ്ണു മോഷണം പോവുകയും അനേകം പ്രശ്നക്കാരെ വരുത്തി പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രശ്നക്കാര്‍ മോഷ്ടാവിന്റെ നിറം കറുത്താണെന്നും നാമാക്ഷരങ്ങള്‍ രണ്ടുമാത്രമേ ഉള്ളൂ എന്നും അവയില്‍ ആദ്യത്തേതു ക എന്നും രണ്ടാമത്തെതു ക്ക എന്നും ആണെന്നും വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രസംബന്ധികളില്‍ ഒരുവനും കറമ്പനുമായ കാക്കു എന്നൊരുവനെ പിടികൂടി ബന്ധനത്തിലാക്കി ദിവസംതോറും ഓരോ വിധത്തില്‍ ഹേമദണ്ഡങ്ങള്‍ ചെയ്തു തുടങ്ങി. എങ്കിലും യാതൊരു തെളിവും ഉണ്ടായില്ല. ഭട്ടതിരി ഭജനം കഴിഞ്ഞല്ലാതെ പ്രശ്നം വെയ്ക്കുകയില്ലെന്നു പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തിരുന്നതിനാലും അക്കാലത്തു മൗനവ്രതമായിരുന്നതുകൊണ്ടും അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നംവയ്പ്പിക്കുന്നതിനു തരമില്ലായിരുന്നു.

ഭജനം കാലംകൂടിയതിന്റെ ശേഷം ഭട്ടതിരിയെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നം വെപ്പിക്കയും തൃക്കണ്ണു കൊണ്ടുപോയത് ഒരു കാക്കയാണെന്നും വടക്കുമാറി ഒരു തെങ്ങിന്റെ മുകളില്‍ കൊണ്ടുപോയി വെച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും വിധിക്കുകയും അപ്രകാരം മോഷണദ്രവ്യം കിട്ടുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ കൊച്ചിമഹാരാജാവു സന്തോഷിച്ചു ഭട്ടതിരിക്ക് അനേകം ബിരുദങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുത്തു. അതിന്റെ ശേഷം ഭട്ടതിരി തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയിലും പല പ്രശ്നങ്ങള്‍ പറകയും ജാതകങ്ങള്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും എല്ലാം ശരിയായി ഒത്തുവരികയാല്‍ അനേക സമ്മാനങ്ങള്‍ വാങ്ങുകയും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

ഭട്ടതിരി തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്ന് താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഭട്ടതിരിയോട് “ഞാന്‍നാളെ പത്മനഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തില്‍ തൊഴാന്‍ പോകുമ്പോള്‍ മതില്‍ക്കകത്തേക്കു കടക്കുന്നത് എതിലേകൂടിയായിരിക്കും?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടി യായി ഭട്ടതിരി, “അതെനിക്കറിയാം. എങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്നില്ല. നാളെ എഴുന്നള്ളുന്ന സമയം എനിക്കറിയാമെന്നു ഞാനിപ്പോള്‍ അറിയിച്ചതു വാസ്തവമാണെന്ന് അവിടേക്കു ബോധപ്പെടും” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പതിവായി മതില്ക്കകത്തെഴുന്നള്ളുക കിഴക്കേ ഗോപുരത്തില്‍ക്കൂടിയായിരുന്നു. മേല്പറഞ്ഞ പ്രകാരം സംഭാഷണം നടന്നതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം കൊട്ടാരത്തില്‍ നിന്നെഴുന്നള്ളി, കിഴക്കേഗോപുരത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തായി എഴുന്നള്ളി നിന്നുകൊണ്ട് “ഇന്നു ഞാന്‍ ഇതിലേയാണ് മതില്ക്കകത്തേക്ക് പോകാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെ മതില്‍ വെട്ടിപ്പൊളിക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ മഴുവും തൂമ്പയുമെല്ലാം കൊണ്ടു വേലക്കാരെത്തി മതില്‍ വെട്ടിപ്പൊളിച്ചുതുടങ്ങി. മതിലിന്റെ കല്ലുകള്‍ കുറെ പൊളിച്ചപ്പോള്‍ ഒരു കല്ലിന്റെ ഇടയില്‍ ഒരോലത്തുണ്ട് ഇരിക്കുന്നതു കണ്ടു. ഉടനെ “അതെന്താണ്? കാണട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ഹരിക്കാരന്‍ ഓലക്കഷ്ണമെടുത്തു തൃക്കൈയില്‍ കൊടുത്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വാങ്ങിനോക്കിയപ്പോള്‍ അതില്‍ ഭട്ടതിരി സ്വന്തം കൈയക്ഷരത്തില്‍ “ഇതിലേ എഴുന്നള്ളും” എന്ന് എഴുതിയിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വളരെ സന്തോഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭട്ടതിരി അപ്പോള്‍ അടുക്കല്‍തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ നിന്നുകൊണ്ടു തന്നെ വീരശൃംഖല വരുത്തി ഭട്ടതിരിയുടെ രണ്ടു കൈയിന്മേലും ഇടുവിച്ചു. അതിന്റെ ശേഷം അതിലെതന്നെ മതില്ക്കകത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും ഇനി ഇവിടം കെട്ടിയടയ്ക്കണ്ടാ ഭട്ടതിരിയുടെ സ്മാരകമായിട്ട് ഇവിടെ ഒരു വാതില്‍ വെപ്പിക്കണം. എന്നു കല്പിക്കുകയും അപ്രകാരം അവിടെ ഒരു വാതില്‍ വെപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോള്‍ “ചെമ്പകത്തിന്‍മൂട്ടില്‍ നട” എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന വാതില്‍ ഇപ്രകാരമുണ്ടായിട്ടുള്ളതാണ്. മഹാരജാക്കന്‍മാര്‍ മതില്ക്കകത്തേക്ക് ഇപ്പോഴും അതിലേയാണ് എഴുന്നള്ളുക പതിവ്. ഇങ്ങനെ പല കാരണവശാല്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഭട്ടതിരിക്ക് പല സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തിട്ടുണ്ട്. അപ്രകാരം തന്നെ കോഴിക്കോട്, ചിറയ്ക്കല്‍ മുതലായ രാജസന്നിധികളില്‍നിന്നും അദ്ദേഹത്തിനു കിട്ടീട്ടുള്ള സമ്മാനങ്ങള്‍ക്കു സംഖ്യയില്ല. കിം ബഹുനാ, കാലക്രമേണ ഭട്ടതിരി ജാതകമെഴുത്തു കൊണ്ടും പ്രശ്നംകൊണ്ടും വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്നു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

ഭട്ടതിരിയുടെയും പ്രസിദ്ധനായ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരുടെയും ജീവിതകാലം ഒന്നായിരുന്നു എന്നാണ് സൂക്ഷ്മാന്വേഷികളായിട്ടുള്ളവര്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. സ്വാമികളുടെ ജീവിതകാലം കൊല്ലവര്‍ഷം മുന്നൂറ്റിയമ്പതിനും നാന്നൂറ്റിയമ്പതിനും മധ്യേ ആയിരുന്നു എന്നു പല ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ ഉള്ളതും ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതായി കേട്ടിട്ടുള്ള “രക്ഷേല്‍ ഗോവിന്ദമര്‍ക്ക” എന്നുള്ള കലിസംഖ്യ ഈ കാലത്തോട് അടുത്തിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടും മേല്പറഞ്ഞതുപോലെ ഇവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരു കാലത്തു ഊഹിക്കാം.

ഈ സംഗതിയെ ജീവിച്ചിരുന്നവരാണെന്നുതന്നെ ബലപ്പെടുത്തുന്നതായി ഒരു കഥ കേട്ടിട്ടുള്ളതുകൂടി ഇവിടെ പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു.

വില്വമംഗലത്തുസ്വാമിയാര്‍ക്ക് അതികഠിനാമായി ഒരു വയറ്റുവേദന ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അതിന്റെ ദുസ്സഹത്വം നിമിത്തം ഇതിനെന്തു വേണ്ടൂ എന്നു ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയുടെ അടുക്കല്‍ പല പ്രാവശ്യം ചോദിച്ചിട്ടും ഒന്നും മറുപടി അരുളിച്ചെയ്തില്ല (സ്വാമിയാര്‍ക്കു ശ്രീകൃഷ്ണന്‍ പ്രത്യക്ഷനാണെന്നു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ). അതിനാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ തന്റെ പ്രിയ വയസ്യനും ദക്ഷിണാമൂര്‍ത്തി ഭക്തമണിയുമായ “ശിവാങ്ങള്‍” എന്ന യോഗീശ്വരനോട് ഈ വിവരം പറഞ്ഞു. ആ യോഗീശ്വരന്‍ ഒരു സിന്ദൂരം കൊടുക്കുകയും സ്വാമിയാര്‍ അതു വാങ്ങി സേവിക്കുകയും ഉദരവ്യാധി ശമിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഒരു ദിവസം സ്വാമിയാര്‍ തന്റെ ദീനം ഭേദമായ വിവരം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി പ്രത്യക്ഷമായപ്പോള്‍ അറിയിച്ചു. “ഈ ജന്മംകൊണ്ട് തീര്‍ന്നോട്ടെ എന്നാണ് ഞാന്‍ വിചാരിച്ചത്. അത് മൂന്ന് ജന്മം കൂടെ ആക്കിത്തീര്‍ത്തു” എന്ന് ഭഗവാന്‍ അരുളിച്ചെയ്ത് ഉടനെ മറയുകയും ചെയ്തു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ക്ക് വ്യസനമായി.

ഇനിയത്തെ ജന്മങ്ങളില്‍ താന്‍ ആരായിരിക്കുമെന്ന് അറിയുന്നതിനായി ഉടനെ തലക്കുളത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയെ വരുത്തി വിചാരിപ്പിച്ചുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഇനി അവിടേക്കു ചേരപ്പാമ്പ്, കാള, തുളസി ഇങ്ങനെയാണ് മൂന്നു ജന്മങ്ങള്‍ ഉള്ളത്. ആ മൂന്നു ജന്മങ്ങളിലും മനുഷ്യനായിട്ടു ഞാനും ജനിക്കും. അവിടേക്ക് അന്ന് ഓരോ ആപത്തുകള്‍ സംഭവിക്കുകയും അപ്പോള്‍ രക്ഷിക്കുന്നതിനു ഞാന്‍ അടുക്കല്‍ ഉണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്യും. തുളസിയായിട്ടുള്ള മൂന്നാമത്തെ ജന്മത്തില്‍ അവിടേക്കു സായൂജ്യം കിട്ടുകയും ചെയും. പിന്നെ സംസാരദുഃഖം അനുഭവിക്കേണ്ടല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു.

(ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ സ്വാമിയാര്‍ക്കു പിന്നെ മൂന്നു ജന്മങ്ങള്‍കൂടി ഉണ്ടായി എന്നും, അപ്പോള്‍ മനുഷ്യജന്മത്തോടുകൂടി ഭട്ടതിരിയും ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും കേട്ടിരിക്കുന്നു. സ്വാമിയാര്‍ മൂന്നാമത്തെ ജന്മത്തില്‍ തുളസിയായി ജനിച്ചത് ഒരു വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തില്‍ ശ്രീകോവിലില്‍നിന്നു തീര്‍ഥമൊലിച്ചുവീഴുന്ന ഓവിങ്കലായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചുവന്ന് അഭിഷേകം കഴിഞ്ഞ് ചന്ദനവും പൂവും ചാര്‍ത്താനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ തുളസി കാണായ്കയാല്‍ തിരുമുറ്റത്തെങ്ങാനുമുണ്ടോ എന്നു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ഓവിങ്കല്‍ ഏറ്റവും ചെറുതായി ഒരു തുളസി നില്‍ക്കുന്നതുകണ്ട് അതിന്റെ ഒരില എടുക്കാനായി ചെന്നു പറിച്ചപ്പോള്‍ അത് വേരോടുകൂടി പറഞ്ഞുപോന്നു. അതു കണ്ട് മണ്ഡപത്തില്‍ ജപിചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ “അതു മുഴുവനും ബിംബത്തില്‍ ചാര്‍ത്തിയേക്കണം” എന്നു പറയുകയും ശാന്തിക്കാരന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും ആ തുളസി ബിംബത്തോടുകൂടി ചേര്‍ന്നുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ തുളസി സ്വാമിയാരായിരുന്നു എന്നും ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ബ്രാഹ്മണന്‍ ഭട്ടതിരി ആയിരുന്നു എന്നും പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ).

ജന്മാന്തരങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞതുകേട്ടപ്പോള്‍ സ്വാമിയാരുടെ മനസ്സിലെ വ്യസനം അല്പം ശാന്തമായി. ഭട്ടതിരിയെ യഥാക്രമം ബഹുമാനിച്ചു സ്വഗൃഹത്തിലേക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജാതകംതന്നെ സ്വയമേവ ഒന്നു ഗണിച്ചുനോക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഗണിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ ഇന്നപ്പോള്‍ തനിക്ക് ജാതിഭ്രംശം സംഭവിക്കുമെന്നായിക്കണ്ടു. ജാതകമെല്ലാം എഴുതി കുറ്റം തീര്‍ത്തു സൂക്ഷിച്ചു എങ്കിലും തനിക്കു വരാനിരിക്കുന്ന അധഃപതനത്തെക്കുറിച്ച് ആരോടും പറഞ്ഞില്ല.

അതിന്റെശേഷം കുറഞ്ഞോരുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഏറ്റവും ദരിദ്രനും സമീപസ്ഥനുമായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ദാരിദ്യദുഃഖം സഹിക്കവഹിയാതെയായിട്ടു. ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ വന്നു ചോദിച്ചു: “ഹേ! അവിടുന്നു പലരോടും പല സംഗതിക്കും പ്രശ്നം പറയുന്നുണ്ടല്ലോ; ഒന്നും തെറ്റുന്നുമില്ല. എന്നാല്‍ എനിക്ക് ഈ ദാരിദ്ര്യദുഃഖം തീര്‍ന്ന് ഒരു ദിവസമെങ്കിലും ജീവിച്ചിരിക്കാന്‍ സംഗതി വരുമോ? ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നു ചിന്തിച്ചു പറഞ്ഞാല്‍ കൊള്ളാം. ഞാന്‍ ഇതിലധികം വലയേണ്ടതില്ല” ഇപ്രകാരം ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ വാക്കു കേട്ട് ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിച്ച ഭട്ടതിരി കുറഞ്ഞോരു നേരം കണ്ണടച്ചു വിചാരിച്ചതിന്റെ ശേഷം പറഞ്ഞു, “അങ്ങ് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. അങ്ങയുടെ ദാരിദ്ര്യം അശേഷം തീരുന്നതിനുള്ള കാലം അടുത്തിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ ഒരു ഉപായം പറഞ്ഞുതരാം. അതുപോലെ പ്രവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ മതി. എന്തെന്നാല്‍, ഈ വരുന്ന ദ്വാദശിനാള്‍ അര്‍ധരാത്രി ആകുമ്പോള്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേ ഗോപുരത്തിങ്കല്‍ പോയി നില്‍ക്കണം. അപ്പോള്‍ അതിലെ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ വരും. അവരുടെ പിന്നാലെ കൂടിക്കൊള്ളണം. എന്തു പറഞ്ഞാലും ഒഴിച്ചുപോകരുത്. അവര്‍ അങ്ങേ കബളിപ്പിച്ചു പോകാന്‍ കഴിയുന്നതും ശ്രമിക്കും. എങ്കിലും വിട്ടു പിരിയരുത്. അവര്‍ പോകുന്നിടത്തേക്ക് അങ്ങെയും കൊണ്ടു പോകണമെന്നു പറഞ്ഞുകൊള്ളണം. ഈ കൗശലം പറഞ്ഞുതന്നത് ആരാണെന്നു ചോദിചാല്‍ പറകയുമരുത്. ഇപ്രകാരം ചെയ്താല്‍ അങ്ങയുടെ ദാരിദ്ര്യം അശേഷം തീര്‍ന്നു സുഖമായിട്ടിരിക്കാന്‍ സംഗതി വരും”. ഇങ്ങനെ ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്ന് വളരെ സന്തോഷമുണ്ടായി എന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഭട്ടതിരിയുടെ പ്രശ്നം ഒരിക്കല്‍പ്പോലും ആര്‍ക്കും തെറ്റാറില്ലാത്തതിനാല്‍ കാര്യം സഫലമാകുമെന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍ നല്ലപോലെ വിശ്വസിച്ചു. “എന്നാല്‍ ഇനി പോയിവന്നിട്ടു കണ്ടുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞതുപോലെ ദ്വാദശിനാള്‍ അര്‍ധരാത്രിക്കു മുമ്പേ ബ്രാഹ്മണന്‍ തൃശ്ശൂര്‍ വടക്കെ ഗോപുരത്തിലെത്തി. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതിതേജോമയന്മാരായ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ അതിലേ കടന്നുപോകുന്നതായി കണ്ട് അവരുടെ പിന്നാലെ ചെന്നു. അവര്‍ ഇദ്ദേഹത്തെ വിട്ടുപിരിയുന്നതിനായി പലവിധത്തിലും ഉപായങ്ങള്‍ നോക്കി. ഒന്നും ഫലിക്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ അവര്‍ ചോദിച്ചു, “ഹേ! അങ്ങ് എവിടേക്കാണ് പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്? ഞങ്ങളുടെ പിന്നാലെ കൂടിയിരിക്കുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശമെന്താണ്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: നിങ്ങള്‍ എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നത്?

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഞങ്ങള്‍ ബദര്യാശ്രമത്തിങ്കലേക്കാണ്.

ബ്രാഹ്മണന്‍: എന്നാല്‍ ഞാനും അങ്ങോട്ടുതന്നെയാണ്.

ബ്രാഹ്മണര്‍: എന്നാല്‍ അതു ഞങ്ങളുടെ കൂടെ വരണമെന്നുണ്ടോ?

ബ്രാഹ്മണന്‍: ഉണ്ട്. ഞാനങ്ങനെയാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്.നിങ്ങള്‍ കൃപയുണ്ടായി എന്നെക്കൂടെ കൊണ്ടുപോകണം.

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഞങ്ങളെ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ കാണുമെന്ന് അങ്ങോടു പറഞ്ഞുതന്നതാരാണ്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: അതു ഞാന്‍ പറയുകയില്ല. നിങ്ങള്‍ എന്നോടു നിര്‍ബന്ധിക്കയുമരുത്.

ഇപ്രകാരം ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ വാക്കുകള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ മറ്റേ ബ്രാഹ്മണര്‍ കുറച്ചുനേരം വിചാരിച്ചിട്ടു പറഞ്ഞു, “ആട്ടെ, കാര്യമൊക്കെ മനസ്സിലായി. അങ്ങേക്ക് ഈ കശൗലം ഉപദേശിച്ചുതന്നെയാള്‍ക്ക് അധഃപതനം വന്നുപോട്ടെ. നേരിട്ടു കണ്ടുപോയതുകൊണ്ട് ഇനി അങ്ങേ ഉപേക്ഷിച്ചു പോകാന്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു നിവൃത്തിയില്ല. അതിനാല്‍ കൊണ്ടുപോകാം. കണ്ണടച്ചുകൊണ്ടു ഞങ്ങളെ തൊട്ടോളണം.”

ഇങ്ങനെ ബ്രാഹ്മണരുടെ വാക്കു കേട്ടയുടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു. മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കണ്ണു തുറന്നോളാന്‍ പറഞ്ഞു. കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ മൂന്നുപേരും ബദര്യാശ്രമത്ത് ഒരു ഗൃഹത്തില്‍ എത്തിയിരിക്കുന്നു. ഉടനെ ആ ദിവ്യന്മാരായ ബ്രാഹ്മണര്‍ പറഞ്ഞു, “ഇതാ ഈ ഗൃഹത്തിനകത്ത് ഒരാള്‍ മരിക്കാറായി ശ്വാസം വലിച്ചുകൊണ്ട് കിടക്കുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹം അങ്ങയുടെ അപ്ഫനാണ്. അങ്ങയുടെ ഒരപ്ഫന്‍ കാശിക്കുപോയിട്ടുള്ളതായി ഓര്‍ക്കുന്നുണ്ടല്ലോ. അദ്ദേഹം തന്നെയാണിത്. അദ്ദേഹം ഗംഗാസ്നാനം കഴിഞ്ഞ് ഓരോരോ സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച്, ക്രമേണ ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. പിന്നെ വളരെക്കാലമായി ഇവിടെ ശാന്തി കഴിച്ച് താമസിക്കയായിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മരണസമയം അടുത്തിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തെ കൊണ്ടുപോകാനായി വന്ന വിഷ്ണുദൂതന്മാരാണ്. അരനാഴികയ്ക്കകം ഞങ്ങള്‍ കൊണ്ടുപോകും. അതിനുമുമ്പേ കാണണമെങ്കില്‍ കണ്ടോളണം.” ഇങ്ങനെ ആ ബ്രാഹ്മണവേഷം ധരിച്ചിരുന്ന വിഷ്ണുദൂതന്മാരുടെ വാക്കു കേട്ടു ബ്രാഹ്മണന്‍ അകത്തു കടന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവര്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ തന്റെ അപ്ഫന്‍ ശ്വാസം വലിച്ചുകൊണ്ട് കിടക്കുന്നതുകണ്ടു. മരിക്കാറായി കിടക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനു ബോധം കെട്ടിട്ടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ തന്റെ പുത്രനെ കണ്ടപ്പോള്‍ ആളറിയുകയും ചെയ്തു. ഏകാകിയായി പരദേശത്തു താമസിക്കുന്ന ഒരാള്‍ അത്യന്തം അവശതയില്‍ കിടക്കുന്ന സമയം തന്റെ അടുത്ത അവകാശിയായ ഒരാളെ വിചാരിച്ചിരിക്കാതെ പെട്ടെന്നു കാണ്‍മാന്‍ സംഗതിയായാല്‍ ഉണ്ടാകുന്ന സന്തോഷം അളവില്ലാത്തതായിരിക്കുമെന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ആ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ തന്റെ ഭ്രാതൃപുത്രനെ കണ്ടയുടനെ താന്‍ വളരെ കാലമായി സംഖ്യയില്ലാതെ സമ്പാദിച്ചു ജാളികകളിലാക്കിക്കെട്ടിവെച്ചു പൂട്ടിയിരിക്കുന്ന പെട്ടിയുടെ താക്കോല്‍ തലയിണയുടെ താഴെ വെച്ചിരുന്നതെടുത്തു കൈയില്‍ കൊടുത്തു. ഉടനെ പ്രാണനും പോയി. ബ്രാഹ്മണന്‍ അപ്ഫന്റെ സംസ്കാരം മുതലായത് യഥാക്രമം കഴിചതിന്റെ ശേഷം തനിക്കു കിട്ടിയ അപരിമിതമായ ദ്രവ്യവുംകൊണ്ട് തന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ ഭട്ടതിരിയെ ചെന്നു കണ്ടു വിവരങ്ങള്‍ എല്ലാം പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. വിഷ്ണുദൂതന്മാര്‍ അധഃപതനം വന്നുപോകട്ടെ എന്നു തന്നെ ശപിച്ചു എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “അത്ര ഉള്ളോ? അതു ഞാന്‍ മുമ്പേതന്നെ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതാണല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു താന്‍ എഴുതിവെച്ചിരുന്ന ജാതകമെടുത്തു ബ്രാഹ്മണനെ കാണിച്ചു. ബ്രാഹ്മണന്‍ എല്ലാം കൊണ്ടും ഭട്ടതിരിയെക്കുറിച്ച് വിസ്മയിച്ചു തന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ വന്നു സുഖമായി വസിച്ചു. തന്റെ അധഃപതനദിവസത്തെ പ്രതീക്ഷിച്ചുംകൊണ്ടു ഭട്ടതിരിയും ഇരുന്നു.

ജാതകഫലം അനുഭവിക്കാതെ കഴികയില്ലെന്നു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും കഴിയുന്നതും പരീക്ഷിക്കണമെന്ന് വിചാരിച്ച് ഭട്ടതിരി ഒരുപായം നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് സ്വദേശം വിട്ടു പാഴൂര്‍ വന്നു താമസിച്ചു. തനിക്ക് അധഃപതനം സംഭവിക്കുന്നതിനു യോഗമുള്ളതായ ആ ദിവസം രാവിലെ കുളിച്ചു നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ചില സ്നേഹിതന്മാരോടുകൂടി തോണി കളിക്കാനായി പോയി. അന്ന് അഹോരാത്രം തോണിയില്‍ത്തന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടണമെന്നായിരുന്നു ഭട്ടതിരിയുടെ ഉദ്ദേശം. പാഴൂര്‍ പുഴയിലായിരുന്നു വഞ്ചികളി. പകല്‍ മുഴുവനും അങ്ങനെ പുഴയില്‍ത്തന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടി. സന്ധ്യാസമയമായപ്പോള്‍ കരയ്ക്കടുത്തു കുളിച്ചു സന്ധ്യാവന്ദനാദി കഴിച്ചു വീണ്ടും എല്ലാവരുംകൂടി വഞ്ചിയില്‍ കയറി കളിതുടങ്ങി. നല്ല നിലാവുള്ള കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ തത്കാലം ഒരു വിഷമതയും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. നേരം പാതിരാ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ വിധമൊക്കെ ഒന്നു മാറി. അകസ്മാല്‍ അതികഠിനമായി മഴക്കാറും കാറ്റും തുടങ്ങി. കാര്‍മേഘങ്ങളാല്‍ ചന്ദ്രമണ്ഡലം അശേഷം മൂടപ്പെടുകയാല്‍ ചന്ദ്രികയില്ലാതെയായി. എന്നു മാത്രമല്ല, അതിഘോരമായ അന്ധകാരം ലോകമാസകലം നിറയുകയും ചെയ്തു. വഞ്ചിയില്‍ ഇരിക്കുന്നവര്‍ക്കുതന്നെ പരസ്പരം കാണ്‍മാന്‍ വഹിയാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അതികേമമായി മഴയും തുടങ്ങി. പുഴയില്‍ ഒഴുക്കും ഓളവും കലശലായി. വഞ്ചിയില്‍ വെള്ളം നിറഞ്ഞു മുങ്ങുമെന്നുള്ള ദിക്കായി. മരണഭയം നിമിത്തം എല്ലാവര്‍ക്കും വല്ലപ്രകാരവും കരയ്ക്കടുക്കണമെന്നു തോന്നിത്തുടങ്ങി. ഇരുട്ടുകൊണ്ട് കരയും കടവും കാണാനും പാടില്ല. ഒഴുക്കും ഓളവും കൊണ്ട് ഊന്നിയാലും തുഴഞ്ഞാലും വഞ്ചി നേരെ പോകുന്നുമില്ല. ആകപ്പാടെ വലിയ കുഴപ്പത്തിലായിത്തീര്‍ന്നു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു?

കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എല്ലാവരും നനഞ്ഞൊലിച്ചു കിടുകിടാ വിറച്ചുകൊണ്ട് അടുക്കലുള്ള ഓരോ ഗൃഹങ്ങളിലേക്ക് കയറിപ്പോയി. കൂട്ടുകാരെല്ലാം പിരിഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി തനിച്ചായി. കാറ്റും മഴയും കൊണ്ട് തണുപ്പു സഹിക്കവയ്യാതെ വിറച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഇരുട്ടത്തു തപ്പിത്തപ്പി പുറപ്പെട്ടു. തല്‍ക്കാലമുണ്ടായ ഇടിമിന്നലിന്റെ പ്രകാശംകൊണ്ടു കാണപ്പെട്ടതായ ഒരു വീടിന്റെ തിണ്ണയില്‍ അങ്ങനെ ചെന്നു കയറി. മുണ്ടും മറ്റും പിഴിഞ്ഞ് തുവര്‍ത്തി കുറച്ചുസമയം അവിടെ ഇരുന്നു. അപ്പോള്‍ ഒരിടിമിന്നലുണ്ടായതിനാല്‍ ആ ഇറയത്ത് ഒരു കയറ്റുകട്ടിലും പായും തലയിണയും ഇരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഇതാരുടെയെങ്കിലുമാകട്ടെ, എടുത്തു കിടക്കുകതന്നെ എന്നു നിശ്ചയിച്ച് ആ കട്ടിലില്‍ കയറിക്കിടപ്പുമായി. അത്താഴമുണ്ണായ്കകൊണ്ടും വഞ്ചികളിയാലുണ്ടായ അധ്വാനം നിമിത്തവും ഭട്ടതിരി വളരെ ക്ഷീണിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ കിടന്നെ ഉടനെ ഉറക്കവുമായി. ഭട്ടതിരി കിടന്നതായ ആ കട്ടിലും പായയും വീട്ടുടമസ്ഥന്റേതായിരുന്നു. അവന്‍ ഒരു മദ്യപന്‍ ആയിരുന്നതിനാല്‍ ഭാര്യയോടു കലഹിച്ച് അന്ന് എവിടെയോ പോയിരുന്നതിനാലാണ് അതൊഴിവായിരുന്നത്.

ഭട്ടതിരി ഉറക്കമായി കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഴ മാറി. മുമ്പിലത്തെപ്പോലെ നിലാവും തെളിഞ്ഞു. ആ സമയം ഒരു സ്ത്രീ പുരയുടെ വാതില്‍ തുറന്നു മൂത്രശങ്കയ്ക്കോ മറ്റോ ആയി പുറത്തിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ കട്ടിലില്‍ ഒരാള്‍ കിടക്കുന്നതു കണ്ടു. അതു തന്റെ ഭര്‍ത്താവാണെന്നും തിരികെ വന്നപ്പോള്‍ രാത്രി അധികമായതിനാല്‍ വിളിക്കേണ്ടെന്നു വിചാരിച്ചു കയറിക്കിടന്നതാണെന്നും വിചാരിച്ച് ആ സ്ത്രീയും ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെ പോയി കിടന്നു. സ്ത്രീ വീട്ടുടമസ്ഥന്റെ ഭാര്യയായിരുന്നു എന്നുള്ളത് പ്രത്യേകം പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. നനഞ്ഞു ബുദ്ധിമുട്ടി ഈറനോടുകൂടി പുതയ്ക്കാനൊന്നുമില്ലാതെ വിറച്ചുകൊണ്ടു കിടന്നിരുന്ന ഭട്ടതിരിക്ക് ഇവളുടെ സഹശയനം ഏറ്റവും സുഖകരമായി ഭവിച്ചു.

തത്ക്കാലം തന്റെ നിശ്ചയങ്ങളെക്കുറിച്ചൊന്നും ഓര്‍മ്മയുണ്ടായതുമില്ല. കിം ബഹുനാ, ഭട്ടതിരി തത്ക്കാലത്തേക്ക് ആ സ്ത്രീയെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. “പ്രായസ്സമാപന്ന വിപത്തികാലേ ധിയോപി പുംസാം മലിനാ ഭവന്തി” എന്നുണ്ടല്ലോ.

സുഖാനുഭവങ്ങള്‍ എല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ഭട്ടതിരി നക്ഷത്രം നോക്കി സമയം അറിഞ്ഞിട്ട് ആ സ്ത്രീയോട് “നീ ആരാണ്? നിന്റെ ജാതിയെന്താണ്?” എന്നൊക്കെ ചോദിച്ചു. ശബ്ദം കേട്ടപ്പോഴേ ആള്‍ മാറിയാണെന്ന് അവള്‍ക്ക് മനസ്സിലായുള്ളൂ. ഉടനെ പരിഭ്രമിച്ച് എണീറ്റ് വന്ദിച്ച് അടുക്കല്‍ നിന്നുംകൊണ്ട് ലജ്ജാവനമ്രമുഖിയായി മന്ദമാകുംവണ്ണം അവള്‍ “അടിയന്‍ കണിയാട്ടിയാണ്. ആളറിയാതെ ചെയ്തുപോയ അപരാധത്തെ തിരുമേനി ക്ഷമിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോഴേ ഭട്ടതിരിക്ക് തന്റെ സ്ഥിതിയെക്കുറിച്ച് ഓര്‍മ്മ വന്നുള്ളൂ. “ലിഖിതമപി ലലാടേ പ്രാജ്ഝിതും കസ്സമര്‍ഥഃ” എന്നു വിചാരിച്ച് ധൈര്യത്തോടുകൂടി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു “ആട്ടെ, നീ ഇതുകൊണ്ടു ഒട്ടും പരിഭ്രമിക്കുകയും വ്യസനിക്കയും വേണ്ട. ഇത് ഒരു ഈശ്വരവിധിയാണ്. നീ ഇപ്പോള്‍ എങ്കല്‍നിന്നും ഗര്‍ഭം ധരിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിയോഗ്യനായ ഒരു പുത്രന്‍ നിനക്ക് ജനിക്കും. അവന്‍ നിമിത്തം നിനക്കും നിന്റെ കുടുംബത്തിനും ഏറ്റവും അഭ്യുദയവും സിദ്ധിക്കും. ഇതാ അരുണോദയമായിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ ഇനി ഇവിടെ താമസിക്കുന്നില്ല. ഈശ്വരേച്ഛയുണ്ടെങ്കില്‍ ഇനിയൊരുകാലത്തു ഞാന്‍ ഇവിടെ വന്നുകണ്ടുകൊള്ളാം” എന്നും താന്‍ ആരാണെന്നുള്ള വിവരവും പറഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തുതന്നെ ഭട്ടതിരി അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെശേഷം അദ്ദേഹം ശ്രീകാശി മുതലായ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ഒടുക്കം പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. പിന്നെ കുറഞ്ഞോരുകാലം അവിടെ താമസിക്കുകയും അവിടെയും ഒരു ശൂദ്രസ്ത്രീയെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കുകയും അവളിലും ഒരു പുത്രന്‍ ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പുത്രനെ അദ്ദേഹം തന്നെ യഥാക്രമം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കയും വിശേഷിച്ചും ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം ഉപദേശിക്കയും ചെയ്തു. ആ പുത്രനാണ് പ്രസിദ്ധനായ “ഉള്ളമടയാന്‍” എന്നും ചിലര്‍ പറയുന്നു. ഉള്ളമടയാന്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ പുത്രനല്ല്ല, ശിഷ്യനാണ് എന്നും ചിലര്‍ പറയുന്നു. ഏതെങ്കിലും, ഭട്ടതിരി വളരെക്കാലം പരദേശങ്ങളില്‍ താമസിച്ചതിന്റെ ശേഷം കാശിവാസിയുടെ വേഷമായിട്ടുതന്നെ സ്വദേശത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ഭട്ടതിരിയില്‍നിന്നു ഗര്‍ഭം ധരിച്ച കണിയാട്ടി, പത്തുമാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഗര്‍ഭം പൂര്‍ണ്ണമായി, ഏറ്റവും തേജോമയനും കോമളനുമായ ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിച്ചു. യഥാകാലം ആ ബാലനെ വിദ്യഭ്യാസം ചെയ്യിക്കയും അവന്റെ ബുദ്ധിസാമര്‍ത്ഥ്യത്താല്‍ അവന്‍ ഒരു നല്ല വിദ്വാനും ജ്യോത്സ്യനുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ജാതകമെഴുത്ത്, പ്രശ്നം പറക മുതലായവയില്‍ അവന്‍ ഏകദേശം ഭട്ടതിരിയോടു തുല്യനായിത്തീര്‍ന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു നമ്പൂരി, താന്‍ വിവാഹം ചെയ്തിരിക്കുന്ന അന്തര്‍ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടായിരിക്കുമ്പോള്‍ യദൃച്ഛയാ കണിയാരെ കാണുന്നതിനു സംഗതിയായി. അപ്പോള്‍ “അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കുന്നത് ഉണ്ണിയോ പെണ്ണോ” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ കണിയാര്‍ “സ്ത്രീപ്രജയാണെന്നും താമസിയാതെ ജാതകമെഴുതി തരാമെന്നും” പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം ഒരു സ്ത്രീജാതകം എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ആ ജാതകത്തില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന സമയത്ത് അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കയും പെണ്‍കുട്ടി ആയിരിക്കയും ചെയ്തതിനാല്‍ നമ്പൂരിക്ക് നല്ല വിശ്വാസമായി. പിന്നെയും അന്തര്‍ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടാകുന്ന സമയമൊക്കെ കണിയാരെ കണ്ടുപറകയും പ്രസവിക്കുന്നതിനുമുമ്പുതന്നെ ജാതകമെഴുക്കൊടുക്കയും എല്ലാം ഒത്തുവരികയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ നമ്പൂരിക്ക് ഒന്‍പത് പെണ്‍കിടാങ്ങളുണ്ടായി. അത്യന്തം ദരിദ്രനായ നമ്പൂരിക്ക് ഒന്‍പത് പെണ്‍കിടാങ്ങള്‍ അടുപ്പിച്ചുണ്ടാവുകയും ഒരു പുത്രന്‍പോലും ഉണ്ടാകാതിരിക്കുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ ഉണ്ടായ വ്യസനം ഇത്രമാത്രമെന്ന് എങ്ങനെ പറയുന്നു? പത്താമതും അന്തര്‍ജനത്തിന് ഗര്‍ഭമുണ്ടായപ്പോള്‍ കണിയാരെ പോയി കണ്ടു വിവരം പറഞ്ഞു. അതും സ്ത്രീപ്രജ തന്നെയാണെന്നു പറഞ്ഞ് കണിയാരു പതിവുപോലെ ജാതകം എഴുതിക്കൊടുത്തു.

കണിയാര്‍ പറഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ കടുകിടയ്ക്കു വ്യത്യാസം വരികയില്ലെന്നു നിശ്ചയമുള്ളതിനാല്‍ നമ്പൂരിക്ക് വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെ ആയിത്തീര്‍ന്നു.

ഇപ്രകാരം ഇരിക്കുന്നകാലത്ത് യദൃച്ഛയാ ഒരു വഴിപോക്കന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു വന്നു. ആ വഴിപോക്കന്‍ തൈക്കാട്ടുശ്ശേരിയില്‍ തൈക്കാട്ടു നമ്പൂരിയായിരുന്നു എന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്. അദ്ദേഹം എവിടെയോ പോയി വരുംവഴി ഊണു കഴിച്ചുപോകാനായി അവിടെ കേറിയതാണ്. വഴിപോക്കന്‍നമ്പൂരിയെ കണ്ടയുടനെ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി യഥായോഗ്യം ആദരിച്ച്, “വേഗത്തില്‍ കുളികഴിച്ചുവരാം, ഊണിന് അധികം താമസമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ദാരിദ്ര്യം അതികലശലായിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ആ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി ഏറ്റവും ഔദാര്യം ഉള്ള ആളായിരുന്നു. വഴിപോക്കന്‍നമ്പൂരി കുളിയും തേവാരവും കഴിഞ്ഞ് വന്നപ്പോഴേക്കും ഭക്ഷണം തയ്യാറായിരുന്നു. രണ്ടുപേരും ഊണുകഴിഞ്ഞ് പുറത്തളത്തില്‍ പോയി മുറുക്കി വര്‍ത്തമാനവും പറഞ്ഞിരിക്കുമ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി തന്റെ കഷ്ടാവസ്ഥകളെലാം വഴിപോക്കന്‍നമ്പൂരിയെ പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിചു. ഉടനെ വഴിപോക്കന്‍നമ്പൂരി “ആട്ടെ ഇപ്പോള്‍ അകായിലേക്കു ഗര്‍ഭമെത്ര മാസമായി” എന്നു ചോദിച്ചു. “നാളു പോയിട്ട് ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞു” എന്നു ഗൃഹസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞു. “അത്ര ഉള്ളോ? എന്നാല്‍ ഇപ്രാവശ്യത്തേത് ഒരുണ്ണിയാകരുതെന്നൊന്നുമില്ല. എനിക്ക് ഒരു നാല്‍പ്പത് ദിവസം ചെലവിനു തന്ന് ഇവിടെ താമസിപ്പിച്ചാക്കാമെങ്കില്‍ ഈ പ്രാവശ്യം പുരുഷപ്രജയെ പ്രസവിപ്പിചേക്കാം” എന്ന് വഴിപോക്കന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍ “സ്ത്രീപ്രജയെന്ന് കണിയാന്‍ ജാതകമെഴുതിത്തന്നിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് അത് മറിച്ചുവരാന്‍ പ്രയാസമാണ്. കണിയാന്‍ സാമാന്യക്കാരനല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “ആട്ടെ, അതൊക്കെ ശരിതന്നെ, എനിക്കു നാല്‍പ്പതു ദിവസം ഭക്ഷണം തന്ന് ഇവിടെ താമസിപ്പിക്കാമോ? എന്നാല്‍ കണിയാനെന്നല്ല ബ്രഹ്മാവു തന്നെ പറഞ്ഞാലും ഞാന്‍ നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിക്കൊള്ളാം” എന്നു വഴിപോക്കന്‍ ഉറപ്പായി വീണ്ടും പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അങ്ങനെ ആവാമെന്നു ഗൃഹസ്ഥന്‍ സമ്മതിച്ചു. അതിന്റെ ശേഷം വഴിപോക്കന്‍ നമ്പൂരി നാല്‍പ്പതു ദിവസം അവിടെ താമസിച്ച് അന്തര്‍ജനത്തിന് നെയ്യ് ജപിച്ചു കൊടുത്തു. “പ്രസവദിവസം ഞാനും വരാം, കണിയാനെയും വരുത്തണം, ആരു പറഞ്ഞതാണ് ഒക്കുന്നതെന്നറിയണമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു വഴിപോക്കന്‍നമ്പൂരി പോവുകയും ചെയ്തു. അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ പ്രസവദിവസം നേരത്തെ ആ നമ്പൂരി വീണ്ടും വന്നു ചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്ന വിവരവും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതും ഒന്നും കണിയാനോടു പറഞ്ഞുപോകരുതെന്നും പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം പുറത്തിറങ്ങാതെ പുറത്തളത്തില്‍ ഇരുന്നു. കണിയാന്‍ വിവരമൊന്നും അറിയാതെ പടിക്കലും വന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ യദൃച്ഛയാ ഒരു കാശിവാസിയും അവിടെ വന്നു മുറ്റത്തിരുന്നു. ഉടനെ അന്തര്‍ജനത്തിനു പ്രസവവേദനയും ആരംഭിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി കണിയാനോട് “എന്താ കണിയാരേ! പെണ്ണുതന്നെയാണ്, അല്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അടിയന്‍ എഴുതിത്തന്നിട്ടുള്ള ജാതകമൊന്നും ഇതുവരെ തെറ്റീട്ടില്ലല്ലോ. പിന്നെ എന്തിനു സംശയിക്കുന്നു? അങ്ങനെ തന്നെയാണ് ഇതും” എന്നു കണിയാന്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ കാശിവാസി “ഇതുവരെ തെറ്റീട്ടില്ലെങ്കിലും ഈ പ്രാവശ്യം കുറച്ചു തെറ്റിപ്പോയി. അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കുന്നത് ഒരു ആണ്‍കുട്ടിയെ ആണ്, സംശയമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഒരുനാളും അങ്ങനെ വരുന്നതല്ലെന്നു കണിയാനും വാദിച്ചു. ഇങ്ങനെ അവര്‍ വാദിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു പശുവിനു പ്രസവവേദന തുടങ്ങി. പ്രസവിക്കാനുള്ള ഭാവമായി. അപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി “ആട്ടെ കണിയാരേ! എന്നാല്‍ ഈ പശു പ്രസവിക്കുന്ന കിടാവ് എന്തായിരിക്കും” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ കണിയാര്‍ “കാളക്കിടാവാണ്, നെറ്റിയില്‍ ചാര്‍ത്തും ഉണ്ടായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കാശിവാസി “നെറ്റിയില്‍ ചാര്‍ത്തല്ല. വാലില്‍ കൊടിയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. “ആട്ടെ നമുക്കിപ്പോള്‍ അറിയാമല്ലോ” എന്നായി കണിയാന്‍. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പശു പ്രസവിച്ചു. കിടാവ് കാള തന്നെയായിരുന്നു. എങ്കിലും കാശിവാസി പറഞ്ഞതുപോലെ വാലില്‍ കോടിയായിരുന്നു ഉണ്ടായിരുന്നത്. അപ്പോള്‍ കണിയാരുടെ മനസ്സില്‍ കുറച്ച് ലജ്ജയും വിസ്മയവും കാശിവാസിയെക്കുറിച്ച് ബഹുമാനവും അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കുന്നത് ഉണ്ണിയായിത്തീര്‍ന്നേക്കുമോ എന്നുള്ള വിചാരവും എല്ലാംകൂടി വലിയ പരിഭ്രമമായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അന്തര്‍ജനം പ്രസവിച്ചു. ഉണ്ണിയായിരുന്നതിനാല്‍ കണിയാരുടെ മനോവികാരങ്ങള്‍ ദ്വിഗുണീഭവിച്ചു. താന്‍ ശാസ്ത്രപ്രകാരം പറഞ്ഞത് എങ്ങനെ തെറ്റി എന്നു വിചാരിച്ചു കാശിവാസിയോടു ചോദിച്ചു: “ഹേ മഹാത്മാവേ! ഇതെന്താണിങ്ങനെ വന്നത്? ഞാന്‍ ശാസ്ത്രപ്രകാരമാണല്ലോ രണ്ടു സംഗതികളും പറഞ്ഞത്. അതു രണ്ടും തെറ്റിപ്പോയല്ലോ. ആ കിടാവിനു നെറ്റിയില്‍ ചാര്‍ത്തില്ലാതെയും വന്നു, ഇവിടെ പുരുഷപ്രജ ജനിക്കയും ചെയ്തു. ശാസ്ത്രം അബദ്ധമാണെന്നു വരുമോ?” ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ കാശിവാസി, “ശാസ്ത്രം അബദ്ധമെന്ന് ഒരിക്കലും വരുന്നതല്ല ശാസ്ത്രം ഗ്രഹിച്ചിരുന്നാലും സയുക്തികമായി ആലോചിക്കാതെയും മറ്റും പറഞ്ഞാല്‍ ഇങ്ങനെ തെറ്റിപ്പോകുമെന്നേ ഉള്ളൂ. ഇതു രണ്ടും നിന്റെ വിചാരക്കുറവു നിമിത്തം തെറ്റിയതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കണിയാന്‍ ഇതിന്റെ കാരണം വ്യക്തമായി പറഞ്ഞുകേട്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് അപേക്ഷിക്കയാല്‍ കാശിവാസി വീണ്ടും പറഞ്ഞു, “ഗര്‍ഭമുണ്ടായി മൂന്നു മാസം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പു വിചാരിച്ചാല്‍ പ്രജയെ സ്ത്രീയോ പുരുഷനോ ഏതെങ്കിലും ഇഷ്ടംപോലെ ആക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നതിനു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു ശക്തിയുണ്ട്. അത് അവരുടെ വേദത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യമാണ്. അതിനാല്‍ ഗര്‍ഭം മൂന്നു മാസം ആകാതെ ജാതകം എഴുതിക്കൊടുക്കരുതാത്തതാണ്. ഇവിടെ ഇപ്രകാരം ആക്കിത്തീര്‍ത്തയാള്‍ ഇപ്പോള്‍ അകത്തിരിക്കുന്നുണ്ട്. നീ ഇതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും വിചാരിക്കാതെ ആദ്യം ജാതകം ഗണിച്ചപ്പോള്‍ കണ്ട ലക്ഷണം വിചാരിച്ചുതന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും പറഞ്ഞത്. തത്ക്കാലസ്ഥിതിയെക്കുറിച്ച് വിചാരിക്കാത്തതിനാല്‍ ഇങ്ങനെ തെറ്റിപ്പോയതാണ്. പിന്നെ ആ കിടാവ് ഗര്‍ഭത്തില്‍ കിടന്നിരുന്നപ്പോള്‍ അതിന്റെ വാലു വളഞ്ഞു നെറ്റിയിലേക്കിരുന്നതിനാലാണ് നെറ്റിയില്‍ ചാര്‍ത്തുണ്ടെന്നു നിനക്കു തോന്നിയത്. ഇതും ആലോചനക്കുറവുതന്നെ. കുറച്ചുകൂടി മനസ്സിരുത്തി ആലോചിച്ചിരുന്നെങ്കില്‍ നിനക്കും ഇതൊക്കെ അറിയാവുന്നതായിരുന്നു.”

ഇപ്രകാരം കാശിവാസിയുടെ വാക്കു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇദ്ദേഹം തന്റെ അച്ഛനായ തലക്കുളത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിതന്നെയായിരിക്കുമോ എന്നു സംശയം തോന്നുകയാല്‍ കണിയാന്‍ വിവരം ചോദിക്കുകയും അദ്ദേഹം അതിനെ സമ്മതിച്ചു തന്റെ വാസ്തവം പറയുകയും ചെയ്തു. ഭട്ടതിരിയെക്കുറിച്ചു പലരും, വിശേഷിച്ചു തന്റെ അമ്മയും, പറഞ്ഞു കണിയാന്‍ നല്ലപോലെ കേട്ടറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹംതന്നെയാണ് ഈ കാശിവാസിയെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ കണിയാന്‍ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചു. അവരുടെ പിതൃപുത്രസംബന്ധത്തെ പരസ്പരം അറിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം രണ്ടുപേരും കൂടി കണിയാന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്കു പോയി. ഈ സംഗതിയുണ്ടായതു മൂവാറ്റുപുഴ താലൂക്കില്‍ പിറവത്തു പുളിമറ്റത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തുവച്ചാണെന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്.

പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി പോകുമ്പോള്‍ വഴിയില്‍വച്ചു കണിയാന്‍ “ഇന്നു നമുക്കു പാല്‍പ്പായസം കിട്ടും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കാശിവാസി “പാല്‍പ്പായസമാണെങ്കിലും കരിഞ്ഞതായിരിക്കുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരംതന്നെ അവര്‍ക്ക് ഒരു നമ്പൂരി കുറെ പാല്‍പ്പായസം കൊടുക്കുകയും അത് കരിഞ്ഞതായിരിക്കയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കണിയാന്‍ “ഇതെന്താണ് ഇന്നു ഞാന്‍ പറയുന്നതൊന്നും ശരിയാകാത്തത്? ഞാനെല്ലാം ശാസ്ത്രപ്രകാരം ലക്ഷണം നോക്കിയാണല്ലോ പറയുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കാശിവാസി “ലക്ഷണം പറയുന്നതിനു ശാസ്ത്രം ഗ്രഹിച്ചാല്‍ മാത്രം മതിയാവുകയില്ല. ഓരോന്നിനെക്കുറിച്ചും സൂക്ഷ്മമായും പൂര്‍ണ്ണമായും ആലോചിച്ചും ഗ്രഹിച്ചും യുക്തിയോടുകൂടി പറഞ്ഞെങ്കില്‍ മാത്രമേ ശരിയായിരിക്കയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ അദ്ദേഹം ഓരോ സംഗതിയെക്കുറിച്ചും വിവരിച്ചു കണിയാര്‍ക്കു മനസ്സിലാക്കിക്കൊടുത്തു. “നമ്പൂരി ആദ്യം വന്ന് അന്തര്‍ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞ ലക്ഷണംകൊണ്ട് അതൊരു സ്ത്രീപ്രജയാണെന്നു വിചാരിക്കാനല്ലാതെ മാര്‍ഗ്ഗമില്ലായിരുന്നു. പിന്നീട് ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ അന്തര്‍ജനത്തിന് എന്തോ ജപിച്ചുകൊടുത്ത് ആ പ്രജയെ പുരുഷനാക്കിയതാണ്. നീ ആദ്യത്തെ ലക്ഷണത്തെ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കിയും പിന്നീട് നടന്ന സംഗതികളെക്കുറിച്ച് വിചാരിക്കാതെയും പറഞ്ഞതിനാലാണ് അത് തെറ്റിപ്പോയത്. ആ കാളക്കിടാവ് പശുവിന്റെ വയറ്റില്‍ കിടന്നപ്പോള്‍ അതിന്റെ വാല്‍ വളഞ്ഞു നെറ്റിയിലേക്കിരുന്നതിനാലാണ് നെറ്റിയില്‍ ചാര്‍ത്താണെന്ന് നിനക്കു തോന്നിയത്. ആലോചനയും യുക്തിയും പോരാതെ പോയതിനാലാണ് നിനക്ക് അത് തെറ്റിയത്.” ഇത്രയും കാശിവാസി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “പാല്‍പ്പായസം കരിഞ്ഞിരിക്കും എന്നെങ്ങനെയറിഞ്ഞു” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ കാശിവാസി “പാല്‍പ്പായസം കിട്ടുമെന്നു നീ എങ്ങനെ നിശ്ചയിച്ചു” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ കണിയാര്‍, “നമ്മള്‍ ഇങ്ങോട്ടു പോന്നപ്പോള്‍ നമ്മുടെ വലതുവശത്തായി ഒരു ചക്രവാകമിഥുനം വന്ന് ഒരു പാലുള്ള വൃക്ഷത്തിന്മേല്‍ ഇരുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഞാനിതു നിശ്ചയിച്ചത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കാശിവാസി “ആ ചക്രവാകമിഥുനം ഒരു ഉണങ്ങിയ കൊമ്പിന്മേലാണ് വന്നിരുന്നത്, അതിനാലാണ് പാല്‍പ്പായസം കരിഞ്ഞതായിരിക്കുമെന്ന് ഞാന്‍നിശ്ചയിച്ചത്. ഇങ്ങനെ ഓരോരോ സംഗതിയുടെയും സൂക്ഷ്മം നോക്കി അറിഞ്ഞിട്ടുവേണം ഒരു ലക്ഷണം പറയാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. കാശിവാസി, അല്ലെങ്കില്‍ ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞതിനെ എല്ലാം കണിയാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും പിന്നീടു കണിയാരും ഓരോന്നും സൂക്ഷ്മംവരെ നോക്കിയും ആലോചിച്ചും പറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയും എല്ലാം ശരിയായി ഒത്തുവന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ജീവാവസാനംവരെ ഭട്ടതിരി ആ കണിയാന്റെ പടിപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ താമസിക്കുകയും ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രസംബന്ധമായി അനേകം സംഗതികള്‍ തന്റെ പുത്രന് ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. താന്‍ മരിച്ചാല്‍ ശവം ആ പടിപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ സ്ഥാപിച്ചു കൊള്ളണമെന്നും, ആ സ്ഥലത്തിരുന്നു പ്രശ്നംവച്ചു പറയുന്നതെല്ലാം സൂക്ഷ്മമായിരിക്കുമെന്നും ഭട്ടതിരി ജീവിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ത്തന്നെ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെതന്നെ അദ്ദേഹം മരിച്ചതിന്റെ ശേഷം ശവം ആ പടിപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ സ്ഥാപിച്ചു. അതിന്റെ ശേഷം അവിടെയിരുന്നല്ലാതെ പ്രശ്നം വെയ്ക്കുകയില്ലെന്ന് ഏര്‍പ്പാടുംവച്ചു. ഇതിനാലാണ് പാഴൂര്‍പടിപ്പുരപ്രശ്നത്തിനു വിശേഷവും പ്രസിദ്ധിയുമുണ്ടായത്. ഈ പടിപ്പുരകൂടാതെ അവിടെ വേറെയും പടിപ്പുരയുണ്ട്. അതിനു മാഹാത്മ്യമുണ്ടാകുന്നതിനു വേറെ കാരണവുമുണ്ട്. അതും താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

പാഴൂര്‍ കണിയാരുടെ അവിടെ പടിപ്പുര മൂന്നുണ്ട്. അവയില്‍ ഒന്ന് കണീയാരുടെ വാസഗൃഹത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു നദീതീരത്താണ്. അവിടെവച്ചാണ് ഭട്ടതിരിയും കണിയാട്ടിയുംകൂടി സഹശയനമുണ്ടായിട്ടുള്ളത്. ആ അത്ഭുതസംഗതിയുടെ സ്മാരകമായിട്ട് ആ സ്ഥലം ഇപ്പോഴും കെട്ടിസൂക്ഷിച്ച് ഇട്ടിരിക്കുന്നു എന്നല്ലാതെ ആ സ്ഥലത്തെ യാതൊരു കാര്യത്തിനും ഉപയോഗപ്പെടുത്താറില്ല പിന്നെ രണ്ടു പടിപ്പുരകളുള്ളത് ഗൃഹത്തിന്റെ കിഴക്കുവശത്തു കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറുമായി പടിപ്പുര സ്ഥാനത്തു തന്നെയാണ്. അവയില്‍ പടിഞ്ഞാറുള്ള പടിപ്പുരയിലാണ് ഭട്ടതിരിയുടെ മൃതശരീരം സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ളത്. കണിയാര്‍ അവിടെയിരുന്നാണ് ഇന്നും രാശിവയ്ക്കുകയും ഒഴിവു കാണുകയും ചെയ്യുന്നത്. പ്രസിദ്ധമായ പടിപ്പുരയും അതുതന്നെയാണ്. പ്രശ്നത്തിന്റെ ഫലം പറയുന്നതിന് ആ പടിപ്പുരയിലും അതിന്റെ കിഴക്കുവശത്തുള്ള പടിപ്പുരയിലുമിരിക്കാറുണ്ട്. സാക്ഷാല്‍ പടിപ്പുരയുടെ കിഴക്കുവശത്തുള്ള പടിപ്പുരയ്ക്കും മാഹാത്മ്യം ഒട്ടും കുറവില്ല. ആ പടിപ്പുരയ്ക്കു മാഹാത്മ്യം ഉണ്ടായതിന്റെ കാരണമാണ് ഇവിടെ പറയാന്‍പോകുന്നത്.

ഭട്ടതിരിയുടെ അനുഗ്രഹവും മാഹാത്മ്യവുംകൊണ്ടും ശാസ്ത്രജ്ഞതകൊണ്ടും പാഴൂര്‍കണിയാര്‍ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്ന തിന്റെ ശേഷം അവനെ ഒന്നു പറ്റിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ബുധശുക്രന്മാര്‍ ബ്രാഹ്മണവേഷം ധരിച്ചു കണിയാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു. അവര്‍ ചെന്നിരുന്നത് ആ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പടിപ്പുരയിലാണ്. രണ്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ തന്നെ കാണാനായി വന്നിരിക്കുന്നു എന്നു കേട്ടയുടനെ കണിയാര്‍ പടിപ്പുരയ്ക്കല്‍ ചെന്ന് ആദരപൂര്‍വം വന്ദിച്ച് ആഗമന കാരണത്തെ ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ “ഇപ്പോള്‍ ബുധശുക്രന്മാര്‍ ഏതു രാശിയിലാണെന്നറിഞ്ഞാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഞങ്ങള്‍ വന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കണിയാര്‍ പഞ്ചാംഗമെടുത്തു നോക്കി. ഇന്നിന്ന രാശികളിലാണെന്നു പറഞ്ഞു.

ബ്രാഹ്മണര്‍: അതുകൊണ്ടു മതിയായില്ല. ഗ്രഹങ്ങളെ ഗണിക്കാനും മറ്റും ഞങ്ങളും കുറേശ്ശെ വശമാക്കീട്ടുണ്ട്. ഞങ്ങള്‍ ഗണിച്ചിട്ട് അങ്ങനെയല്ല കണ്ടത്. അതിനാല്‍ കണിയാര്‍ ഒന്നു ഗണിച്ചു നോക്കിത്തന്നെ പറയണം.

കണിയാര്‍: ഗണിച്ചുനോക്കാനൊന്നുമില്ല. ഈ പഞ്ചാംഗം അടിയന്‍ സൂക്ഷ്മമായി ഗണിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്.

ബ്രാഹ്മണര്‍: ഈ പഞ്ചാംഗം അത്ര സൂക്ഷ്മമാണെന്നു ഞങ്ങള്‍ക്കു തോന്നുന്നില്ല. കണിയാര്‍ ഒന്നു ഗണിച്ചുനോക്കിത്തന്നെ പറയണം.

ഇങ്ങനെ ബ്രാഹ്മണര്‍ നിര്‍ബന്ധിച്ചതിനാല്‍ കണിയാര്‍ ബുധശുക്രന്മാരെ ഗണിച്ചുനോക്കി. അപ്പോള്‍ പഞ്ചാംഗത്തിലുള്ളതു പോലെയല്ല കണ്ടത്. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണര്‍, “പഞ്ചംഗം ശരിയല്ലെന്നു ഞങ്ങള്‍ പറഞ്ഞത് ഇപ്പോള്‍ സമ്മതമായില്ലേ? എന്നാല്‍ ഇപ്പോള്‍ ഗണിച്ചതും നല്ല ശരിയായെന്നു തോന്നിന്നില്ല. കണിയാര്‍ നല്ലപോലെ മനസ്സിരുത്തി ഒന്നുകൂടി ഗണിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. കണിയാര്‍ വീണ്ടും ഗണിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ മുമ്പിരുന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഒന്നു മാറി ഇരുന്നു. കണിയാര്‍ രണ്ടാമത് ഗണിച്ചപ്പോള്‍ പഞ്ചാംഗത്തിലുള്ളതുപോലെയും ആദ്യം ഗണിച്ചതുപോലെയുമല്ല കണ്ടത്. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ “ഇതും ശരിയായില്ല. ഒന്നുകൂടി ഗണിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ കണിയാര്‍ പല പ്രാവശ്യം ഗണിക്കയും ഗണിക്കാന്‍ തുടങ്ങുമ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ മാറിമാറി ഇരിക്കയാല്‍ ബുധശുക്രന്മാരുടെ സ്ഥിതി മാറിമാറി കാണുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരം അനേക തവണയായപ്പോള്‍ ഈ വന്നിരിക്കുന്നവര്‍ കേവലം ബ്രാഹ്മണരല്ലെന്നും ബുധശുക്രന്മാര്‍ തന്നെ പരീക്ഷിക്കാനായി വേഷം മാറി വന്നിരിക്കുകയാണെന്നും മനസ്സിലാക്കിയിട്ട് കണിയാന്‍ “അടിയന്‍ ഒരു ഗ്രന്ഥം ഒന്നു നോക്കാനുണ്ട്. അതു നോക്കി ഗണിച്ചാല്‍ ഒരിക്കലും തെറ്റുകയില്ല. അതു വിശേഷപ്പെട്ട ഗണിതശാസ്ത്രഗ്രന്ഥമാണ്, അകത്തു ചെന്ന് അതുകൂടി എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നിട് ഇനി ഗണിക്കാം. അതുവരെ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ ഇവിടെ ഇരിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയാവാമെന്നു ബ്രാഹ്മണര്‍ സമ്മതിച്ചപ്പോള്‍ വീണ്ടും കണിയാര്‍ “അങ്ങനെ കല്പിച്ചതുകൊണ്ടു മതിയായില്ല. ഇതിനെ തീര്‍ച്ചയാക്കാതെ എഴുന്നള്ളിക്കളഞ്ഞെങ്കില്‍ അടിയനു വലിയ കുറച്ചിലായിട്ടു തീരും. അതിനാല്‍ തിരിച്ചുവന്നല്ലാതെ എഴുന്നള്ളുകയില്ലെന്നു സത്യം ചെയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം ബ്രാഹ്മണര്‍ സത്യം ചെയ്യുകയും കണിയാന്‍ അകത്തുചെന്ന് ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. കണിയാന്‍ തിരിച്ചുവരാതെ പോകാന്‍ പാടില്ലാത്തതിനാല്‍ ബുധശുക്രന്മാര്‍ ആ പടിപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ ലയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ പടിപ്പുരയില്‍ ബുധശുക്രന്മാരുടെ സാന്നിദ്ധ്യം ഇന്നും ഉണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇപ്രകാരമാകുന്നു ആ പടിപ്പുരയ്ക്കും മാഹാത്മ്യം സിദ്ധിച്ചത്.

അദ്ധ്യായം 8
വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍

ഈശ്വരന്മാരെ മാംസചക്ഷുസ്സുകൊണ്ടു കാണാമായിരുന്ന ദിവ്യനായ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരളീയരില്‍ അധികംപേരുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഈ സ്വാമിയാര്‍ നിമിത്തം കേരളത്തില്‍ അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങളും ഏര്‍പ്പാടുകളും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അവയെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരും ചിലര്‍ ഉണ്ടായിരിക്കാം. അങ്ങനെയുള്ളവരുടെ അറിവിലേക്കായി ഇവിടെ അറിവു കിട്ടീട്ടുള്ള ചില സംഗതികള്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തികനാള്‍ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായിട്ടു ചെന്ന സമയം ഭഗവാനെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു കാണാനില്ലായിരുന്നു. ഭഗവാനെ കാണാതെ വന്ദിക്കുന്നതെങ്ങനെയെന്നു വിചാരിച്ചു സ്വാമിയാര്‍ ഉടനെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നു പുറത്തിറങ്ങി പ്രദക്ഷിണത്തിനായി ചെന്നപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ തെക്കേ മതിലിന്മേല്‍ കേറി തെക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ അവിടെച്ചെന്നു വന്ദിച്ചിട്ട് “ഇതെന്താണ് ഇവിടെ എഴുന്നെള്ളിയിരിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ “നമ്മുടെ പ്രിയതമയായ ”കുമാരനല്ലൂര്‍ കാര്‍ത്ത്യായനി“ കുളിയും കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ആഡംബരവും ആഘോ‌ഷവും കാണുന്നതിനായിട്ടിവിടെ വന്നിരുന്നതാണ്” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. (ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാനദിവസം എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലുമുള്ളതുപോലെ ആറാട്ടു രാത്രിയിലാണെങ്കിലും കുമാരനല്ലൂരുത്സവത്തില്‍ എല്ലാ ദിവസവും രാവിലെ ഒരാറാട്ടും ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞു കേമമായിട്ടുള്ള എഴുന്നള്ളത്തും പതിവുണ്ട്. അതിന്റെ പ്രാധ്യാന്യവും കേമത്തവും ഒമ്പതാമുത്സവദിവസമായ കാര്‍ത്തികനാള്‍ അധികമുണ്ട്). അന്നു മുതല്‍ ആണ്ടുതോറും വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തികനാള്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥന് രാവിലെ ഒരു പൂജ തെക്കേ മതിലിന്മേല്‍ വെച്ചു പതിവായി. ആണ്ടുതോറും ഭഗവാന്‍ കാര്‍ത്തികനാള്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തു കാണുന്നതിനായിട്ട് ആ മതിലിന്മേല്‍ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുമെന്നാണ് സങ്കല്പം. ഈ സംഗതി ജനങ്ങള്‍ അറിയുന്നതിനും മറ്റും കാരണഭൂതന്‍ ഈ സ്വാമിയാരാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഒരഷ്ടമിനാള്‍ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ വൈക്കത്തുക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി ചെന്ന സമയം അമ്പലത്തിനകത്തു നിറച്ചു ബ്രാഹ്മണര്‍ ഊണു കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. എങ്കിലും സ്വാമിയാര്‍ അകത്തുകടന്നു നടയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഭഗവാനെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. ഇതെന്താണിങ്ങനെ വരാന്‍ എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടു സ്വാമിയാര്‍ അമ്പലത്തിലെല്ലാം സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ ഒരു വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്റെ വേ‌ഷമായിട്ടു വടക്കേ ചുറ്റമ്പലത്തില്‍ ഒരു തൂണിന്റെ ചുവട്ടിലിരുന്നു സദ്യയുണ്ണുന്നതായി കണ്ടു. ഭഗവാന്‍ വേ‌ഷപ്രച്ഛന്നനായിരുന്നുവെങ്കിലും സ്വാമിയാര്‍ ദിവ്യനായിരുന്നതുകൊണ്ട് കണ്ടമാത്രയില്‍ത്തന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായി. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ അവിടെ ചെന്നു ഭഗവാനെ വന്ദിക്കുകയും വിവരം ജനങ്ങളെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു മുതല്‍ വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ സദ്യയുള്ള ദിവസങ്ങളിലെല്ലാം ആ തൂണിന്റെ അടുക്കല്‍ ഭഗവാനെന്നു സങ്കല്പിച്ച് ഒരില വച്ചു സകല വിഭവങ്ങളും വിളമ്പുക പതിവാകുകയും വൈക്കത്തഷ്ടമിക്കു വടക്കേച്ചുറ്റിലിരുന്ന് ഊണു കഴിക്കുക വളരെ മുഖ്യമായിട്ടുള്ളതാണെന്ന് ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ഒരു വിശ്വാസം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരം തന്നെ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായി ഒരുത്സവകാലത്ത് അമ്പലപ്പുഴെച്ചെല്ലുകയുണ്ടായി. അവിടെയും സ്വാമിയാര്‍ അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ ശ്രീകോവിലിന്നകത്തില്ലായിരുന്നു. സ്വാമിയാര്‍ പ്രദക്ഷിണമായി ചെന്നപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ ഒരു പട്ടരുടെ വേ‌ഷമായിട്ടു നാടകശാലയില്‍ മാരാരുടെ സദ്യയ്ക്കു വിളമ്പിക്കൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ അവിടെച്ചെന്നു വന്ദിച്ചിട്ട്, “ഇവിടെ വയ്ക്കാനും വിളമ്പാനുമൊക്കെ ധാരാളമാളുകളുണ്ടല്ലോ. പിന്നെ അവിടുന്നുകൂടി ഇങ്ങനെ കഷ്ടപ്പെടുന്നതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ “ഇവര്‍ (മാരാന്മാര്‍) നമ്മുടെ ഉത്സവം ഭംഗിയാക്കാനായിട്ടു വളരെ അദ്ധ്വാനം ചെയ്യുന്നവരാണ്. ഇവര്‍ക്കു തൃപ്തിയാകുംവണ്ണം ഭക്ഷണംകൊടുക്കുകയെന്നത് നമുക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷകരമായിട്ടുള്ളതാണ്. ആണ്ടുതോറും ഇവരുടെ സദ്യയ്ക്കു വിളമ്പുവാന്‍ നാംകൂടെ വരിക പതിവുണ്ട്” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അന്നു മുതല്‍ക്കാണ് അമ്പലപ്പുഴയുത്സവത്തില്‍ നാടകശാലയില്‍ മാരാന്മാരുടെ സദ്യയ്ക്ക് ഇത്ര പ്രാധാന്യം സിദ്ധിച്ചത്. മാരാന്മാരുടെ സദ്യസമയത്ത് ഭഗവാന്‍ അവിടെ എഴുന്നള്ളുന്നുണ്ടെന്നുതന്നെയാണ് ഇപ്പോഴുമുള്ള വിശ്വാസം. ഇങ്ങനെ വില്വമംഗലത്ത് സ്വാമിയാരെ സംബന്ധിച്ച് അനേകം കഥകളുണ്ട്. തിരുവനന്തപുരം തിരുവാര്‍പ്പ് മുതലായ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകുവാനുള്ള കാരണം തന്നെ വില്വമംഗലത്ത് സ്വാമിയാരാണെന്ന് അവിടങ്ങളിലെ സ്ഥലപുരാണങ്ങള്‍കൊണ്ട് പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ചേര്‍ത്തല കാര്‍ത്ത്യായനിയും വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരുടെ പ്രതി‌ഷ്ഠയാണെന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്. ഒരിക്കല്‍ സ്വാമിയാര്‍ എവിടെയോ പോകുന്നതിനായി കരമാര്‍ഗം ചേര്‍ത്തലവഴി പുറപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ പോകുമ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു വനപ്രദേശത്ത് ഏഴു കന്യകമാര്‍ കുളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഈ കന്യകമാരെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഇവര്‍ കേവലം മാനു‌ഷികളല്ലെന്നും ദിവ്യസ്ത്രീകളാണെന്നും തോന്നുകയാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ അടുത്തുചെന്നു. ഉടനെ അവര്‍ ഏഴുപേരും അവിടെ നിന്ന് ഓടിത്തുടങ്ങി. സ്വാമിയാരും പിന്നാലെ ഓടി. കന്യകമാര്‍ ഏഴുപേരും ഓടിച്ചെന്ന് ഓരോകുളത്തില്‍ ചാടി. സ്വാമിയാരും പിന്നാലെ ചാടി. ഓരോരുത്തരെ പിടിച്ച് ഓരോ സ്ഥലത്തിരുത്തി. ഒടുക്കം ഏഴാമത്തെ കന്യക ചാടിയത് ഒരു ചേറുള്ള കുളത്തിലായിരുന്നതിനാല്‍ ആ കന്യകയുടെ തലയിലൊക്കെ ചേറായി. ആ കന്യകയെ സ്വാമിയാര്‍ പിടിച്ചിട്ടു ചെല്ലാതെ കുറെ ബലംപിടിച്ചു നിന്നു. ഒടുക്കം സ്വാമിയാര്‍ “എടീ ചേറ്റില്‍ത്തലയായോളേ! പു…ടീ ഇവിടെ ഇരിക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ കന്യകയെയും പിടിച്ചുകേറ്റി അവിടെയിരുത്തി. ചേറ്റില്‍ തലയായതുകൊണ്ട് “ചേര്‍ത്തല ഭഗവതി” എന്ന് ആ ഭഗവതിക്കും “ചേര്‍ത്തല” എന്ന് ആ ദേശത്തിനും നാമം സിദ്ധിച്ചു. ഇങ്ങനെ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരാല്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ഏഴു ഭഗവതികള്‍ ഉണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അതില്‍ ഏഴാമതായി പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ദേവിയാണ് പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട സാക്ഷാല്‍ ചേര്‍ത്തല കാര്‍ത്ത്യായനി. പ്രതി‌ഷ്ഠാസമയത്ത് സ്വാമിയാര്‍ പുംശ്ചലി (പു…ടി) എന്ന അസഭ്യവാക്കു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചതിനാലാണ് ഇന്നും ആ ദേവിക്ക് അസഭ്യങ്ങളായ പാട്ടുകളും ശകാരങ്ങളുമൊക്കെ സന്തോ‌ഷകരങ്ങളായിരിക്കുന്നത്. ചേര്‍ത്തല പൂരത്തിന്റെ പാട്ടുകള്‍ പ്രസിദ്ധങ്ങളാണല്ലോ.

ഇങ്ങനെ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും അദ്ദേഹത്തെ സംബന്ധിച്ച കഥകളും വളരെയുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം വാസ്തവത്തില്‍ നടന്നവയാണെങ്കില്‍ ഈ കഥകള്‍ക്കെല്ലാം വി‌ഷയീഭൂതനായ സ്വാമിയാര്‍ ഒരാള്‍ തന്നെയല്ലെന്നോ അനേകം വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരന്മാരുണ്ടായിരുന്നു എന്നോ അഥവാ ഒരാള്‍ തന്നെ ആയിരുന്നു എങ്കില്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതകാലം ഒരു മനു‌ഷ്യായു‌ഷ്കാലത്തില്‍ വളരെ കൂടുതലായിരുന്നു എന്നോ വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. എന്തെന്നാല്‍, തിരുവനന്തപുരം, തിരുവാര്‍പ്പ്, ഏറ്റുമാനൂര്‍, ചേര്‍ത്തല മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലായി അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകുന്നതിനു കാരണഭൂതന്‍ ഈ ഒരു സ്വാമിയാര്‍ ആയിരിക്കണമെങ്കില്‍ ഈ ക്ഷേത്രങ്ങളെല്ലാം ഉണ്ടായ കാലങ്ങള്‍ക്ക് ഏറിയാല്‍ ഒരു നൂറു കൊല്ലത്തിലധികം അന്തരം വരാന്‍ പാടില്ലല്ലോ. അപ്രകാരം തന്നെ തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛന്‍, തലക്കുളത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരി മുതലായ അനേകം മഹാന്മാരുടെ കാലത്തെല്ലാം വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരും ഉണ്ടായിരുന്നതായി അനേകം കഥകളുണ്ട്. ഇവയും വാസ്തവമായിരിക്കണമെങ്കില്‍ ഈ മഹാന്മാരുടെ ജീവിതകാലവും ഏകദേശം ഒന്നായിരിക്കണമല്ലോ. ചരിത്രപ്രകാരം കാലങ്ങള്‍ക്കു വളരെ അന്തരമുള്ളതായിട്ടാണ് കാണുന്നത്. ഇതിന്റെ വാസ്തവം അറിവുള്ളവര്‍ വല്ല പത്രം മുഖേനയും പ്രസ്താവിച്ചാല്‍ കൊള്ളാം.

അദ്ധ്യായം 9
കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരി

കോഴിക്കോട്ടു (മാനവിക്രമന്‍) ശക്തന്‍തമ്പുരാന്റെ കാലത്തു വേദശാസ്ത്രപുരാണതത്ത്വജ്ഞന്മാരായ മഹാബ്രാഹ്മണരുടെ ഒരു യോഗം ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ അവിടെ കൂടണമെന്ന ഒരേര്‍പ്പാടുണ്ടായിരുന്നു. ആ യോഗം കോഴിക്കോട്ടു തളിയില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലാണ് കൂടുക പതിവ്. ബ്രാഹ്മണര്‍ അവിടെ കൂടിയാല്‍ വേദം, ശാസ്ത്രം, പുരാണം മുതലായവയെക്കുറിച്ച് വാദം നടത്തുകയും വാദത്തില്‍ ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു സംഭാവനയായി ഓരോ പണക്കിഴി തമ്പുരാന്‍ കൊടുക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. വേദശാസ്ത്രപുരാണങ്ങളുടെ ഓരോ ഭാഗങ്ങളെ വേര്‍തിരിച്ച് നൂറ്റെട്ടായി വിഭജിച്ച് അവയില്‍ ഓരോ ഭാഗങ്ങള്‍ക്കും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വാദവും അവയ്ക്കെലാം ഓരോ പണക്കിഴിയുമാണ് പതിവ്. അതുകൂടാതെ നൂറ്റൊമ്പതാമത് വയോധികന്മാര്‍ക്ക് ഒരു കിഴി വിശേ‌ഷിച്ചും പതിവുണ്ട്.

ഇങ്ങനെ കുറഞ്ഞോരു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണരില്‍ എല്ലാ വേദങ്ങളും എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളും അറിയാവുന്ന യോഗ്യന്മാര്‍ കുറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയും തമ്പുരാന്റെ ഈ ഏര്‍പ്പാട് പരദേശങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധമാവുകയാല്‍ പരദേശങ്ങളില്‍ നിന്നു യോഗ്യന്മാരായ ബ്രാഹ്മണര്‍ ഈ യോഗത്തില്‍ കൂടുന്നതിനായി ഇങ്ങോട്ടു വന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ മലയാളബ്രാഹ്മണരും പരദേശബ്രാഹ്മണരുംകൂടി ആ നൂറ്റൊമ്പതുകിഴിയും കുറച്ചുകാലത്തേക്കു വാങ്ങിവന്നു. പിന്നെയും കുറച്ചുകാലംകൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാദത്തില്‍ ജയിച്ചു കിഴി വാങ്ങാന്‍ തക്ക യോഗ്യതയുള്ളവര്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണരില്‍ ആരുമില്ലാതെയായി.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് സര്‍വജ്ഞനായി, വാഗീശനായി, കവികുലശിഖാമണീയായി “ഉദ്ദണ്ഡന്‍” എന്ന നാമത്തോടുകൂടിയ ഒരു ശാസ്ത്രിബ്രാഹ്മണന്‍ ഈ സഭയില്‍ ചെന്നു വാദം നടത്താനായി പരദേശത്തുനിന്നു വന്നു. അദ്ദേഹം വളരെ അറിവുള്ള ആളായിരുന്നു. എങ്കിലും അത്യന്തം ഗര്‍വി‌ഷ്ഠനുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം കേരളദേശത്തേക്കു കടന്നുവന്നതുതന്നെ

“പാലയധ്വം പാലയധ്വം രേ രേ ദു‌ഷ്കവികുഞ്ജരാഃ
വേദാന്തവനസഞ്ചാരീ ഹ്യായാത്യുദ്ദണ്ഡകേസരീ”

എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലിക്കൊണ്ടാണ്. ഇതിന്റെ അര്‍ത്ഥം “അല്ലയോ അല്ലയോ ദുഷ്കവികളാകുന്ന ആനകളേ! നിങ്ങള്‍ ഓടിക്കൊള്‍വിന്‍, ഓടിക്കൊള്‍വിന്‍; എന്തെന്നാല്‍ വേദാന്തമാകുന്ന വനത്തില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഉദ്ദണ്ഡനാകുന്ന സിംഹം ഇതാ വരുന്നു” എന്നാകുന്നു. ഇദ്ദേഹം സഭയില്‍ വന്നു സകല വി‌ഷയങ്ങളിലും വാദിച്ചു. മലയാളികളും പരദേശികളൂമായ സകല യോഗ്യന്മാരെയും ജയിച്ചു കിഴികളെല്ലാം വാങ്ങി. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇപ്രകാരമുള്ള യോഗ്യത കണ്ടപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന് വളരെ ബഹുമാനം തോന്നുകയാല്‍ ശാസ്ത്രികളെ തന്റെ കൂടെത്തന്നെ സ്ഥിരമായി താമസിപ്പിച്ചു. ആണ്ടുതോറും ശാസ്ത്രികള്‍ എല്ലാവരെയും ജയിച്ചു കിഴികളെല്ലാം വാങ്ങിയും വന്നു. ഇങ്ങനെയായപ്പോള്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ക്കെല്ലാം വളരെ ലജ്ജയും വ്യസനവുമായിത്തീര്‍ന്നു. തങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ യോഗ്യന്മാരില്ലാതെയായിട്ടാണല്ലോ പരദേശത്തുനിന്ന് ഒരാള്‍ വന്ന് ഈ രാജസംഭാവനകളെല്ലാം വാങ്ങുകയും ഏറ്റവും ബഹുമതിയോടുകൂടി രാജസന്നിധിയില്‍ താമസിക്കുകയും ചെയ്യാനിടയായത് എന്നു വിചാരിച്ച് ഇതിലേക്ക് ഒരു നിവൃത്തിമാര്‍ഗം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കുന്നതിനായി മലയാളബ്രാഹ്മണരില്‍ പ്രധാനന്മാരായിട്ടുള്ളവരെല്ലാംകൂടി ഗുരുവായൂര്‍ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൂടി. പിന്നെ അവര്‍ എല്ലാവരുംകൂടി അവരുടെ കൂട്ടത്തില്‍, ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികളെ ജയിക്കാന്‍ തക്ക യോഗ്യതയുള്ള ഒരാള്‍ ഉണ്ടാകുന്നതിന് ഒരു മാര്‍ഗം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അന്നു കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരന്തര്‍ജനത്തിനു ഗര്‍ഭശങ്കയുള്ള വിവരം അറിഞ്ഞ് അവര്‍ എല്ലാവരുംകൂടി ഒരു ദിവ്യമന്ത്രം (ബാല)കൊണ്ടു വെണ്ണ ജപിച്ച് ആ അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കുന്നതുവരെ ദിവസം തോറും കോടുക്കുകയും സങ്കടനിവൃത്തിക്കായി ഗുരുവായൂരപ്പനെ പ്രാര്‍ഥിക്കുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ മന്ത്രശക്തിയോടും ഈശ്വരാനുഗ്രഹത്തോടും കൂടി ആ അന്തര്‍ജനം പ്രസവിച്ച് ഒരു പുരു‌ഷപ്രജയുണ്ടായി. ആ ശിശുവാണ് കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയെന്നു ലോകപ്രസിദ്ധമായ നാമധേയത്തിനു വി‌ഷയമായിത്തീര്‍ന്നതെന്നുള്ളത് വിശേ‌ഷിച്ചു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.

കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരി ബാല്യത്തില്‍തന്നെ അത്യന്തം ബുദ്ധിമാനായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു മൂന്നു വയസ്സായപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ മരിച്ചു. പിന്നെ ഒരു സംവത്സരം ദീക്ഷ വേണമല്ലോ. ദീക്ഷക്കാലത്തു ബലിയിട്ടു പിണ്ഡം കൊണ്ടുവന്നുവച്ചു കൈകൊട്ടുമ്പോള്‍ പിണ്ഡം കൊത്തിത്തിന്നാനായി വരുന്ന കാക്കകളെ കണ്ടാല്‍ തലേദിവസം വന്നിരുന്നവയെയും അല്ലാത്തവയെയും പ്രത്യേകം ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട് ആ ബ്രാഹ്മണശിശു തന്റെ അമ്മയോടു പറയുക പതിവായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു “കാക്കശ്ശേരി” എന്ന പേരു സിദ്ധിച്ചതുതന്നെ ഇതു നിമിത്തമാണ്. അതിനുമുമ്പ് ഇല്ലപ്പേരു വേറെ ഏതാണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ കണ്ട കാക്കയെ വീണ്ടും കണ്ടാല്‍ അറിയാന്‍ സാധാരണ മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു കഴിയുന്നതല്ലല്ലോ. ഈ ശിശുവിന് അതു സുകരമായിരുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബുദ്ധിയുടെ സൂക്ഷ്മത എത്രമാത്രമായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നു.

ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് സാധാരണയായി ഉപനയനത്തിന്റെ കാലം എട്ടാം വയസ്സിലെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്.

“എട്ടാണ്ടിലുപനീതിക്കു
വിപ്രാണാമുത്തമം പുനഃ”

എന്നു ശാസ്ത്രവുമുണ്ട്. ഉപനയനം കഴിഞ്ഞാല്‍ നിത്യകര്‍മ്മാനു‌ഷ്ഠാനങ്ങള്‍ക്കും മറ്റുമുള്ള മന്ത്രങ്ങള്‍ പഠിക്കുകയും വേദാദ്ധ്യയനം ചെയ്യുകയും വേണ്ടതാകയാല്‍ അതിനു തക്കപ്രായം കൂടി വരണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചായിരിക്കാം അങ്ങനെ വെച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ കുശാഗ്രബുദ്ധിയായിരുന്ന കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയെ മൂന്നാം വയസ്സില്‍ എഴുത്തിനിരുത്തുകയും അഞ്ചര വയസ്സില്‍ ഉപനയിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന് അതാതു കാലത്തു പഠിക്കേണ്ടതിനെ പഠിക്കാന്‍ യാതൊരു പ്രയാസവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബാല്യകാലത്തിലെ ബുദ്ധിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തിന്റെ ശക്തിയുടെയും വക്രതയുടെയും ലക്ഷ്യമായി ഒരു സംഗതികൂടി പറയാം.

കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയുടെ ബാല്യംമുതല്‍തന്നെ അവിടെ അടുക്കലുള്ള “മൂക്കറ്റത്തു” (മൂക്കുതല) ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തില്‍ ദിവസംതോറും തൊഴീക്കാന്‍ കൊണ്ടുപോവുക പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ആ പതിവിന്‍പ്രകാരം ഒരുദിവസം ഒരു ഭൃത്യനോടുകൂടി പോയി തൊഴുതു തിരിച്ചു വരുമ്പോള്‍ വഴിയില്‍വെച്ച് ആരോ “എവിടെ പോയിരുന്നു” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അഞ്ചു വയസ്സുമാത്രം പ്രായമുണ്ടായിരുന്ന ഈ ഉണ്ണി “ഞാന്‍ഭഗവതിയെ തൊഴാന്‍ പോയിരുന്നു” എന്നുത്തരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മറ്റെയാള്‍ “എന്നിട്ടു ഭഗവതി എന്തു പറഞ്ഞു” എന്നു വീണ്ടും ചോദിച്ചു. ഉടനെ ഉണ്ണി,

“യോഗിമാര്‍ സതതം പൊത്തും തുമ്പത്തെത്തള്ളയാരഹോ!
നാഴിയില്‍പ്പാതിയാടീല പലാകാശേന വാ ന വാ”

എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. ശ്ലോകത്തിന്റെ അര്‍ഥം മനസ്സിലാകാതെ ചോദ്യക്കാരന്‍ വി‌ഷമിച്ചു. പിന്നെ അതിന്റെ അര്‍ഥം ആ ഉണ്ണി തന്നെ താഴെപ്പറയും പ്രകാരം പറഞ്ഞു. യോഗിമാര്‍ സതതം (എല്ലായ്പോഴും) പൊത്തുന്നതു മൂക്ക് (യോഗികള്‍ എല്ലായ്പ്പോഴും മൂക്കു പിടിച്ച് ജപിച്ചുകൊണ്ടാണല്ലോ ഇരിക്കുന്നത്). തുമ്പത്തെ (അറ്റത്തെ) തള്ളയാര്‍ (ഭഗവതി) എല്ലാം കൂടി മൂക്കറ്റത്തു ഭഗവതി എന്നര്‍ത്ഥം. നാഴിയില്‍ പാതി (ഉരി) ആടീല (ആടിയില്ല) ഉരിയാടിയില്ല. പല (ബഹു) ആകാശേന (മാനേന) ആകാശത്തെ മാനം എന്നും പറയാറുണ്ടല്ലോ. ബഹുമാനം കൊണ്ടോ അല്ലയോ, ഏതായാലും മിണ്ടിയില്ല എന്നു താത്പര്യം. ഈ അര്‍ത്ഥം കേട്ടപ്പോള്‍ ചോദ്യക്കാരന്‍ ആ ഉണ്ണി സാമാന്യനല്ല എന്നുപറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയുടെ സമാവര്‍ത്തനം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പുതന്നെ അദ്ദേഹം സര്‍വജ്ഞനും നല്ല വാഗ്മിയും യുക്തിമാനുമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ശക്തന്‍തമ്പുരാന്റെ ബ്രഹ്മസമാജത്തില്‍ ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികളുമായി വാദിക്കുന്നതിനു പോകണമെന്നു മലയാളബ്രാഹ്മണരെല്ലാംകൂടി അദ്ദേഹത്തോടു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെതന്നെ ചെയ്യാമെന്ന് അദ്ദേഹം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. സഭ കൂടുന്ന ദിവസം തളിയില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി.

ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികളുടെ ഭാഗം വാദിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയായി ഒരു തത്തക്കിളിയുണ്ട്. ശാസ്ത്രികള്‍ വാദത്തിനുപോകുമ്പോള്‍ ആ കിളിയെ കൂടെ കൊണ്ടുപോകും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരി ആ വിവരം അറിഞ്ഞ് തന്റെ ഭൃത്യനെക്കൊണ്ട് ഒരു പൂച്ചയെ കൂടെ എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ടു പോയിരുന്നു. ഭൃത്യനെ ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്തു നിര്‍ത്തീട്ടു ഭട്ടതിരി അകത്തു കടന്നുചെന്നു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍തമ്പുരാനും ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികളും മറ്റ് അനേകം യോഗ്യന്മാരും അവിടെ കൂടിയിരുന്നു. തമ്പുരാന്‍ ഭട്ടതിരിയെ കണ്ടിട്ട് (അന്ന് അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്നതിനാല്‍) “ഉണ്ണി എന്തിനാണ് വന്നത്; വാദത്തില്‍ ചേരാനാണോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അതേ” എന്ന് അദ്ദേഹം ഉത്തരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രി “ആകാരോ ഹ്രസ്വഃ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനേ ഭട്ടതിരി “നഹി നഹ്യാകാരോ ദീര്‍ഘഃ അകാരോ ഹ്രസ്വഃ” എന്നുത്തരം പറഞ്ഞു. ശാസ്ത്രികള്‍ ഭട്ടതിരിയെ കണ്ടിട്ട് അദ്ദേഹം കുട്ടിയായിരുന്നതിനാല്‍ ആകാരം (ശരീരം) ഹ്രസ്വം (നീളം കുറഞ്ഞത്) മുണ്ടന്‍ ആയിരിക്കുന്നു എന്നാണ് പറഞ്ഞത്. അതിനു ഭട്ടതിരി ആകാരം “ആ” എന്നുള്ള അക്ഷരമെന്ന് അര്‍ഥമാക്കി ഉത്തരം പറഞ്ഞു. ഈ യുക്തിയില്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ മടങ്ങി ലജ്ജിച്ചു പോയി. ഉടനെ എല്ലാവരുമിരുന്നു വാദം ആരംഭിക്കാറായപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ തന്റെ കിളിയെ എടുത്തു മുമ്പില്‍ വെച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി തന്റെ പൂച്ചയെയും കൊണ്ടുവന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പിലും വച്ചു. പൂച്ചയെ കണ്ടപ്പോഴേക്കും കിളി ഭയപ്പെട്ടു നിശ്ശബ്ദയായിരുന്നു. പിന്നെ ശാസ്ത്രിതന്നെ വാദം തുടങ്ങി. ശാസ്ത്രികള്‍ പറഞ്ഞ പൂര്‍വപക്ഷത്തെ എല്ലാം ഭട്ടതിരി ഖണ്ഡിച്ചു. ശാസ്ത്രികള്‍ എന്തു പറഞ്ഞുവോ അതെല്ലാം ഭട്ടതിരി അബദ്ധമാണെന്ന് പറയുകയും യുക്തികള്‍ കൊണ്ട് സര്‍വവും സാധിക്കയും ചെയ്തു. ഒന്നുകൊണ്ടും ശാസ്ത്രി വിചാരിച്ചാല്‍ ഭട്ടതിരിയെ ജയിക്കാന്‍ കഴികയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍ “ഇനി അധികം വാദിക്കണമെന്നില്ല. രഘുവംശം കാത്യത്തിലെ ആദ്യത്തെ ശ്ലോകത്തിന് അധികം അര്‍ഥം പറയുന്നത് നിങ്ങളിലാരോ അവര്‍ ജയിച്ചു എന്നു തീര്‍ചപ്പെടുത്തിയേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ശാസ്ത്രികള്‍ ആ ശ്ലോകത്തിന് അര്‍ഥം പറയുന്നതുപോലെ മറ്റാരും പറയുകയില്ലെന്ന് തമ്പുരാന് വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടും മഹായോഗ്യനായ അദ്ദേഹത്തെ അശേ‌ഷം മടക്കി എന്നു വരുന്നതു കഷ്ടമാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ടുമാണ് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞത്. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ പറഞ്ഞതിനെ രണ്ടുപേരും സമ്മതിച്ചു. ശാസ്ത്രികള്‍ അര്‍ഥം പറയാനും തുടങ്ങി. ശാസ്ത്രികള്‍ ആ ശ്ലോകത്തിനു നാലു വിധം അര്‍ഥം പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇതിലധികം ഇനി ആരും പറയുകയില്ലെന്നും കിഴിയെല്ലാം ശാസ്ത്രികള്‍ക്കായിപ്പോയി എന്നും സഭയിലുണ്ടായിരുന്ന സകല യോഗ്യന്മാരും തമ്പുരാനും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ഭട്ടതിരി ആ ശ്ലോകത്തിന് ശാസ്ത്രികള്‍ പറഞ്ഞതിലധികം വ്യക്തമായും പൂര്‍ണ്ണമായും അക്ലിഷ്ടമായും എട്ടര്‍ഥം പറഞ്ഞു. ഉടനെ ശാസ്ത്രികള്‍ മടങ്ങിയെന്നു സ്വയമേവ സമ്മതിച്ചു. കിഴി നൂറ്റെട്ടും ഭട്ടതിരിതന്നെ വാങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ “വയോവൃദ്ധന്മാര്‍ക്കുള്ള ആ കിഴിക്ക് അര്‍ഹത എനിക്കാണുള്ളത്. ഇന്ന് ഇവിടെ കൂടീട്ടുള്ളതില്‍ എന്നോളം വയോവൃദ്ധനായിട്ട് ആരുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനേ ഭട്ടതിരി “വയസ്സു കൂടുതലാണ് നോക്കുന്നതെങ്കില്‍ ആ കിഴിക്ക് അര്‍ഹത എന്റെ ഭൃത്യനാണ്. അവന് എണ്‍പത്തഞ്ചുവയസ്സു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. വിദ്യാവൃദ്ധത എന്നോളം മറ്റാര്‍ക്കുമില്ലെന്നു നിങ്ങള്‍ എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു, യുക്തികൊണ്ടും ഭട്ടതിരിയെ ജയിക്കാന്‍ ആരുമില്ലാതെയായതുകൊണ്ട് ഒടുക്കം നൂറ്റൊമ്പതാമത്തെ കിഴിയും അദ്ദേഹം തന്നെ വാങ്ങി എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികള്‍ മുതലായ പരദേശബ്രാഹ്മണരെല്ലാം ലജ്ജയോടും മലയാളബ്രാഹ്മണരെല്ലാം സന്തോ‌ഷത്തോടും കൂടി പിരിയുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും പല സ്ഥലത്തുവച്ചും പല സംഗതിവശാലും ശാസ്ത്രികളും ഭട്ടതിരിയുമായി വളരെ വാദങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഒന്നിലും ഭട്ടതിരി മടങ്ങീട്ടില്ല. അവര്‍ തമ്മില്‍ നടത്തിയതായി കേട്ടിട്ടുള്ള മിക്ക വാദങ്ങളിലും കുറേശ്ശെ അസഭ്യങ്ങള്‍കൂടി അന്തര്‍ഭവിച്ചിട്ടുള്ളതിനാലും വിസ്താരഭയത്താലും അവയെ ഇവിടെ പ്രത്യേകമെടുത്തു വിവരിക്കുന്നില്ല.

ഭട്ടതിരി കിഴി വാങ്ങിത്തുടങ്ങിയതില്‍പ്പിന്നെ ആണ്ടുതോറും എല്ലാം അദ്ദേഹംതന്നെ വാങ്ങിവന്നു. അദ്ദേഹത്തെ ജയിക്കുന്നതിനു മലയാളത്തും പരദേശത്തും ആരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭട്ടതിരിയുടെ ബുദ്ധിയുടെയും ജ്ഞാനത്തിന്റെയും ശക്തി വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ പുരു‌ഷപ്രായമായപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം കേവലം ഒരദ്വൈതിയായിത്തീര്‍ന്നു. സമാവര്‍ത്തനം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തു സ്ഥിരമായി താമസിക്കുകയില്ല. സര്‍വം ബ്രഹ്മമയം എന്നുള്ള ബുദ്ധിയോടുകൂടി പല ദേശങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം പരദേശത്ത് എവിടെയോ ഒരു സത്രത്തില്‍ ഇരിക്കുമ്പോള്‍ അവിടെ പല ദേശക്കാരും ജാതിക്കാരുമായ അനേകം വഴിപോക്കര്‍ വന്നുകൂടി. കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ പാന്ഥന്മാര്‍ തമ്മില്‍ ഒരടികലശലുണ്ടായി. പരസ്പരം വളരെ അസഭ്യം പറയുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ അവരില്‍ ഒരു കൂട്ടക്കാര്‍ ഓടിപ്പോയി സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥന്മാരോടു പറഞ്ഞു. ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ശേവുകക്കാരെ വിട്ട് എല്ലാവരെയും പിടിപ്പിച്ചു വരുത്തി. അപ്പോള്‍ രണ്ടുകൂട്ടക്കാരും അവരവരുടെ സങ്കടങ്ങളെ ബോധിപ്പിക്കുകയും താന്താങ്ങള്‍ നിര്‍ദോ‌ഷികളാണെന്നു വാദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍ “നിങ്ങള്‍ക്കു ദൃക്സാക്ഷികളുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനേ ഈ രണ്ടുകൂട്ടക്കാരും “ആ സത്രത്തില്‍ ഒരു മലയാളി ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹം ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും അറിഞ്ഞിട്ടുള്ള ആളാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ഭട്ടതിരിയെയും പിടിച്ചുവരുത്തി ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “എനിക്കവരുടെ ഭാ‌ഷ അറിഞ്ഞുകൂടാ. അതിനാല്‍ അവര്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ അര്‍ഥം മനസ്സിലായില്ല. എങ്കിലും അവര്‍ തമ്മില്‍ പറഞ്ഞ വാക്കുകളൊക്കെ ഞാന്‍പറയാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ രണ്ടു ഭാഗക്കാരും പരസ്പരം പറഞ്ഞ വാക്കുകളെ എല്ലാം അദ്ദേഹം അവിടെ പറഞ്ഞു. കര്‍ണാടകം, തെലുങ്ക്, മഹാരാഷ്ട്രം, ഹിന്ദുസ്ഥാനി, തമിഴ് മുതലായി ഭട്ടതിരിക്കറിഞ്ഞുകൂടാത്തവയായ അനേകം ഭാ‌ഷകളില്‍ അനേകംപേര്‍കൂടി ഒരു ലഹളയില്‍വച്ചു നടന്ന സംഭാ‌ഷണം മുഴുവനും യഥാക്രമം കേട്ടുധരിച്ചു മറ്റൊരു സ്ഥലത്തു ഒരക്ഷരംപോലും തെറ്റാതെ പറഞ്ഞു എന്നുള്ളതും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധാരണാശക്തി എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു എന്നുള്ളതിന് ഒരു ലക്ഷ്യമാണ്.

ഭട്ടതിരിക്ക് തീണ്ടലെന്നും തൊടീലെന്നും മറ്റുമുള്ള അജ്ഞാനങ്ങളൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആര്‍ ചോറു കൊടുത്താലും ഉണ്ണും. ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ബ്രാഹ്മണാലയങ്ങളിലുമെല്ലാം കേറുകയും എല്ലാവരെയും തൊടുകയും എല്ലാം ചെയ്യും. കുളി സുഖത്തിനും ശരീരത്തിലെ അഴുക്കു പോകുന്നതിനുമെന്നല്ലാതെ ശുദ്ധിക്കായിട്ടാണെന്നുള്ള വിചാരം പോലും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഇങ്ങനെയായി ത്തീര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ക്കൊക്കെ വലിയ വി‌ഷാദമായിത്തീര്‍ന്നു. “ശുദ്ധാശുദ്ധവിചാരം കൂടാതെയും മലയാളത്തിലെ ആചാരങ്ങളെ ഒന്നും കൈക്കൊള്ളാതെയും തൊട്ടുതിന്നു നടക്കുന്ന ഇയ്യാളെ നമ്മുടെ ഇല്ലങ്ങളിലും ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കേറ്റിക്കൂടാ” എന്നൊക്കെ ഭട്ടതിരി അടുക്കല്‍ ഇല്ലാത്തപ്പോള്‍ എല്ലാവരും വിചാരിക്കയും പറയുകയുമൊക്കെ ചെയ്യും. എങ്കിലും ഭട്ടതിരി വന്നുകേറുമ്പോള്‍ വിരോധിക്കാന്‍ ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടാകാറുമില്ല. ആരെല്ലാം എന്തെല്ലാം പറഞ്ഞാലും ശാസ്ത്രം കൊണ്ടും യുക്തികൊണ്ടും ഭട്ടതിരി അവരെ മടക്കുമെന്നും ഭട്ടതിരിക്കു ഭ്രഷ്ടുണ്ടെന്നു സാധിക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും കഴികയില്ലെന്നും എല്ലാവര്‍ക്കും നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ നേരിട്ട് ആരും ഒന്നും അദ്ദേഹത്തോടു പറയാറുമില്ല.

ആണ്ടുതോറും പതിവുള്ള സഭാസമ്മേളനത്തിനായി ഒരിക്കല്‍ ശക്തന്‍തമ്പുരാനും യോഗ്യന്മാരായ അനേകം ബ്രാഹ്മണരുംകൂടി തളിയില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൂടിയിരുന്നപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ ഭട്ടതിരിയും അവിടെയെത്തി. ഭട്ടതിരി കിഴിയെല്ലാം വാങ്ങി യാത്രയായപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണരുമായി,

ബ്രാഹ്മണര്‍: ആപദി കിം കരണീയം?

ഭട്ടതിരി: സ്മരണീയം ചരണയുഗളമംബായാഃ

ബ്രാഹ്മണര്‍: തത് സ്മരണം കിം കുരുതേ?

ഭട്ടതിരി: ബ്രഹ്മാദീനപി ച കിങ്കരീകുരുതേ

എന്നു ശോകരൂപേണ ചോദ്യോത്തരമായിട്ട് ഒരു സംഭാ‌ഷണമുണ്ടായി. ഭട്ടതിരിയുടെ സമ്പര്‍ക്കം അവര്‍ക്കൊരു ആപത്തായിത്തീര്‍ന്നിരുന്നതുകൊണ്ടും അദ്ദേഹത്തെ വര്‍ജിക്കുന്നതിനു നിവൃത്തിയില്ലാത്തതുകൊണ്ടുമാണ് ബ്രാഹ്മണര്‍ അങ്ങനെ ചോദിച്ചത്. “ആപത്തില്‍ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?” എന്നാണ് ബ്രാഹ്മണരുടെ ചോദ്യത്തിന്റെ അര്‍ഥം. “ദേവിയുടെ പാദങ്ങളെ സ്മരിക്കണം”. “ആ പാദങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള സ്മരണം എന്തിനെ ചെയ്യും” എന്നു പിന്നത്തെ ചോദ്യം. “അത് ബ്രഹ്മാവു മുതലായവരെക്കൂടിയും ഭൃത്യന്മാരാക്കി ചെയ്യും” എന്നു ഭട്ടതിരിയുടെ പിന്നത്തെ ഉത്തരം. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് എല്ലാവരും പിരിയുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം തന്നെ ബ്രാഹ്മണര്‍ എലാവരുംകൂടി പത്മമിട്ടു വിളക്കുംവച്ചു ഭഗവതിയെ പൂജിക്കുകയും പലവിധത്തിലുള്ള മന്ത്രങ്ങളെക്കൊണ്ടും പു‌ഷ്പാഞ്ജലി ചെയ്കയും ആപന്നിവൃത്തിക്കായി പ്രാര്‍ഥിക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ നാല്പതു ദിവസത്തെ ഭഗവദ്സേവ കഴിഞ്ഞു നാല്പത്തൊന്നാം ദിവസം ഭട്ടതിരി അവിടെച്ചെന്നു പുറത്തുനിന്നുംകൊണ്ട് കുടിക്കാന്‍ കുറച്ചു വെള്ളം വേണമെന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഒരാള്‍ ഒരു പാത്രത്തില്‍ കുറെ വെള്ളം കൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തു. ഭട്ടതിരി അതെടുത്തു കുടിച്ചു പാത്രം കമഴ്ത്തിവച്ചിട്ട് “എനിക്ക് ഭൃഷ്ടുണ്ട്. അങ്ങോട്ടെങ്ങും കേറുകയും നിങ്ങളെ ആരെയും തൊടുകയും ചെയ്യുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടെ നിന്ന് പോവുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പിന്നെ അദ്ദേഹത്തെ ആരും കണ്ടിട്ടില്ല. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ചരമഗതി എവിടെവെച്ചായിരുന്നു എന്നും ഏതുകാലത്തായിരുന്നു എന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതകാലത്തെക്കുറിച്ചു തക്കതായ ലക്ഷ്യമൊന്നും കാണുന്നില്ല. എങ്കിലും കൊല്ലവര്‍‌ഷം അറുനൂറിനും എഴുനൂറിനും മദ്ധ്യേ ആണെന്നു ഊഹിക്കുന്നു. ഈ ഭട്ടതിരിക്ക് സന്തതിയുണ്ടാകാന്‍ ഇടയാകാഞ്ഞതുകൊണ്ടും വേറെ പുരു‌ഷന്മാര്‍ ആ ഇല്ലത്ത് ഇല്ലാതെയിരുന്നതുകൊണ്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞതോടുകൂടി ആ ഇല്ലം അന്യംനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 10
മുട്ടസ്സു നമ്പൂതിരി

വികടസരസ്വതിയുടെ നടനരംഗമായ നാവിനാല്‍ അത്യന്തം കീര്‍ത്തിമാനായിരുന്ന ഈ ബ്രാഹ്മണന്റെ ഇല്ലം തിരുവിതാംകൂറില്‍ പ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ള വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപത്താകുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തിലെ സദ്യകളുടെ ദേഹണ്ഡങ്ങള്‍ക്കുള്ള ഭാരവാഹിത്വവും ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു കാരാണ്‍മയായിട്ടുള്ളതുമാണ്. ഇപ്പോഴും വലിയ മടപ്പള്ളിയില്‍ അടുപ്പില്‍ തീയിടുന്നതിനു മൂട്ടസ്സുനമ്പൂരി വന്നല്ലാതെ പാടില്ലെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഈ തറവാട്ടില്‍ ഉദ്ദേശം അമ്പതുകൊല്ലം മുമ്പുവരെ ജീവിച്ചിരുന്ന ഒരു നമ്പൂരിയെക്കുറിചാണ് ഇവിടെ കുറഞ്ഞൊന്നു പറയാന്‍ പോകുന്നത്.

പ്രസിദ്ധനായ ഈ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരിക്ക് അനന്യസാധാരണമായ ഒരു വാഗ്വിലാസം സംഭവിക്കാനുണ്ടായ കാരണത്തെത്തന്നെ ആദ്യമായി പറയാം. ഇദ്ദേഹം സമാവര്‍ത്തനം കഴിഞ്ഞ് ഉണ്ണിനമ്പൂരിയായി താമസിക്കുന്ന കാലത്ത് മൂകാംബികയില്‍ പോയി ഒരു മണ്ഡലഭജനം കഴിക്കയുണ്ടായി. അക്കാലത്ത് അവിടുത്തെ ദിവ്യമായിരിക്കുന്ന ത്രിമധുരം സേവിക്കാന്‍ സംഗതിയായതിനാലാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന് ഈ മാഹാത്മ്യം സിദ്ധിച്ചത്. മൂകാംബികയിലെ ദിവ്യമായിരിക്കുന്ന ആ ത്രിമധുരം മലയാളികള്‍ക്ക് അസുലഭമാണെന്ന് പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ആ ത്രിമധുരത്തിനുള്ള മാഹാത്മ്യമെന്താണെന്നുകൂടി പറയാം.

മൂകാംബികയില്‍ പതിവായി അത്താഴപൂജ കഴിഞ്ഞ് നടയടയ്ക്കാറാവുമ്പോള്‍ ശര്‍ക്കര, കദളിപ്പഴം, തേന്‍ ഇങ്ങനെയുള്ള മധുരദ്രവ്യങ്ങള്‍ ഒരു പാത്രത്തിലാക്കി ബിംബത്തിന്റെ മുന്‍ഭാഗത്തു വച്ചിട്ടാണ് നടയടയ്ക്കുന്നത്. ദിവസംതോറും രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ദേവന്മാര്‍ അവിടെ വന്ന് ദേവിയെ പൂജിക്ക പതിവുള്ളതിനാല്‍ ആ ത്രിമധുരനേദ്യം കഴിക്കുന്നതും ദേവന്മാര്‍തന്നെയാണ് പതിവ്. അതിനാലാണ് ആ ത്രിമധുരത്തിന് അസാധാരണമായ ദിവ്യത്വമുള്ളത്. അതു സേവിക്കുന്ന മലയാളികള്‍ക്ക് അന്യാദൃശമായ വണീവിലാസമുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതു കൊണ്ട് പരദേശികള്‍ ഇവരോടുള്ള അസൂയ നിമിത്തം ആര്‍ക്കും കൊടുക്കാതെ അത് അവിടെ ഒരു അഗാധമായ കിണറ്റില്‍ ഇട്ടുകളയുകയാണ് പതിവ്. ദിവസംതോറും രാവില നട തുറക്കുമ്പോള്‍, തലേന്നാള്‍ രാത്രിയില്‍ ദേവന്മാരാല്‍ ആരാധിക്കപ്പെട്ട പാരിജാതാദി ദിവ്യപു‌ഷ്പങ്ങള്‍ കാണപ്പെടുന്നതിനാല്‍, അവിടെ തലേ ദിവസം ശാന്തികഴിച്ച ആള്‍ക്കു പിറ്റേ ദിവസം ശാന്തി കഴിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്ന് ഒരേര്‍പ്പാടുണ്ട്. എന്നു മാത്രമല്ല “അകത്തു കണ്ടത് പുറത്തു പറയുകയില്ല” എന്ന് ഒരു സത്യവും ചെയ്യിപ്പിച്ചിട്ടാണ് ദിവസംതോറും ശാന്തിക്കാരെ അകത്തേക്ക് കടത്തിവിടുന്നത്.

നമ്പൂരി അവിടെ എത്തി കുറച്ചു ദിവസം ഭജനം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവിടത്തെ പതിവുകളെല്ലാം മനസ്സിലായി. ഏതു വിധവും ഈ ത്രിമധുരം സേവിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അതിനു തരംനോക്കിക്കൊണ്ട് താമസിച്ചു. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം പതിവുപോലെ പ്രഭാതമായപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരി കുളി കഴിച്ചു മണ്ഡപത്തില്‍ എത്തി. കണ്ണുമടച്ചിരുന്നു ജപം തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ശാന്തിക്കാരന്‍ വന്നു നട തുറന്നു. തലേദിവസത്തെ പൂവും മാലയും ത്രിമധുരവും എല്ലാം എടുത്തു കിണറ്റില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഇടുന്നതിന് ഒരു കുടം വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടുവന്നിട്ടാവാമെന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം കിണറ്റുപുരയിലേക്കു പോയി. ആ തരത്തിനു നമ്പൂരി ശ്രീകോവിലിനകത്തേക്കു കടന്നു കുറേ ത്രിമധുരമെടുത്തു വായിലാക്കി. അപ്പോഴേക്കും ശാന്തിക്കാരന്‍ ഓടിവന്നു നമ്പൂരിയുടെ കഴുത്തില്‍ പിടിയുംകൂടി. പിന്നെ രണ്ടുപേരുംകൂടെ അവിടെവച്ചു യഥാശക്തി ഒരു ദ്വന്ദ്വയുദ്ധമുണ്ടായി. എങ്കിലും നമ്പൂരി ഒരുവിധത്തില്‍ വായിലാക്കിയേടത്തോളം ത്രിമധുരം വയറ്റിലുമാക്കി. ശാന്തിക്കാരന്‍ വിളിച്ചുനിലവിളിച്ചു. സംഖ്യയില്ലാത്ത ആളുകളും കൂടി. എലാവരുകൂടി നമ്പൂരിയെ പിടിച്ചു പ്രഹരിചുതുടങ്ങി. ആകപ്പാടെ നമ്പൂരി കുഴങ്ങി. മലയാളിയായിട്ടു താനൊരുത്തനല്ലാതെ ആരുമില്ല. എല്ലാം പരദേശികള്‍. ഒരു പരിചയമില്ലാത്ത ദിക്കും. ഈശ്വരാ എന്തുവേണ്ടൂ? എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു വി‌ഷാദിക്കുമ്പോള്‍ ദേവിയുടെ അനുഗ്രഹത്താല്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഒരുപായം തോന്നി. ശ്വാസമെല്ലാം അടകിപ്പിടിച്ച് കണ്ണുമിഴിച്ച് ചത്തതുപോലെ കിടന്നു. അപ്പോഴേക്കും എല്ലാവര്‍ക്കും ഭയമായി. വേഗമെടുത്ത് അമ്പലത്തിനു പുറത്തു കൊണ്ടുപോയി. എന്നിട്ടും ശ്വാസമില്ലാതെയിരിക്കുന്നതു കണ്ട് ചത്തു എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി എല്ലാവരുംകൂടെ എടുത്ത് ഒരു വലിയ വനാന്തരത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഇട്ടുംവച്ചു പോരികയും ചെയ്തു. ആളുകളൊക്കെ പോയെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി പതുക്കെ എണീറ്റ്, തല്ലും ഇടിയുംകൊണ്ട് എല്ലെല്ലാം തകര്‍ന്നിരുന്നു എങ്കിലും പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി അവിടെ നിന്നും ഓടിപ്പോരികയും ചെയ്തു. ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഇല്ലത്തു വന്നുചേര്‍ന്നു. പിന്നെ ചില ചികിത്സകളും മറ്റും ചെയ്തു ദേഹസുഖം നല്ലപോലെ ഉണ്ടായതിനുശേശമാണ് ഓരോ ദിവ്യത്വങ്ങള്‍ തുടങ്ങിയത്. എന്നാല്‍ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മന്നത്തങ്ങള്‍ മിക്കവാറും അസഭ്യങ്ങളാകയാല്‍ അങ്ങനെയല്ലാത്ത ചില സംഗതികള്‍ മാത്രമേ ഇവിടെ പറയാന്‍ നിവൃത്തിയുള്ളൂ.

ഒരിക്കല്‍ ഈ നമ്പൂരി ഒരു ദിക്കില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു ശാസ്ത്രി ചില കുട്ടികളെ കാവ്യങ്ങള്‍ വായിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ശാസ്ത്രികളുടെ പഠിപ്പിക്കലും കുട്ടികളുടെ പഠിക്കലും ഒക്കെ കണ്ടും കേട്ടുംകൊണ്ടു നമ്പൂരി കുറച്ചു സമയം അവിടെ ഇരുന്നു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ മൂത്രശങ്കയ്ക്കായി കുളക്കടവിലേക്കു പോയി. ആ സമയം രഘുവംശം പഠിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു കുട്ടിയ്ക്ക് ഒരു പദത്തിന്റെ പരിഭാ‌ഷ തോന്നാതെ വന്നതിനാല്‍ മിണ്ടാതെയിരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “എന്താ മിണ്ടാതെ ഇരിക്കുനന്ത്?” എന്നു നമ്പൂരി ചോദിച്ചു.

കുട്ടി: ഒരു പദത്തിന്റെ പരിഭാ‌ഷ തോന്നിയില്ല.

നമ്പൂരി: ഏതു പദത്തിന്റെയാണ്?

കുട്ടി: കരി എന്നുള്ളതിന്റെയാണ്.

നമ്പൂരി: അത് ഞാന്‍പറഞ്ഞുതരാം. കരിക്കട്ടെ എന്നു ചൊല്ലിയാല്‍ മതി.

മാഘം പഠിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന വേറൊരു കുട്ടി: അച്ഛസ്ഫടികാക്ഷമാല എന്നുള്ളതിന്റെ പരിഭാ‌ഷ എനിക്കും തോന്നുന്നില്ല.

നമ്പൂരി: അച്ഛസ്ഫടികാക്ഷമാല, അച്ഛന്റെ സ്ഫടികാക്ഷമാല.

അച്ഛന്‍ അമ്മേടെ നായര്. സ്ഫടികാക്ഷമാല എന്താണെന്ന് എനിക്കും നല്ല നിശ്ചയമില്ല. അതു ശാസ്ത്രികളോട് ചോദിക്കണം. നമ്പൂരി യാതൊരു സംശയവും കൂടാതെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതിനെ വിശ്വസിച്ചു കുട്ടികള്‍ അങ്ങനെ തന്നെ ഉരുവിട്ടും തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും ശാസ്ത്രികളും തിരിച്ചുവന്നു. ഉടനെ കുട്ടികള്‍ ഈ അബദ്ധം പറയുന്നതു കേട്ട് അദ്ദേഹം ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി ചൊലിക്കൊടുത്തതാണെന്ന് കുട്ടികള്‍ പറയുകയാല്‍ പിന്നെ ശാസ്ത്രികളും നമ്പൂരിയും തമ്മിലായി വാദം.

ശാസ്ത്രികള്‍: ഇതെന്താ നമ്പൂരി! കുട്ടികള്‍ക്കിങ്ങനെ അബദ്ധം പറഞ്ഞുകൊടുത്തത്?

നമ്പൂരി: തനിക്കൊന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാഞ്ഞിട്ടാണ് ഇത് അബദ്ധമെന്നു തോന്നുന്നത്. വലിയ ശാസ്ത്രികളാണെന്നും പറഞ്ഞ് ആശാനായിട്ടു ഞെളിഞ്ഞിരുന്നാല്‍ പോരാ. വല്ലതും കുറച്ചെങ്കിലും പഠിച്ചിട്ടുവേണം മറ്റൊരാളെ പഠിപ്പിക്കാന്‍ പുറപ്പെടാന്‍. അല്ലാഞ്ഞാല്‍ അറിവുള്ളവര്‍ പറയുന്നതെല്ലാം അബദ്ധമാണെന്നു തോന്നും.

ശാസ്ത്രികള്‍: ആഹാ! അപ്പോള്‍ എന്നേക്കാള്‍ വ്യുത്പത്തി നമ്പൂരിക്കുണ്ടെന്നാണോ ഭാവം?

നമ്പൂരി: എന്താ അത്ര സംശയം? ഞാനൊരു ചോദ്യം ചോദിച്ചാല്‍ താന്‍ നക്ഷത്രം നോക്കിപ്പോകുമല്ലോ.

ശാസ്ത്രികള്‍: എന്നാലാകട്ടെ, എന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചോളണം.

നമ്പൂരി: താന്‍ അമരേശം പഠിച്ചിട്ടുണ്ടോ?

ശാസ്ത്രികള്‍: ഉണ്ട്. അതിനെന്തുവേണം?

നമ്പൂരി: അതില്‍ത്തന്നെ ഞാനൊന്നു ചോദിക്കാം. “ഇന്ദിരാ ലോകമാതാ മാ” എന്നും “ഭാര്‍ഗവീ ലോകജനനീ” എന്നും ഉള്ളേടത്തു “ലോകമാതാ” എന്നും “ലോകജനനീ” എന്നും രണ്ടും കൂടി പ്രയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് എന്തിനായിട്ടാണ്? അവയില്‍ ഏതെങ്കിലും ഒന്നായാലും മതിയാകുന്നതല്ലേ?

ശാസ്ത്രികള്‍: ഒന്നായാലും മതിയായിരുന്നു.

നമ്പൂരി: ഇതാണ് തനിക്കൊന്നും അറിഞ്ഞുകൂടെന്നു ഞാന്‍ പറയുന്നത്. ഏറ്റവും ചുരുക്കമായി ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്ന ഈ ഗ്രന്ഥത്തില്‍ അതിഗംഭീരനായിരിക്കുന്ന തത്കര്‍ത്താവ് വെറുതെ ഇങ്ങനെയൊരു പദം പ്രയോഗിക്കില്ല.

ശാസ്ത്രികള്‍: എന്നാല്‍ ഇതിന്റെ പ്രയോജനമെന്താണെന്ന് നമ്പൂരി പറയണം.

നമ്പൂരി: (മേല്പട്ടും കീഴ്പട്ടും ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട്) “ആ ലോകമാതാ എന്നും ഈ ലോകജനനീ എന്നുമാണ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് മഹാലക്ഷ്മി ഒരു ലോകത്തിന്റെ മാത്രമല്ല, പരലോകത്തിലെ മാതാവും ഇഹലോകത്തിലെ ജനനിയുമാണെന്നാണ് അതിന്റെ അര്‍ഥം. ഒന്നു മാത്രം പറഞ്ഞാല്‍ ഒരു ലോകത്തിലേക്കല്ലാതെ ആകുമോ? എടോ ഇതൊക്കെ വല്ലതും പഠിചെങ്കിലേ മനസ്സിലാകൂ” എന്നും പറഞ്ഞ് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം ഇദ്ദേഹം അമ്പലപ്പുഴെ എത്തിച്ചേര്‍ന്നു. കുളിച്ചു സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും കഴിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ എത്തി. അന്നു വാവോ മറ്റോ ആയിരുന്നതിനാല്‍ അത്താഴമില്ലാത്ത ഒരു ദിവസമായിരുന്നു. ഉപായത്തില്‍ പലഹാരം വല്ലതും കഴിക്കണം എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ അത്താഴപൂജ കഴിഞ്ഞു ശാന്തിക്കാരന്‍ നേദ്യം കഴിച്ച അപ്പവുമെടുത്തുംകൊണ്ട് തിടപ്പള്ളിയിലേക്കു പോകുന്നതുകണ്ടു. അവിടെ ബ്രഹ്മസ്വമായിട്ടു പതിവുള്ള അപ്പം വഴിപോക്കര്‍ക്കു കൊടുക്കാതെ ശാന്തിക്കാരുതന്നെ അപഹരിക്കയാണു പതിവ്. അഥവാ കൊടുത്താലും ഒന്നോ ഒരു മുറിയോ അല്ലാതെ കൊടുക്കുകയില്ല. ഈ പതിവുകള്‍ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി മുമ്പേതന്നെ അറിഞ്ഞിരുന്നതുകൊണ്ട് അപ്പവുംകൊണ്ട് പോയ ശാന്തിക്കാരന്റെ പിന്നാലെ അദ്ദേഹവും തിടപ്പള്ളിയിലെത്തി.

നമ്പൂരി: എടോ ശാന്തിക്കാരന്‍! ഇവിടത്തെ അപ്പം ഒരാള്‍ തിന്നുകയാണെങ്കില്‍ എത്രയെണ്ണം തിന്നും?

ശാന്തിക്കാരന്‍: ഞെരുങ്ങിയാല്‍ ഒരിരുപതെണ്ണം തിന്നുമായിരിക്കാം.

നമ്പൂരി: ഐഃ അതൊന്നുമല്ല. നൂറെണ്ണത്തിനു സംശയമില്ല. എന്നെപ്പോലെയുള്ളവരാണെങ്കില്‍ ഒരുസമയം ഇരുനൂറെണ്ണം തട്ടിയെന്നും വരാം.

ശാന്തിക്കാരന്‍: ഐഃ ഒരു കാലത്തുമില്ല. അത്ര മിടുക്കന്മാരിപ്പോള്‍ ഭൂമിയില്‍ ജനിച്ചിട്ടില്ല. എത്ര പെരുവയറനായാലും മുപ്പതെണ്ണത്തില്‍ അധികം തിന്നുകയില്ല നിശ്ചയം തന്നെ.

നമ്പൂരി: അതൊന്നുമല്ലെടോ. ഇരുനൂറെണ്ണം ഈ പറയുന്ന ഞാന്‍തന്നെ തിന്നു കാണിച്ചുതരാം. യാതൊരു സംശയവുമില്ല.

ഇങ്ങനെ അവര്‍ തമ്മില്‍ ഇല്ലെന്നും ഉവ്വെന്നും വലിയ തര്‍ക്കമുണ്ടായി. ഒടുക്കം വാദം മുറുകി അയ്യഞ്ചു രൂപാ പന്തയവും പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ അതറിയണം” എന്നു പറഞ്ഞ് ശാന്തിക്കാരന്‍ ഇരുനൂറപ്പം ഒരുരുളിയിലാക്കി നമ്പൂരിയുടെ മുമ്പില്‍ വെച്ചുകൊടുത്തു. നമ്പൂരി അവിടെയിരുന്നു പതുക്കെ തിന്നാനും തുടങ്ങി. പത്തോ പതിനഞ്ചോ അപ്പം തിന്നപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിക്കും വയറു നിറഞ്ഞു തൃപ്തിയായി, അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “എടോ ശാന്തിക്കാരാ! താനിത്ര മിടുക്കനാണെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. ഞാന്‍തന്നെ വിഡ്ടന്മി. എന്റെ വയറിനെക്കുറിച്ച് എന്നെക്കാള്‍ നിശ്ചയം തനിക്കാണല്ലോ. ഇതാ എനിക്കിപ്പോള്‍ വയറു നിറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞു. ഇനി ഒരപ്പംപോലും തിന്നാന്‍ പ്രയാസമാണ്”.

ശാന്തിക്കാരന്‍:എന്നാല്‍ രൂപ തരൂ. ഞാന്‍ മുമ്പെതന്നെ പറഞ്ഞില്ലേ?

നമ്പൂരി: “എടോ ബ്രഹ്മസ്വംവക അപ്പം ദിവസംതോറും താന്‍ തിന്നുന്നതിന്റെ വില വഴിപോക്കനായ എനിക്കു താന്‍ കണക്കുതീര്‍ത്തു തരികയാണ് വേണ്ടത്. അതില്‍നിന്ന് തന്റെ അഞ്ചു രൂപ എടുത്തുംകൊണ്ടു ശേ‌ഷം ഇങ്ങോട്ടു തന്നേക്കു” എന്നു പറഞ്ഞ് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ഇദ്ദേഹം വേറെ ഒരു ദിക്കില്‍ ഒരമ്പലത്തില്‍ ചെന്നു. അതു രാവിലെയായിരുന്നു. ആ ക്ഷേത്രം സര്‍ക്കാര്‍ വകയാണെങ്കിലും അവിടത്തെ സകലാധികാരവും അവിടത്തെ വാര്യര്‍ക്കായിരുന്നു. വാര്യര് വലിയ ധനവാനും ഏറ്റവും ഗര്‍വി‌ഷ്ഠനും ആയിരുന്നു. നമ്പൂരി കുളിക്കാനായി കുളക്കടവില്‍ വന്നപ്പോള്‍ വാര്യരു മുണ്ടുടുക്കാതെ ഇരുന്ന് എണ്ണ തേക്കാന്‍ ഭാവിക്കയാണ്. നമ്പൂരിയെ കണ്ടിട്ട് യാതൊരാചാരവും ഭാവിച്ചില്ല. ആ ദേശത്തേക്ക് വാര്യര് ഒരു പ്രധാനനും ക്ഷേത്രാധികാരിയും ആയിരുന്നതുകൊണ്ട് അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. നമ്പൂരിക്ക് അതൊക്കെ അറിവുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹവും അടുക്കല്‍ ചെന്നിരുന്നു. “തേച്ചുകുളി നമുക്കു പങ്കായിട്ടായിക്കളയാം. ഞാനും തേച്ചുകുളിച്ചിട്ടു വളരെ ദിവസമായി” എന്നും പറഞ്ഞു നമ്പൂരിയും എണ്ണയെടുത്തു തേച്ചുതുടങ്ങി. വാര്യര്‍ക്കു കേമമായി ദേ‌ഷ്യം വന്നു. എങ്കിലും ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല. നമ്പൂരി വേഗം എണ്ണയും തേച്ചു കുറെ ഇഞ്ചയും താളിയും ഇങ്ങോട്ടെടുത്തു ക്ഷണത്തില്‍ തേച്ചുകുളിയും കഴിച്ച് അമ്പലത്തിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും ഉച്ചപ്പൂജയും കഴിയാറായി. തേവാരമെല്ലാം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നമസ്കാരം കാലമായി എന്നു ശാന്തിക്കാരന്‍ വന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി പോയി ഉണ്ണാനിരുന്നു. അവിടെ ഉച്ചപ്പൂജയ്ക്കു സര്‍ക്കാര്‍ വകയായി ഒരു പാല്പായസം പതിവുണ്ട്. അത് വഴിപോക്കരായി വരുന്ന ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ബ്രഹ്മസ്വമായി നമസ്കാരത്തിനു വിളമ്പണമെന്നാണ് ഏര്‍പ്പാടുള്ളത്. എങ്കിലും ദിവസംതോറും വാര്യരു കൊണ്ടുപോയി സാപ്പാടു കഴിക്കയാണ് പതിവ്. അതും മുട്ടസ്സു നമ്പൂരി അറിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ ഊണു പകുതിയായപ്പോള്‍ പാല്പായസം വിളമ്പാന്‍ ശാന്തിക്കാരനോട് പറഞ്ഞു. വാര്യരു പറഞ്ഞല്ലാതെ പാല്പായസം തരാന്‍ പാടില്ലെന്നു ശാന്തിക്കാരന്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “വാര്യരു പറഞ്ഞിട്ടുതന്നെയാണ്. ഭയപ്പെടേണ്ടാ. വിളമ്പിക്കോളൂ” എന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞു. ശാന്തിക്കാരന്‍ പാല്പായസം വിളമ്പിക്കൊടുത്തു. നമ്പൂരി മൂക്കുമുട്ടെ സാപ്പാടും കഴിച്ചു വെലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍ പോയി കിടപ്പുമായി.

വാര്യര്‍ കുളിയും ജപവും എല്ലാം കഴിഞ്ഞ് ഉണ്ണാന്‍ ചെന്നിരുന്നു. ഊണു പകുതിയായപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ പാല്പായസം വിളമ്പാന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വിളമ്പിക്കൊണ്ടു നിന്ന സ്ത്രീ “പാല്പായസം ആ വഴിപോക്കന്‍ നമ്പൂരിക്ക് കൊടുത്തു എന്നു ശാന്തിക്കാരന്‍ പറഞ്ഞു” എന്നു പറഞ്ഞു.

വാര്യര്‍: അതുവ്വോ? ആരു പറഞ്ഞിട്ടാണ് കൊടുത്തത്?

സ്ത്രീ: അമ്മാവന്‍ പറഞ്ഞു എന്ന് ആ നമ്പൂരി പറഞ്ഞിട്ടാണ് കൊടുത്തതെന്നു ശാന്തിക്കാരന്‍ പറഞ്ഞു.

വാര്യര്‍: ആഹാ! ദ്രോഹി വ്യാജം പറഞ്ഞു പറ്റിക്കയാണല്ലേ ചെയ്തത്? എന്നാല്‍ അയാളോടൊന്നു ചോദിച്ചിട്ടുതന്നെ വേണം വിടാന്‍. എന്നിട്ടേ ഇനി ഊണു ഭാവമുള്ളൂ .

എന്നു പറഞ്ഞ് വാര്യര് എച്ചിക്കയും മടക്കിപ്പിടിച്ചുംകൊണ്ട് ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ടെണീറ്റു വെലിക്കല്‍പ്പുരയുടെ വാതില്‍ക്കല്‍ ചെന്ന് “പാല്പായസം മേടുച്ചുണ്ടോളാന്‍ ഞാന്‍നമ്പൂരിയോടു പറഞ്ഞുവോ?”

നമ്പൂരി: ഹാ, കൊശവാ! നീയെന്തു വാര്യരാണ്? നിനക്കുണ്ടോ അഷ്ടാംഗഹൃദയം? ഏഭ്യാ! മോനിപ്പള്ളി ശങ്കുവാര്യരു മഹായോഗ്യന്‍, നല്ല അഷ്ടാംഗഹൃദയക്കാരന്‍. അയാളാണു തേച്ചുകുളിച്ചാല്‍ പാല്പായസമുണ്ണണമെന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അല്ലാതെ നീ പറഞ്ഞാല്‍ ആരു കേള്‍ക്കും? ഞാന്‍നിന്റെ വാലിയക്കാരനോ?

എപ്രകാരം യാതൊരു തടസ്സവും കൂടാതെ നമ്പൂരിയുടെ ശകാരം കേട്ടപ്പോള്‍ വാര്യരു വല്ലാതെ അന്ധനായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കല്‍പ്പോലും ആരും ഇങ്ങനെ തന്നെ പറഞ്ഞിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇത് ഏറ്റവും ദുസ്സഹമായി ഭവിക്കയാല്‍ ഇനിയും നമ്പൂരി വല്ലതും പറയുന്നതിനും വല്ലവരും വന്നു കേള്‍ക്കുന്നതിനും ഇടയാകേണ്ടെന്നു വിചാരിച്ച് അത്യന്തം ലജ്ജയോടൂകൂടി അഭിമാനനിധിയായ വാര്യര്‍ ക്ഷണത്തില്‍ വാര്യത്തേക്കുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോയി. നമ്പൂരിയുടെ വഴിക്ക് നമ്പൂരിയും പോയി.

പിന്നെ ഒരിക്കല്‍ ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പോയപ്പോള്‍ അവിടെ ഉത്സവമായിരുന്നു. എന്തോ കാരണവശാല്‍ അവിടെ കൂത്തിനു വന്നിരുന്ന നമ്പ്യാരുമായി മു‌ഷിയുന്നതിനിടയായി. അതിനാല്‍ നമ്പ്യാരെ ഒന്നു പറ്റിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അവിടെ ഉത്സവം നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്ന തഹശീല്‍ദാര്‍ ക്ഷേത്രമര്യാദകള്‍ ഒന്നും നിശ്ചയമില്ലാതെയും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തുപോലും കടക്കാന്‍ പാടില്ലാതെയും ഉള്ള ഒരു സാധു മനു‌ഷ്യനായിരുന്നു. നമ്പൂരി ആ തഹശീല്‍ദാരുടെ അടുക്കല്‍ സേവയ്ക്കടുത്തുകൂടി ഒന്നാംതരത്തില്‍ ഉണ്ടയില്ലാത്ത ഒരു വെടി പറഞ്ഞുപിടിപ്പിച്ചു. എങ്ങനെയെന്നാല്‍, ഇവിടെ ഉത്സവക്കാലത്ത് വിളക്കിന്റെ ഇടയ്ക്കുള്ള പ്രദക്ഷിണത്തിനു മുമ്പൊക്കെ നമ്പ്യാര്‍ മിഴാവുവാദ്യം കൂടെ എടുത്തു സേവിക്ക പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഇക്കൊല്ലം അതും കാണാനില്ല. ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഈ വാദ്യം വളരെ മുഖ്യമായിട്ടുള്ളതാണ്. യജമാനന് ഇതിന്റെ നിശ്ചയമില്ലായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പ്യാര്‍ ഇതു കബളിപ്പിക്കുകയാണു ചെയ്യുന്നത്. അതിനാല്‍ അതു കൂടെ നടത്താനായി ചട്ടംകെട്ടാത്ത പക്ഷം യജമാനനു വളരെ കുറചിലാണ്.

ഇപ്രകാരം നമ്പൂരിയുടെ വ്യാജവചനത്തെക്കേട്ടു വിശ്വസിച്ച് സാധുവായ തഹശീല്‍ദാര്‍ പാവപ്പെട്ട നമ്പ്യാരെക്കൊണ്ട് മഹാമേരുവിനെ പ്പോലെയിരിക്കുന്ന മിഴാവ് ഒരു ദിവസം കെട്ടിയെടുപ്പിച്ചുവത്ര. പിറ്റേദിവസമായപ്പോഴേക്കും നമ്പ്യാര്‍ നമ്പൂരിയെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹംതന്നെ തഹശീല്‍ദാരുടെ അടുക്കല്‍ പറഞ്ഞു നമ്പ്യാരുടെ ഈ ഗ്രഹപ്പിഴ ഒഴിച്ചുവിടുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി വഴിയാത്രയില്‍ ഒരു ലുബ്ധനായ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഊണു കഴിക്കാനായി കേറി. അവിടത്തെ നമ്പൂരി വഴിപോക്കര്‍ക്കു പച്ചവെള്ളംപോലും കൊടുക്കാത്ത കശ്മലനാണെന്ന് മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി അറിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെയും അദ്ദേഹം ഒരു ഉപായമാണ് ഉപയോഗിച്ചത്. മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി മുറ്റത്തു ചെന്നുനിന്ന് ഒന്നു ചുമച്ചപ്പോള്‍ അകത്തു തേവാരം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി ദുര്‍മുഖവും കാണിച്ചുകൊണ്ട് പതുക്കെ പുറത്തുവന്ന് “എന്തിനാ വന്നത്” എന്നു ചോദിച്ചു.

മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി: ഞാന്‍കുറച്ചു ദൂരെ ഒരു സ്ഥലത്തു പോയി വരികയാണ്. നമ്മുടെ അമ്മയുടെ ശ്രാദ്ധം ഇന്നാണ്. നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ അതു മുട്ടിക്കാതെ ഇവിടെക്കഴിച്ചു പോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. പണം എത്രവേണമെങ്കിലും ചെലവു ചെയ്യാന്‍ തയ്യാറാണ്. അങ്ങ് കൃപയുണ്ടായി അതു കഴിപ്പിച്ചയയ്ക്കണം. ശ്രാദ്ധവും മൂസ്സുതന്നെ വേണമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം.ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ ദക്ഷിണയായിട്ടും സാമാനവിലയായിട്ടും പണം കുറെ തട്ടിയെടുക്കാമെന്നു വിചാരിച്ച് “എന്നാല്‍ ചതുര്‍വിധമായിട്ടുതന്നെ വേണോ?” എന്നു ഗൃഹസ്ഥന്‍ ചോദിച്ചു.

മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി: അമ്മയുടെ ശ്രാദ്ധം അങ്ങനെയല്ലാതെ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. അതുകൊണ്ട് അങ്ങനെതന്നെ ആയാല്‍കൊള്ളാമെന്നാണ് ആഗ്രഹം. പണം എത്ര വേണമെങ്കിലും ഉണ്ട്.

ഗൃഹസ്ഥന്‍: എന്നാല്‍ വേണ്ടതുപോലെ ഒക്കെ ആവാം.

മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി: എന്നാല്‍ അങ്ങ് തേച്ചുകുളിക്കണം. എണ്ണയുടെ വിലകൂടി എന്താണെന്നുവച്ചാല്‍ തന്നേക്കാം.

ഉടനെ ഗൃഹസ്ഥന്‍ അങ്ങനെ ആവാമെന്നു സമ്മതിച്ചു. പിന്നെ അകത്തുപോയി വേണ്ടതെല്ലാം ക്ഷണത്തില്‍ വെച്ചുണ്ടാക്കുനന്തിനു ചട്ടംകെട്ടി എണ്ണയുമെടുത്തു രണ്ടുപേരുംകൂടി കുളിക്കാന്‍പോയി. മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി ക്ഷണത്തില്‍ കുളി കഴിച്ചു. “എന്നാല്‍ ഞാന്‍പോയി എല്ലാം വട്ടം കൂട്ടട്ടെ. അങ്ങ് കുളി കഴിഞ്ഞ് വേഗത്തില്‍ വന്നേക്കൂ” എന്നും പറഞ്ഞ് ഇല്ലത്തെത്തി. അപ്പോഴേക്കും അന്തര്‍ജനം വെലിക്കു വേണ്ടതെല്ലാം വെച്ചുണ്ടാക്കി, നാലുകെട്ടില്‍ കൊണ്ടുവന്നുവച്ചു വാതിലും ചാരി അടുകളയിലേക്കു പോയി. “ഇനി അകത്തേക്കു കടക്കാമെന്നു പറഞ്ഞേക്കടി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി അകത്തേക്കു കടന്നു നാലുകെട്ടിന്റെ പുറത്തേക്കുള്ള വാതിലെല്ലാമടച്ചു സാക്ഷായുമിട്ടു അവിടെ ഇരുന്ന് തന്നെത്താന്‍ വിളമ്പി വെടിപ്പായിട്ട് ഊണും തുടങ്ങി. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഗൃഹനാഥന്‍ നമ്പൂരി തേച്ചുകുളിയും കഴിഞ്ഞു വാതില്‍ക്കല്‍ വന്നു മുട്ടി വിളിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി “ഇതാ ഞാന്‍ വരുന്നു. കുറച്ച് അവിടെ നില്‍ക്കണം. ഇതൊന്നു മുഴുവനായിക്കോട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് സാവധാനത്തില്‍ ഊണു കഴിച്ചു. ഊണു കഴിഞ്ഞു കൈയും മടക്കിപ്പിടിച്ചുംകൊണ്ടുവന്ന് ഇടത്തെ കൈകൊണ്ട് വാതില്‍ തുറന്നപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി “അല്ലേ! തനിക്കു ശ്രാദ്ധമൂട്ടാനുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഇങ്ങനെയാണോ? എന്നു ചോദിച്ചു. മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി: എന്റെ മൂസ്സ് ദേ‌ഷ്യപ്പെടരുത്. അന്ധാളിത്തംകൊണ്ട് എനിക്ക് അല്പം തെറ്റിപ്പോയി. ഇവിടെ വന്നപ്പോഴാണ് ഓര്‍മയുണ്ടാകുന്നത്. ഇന്ന് അമ്മയുടെ ശ്രാദ്ധമല്ല എന്റെ പിറന്നാളാണ്. അതുകൊണ്ട് തരക്കേടൊന്നുമുണ്ടായില്ല. അടപ്രഥമന്‍ ധാരാളം. ദേഹണ്ഡമെലാം അതിശയായി.

ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി കോപാന്ധനായി കണ്ണും ചുവത്തിക്കൊണ്ട് എന്താണിതിനു മറുപടി പറയേണ്ടതെന്നു വിചാരിച്ചുംകൊണ്ട് നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി കൈയും കഴുകി പടിക്കലിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇദ്ദേഹം ഒരിക്കല്‍ ആറാട്ടുപുഴെ പൂരം കാണാന്‍ പോവുകയുണ്ടായി. ആറാട്ടുപുഴെ പൂരത്തിനു പോകുന്നവര്‍ തങ്ങള്‍ക്കുള്ളവയെല്ലാം കഴിഞ്ഞ്, കിട്ടുന്നിടത്തോളം ഇരവലും വാങ്ങി സര്‍വാഭരണഭൂ‌ഷിതന്മാരായിട്ടാണല്ലോ പോവുക പതിവ്. എന്നാല്‍ മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി പോയത് അങ്ങനെയല്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തറവാട്ടുവകയായിട്ടുള്ള സകല വസ്തുക്കളുടെയും ആധാരപ്രമാണങ്ങള്‍ എലാം ഒരു പെട്ടിയിലാക്കിക്കെട്ടിയെടുത്തുംകൊണ്ടാണ്. പൂരസ്ഥലത്ത് കയറി ആധാരപ്പെട്ടിയും തലയില്‍വച്ച് പൂരം ഒരാല്‍ത്തറയ്യില്‍ കണ്ടുകൊണ്ടു നിന്നു. അനന്യസാധാരണമായ ഈ പ്രവൃത്തിയുടെ ഉദ്ദേശ്യമെന്താണെന്ന് ചിലര്‍ ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “അവരവര്‍ക്കുള്ള ദ്രവ്യപു ഷ്ടി എത്രത്തോളമുണ്ടെന്നല്ലോ ഇവിടെ കാണിക്കേണ്ടത്? അല്ലെങ്കില്‍ ഈ ആളുകളെല്ലാം ഇത്ര വളരെ സ്വര്‍ണം ചുമന്നുംകൊണ്ട് വന്നിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? അതിനാല്‍ നമുക്കുള്ള സമ്പാദ്യങ്ങളുടെ ആധാരങ്ങള്‍ ഞാന്‍ കൊണ്ടുപോന്നതാണ്. ഞാന്‍ കുറച്ചു സമ്പാദിച്ചിട്ടുള്ളത് വസ്തുക്കളായിട്ടാണ്; സ്വര്‍ണമായിട്ടല്ല. പിന്നെ ഇങ്ങനെയല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. എടുപ്പതിലധികം സ്വര്‍ണാഭരണങ്ങളുമണിഞ്ഞു വന്നിരുന്ന പല യോഗ്യന്മാരും ഇതു കേട്ടു സാമാന്യത്തിലധികം മധ്യമമായി എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.

ഇദ്ദേഹം ആദ്യമായി തിരുവനന്തപുരത്തു പോയപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം പൊന്നുതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കോവിലെഴുന്നള്ളത്തു സമയം മുണ്ടുകൊണ്ടു തല മൂടിക്കെട്ടി ശീവേലിപ്പുരയിലുള്ള ഒരു വലിയ കല്‍ത്തൊട്ടിയിലിറങ്ങി മുഖം മാത്രം പുറത്തേക്കു കാണിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അങ്ങോട്ടു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഈ മുഖം കണ്ടു “അതാരാണ് കല്‍ത്തൊട്ടിയിലിറങ്ങിയിരിക്കുന്നത്, വിളിക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ ഹരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയെ വിളിച്ചു തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു. “എന്തിനായിട്ടാണ് ഇതില്‍ ഇറങ്ങിയിരുന്നത്?” എന്നു കല്പിചു ചോദിചു.

നമ്പൂരി: ഇവിടെ വന്നാല്‍ മുഖം കാണിക്കണമെന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്.

അതിലിറങ്ങിയിരിക്കാഞ്ഞാല്‍ മുഖം മാത്രമായിട്ടു കാണിക്കാന്‍ പ്രയാസമായിട്ടിറങ്ങിയതാണ്. നമ്പൂരിയുടെ ഈ ഫലിതം കേട്ടിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സന്തോ‌ഷിച്ചു സമ്മാനം കല്പിച്ചുകൊടുത്തതല്ലാതെ ഒട്ടും തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടായില്ല. ഇതെല്ലാം ഇദ്ദേഹം സേവിച്ച തിരുമധുരത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യമാണ്. അദ്ദേഹം എന്തു പ്രവര്‍ത്തിച്ചാലും എന്തു പറഞ്ഞാലും അദ്ദേഹത്തോടു വിരോധം തോന്നുകയില്ല. അതു വെറുതെ വരുന്നതല്ലല്ലോ? അദ്ദേഹം ആണ്ടുതോറും തൃപ്പൂണീത്തുറ ഉത്സവത്തിനു പോകാറുണ്ടായിരുന്നു. ആട്ടം, ഓട്ടംതുള്ളല്‍, ഞാണിന്മേല്‍ക്കളി, വാളേറ്, ചെപ്പടിവിദ്യ, അമ്മാനാട്ടം, കുറത്തിയാട്ടം, ആണ്ടിയാട്ടം മുതലായി എല്ലാ കൂട്ടവും അദ്ദേഹവും ഓരോന്നു ചാര്‍ത്തിക്കയും പതിവാണ്. മറ്റു ചാര്‍ത്തുകാരെക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര്‍ക്കുകൂടി ഓരോ പ്രാവശ്യം കളിപ്പിക്കും. ആ വകയ്ക്കുള്ള അരിക്കോപ്പുകള്‍ വാങ്ങി അവര്‍ക്കു കൊടുക്കും. പണം മുഴുവനും അദ്ദേഹം എടുക്കും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. പാഠകം പറയുകയെന്നുള്ളത് ഒന്നുമാത്രം ആള്‍പ്പേരെക്കൊണ്ടു സാധിക്കാത്തതാകയാല്‍ അത് അദ്ദേഹംതന്നെയാണ് നടത്തുക. വേ‌ഷംകെട്ടി വിളക്കത്തു ചെന്ന് നില്‍ക്കുമെന്നല്ലാതെ പാഠകം പറയനുള്ളതൊന്നും അദ്ദേഹം പഠിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ലാത്തതിനാല്‍ ഒന്നും പറയാറില്ല. യോഗ്യന്മാരായ അനേകം പാഠകക്കാര്‍ വേറെ ഉള്ളതുകൊണ്ട് ആരും ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത് പോകാറുമില്ല ഒരുദിവസം പാഠകം കേട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നവരെല്ലാം തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുത്തണമെന്ന് നമ്പൂരി നിശ്ചയിച്ച് ഒരുപായം ചെയ്തു. എങ്ങനെയെന്നാല്‍, രണ്ടു കൈയും തലയില്‍ വചുകൊണ്ട് “അയ്യോ പാവേ” എന്ന് ഉറക്കെ ഒരു നിലവിളി വച്ചു കൊടുത്തു. അതുകേട്ട് ആളുകളൊക്കെ പരിഭ്രമിച്ച് എന്താണെന്നറിയാനാ യിട്ട് ഓടി ഇദ്ദേഹം വേ‌ഷം കെട്ടി നില്‍ക്കുന്ന ദിക്കിലേക്ക് ചെന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “ഇങ്ങനെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ആ ശൂര്‍പ്പണഖ ഖരന്റെ അടുക്കലേക്ക് ചെന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു പാഠകവും മതിയാക്കി. കേള്‍ക്കാനാരുമില്ലാതെയായപ്പോള്‍ മറ്റു പാഠകക്കാരും മതിയാക്കി. അങ്ങനെ കേള്‍വിക്കാര്‍ക്ക് അതുമില്ല ഇതുമില്ലെന്നാക്കിത്തീര്‍ത്തു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

പിന്നെ ഒരു ദിവസം ഒരു നല്ല വ്യുത്പന്നനായ ഒരാള്‍ നമ്പൂരിയെ ആക്ഷേപിക്കണമെന്നു കരുതിക്കൊണ്ടു നമ്പൂരിയുടെ പാഠകം കേള്‍ക്കാനായിച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി,

ഘടാ പടാ ഘടപടാ ഘടപാടപാടാ
ഭാടാ ചടാ ചട ചടാ ചട ചാട ചാടാ
മൂടന്മാ കടാ കടകടാ കടകാട കാടാ
കൂടാ കുടാ കുടുകുടാ കുടിയാടികൂടാ

എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നിയതു പോലെയുള്ള വിഡ്ഢിത്തങ്ങളെല്ലാം അതിനര്‍ഥമായിട്ടു പറഞ്ഞു. പാഠകം കഴിഞ്ഞയുടന്‍ ആ വിദ്വാന്‍ നമ്പൂരിയോട് “ഹേ, ഈ ശോകം ഏതു പ്രബന്ധത്തിലുള്ളതാണ്? ഇതിന്റെ അര്‍ഥം ഒന്നുകൂടി പറഞ്ഞുകേട്ടാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

നമ്പൂരി: ഫഃ കുശവാ! നീ പറയുമ്പോളൊക്കെപ്പറയാന്‍ ഞാന്‍നിന്റെ ശി‌ഷ്യനാണോ? ഏതു പ്രബന്ധത്തിലുള്ളതാണെന്ന് അറിയണമെങ്കില്‍ ഗ്രന്ഥപരിചയമുള്ള ആണുങ്ങളോടു വല്ലവരോടും പോയി ചോദിക്ക്. എനിക്കിപ്പോള്‍ പറയാന്‍ അവസരമില്ല. വിദ്വാനായിട്ട് ഞാനൊരുത്തന്‍ മാത്രമേ ഇവിടെ വന്നിട്ടുള്ളൂ.

മുട്ടസ്സുനമ്പൂരി ഓരോ സംഗതിവശാല്‍ അനേകം ഭാ‌ഷാശ്ലോകങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. അവ അത്ര സഭ്യങ്ങളല്ലാത്തതിനാല്‍ ഇവിടെ ഒന്നും ചേര്‍ക്കുന്നില്ല. ശ്ലോകങ്ങളെല്ലാം സാമാന്യം നന്നായിട്ടുണ്ട്.

യാത്രക്കളിയില്‍ ഇദ്ദേഹം കൊങ്ങിണി മുതലായ അനേകം വേ‌ഷങ്ങള്‍ കെട്ടാറുണ്ട്. വേ‌ഷങ്ങളെല്ലാം വളരെ നന്നായിരുന്നു എന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. വാക്കുകളെല്ലാം ഫലിതമയമായിരിക്കും. മുട്ടസ്സുനമ്പൂരിയുടെ വേ‌ഷം അരങ്ങത്തുവന്നാല്‍ പോവുന്നതുവരെ കാഴ്ചക്കാരില്‍ ഒരുത്തരെങ്കിലും ഒരു സമയവും ചിരിക്കാതെ ഇരുന്നുപോയി എന്നു വരാറില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വേ‌ഷം കുറച്ചുകാലം തിരുവാര്‍പ്പില്‍ വലിയ മേനോന്‍ (ദേവസ്വം കോയിമ്മ) ആയിട്ടും ഇരുന്നിട്ടുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 11
പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി

ഇദ്ദേഹം ഒരുത്തമബ്രാഹ്മണനും നല്ല ശാക്തേയനുമായിരുന്നു. ദിവസംതോറും ദേവിയെ ഉപാസന ഇദ്ദേഹത്തിനു പതിവുണ്ടായിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, ചൊവ്വാഴ്ച, വെള്ളിയാഴ്ച, കറുത്ത വാവ് മുതലായ ദിവസങ്ങളില്‍ മദ്യമാംസാദി നിവേദ്യങ്ങളോടുകൂടി വിധിപ്രകാരമുള്ള ശക്തിപൂജയുമുണ്ടായിരുന്നു. പൂജാനന്തരം, അദ്ദേഹം ധാരാളം മദ്യം സേവിക്കാറുമുണ്ട്. ദേവി അദ്ദേഹത്തിനു പ്രത്യക്ഷമൂര്‍ത്തിയായിരുന്നു.

ഇദ്ദേഹം മദ്യമാംസാദികള്‍ കൂട്ടി ശക്തിപൂജ കഴിക്കയും മദ്യം സേവിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന വിവരം മറ്റു ബ്രാഹ്മണര്‍ ധാരാളമായി അറിഞ്ഞു എങ്കിലും ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ദിവ്യത്വം നിമിത്തം അതൊന്നും കണ്ടുപിടിക്കുന്നതിനും ഇദ്ദേഹത്തിനു പതിത്വം കല്പിക്കുന്നതിനും ആര്‍ക്കും കഴിഞ്ഞില്ല. ഇദ്ദേഹം ഇല്ലാത്ത സ്ഥലത്തുവെച്ച് നമ്പൂരിമാര്‍ കൂടിയിരുന്നുകൊണ്ട്, “ഇയ്യാള്‍ ശുദ്ധ നീചനാണ്. ഇതൊക്കെ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു ചേര്‍ന്നതാണോ? നമുക്കിനി ഈ കള്ളുകുടിയനെ നമ്മുടെ ഇല്ലങ്ങളില്‍ യാതൊരടിയന്തിരത്തിനും ക്ഷണിക്കരുത്. ക്ഷണിക്കാതെ വന്നാല്‍ അടിച്ചു പുറത്താക്കണം. നമുക്കാര്‍ക്കും യാതൊരടിയന്തിരത്തിനും ഇയ്യാളുടെയവിടെ പോവുകയും വേണ്ട” എന്നൊക്കെ പറയും എങ്കിലും ഇദ്ദേഹത്തോടു നേരിട്ട് ഒന്നും പറയാന്‍ ആര്‍ക്കും യുക്തിയുണ്ടായിരുന്നില്ല. തക്കതായ ഒരു ലക്ഷ്യം കിട്ടാതെ ഒരാള്‍ക്കു ഭ്രഷ്ട് കല്പിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്? അതിനാല്‍ വലതും ലക്ഷ്യം കണ്ടുപിടിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു സ്വദേശികളായ നമ്പൂരിമാരെല്ലാംകൂടി അതിനു തരം നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു വെള്ളിയാഴ്ച നാള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി ശക്തിപൂജയ്ക്കു മദ്യം വാങ്ങാനായി പോയിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള വിവരം നമ്പൂരിമാര്‍ക്കറിവു കിട്ടി. ഉടനെ അവര്‍ പലര്‍കൂടി ഇദ്ദേഹം മദ്യവുംകൊണ്ടു വരുമ്പോള്‍ ഇടയ്ക്കുവെച്ചു പിടിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വഴിവക്കത്ത് ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നൊളിച്ചിരുന്നു. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി മദ്യകുംഭവും തലയില്‍ വെച്ചു വരവായി. ഉടനെ നമ്പൂരിമാരെല്ലാം കൂടി ചുറ്റും ചെന്നു വളഞ്ഞു. കാര്യം പറ്റിപ്പോയി എന്നു വിചാരിച്ചുംകൊണ്ട് ഇവര്‍ “ഈ കുടത്തിലെന്താണെ”ന്നു ചോദിച്ചു. ഇവര്‍ തന്നെ ചതിക്കാന്‍ വന്നിരിക്കുന്നവരാണെന്നു പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്കു മനസ്സിലായി. ഇവരുടെ ചതിയൊന്നും തന്നോടു പറ്റുകയില്ലെന്ന് ഇദ്ദേഹത്തിനു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും, ഇവര്‍ക്കിവരുടെ ഉത്സാഹം ഫലിച്ചു എന്നു വിചാരിച്ചു കുറച്ചുകൂടി സന്തോ‌ഷമുണ്ടാക്കീട്ടു പിന്നീട് അബദ്ധമാക്കി വിടാമെന്നു വിചാരിച്ചു തത്ക്കാലം ഒന്നും മിണ്ടാതെ പരുങ്ങാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിമാര്‍ക്ക് ഉത്സാഹം വര്‍ധിച്ചു. “എന്താ കുടത്തില്‍, എന്താ കുടത്തില്‍” എന്നെല്ലാവരും ചോദ്യം മുറുക്കമായി. പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി വലിയ ജളത സംഭവിച്ച ഭാവത്തില്‍ ആരുടേയും നേരെ നോക്കാതെ മുഖം കുമ്പിട്ടു കീഴ്പോട്ടു നോക്കിക്കൊണ്ട്, “ഇതില്‍ വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നുമില്ല” എന്നു പതുക്കെ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ചിലര്‍ “എന്നാല്‍ കുടം അഴിച്ചു കാണണം” എന്നായി. ചിലര്‍ കുടം പിടിച്ചു താഴെയിറക്കിവെച്ചു. അപ്പോള്‍ മദ്യത്തിന്റെ ഗന്ധം ധാരാളമായി വന്നതുകൊണ്ടു കുടത്തിനകത്തെന്താണെന്നു നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു നിശ്ചയമായി. അതിനാല്‍ കുടം അടച്ചുകെട്ടിയിരിക്കുന്നത് അഴിച്ചു കാണണമെന്നുള്ള മുറുക്കം കലശലായിക്കഴിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി “എന്തിനഴിച്ചു കാണുന്നു? ഇതില്‍ കുറച്ചു കളിയടയ്ക്കയാണ്. അകായിലേക്കു മൂന്നും കൂട്ടാന്‍ കളിയടയ്ക്ക വേണമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോവുകയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ “എന്നാല്‍ ഈ കളിയടയ്ക്ക ഞങ്ങള്‍ക്കൊന്നു കാണണം” എന്നായി. എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു, കുടമഴിച്ചു കാണിക്കാന്‍ അദ്ദേഹം മടിക്കുംതോറും കുടത്തില്‍ മദ്യമാണെന്നുള്ള നിശ്ചയവും അതഴിച്ചു കാണണമെന്നുള്ള നിര്‍ബന്ധവും നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു കലശലായിത്തീര്‍ന്നു. അഴിച്ചു കാണിക്കാതെ വിട്ടയയ്ക്കില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി “എന്നാല്‍ കണ്ടോളിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു കുടത്തിന്റെ മൂടി അഴിച്ചു. നമ്പൂരിമാര്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ കുടം നിറച്ച് നല്ല ഒന്നാന്തരം കളിയടയ്ക്കയായിരുന്നു. നമ്പൂരിമാരെല്ലാം മധ്യമമായിപ്പോയി എന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. എല്ലാവരും പോയപ്പോള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി കുടം പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ അടച്ചുകെട്ടി എടുത്തുംകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇലത്തേക്കു പോയി. പൂജയുടെ സമയമായപ്പോള്‍ കളിയടയ്ക്ക മദ്യംതന്നെ ആയിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ പലവിധത്തില്‍ പരീക്ഷിച്ചിട്ടും ഇദ്ദേഹം മദ്യപാനം ചെയ്യുന്നുണ്ടന്നുള്ളതിനു തക്കതായ ഒരു ലക്ഷ്യം കണ്ടുപിടിക്കുന്നതിനു നമ്പൂരിമാര്‍ വിചാരിച്ചിട്ടു കഴിഞ്ഞില്ല. പൂജിക്കുന്നതും മദ്യം സേവിക്കുന്നതും പുരയ്ക്കകത്തുതന്നെയാണ് പതിവ്. അതു രാത്രികാലങ്ങളിലായിരിക്കയും ചെയ്യും. അങ്ങനെയുള്ള സമയങ്ങളില്‍ ആരെങ്കിലും കാണാന്‍ ചെന്നാല്‍ “ഇപ്പോള്‍ സമയമില്ല. രാവിലെ ആവട്ടെ” എന്നു പറയുന്നതിനു ഭൃത്യന്മാരെ ശട്ടം കെട്ടിയിരിക്കും. പിന്നെ രാത്രിസമയത്തു വാതിലടച്ചു കിടക്കുന്ന ഇദ്ദേഹത്തിനെ ആര്‍ക്കെങ്കിലും ചെന്നു കാണാന്‍ കഴിയുമോ? പകല്‍ പുറത്തു കാണുമ്പോഴെങ്ങും കുടിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കയുമില്ല. പിന്നെ എന്തു നിവൃത്തിയാണുള്ളത്?

ഇങ്ങനെ ഒരു നിവൃത്തിമാര്‍ഗവും ഇല്ലാതെ വളരെക്കാലം വി‌ഷമിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരുംകൂടി വിവരം രാജാവിങ്കല്‍ അറിയിച്ചു. ശക്തിപൂജയുള്ള ദിവസം നിശ്ചയമായി അറിഞ്ഞു പറഞ്ഞാല്‍ നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കാമെന്നു രാജാവു കല്പിച്ചു. പിന്നെ നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരുംകൂടി കര്‍ക്കടകത്തില്‍ കറുത്ത വാവിന്നാള്‍ ശക്തിപൂജയുണ്ടെന്നുള്ള വിവരം സൂക്ഷ്മമായി അറിഞ്ഞു രാജാവിങ്കല്‍ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി പതിവുപോലെ പൂജയും കഴിച്ചു മദ്യവും സേവിച്ചു മദാന്ധഹൃദയനായിക്കിടന്ന സമയം അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുകൊണ്ടു വരുവാനായിട്ടു രാജാവാളയച്ചു. രാജാവിന്റെ ആള്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്നു വിവരം ദാസി മുഖാന്തരം അകായില്‍ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. അന്തര്‍ജനം ആ വിവരം നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മദ്യത്തിന്റെ ലഹരികൊണ്ടു ബോധംകെട്ടു കിടന്ന നമ്പൂരി “ആട്ടെ നിലാവുദിക്കുമ്പോള്‍ ചെല്ലാം. ഇപ്പോള്‍ ഇരുട്ടത്തു പ്രയാസമുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞയച്ചേക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു. അന്തര്‍ജനം ആ വിവരം ദാസിമൂലം രാജഭൃത്യനോടു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി വെളിവു കൂടാതെ വരുന്നതു കാണുന്നതിനും രാജാവിനെക്കൂടി സാക്ഷിയാക്കി വെച്ചുകൊണ്ടു ഭ്രഷ്ട് കല്പിക്കുന്നതിനുമായി അന്നു രാജസന്നിധിയില്‍ അസംഖ്യം നമ്പൂരിമാര്‍ കൂടിയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ രാജഭൃത്യന്‍ വന്നു “നമ്പൂരി നിലാവുദിക്കുമ്പോള്‍ വരാമെന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു” എന്നു രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അതുകേട്ടു നമ്പൂരി മദ്യപാനം ചെയ്തു വെളിവു കൂടാതെ പറഞ്ഞയച്ചതാണെന്ന് എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. കറുത്തവാവിന്നാള്‍ ചന്ദ്രനുദിക്കയെന്നുള്ളത് ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകാത്തതാകയാല്‍ അതു സ്വബോധമുള്ളവര്‍ പറയുകയില്ലല്ലോ. അപ്പോള്‍ രാത്രി കുറെ അധികമായതിനാല്‍ നമ്പൂരിമാരാരും അവരവരുടെ ഇല്ലങ്ങളിലേക്കു പോയില്ല. രാജാവ് പള്ളിയറയിലേക്കെഴുന്നള്ളിയതിന്റെ ശേ‌ഷം എല്ലാവരും രാജഭവനത്തില്‍ത്തന്നെ ഓരോ സ്ഥലത്തു പോയിക്കിടന്നുറങ്ങി.

ഏകദേശം അര്‍ധരാത്രിയായപ്പോള്‍ പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്കു ബോധം വീണു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു രാജാവിന്റെ ആള്‍ വന്നിരുന്നു എന്നോ താന്‍ എന്തോ അസംബന്ധം പറഞ്ഞയച്ചു എന്നോ ഏതാണ്ടൊക്കെ ഒരു സ്വപ്നം പോലെ ഓര്‍മതോന്നുകയാല്‍ വിവരം അന്തര്‍ജനത്തോടു ചോദിക്കയും ഉണ്ടായ വസ്തുത അന്തര്‍ജനം പറയുകയും ചെയ്തു. നിലാവുദിക്കുമ്പോള്‍ ചെല്ലാമെന്നാണ് പറഞ്ഞയച്ചിരിക്കുന്നതെന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി തത്ക്കാലം ഒന്നന്ധാളിച്ചു. എങ്കിലും സര്‍വലോകൈകമാതാവായിരിക്കുന്ന സാക്ഷാല്‍ ശക്തിയുടെ സഹായമുള്ളതുകോണ്ട് തനിക്ക് ഒന്നും ദുഃസാദ്ധ്യമായും അവമാനകരമായും വരികയില്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസത്തോടുകൂടി അദ്ദേഹം ഉടനെ എണീറ്റു രാജസന്നിധിയിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. പുറത്തിറങ്ങി നോക്കിയപ്പോള്‍ പൂര്‍ണചന്ദ്രന്‍ ആകാശമധ്യത്തിങ്കല്‍ പ്രകാശിച്ചു നില്‍ക്കുന്നതും നല്ല വിശദചന്ദ്രിക ലോകമെല്ലാം നിറഞ്ഞു പരന്നിരിക്കുന്നതും കാണപ്പെട്ടു. അതിനാല്‍ അത്യന്തം സന്തുഷ്ടഹൃദയനായ നമ്പൂരി വേഗത്തില്‍ രാജഭവനത്തിലെത്തി രാജാവു കിടന്നുറങ്ങുന്ന പള്ളിയറവാതില്ക്കല്‍ ചെന്നു മുട്ടി വിളിച്ചു. ഉടനെ രാജാവുണര്‍ന്ന് “ആരത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഞാന്‍തന്നെ, പുളിയാമ്പിള്ളി” എന്നു നമ്പൂരി ഉടനെ രാജാവു പുറത്തിറങ്ങി നോക്കിയപ്പോള്‍ പറഞ്ഞു. പൂര്‍ണചന്ദ്രനെയും ചന്ദ്രികാപ്രകാശത്തെയും കണ്ട് അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ രാജാവു ഭൃത്യന്മാരെപ്പറഞ്ഞയച്ചു നമ്പൂരിമാരെയെല്ലാം വിളിച്ചുവരുത്തി. എല്ലാവരും ഇതുകണ്ട് ഏറ്റവും അത്ഭുതപ്പെട്ടു. രാജാവു പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്ക് അനവധി സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു. അദ്ദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തെത്തിയപ്പോഴേക്കും ചന്ദ്രനും ചന്ദ്രികയും മറഞ്ഞു നല്ല ഇരുട്ടാവുകയും ചെയ്തു. ആ കാണപ്പെട്ടത് സാക്ഷാല്‍ ചന്ദ്രനും ചന്ദ്രികയുമല്ലായിരുന്നു എന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഭക്തവത്സലയായ ദേവി ഭക്തനായ നമ്പൂരിക്ക് അവമാനം സംഭവിക്കാതെ ഇരിക്കാന്‍ വേണ്ടി തന്റെ കുണ്ഡലങ്ങളില്‍ ഒന്നെടുത്ത് ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കയായിരുന്നു ചെയ്തത്. അത് കണ്ടവര്‍ക്കെല്ലാം ചന്ദ്രനായിട്ടു അതിന്റെ ശോഭ ചന്ദ്രികയായിട്ടു തോന്നി എന്നേയുള്ളൂ.

ഇപ്രകാരം പലരും പല വിധത്തില്‍ പരീക്ഷിച്ചിട്ടും പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിയെ അവമാനിക്കുന്നതിനോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മദ്യപാനത്തെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തുന്നതിനോ അദ്ദേഹത്തിനു ഭ്രഷ്ട് കല്പിക്കുന്നതിനോ കഴിഞ്ഞില്ല. ദേവിപ്രസാദം വേണ്ടതുപോലെ സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ളവരെ ജയിക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും കഴിയുന്നതല്ലല്ലോ.

പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി ഒരു നല്ല മന്ത്രവാദിയുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തെ മന്ത്രവാദത്തിനായി പലരും ക്ഷണിച്ചുകൊണ്ട് പോവുക പതിവായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒഴിച്ചാല്‍ ഒഴിയാത്ത ബാധ ഒന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. നമ്പൂരി മന്ത്രവാദത്തിനും മറ്റുമായി അന്യസ്ഥലങ്ങളില്‍ പോവുമ്പോള്‍ ദേവി പ്രത്യക്ഷമൂര്‍ത്തിയായിട്ട് അദ്ദേഹത്തോടുകൂടി പോവുക പതിവായിരുന്നു. എങ്കിലും അത് അന്യന്മാര്‍ക്ക് അപ്രത്യക്ഷം തന്നെ ആയിരുന്നു.

ഒരു ദിവസം നമ്പൂരി എവിടെയോ പോയി ഒരു മന്ത്രവാദം കഴിഞ്ഞ് അര്‍ധരാത്രി നമ്പൂരി മുമ്പും ദേവി പിമ്പുമായി ഇല്ലത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. കുറെ വഴി പോന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരിക്കല്‍ നമ്പൂരി തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ ദേവിയെക്കണ്ടില്ല. എവിടെപ്പോയതായിരിക്കും എന്നു സംശയിച്ചു കുറച്ചു നേരം തിരിഞ്ഞുനിന്നു. എന്നിട്ടും കാണായ്കയാല്‍ നമ്പൂരിക്കു വ്യസനമായി. ഒന്നന്വേ‌ഷിച്ചിട്ടുവേണം പോകാനെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം പോന്ന സ്ഥലത്തേക്കുതന്നെ തിരിയെപ്പുറപ്പെട്ടു. കുറച്ചു ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിക്കുസമീപം ഒരു പറയന്റെ മാടത്തില്‍ ഒരു പറയന്‍ ഒരു വാളും പീഠവും വെച്ചു ദേവിയെ പൂജിക്കുന്നതും കൊട്ടുന്നതും ചാറ്റുന്നതും ചില സ്തോത്രങ്ങള്‍ ചൊല്ലി സ്തുതിക്കുന്നതും ദേവി ആ പൂജ ഏറ്റുകൊണ്ട് ആ പീഠത്തിന്മേല്‍ ഇരിക്കുന്നതും നമ്പൂരി കണ്ടു. (ദേവിയെ പറയനു കാണാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നുതാനും). അവന്റെ പൂജയും മറ്റും കഴിയുന്നതുവരെ നമ്പൂരി എല്ലാം കണ്ടുംകൊണ്ട് വഴിയില്‍ത്തന്നെ നിന്നു. അതെല്ലാം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേവി എണീറ്റ് അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു നമ്പൂരിയൂടെ അടുക്കല്‍ വന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “അല്ലയോ ദേവി! ഈ പറമാടത്തിലും മറ്റും അവിടെന്നെഴുന്നെള്ളിയത് വലിയ കഷ്ടമാണ്. മന്ത്രതന്ത്രാദികളൊന്നുമില്ലാതെ നീചനായ ആ പറയന്‍ പൂജിച്ചതിനെ അവിടുന്നു കൈക്കൊള്ളുകയും അവന്റെ നിവേദ്യാംശത്തെ അവിടുന്നനുഭവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കണ്ടിട്ട് എനിക്ക് വളരെ വല്ലാതെ തോന്നി. ഇനി മേലാലെങ്കിലും ഇങ്ങനെയുള്ളതിനു പോകാതിരുന്നാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു ദേവി ചിരിച്ചുംകൊണ്ട് “അല്ലാ, അങ്ങ് ഇതുവരെ എന്റെ സ്വഭാവം നല്ലപോലെ അറിഞ്ഞിട്ടില്ല, അല്ലേ? അങ്ങേക്കു മനഃശുദ്ധിയും ഭക്തിയും മതിയായിട്ടില്ല. എന്നെക്കുറിച്ചു ഭക്തിയുള്ള എല്ലാവരും എനിക്കൊന്നു പോലെയാണ്.ചണ്ഡാലനെന്നും ബ്രാഹ്മണനെന്നുമുള്ള വ്യത്യാസം എനിക്കില്ല. ഭക്തിയുള്ളവര്‍ ആരു വിളിച്ചാലും എനിക്കവിടെ പോകാതിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ഞാന്‍ മന്ത്രതന്ത്രാദികളെക്കാള്‍ ഗണിക്കുന്നത് ഭക്തിയെയാണ്. ഈ തത്ത്വം അറിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത അങ്ങേടെ കൂടെ ഞാന്‍ വരുന്നില്ല. ഇനി അങ്ങേയ്ക്ക് എന്നെക്കാണാനും കഴിയില്ല എങ്കിലും പതിവിന്‍പ്രകാരം ഭക്തിയോടുകൂടി എന്നെ ഉപാസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ അങ്ങു വിചാരിക്കുന്ന കാര്യമെല്ലാം ഞാന്‍ സാധിപ്പിച്ചു തരികയും ചെയ്യാം” എന്നരുളിച്ചെയ്ത് അവിടെത്തന്നെ അന്തര്‍ധാനവും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ നമ്പൂരി മാംസചക്ഷുസ്സുകൊണ്ടു ദേവിയെ കണ്ടിട്ടില്ല. ദേവി അപ്രത്യക്ഷയായതിന്റെ ശേ‌ഷം അധികകാലം അദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരുന്നിട്ടുമില്ല.

പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിയെ മലയാളത്തില്‍ പല ദേശങ്ങളിലും പല ജനങ്ങളും ഇന്നും കുടുംബപരദേവതയായി വെച്ചാചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. കര്‍ക്കിടമാസത്തിലും തുലാംമാസത്തിലും മറ്റും പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്കു വെള്ളംകുടി വെയ്ക്കുക എന്നൊരു കാര്യവും പലേടത്തും നടപ്പുണ്ട്. പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്കു വെള്ളംകുടി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ സകല കാര്യങ്ങളും സാധിക്കുമെന്നാണ് ചിലരുടെ വിശ്വാസം. സന്തതിയുണ്ടാകാനായിട്ടും സമ്പത്തുണ്ടാകാനായിട്ടും ബാധോപദ്രവങ്ങള്‍, രോഗങ്ങള്‍ മുതലായവ മാറുന്നതിനായിട്ടു നമ്പൂരിക്കു വെള്ളംകുടി പ്രാര്‍ത്ഥിക്ക പലേടത്തും നടപ്പാണ്. മോ‌ഷണം തെളിയിക്കുന്ന വി‌ഷയത്തിലാണത്രെ ഇതു പ്രധാനം. പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിക്കു വെള്ളംകുടി പ്രാര്‍ഥിച്ചാല്‍ തെളിയാത്ത മോ‌ഷണം ലോകത്തിലില്ലെന്നാണ് ചിലര്‍ പറയുന്നത്. വെള്ളംകുടി പ്രാര്‍ഥിച്ചാല്‍ നാല്പത്തൊന്നു ദിവസത്തിനകം മോഷ്ടിച്ചവന്‍ മാപ്പു ചോദിച്ചുകൊണ്ടു മോ‌ഷണത്തൊണ്ടി ഉടമസ്ഥന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു നമസ്കരിക്കും. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ആ മോഷ്ടാവും അവന്റെ തറവാട്ടിലുള്ള എല്ലാവരും രക്തം ഛര്‍ദ്ദിച്ചു മരിക്കും. കാര്യം സാധിച്ചിട്ടു പ്രാര്‍ഥന നടത്താതെയിരുന്നാല്‍ മോഷ്ടാവിന്റെ അനുഭവംതന്നെ ഉടമസ്ഥനും സിദ്ധിക്കും. പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരിയുടെ സ്വഭാവം കായംകുളം വാളുപോലെ ഇരുഭാഗത്തും മൂര്‍ച്ചയുള്ളതാണ്. ഇദ്ദേഹത്തെപ്പോലെ ഉഗ്രമൂര്‍ത്തിയായിട്ടു വേറെ യാതൊരു മൂര്‍ത്തിയുമില്ല എന്നിങ്ങനെ പറയുകയും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവര്‍ ഇക്കാലത്തു ധാരാളമുണ്ട്. വളരെക്കാലം മുമ്പേ മരിച്ചുപോയിരിക്കുന്ന ഇദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയഭക്തിവിശ്വാസബഹുമാനങ്ങള്‍ ഇക്കാലംവരെ നിലനില്‍ക്കണമെങ്കില്‍, ഇദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ദിവ്യത്വങ്ങളും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും സാമാന്യമൊന്നുമല്ലായിരുന്നുവെന്നു എല്ലാവര്‍ക്കും ഊഹിക്കാവുന്നതാണ്.

ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലം കോഴിക്കോട്ടായിരുന്നു എന്നും ഇദ്ദേഹം ചരമഗതിയെ പ്രാപിചിട്ട് ഇപ്പോള്‍ അഞ്ഞൂറു സംവത്സരത്തില്‍ അധികമായിരിക്കുന്നു എന്നുമാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്.

അദ്ധ്യായം 12
കല്ലന്താറ്റില്‍ ഗുരുക്കള്‍

കോലത്തുനാട്ടുകാരനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ആയുധവിദ്യ അഭ്യസിക്കണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടുകൂടി കോഴിക്കോട്ടു വന്നുചേര്‍ന്നു. അവിടെ അക്കാലത്തെ മൂന്നാം മുറ രാജാവ് വലിയ അഭ്യാസിയായിരുന്നതിനാല്‍ ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ അദ്ദേഹത്തെ ചെന്നു കണ്ടു തന്റെ ആഗ്രഹം അറിയിച്ചു. രാജാവു സന്തോ‌ഷസമേതം ബ്രാഹ്മണന്റെ അപേക്ഷയെ സ്വീകരിച്ചു. ഒരു സുമുഹൂര്‍ത്തത്തിങ്കല്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ അഭ്യാസം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ ഒരു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ഗുരുവായ രാജാവു ശി‌ഷ്യനായ ബ്രാഹ്മണനോട് “ഇപ്പോള്‍ അങ്ങേപ്പിടിക്കാനായി എത്രപേര്‍ വന്നാല്‍ തടുത്തുനിര്‍ത്താ”മെന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ “പതിനായിരം പേരുവന്നാല്‍ ഒരു പ്രയാസവും കൂടാതെ ഞാന്‍ തടുത്തുനിര്‍ത്താം” എന്നുത്തരം പറഞ്ഞു. “അതുകൊണ്ടുമതിയായില്ല. കുറച്ചുകൂടി അഭ്യസിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു രാജാവു വീണ്ടും പഠിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്‍ അതിജാഗ്രതയോടുകൂടി പഠിച്ചും കൊണ്ടു താമസിച്ചു. അങ്ങനെ ഒരു കൊല്ലം കൂടെ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വീണ്ടും ഗുരു മേല്‍പ്രകാരം ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ “അയ്യായിരം പേരു വന്നാല്‍ തടഞ്ഞുനിര്‍ത്താം” എന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍ പറഞ്ഞു. “ഇനിയും മതിയായില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു പിന്നെയും അഭ്യസിപ്പിച്ചു.

ഇങ്ങനെ ഓരോ കൊല്ലം കൂടുമ്പോള്‍ മേല്‍പ്രകാരം ഗുരു ചോദിക്കയും ശി‌ഷ്യന്‍ “രണ്ടായിരം പേരെത്തടുക്കാം, ആയിരംപേരെത്തടുക്കാം, അഞ്ഞൂറുപേരെത്തടുക്കാം” എന്നിങ്ങനെ പറയുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഇപ്പോള്‍ എന്തു തോന്നുന്നു” എന്നു ഗുരു ചോദിച്ചു. “ഒരാള്‍ വന്നാല്‍ തടഞ്ഞുനിര്‍ത്താമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്” എന്നു ശി‌ഷ്യന്‍ ഉത്തരം പറഞ്ഞു. “ഇനിയും മതിയായെന്നു തോന്നുന്നില്ല. കുറച്ചുകൂടെ പഠിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു ഗുരു പിന്നെയും പഠിപ്പിക്കയും ശി‌ഷ്യന്‍ പഠിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഈ ഗുരുശി‌ഷ്യന്മാരുടെ മേല്‍പറഞ്ഞ ചോദ്യോത്തരങ്ങള്‍കൊണ്ട് അല്പജ്ഞാനം അഹമ്മതിയെ ഉണ്ടാക്കുന്നതാണെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നു. ആദ്യം ബ്രാഹ്മണന്‍ നിരോധനമാര്‍ഗങ്ങളല്ലാതെ പരാക്രമണവൈ‌ഷമ്യങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കായ്കയും പിന്നീട് അതുകൂടെ ഗ്രഹിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടാണ് മേല്‍പ്രകാരം പറഞ്ഞത്.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചുകാലംകൂടെ കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്ക് ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒരൊന്നാന്തരം അഭ്യാസിയായിത്തീര്‍ന്നു. ഇനി പഠിച്ചതു മതി എന്ന് അദ്ദേഹത്തിനുതന്നെ തോന്നിത്തുടങ്ങി. എങ്കിലും ഗുരു സമ്മതിച്ചില്ല. ശി‌ഷ്യവത്സലനായ ആ രാജാവ് “പോരാ പോരാ, മെയ്യു കണ്ണാകണം” എന്നു പറഞ്ഞുംകൊണ്ടു പിന്നെയും അഭ്യസിപ്പിച്ചു.

ഇങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ രാവിലെ പതിവുള്ള അഭ്യാസവും കഴിഞ്ഞു തേച്ചുകുളിക്കാനായി സര്‍വാംഗം എണ്ണയും തേച്ചുകൊണ്ടു പുറപ്പെട്ടു. ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെയുള്ള ഒരു മതില്‍ക്കെട്ടിനകത്തിരുന്നാണ് എണ്ണ തേച്ചത്. ആ മതില്‍ക്കെട്ടില്‍നിന്ന് പുറത്തേക്കിറങ്ങുന്നതിനുള്ള വാതില്‍ക്കല്‍ മതില്‍ക്കു പുറത്തായിട്ടു രണ്ടുവശത്തും ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോ കുന്തവും പിടിച്ചുകൊണ്ടു നില്ക്കുന്നതിനും ബ്രാഹ്മണന്‍ വാതില്‍ക്കല്‍ വന്നിറങ്ങുമ്പോള്‍ രണ്ടുപേരും രണ്ടുവശത്തുനിന്നു പെട്ടെന്നു കുത്തുന്നതിനും കല്പനകൊടുത്തു രണ്ടുപേരെ ഗുരുവായ രാജാവു നിര്‍ത്തീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. രാജാവും അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്തു മറഞ്ഞിരുന്നിരുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്‍ ഈ വിവരമൊന്നും അറിയാതെ പതിവുപോലെ വാതില്‍ക്കല്‍ വന്ന് പുറത്തേക്കിറങ്ങി. പെട്ടെന്നു രണ്ടുവശത്തും നിന്നിരുന്ന കുന്തക്കാര്‍ ഓരോ കുത്തും വെച്ചുകൊടുത്തു. കുത്തുകൊണ്ടതിന്റെ ശേ‌ഷമേ ബ്രാഹ്മണന്‍ കുന്തക്കാരെ കണ്ടുള്ളൂ. എങ്കിലും ഉടനെ അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു ചാടിക്കളഞ്ഞു. ഗുരുവായ രാജാവു വെളിയില്‍ ഇറങ്ങിവന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ രണ്ടു കുന്തത്തിന്റെയും അറ്റത്ത് എണ്ണ പറ്റിയും ബ്രാഹ്മണന്റെ ദേഹത്ത് തൊലിപോലും മുറിയാതെയും ഇരിക്കുന്നതായും കണ്ടു. രാജാവു വളരെ സന്തോഷിച്ച്, “ഇതാണ് മെയ്യ് കണ്ണാകണം എന്നു പറയാറുള്ളതിന്റെ അര്‍ഥം. ഇനി അഭ്യാസം മതിയാക്കാം” എന്നു ശി‌ഷ്യനോടു പറഞ്ഞു. “എല്ലാം അവിടുത്തെ കൃപ” എന്നു ശി‌ഷ്യനും പറഞ്ഞു. രാജാവു കോവിലകത്തേക്കും ബ്രാഹ്മണന്‍ കുളിക്കാനുംപോകയും ചെയ്തു. രാജാവ് ഇപ്രകാരം തന്റെ പ്രിയശി‌ഷ്യനെ കുന്തംകൊണ്ട് കുത്തിച്ചതു ശി‌ഷ്യന്റെ അഭ്യാസബലത്തെ പരീക്ഷിക്കുന്നതിനായിട്ടും ഇതുകൊണ്ടു തന്റെ ശി‌ഷ്യന് അപകടമൊന്നും പിണയുകയില്ലെന്നുള്ള നിശ്ചയമുണ്ടായിട്ടും ആണെന്നുള്ളതു പ്രത്യേകം പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. കണ്ണില്‍ എന്തെങ്കിലും പോകുന്നതിനു കൊള്ളാന്‍ തുടങ്ങുമ്പോള്‍ എത്രയും വേഗത്തില്‍ അതു അടഞ്ഞുപോകുന്നുവല്ലോ. അതുപോലെയുള്ള സ്വാധീനത ശരീരത്തിനുമുണ്ടാകണമെന്നതാണ് “മെയ്യും കണ്ണാകണം” എന്നുള്ളതിന്റെ അര്‍ഥം. അത്യന്തം ഊക്കോടുകൂടി കുത്തിയ അതിനിശിതങ്ങളായ കുന്തങ്ങള്‍ തന്റെ ദേഹത്തില്‍ കൊണ്ടതിന്റെശേ‌ഷം വിവരമറിഞ്ഞു തൊലിമുറിയുന്നതിനു മുമ്പായി ചാടിക്കളയണമെങ്കില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു എത്രമാത്രം മെയ്സ്വാധീനമുണ്ടായിരിക്കണം.അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മെയ്യു കണ്ണാകണമെന്നു ഗുരുവിനുണ്ടായിരുന്ന അഭിപ്രായം സഫലമായി എന്നറികയാലാണ് ഗുരു “ഇനി അഭ്യാസം മതിയാക്കാം” എന്നു സമ്മതിച്ചതെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ബ്രാഹ്മണന്‍ പിന്നെയും കുറച്ചുകാലം ഗുരുസന്നിധിയില്‍ താമസിച്ചു തനിക്കുണ്ടായിരുന്ന സന്ദേഹങ്ങള്‍ സകലവും തീര്‍ത്തതിന്റെശേ‌ഷം യഥാശക്തി ഗുരുദക്ഷിണയും കഴിച്ച് അനുഗ്രഹവും വാങ്ങി അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു.

അനന്തരം അദ്ദേഹം ഓരോ രാജ്യങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ക്രമേണ കായംകുളത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. ആ രാജ്യം അന്നു തിരുവിതാംകോട്ടേക്കു ചേര്‍ന്നിട്ടില്ലായിരുന്നു. കായംകുളത്തു രാജാവിനെ ചെന്നുകണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കല്പനപ്രകാരം അവിടത്തെ സൈന്യങ്ങളെ ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് കുറഞ്ഞൊരു ദിവസം അവിടെ താമസിച്ചു. എങ്കിലും അധികകാലം താമസിയാതെ അവിടത്തെ രാജാവിന്റെ നടപടികള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് അത്ര രസിക്കായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു പൊയ്ക്കളഞ്ഞു.

പിന്നെയും പലസ്ഥലങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ച് ഒടുക്കം അദ്ദേഹം അക്കാലത്തു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാരെഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്ന പത്മനാഭപുരത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ 933-ല്‍നാടുനീങ്ങിയ പ്രസിദ്ധനായ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു നാടുവാഴുന്ന കാലമായിരുന്നു. അവിടുന്ന് അവിടുത്തെ ഭാഗിനേയനായ 973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ രാമവര്‍മ മഹാരാജാവിനെ ആയുധവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നതിനായി അനേകം അഭ്യാസികളെ വരുത്തിപ്പരീക്ഷിച്ചിട്ടും ബോധിക്കാതെ എല്ലാവരെയും പറഞ്ഞയച്ചിട്ട് ഇനി എന്തു വേണ്ടൂ എന്നു വിചാരിച്ചുംകൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്താണ് ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെ ചെന്നുചേര്‍ന്നത്.

ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെ എത്തിയതിന്റെശേ‌ഷം മുഖം കാണിക്കണമെന്നാഗ്രഹിച്ചു. വിവരം തിരുമനസ്സിലെ സേവകന്മാര്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഇദ്ദേഹം ഒരു വലിയ അഭ്യാസിയാണെന്നുള്ള വിവരംകൂടെ തിരുമനസ്സറിയിക്കണമെന്നും പ്രത്യേകം പറഞ്ഞിരുന്നു. സേവകന്മാര്‍ എല്ലാ വിവരവും തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേദിവസം പകല്‍ പന്ത്രണ്ടു മണിക്കു തിരുമുമ്പാകെ ചെല്ലുന്നതിനു കല്പനയുണ്ടായി. ബ്രാഹ്മണന്‍ കല്പനപ്രകാരം പിറ്റേ ദിവസം പന്ത്രണ്ടു മണിയാകാറായപ്പോള്‍ കോട്ടവാതില്ക്കല്‍ ചെന്നു. അപ്പോഴേക്കും മഹാരാജാവിന്റെ കല്പനപ്രകാരം കോട്ടവാതിലുകളെല്ലാം അടയ്ക്കുകയും കോട്ടയ്ക്കകത്തു കോട്ടമതിലിനോടടുത്ത് ഓരോ തീണ്ടാമതി അകലത്തോളമിട എല്ലാ സ്ഥലത്തും വലിയ ആന്തങ്ങള്‍ (ഒരാള്‍ പൊക്കത്തിലുള്ള ഇരുമ്പാണികള്‍) അടുപ്പിച്ചടുപ്പിച്ചു തറയ്ക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്‍ കോട്ടയ്ക്കു ചുറ്റും നടന്നു നോക്കീട്ട് എല്ലാ വാതിലുകളും അടച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണുകയാല്‍ ഇതു തന്നെ പരീക്ഷിക്കാനാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായി. ഉടനെ അദ്ദേഹം അരയും തലയും മുറുക്കി, വാളും പരിചയുമെടുത്ത് പിടിച്ച് താണുനിന്നു ചില ചുവടുകള്‍ വച്ചിട്ടു കോട്ടമതിലിന്റെ മീതെ അകത്തേക്കു ചാടി. അകത്ത് ആന്തങ്ങള്‍ തറച്ചിരിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല.ചാടിപ്പൊങ്ങി കോട്ടമതിലിന്റെ മീതേക്കൂടി അകത്തേക്കു ചെന്നപ്പോഴാണ് കാലുകള്‍ നിലത്തു കുത്താനിടമില്ലാതെ അടുപ്പിച്ച് ആന്തങ്ങള്‍ തറച്ചിരിക്കുന്നത് കണ്ടത്. ബുദ്ധിശാലിയും അഭ്യാസിയുമായ അദ്ദേഹം മേല്‍ഭാഗത്തു നിന്നു താഴെ എത്തുന്നതിനു മുമ്പായി തത്കാലോചിതമായ ഒരു കൗശലം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ച് അപ്രകാരം ചെയ്തു. എങ്ങനെയെന്നാല്‍ തന്റെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന പരിച മലര്‍ത്തിപ്പിടിച്ച് ഒരാന്തത്തിന്റെ മീതെ വച്ചു കാലുകള്‍ രണ്ടും ആ പരിചയ്ക്കകത്തു ചവിട്ടിയുംകൊണ്ടു ചെന്നചെലവിനെ ഒന്നിരുന്നു. അവിടെയിരുന്നുകൊണ്ടും പിന്നോക്കം ചാടി കോട്ടമതില്‍ തൊടാതെ പുറത്തുവന്നു. നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്ങനെയുള്ള അഭ്യാസികള്‍ക്കും ഒന്നു ചാടിയാല്‍ പിന്നെ അവിടെനിന്നു ചാടണമെങ്കില്‍ കാലൊന്ന് ഊന്നാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. അതിനാലാണ് അദ്ദേഹം അങ്ങനെ ചെയ്തത്.

ബ്രാഹ്മണന്‍ കോട്ടയ്ക്കു പുറത്തു വന്നതിന്റെശേ‌ഷം കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ കാത്തുനിന്നിരുന്ന ശേവുകക്കാരോട് “എന്നെ കല്പിച്ചന്വേ‌ഷിച്ചെങ്കില്‍ ഞാനിവിടെ വന്നിരുന്നു എന്നും കോട്ടവാതില്‍ അടച്ചിരുന്നതിനാല്‍ അകത്തു കടക്കുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ മടങ്ങിപ്പോയി എന്നും അറിയിച്ചേക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം പോകാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഇതെല്ലാം നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്ന മഹാരാജാവ് വളരെ വിസ്മയത്തോടും സന്തോ‌ഷത്തോടുംകൂടി ആളയച്ചു. കോട്ടവാതില്‍ തുറപ്പിച്ചു ബ്രാഹ്മണനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തിസന്തോ‌ഷസമേതം തത്ക്കാലം കുറഞ്ഞൊന്ന് അരുളിച്ചെയ്കയും അക്കാലത്തു ബാല്യമായിരുന്ന രാമവര്‍മ രാജാവിനെ ആയുധാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിനായി കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരം ബ്രാഹ്മണന്‍ രാജഗുരുവായിത്തീരുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തറവാട്ടെയ്ക്കു “ഗുരുക്കള്‍” എന്നൊരു സ്ഥാനവും കരമൊഴിവായിട്ട് അനേകം വസ്തുക്കളും കല്പിച്ചുകൊടുത്തു. “കല്ലന്താറ്റില്‍” എന്നുള്ളത് ഈ ബ്രാഹ്മണന്റെ സ്വതേയുള്ള ഭവനപ്പേരാണ്. കല്ലാന്താറ്റില്‍ഗുരുക്കളെ ബ്രാഹ്മണര്‍ മുതലായവര്‍ ഇന്നും ഗുരുക്കളെന്നും ശൂദ്രര്‍ മുതലായവര്‍ ഗുരുക്കളച്ഛന്‍ എന്നുമാണ് പറയുന്നത്.

തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു തന്നെ സ്ഥിരമായി എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ഗുരുക്കളുടെ താമസവും തിരുവനന്തപുരത്തായി. അവിടെ അദ്ദേഹത്തിന് അനേകം സ്ഥാനമാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുത്തതുകൂടാതെ പതിവായിപ്പാര്‍ക്കുന്നതിന് ഒരു മഠവും കല്പിച്ചു പണിയിച്ചുകൊടുത്തു.

ഇപ്രകാരം അനേകം സ്ഥാനമാനങ്ങളും രാജസന്നിധിയില്‍നിന്നു പലവിധത്തിലുള്ള ആദായങ്ങളും കരമൊഴിവായി വളരെ വസ്തുക്കളും കിട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗുരുക്കള്‍ കോലത്തുനാട്ടില്‍നിന്ന് തന്റെ കുടുംബം മുഴുവനും ഇവിടെ വരുത്തി, സ്വജനങ്ങള്‍ അധികമുള്ള തിരുവല്ലായില്‍ ഒരു ഭവനമുണ്ടാക്കി കുടുംബത്തെ അവിടെ സ്ഥിരതാമസമാക്കി.

ഇപ്പോഴും കല്ലന്താറ്റില്‍ ഗുരുക്കളുടെ കുടുംബത്തില്‍ ഒരു ക്ഷയവും ബാധിച്ചിട്ടില്ല. അവര്‍ നല്ല ധനവാന്മാരായിട്ടു തന്നെ ഇരിക്കുന്നു. അവര്‍ക്കു തിരുവനന്തപുരത്തു രാജസന്നിധിയിലുള്ള സ്ഥാനമാനങ്ങള്‍ക്കും ബഹുമാനത്തിനും ഇക്കാലം വരെ കുറവു വന്നിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പൂജയെടുപ്പിന് വിദ്യാരംഭത്തിനായി പൂജപ്പുരയില്‍ എഴുന്നള്ളുമ്പോള്‍ ഗുരുക്കള്‍ക്കു ഗുരുദക്ഷിണ ചെയ്ക പതിവാണ്. ഇക്കാലത്തു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ക്ക് ആയോധനവിദ്യാഭ്യാസം ആവശ്യമല്ലാത്തതിനാല്‍ അത് ചെയ്യാറുമില്ല. ഇപ്പോള്‍ ഉള്ള ഗുരുക്കന്മാര്‍ക്ക് ഈ വിദ്യ അറിഞ്ഞുകൂടാ. എങ്കിലും ഈ രാജവംശത്തിന്റെ കളരിസ്ഥാനം ഇന്നും വഹിക്കുന്നത് കല്ലന്താറ്റില്‍ ഗുരുക്കള്‍ തന്നെ ആണ് .

സാക്ഷാല്‍ ഗുരുക്കളുടെ ശി‌ഷ്യസാമര്‍ഥ്യത്തിന്റെ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളായിട്ട് അനേകം കഥകളുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയെല്ലാം ഇവിടെ വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. എങ്കിലും ചുരുക്കത്തില്‍ ഒരു കഥ പറയാം.

973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ രാമവര്‍മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഏകദേശം വാര്‍ദ്ധക്യമായതിന്റെ ശേ‌ഷം നടത്തിയതായ 967-ആമാണ്ടത്തെ മുറജപക്കാലത്ത് തിരുവനന്തപുരത്തു കൂടിയിരുന്ന അസംഖ്യം ബ്രാഹ്മണരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ അഭ്യാസികളായിട്ടും ചിലരുണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നല്ല അഭ്യാസിയായിരുന്നതിനാല്‍ അഭ്യാസികളായിട്ടുള്ളവരുടെ പേരിലൊക്കെ അവിടേക്ക് വളരെ പ്രതിപത്തിയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അഭ്യാസികളായിട്ടുള്ളവരെ ഒക്കെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി വല്ലതുമൊക്കെ കല്പിച്ചു സമ്മാനിക്കയും പതിവായിരുന്നു. സാക്ഷാല്‍ ഗുരുക്കളുടെ കാലം ഇക്കാലത്തിനു വളരെമുമ്പെ കഴിഞ്ഞുപോയിരുന്നു എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.

ഇങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം “മുണ്ട്യൂര്” എന്നു ഭവനപ്പേരുള്ള അഭ്യാസിയായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ കൗപീനം മാത്രം ധരിച്ച് എണ്ണയും തേച്ചുകൊണ്ട് കുളിക്കാനായി പത്മതീര്‍ത്ഥക്കരെ നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ വൃദ്ധനായ ഒരു വിരുത്തിക്കാരന്‍ നായര്‍ ഒരു നെയ്ക്കുടവും തലയില്‍വച്ചുകൊണ്ട് അതിലേ കടന്നുപോയി. ആ നായരുടെ കക്ഷത്തില്‍ ഒരു നല്ല വടിയിരിക്കുന്നതുകണ്ട് ഈ ബ്രാഹ്മണന്‍ “എടാ ആ വടി എനിക്കു തരാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നായര്‍ “അവിടേക്കു ചെറുപ്പമാണല്ലോ. വടി വയസ്സായ എനിക്കു വേണ്ടതല്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “നീ വേറെ ഒന്നുണ്ടാക്കിക്കോ” എന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍ പറഞ്ഞു. “അത് അവിടേക്കാകാമല്ലോ” എന്നു നായര്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ “നീ തന്നില്ലെങ്കില്‍ വടി ഞാന്‍ മേടിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നായര്‍ “എന്നാലങ്ങനെയാവട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു നടന്നുതുടങ്ങി.ബ്രാഹ്മണന്‍ പിന്നാലെ ചെന്നു നായരുടെ കക്ഷത്തിലിരിക്കുന്ന വടിയുടെ അറ്റത്തു പിടിച്ചു വലിച്ചു. ഒരു കൈകൊണ്ടു പിടിച്ചുവലിച്ചിട്ടു വരായ്കയാല്‍ രണ്ടുകൈകൊണ്ടും മുറുകെ പിടിച്ചു വളരെ ശക്തിയോടുകൂടി പുറകോട്ടു വലിച്ചു. എന്നിട്ടും വടി കിട്ടിയില്ലെന്നുതന്നെയുമല്ല, വടി നായരുടെ കക്ഷത്തില്‍ ഇരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു കടുകിടയെങ്കിലും മാറുകയാകട്ടെ നായരുടെ നടപ്പിനു സ്വല്പമെങ്കിലും താമസം സംഭവിക്കുകയാകട്ടെ ചെയ്തില്ല. എന്നിട്ടും ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒഴിച്ചു പോകുന്നില്ലെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ നായര്‍ അവിടെനിന്നുകൊണ്ട് വലത്തൂട്ട് ഒന്നു വട്ടത്തില്‍ ചുറ്റിത്തിരിഞ്ഞിട്ടു നേരെ ഉത്സവമഠത്തിലേക്കു നടന്നുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ എന്തുകൊണ്ടോ വടിയിന്മേല്‍ പിടിച്ചിരിക്കുന്ന പിടുത്തം വിട്ടുംവെച്ചു പോരാന്‍ പാടില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം മുണ്ടുടുക്കാതെ, എണ്ണയും തേച്ചുവെയിലുംകൊണ്ടു വടിയുടെ അറ്റത്തു പിടിച്ചുംകൊണ്ടു നായരുടെ പിന്നാലെതന്നെ പോയി. നായര്‍ ഉത്സവമഠത്തില്‍ ചെന്നു നെയ്ക്കുടം താഴെയിറക്കിവെച്ച് അവിടെ നിന്നു. വടിയുടെ അറ്റത്ത് പിടിച്ചുംകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണനും അവിടെ നിലയായി. നായര്‍ നെയ്യെല്ലാം അളന്നേല്പിച്ച് പറ്റുചിട്ടി വാങ്ങിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം എങ്ങനെയോ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടറിഞ്ഞ് ഈ നായരെ വിളിച്ചു തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെല്ലുവാന്‍ കല്പനയായി. ഉടനെ ഒരു ഹരിക്കാരന്‍ വന്നു പറയുകയാല്‍ നായര്‍ കൊട്ടാരത്തിലേക്കു നടന്നുതുടങ്ങി. വടിവിട്ടുംവെച്ചു പോരാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായ്കയാല്‍ പിന്നാലെ ബ്രാഹ്മണനും പോയി. തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നപ്പോള്‍ “ഹേ!മുണ്ട്യൂര് എന്താ ഇങ്ങനെ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ വളരെ ലജ്ജിച്ചു എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. താനൊരഭ്യാസിയും ചെറുപ്പക്കാരനുമായിട്ട് ഇങ്ങനെ ഒരപകടത്തിലകപ്പെട്ടു വൃദ്ധനായ ഒരു നായരുടെ പിന്നാലെ മുണ്ടുമുടുക്കാതെ തിരുമുമ്പാകെ ചെല്ലുന്നതിനു സംഗതിയായല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ലജ്ജയും വ്യസനവും സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട് എമ്പ്രാന്‍ കരഞ്ഞുതുടങ്ങി.അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ആ സാധു ബ്രാഹ്മണനെ വിട്ടേയ്ക്കൂ” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ നായര്‍ “അടിയന്‍” എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടെ നിന്നുംകൊണ്ട് ഇടത്തൂട്ട് ഒന്നു തിരിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്റെ പിടിവിട്ടു. “ഇനി വേഗം പോയി ഊണു കഴിച്ചുവരൂ” എന്നു കല്പിച്ചു.

ബ്രാഹ്മണന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. നായര്‍ ബ്രാഹ്മണനോടു ചെയ്ത പ്രയോഗം തിരുമനസ്സിലേക്കും അറിയാമായിരുന്നു. എങ്കിലും അതു സാധാരണക്കാരായ അഭ്യാസികള്‍ക്ക് അറിഞ്ഞുകൂടാത്തതായിരുന്നതിനാല്‍ ഈ നായര്‍ സാമാന്യനല്ലെന്നും ഈ നായരെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അയാള് എവിടെവെച്ചോ താന്‍ മുമ്പൊരിക്കല്‍ കണ്ടിട്ടുണ്ടെന്നും തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നുകയാല്‍ “നീ എവിടുത്തുകാരനാണ്, ആരാണ്” എന്നൊക്കെ കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നായര്‍ തൊഴുതുംകൊണ്ടു താഴെ വരുന്ന പ്രകാരം വിനയപൂര്‍വം അറിയിച്ചു.

“അടിയന്‍ കായംകുളത്തുകാരന്‍ ഒരു ശൂദ്രനാണ്. തിരുമനസ്സിലെ വിരുത്തിക്കാരില്‍ ഒരുവനാണ്. ഇവിടെ മുറജപമടിയന്തിരം വകയ്ക്കു നെയ്യേല്‍പ്പിക്കനായി വിടകൊണ്ടതാണ്. കല്പിച്ച് അടിയനെക്കുറിച്ച് ഓര്‍ക്കാനിടയുണ്ട്”. ഇത്രയും കേട്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഓര്‍മ്മയുണ്ടായി. എങ്കിലും സംഗതി അയാളെക്കൊണ്ടുതന്നെ പറയിക്കാനായി “ഓര്‍ക്കാനുള്ള കാരണമെന്താണ്” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നായര്‍, “തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കായംകുളം പിടിക്കാനായി എഴുന്നള്ളിയകാലത്തു കോട്ടയ്ക്കു മീതെ കുതിരയെ ചാടിച്ചപ്പോള്‍ കുതിര ഒരു വെട്ടു കൊള്ളുകയാല്‍ കോട്ടയ്ക്കു പുറത്തേക്കു വീഴുകയും തിരുമേനി കോട്ടയ്ക്കകത്തേക്കു ചാടുകയും ചെയ്തതു തിരുമനസ്സില്‍ ഓര്‍മയുണ്ടായിരിക്കുമല്ലോ. അന്നു കൊത്തളത്തില്‍ ഒളിച്ചിരുന്നു കുതിരയുടെ കാല്‍ വെട്ടിയത് അടിയനാണ്. ആ സമയം കല്പിച്ച് അടിയനെ കണ്ടിട്ടുണ്ടല്ലോ” എന്നറിയിച്ചു. “ശരി, ഇതും നമുക്ക് ഓര്‍മയുണ്ട്. നിന്നെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ നമുക്ക് മനസ്സിലായി. എങ്കിലും ചോദിച്ചു എന്നേ ഉള്ളൂ. നീ കായംകുളം രാജാവിന്റെ ഒരു സൈനികന്‍ ആയിരുന്നു അല്ലേ?” എന്നു കല്പിച്ചു. നായര്‍ “അടിയന്‍” എന്നറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നിട്ടിപ്പോള്‍ ഇവിടെ നെയ്ചുമടുംകൊണ്ടുവന്നതെന്താണ്” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. നായര്‍, “അന്ന് അടിയന്റെ കരിക്കാടി അതായിരുന്നു. ഇന്ന് അടിയന്റെ കരിക്കാടി ഇതാണ്” എന്നറിയിച്ചു. മഹാരാജാവ് സന്തോ‌ഷിച്ച്, “ശരി അന്നന്നു തിന്നുന്ന ചോറിന്റെ നന്ദി കാണിക്കുന്നതു പുരു‌ഷധര്‍മ്മമാണ്. ഇങ്ങനെതന്നെ വേണം” എന്നു കല്പിച്ചു. പിന്നെയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും ആ നായരുംകൂടി വിദ്യാഭ്യാസസംബന്ധമായും മറ്റും കുറഞ്ഞോരു നേരം സംഭാ‌ഷണം ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നായരും സാക്ഷാല്‍ ഗുരുക്കളുടെ ശി‌ഷ്യനാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അയാളെക്കുറിച്ചു വിശേ‌ഷിച്ചും തിരുമനസ്സില്‍ ഒരു സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി. തങ്ങളുടെ സതീര്‍ഥ്യന്മാരെക്കുറിച്ച് ഒരു പ്രത്യേകസ്നേഹം എല്ലാവര്‍ക്കും ഉണ്ടാകുന്നതാണല്ലോ.ഉച്ചതിരിഞ്ഞു വീണ്ടും വരാമെന്നു കല്പിച്ച് അപ്പോള്‍ നായരെ പറഞ്ഞയച്ചു.

ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ അഭ്യാസികളായിട്ടുള്ള ബ്രാഹ്മണരെല്ലാം തിരുമുമ്പാകെ എത്തി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ മുണ്ട്യൂര് എന്ന ബ്രാഹ്മണനും ഉണ്ടായിരുന്നു. കായംകുളത്തുകാരന്‍ നായരും വന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ അണ്ഡാകൃതിയായിട്ട് ഒരു വലിയ ഇരുമ്പുകട്ടി കിടപ്പുണ്ടായിരുന്നു. “ഇത് ആര്‍ക്കെങ്കിലും എടുത്തു പൊക്കാമോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. ഇതുകേട്ട് അഭ്യാസികളായിട്ടുള്ള ഓരോ ബ്രാഹ്മണന്‍ ചെന്ന് എടുത്തുനോക്കി. ആ കട്ടിയൊന്ന് ഇളക്കാന്‍പോലും ആര്‍ക്കും കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം മുണ്ട്യൂര് ബ്രാഹ്മണന്‍ മുട്ടോളം പൊക്കി. പിന്നെ നായരെടുത്ത് അരയോളം പൊക്കി. പിന്നെ അതെടുക്കാന്‍ ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒടുക്കം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “നമുക്കിപ്പോള്‍ വാര്‍ദ്ധക്യംകൊണ്ടു ക്ഷീണമായി. എങ്കിലും ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കാം” എന്നു കല്പിച്ചുകൊണ്ട്

ചെന്നെടുത്ത് കഴുത്തോളം പൊക്കി “വിദ്യാഭ്യാസകാലത്ത് ഇതെടുത്ത് ദിവസംതോറും ആയിരം പ്രാവശ്യം വീതം തലയ്ക്കുമീതെ പൊക്കി പുറകോട്ടിടാറുണ്ട്. ഇപ്പോള്‍ ഒന്നും വയ്യാതെയായി” എന്നും കല്പിച്ചു. വളരെ വയസ്സും ക്ഷീണവുമായ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എടുത്തുപൊക്കിയ ഇരുമ്പുകട്ടി ചെറുപ്പക്കാരായ തങ്ങള്‍ക്ക് ഒന്നിളക്കാന്‍പോലും കഴിഞ്ഞില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അഭ്യാസികളെന്ന നാട്യത്തോടുകൂടി അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം ലജ്ജിച്ചുപോയി.

കായംകുളത്തുകാരന്‍ നായര്‍ക്ക് സബഹുമാനം അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടൂത്തതു കൂടാതെ, ആജീവനാന്തം അനുഭവിച്ചു അയാള്‍ക്കുള്ള വിരുത്തിവസ്തു ഊഴിയംകൂടാതെ കൊള്ളുന്നതിനും കല്പിച്ചതിനും പുറമേ പ്രതിമാസം കുറേ പണം അടുത്തൂണായിട്ടും കല്പിച്ചു പതിച്ചുകൊടുത്തു. ഗുരുക്കളുടെ ശിക്ഷാസാമര്‍ഥ്യം നിമിത്തം രാമവര്‍മ മഹാരാജാവിനു സിദ്ധിച്ച അഭ്യാസബലം ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ളതാകയാല്‍ അധികം വിസ്തരിക്കണമെന്നില്ല. എങ്കിലും അവിടുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞയുടനെ ഉണ്ടായ ഒരു സംഗതി മാത്രം പറയാം. തിരുമനസ്സുകോണ്ട് ഗുരുക്കളുടെ അടുക്കല്‍ വിദ്യാഭ്യാസം തുടങ്ങി കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുതല്‍ അവിടുത്തെ മാതുലനായ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ്, കോഴിക്കോട്ട് രാജാവ് ഗുരുക്കളുടെ അഭ്യാസകാലത്ത് ചോദിച്ചതുപോലെ ചോദിക്കയും ഗുരുക്കള്‍ അന്നു പറഞ്ഞതുപോലെ പതിനായിരം പേരെ തടുക്കാമെന്നും അയ്യായിരം പേരെത്തടുക്കാമെന്നുമൊക്കെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉത്തരം അറിയിക്കയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഒടുക്കം അഭ്യാസം ഒട്ടു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരത്തില്‍ മാളികയില്‍ എഴുന്നള്ളി നില്ക്കുന്ന സമയം രാമവര്‍മ മഹാരാജാവ് മാളികയിലേക്കു കോവണിയില്‍ക്കൂടെ കയറിച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ മഹാരാജാവ് കോവണി വതില്ക്കല്‍ ഒരു വശത്തേക്കു മാറി, ഒളിച്ചുനില്‍ക്കുകയായിരുന്നു. രാമവര്‍മമഹാരാജാവിനു തന്റെ മാതുലന്‍ നില്‍ക്കുന്നതു കാണാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അവിടുന്നു കോവണിയില്‍ക്കൂടെ കയറി ഒട്ടു മുകളിലായ സമയം മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ മഹാരാജാവു തന്റെ കയ്യിലിരുന്ന പള്ളിവാള്‍കൊണ്ടു രാമവര്‍മ മഹാരാജാവിന്റെ കഴുത്തു നോക്കി ഒരു വെട്ടുകൊടുത്തു. വെട്ടു കഴുത്തില്‍ കൊണ്ടതിന്റെ ശേ‌ഷമേ രാമവര്‍മ മഹാരാജാവ് അറിഞ്ഞുള്ളൂ. എങ്കിലും അവിടുന്നു തൊലി മുറിയുന്നതിനു മുമ്പായി ആ കോവണിപ്പടിയില്‍ താണിരുന്നുകളഞ്ഞു. വെട്ടു കൊട്ടാരമാളികയുടെ ഒരു കഴുക്കോലിനു കൊള്ളുകയാല്‍ കഴുക്കോല്‍ മുറിഞ്ഞുപോയി. ഉടനെ ഗുരുക്കള്‍ അവിടെയെത്തി, “അവിടുന്ന് ഈ കഠിനപ്രവൃത്തി ചെയ്തതെന്താണെ”ന്ന് ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ മഹാരാജാവ് “ഒന്നുമില്ല. ഉണ്ണിയുടെ വിദ്യാഭ്യാസം കഴിയാറായല്ലോ. അയാള്‍ വല്ലതും പഠിച്ചിട്ടുണ്ടോ എന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കുകയായിരുന്നു. ഇപ്രകാരമുള്ള ചതിപ്രയോഗങ്ങള്‍ ശത്രുക്കളില്‍നിന്നു സാധാരണയായി സംഭവിക്കാവുന്നതാണ്. അതില്‍ നിന്ന് സ്വാത്മരക്ഷ ചെയ്യാന്‍ കഴിയാത്തവര്‍ ഈ വംശത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്നിട്ടു പ്രയോജനമില്ല. അതിനു കഴിയുന്നവനാണെങ്കില്‍ ഇതുകൊണ്ടു വൈ‌ഷമ്യം ഒന്നും വരാനുമില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ ചെയ്തതാണ്” എന്നു കല്പിച്ചു. “എന്റെ ഗുരുനാഥന്റെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ട് എന്റെ അടുക്കല്‍ പഠിക്കുന്നവര്‍ക്ക് ഇപ്രകാരമുള്ള പ്രയോഗങ്ങളിലൊന്നും അപകടം പറ്റുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല” എന്നു ഗുരുക്കള്‍ അറിയിച്ചു.

മേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം അനേകം പരീക്ഷകള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ മഹാരാജാവ് തന്റെ ഭാഗിനേയനെ കായംകുളം മുതലായ യുദ്ധങ്ങള്‍ക്കു തന്നോടുകൂടി കൊണ്ടുപോവുകയും ചില സമയങ്ങളില്‍ തനിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങിയത്. ശി‌ഷ്യന്മാരുടെ യോഗ്യത ഗുരുക്കന്മാരുടെ യോഗ്യതയ്ക്കു ദൃഷ്ടാന്തമാകയാല്‍ രാമവര്‍മ മഹാരാജാവിനു സിദ്ധിച്ച വൈദഗ്ദ്ധ്യമെല്ലാം ഗുരുക്കളുടെ ശിക്ഷാനൈപുണ്യത്തില്‍നിന്നുണ്ടായതാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 13
കോലത്തിരിയും സാമൂതിരിയും

പണ്ടൊരിക്കല്‍ കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് കോഴിക്കോട്ടു സാമൂതിരിരാജാവിനെ കാണാനായി വന്നിരുന്നു. അന്നു രണ്ടുപേര്‍ക്കും രാജ്യാധിപത്യമുള്ള കാലമാണ്. തമ്മില്‍ കണ്ടാല്‍ രണ്ടുപേരും പുറമേ ഭംഗിക്കു വളരെ സ്നേഹം ഭാവിക്കുകയും പരസ്പരം അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും പോവുകയും വരികയുമൊക്കെ പതിവുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ഉള്ളില്‍ പരസ്പരം മത്സരവും ആക്ഷേപവും ധാരാളമായിരുന്നു. കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് ഇങ്ങോട്ടു വന്നിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് വേണ്ടതുപോലെ സത്ക്കരിക്കാഞ്ഞാല്‍ ലൗകികത്തിനു പോരല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ സാമൂതിരിരാജാവ് യഥായോഗ്യം സത്കരിച്ചു. ഊണു കഴിഞ്ഞു രണ്ടുപേരുംകൂടി സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് അകത്ത് നിരൂപിച്ചുകൊണ്ടു നേരംപോക്കെന്ന ഭാവത്തില്‍ “സാമൂരി കുത്തുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. (സാമൂതിരി എന്നുള്ളത് ലോപിച്ചു “സാമൂരി” എന്നും പറയാറുണ്ടല്ലോ). സാമൂരി എന്നാല്‍ ഒരു മാതിരി മൂരി (കാള) എന്നുള്ള അര്‍ഥത്തിലാണ് കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് ചോദിച്ചത്. ഇതുകേട്ട് സാമൂതിരിപ്പാട് “കോലത്തിരി കത്തുമോ?” എന്ന് അങ്ങോട്ടും ചോദിച്ചു. കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവിനെ “കോലത്തിരി” എന്നും പറയാറുണ്ടല്ലോ. ഇതു കേട്ട് കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് “കോലത്തിരി ചിലപ്പോള്‍ കത്തിയേക്കും, സൂക്ഷിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ സാമൂതിരിപ്പാട് “കോലത്തിരി കത്തിയാല്‍ സാമൂരി കുത്തുകയും ചെയ്യും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ അനേകം നേരമ്പോക്കുകളും പറഞ്ഞുരസിച്ചിരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് സന്തോ‌ഷഭാവത്തില്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവ് വിശേ‌ഷമാതിരിയില്‍ പണികഴിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു പെട്ടി താക്കോലോടുകൂടി ഒരു ഭൃത്യന്‍ വശം സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്കു കൊടുത്തയച്ചു. ആ പെട്ടിക്കകത്തു വെടിമരുന്നു നിറച്ചിരുന്നതുകൂടാതെ പെട്ടി തുറന്നാലുടനെ വെടിമരുന്നിനു തീപിടിച്ചു പെട്ടി തുറക്കുന്ന ആളുടെ മുഖവും ദേഹവുമെല്ലാം കത്തിപ്പോകത്തക്കവണ്ണം ഒരു സൂത്രവും പറ്റിച്ചിരുന്നു. “കോലത്തിരി കത്തുമോ?” എന്നു സാമൂതിരിപ്പാടു മുമ്പു ചോദിച്ചിരുന്നതിനു ഒന്നു കത്തിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരത്തോടുകൂടിയാണ് ഈ ചതി പ്രയോഗിച്ചതെന്ന് പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഭൃത്യന്‍ പെട്ടി താക്കോലോടുകൂടി സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്ത്, കോലസ്വരൂപത്തിങ്കല്‍ രാജാവിന്റെ സമ്മാനമാണെന്നുള്ള വിവരം അറിയിച്ചു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ സാമൂതിരിപ്പാട്, “ഇപ്പോള്‍ കോലത്തിരിരാജാവ് നമുക്കൊരു സമ്മാനം അയച്ചുതരാനുള്ള സംഗതി എന്തായിരിക്കും? ഇതെന്തെങ്കിലും ചതിയായിരിക്കാനേയിടയുള്ളൂ. “കോലത്തിരി കത്തുമോ” എന്നു നാം ചോദിച്ചതിനും “ചിലപ്പോള്‍ കത്തിയേക്കും, സൂക്ഷിക്കണം” എന്നാണല്ലോ മറുപടി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. അതിനാല്‍ ഈ പെട്ടിക്കകത്ത് എന്തെങ്കിലും കത്തുന്ന സാധനമായിരിക്കണം. അതുകൊണ്ട് ഈ പെട്ടി വെള്ളത്തില്‍ മുക്കീട്ടു വേണം തുറക്കാന്‍. അല്ലെങ്കില്‍ അബദ്ധം പറ്റിയേക്കും” എന്നു വിചാരിച്ച് പെട്ടി വെള്ളത്തില്‍ മുക്കിയെടുത്തു കൊണ്ടുവരുവാന്‍ തന്റെ ഭൃത്യന്മാരോടു കല്പിച്ചു. ഭൃത്യന്മാര്‍ പെട്ടിയെടുത്തു കൊണ്ടുപോയി മുക്കിക്കൊണ്ടുവന്നു. സാമൂതിരിപ്പാട് പെട്ടി തുറന്നു. പെട്ടിക്കകത്ത് വെള്ളംകേറി വെടിമരുന്നെല്ലാം നനഞ്ഞുപോയതിനാല്‍ തീ കത്തുകയും അബദ്ധം പറ്റുകയുമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. ഈ സംഗതികളെല്ലാം കോലത്തിരി രാജാവിന്റെ ഭൃത്യന്മാര്‍ തിരിച്ചുചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. തന്റെ പ്രയോഗം പറ്റിയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു കോലത്തിരിരാജാവിനു വളരെ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.

പിന്നെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം സാമൂതിരിപ്പാടും മേല്‍പ്രകാരം ഒരു പെട്ടി തന്റെ ഭൃത്യന്മാര്‍ മുഖാന്തരം കോലത്തിരിരാജാവിനു സമ്മാനമായി കൊടുത്തയച്ചു. ആ പെട്ടി കോലത്തിരി രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ എത്തിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം, “നാമങ്ങോട്ടു ചെയ്തതിനു പകരം ഇതും ഒരു ചതിപ്രയോഗമായിരിക്കണം. നാം കൊടുത്തയച്ച പെട്ടി സാമൂതിരി വെള്ളത്തില്‍ മുക്കിയിട്ടാണല്ലോ തുറന്നത്. അതുപോലെ ഈ പെട്ടിയും വെള്ളത്തില്‍ മുക്കിയിട്ടുവേണം തുറക്കാന്‍. അല്ലെങ്കില്‍ വല്ല അബദ്ധവും പറ്റിയേക്കും” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു പെട്ടി വെള്ളത്തില്‍ മുക്കി തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അതില്‍ നിറയെ കടന്നല്‍ക്കൂടുകളായിരുന്നു നിറച്ചയച്ചിരുന്നത്. പെട്ടിക്കകത്തു വെള്ളം കേറിയപ്പോഴേക്കും കടന്നലുകള്‍ അതികോപത്തോടുകൂടി ഇളകിവശായി. ആ സമയത്താണ് കോലത്തിരി രാജാവു പെട്ടി തുറന്നത്. പിന്നത്തെക്കഥ പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. കടന്നലുകളുടെ കുത്തുകൊണ്ടു കോലത്തിരിരാജാവിനു നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അദ്ദേഹം ഇതിലധികം വി‌ഷമിക്കേണ്ടതില്ല. അനേകമാളുകള്‍കൂടി കടന്നലുകളെ അടിച്ചും തീവെച്ചും ചുട്ടും മറ്റും നശിപ്പിച്ച് രാജാവിന്റെ പ്രാണനെ രക്ഷിച്ചു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 14
പാണ്ടമ്പറമ്പത്തു കോടന്‍ഭരണിയിലെ ഉപ്പുമാങ്ങ

ഈ ഉപ്പുമാങ്ങ വളരെ പ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ളതാണെങ്കിലും ഇതിന് അനന്യസാധാരണമായ ഈ വിശേ‌ഷമുണ്ടാകുവാനുള്ള കാരണവും മേല്പറഞ്ഞ ഭരണിയുടെ ആഗമവും കേട്ടിട്ടുള്ളവര്‍ അധികമുണ്ടെന്നു പറയുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അവയെ ചുരുക്കത്തില്‍ ചുവടെ വിവരിക്കുന്നു. പാണ്ടമ്പറമ്പത്തു ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടീ‌ഷിലാണ്. ഇപ്പോള്‍ അവിടെ സാമാന്യം ധനപുഷ്ടിയുണ്ടെങ്കിലും ആ തറവാടു മുമ്പൊരു കാലത്ത് വളരെ ദാരിദ്ര്യം ഉള്ളതാരുന്നു . നിത്യവൃത്തിക്കുപോലും യാതൊരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെ വളരെ വി‌ഷമിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഇരുന്നിരുന്നത്. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ചീനത്തുകാരന്‍ ഒരു കപ്പല്‍ക്കച്ചവടക്കാരന്‍ അവന്റെ കപ്പലില്‍ വിലപിടിച്ച അനേകം സാമാനങ്ങള്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ടു കച്ചവടത്തിന്നായി പുറപ്പെട്ടു. ദൈവഗത്യാ മധ്യേമാര്‍ഗം ആ കപ്പല്‍ ഉടഞ്ഞുപോയതിനാല്‍ അതിലുണ്ടായിരുന്ന മിക്ക സാധനങ്ങളും നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയി. കപ്പലിലുണ്ടായിരുന്ന അനേകം ജനങ്ങളും ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. ചിലരെല്ലാം പത്തേമാരികളിലായിട്ടും നീന്തിയും മറ്റും കരയ്ക്കു കയറി രക്ഷപ്പെട്ടു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ കപ്പലിന്റെ ഉടമസ്ഥനും ഒരു പത്തേമാരിയില്‍ കയറി കൈവശം കിട്ടിയ പത്ത് ചീനഭരണികളും അതില്‍ കയറ്റി ഒരു വിധം കരയ്ക്കടുത്തു കണ്ട ഒരു ഗൃഹത്തിലേക്കു ചെന്നു. അതു സാക്ഷാല്‍ പാണ്ടമ്പറമ്പത്തു ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലമായിരുന്നു. അന്ന് ആ ഇല്ലം വളരെ ചെറിയതും ഉള്ളതുതന്നെ പഴക്കംകൊണ്ടും സാമാന്യംപോലെ കെട്ടി സൂക്ഷിക്കായ്കയാല്‍ വീണിടിഞ്ഞും മഹാമോശമായിരുന്നു.

ഈ കച്ചവടക്കാരന്‍ മുറ്റത്തു ചെന്ന് നിന്നുകൊണ്ട് “ഇവിടെ ആരാ ഉള്ളത്? ഇവിടെയൊന്നു കാണട്ടെ” എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഗൃഹസ്ഥനായ ഭട്ടതിരിക്കും അന്തര്‍ജനത്തിനും നാലഞ്ചു കിടാങ്ങള്‍ക്കും കൂടി ഇരുനാഴി അരിയിട്ടു കഞ്ഞിവെച്ചുണ്ടാക്കി, ഗൃഹസ്ഥന്‍ കഞ്ഞി കുടിക്കാനായി ഇരിക്കാന്‍ ഭാവിക്കയായിരുന്നു. കച്ചവടക്കാരന്‍ വിളിക്കുന്നതുകേട്ട ഉടനെ ഭട്ടതിരി പുറത്തേക്കു വന്നു. അപ്പോള്‍ കച്ചവടക്കാരന്‍ “ഞാന്‍ ചീനത്തുകാരനായ ഒരു കപ്പല്‍ക്കച്ചവടക്കാരനാണ്. എന്റെ കപ്പല്‍ ചേതംവന്നുപോയി. കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന വേലക്കാരും ഒക്കെ മരിച്ചുപോയി. ഞാന്‍ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിട്ടു നേരത്തോടുനേരം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ എനിക്കു ഭക്ഷിപ്പാന്‍ വല്ലതും തന്നാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇപ്രകാരം ആ കച്ചവടക്കാരന്റെ ദീനവചനങ്ങളെ കേള്‍ക്കുകയും പാരവശ്യത്തെ കാണുകയും ചെയ്തിട്ട് ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിച്ച ആ ഭട്ടതിരി ഉടനെ അകത്തേക്കുപോയി ആ ഉണ്ടായിരുന്ന കഞ്ഞി എടുത്തുകൊണ്ടുവന്ന് കച്ചവടക്കാരനു വിളമ്പിക്കൊടുത്തു. കച്ചവടക്കാരന്‍ കഞ്ഞികുടി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭട്ടതിരിയോട് “അവിടുന്ന് ഇപ്പോള്‍ എനിക്ക് കഞ്ഞി തന്നേ ഉള്ളൂ എന്നു വിചാരിക്കേണ്ട. ഇതുകൊണ്ട് എന്റെ പ്രാണരക്ഷ ചെയ്കയാണ് ചെയ്തത്. ഈ കഞ്ഞിയുടെ സ്വാദ് ഞാന്‍ ചത്താലും മറക്കുന്നതല്ല. ഈ ഉപകാരത്തിനു തക്കതായ പ്രതിഫലം തരുന്നതിനു ഞാന്‍ ശക്തനല്ല. എങ്കിലും ഞാന്‍ സ്വദേശത്തു പോയി തിരിച്ചുവരാന്‍ സംഗതിയായെങ്കില്‍ എന്റെ ശക്തിക്കു തക്ക പ്രതിഫലം ഞാന്‍ തരും. പോരാത്തതു ദൈവവും അവിടേക്കു തന്നുകൊള്ളും. എന്നാല്‍ എനിക്കിനി ഇവിടുന്ന് ഒരു സഹായം കൂടി ചെയ്തുതരണം. എന്തെന്നാല്‍ എന്റെ സാമാനങ്ങളെല്ലാം നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയി. എങ്കിലും പത്തു ചീനബ്ഭരണി കേടുകൂടാതെ കിട്ടീട്ടുണ്ട്. ഞാന്‍ നാട്ടില്‍പ്പോയി തിരിച്ചുവരുന്നതുവരെ അവ ഇവിടെവെച്ചു സൂക്ഷിച്ചുതരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഇവിടെ സ്ഥലം ചുരുക്കമാണ്. എങ്കിലും ഉള്ള സ്ഥലം കൊണ്ടു സൂക്ഷിച്ചുതരാം. ഭരണിയില്‍ വിലപിടിപ്പുള്ള സാധനമൊന്നുമില്ലല്ലോ. അങ്ങനെ വല്ലതുമുണ്ടെങ്കില്‍ ഇവിടെ വെക്കാന്‍ പാടില്ല. ഇല്ലം ഒട്ടും ഉറപ്പിലാത്തതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു.

കച്ചവടക്കാരന്‍: വിലപിടിപ്പുള്ള സാമാനങ്ങളൊന്നുമില്ല. അതിലൊക്കെ തുവരപ്പരിപ്പു നിറച്ചിട്ടുണ്ട്, അത്രേ ഉള്ളൂ.

ഭട്ടതിരി: എന്നാല്‍ വിരോധമില്ല.

ഉടനെ കച്ചവടക്കാരന്‍ ഭരണികള്‍ പത്തും അടച്ചുകെട്ടി മുദ്രയുംവെച്ച് എടുപ്പിച്ച് ഇല്ലത്തു പുരയ്ക്കകത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വെപ്പിച്ചു.

ഭട്ടതിരിയോടു യാത്രയും പറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ കുറഞ്ഞോരു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്കു ഭക്ഷണത്തിനു യാതൊരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെവന്നുകൂടി. ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കുട്ടികളെല്ലാം വിശപ്പു സഹിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ കരഞ്ഞുകൊണ്ടു കിടന്നുരുണ്ടുതുടങ്ങി. ഗൃഹസ്ഥനും അന്തര്‍ജനവും വിശപ്പുകൊണ്ടും കിടാങ്ങളുടെ പാരവശ്യം കണ്ടിട്ടും ആകപ്പാടെ വളരെ വി‌ഷണ്ണരായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം “ചീനത്തുകാരന്റെ ആ ഭരണികളില്‍ തുവരപ്പരിപ്പാണെന്നല്ലേ പറഞ്ഞത്? നമുക്ക് ഒരു ഭരണിയില്‍ നിന്ന് കുറച്ച് പരിപ്പെടുത്തു വെച്ചു ഈ കുട്ടികള്‍ക്ക് കുറേശ്ശെ കൊടുത്തെങ്കിലോ? ഇപ്പോള്‍ ഇവര്‍ക്കു എന്തു കൊടുത്താലും തിന്നോളും. ഇവര്‍ അത്രയ്ക്കു വി‌ഷമിച്ചു. നമുക്കൊന്നുമില്ലെങ്കില്‍ വേണ്ട. ഒന്നും അറിയാറായിട്ടില്ലാത്ത ഈ കുട്ടികള്‍ക്ക് ഇനിയും ഒന്നും കൊടുക്കാത്തതും കഷ്ടമല്ലേ? നേരം പത്തു നാഴികപ്പകലായല്ലോ?” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഭട്ടതിരി: പറഞ്ഞതൊക്കെ ശരിയാണ്. എനിക്കും വിശപ്പ് സഹിക്കാന്‍ വഹിയാതെയായിരിക്കുന്നു. അവിടെയും അങ്ങനെതന്നെ ആയിരിക്കുമല്ലോ. എങ്കിലും മറ്റൊരാള്‍ നമ്മെ വിശ്വസിച്ചു സൂക്ഷിക്കാനായി വെച്ചിരിക്കുന്ന സാമാനം ഉടമസ്ഥന്റെ അനുവാദം കൂടാതെ നാമെടുക്കുന്നതു ശരിയാണോ? മരിച്ചാലും വിശ്വാസവഞ്ചന ചെയ്യരുത്.

അന്തര്‍ജനം: ഈ കൂട്ടികളുടെ പ്രാണരക്ഷയ്ക്കായിട്ട് അതില്‍നിന്ന് കുറച്ചു പരിപ്പെടുത്താല്‍ നമുക്ക് ഒരു പാപവും വരികയില്ല. പിന്നെ ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ വരുമ്പോഴേക്കും അത്രയും പരിപ്പ് നമുക്ക് എങ്ങനെയെങ്കിലും ഉണ്ടാക്കി അതിലിട്ട് നിറച്ചുവയ്ക്കുകയും ചെയ്യാം. അതില്ലെങ്കില്‍തന്നെയും നമ്മുടെ പരമാര്‍ഥം അറിഞ്ഞാല്‍ അവനൊരു വിരോധവും തോന്നുകയില്ല. അവനും ഒരു മനു‌ഷ്യനല്ലേ? വിശന്നാലുള്ള ദണ്ഡം അവനും അറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ…

എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു. ഇങ്ങനെ വളരെ നേരത്തെ വാഗ്വാദം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഭട്ടതിരി ഒരു ഭരണിയഴിച്ചു കുറച്ചു പരിപ്പ് എടുക്കുക തന്നെയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി പുരയ്ക്കകത്തു ചെന്ന് ഒരു ഭരണിയുടെ മുദ്ര പൊട്ടിച്ചു കെട്ടഴിച്ചു ഭരണിക്കകത്തു കയ്യിട്ടു പരിപ്പു വാരിയെടുത്തു. ഉടനെ അത് തുവരപ്പരിപ്പു മാത്രമല്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ അദ്ദേഹം വെളിച്ചത്തു കൊണ്ടുവന്നുനോക്കി. അപ്പോള്‍ അത് തുവരപ്പരിപ്പും ചില സ്വര്‍ണ്ണനാണയങ്ങളുമായിരുന്നു. പിന്നെ പുരയ്ക്കകത്ത് ഇരുട്ടായതിനാല്‍ ഒരു വിളക്കു കൊളുത്തിക്കൊണ്ടുചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഭരണിനിറച്ചു സ്വര്‍ണ്ണനാണയങ്ങള്‍ ഇട്ടു മീതെ മാത്രം കുറേശ്ശെ തുവരപ്പരിപ്പ് ഇട്ടിട്ടേ ഉള്ളൂ എന്നു മനസ്സിലായി. പത്തു ഭരണികളും പരിശോധിച്ചപ്പോള്‍ എല്ലാം അങ്ങനെ തന്നെ ആയിരുന്നു. ഒമ്പതു ഭരണികളും അദ്ദേഹം പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ത്തന്നെ അടച്ചു മുദ്രയിട്ടുവെച്ചു. ഒരു ഭരണിയില്‍നിന്ന് ഒരു പവന്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി വിറ്റു കുറെ അരിയും കറിക്കോപ്പുകളും ശേ‌ഷം പണവും വാങ്ങി ഇല്ലത്തു വന്നു. ഉടനെ അന്തര്‍ജനം എല്ലാം വെച്ചുണ്ടാക്കി കുട്ടികള്‍ക്കൊക്കെ ചോറു കൊടുത്തു. പിന്നെ ആ ദമ്പതിമാരും ഊണു കഴിച്ചു.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി വിചാരിച്ചു. “ഏതെങ്കിലും വിശ്വാസവഞ്ചന ചെയ്കയെന്നുള്ളത് ഇവിടെക്കഴിഞ്ഞു. ഇനി ഈ ദാരിദ്ര്യദുഃഖം അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നിട്ടു പ്രയോജനമൊന്നുമില്ല. അതിനാല്‍ ഇനി സുഖമായിട്ടിരിക്കാനുള്ള മാര്‍ഗം നോക്കണം. ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ വരാന്‍ കുറച്ചു താമസിച്ചു എങ്കില്‍ എല്ലാം ശരിയാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്യാം” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് ആ ഭരണിയില്‍നിന്ന് ഏതാനും ദ്രവ്യമെടുത്ത് അതികേമമായി എട്ടുകെട്ടോടും മാളികയോടും കൂടി ഒരില്ലം പണിയിച്ചു. ശേ‌ഷം ആഭരണിയിലുണ്ടായിരുന്ന മുതലിനു വസ്തുക്കളും ഭരണി, പാത്രങ്ങള്‍ മുതലായവയും സമ്പാദിച്ചു. അങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഒരു വലിയ ദ്രവ്യസ്ഥനായിത്തീര്‍ന്നു. പരമാനന്ദമായി സകലചെലവും കഴിച്ചു പ്രതിവത്സരം പന്തീരായിരം രൂപ മിച്ചമുണ്ടായിത്തുടങ്ങി. ആ മിച്ചംവരുന്ന മുതലിനു സ്വര്‍ണനാണയങ്ങള്‍ വാങ്ങി താന്‍ എടുത്ത ഭരണി നിറച്ചു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ അഞ്ചെട്ടുകൊല്ലം കൊണ്ട് അദ്ദേഹം ആ ഭരണി പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ നിറച്ച് അടച്ചുകെട്ടി മുദ്രയിട്ടുവെച്ചു. പിന്നെ ആ പത്തു ഭരണികളുടെ വലിപ്പത്തില്‍ ഒന്നുപാതി വീതം വലിപ്പമുള്ള പത്തു ഭരണികള്‍ കൂടി അദ്ദേഹം വിലയ്ക്കു വാങ്ങി. അവയിലും സ്വര്‍ണനാണയങ്ങള്‍ നിറച്ച് അവയും അടച്ചുകെട്ടി മുദ്രയിട്ടുവെച്ചു. അപ്പോഴേക്കും ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ വേറെ ഒരു കപ്പലില്‍ സാമാനങ്ങളും കയറ്റി ആ ദിക്കില്‍ വന്നടുത്തു. അപ്പോള്‍ അവന്‍ പോയിട്ടു പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞിരുന്നു. അവന്‍ കരയ്ക്കിറങ്ങി, താന്‍ ഭരണികള്‍ സൂക്ഷിക്കാന്‍ വെച്ചിരുന്ന ഇല്ലം അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. ആ സ്ഥലത്തു വന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഇല്ലത്തിന്റെ സ്വഭാവം ആകപ്പാടെ മാറിക്കണ്ടതുകൊണ്ട് അവനു വളരെ സംശയമായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ചിലരോടു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലം ഇതുതന്നെയാണെന്നും അതിയ്യിടെ പുത്തനായി പണികഴിപ്പിച്ചതാണെന്നും ഭട്ടതിരിക്ക് ഒരു നിധി കിട്ടിയതിനാലാണ് ദാരിദ്ര്യം ഒക്കെ തീര്‍ന്നത് എന്നും ഇപ്പോള്‍ അവിടെ സ്വത്തു ധാരാളമായിപ്പോയി എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ നിധി കിട്ടിയെന്നു പറയുന്നതു ഭോ‌ഷ്കാണെന്നും ഇതെല്ലാം തന്റെ ഭരണിയിലുണ്ടായിരുന്ന മുതല്‍കൊണ്ട് സമ്പാദിച്ചതാണെന്നും കച്ചവടക്കാരന്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ഈ സ്ഥിതിക്കു തന്റെ മുതല്‍ കിട്ടുന്ന കാര്യം പൂജ്യം തന്നെ എന്നും അവന്‍ നിശ്ചയിച്ചു. എങ്കിലും ഭട്ടതിരിയെക്കണ്ട് ഒന്നു ചോദിച്ചേക്കാം. തരുന്നു എങ്കില്‍ തരട്ടെ, ഇല്ലെങ്കില്‍ വേണ്ടാ എന്നു വിചാരിച്ച് ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ ഇല്ലത്തു ചെന്ന് മുറ്റത്തു നിന്നുംകൊണ്ട് “ഇവിടത്തെ തിരുമേനി ഇവിടെയുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി മാളികയില്‍ ഇരിക്കുകയായിരുന്നു. കച്ചവടക്കാരന്റെ ഒച്ച കേട്ടപ്പോള്‍ ആളറിയുകയാല്‍ ഉടനെ അദ്ദേഹം താഴെയിറങ്ങിവന്നു. കച്ചവടക്കാരനെ വളരെ ആദരവോടുകൂടി വിളിച്ചു തന്റെ പടിപ്പുര മാളികയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കസേര കൊടുത്തിരുത്തി, താനും ഇരുന്നിട്ടു കുശലപ്രശ്നാദികളെല്ലാം ചെയ്തു. പിന്നെ ആ കച്ചവടക്കാരനും കൂടെ വന്നിരുന്നവര്‍ക്കും അതികേമമായി ഒരു വിരുന്നുസല്ക്കാരവും കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞു, “ഞാന്‍ നിങ്ങളുടെ അനുവാദം കൂടാതെ ഇവിടെ സൂക്ഷിക്കാനായി വെച്ചിരുന്ന മുതലില്‍നിന്നു സ്വല്പമെടുത്തു ചില കൈകാര്യങ്ങള്‍ ചെയ്തു. അങ്ങനെ ചെയ്യാന്‍ സംഗതിയായത് എന്റെ ദാരിദ്ര്യദുഃഖത്തിന്റെ ശക്തി നിമിത്തമാണ്. എങ്കിലും എന്റെ പ്രവൃത്തി ന്യായവിരോധമായിട്ടുള്ളതാണെന്ന് ഞാന്‍ സമ്മതിക്കുന്നു. ആ തെറ്റിനെ നിങ്ങള്‍ ക്ഷമിച്ച് എനിക്ക് മാപ്പു തരണമെന്നു അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഇപ്പോള്‍ നിങ്ങളുടെ മുതല്‍ പലിശയോടുകൂടി ഇവിടെ തയ്യാറുണ്ടുതാനും.” ഇത്രയും പറഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം കച്ചവടക്കാരന്റെ പത്തു ഭരണികളും അതോടുകൂടി താന്‍ ശേഖരിച്ചുവെച്ചിരുന്ന ചെറിയ ഭരണികള്‍ പത്തും എടുപ്പിച്ചു പുറത്തു വരുത്തിവെച്ചു. അപ്പോള്‍ കച്ചവടക്കാരന്‍ “ഞാനിവിടെ പത്തു ഭരണി മാത്രമേ വെച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഈ ചെറിയ ഭരണികള്‍ എന്റെ വകയല്ല. ഇതിന്റെ കൂടെ അതുകൂടി കൊണ്ടുവന്നു വെച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ഭട്ടതിരി: നിങ്ങള്‍ ഈ മുതല്‍ ഇവിടെ ഏല്പിച്ചിട്ടു പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. മുതലിന് അരവാശി പലിശ കൂട്ടി തരേണ്ടതാണല്ലോ.

കച്ചവടക്കാരന്‍: സൂക്ഷിക്കാന്‍ തന്ന മുതലിനു സൂക്ഷിപ്പുകൂലി അങ്ങോട്ടു തരികയല്ലാതെ പലിശ ഇങ്ങോട്ടു വാങ്ങുക ന്യായമല്ല. അതിനാല്‍ ഈ പലിശ ഞാന്‍വാങ്ങുന്നതല്ല.

ഭട്ടതിരി: എനിക്കിപ്പോള്‍ കൊല്ലത്തില്‍ ചെലവു കഴിച്ചു പന്തീരയിരത്തില്‍ ഉറുപ്പിക ബാക്കിയാകുന്നുണ്ട്. പന്തീരായിരത്തില്‍ കുറയാതെ അത്രയ്ക്കുള്ള വസ്തുക്കളും ഈ കാണുന്ന ഇല്ലവും എന്നു വേണ്ടാ എന്റെ സര്‍വസ്വവും നിങ്ങളുടെ മുതല്‍ കൊണ്ടുണ്ടായതാണ്. അനുവാദം കൂടാതെ നിങ്ങളുടെ മുതലെടുത്തു കൈകാര്യം ചെയ്തതിനായി ഒരു പ്രായശ്ചിത്തമായിട്ടെങ്കിലും ഈ ചെറിയ ഭരണികള്‍കൂടെ നിങ്ങള്‍ സ്വീകരിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ എനിക്കു വളരെ വ്യസനമാണ്.

കച്ചവടക്കാരന്‍: ഞാനിവിടെ കൊണ്ടുവന്നുവെച്ച പത്തു ഭരണികളും പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ ഇപ്പോഴും ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അതില്‍ എനിക്കു യാതൊരു നഷ്ടവും വരുത്തിയിട്ടില്ല. പിന്നെ ഇവിടേക്കു കുറച്ചു സമ്പാദ്യമുണ്ടായത് ഇവിടത്തെ ഭാഗ്യവും ഉത്സാഹവും കൊണ്ടെന്നല്ലാതെ വിചാരിപ്പാനില്ല. ഇവിടേക്ക് അപ്രകാരമുണ്ടായ മുതലെല്ലാം ഇവിടുത്തെ സ്വന്തം തന്നെയാണ്. അതിനാല്‍ ആ ബ്രഹ്മസ്വം ഒരിക്കലും ഞാന്‍ സ്വീകരിക്കുന്നതല്ല. വെറുതെ ഞാന്‍ ബ്രഹ്മസ്വം സ്വീകരിച്ചാല്‍ എനിക്കുള്ള ശേ‌ഷം മുതല്‍കൂടി നശിച്ചുപോകും.

ഇങ്ങനെ അവര്‍ തമ്മില്‍ വളരെ വാഗ്വാദം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ചെറിയ ഭരണികള്‍ പത്തും ഭട്ടതിരി തിരിയെ എടുപ്പിച്ച് അകത്തുതന്നെ കൊണ്ടുചെന്നു വെപ്പിച്ചു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ പൂവും നീരും വെറ്റിലയും പാക്കും കൂട്ടി തന്റെ സ്വന്തം ഭരണിയില്‍ ഒന്നു ഭട്ടതിരിക്കു ദാനമായി കൊടുത്തു. അതു വാങ്ങുന്നതിനും ഭട്ടതിരി വളരെ വിസമ്മതിച്ചു. എങ്കിലും കച്ചവടക്കാരന്റെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ഒടുക്കം വാങ്ങി. ആ ഭരണിയാണ് “കോടന്‍ഭരണി” അതിന്റെ വായല്പം കോടീട്ടുള്ളതിനാലാണ് അതിന് ഈ പേരു സിദ്ധിച്ചത്. ദാനം ചെയ്തു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം കച്ചവടക്കാരന്‍ “അല്ലയോ മഹാ ബ്രാഹ്മണാ! ഈ ഭരണി കുറച്ചു കോട്ടമുള്ളതാണെങ്കിലും വളരെ ഐശ്വര്യവും വിശേ‌ഷവുമുള്ളതാണ്. ഈ ഭരണി ഇരിക്കുന്ന ദിക്കില്‍ ദാരിദ്ര്യം എന്നുള്ളത് ഒരിക്കലും ഉണ്ടാവുകയില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല ഇതില്‍ മാങ്ങ ഉപ്പിലിട്ടാല്‍ അനിതരസാധാരണമായ ഒരു സ്വാദുണ്ടായിരിക്കയും ചെയ്യും എന്നും പറഞ്ഞ് തൊഴുത് അത്യന്തം സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി ഒന്‍പതു ഭരണികളും എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ട് കച്ചവടക്കാരന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

ഭട്ടതിരി ആ ചെറിയ ഭരണികളും കോടന്‍ഭരണിയിലുണ്ടായിരുന്ന ദ്രവ്യം മറ്റൊരു ഭരണിയിലാക്കി അതും തന്റെ നിലവറയില്‍ സ്ഥാപിച്ചു. ആ പതിനൊന്നു നിക്ഷേപങ്ങളും ഇന്നും അവിടെയിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. പിന്നെ ആണ്ടുതോറും കോടന്‍ഭരണിയില്‍ മാങ്ങ ഉപ്പിലിടുകയും തുടങ്ങി. ആ ഭരണിയില്‍ മാങ്ങ ഉപ്പിലിട്ടാല്‍ എത്രനാള്‍ കഴിഞ്ഞാലും മാങ്ങയുടെ പച്ചനിറം മാറുകയില്ല. അതിന്റെ സ്വാദ് ഇന്ന പ്രകാരമെന്ന് അനുഭവിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ക്കറിയാമെന്നല്ലാതെ പറഞ്ഞറിയിക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസം. അമൃതതുല്യമെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയോ എന്നു സംശയമാണ്. രുചിക്ഷയം നിമിത്തം ജലപാനംപോലും കഴിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ കിടക്കുന്നവര്‍ക്ക് ആ മാങ്ങയുടെ ഒരു ക‌ഷണം കൊടുത്താല്‍ അപ്പോള്‍ നിശ്ചയമായിട്ടും മുന്നാഴിയരിയുടെ ചോറുണ്ണും. അത്രയുണ്ട് അതിന്റെ സ്വാദ്. ഈ മാങ്ങയെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടുള്ള ഒരു കഥകൂടി പറയാം.

കൊല്ലം തൊള്ളായിരത്തെഴുപത്തുമൂന്നാമാണ്ടു നാടു നീങ്ങിയ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു രാജ്യം വാണുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു മുറജപക്കാലത്ത് ഒരു ദിവസം നമ്പൂരിമാര്‍ അത്താഴമുണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമയം അത്താഴത്തിന്റെ വെടിപ്പും കേമത്തവും കൊണ്ട് ഒരു നമ്പൂരി മറ്റൊരു നമ്പൂരിയോട് “എടോ! എന്താ അത്താഴം കേമംതന്നെ, അല്ലേ? ഇങ്ങനെ മറ്റൊരു സ്ഥലത്തു നടക്കാന്‍ പ്രയാസമുണ്ട്. അങ്ങനെയല്ലോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മറ്റേ നമ്പൂരി, “അങ്ങനെ തന്നെ, അങ്ങനെതന്നെ, സംശയമില്ല. എങ്കിലും ആ പാണ്ടമ്പറത്തെ ഉപ്പുമാങ്ങയുടെ ഒരു ക‌ഷണം കൂടിയുണ്ടായിരുന്നു എങ്കില്‍ ഒന്നുകൂടി ജാത്യമായേനേ. ആ ഒരു കുറവേ ഉള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സമയം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കോവിലെഴുന്നള്ളി പ്രദക്ഷിണമായി പോവുകയായിരുന്നു. നമ്പൂരിമാര്‍ തിരുമനസ്സിനെ കണ്ടില്ല. എങ്കിലും അവിടുന്ന് ഈ സംഭാ‌ഷണം കേള്‍ക്കുകയും അതു പറഞ്ഞ നമ്പൂരി ഇന്നാരാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു.

അന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഗൂഢമായി ഒരാളെ അയച്ചു പിന്നത്തെ മുറയായപ്പോഴേക്കും കോടന്‍ഭരണിയിലെ ഉപ്പുമാങ്ങ വരുത്തി, ഒരു ദിവസം അത്താഴത്തിനു പുളി വിളമ്പിച്ചു. അവിടെ മുറജപംവകയ്ക്കായി പലവിധത്തില്‍ ഉപ്പിലിട്ടിട്ടുള്ള മാങ്ങകള്‍ പുളി വിളമ്പിയ കൂട്ടത്തിലാണ് ഇതും വിളമ്പിയത്. കോടന്‍ ഭരണിയിലെ മാങ്ങ വരുത്തിയ കഥ യാതൊരുത്തരും അറിഞ്ഞിരുന്നുമില്ല. എങ്കിലും മേല്പറഞ്ഞ നമ്പൂരി ഈ മാങ്ങാ ക‌ഷണം എടുത്തു കഴിച്ച ഉടനെ “ഓഹോ ആ കുറവും തീര്‍ന്നു. എടാ യോഗ്യാ! നീ ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നോ?” എന്നു പറഞ്ഞത്രെ. അപ്പോള്‍ അടുക്കലിരുന്ന വേറെ നമ്പൂരി “ഈ മാങ്ങ സാക്ഷാല്‍ കോടന്‍ഭരണിയിലേതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ സമയവും കോവിലെഴുന്നെള്ളീട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അതും കേട്ടു. കൊട്ടാരത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിയ ഉടനെ ആ നമ്പൂരിയെ വരുത്തി, “അങ്ങേപ്പോലെ സ്വാദറിഞ്ഞു ഭക്ഷിക്കുന്നവര്‍ ചുരുക്കമാണ്” എന്നും മറ്റും സന്തോ‌ഷപൂര്‍വം കല്പിക്കുകയും നമ്പൂരിക്ക് ഒരു സമ്മാനം കൊടുത്ത് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെയാണ് കോടന്‍ഭരണിയുടെയും അതിലെ മാങ്ങയുടെയും വിശേ‌ഷം. ആ മാങ്ങ ഒരിക്കല്‍ കൂട്ടീട്ടുള്ളവര്‍ അതിന്റെ സ്വാദ് ഒരിക്കലും മറക്കുകയില്ല. ആ കോടന്‍ഭരണി ആ ഇല്ലത്ത് ഇന്നും ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിലെ മാങ്ങയ്ക്കുള്ള അനന്യസാധാരണമായ ആ വിശേ‌ഷം ഇന്നും കണ്ടുവരുന്നുമുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 15
മംഗലപ്പിള്ളി മൂത്തതും പുന്നയില്‍ പണിക്കരും

തിരുവിതാംകൂറില്‍ തിരുവല്ലാ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന ആറന്മുളെ മംഗലപ്പിള്ളിയില്ലത്ത് പണ്ടു ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രപാരംഗതനും മഹാവിദ്വാനുമായിട്ട് ഒരു മൂത്തതുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം, കൂട്ടമ്പേരൂര്‍ നാലേക്കാട്ടില്‍ ഇപ്പോഴുള്ള ശങ്കരനാരായണപിള്ള അവര്‍കളുടെ പിതാമഹനും വലിയ വിദ്വാനും പ്രസിദ്ധ ജ്യോത്സ്യനുമായിരുന്നു സമ്പ്രതിപ്പീള്ള അവര്‍കളുടെ സഹപാഠിയും ആപ്തമിത്രവുമായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം എവിടെയോ പോകുംവഴി തന്റെ സ്നേഹിതനെക്കൂടി കണ്ടിട്ടു പോകാമെന്നു വിചാരിച്ചു നാലേക്കാട്ടില്‍ കേറി. അപ്പോള്‍ ഒരു പോറ്റി തനിക്കൊന്നു വേളികഴിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു പല സ്ത്രീജാതകങ്ങളും തന്റെ ജാതകവും കൊണ്ടു സമ്പ്രതിപ്പിള്ളയെക്കൊണ്ടു നോക്കിക്കാനായി അവിടെ വന്നു കൂടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. മൂത്തതു ചെന്നുകേറിയ ഉടനെ സമ്പ്രതിപ്പിള്ള സബഹുമാനം എഴുന്നേറ്റ് ആസനസത്കാരം ചെയ്തിരുത്തി, താനും യഥാസ്ഥാനം ഇരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം രണ്ടുപേരും പരസ്പരം കുശല പ്രശ്നാദിസംഭാ‌ഷണം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അനന്തരം സമ്പ്രതിപ്പിള്ള (പോറ്റിയെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചിട്ട്) “ഇദ്ദേഹം ഒന്നു വേളികഴിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു ജാതകങ്ങള്‍ നോക്കിക്കാനായിട്ടാണു വന്നിരിക്കുന്നത്. സ്ത്രീജാതകങ്ങള്‍ ഒട്ടുവളരെ കൊണ്ടുവന്നിട്ടുണ്ട്. ഞാനാണെങ്കില്‍ ഇതെല്ലാം പരിശോധിച്ച് ഒന്നു തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനും വളരെ ദിവസം വേണ്ടി വന്നേക്കും. അവിടുന്നായാല്‍ എളുപ്പമൂണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ അതൊന്നു നോക്കി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി അദ്ദേഹത്തെ അയച്ചേച്ചാല്‍ എനിക്കും അദ്ദേഹത്തിനും വലിയ സഹായമാകും. പിന്നെ വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍ പറയുന്നതിനു നമുക്കു മനസ്സിനു സുഖവുമുണ്ടായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂത്തത് “ഓഹോ, ആ ജോലി ഇപ്പോള്‍ തീര്‍ത്തേക്കാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു പോറ്റിയോടു ജാതകങ്ങളെല്ലാം വാങ്ങി. ആകപ്പാടെ തിരിച്ചും മറിച്ചും ഒന്നുനോക്കീട്ട് “ഇതു കൊള്ളുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഓരോന്നായിട്ടു താഴെയിട്ട് ഒടുക്കം ഒരു ജാതകം കയില്‍ പിടിചുകൊണ്ട് “ഈ സ്ത്രീജാതകം ശാസ്ത്രപ്രകാരം നോക്കിയാല്‍ ഇദ്ദേഹത്തിനു നല്ലപോലെ ചേര്‍ന്നതായിരിക്കും. പക്ഷേ, ഈ കന്യകയെ ഇദ്ദേഹത്തിനു വിവാഹം കഴിക്കാന്‍ കിട്ടുകയില്ല എന്നേ ഒരു ദോ‌ഷമുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. മൂത്തതിന്റെ വാക്കു കേട്ട് പോറ്റി ആ ജാതകം എവിടത്തെ പെണ്‍കിടാവിന്റെതാണെന്നു നോക്കീട്ട് “ജാതകം ചേരുമെങ്കില്‍ ഈ കന്യകയെ എനിക്കു കിട്ടാതിരിക്കുകയില്ല. ആ ഇല്ലക്കാരും ഞങ്ങളും തമ്മില്‍ പണ്ടേതന്നെ ചാര്‍ച്ചക്കാരും സ്നേഹിതരുമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂത്തത് “പോയി പരീക്ഷിചു നോക്കുക. ഒടുവില്‍ ഫലം ഞാന്‍പറഞ്ഞതുപോലെയായിരിക്കും. വേറെ കന്യകയെ ആയിരിക്കുമെന്നേ ഉള്ളൂ. ആ വേളികൊണ്ട് ഫലമൊന്നുമില്ല താനും. പ്രസവിക്കുന്നതിനുമുമ്പ് ആ സ്ത്രീ മരിച്ചുപോകും. സന്തതിയുണ്ടാകണമെങ്കില്‍ പിന്നെ ഒന്നുകൂടി വേളി കഴിക്കേണ്ടിവരും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതൊക്കെക്കേട്ടിട്ട് പോറ്റിക്ക് ഒട്ടും വിശ്വാസമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹം “ഞാനൊന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കട്ടേ” എന്നു പറഞ്ഞു ജാതകങ്ങളും എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി. കുറച്ചുനേരം സമ്പ്രതിപ്പിള്ളയോടു വര്‍ത്തമാനങ്ങളും പറഞ്ഞിരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം യാത്ര പറഞ്ഞു മൂത്തതും പോയി.

ഉടനെ ഒരു പോറ്റി, “അതിനെക്കുറിച്ച് അങ്ങൊട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. എനിക്കു സ്ത്രീധനമായി ഒരു കാശുപോലും തരികയും വേണ്ടാ, എന്നാലും ഈ പെണ്ണിനെ ഇയ്യാള്‍ക്കു കൊടുക്കാന്‍ പാടില്ല. അങ്ങേക്കു സമ്മതമുണ്ടെങ്കില്‍ പറയണം. ഞാനിപ്പോള്‍ കുളിച്ചു വന്നേയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. വേറെ നിവൃത്തിയൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ അച്ഛന്‍പോറ്റി അതിനെസ്സമ്മതിച്ചു. വേളി കഴിക്കാമെന്നു പറഞ്ഞ പോറ്റി കുളിച്ചുവരികയും അച്ഛന്‍പോറ്റി കന്യാദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി രുഗ്മിണീസ്വയംവരത്തിലെ ശിശുപാലനെപ്പോലെ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. അതു കണ്ടു മറ്റേ കക്ഷിയിലുള്ള ഒരു പോറ്റി “അങ്ങ് ഇതുകൊണ്ടൊട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. ഈ മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ അങ്ങേക്കൊണ്ടു ഞാന്‍വേളി കഴിപ്പിക്കാം. എന്റെ കൂടെ വന്നോളൂ. എന്റെ മകളെ ഞാന്‍ അങ്ങേക്കു തരാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഇവിടെത്തരാമെന്നു പറഞ്ഞതില്‍ ഇരട്ടി സ്ത്രീധനം തരാനും ഞാന്‍ തയ്യാറുണ്ട്” എന്നുപറഞ്ഞു. അത് അദ്ദേഹവും സമ്മതിച്ചു. ആ കക്ഷിക്കാരെല്ലാംകൂടി ഇറങ്ങി മറ്റേ പോറ്റിയുടെ മഠത്തിലേക്കു പോവുകയും ആ മുഹൂര്‍ത്തത്തിനുതന്നെ രണ്ടു സ്ഥലത്തും വേളി നടക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ ഭവി‌ഷ്യത്ഫലങ്ങളെല്ലാം മംഗലപ്പിള്ളി മൂത്തതു മുമ്പേതന്നെ പറഞ്ഞിരുന്നതാണല്ലോ. എങ്കിലും അപ്പോഴത്തെ വാശിയും വഴക്കുംകൊണ്ടു തത്കാലം അതൊന്നും ആരുമോര്‍ത്തില്ല. വേളി കഴിഞ്ഞ ശേ‌ഷം, താന്‍ ജാതകം നോക്കിക്കാനായി ചെന്നപ്പോള്‍ നാലേക്കാട്ടില്‍വെച്ചു മൂത്തതു പറഞ്ഞതെല്ലാം ആ പോറ്റിക്ക് ഓര്‍മ്മവരികയും മനസ്സുകൊണ്ടുമൂത്തതിനെ വളരെ ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ശേ‌ഷംകൂടി ഒക്കുമോ എന്നറിയട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വസ്ഥമായിരുന്നു. ആറു മാസം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പേ ആ പോറ്റിയുടെ അന്തര്‍ജനം മരിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂത്തതു പറഞ്ഞിരുന്നതു മുഴുവനും ഓര്‍ത്തതിനാല്‍ മൂത്തതിന്റെ പ്രശ്നത്തില്‍ പോറ്റിക്കു വളരെ വിശ്വാസമായി.

അനന്തരം പോറ്റി ഒന്നുകൂടി വേളികഴിക്കണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ട് ഒട്ടുവളരെ സ്ത്രീജാതകങ്ങള്‍ ശേഖരിച്ചു. “ഇനി മൂത്തതിനെക്കൊണ്ടുതന്നെ ജാതകം നോക്കിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ടു വേണം വേളി കഴിക്കാന്‍” എന്നു വിചാരിച്ചു പോറ്റി ജാതകങ്ങളുംകൊണ്ട് ആറന്മുള മൂത്തതിന്റെ ഇല്ലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ മൂത്തത് അമ്പലത്തില്‍ തൊഴാന്‍ പോയിരികുകയായിരുന്നു. മൂത്തതു തൊഴീലും കഴിഞ്ഞ് ഇല്ലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ജാതകക്കെട്ടുമായി പോറ്റി വന്നിരിക്കുനന്തു കണ്ടിട്ട് “എന്താ ഞാന്‍പറഞ്ഞിരുന്നതൊക്കെ ഒത്തില്ലേ? ഇനി ഒന്നു വേളി കഴിക്കണം. അല്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി “പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ എല്ലാം സംഭവിച്ചു. ഇനി വേണ്ടതിനെ പറഞ്ഞുതരണം. സ്ത്രീജാതകങ്ങള്‍ പത്തുമുപ്പതെണ്ണം കൊണ്ടുവന്നിട്ടുണ്ട്. ഊണു കഴിഞ്ഞ് ഇതെല്ലാമൊന്നു പരിശോധിച്ച്, ഇതില്‍ വല്ലതും കൊള്ളാവുന്നതുണ്ടെങ്കില്‍ നിശ്ചയിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂത്തത് “എനിക്ക് പരിശോധിക്കാനും ആലോചിക്കാനുമൊന്നുമില്ല. വല്ലതും മനസ്സില്‍ തോന്നുന്നതിനെ പറയുക എന്നേയുള്ളൂ. ഈശ്വരകാരുണ്യംകൊണ്ടും ഗുരുകടാക്ഷംകൊണ്ടും പറഞ്ഞാലധികം തെറ്റാറില്ല. അതിനാല്‍ ഇതും ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പറഞ്ഞേക്കാം. ആ ജാതകക്കെട്ടില്‍നിന്നും രണ്ടെണ്ണം മാറ്റീട്ടു മൂന്നാമതിരിക്കുന്ന ജാതകം കാര്‍ത്തികനക്ഷത്രം ജനിച്ച ഒരു കന്യകയുടേതായിരിക്കും. അത് അങ്ങേക്കു ചേരും. ആ കന്യകയെ വിവാഹം കഴിച്ചോളൂ. ദോ‌ഷം വരികയില്ല. ആ ഭാര്യയില്‍ അങ്ങേക്കു രണ്ടുണ്ണികളും ഒരു പെണ്‍കിടാവും ഉണ്ടാകും. നാലാമത്തെ ഗര്‍ഭം അലസിപ്പോകും. പിന്നെ ആ അന്തര്‍ജനം പ്രസവിക്കുകയുമില്ല. ഇതിലധിക മൊന്നും ഇപ്പോള്‍ അറിയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇനി പോകുന്നെങ്കില്‍ പോകാം. ഇരിക്കുന്നെങ്കില്‍ ഇവിടെയിരിക്കാം. ഞാന്‍ഊണു കഴിച്ചു വേഗം വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. പോറ്റി പിന്നെ അവിടെ താമസിച്ചില്ല. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ സസന്തോ‌ഷം യാത്രപറഞ്ഞുപോയി. മൂത്തത് ഉണ്ണാനായി അകത്തേക്കും പോയി. പോറ്റി പോയി മൂത്തതു പറഞ്ഞ കന്യകയെത്തന്നെ വിവാഹം കഴിക്കുകയും രണ്ടുണ്ണികളും ഒരു പെണ്‍കിടാവും ഉണ്ടാവുകയും അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ നാലാമത്തെ ഗര്‍ഭം അലസുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പോറ്റിക്കു മൂത്തതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ബഹുമാനവും സന്തോ‌ഷവും സഹിക്കവഹിയാതെയായി. പിന്നെ അദ്ദേഹം കേമമായിട്ട് ഒരു സദ്യയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന വട്ടങ്ങളുംകൂട്ടി ഒട്ടുവളരെ മുണ്ടുകളും പണവുമൊക്കെക്കൊണ്ടു കിടാങ്ങളോടുകൂടി ആറന്മുളെ മൂത്തതിന്റെ ഇല്ലത്തു ചെന്നു. അന്നുതന്നെ അദ്ദേഹം കിടാങ്ങളെയൊക്കെ അമ്പലത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി തൊഴീക്കുകയും താന്‍ തൊഴുകയും വളരെ വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേ ദിവസം മൂത്തതിനെ സത്കരിക്കുന്നതിനായി ഇല്ലത്തുവെച്ച് അതികേമമായി ഒരു സദ്യ നടത്തുകയും മൂത്തതിനും ഇല്ലത്തുള്ള സകലര്‍ക്കും ആബാലവൃദ്ധം വാലിയക്കാര്‍, അച്ചിമാര്‍ മുതലായവര്‍ വരെ ഓണപ്പുടവ കൊടുക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു മൂത്തതിനെ വളരെ സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചുപോരികയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരം ദൂതലക്ഷണജ്ഞന്മാരായ മഹാന്മാര്‍ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ കേരളത്തില്‍ വളരെയുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെയുള്ളവര്‍ എങ്ങുമുള്ളതായി കേള്‍ക്കുന്നുപോലുമില്ല. ദൂതലക്ഷണജ്ഞതയുടെ മാഹാത്മ്യം എത്രമാത്രമുണ്ടെന്നു മേല്പറഞ്ഞ ഐതിഹ്യങ്ങള്‍കൊണ്ടു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. ദൂതലക്ഷണജ്ഞന്മാര്‍ക്കു ലക്ഷണം പറയുന്നതിനു പറലും പലകയുമൊന്നുമാവശ്യമില്ല. അവര്‍ ദൂതന്മാരുടെ വാക്കും ഭാവവും നിലയും ചേഷ്ടയും സമയവും മറ്റും നോക്കി മാത്രമാണ് ഫലങ്ങള്‍ പറയുന്നത്. അതിനാല്‍ ദൂതലക്ഷണം വളരെ അത്ഭുതകരവും സകൗര്യമുള്ളതുമാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

കുമരനല്ലൂര്‍ക്കടുത്തു നെട്ടാശ്ശേരി എന്ന ദിക്കില്‍ “പുന്നയില്‍” എന്നൊരു ശൂദ്രഭവനം ഇപ്പോഴുമുണ്ട്. ആ വീട്ടില്‍ മഹാവിദ്വാനും പ്രസിദ്ധ ജ്യോത്സ്യനുമായിട്ട് ഒരാള്‍ മുമ്പൊരിക്കലുണ്ടായിരുന്നു. ആ തറവാട്ടേക്കു പണിക്കര്‍സ്ഥാനമുള്ളതിനാല്‍ അവിടെയുള്ള പുരു‌ഷന്മാരെ പണിക്കന്മാര്‍ എന്നാണു പറയുക പതിവ്. അതിനാല്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകനായ ജ്യോത്സ്യനെയും പുന്നയില്‍ പണിക്കരെന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. കുമരനല്ലൂര്‍ ഗ്രാമത്തിലുള്ള ഒരു നമ്പൂരി തന്റെ പുത്രനെ ഉപനയിക്കുന്നതിന് ഒരു മുഹൂര്‍ത്തം പറഞ്ഞുകൊടുക്കണമെന്നു പല ജ്യോത്സ്യന്മാരോടും ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടും ആരും മുഹൂര്‍ത്തം പറഞ്ഞു കൊടുത്തില്ല. അക്കാലത്തു തെക്കുംകൂറില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ട ചില തമ്പുരാക്കന്മാര്‍, വട്ടപ്പിള്ളി ശങ്കുമൂത്തതു മുതലായി ആ ദിക്കുകളില്‍ത്തന്നെ പല ജ്യോത്സ്യന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവരെല്ലാം നോക്കീട്ടു ആ കൊല്ലത്തില്‍ ആ ഉണ്ണിയെ ഉപനയിക്കാന്‍ കൊള്ളാവുന്ന മുഹൂര്‍ത്തമില്ലെന്നു പറയുക കൊണ്ടും ഉണ്ണിയെ ഉപനയിക്കുന്നതിനുള്ള കാലമായിരുന്നതുകൊണ്ടും നമ്പൂരി ഒടുക്കം പുന്നയില്‍ പണിക്കരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ഒരു മുഹൂര്‍ത്തമുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. പണിക്കര്‍ ഉടനെ ഒരു പ്രയാസവും സംശയവും കൂടാതെ മുഹൂര്‍ത്തം ചാര്‍ത്തിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി ആ മുഹൂര്‍ത്തച്ചാര്‍ത്തുംകൊണ്ടു തെക്കുംകൂര്‍ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ മുതലായവരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “നിങ്ങളൊക്കെ മുഹൂര്‍ത്തമില്ലെന്നു പറഞ്ഞുവെങ്കിലും പുന്നയില്‍ പണിക്കര്‍ ഒരു മുഹൂര്‍ത്തമുണ്ടാക്കിത്തന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അവര്‍ “അതുവ്വോ? എന്നാല്‍ ആ ചാര്‍ത്തൊന്നു കാണണമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ ആ ചാര്‍ത്തു വാങ്ങി നോക്കി. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍ ചാര്‍ത്തിക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന മുഹൂര്‍ത്തം ഉപനയിക്കാനുള്ള ഉണ്ണിയുടെ അഷ്ടമരാശിക്കൂറു സമയത്തായിരുന്നതിനാല്‍ തമ്പുരാന്‍ ആളയച്ച് പണിക്കരെ അവിടെ വരുത്തി. പണിക്കര്‍ അന്നുണ്ടായിരുന്ന ജ്യോത്സ്യന്മാരെ എല്ലാവരെയും ഓരോ വിധത്തില്‍ ജയിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും പണിക്കരുടെ പേരില്‍ കിടമത്സരവും അസൂയയുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ അവസരത്തില്‍ പണിക്കരെ ഒന്നു മധ്യമമാക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ടു ശങ്കു മൂത്തതു മുതലായവരും അവിടെക്കൂടി. എല്ലാവരും വന്നപ്പോഴേക്കും പണിക്കരും വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ എല്ലാവരുംകൂടി “അഷ്ടമരാശിക്കൂറു സമയത്ത് ഉപനയനം കഴിക്കാമെന്ന് എന്തു പ്രമാണമാണുള്ളത്?” എന്നു പണിക്കരോട് ചോദ്യമായി. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍ “അഷ്ടമരാശിക്കൂറു മുഹൂര്‍ത്തങ്ങള്‍ക്കു വര്‍ജ്യമാണെന്നാണ് പ്രമാണം. എങ്കിലും ഈ ഉണ്ണിയെ ഇക്കൊല്ലം ഉപനയിക്കാഞ്ഞാല്‍ വേറെ തരക്കേടു വരാനുള്ളതുകൊണ്ടും ഇക്കൊല്ലത്തില്‍ ഉപനയനത്തിന് ഈയൊരു മുഹൂര്‍ത്തമല്ലാതെ ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ടും ഇങ്ങനെ ചാര്‍ത്തിക്കൊടുത്തതാണ് ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മറ്റവര്‍ “ഈ ഉണ്ണിയെ ഇക്കൊലത്തില്‍ത്തന്നെ ഉപനയിച്ചില്ലെങ്കില്‍ എന്തു തരക്കേടാണു വരാനുള്ളത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍ “അടുത്ത കൊല്ലത്തില്‍ ഉണ്ണിക്ക് അമ്മ മരിച്ച് ദീക്ഷയായിരിക്കും. പിന്നത്തെ കൊല്ലത്തില്‍ ഉപനയനത്തിനു മുഹൂര്‍ത്തം തന്നെയില്ല. അതിന്റെ പിന്നത്തെ കൊല്ലത്തില്‍ ഉണ്ണിയുടെ അച്ഛന്‍ മരിച്ച് ആ ദീക്ഷയുമായിരിക്കും. ദീക്ഷക്കാലത്ത് ഉപനയനം പാടില്ലല്ലോ. ഇങ്ങനെ മൂന്നു കൊല്ലം കഴിയുമ്പോള്‍ ഉപനയനത്തിന്റെ കാലവും കഴിയും. കാലം കഴിയുന്നതിനു മുമ്പ് ഉപനയിക്കാഞ്ഞാല്‍ ഉണ്ണി ബ്രാഹ്മണാചാരപ്രകാരം ഭ്രഷ്ടനായിപ്പോവുകയും ചെയ്യുമല്ലോ. അതില്‍ ഭേദം അഷ്ടമരാശിക്കൂറു സമയത്ത് ഉപനയിക്കുന്നതല്ലയോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അങ്ങനെയൊക്കെ വരുമെങ്കില്‍ ഈ മുഹൂര്‍ത്തത്തിനുതന്നെ ഉപനയിക്കുകയാണു വേണ്ടത്” എന്ന് എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും ഉണ്ണിയെ ആ മുഹൂര്‍ത്തത്തിനുതന്നെ ഉപനയിക്കുകയും പണിക്കര്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ആ കൊല്ലങ്ങളില്‍ ഉണ്ണിയുടെ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ മറ്റുള്ള ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍ക്കു പണിക്കരോടുള്ള മല്‍സരവും അസൂയയും അസ്തമിക്കുകയും എലാവര്‍ക്കും പൂര്‍വ്വാധികം ബഹുമാനമുദിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 16
കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരി

കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം കുമാരനല്ലൂര്‍ ഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ട നെട്ടാശ്ശേരി എന്ന ദിക്കിലാകുന്നു. ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്കു പാരമ്പര്യമായിട്ടുതന്നെ മന്ത്രവാദമുണ്ടെന്നും ഗണപതി പ്രത്യക്ഷമാണെന്നും പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഇവരുടെ മന്ത്രവാദത്തിന് അനന്യസാധാരണത്വം സിദ്ധിക്കുന്നതിനും ഗണപതി പ്രത്യക്ഷീഭവിക്കുന്നതിനുമുള്ള കാരണങ്ങള്‍ ചുരുക്കമായി ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഈ ഇല്ലത്തുള്ള ഒരു ഭട്ടതിരിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്നേഹിതനായ വേറെ ഒരു നമ്പൂതിരിയുംകൂടി ത്യശ്ശിവപേരൂര്‍ പൂരം കാണാനായി പുറപ്പെട്ടു. ഇരിങ്ങാലക്കുടയ്ക്കു സമീപമായപ്പോള്‍ നേരം വൈകിയതിനാല്‍ ഒരില്ലത്തുകയറി പകലെ ഊണും സന്ധ്യാവന്ദനവും കഴിച്ച് അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ട് ‘യക്ഷിപ്പറമ്പ് ’ എന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപമായപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരികളായ രണ്ടു മനു‌ഷ്യസ്ത്രീകള്‍ വഴിയില്‍ നില്ക്കുന്നതുകണ്ടു. ആ സ്ത്രീകള്‍ ഇവര്‍ അടുത്തുചെന്നപ്പോള്‍ തിരുമേനികള്‍ എങ്ങോട്ടാണ് ഈ അസമയത്ത് എഴുന്നള്ളത്ത്? എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി ഞങ്ങള്‍ പൂരത്തിനു പോവുകയാണ് എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ സ്ത്രീകള്‍ ഇവിടെ അങ്ങോട്ടുചെല്ലുമ്പോള്‍ യക്ഷിപ്പറമ്പെന്നു പറയുന്ന സ്ഥലമായി. ഇങ്ങനെയുള്ള അസമയങ്ങളില്‍ ഇതിലേ മനു‌ഷ്യരാരും നടക്കാറില്ല. ഇതൊരു വൈ‌ഷമ്യസ്ഥലമാണെന്ന് അവിടുന്ന് കേട്ടിട്ടില്ലായിരിക്കുമോ? എഴുന്നള്ളത്തു ഇന്നു വേണ്ടെന്നാണ് അടിയങ്ങള്‍ക്ക് തോന്നുന്നത്. എഴുന്നള്ളിയാല്‍ എന്തെങ്കിലും ആപത്തുണ്ടാകും. അങ്ങനെ വളരെ കണ്ടിട്ടുണ്ട് എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഈ ദിക്കിലെങ്ങും പരിചയമില്ല. ഞങ്ങള്‍ ഈ ദിക്കുകാരല്ല. ഇന്നു പോകേണ്ടെന്നുവച്ചാല്‍ കേറികിടക്കുന്നതിന് എവിടെയാണു സകൗര്യമുള്ളത്. ഇവിടെ അടുക്കലെങ്ങാനും വല്ല ശൂദ്രവീടുകളോ മറ്റോ ഉണ്ടോ? എന്നു ചോദിച്ചു. അടിയങ്ങളുടെ കുപ്പമാടം ഇവിടെ അടുക്കലാണ്. വിരോധമില്ലെങ്കില്‍ അങ്ങൊട്ടെഴുന്നള്ളിയാല്‍ അവിടെ കിടക്കാം. എന്നു സ്ത്രീകള്‍ പറഞ്ഞു.

ഇങ്ങനെ ആ സ്ത്രീകളും ഈ ബ്രാഅണരും കൂടി കുറഞ്ഞൊരു നേരത്തെ സംഭാ‌ഷണം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അസമയത്തു പോയാല്‍ വല്ലതും ആപത്തു സംഭവിച്ചെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയംകൊണ്ടും ഈ സുന്ദരികളോടുകൂടി പോയാല്‍ അന്നു രാത്രി സുഖമായി കഴിച്ചുകൂട്ടാമെന്നുള്ള മോഹംകൊണ്ടും ഭട്ടതിരിയും നമ്പൂരിയും ആ സ്ത്രീകളുടെ വീട്ടിലേയ്ക്കു പോവുകയെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചയാക്കി. പിന്നെ അവര്‍ നാലുപേരുംകൂടി അവിടെനിന്നു പോയി. കുറച്ചു ചെന്നപ്പോള്‍ വലിയതായിട്ട് ഒരു മാളിക കണ്ടു. ഈ സ്ത്രീകള്‍ ബ്രാഹ്മണരെ ആ മാളികയില്‍ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ അടുത്തടുത്തു വിശാലമായ രണ്ടു മുറികള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതില്‍ ഒന്നില്‍ ഭട്ടതിരിയെയും ഒന്നില്‍ നമ്പൂരിയെയും കൊണ്ടുചെന്നു കിടത്തി. രണ്ടു മുറികളിലും ഓരോ സ്ത്രീകള്‍ ചെന്നുകൂടി. ഭട്ടതിരി കിടന്ന മുറിയില്‍ ചെന്ന ആ സ്ത്രീ ഭട്ടതിരിയെ തൊട്ടപ്പോള്‍തന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു ബോധമില്ലാതായി. ഉടനെ അവള്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഭക്ഷിക്കാനും തുടങ്ങി. നമ്പൂരിക്കു പതിവായി ‘ദേവീമാഹാത്മ്യം’ പാരായണമുള്ളതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയ്യില്‍ ദേവീമഹാത്മ്യം ഗ്രന്ഥമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഗ്രന്ഥം തലയ്ക്കല്‍ വച്ചുംകൊണ്ടാണ് കിടക്കുക പതിവ്. അന്നും ഗ്രന്ഥം തലയ്ക്കല്‍ വച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന സ്ത്രീ “ആ ഗ്രന്ഥം ഇവിടെ താഴെയെങ്ങാനും വെച്ചേക്കണം. അതെന്തിനു തലയ്ക്കല്‍ വെച്ചിരിക്കുന്നു” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഇതു താഴെ വയ്ക്കാന്‍ പാടില്ല. തലയ്ക്കല്‍ വച്ചുംകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍കിടന്നുറങ്ങുക പതിവ്” എന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞു. പിന്നെയും ഗ്രന്ഥം താഴെവയ്ക്കാന്‍ ആ സ്ത്രീ വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചു. എങ്കിലും നമ്പൂരി സമ്മതിച്ചില്ല. അപ്പോഴേക്കും മറ്റേ മുറിയില്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ എല്ലുകള്‍ കടിച്ചുപൊട്ടിക്കുന്നതിന്റെയും ചോര കുടിക്കുന്നതിന്റെയും ശബ്ദം കലശലായിട്ട് ഈ മുറിയില്‍ കേട്ടുതുടങ്ങി. നമ്പൂരിക്കു കുറേശ്ശെ ഭയവും ചില സംശയങ്ങളും തോന്നിത്തുടങ്ങി. അവിടെക്കിടന്നുംകൊണ്ടു ഭട്ടതിരിയെ വിളിച്ചു. ഭട്ടതിരിയെ അപ്പോഴേക്കും മുക്കാലും ഭക്ഷിച്ചുകഴിഞ്ഞിരുന്നു. പിന്നെ ആര്‍ വിളി കേള്‍ക്കുന്നു? ഭട്ടതിരി വിളി കേള്‍ക്കാതിരിക്കുകയും അടുക്കല്‍ നില്‍ക്കുന്ന സ്ത്രീ ഗ്രന്ഥം താഴെ വയ്ക്കാന്‍ നില്‍ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ടും മറ്റും ആകപ്പാടെ കാര്യം നല്ല പന്തിയല്ലെന്നും ഈ സ്ത്രീകള്‍ കേവലം മനു‌ഷ്യസ്ത്രീകള്‍ അല്ലെന്നും തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരിക്കു ഭയം കലശലായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം ഗ്രന്ഥം കയ്യിലെടുത്തുപിടിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെ കിടന്നു അദ്ദേഹത്തിനു ലവലേശം ഉറക്കം വരികയും അദ്ദേഹം ഉറങ്ങുകയും ഉണ്ടായില്ലെന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അന്ത്യയാമമാകുന്നതു വരെ ആ സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ആ മുറിയില്‍ നിന്നു. പിന്നെ പുറത്തേക്കിറങ്ങിപ്പോയി. നമ്പൂതിരി നിശ്ചഷ്ടേനായി ആ കട്ടിലില്‍തന്നെ ഉറങ്ങാതെ കിടക്കുകയും ചെയ്തു.

നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ അവിടെ മാളികയുമില്ല; സ്ത്രീകളുമില്ല. നമ്പൂരി ഒരു വലിയ കരിമ്പനയുടെ മുകളില്‍ ഇരിക്കുന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ട് ഒരു വിധത്തില്‍ താഴെയിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ അതിനടുത്തുള്ള മറ്റൊരു കരിമ്പനയുടെ ചുവട്ടില്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ നഖങ്ങളും കുടുമ്മയും മാത്രം കിടക്കുന്നതു കണ്ടു. അപ്പോള്‍ തലേദിവസം കാണപ്പെട്ട സ്ത്രീകള്‍ മനു‌ഷ്യസ്ത്രീകള്‍ അല്ലെന്നും യക്ഷികളായിരുന്നു എന്നും അവരുടെ മായാബലംകൊണ്ട് അവരെ മനു‌ഷ്യസ്ത്രീകളാണെന്നും കരിമ്പന മാളികയാണെന്നും തോന്നിച്ചതാണെന്നും ഭട്ടതിരിയെ യക്ഷി ഭക്ഷിക്കയായിരുന്നു എന്നും ദേവീമാഹാത്മ്യം എന്ന ഗ്രന്ഥം തന്റെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ തന്നെത്തൊടാന്‍ പാടില്ലാഞ്ഞതിനാലാണ് മറ്റേ യക്ഷി തന്നെ ഭക്ഷിക്കാഞ്ഞതെന്നും മറ്റും നമ്പൂരിക്കു മനസ്സിലായി. ഉടനെ അദ്ദേഹം പൂരത്തിനു പോകാതെതന്നെ തിരിച്ചുപോന്നു.

അന്നു മരിച്ചുപോയ ആ ഭട്ടതിരിയല്ലാതെ ആ ഇല്ലത്തു പുരു‌ഷന്‍മാരാരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. മരിച്ചുപോയ ഭട്ടതിരിയുടെ അന്തര്‍ജനത്തിനു അന്നു ഗര്‍ഭമുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി വന്നു ഭട്ടതിരിയുടെ മരണവ്യത്താന്തം അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ വിധവയായിതീര്‍ന്ന ആ അന്തര്‍ജനം അത്യന്തം വി‌ഷാദമഗ്നനായി എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. പിന്നെ ആ പതിവ്രതതന്നെ ഭര്‍ത്താവിന്റെ ശേ‌ഷക്രിയകളെല്ലാം കഴിച്ചു. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഏറ്റവും തേജോമയനായ ഒരു പുത്രനെ അന്തര്‍ജനം പ്രസവിച്ചു. ഉണ്ണിക്കു ജാതകര്‍മ്മം, നാമകരണം, അന്നപ്രാശനം, ചൌളം, ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം മുതലായവ യഥാകാലം വേണ്ടതുപോലയെല്ലാം കഴിച്ചു. അതിനിടക്കു വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുകയും വേദാധ്യയനം ചെയ്യിക്കുകയുമെല്ലാം ചെയ്തു. അത്യന്തം ബുദ്ധിമാനായ ആ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്‍ പതിനാറു വയസ്സു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം വേദവേദാംഗതത്ത്വജ്ഞനായും സകലശാസ്ത്രപുരാണേതിഹാസ പാരംഗതനായും തീര്‍ന്നു.

അപ്പോള്‍ തന്റെ അച്ഛന്റെ മരണവൃത്താന്തം അമ്മ പറഞ്ഞു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അച്ഛനെക്കൊന്ന ആ യക്ഷിയുടെ കഥ കഴിച്ചേക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ച് ആ ഉദ്ദേശസിദ്ധിക്കായി സൂര്യനെ സേവിച്ചുതുടങ്ങി. അതികഠിനമായിരിക്കുന്ന തപസ്സുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം സൂര്യഭഗവാനെ പ്രത്യക്ഷമാക്കി സൂര്യഭഗവാന്‍ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍റെ രൂപം ധരിച്ച് ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ചില ദിവ്യമന്ത്രങ്ങള്‍ ഉപദേശിക്കുകയും “പോരാത്തതെല്ലാം ഇതില്‍ പറയുന്നുണ്ട്. ഇതില്‍ നോക്കിച്ചെയ്തോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു ഗ്രന്ഥം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് മറഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ ഭട്ടതിരിക്കു “സൂര്യകാലടി” എന്നു നാമം സിദ്ധിക്കുകയും പ്രസിദ്ധനാവുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹമാണ് വിശ്വവിശ്രുതനായ “സൂര്യകാലടി” എന്നു പറയപ്പെടുന്ന ഭട്ടതിരി. അക്കാലം മുതല്‍ ആ ഇല്ലത്ത് ഓരോ തലമുറയില്‍ ഓരോരുത്തര്‍ക്ക് “സൂര്യന്‍” എന്നുകൂടി പേരിട്ടു തുടങ്ങി. അതിന്നും നടന്നുവരുന്നു.

സൂര്യഭഗവാനില്‍നിന്ന് ഉപദേശവും ഗ്രന്ഥവും കിട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം സൂര്യഭട്ടതിരി വിവാഹം കഴിച്ചു ഗൃഹസ്ഥനായിട്ടു താമസിച്ചു. അക്കാലത്തു സൂര്യദത്തമായ ഗ്രന്ഥം മുഴുവനും നോക്കി ഹൃദിസ്ഥമാക്കി. അതൊരു മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥമായിരുന്നതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി പ്രസിദ്ധനായ ഒരു മന്ത്രവാദിയായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം പിന്നെ അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായ പുത്രന്മാര്‍ക്കും സൂര്യഭഗവാങ്കല്‍നിന്നു തനിക്കു കിട്ടിയ വിദ്യയെ ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്തു. അങ്ങനെ തലമുറതോറുമുണ്ടായ ഉപദേശംകൊണ്ട് ആ പാരമ്പര്യം ഇന്നും ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്കു കാണുന്നുണ്ട്. കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിമാരുടെ മന്ത്രവാദത്തിന് ഒരനന്യസാധാരണത്വമുണ്ടായത് ഇങ്ങനെയാണ്.

പിന്നെ സൂര്യഭട്ടതിരിയെ പല സ്ഥലങ്ങളിലും മന്ത്രവാദത്തിനായി കൊണ്ടുപോകുകയും അദ്ദേഹം പല ബാധകള്‍ ഒഴിക്കുകയുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം മന്ത്രവാദം ചെയ്തിട്ട് ഒഴിയാതെ ഒരു ബാധയും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അങ്ങനെ പല ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍ കണ്ടപ്പോള്‍ സൂര്യഭഗവാന്റെ ഉപദേശസാഫല്യത്തെക്കുറിച്ചു ഭട്ടതിരിയുടെ മനസ്സില്‍ത്തന്നെ നല്ല വിശ്വാസമുണ്ടായി. സൂര്യഭഗവാന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം ചെയ്താല്‍ എലാം ഫലിക്കുമെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ ഇനി ഒട്ടും താമസിയാതെ തന്റെ അച്ഛനെ ഭക്ഷിച്ച യക്ഷിയെ ശിക്ഷിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. പിന്നെ അതിനു വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങളെല്ലാം സമ്പാദിച്ച് അതികഠിനമായ ഒരു ഹോമം തുടങ്ങി. ശിക്ഷാര്‍ഹയായ യക്ഷി ഏതാണെന്നു നിശ്ചയമില്ലായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹം ലോകത്തിലുള്ള സകലയക്ഷികളെയും ഒന്നായിട്ടാവാഹിച്ചു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ടു നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിട്ടു സകലയക്ഷികളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “എന്റെ അച്ഛനെ ഭക്ഷിച്ചതു നിങ്ങളിലാരാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ എല്ലാ യക്ഷികളും “ഞാനല്ല, ഞാനല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി യക്ഷികളെ ഓരോരുത്തരെ ആയിട്ടു പൊന്നും വിളക്കും പിടിപ്പിച്ചു സത്യം ചെയ്യിച്ചു വിട്ടയച്ചു. അങ്ങനെ ശിക്ഷാര്‍ഹയായ ആ ഒരു യക്ഷി ഒഴികെ ശേ‌ഷമെല്ലാവരും പോയി. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി തന്റെ പുരോഭാഗത്തിങ്കല്‍ ഭയവിഹ്വലയായി വിറച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്ന ആ യക്ഷിയോടും സത്യം ചെയ്യാന്‍ പറഞ്ഞു. താന്‍ അപരാധിനിയാകയാല്‍ സത്യം ചെയ്യുന്നതിനു നിവൃത്തിയില്ലാതെ ആ യക്ഷി തന്റെ അപരാധത്തെ ഏറ്റു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “എന്നാല്‍ ഞാനിപ്പോള്‍ നിന്നെ ഹോമിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നെ ഹോമിച്ചാല്‍ ഇന്നേക്കു നാല്പത്തൊന്നാം ദിവസം അങ്ങു ചക്രശ്വാസം വലിച്ചു മരിക്കും” എന്ന് യക്ഷി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “അങ്ങനെ വരാതിരിക്കാന്‍ ഒരു മാര്‍ഗമില്ലെന്നു വരുമോ” എന്നു ചോദിച്ചു. “നാല്‍പത്തൊന്നാം ദിവസം തിരുവാലൂര്‍ പോയി ദര്‍ശനം കഴിക്കാന്‍ സംഗതിയായാല്‍ മരിക്കില്ല. അല്ലാതെ ശാപമോക്ഷമുണ്ടാകുന്നതല്ല” എന്ന് യക്ഷി പറഞ്ഞു. “എന്തായാലും ഇനി ഞാന്‍നിന്നെ വിട്ടയയ്ക്കുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു ഭട്ടതിരി ആ യക്ഷിയെ പിടിച്ചു ഹോമിക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്നു കേരളരാജ്യം വാണുകൊണ്ടിരുന്ന “പള്ളിബാണപ്പെരുമാള്‍” ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ ഒരാളയച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി അവിടെ ചെന്നു. അപ്പോള്‍ പെരുമാള്‍ തന്റെ ഭാര്യയ്ക്ക് ഒരു ഗന്ധര്‍വന്റെ ഉപദ്രവം തുടങ്ങീട്ടു വളരെക്കാലമായി എന്നും പല മന്ത്രവാദികളെക്കൊണ്ടും മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചിട്ടും ഗന്ധര്‍വ്വന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോയിട്ടില്ലെന്നും ആ ഉപദ്രവം നിമിത്തം ഭാര്യയ്ക്കുണ്ടാകുന്ന ഗര്‍ഭമെല്ലാം അലസിപ്പോകുന്നു എന്നും അതിനാല്‍ ഏതു വിധവും ആ ഉപദ്രവം ഒഴിച്ചുതരണമെന്നും ഭട്ടതിരിയോടു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി അങ്ങനെ ആവാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും, അതിലേക്കു വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ചാര്‍ത്തിന്‍പ്രകാരമുള്ള ഉപകരണങ്ങളെല്ലാം അന്നുതന്നെ തയ്യാറാക്കി. ഭട്ടതിരി മന്ത്രവാദവും തുടങ്ങി. ചക്രം വരച്ചു പിണിയാളുകളെയിരുത്തി ഭസ്മം ജപിച്ചിടുകയും പലവിധത്തിലുള്ള ഹോമകര്‍മാദികള്‍ കഴിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും പിണിയാള്‍ തുള്ളിയില്ല. എന്തൊക്കെയായിട്ടും ഗന്ധര്‍വന്‍ തന്റെ ആകര്‍‌ഷണത്തില്‍ ഉള്‍പ്പെടുന്നില്ലെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിക്കു വാശി കലശലായിത്തീരുകയാല്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് വിഹിത മല്ലാത്ത പല കഠിനകര്‍മങ്ങളും അദ്ദേഹം ചെയ്തു. പല ജന്തുക്കളെയും മറ്റും അദ്ദേഹം മുറിച്ചു മുറിച്ചു ഹോമിച്ചു തുടങ്ങി. ശീല നെയ്യില്‍ മുക്കി നിലത്തു വിരിച്ച് അതു നിറച്ച് ഉറുമ്പാകുമ്പോള്‍ എടുത്തുഹോമിക്കും. ഇങ്ങനെയുള്ള കഠിനപ്രവൃത്തികള്‍ സംഖ്യയില്ലാതെ ചെയ്തപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വന് നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീരുകയാല്‍ പ്രത്യക്ഷമായി ഭട്ടതിരിയുടെ മുമ്പില്‍ വന്നു. പിന്നെ അവര്‍ തമ്മില്‍ മന്ത്രതന്ത്രങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരു വലിയ വാദമുണ്ടായി. ആ വാദത്തില്‍ ഭട്ടതിരി തന്നെ ജയിച്ചു. ഒരുവിധത്തിലും ഭട്ടതിരിയെ ജയിക്കുന്നതിനു നിവൃത്തിയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വന്‍ വളരെ താഴ്മയോടുകൂടി “അതിവിശിഷ്ടനായിരിക്കുന്ന അങ്ങയെ ജയിക്കുന്നതിന് ആരു വിചാരിച്ചാലും കഴിയുന്നതല്ല. അങ്ങയുടെ അച്ഛനെ ഭക്ഷിച്ചവളും എന്റെ പ്രിയതമയുമായ ആ യക്ഷിയെ അങ്ങു സംഹരിച്ചുവല്ലോ.ഇനി സ്ത്രീയെയും വിട്ടു പോകണമെന്ന് അങ്ങു നിര്‍ബന്ധിക്കുന്നതു കഷ്ടമാണ്. എനിക്ക് ഈ സ്ത്രീയില്‍ അധികമായിരിക്കുന്ന ആസക്തി ജനിക്കുകയാലാണ് ഞാന്‍വന്നു ബാധിച്ചത്. ഇവളെ ഉപേക്ഷിച്ചു പോകുന്ന കാര്യം എനിക്കു വളരെ വ്യസനമാണ്. അതിനാല്‍ അവിടുന്ന് കൃപയുണ്ടായി എന്നെ ഉപദ്രവിക്കാതിരിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “രാജാവിന്റെ ഭാര്യയ്ക്കു നേരിട്ടിരിക്കുന്ന ഉപദ്രവം നീക്കിക്കൊടുത്തുകൊള്ളാമെന്നു ഞാന്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ പറഞ്ഞുപോയി. ഇനി അതിനെ ഭേദപ്പെടുത്തുന്നത് എനിക്കു വളരെ അപമാനവും നിവൃത്തിയില്ലാത്തതുമാണ്. അതിനാല്‍ വേഗത്തില്‍ സത്യം ചെയ്ത് ഇവിടെനിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊള്ളണം. അതാണു നല്ലത്. പോകാത്തപക്ഷം നിന്റെ യക്ഷി പോയവഴിക്കു നിന്നെ ഞാനയയ്ക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വനു ഭയവും വ്യസനവും സഹിക്കവഹിയാതായിട്ട് “ഇന്നേക്കു പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം അങ്ങ് മൂത്രം മുട്ടി മരിക്കട്ടെ” എന്നു ഭട്ടതിരിയെ ശപിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി വ്യസനത്തോടുകൂടി ശാപമോക്ഷത്തെ അപേക്ഷിക്കുകയും പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം തിതുവാലൂര്‍ പോയി ദര്‍ശനം കഴിച്ചാല്‍ മരിക്കയില്ലെന്നു ഗന്ധര്‍വന്‍ ശാപമോക്ഷം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും ഭട്ടതിരിയുടെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ഗന്ധര്‍വന്‍ സത്യംചെയ്ത് അവിടംവിട്ട് പോകുകയും ചെയ്തു. ബാണപെരുമാള്‍ ഭട്ടതിരിക്കു വളരെ സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു ബഹുമാനിച്ചയച്ചു. താമസിയാതെ പെരുമാളുടെ ഭാര്യ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും ഒന്നും അലസാതെ നാലഞ്ചു കുട്ടികള്‍ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.

ഭട്ടതിരിയുടെ മരണത്തിന്റെ തലേദിവസം തിരുവാലൂര്‍ ഒരു അശരീരിവാക്കു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. “നാളെ ഇവിടെ ഒരപമൃത്യു സംഭവിക്കും; അതിനാല്‍ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴികപ്പകലിനുമുമ്പ് അത്താഴപ്പൂജയും കഴിച്ച് എല്ലാവരും പൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നായിരുന്നു ആ അശരീരിവാക്ക്. മരണദിവസം പകലെ ആയപ്പോഴേക്കും ഭട്ടതിരി തിരുവാലൂരെത്തി. അതുവരെ അദ്ദേഹത്തിനു യാതൊരു ദീനവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം ശുദ്ധം മാറിയിരുന്നതിനാല്‍ തിരുവാലൂര്‍ ചെന്നയുടനെ കുളത്തിലിറങ്ങി കുളിച്ചു. കുളി കഴിഞ്ഞ കരയ്ക്കു കയറിയപ്പോള്‍ മൂത്രമൊഴിക്കണമെന്നു തോന്നി. ഉടനെ അവിടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെയുണ്ടായിരുന്ന മൂത്രക്കുഴിയില്‍ ചെന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മൂത്രം ഒഴിക്കണ്ടെന്നു തോന്നി. ഉടനെ എണീറ്റു കുളത്തിലിറങ്ങി ശൗചിച്ചു കാലും മുഖവും ശുദ്ധിവരുത്തി കരയ്ക്കു കയറിയപ്പോള്‍ പിന്നെയും മൂത്രം മുട്ടിത്തുടങ്ങി. പിന്നെയും മൂത്രമൊഴിക്കാന്‍ ചെന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ വേണ്ടെന്നു തോന്നി. ഇങ്ങനെ സന്ധ്യവരെ അദ്ദേഹം കുളത്തിലിറങ്ങുകയും കേറുകയുമായിട്ടു കഴിച്ചുകൂട്ടി. സന്ധ്യയായപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം ക്ഷീണിച്ചു കുളപ്പുരയില്‍ വീണു. ഉടനെ ചക്രശ്വാസവും വലിച്ചുതുടങ്ങി. അന്നു പ്രദോ‌ഷമായിരുന്നതിനാല്‍ വ്രതക്കാരായിട്ടും മറ്റും അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്നു. എങ്കിലും അശരീരിവാക്കിന്‍പ്രകാരം മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴികപ്പകലെ അത്താഴപ്പൂജയും കഴിച്ചു എലാവരും പോയി. ഭട്ടതിരി മാത്രം ശ്വാസം വലിച്ചുംകൊണ്ട് അവിടെ കിടന്നു. മൂത്രം മുട്ടിയും ചക്രശ്വാസം വലിച്ചും മരണവേദനയോടുകൂടി അദ്ദേഹം കിടന്നു വി‌ഷമിക്കുമ്പോള്‍ “ഈശ്വരാ! ഗ്രന്ഥത്തില്‍ കണ്ടതാണല്ലോ ഞാന്‍ ചെയ്തത്” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നും അപ്പോള്‍ അതിനു മറുപടിയായിട്ട് “സൂര്യകാലടി വേണം ചെയ്യാന്‍ എന്നു ഗ്രന്ഥത്തിലുണ്ടായിരുന്നുവോ” എന്നൊരു അശരീരിവാക്കുണ്ടായെന്നും പ്രസിദ്ധമായി കേള്‍ക്കുന്നുണ്ട്. ഇപ്പോഴും അതൊരു പഴഞ്ചൊല്ലുപോലെ ജനങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നുമുണ്ട്. എന്നാല്‍ സമീപത്തെങ്ങും മറ്റാരുമില്ലാതിരുന്നപ്പോള്‍ ഉണ്ടായ ഈ വാക്ക് ഇത്ര പരസ്യമായിത്തീര്‍ന്നതെങ്ങനെയെന്നു നിശ്ചയമില്ല.

ഏതെങ്കിലും ഭട്ടതിരി ചക്രശ്വാസം വലിച്ചും മൂത്രം മുട്ടിയും അര്‍ധരാത്രിയായപ്പോഴേക്കും അവിടെക്കിടന്നു മരിച്ചു. അദ്ദേഹം ചക്രശ്വാസം വലിച്ചു ചുറ്റിത്തിരിഞ്ഞു നിലത്തുനിന്നു മേല്പോട്ടു പൊങ്ങിയപ്പോള്‍ മരണവേദനയോടുകൂടി ചാടിക്കടിച്ചിട്ടുള്ള പാടുകള്‍ ഇന്നും തിരുവാലൂര്‍ കുളപ്പുരയുടെ തട്ടിന്റെ തുലാങ്ങളിന്മേലും മറ്റും കാണുന്നുണ്ട്. തിരുവാലൂര്‍ ക്ഷേത്രം ആലങ്ങാട്ടു താലൂക്കിലാണ്. സൂര്യഭട്ടതിരി ജീവിച്ചിരുന്നതു പള്ളിബാണപ്പെരുമാളുടെ കാലത്താണെന്നു കാണുന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശം കലിവര്‍‌ഷം മൂവായിരത്തിനാനൂറിനോടടുത്താണെന്നു വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.സൂര്യഭട്ടതിരിയുടെ കാലം കഴിഞ്ഞതില്‍ പിന്നെയും ആ ഇല്ലത്തുള്ള ഭട്ടതിരിമാര്‍ വളരെ തപശ്ശക്തിയുള്ളവരും വേദജ്ഞന്മാരും ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരും നല്ല മന്ത്രവാദികളുംതന്നെയായിരുന്നു.

ഒരു ദിക്കില്‍ ഒരു വലിയ ജന്മിയുടെ വക ഒരു തെങ്ങിന്‍തോട്ടത്തില്‍ കാവലായിട്ട് ഒരു മൂത്തചേകോന്‍ (തീയന്‍) താമസിച്ചിരുന്നു. ആ തോട്ടത്തില്‍ വളരെ തേങ്ങ വീഴുന്നതുകൊണ്ടു വലിയ വലിയ തേങ്ങാക്കൂട്ടങ്ങള്‍ വളരെയുണ്ടായിരുന്നു. മിക്ക സമയങ്ങളിലും കൂടുകള്‍ ഒഴിയാതെ ഉണക്കത്തേങ്ങ കിടക്കുക പതിവാണ്. അവിടെ ഈ മൂത്തചേകോന്‍ ഒരു മാടം കെട്ടിയുണ്ടാക്കി അതിലാണ് അവന്റെ കിടപ്പു പതിവ്. രാത്രിയില്‍ തീയിടാനായിട്ട് ആ മാടത്തില്‍ ഒരു വലിയ നെരിപ്പോടുമുണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ തണുപ്പുള്ള കാലങ്ങളില്‍ വരട്ടുതേങ്ങയെടുത്തു വെട്ടിക്കീറി അതിന്റെ ചകിരിയിട്ടു തീ കത്തിക്കുകയും തേങ്ങ തീയിലിട്ടു ചുട്ടെടുത്തു തിന്നുകയും ചെയ്തും തീയും കാഞ്ഞിരിക്കുക പതിവാണ്.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു മഞ്ഞുകാലത്തു വെളുപ്പാന്‍കാലമായപ്പോള്‍ മൂത്തചേകോനു തണുപ്പു സഹിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെയായിട്ട് എണീറ്റ് രണ്ടുമൂന്നു തേങ്ങയെടുത്തു വെട്ടിക്കീറി ചകിരിയിട്ടു തീയും കത്തിച്ചു തേങ്ങയും ചുട്ടുതിന്നു തീയും കാഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ മാടത്തിന്റെ മെടയുടെ (തട്ടിയുടെ) ഇടയില്‍ക്കൂടി ഒരു കൊച്ചു തുമ്പിക്കെ മൂത്തചോകോന്റെ അടുക്കലേക്കു നീട്ടുന്നത് അവന്‍ കണ്ടു. ഉടനെ ഒരു തേങ്ങാക്ക‌ഷണം അവന്‍ തുമ്പിക്കയ്യിലേകു വെച്ചുകൊടുത്തു. അതു വാങ്ങി തിന്നിട്ടു പിന്നെയും തുമ്പിക്കെ നീട്ടി. മൂത്തചേകോന്‍ പിന്നെയും ഒരു ക‌ഷണം വെച്ചു കൊടുത്തു. അങ്ങനെ പല പ്രാവശ്യം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ചുട്ട തേങ്ങയെല്ലാം അവസാനിച്ചു. നേരവും വെളുത്തു. അപ്പോള്‍ തുമ്പിക്കൈ കാണാതെയുമായി. മൂത്തചേകോനെണീറ്റ് അവന്റെ ജോലിക്കും പോയി.

പിറ്റേദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു മൂത്തചേകോന്‍ പതിവുപോലെ തേങ്ങ ചുട്ടു തിന്നുന്നതിനു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ തലേദിവസത്തെപ്പോലെ ആ കൊച്ചു തുമ്പിക്കയ്യും കണ്ടുതുടങ്ങി. അന്നും അവന്‍ ഓരോ ക‌ഷണം ആ തുമ്പിക്കയ്യില്‍ വെച്ചുകൊടുക്കുകയും ആ കുട്ടിയാന മൂത്തചേകോന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നുനിന്നു തേങ്ങ വാങ്ങിത്തിന്നും തുടങ്ങി. എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു. അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും മൂത്ത ചേകോനും കുട്ടിയാനയും പരസ്പരം അത്യന്തം സ്നേഹമായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു സമയവും കുട്ടിയാന മൂത്തചേകോനെ പിരിഞ്ഞുപോകാതെയായി. മൂത്തചേകോന്‍ ഭക്ഷിക്കുന്ന സാധനങ്ങളിലെല്ലാം ഒരു ഭാഗം കുട്ടിയാനയ്ക്കും കൊടുക്കാതെ അവന്‍ ഭക്ഷിക്കുകയില്ല. എന്നാല്‍ കുട്ടിയാനയ്ക്കു ചുട്ട തേങ്ങപോലെ പ്രിയമായിട്ടു മറ്റൊന്നുമില്ല. മൂത്തചേകോന്‍ ദിവസംതോറും രണ്ടും മൂന്നും തേങ്ങവീതം ചുട്ടു കുട്ടിയാനയ്ക്കു കൊടുക്കും. അസംഖ്യം തേങ്ങ വീഴുന്ന സ്ഥലമായതു കൊണ്ട് ഈ കുറവ് ഉടമസ്ഥന്‍ അറിയുന്നതിനും ചോദ്യപ്പെടുന്നതിനും ഇടയായതുമില്ല. മൂത്തചേകോന്‍ വല്ലേടത്തും കൂലിവേലയ്ക്കു പോയാലും കുട്ടിയാന കൂടെ ഉണ്ടായിരിക്കും. എന്നുവേണ്ടാ, കുട്ടിയാനയും മൂത്തചേകോനുമായി പിരിഞ്ഞിട്ട് ഒരു സമയവുമില്ലെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. എന്നാല്‍ ഈ കുട്ടിയാനയെ ആ മൂത്തചേകോനല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും കാണ്‍മാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു താനും.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരി എവിടെയോ മന്ത്രവാദത്തിനോ തന്ത്രത്തിനോ മറ്റോ പോയി തിരിച്ചുവരുമ്പോള്‍ നാട്ടുവഴി ഈ തോട്ടത്തിന്നടുക്കല്‍ക്കൂടിയായിരുന്ന തിനാല്‍ അതിലേ വന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഈ കുട്ടിയാനയെ കണ്ടു. ഭട്ടതിരി ഒരു ദിവ്യനായിരുന്നതിനാല്‍ ഇതു കേവലമൊരു കുട്ടിയാനയല്ലെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നുകയാല്‍ ഇതിനെ വിലയ്ക്കു തരാമോ എന്നു മൂത്തചേകോനോടു ചോദിച്ചു. മൂത്തചേകോന് ഈ ആനക്കുട്ടിയുടെ മേല്‍ വളരെ വാത്സല്യവും കൌതുകവും ഉണ്ടായിരുന്ന തിനാല്‍ “അയ്യോ അടിയന്‍ ഈ ഒറ്റക്കൊമ്പനെ (ആ കുട്ടിയാനയ്ക്ക് ഒരു കൊമ്പേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ) തരികയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. എങ്കിലും ഭട്ടതിരിയുടെ നിര്‍ബന്ധംകൊണ്ടു നിവൃത്തിയില്ലാതെയായതുകൊണ്ടും പറയുന്ന വില കൊടുക്കാമെന്നു അദ്ദേഹം സമ്മതിച്ചതുകൊണ്ടും ഒടുക്കം കൊടുക്കാമെന്ന് അവന്‍ സമ്മതിച്ചു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി മൂത്തചേകോന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെയുള്ള സംഖ്യ എണ്ണിക്കൊടുത്തു കുട്ടിയാനയെ വാങ്ങി. എങ്കിലും കുട്ടിയാന ഭട്ടതിരിയുടെ കൂടെപ്പോകാതെ മൂത്തചേകോന്റെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ നിന്നു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി മൂത്തചേകോനോട് അവന്റെ നെരിപ്പോടും രണ്ടുമൂന്നു വരട്ടുതേങ്ങയും വിലകൊടുത്തു വാങ്ങി. ആ തേങ്ങാ തല്ലിപ്പൊട്ടിച്ചു നെരിപ്പോടിലിട്ടു ചുട്ടു. അതില്‍നിന്ന് ഒരു ക‌ഷണം തേങ്ങായെടുത്തു നീട്ടിയപ്പോള്‍ കുട്ടിയാന ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ വന്നു വാങ്ങിച്ചു തിന്നു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി ആ നെരിപ്പോടുമെടുത്തുംകൊണ്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. കുട്ടിയാന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെയും ചെന്നു. ഇടയ്ക്കിടയ്ക്കു ഭട്ടതിരി ഓരോ ക‌ഷണം തേങ്ങയെടുത്തു കുട്ടിയാനയ്ക്കു കൊടുത്തുംകൊണ്ടാണ് നടന്നത്. കുട്ടിയാന അതെല്ലാം വാങ്ങിച്ചു തിന്നുംകൊണ്ടു പിന്നാലെതന്നെ ചെല്ലുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ ഭട്ടതിരി കുട്ടിയാനയെയുംകൊണ്ട് ഇല്ലത്തെത്തി.

മൂത്തചേകോന് ആ കുട്ടിയാനയുടെ സൂക്ഷ്മസ്ഥിതിയൊന്നും മനസ്സിലായില്ല. അതു ഭട്ടതിരിയുടെ പിന്നാലെ പോയതു തേങ്ങയുടെ കൊതികൊണ്ടുമാത്രമാണെന്നേ അവന്‍ വിചാരിച്ചുള്ളൂ. ഭട്ടതിരിക്ക് ആ കുട്ടിയാന സാക്ഷാല്‍ ഗണപതിയാണെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മനസ്സിലായി. അദ്ദേഹം തേങ്ങ വാങ്ങിച്ചു ഗണപതിഹോമം കഴിച്ചു ഗണപതിയെ ആവാഹിച്ചുംകൊണ്ടാണ് പോന്നത്. അതൊന്നും മൂത്ത ചേകോന്‍ അറിഞ്ഞില്ല. ഭട്ടതിരി ഇല്ലത്തെത്തിയപ്പോഴേക്കും കുട്ടിയാന സാക്ഷാല്‍ ഗണപതിയുടെ രൂപത്തില്‍ പ്രത്യക്ഷനായി. അദ്ദേഹം ആ ഗണപതിയെ തന്റെ മറ്റുള്ള തേവാരങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ഇല്ലത്തുതന്നെ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെയാണ് കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിമാര്‍ക്കു ഗണപതി പ്രത്യക്ഷമായിത്തീര്‍ന്നത്.

അക്കാലംമുതല്‍ അവിടെ എല്ലാവരും ഗണപതിയെ വേണ്ടുംവണ്ണം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, സമാവര്‍ത്തനം കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ആ ഇല്ലത്തുള്ള എല്ലാവരും ദിവസവും ഗണപതിഹോമം കഴിക്കണമെന്നും ഇല്ലത്തു തേവാരവും ഗണപതിഹോമവും ഒരു ദിവസവും മുടങ്ങാതെ കഴിക്കേണ്ടതിലേക്കായി പുരു‌ഷന്മാരില്‍ ആരെങ്കിലും ഒരാള്‍ എന്നും ഇല്ലത്തുണ്ടായിരിക്കണമെന്നും ഏര്‍പ്പാടു വെച്ചു. ആ ഇല്ലത്തുള്ള എല്ലാവര്‍ക്കും ഗണപതി പ്രത്യക്ഷമായിത്തീര്‍ന്നു എന്നുമാത്രമല്ല, അവര്‍ വിചാരിക്കുന്ന സകല കാര്യങ്ങളും ഗണപതി സാധിച്ചുകൊടുത്തും തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും അവര്‍ക്കു മന്ത്രവാദത്തില്‍ മുമ്പിനാലെ ഉണ്ടായിരുന്ന പ്രശസ്തി ശതഗുണീഭവിച്ചു. അപസ്മാരം, ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് മുതലായി സകല ബാധോപദ്രവങ്ങളും ഒഴിവാക്കുന്നതിനു കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിമാര്‍ക്കു യാതൊരു പ്രയാസവുമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. എന്തെങ്കിലും ഉപദ്രവമുണ്ടായാല്‍ ജനങ്ങള്‍ ഭട്ടതിരിയെ സ്വസ്ഥാനത്തു വരുത്തീട്ടോ കാലടിയില്‍ പോയി ഭജനമിരുന്നിട്ടോ മന്ത്രവാദം ചെയ്യിക്കുന്നതല്ലാതെ മറ്റൊരു മന്ത്രവാദിയെക്കൊണ്ടു മന്ത്രവാദം ചെയ്യിക്കുകയോ മറ്റൊരു സ്ഥലത്തുപോയി ഭജനമിരിക്കുകയോ അക്കാലത്തു പതിവില്ലായിരുന്നു. കാലടിയി!ല്‍ ഗണപതിയുടെ മാഹാത്മ്യങ്ങള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ വളരെയുണ്ട്. വിസ്രതാരഭയത്താല്‍ അവയെല്ലാം ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നില്ല. എങ്കിലും ദൃഷ്ടാന്തത്തിനായി ഒന്നുരണ്ടു സംഗതികള്‍ മാത്രം ചുരുക്കത്തില്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു ചങ്ങനാശ്ശേരിത്താലൂക്കില്‍ കാടമുറി ഗ്രാമത്തില്‍ “കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റി” എന്നൊരു മന്ത്രവാദിയുണ്ടെന്നും ആ തറവാട്ടുകാര്‍ക്കു ചാത്തന്മാര്‍ പ്രത്യക്ഷമാണെന്നും ഇന്നും പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെയുള്ളവര്‍ക്കു ചാത്തന്മാരെ പ്രത്യക്ഷമായി കാണാന്‍ പാടില്ലെങ്കിലും ചാത്തന്മാര്‍ ഇന്നും അവരുടെ ആജ്ഞയെ അനുസരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇപ്പോഴും അവര്‍ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ പോയി ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ഒഴിക്കുന്നുണ്ട്. കുഞ്ചമണ്‍ പോറ്റി ഒഴിച്ചാല്‍ ഒഴിയാത്ത ചാത്തന്‍ എങ്ങുമില്ലെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണ്. ആവശ്യക്കാര്‍ വന്ന് അപേക്ഷിച്ചാല്‍ തത്കാലം പോകുന്നതിനു സകൗര്യമില്ലെങ്കില്‍ കുഞ്ചമണ്‍ പോറ്റിമാര്‍ അവധിവെച്ച് എഴുത്തുകൊടുത്ത് തത്കാലത്തേക്കു ചാത്തന്മാരെ ഒഴിച്ചുനിര്‍ത്തുക ഇന്നും പതിവുള്ളതാണ്. “ഇന്ന മാസം ഇത്രാം തീയതി നാമവിടെ വരുന്നതാണ്. അതുവരെ നിങ്ങള്‍ ഇന്ന ഗൃഹത്തില്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്തുപോകരുത്. ഇതു നമ്മുടെ കുട്ടിചാത്തന്മാര്‍ ഗ്രഹിപ്പാന്‍ കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റി ഇന്നാര്.” ഇപ്രകാരമാണ് അവര്‍ എഴുത്തു കൊടുത്തയയ്ക്കുന്നത്. ഇപ്രകാരം കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റിയുടെ എഴുത്തുവാങ്ങിച്ചുകൊണ്ടു പോയി ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവമുള്ള ഗൃഹത്തില്‍ വായിച്ചാല്‍ അവധി കഴിയുന്നതുവരെ ആ ഗൃഹത്തില്‍ യാതൊരുപദ്രവവുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയായിട്ടുള്ളതും ഇന്നും കണ്ടുവരുന്നതുമാണ്. ചാത്തന്മാരെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയ കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റിയും ഗണപതിയെ പ്രത്യക്ഷമാക്കിയ കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിയും ഒരു കാലത്തു ജീവിച്ചിരുന്നവരാണ്.

മുമ്പൊരിക്കല്‍ ഒരു കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റി കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിയെ കാണാനായി ചെന്നിരുന്നു. പോറ്റി പതിനെട്ടു തണ്ടുവെച്ച ഒരു ബോട്ടിലാണ് ചെന്നിരുന്നത്. ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം പുഴവക്കത്താകയാല്‍ ബോട്ട് ആ കടവില്‍ത്തന്നെ ചെന്നടുത്തു. ഉടനെ പോറ്റി കരയ്ക്കിറങ്ങി ചെന്നു. അപ്പോള്‍ സന്ധ്യാസമയമായിരുന്നതുകൊണ്ടു ഗൃഹസ്ഥനായ ഭട്ടതിരി ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. പോറ്റി മുറ്റത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി പുറത്തേക്കു വന്ന്, “വേഗം കുളി കഴിഞ്ഞു വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു പോറ്റിയെ കുളിക്കാനയച്ചിട്ട് അകത്തേക്കുതന്നെ പോയി. പോറ്റി ബോട്ടിലാണു വന്നതെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ പോറ്റിക്കും ബോട്ടു കാര്‍ക്കും വേഗത്തില്‍ അത്താഴം കാലമാക്കണമെന്നു ഭട്ടതിരി ശട്ടംകെട്ടി. ഭട്ടതിരി അന്തിമുടിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പോറ്റിയും കുളി കഴിഞ്ഞു വന്നു. പിന്നെ ഭട്ടതിരിയും പോറ്റിയും കൂടി പുറത്തളത്തിലിരുന്നു രണ്ടുപേരുടെയും ജപങ്ങളും മറ്റും കഴിച്ചു. കുറച്ചുനേരം കുശലപ്രശ്നവും ചെയ്തുകൊണ്ട് അങ്ങനെയിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും അത്താഴം കാലമാവുകയാല്‍ രണ്ടുപേരും ഊണു കഴിച്ചു. ഊണു കഴിഞ്ഞു പിന്നെയും പുറത്തളത്തില്‍ വന്നു വെടിയും പറഞ്ഞങ്ങനെ ഇരിക്കുന്ന മധ്യേ ഭട്ടതിരി മടപ്പിള്ളിക്കാരെ വിളിച്ച് പോറ്റിയുടെ ബോട്ടുകാര്‍ക്കുകൂടെ വേഗത്തില്‍ ചോറുകൊടുക്കാന്‍ ശട്ടം കെട്ടി. അപ്പോള്‍ പോറ്റി “അതൊന്നും വേണ്ട, നമ്മുടെ ബോട്ടുകാര്‍ക്കു ഭക്ഷണം ഞാന്‍ തന്നെ കൊടുത്തുകൊള്ളാം. മറ്റാരും കൊടുത്താല്‍ അവര്‍ക്കു തൃപ്തിയാവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “എന്നാല്‍ അങ്ങോട്ടു ചെന്നു വിളമ്പിക്കൊടുത്തേക്കണം; നമുക്കങ്ങോട്ടു പോകാം: ഞാന്‍കൂടി വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി “അതൊന്നും വേണ്ട, ഞാനവര്‍ക്ക് അത്താഴം കൊടുത്തു. അവര്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. ഇനിയിപ്പോള്‍ അതിനായിട്ടുല്‍സാഹിക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇത്രയും കേട്ടപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിക്കു കാര്യം മനസ്സിലായി. “ബോട്ടുകാരൊക്കെ ചാത്തന്മാരായിരിഇകും, അല്ലേ?” എന്നു ഭട്ടതിരി ചോദിച്ചു. “അതേ, ഒരു മൂര്‍ത്തിയെ സേവിക്കയെന്നുവെച്ചാല്‍ ചാത്തനെത്തന്നെ സേവിക്കണം. എങ്കിലേ എല്ലാത്തിനും ഉപയോഗപ്പെടൂ” എന്നു പോറ്റി പറഞ്ഞു. വെറുതെ പത്തിരുപതുപേര്‍ക്കുകൂടി രാത്രികാലത്ത് അരിവയ്ക്കുന്നതിനിടയാക്കുകയും പോറ്റി ഇപ്രകാരം പറയുകയും ചെയ്തത് തന്നെ അപമാനിക്കയായിരുന്നു എന്നും ഗണപതിയെ സേവിച്ചാല്‍ എല്ലാത്തിനും ഉപയോഗപ്പെടുകയില്ലെന്നാണ് പോറ്റിയുടെ വാക്കിന്റെ സാരമെന്നും മനസ്സിലാവുകയാല്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ മനസ്സില്‍ അല്പം വല്ലായ്മയുണ്ടായി. എങ്കിലും അതൊന്നും പുറത്തു കാണിക്കാതെ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് “അതു ശരിയാണ്” എന്നു സമ്മതിച്ചു. പിന്നെയും രണ്ടുപേരുംകൂടി വളരെ നേരം സംഭാ‌ഷണംചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നശേ‌ഷം പോറ്റിക്കു കിടക്കുന്നതിനെല്ലാം തയ്യാറാക്കി കൊടുപ്പിച്ചിട്ടു ഭട്ടതിരി അകത്തേക്കുപോയി രണ്ടുപേരും കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു.

വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു രണ്ടുപേരും ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു പുറത്തളത്തില്‍ വന്നു. പോറ്റി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയും പറഞ്ഞു ബോട്ടു കേറാന്‍ പോയി. ഭട്ടതിരി കുളിക്കാനും പോയി. പോറ്റി കടവില്‍ ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ബോട്ടവിടെ കാണാനില്ലായിരുന്നു. ബോട്ടു കള്ളന്മാര്‍ വല്ലവരും മോഷ്ടിച്ചതായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ച് പോറ്റിക്കു വളരെ വ്യസനമായിത്തീര്‍ന്നു. ബോട്ടു പൂട്ടിയിരുന്ന താഴും തുടലും ഒന്നും കാണാനില്ലായിരുന്നു. ഉടനെ പോറ്റി പരിഭ്രമിച്ചു ഭട്ടതിരി കുളിക്കുന്നിടത്തു ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഇവിടെനിന്ന് ഒരു സാമാനവും കള്ളന്മാര്‍ കൊണ്ടുപോകാറില്ല. ഇതും കള്ളന്മാര്‍ കൊണ്ടുപോയതാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഇവിടെ ഒരൊറ്റക്കൊമ്പനുണ്ട്. ഇത് അയാളുടെ നേരമ്പോക്കായിരിക്കണം. ഏതായാലും പരിഭ്രമിക്കേണ്ടാ, നിവൃത്തിയുണ്ടാകും” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി അവിടെ നിന്നുംകൊണ്ടു മേല്പോട്ടു നോക്കിയപ്പോള്‍ ബോട്ട് ആ കടവില്‍ നില്‍ക്കുന്ന ആലിന്റെ മുകളില്‍ ഇരിക്കുന്നതു കണ്ടു. ഉടനെ പോറ്റിയോട് “എന്നെ തൊട്ടുകൊണ്ട് മേല്പോട്ട് നോക്കൂ” എന്ന് ഭട്ടതിരി പറയുകയും പോറ്റി അപ്രകാരം നോക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആലിന്റെ മുകളില്‍ ഒരു കൊമ്പത്തു ബോട്ടു കേറ്റിവെച്ച്, തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു താങ്ങിപ്പിടിച്ചുംകൊണ്ട് ഗണപതി ഇരിക്കുന്നതു പോറ്റിയും കണ്ടു. ഇതു താന്‍ തലേദിവസം പറഞ്ഞതിനു വിദ്യയാണെന്നു പോറ്റിക്കു തന്നെ അബദ്ധമാക്കാനായിട്ടുള്ള മനസ്സിലാവുകയാല്‍ പോറ്റി ഭട്ടതിരിയോടു മാപ്പുചോദിച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി ഗണപതിയോട് “അതിങ്ങ് കൊടുത്തേക്കൂ. അദ്ദേഹത്തിനു പോകാന്‍ വൈകിയെന്നു പറയുന്നു, വെറുതെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കേണ്ടാ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഗണപതി അവിടെയിരുന്നുംകൊണ്ട് ബോട്ടെടുത്തു പുഴയിലേക്ക് ഇട്ടുകൊടുത്തു. ആലിന്റെ മുകളില്‍നിന്നും ബോട്ടു വെള്ളത്തില്‍ വീഴുന്നതുകണ്ടപ്പോള്‍ ബോട്ടു പൊട്ടിപ്പോയി എന്നു പോറ്റിക്കു തോന്നി. എങ്കിലും യാതൊരു കേടും സംഭവിച്ചില്ല. പോറ്റിക്കു വളരെ ബഹുമാനവും അത്ഭുതവും ഉണ്ടായി. ബോട്ടു കിട്ടി എങ്കിലും ബോട്ടുകാരില്ലാതെ പോറ്റി പിന്നെയും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ഗണപതിയെപ്പേടിച്ചു ചാത്തന്മാരും അടുത്തു വരികയില്ല. അതു ഭട്ടതിരിയോടു പറയാന്‍ പോറ്റിക്കു വളരെ ലജ്ജയും മടിയും തോന്നുകയാല്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ കുറച്ചുനേരം അങ്ങനെ പരുങ്ങലായിട്ടു നിന്നു. ഒടുക്കം നിവൃത്തിയില്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ആ വിവരവും ഭട്ടതിരിയോടു പറഞ്ഞു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി “ഭയപ്പെടേണ്ടാ, അവര്‍ വന്നോട്ടെ, അയാളൊന്നും ഉപദ്രവിക്കാതെ ഞാന്‍ നോക്കിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ ചാത്തന്മാര്‍ വന്നു ബോട്ടില്‍കയറി. പോറ്റി വഴിപാടിനു പണവും കൊടുത്തു ഗണപതിയെ തൊഴുതുംവെച്ചു പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ ഒരിക്കല്‍ ഒരു കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരി കോഴിക്കോട്ടു താനത്തിനായിട്ടു പോയിരുന്നു. അവിടെ കൌണാറ്റിനു വടക്കേകരയുള്ളവര്‍ക്കല്ലാതെ താനം പതിവില്ല. കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം അന്നു കൌണാറ്റിനു തെക്കേക്കര ആയിരുന്നതുകൊണ്ട് അവിടെചെന്നപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു താനം ചാര്‍ത്തുകയില്ലെന്നു വഴക്കായി. അപ്പോള്‍ താനത്തിനായിട്ട് അത്രത്തോളം ചെന്നിട്ട് വെറുതെ പോരുന്നത് തനിക്കവമാനമാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഭട്ടതിരി “എന്റെ ഇല്ലം കൌണാറ്റിനു വടക്കേക്കരയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. വാസ്തവത്തില്‍ തെക്കേക്കരയാണെന്നു നല്ല നിശ്ചയമുള്ളവര്‍ അവിടെ പലരുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരെല്ലാവരും ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം തെക്കേക്കരയാണെന്നു പറഞ്ഞു. ആരു പറഞ്ഞാലും ഭട്ടതിരി സമ്മതിക്കയില്ല. അദ്ദേഹം പിന്നെയും “എന്റെ ഇലം വടക്കേക്കരയാണ്” എന്നു പറയും. ഇങ്ങനെ വഴക്കു കലശലായി. അപ്പോള്‍ വിവരം സാമൂതിരിപ്പാടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കേട്ടു. അവിടുന്ന് ഒടുക്കം ഒരു തീര്‍ച്ച നിശ്ചയിച്ചു. എങ്ങനെയെന്നാല്‍ “തത്ക്കാലം ഭട്ടതിരിയുടെ താനം ചാര്‍ത്തുകയും കിഴി കൊടുക്കുകയും ചെയ്കയും ഇവിടെനിന്ന് ഒരാളെ അയച്ച്, ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം തെക്കേക്കരയോ വടക്കേകരയോ എന്നു നോക്കി തിട്ടംവരുത്തുകയും പോകുന്നയാള്‍ തിരിച്ചുവരുന്നതുവരെ ഭട്ടതിരിയെ ഇവിടെ താമസിപ്പിക്കുകയും ഭട്ടതിരി സത്യമാണ് പറഞ്ഞതെങ്കില്‍ അദ്ദേഹത്തെ സബഹുമാനം വിട്ടയയ്ക്കുകയും വ്യാജമാണെങ്കില്‍ കിഴി തിരിയെ വെപ്പിക്കുകയും യഥായോഗ്യം ശിക്ഷിക്കുകയും വേണ്ടതാണ്” എന്നായിരുന്നു കല്പന. ആ കല്പനയെ ഭട്ടതിരിയും മറ്റെല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും ഭട്ടതിരിയെക്കൂടെ താനം ചാര്‍ത്തുകയും ചെയ്തു. കല്പനപ്രകാരം കോഴിക്കോട്ടു നിന്ന് അയച്ചയാള്‍ വന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം വടക്കേക്കര ഇരിക്കുന്നതും കൌണാറിനു തെക്കുപുറെ പ്രവഹിക്കുന്നതും കണ്ടു. ആ വിവരം അവിടെച്ചെന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഭട്ടതിരിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി വളരെ സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു ബഹുമാനിച്ചയക്കുകയും ചെയ്തു. വാസ്തവത്തില്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം മുമ്പു കൌണാറ്റിനു തെക്കേക്കരെത്തന്നെയായിരുന്നു. ഈ തര്‍ക്കമുണ്ടായ പ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിക്ക് അവമാനം വരുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ഗണപതി തന്റെ ഒറ്റക്കൊമ്പുകൊണ്ടു കുത്തി ആറിനെത്തിരിച്ചു ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്തിനു തെക്കുപുറെ ആക്കിവിടുകയായിരുന്നു. ആറ് പണ്ട് ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്തിനു വടക്കുപുറെ ആയിരുന്നു എന്നുള്ളത് ഇപ്പോഴും അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ ആ സ്ഥലത്തിന്റെ കിടപ്പുകൊണ്ട് അറിയാവുന്നതാണ്.

കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിമാര്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷമായിരുന്ന ഗണപതി പിന്നെ അങ്ങനെയല്ലാതെ ആയതിന്റെ കാരണംകൂടി പറയാതെ ഈ ഉപന്യാസം ഉപസംഹരിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലെന്നു വിചാരിച്ച് അതുകൂടിപ്പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഒരു കപ്പല്‍ക്കച്ചവടക്കാരന്‍ വിലപിടിച്ചവയായ അനേകം സാമാനങ്ങള്‍ കേറ്റിക്കൊണ്ടു വടക്കുനിന്നു തെക്കോട്ടു കൊണ്ടുപോയ ഒരു കപ്പല്‍ സമുദ്രത്തില്‍ താണുപോയി. കപ്പലിലുണ്ടായി രുന്നവര്‍ മിക്കപേരും ഒരുവിധം മരിക്കാതെ കരയ്ക്കു കയറി. കപ്പലിന്റെ ഉടമസ്ഥനും മരിച്ചില്ല. കപ്പല്‍ചേതംകൊണ്ടു വളരെ ന ഷ്ടമുണ്ടായതിനാല്‍ കപ്പലിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ വ്യസനിച്ചുകൊണ്ടു നടക്കുമ്പോള്‍ കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിക്കു ഗണപതി പ്രത്യക്ഷമാണെന്നും അവിടെച്ചെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ഇതിനെന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരുമെന്നും ആരോ അവനോടു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ കച്ചവടക്കാരന്‍ കാലടിയിലെത്തി. ഭട്ടതിരിയെക്കണ്ടു വിവരമെല്ലാം പറയുകയും സാമാനങ്ങള്‍ക്കൊന്നും ന ഷ്ടവും കപ്പലിനു കേടും കൂടാതെ കപ്പല്‍ ഉയര്‍ത്തിക്കൊടുത്താല്‍ കപ്പലിലുള്ള സാമാനത്തിന്റെ പകുതി വില ഭട്ടതിരിക്കു കൊടുത്തേക്കാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഗണപതിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് ഈ വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഗണപതി “ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങളൊക്കെ എനിക്കു പ്രയാസമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഈ കാര്യം സാധിച്ചുകൊടുക്കാമെന്നു ഞാന്‍ ഏറ്റുപറഞ്ഞുപോയതാണ്. ഇത് ഏതുവിധവും നിര്‍വഹിച്ചുതരണമെന്നു നിര്‍ബന്ധിച്ചു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഗണപതി പോയി സമുദ്രത്തില്‍ മുങ്ങി കപ്പല്‍ തന്റെ ഒറ്റക്കൊമ്പുകൊണ്ട് ഉയര്‍ത്തിക്കൊടുക്കുകയും കച്ചവടക്കാരന്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെയുള്ള ദ്രവ്യം ഭട്ടതിരിക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗണപതി ഭട്ടതിരിയോട് “നിങ്ങള്‍ക്കു ദ്രവ്യത്തിങ്കലുള്ള അത്യാഗ്രഹംകൊണ്ട് ഇന്നതേ പറയാവൂ എന്നില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. അതു ഞാന്‍ നിങ്ങള്‍ പറയുന്നതുപോലെയെല്ലം ചെയ്തുംകൊണ്ടു പ്രത്യക്ഷമായിട്ടിരുന്നിട്ടുണ്ടാ യിട്ടുള്ള അഹമ്മതി നിമിത്തമാണ്. അതിനാല്‍ ഇനി നിങ്ങള്‍ എന്നെ പ്രത്യക്ഷമായി കാണുകയില്ല. എങ്കിലും നിങ്ങള്‍ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം ഞാന്‍സാധിച്ചു തന്നുകൊള്ളാം. ദുസ്സാധ്യമായിട്ടുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ അന്യന്മാര്‍ക്കു സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനായിട്ടും അത്യാഗ്രഹം നിമിത്തവും യാതൊന്നും എന്നോടപേക്ഷിക്കയുമരുത്” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു മറയുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ഗണപതിയെ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടിട്ടില്ല. എങ്കിലും അവര്‍ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം സാധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ഇരുന്നു. കാലക്രമേണ ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്കു മുമ്പുണ്ടായിരുന്നവരെപ്പോലെയുള്ള തപശ്ശക്തിയും ഗണപതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും സേവയും കുറഞ്ഞുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ കാര്യസിദ്ധികളും അങ്ങനെതന്നെയായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും കാലടിയില്‍ ഗണപതിയുടെ ശക്തിയും മാഹാത്മ്യവും ഇന്നും അശേ‌ഷമില്ലാതെയായി എന്നു പറഞ്ഞുകൂടാ. അപ്രകാരം തന്നെ കാലടിയില്‍ ഭട്ടതിരിമാരുടെ മന്ത്രവാദവും മറ്റുള്ള പാരമ്പര്യക്കാരായ മന്ത്രവാദികളുടെ മന്ത്രവാദത്തേക്കാള്‍ ഇപ്പോഴും ഫലിച്ചുകാണുന്നുണ്ട്. കലിയുഗം മൂത്തിരിക്കുന്ന ഇക്കാലത്തു മുന്‍കാലങ്ങളിലെപ്പോലെ, ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍ കാണാന്‍ പ്രയാസമുണ്ടല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 17
വെണ്‍മണി നമ്പൂതിരിപ്പാടന്മാര്‍

വെണ്‍മണിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഇല്ലം കൊച്ചി രാജ്യത്തു ‘വെള്ളാരപ്പിള്ളി’ എന്ന ദേശത്താണ്. ആ ഇല്ലത്ത് ഒരു കാലത്തു മന്ദബുദ്ധിയായിട്ട് ഒരു ബ്രാഹ്മണകുമാരന്‍ ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛന്‍ യഥാകാലം ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം മുതലായവ കഴിച്ചു വേദാധ്യായനത്തിനായി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നാക്കി. അദ്ദേഹം വേദാധ്യയനം ചെയ്തു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താമസിച്ചിരുന്നതു സഹപാഠികളുടെ പരിഹാസപാത്രമായിട്ടാണ്. ഇദ്ദേഹം ഒരോഭോ‌ഷനും സാധുവുമായിരുന്നതിനാല്‍ ദുസ്സാമര്‍ത്ഥ്യക്കാരായ ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാര്‍ ഇദ്ദേഹത്തെ പലവിധത്തില്‍ ഭോ‌ഷങ്കളിപ്പിക്കുകയും പരിഹസിക്കുകയും ഉപദ്രവിക്കുകയും പല അപകടങ്ങളില്‍ അകപ്പെടുത്തി ബുദ്ധിമുട്ടിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു.

അക്കാലത്തു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ ശ്രീകോവിലിന്റെ ഭിത്തിയില്‍ ഒരു ചിത്രമെഴുത്തുകാരന്‍ ഒരു യക്ഷിയുടെ രൂപം എഴുതുകയും ആ ചിത്രം സകല ലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞതായിത്തീരുകയാല്‍ അവിടെ ഒരു യക്ഷിയുടെ സാന്നിധ്യമുണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ യക്ഷി രാത്രികാലങ്ങളില്‍ സഹശയനത്തിനായി ആ ദിക്കിലുള്ള യവൗനയുക്തന്മാരായ പുരു‌ഷന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലുകയും അങ്ങനെ പലരെ ഉപദ്രവിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ആ ദിക്കില്‍ യക്ഷിയാല്‍ ബാധിതരായി, ആ ദിവ്യരതിക്രീഡയെ അനുഭവിക്കാന്‍ അശക്തന്മാരായ പലര്‍ പിറ്റേ ദിവസത്തേക്കു മരിച്ചുപോകുകയും ചിലര്‍ എണീക്കാന്‍ പാടില്ലാത്തവണ്ണം ക്ഷീണിച്ച് അവശന്മാരായിത്തീരുകയും നല്ലപോലെ ദേഹബലവും ധൈര്യവുമുള്ള ചിലര്‍ മാത്രം അപകടമൊന്നും കൂടാതെ സുഖമനുഭവിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. യക്ഷി ആരെയാണു പിടികൂടുന്നതെന്നു നിശ്ചയമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ അക്കാലത്ത് ആ ദിക്കിലുള്ള പുരു‌ഷന്മാരെല്ലാം വളരെ ഭയപ്പെട്ടാണ് രാത്രികാലങ്ങള്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടികൊണ്ടിരുന്നത്; മേല്‍പറഞ്ഞ ചിത്രത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ പുരു‌ഷന്മാരാരെങ്കിലും ചെന്ന് ‘ഇന്ന് രാത്രിയില്‍ എന്റെ അടുക്കല്‍ വരണം’ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അന്നു രാത്രിയില്‍ ആ യക്ഷി ആ പുരു‌ഷന്റെ അടുക്കലെത്തും. ആ യക്ഷിക്ക് അങ്ങനെ ഒരു വിശേ‌ഷം കൂടിയുണ്ടായിരുന്നു.

ഇങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം ചില ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാരും വെണ്‍മണി നമ്പൂരിപ്പാടുംകൂടി വടക്കുന്നഥക്ഷേത്രത്തില്‍ തൊഴാനായിട്ടുപോയി. അവിടെചെന്ന് യഥാക്രമം ഓരോ ദേവന്മാരെ തൊഴുതുതൊഴുത് ആ യക്ഷിയുടെ ചിത്രത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാരെല്ലാവരുംകൂടി പറഞ്ഞിളക്കി വെണ്‍മണി നമ്പൂരിപ്പാടിനെക്കൊണ്ട് ആ യക്ഷിയുടെ അടുക്കല്‍ “ഇന്നു രാത്രിയില്‍ എന്റെ അടുക്കല്‍ വരണം” എന്നു പറയിച്ചു. എലാവരുംകൂടി അങ്ങനെ പറയണമെന്നു നിര്‍ബന്ധിച്ചതുകൊണ്ട് അങ്ങനെ പറഞ്ഞു എന്നല്ലാതെ അങ്ങനെ പറയുന്നത് എന്തിനായിട്ടാണെന്നും അങ്ങനെ പറഞ്ഞാലുണ്ടാകുന്ന ഫലമെന്താണെന്നും ഒന്നും അദ്ദേഹത്തിന് അറിവില്ലായിരുന്നു. തൊഴുക കഴിഞ്ഞ് എല്ലാവരുംകൂടി ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തിലേക്കു പോയി. സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും അത്താഴവും കഴിഞ്ഞു പതിവുപോലെ എല്ലാവരും അവരവരുടെ കിടപ്പുസ്ഥലത്തു ചെന്നു കിടക്കുകയും ചെയ്തു. എല്ലാവരും ഉറക്കമായപ്പോള്‍ യക്ഷി ആ മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ എത്തി. യക്ഷി ചെന്നു തൊട്ട ഉടനെ അദ്ദേഹം ഉണര്‍ന്നു. പിന്നെ അവര്‍ യഥേഷ്ടം സുഖാനുഭൂതിയോടുകൂടി സഹശയനംചെയ്തു. ആ ദിവസംവരെ ബ്രഹ്മച്ചര്യത്തോട്കൂടിയും സ്ത്രീസുഖമറിയാതെയും ഇരുന്നിരുന്ന നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ആ യക്ഷിയുടെ സഹശയനം പരമാനന്ദകരമായിഭവിച്ചു. അപ്രകാരം തന്നെ യക്ഷിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹശയനം ഏറ്റവും തൃപ്തികരവും സന്തോ‌ഷാവഹവുമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ യക്ഷിക്ക് അന്നത്തെപ്പോലെ ഒരു സുഖവും തൃപ്തിയും അതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കലും ഉണ്ടായതായി തോന്നിയില്ല. സുഖാനുഭവങ്ങളെല്ലാം കഴിഞ്ഞ് അന്ത്യയാമം ആകാരായപ്പോള്‍ യക്ഷി, “എനിക്ക് ഇവിടെ താമസിക്കാന്‍ പാടില്ല. മനു‌ഷ്യസഞ്ചാരം തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പ് എനിക്ക് സ്വസ്ഥാനത്ത് എത്തണം. അതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ പോകുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് “ഇന്നു രാത്രിയിലും വരാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി “അവിടേക്ക് അങ്ങനെ ആഗ്രഹവും എന്റെ പേരില്‍ സന്തോ‌ഷവുമുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ഇന്നെന്നല്ലാ, എല്ലാ ദിവസം രാത്രിയിലും അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ വന്നുകൊള്ളം. എന്നാല്‍ ഒരു കാര്യമുണ്ട്. അതുകൂടി പറഞ്ഞേക്കാം. അവിടുന്ന് എന്റെ സമ്മതം കൂടാതെ അന്യസ്ത്രീകളെ തൊടരുത്. വേറെ ഒരു സ്ത്രീയെ അവിടുന്നു തൊട്ടാല്‍പ്പിന്നെ ഞാന്‍ അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ വരികില്ല.”

നമ്പൂരിപ്പാട്: ഇല്ല; എന്റെ അച്ഛനാണ് ഇല്ല. നിന്റെ അനുവാദം കൂടാതെ ഞാന്‍ യാതൊരു സ്ത്രീയെയും തൊടുകയില്ല.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ യക്ഷി സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി “എന്നാല്‍ ഞാന്‍ പതിവായി വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു പോവുകയും പിന്നെ പതിവായി രാത്രിതോറും നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ വന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയും കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവര്‍ പരസ്പരസ്നേഹാകുലരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വേദാധ്യയനം നിറുത്തി, ഇല്ലത്തേയ്ക്കു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാനായി അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു ദിവസം ത്രിശ്ശിവപേരൂര്‍ ചെന്നു. അച്ഛന്‍ തന്നെ കൂട്ടികൊണ്ടുപോകാനായിട്ടാണ് വന്നിരിക്കുന്നത് എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍, യക്ഷിയെ പിരിഞ്ഞു പോകണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു വളരെ വ്യസനമായി. അന്നു രാത്രിയില്‍ യക്ഷി വന്നപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു വളരെ മനസ്താപത്തോടുകൂടി, “എന്നെ ഇല്ലത്തേക്കു കൊണ്ടുപോകാന്‍ അച്ഛന്‍ വന്നിട്ടുണ്ട്. നാളെ രാവിലെ പോകണമെന്നാണ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. ഞാനെന്താണു വേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി “അവിടുന്ന് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. അവിടുന്ന് ഇല്ലത്തേക്കു പോയാല്‍ പിന്നെ പതിവായി ഞാന്‍ അവിടെ വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു വ്യസനമെല്ലാം തീര്‍ന്നു, വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. പിന്നെ പതിവുപോലെ അവര്‍ സുഖമായി ഒരുമിച്ച് രമിക്കുകയും വെളുപ്പാന്‍ കാലമായപ്പോള്‍ പോവുകയും ചെയുതു. രാവിലെ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാടു മഹനെ കൂട്ടികൊണ്ട് ഇലത്തേക്കു പോയി. മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഇലത്തുചെന്നു താമസമായതിന്റെ ശേ‌ഷവും യക്ഷിരാത്രിതോറും പതിവായി അവിടെയും ചെന്നു കൊണ്ടിരുന്നു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട് മകനെക്കൊണ്ട് ഒന്നു വേളികഴിപ്പിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് പില സ്ത്രീജാതകങ്ങള്‍ വരുത്തി നോക്കിക്കുക മുതലായ ചില ശ്രമങ്ങള്‍ തുടങ്ങി. ഈ വിവരമറിഞ്ഞപ്പോള്‍, താന്‍ വേളികഴിച്ചാല്‍ പിന്നെ യക്ഷി തന്റെ അടുക്കല്‍ വരികില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ട് അതും മകന്‍നമ്പൂതിപ്പാട്ടിലേക്ക് അത്യന്തം വ്യസനകാരണമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം തനിക്കു വേളി കഴിക്കാന്‍ മനസ്സില്ലെന്നും അതിനായി അച്ഛന്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കരുതെന്നും മറ്റൊരാള്‍ മുഖാന്തരം അച്ഛനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു.

അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് അതുകേട്ടപ്പോള്‍ വ്യസനവും കോപവും സഹിക്കവഹിയാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം മഹനെ വിളിച്ചു നേരിട്ടുതന്നെ “എന്താ ഉണ്ണിക്കു വേളി കഴിക്കാന്‍ മനസ്സില്ല, അല്ലേ? നീ ഇത്ര കഥയില്ലാത്തവനായി തീര്‍ന്നല്ലോ. നീ ഒന്ന് വേളി കഴിച്ച്, അതില്‍ ചില സന്താനങ്ങളുണ്ടായിക്കണ്ടിട്ടു നമ്മുടെ കാലം കഴിഞ്ഞാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം. അതൊന്നും സാധിച്ചില്ലെങ്കിലും ഈ തറവാടു നശിക്കാതെയിരിക്കണമല്ലോ. അതിനു നീ വേളി കഴിക്കാതിരുന്നാല്‍ പിന്നെ എന്താ മാര്‍ഗം?”

മഹന്‍: അച്ഛന്‍ പറയുന്നതൊക്കെ കാര്യമാണ്. ഇതിനൊക്കെ സമാധാനം പറയാന്‍ എനിക്കറിഞ്ഞുകൂടാ. എന്തൊക്കെയായാലും ഞാന്‍ വേളി കഴിക്കയില്ല. അതിന് അച്ഛന്‍ എന്നൊടു നിര്‍ബന്ധിക്കയുമരുത്.

അച്ഛന്‍: വേളി കഴിക്കയില്ല എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയോ? കഴിക്കയില്ലാത്തതിന്റെ കാരണമെന്താണ്? അതു കേള്‍ക്കട്ടെ.

മഹന്‍: കാരണമൊന്നുമില്ല. എനിക്കതിന്നു മനസ്സില്ല എന്നേയുള്ളു.

അച്ഛന്‍: വേണ്ടുന്ന കാര്യം ചെയ്വാന്‍ മനസ്സില്ലെങ്കില്‍ നീ ഈ തറവാട്ടില്‍ കേറരുത്. എവിടെയെങ്കിലും പൊയ്ക്കൊള്ളണം. ഏഭ്യാ! നിനക്കു മനസ്സില്ല, അല്ലേ? എന്റെ മുമ്പില്‍ നിന്നു നിനക്കിങ്ങനെ പറയാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടായല്ലോ. പോ, എന്റെ മുമ്പില്‍നിന്ന്. കൊശവനെ ഇനി ഇവിടെ കണ്ടാലറിയാം.

ഇങ്ങനെ അച്ഛന്‍ കോപത്തോടുകൂടി ശകാരിച്ചതു കേട്ടപ്പോള്‍ സാധുവും ശുദ്ധഹൃദയനുമായ മഹന്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്കു വ്യസനം സഹിക്കവഹിയാതെയായി. ഈ സംഭാ‌ഷണമുണ്ടായതു രാത്രിയില്‍ അത്താഴത്തിനു മുമ്പായിട്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മഹന്‍നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്കു വ്യസനം നിമിത്തം അത്താഴമുണ്ണാതെ കരഞ്ഞും കൊണ്ടു പോയിക്കിടന്നു. പതിവുസമയമായപ്പോള്‍ യക്ഷി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍വന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം വ്യസനിച്ചു കരഞ്ഞുകൊണ്ടു കിടക്കുകയാണെന്നു യക്ഷിക്കു മനസ്സിലായതിനാല്‍ വ്യസനകാരണമെന്താണെന്നു ചോദിച്ചു. ഈ സംഗതി യക്ഷിയോടു പറയാന്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ മടിയും ലജ്ജയുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആദ്യം ഒന്നും പറയാതെ ഉപായത്തില്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടാന്‍ അദ്ദേഹം കഴിയുന്നതും ശ്രമിച്ചുനോക്കി. എങ്കിലും യക്ഷിയുടെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ഒടുക്കം പരമാര്‍ത്ഥമൊക്കെ അദ്ദേഹം യക്ഷിയോടു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി. “അവിടുന്ന് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. വേളി കഴിക്കുന്നതിനു എനിക്കു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല. അവിടുന്നു വേളി കഴിക്കാതെയിരുന്നാല്‍ ഈ തറവാടു നശിച്ചു പോകുമല്ലോ. ഞാന്‍ നിമിത്തം അങ്ങനെ വരുന്നത് എനിക്കും വളരെ വ്യസനമാണ്. അവിടുന്നു വേളി കഴിച്ചാലും എന്നെ ഉപേക്ഷിക്കരുത് എന്നു മാത്രമേ എനിക്കു നിര്‍ബന്ധമുള്ളു. വേളി കഴിച്ചാല്‍ ഒന്നരാടന്‍ ദിവസം ആ അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ സഹശയനം ചെയ്തുകൊള്ളണം. ഒന്നരാടന്‍ മാറി വേറെ സ്ഥലത്തു കിടന്നുകൊള്ളണം. ആ ദിവസങ്ങളില്‍ ഞാന്‍ അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ വന്നുകൊള്ളാം. അതിനാല്‍ നാളെ രാവിലെ അച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നു വേളി കഴിക്കാന്‍ സമ്മതമാണെന്നു പറയണം. അച്ഛന്‍ പറഞ്ഞതിനെ കേള്‍ക്കാതിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ മഹന്‍ നമ്പുരിപ്പാട്ടിലേക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി രാത്രിയെ സുഖമായി നയിച്ചു. വെളുപ്പാന്‍ കാലമായപ്പോള്‍ യക്ഷി പോയി. മഹന്‍നമ്പൂതിരിപ്പാട് രാവിലെ എണീറ്റ് അച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വേളികഴിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിച്ചു പറയുകയും അച്ഛന്‍ നമ്പൂതിപ്പാട് അതു കേട്ടു സന്തോ‌ഷിക്കുകയും താമസിയാതെ ഒരു മൂഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ മഹന്റെ വേളിയും കുടിവെപ്പും കേമമായും ഭംഗിയായും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. വേളി കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മഹന്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട് യക്ഷി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതുപോലെ ഒന്നരാടന്‍ ദിവസം അന്തന്‍ജനത്തിന്റെ അടുക്കലും ഒന്നരാടന്‍ വേറെയും കിടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ദിവസ മുറയ്ക്കു യക്ഷി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും പത്തുമാസവും തികഞ്ഞ് ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. മഹന്‍നമ്പൂരിപ്പാടു പുത്രന്റെ ജാതകര്‍മ്മം, നാമകരണം, അന്ന പ്രാശനം മുതലായവ അച്ഛന്റെ സഹായത്തോടും ആജ്ഞപ്രകാരവും യഥാ കാലം വേണ്ടതുപോലെ നടത്തി. അപ്പോഴേക്കും അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഗ്രഹംപോലെത്തന്നെ പത്രമുഖം കണ്ടു സന്തോ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടു ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. പിന്നെ മഹന്‍നമ്പൂതിരിപ്പാട് അച്ഛന്റെ പിണ്ഡം, സംവല്‍സരദീക്ഷ, പന്ത്രാണ്ടാം മാസം മുതലായവ യഥാശക്തി കഴിച്ചുകൂട്ടി.

അപ്പോഴേക്കും മഹനെ ഉപനയിക്കാനുള്ള കാലമായി. പിന്നെ അതിനു മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും ക്രിയാദികള്‍ക്കും മറ്റും വേണ്ടുന്ന ആളുകളെ ഒക്കെ ക്ഷണിക്കുകയും സാമാനങ്ങളെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടുകയും ചെയ്തു. ഉപനയനത്തിന്റെ തലേദിവസം രാത്രി യക്ഷിയുടെ മുറയായിരുന്നതിനാല്‍ യക്ഷി പതിവുപോലെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കലെത്തി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു പ്രസംഗവശാല്‍ “നാളെ കാലത്തു കുംഭരാശി മുഹൂര്‍ത്തത്തത്തിന് ഉണ്ണിയുടെ ഉപനയനം കഴിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വിചാരമുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി, “എന്നാല്‍ എനിക്ക് ഒരാഗ്രഹമുണ്ട്. അത് അവിടുന്നു സാധിപ്പിച്ചുതരണം. അവിടുത്തെ പ്രധാനഭാര്യ അഗ്നിസാക്ഷികമായി വിവാഹം ചെയ്യപ്പെട്ട് ആ അന്തര്‍ജനമാണെങ്കിലും ആദ്യഭാര്യ ഞാനാണല്ലോ. അതിനാല്‍ അവിടുത്തെ പുത്രനായ ആ ഉണ്ണിക്കു ഞാന്‍ വലിയമ്മയാണ്. അതുകൊണ്ട് നാളെ ഉപനയനസമയത്ത് ഉണ്ണി ക്രിയാംഗമായി ഭിക്ഷ യാചിക്കുമ്പോള്‍ ആദ്യം ഭിക്ഷ കൊടുക്കാന്‍ ഞാനായാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് എനിക്കു വളരെ ആഗ്രഹമുണ്ട്. അത് അവിടുന്ന അനുവദിക്കുകയും എന്നെക്കൊണ്ടു നടത്തിക്കുകയും വേണം. സമയമാകുമ്പോള്‍ ഞാന്‍ ഒരന്തര്‍ജനത്തിന്റെ വേ‌ഷത്തില്‍ ഇവിടെ വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട്, “അതിനെന്തു വിരോധമാണ്? എനിക്കതു വളരെ സന്തോ‌ഷമാണ്. സമയമാകുമ്പോള്‍ ഇവിടെ വന്നോളു. കാര്യം ഞാന്‍ നടത്തിച്ചുകൊള്ളാം.” എന്നു സമ്മതിച്ചു പറയുകയും ചെയ്തു.

ക്രിയയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന ആളുകളും ഓതിക്കോനും ചാര്‍ച്ചക്കാര്യം വേഴ്ചക്കാരും മറ്റുമായിട്ടുള്ള വേറെ അനേകം ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്മാരും അന്തര്‍ജനങ്ങളും കിടാങ്ങളുമൊക്കെ തലേദിവസംതന്നെ എത്തീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും എല്ലാവരും കുളിച്ചു തറ്റുടുത്തു ഹാജരായി. ഉടനെ ക്രിയകള്‍ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭിക്ഷ കൊടുക്കാനുള്ള സമയമായപ്പോഴേക്കും മറക്കുടയും പുതപ്പും ധരിച്ച് അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ വേ‌ഷമായി കുറെ അരിയും ഒരു പാത്രത്തിലെടുത്തു കൊണ്ട് യക്ഷിയും ആ സ്ഥലത്തെത്തി. യക്ഷി ചെന്നു യാതൊരു ശങ്കയുംകൂടാതെ അന്തര്‍ജനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കേറി നിലയായി. അന്തര്‍ജനവേ‌ഷധാരിണിയായ യക്ഷിയെ കണ്ടപ്പോള്‍തന്നെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ആളെ മനസ്സിലായി. എങ്കിലും ശേ‌ഷമുള്ള ബ്രാഹ്മണരുടേയും അന്തര്‍ജനങ്ങളുടേയും ഇടയില്‍ “ഈ അന്തര്‍ജനം ഏതാണ്, എവിടുത്തേതാണ്, എന്തിനാണ് വന്നത്?” എന്നും മറ്റും അപ്പോള്‍ സംസാരം തുടങ്ങി. “ഏതായാലും തൊടരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു ശേ‌ഷമുള്ള അന്തര്‍ജനങ്ങളെല്ലാം മാറിനിന്നു.

ഭിക്ഷ യാചിക്കുക എന്നുള്ള ക്രിയയായപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഓതിക്കോനോട് “ഇപ്പോള്‍ വിശേ‌ഷാല്‍ വന്നിരിക്കുന്ന ആ അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വേണം ഭിക്ഷ യാചിക്കാന്‍. ആദ്യം ഭിക്ഷയിടാനും ആ അന്തര്‍ജനം വേണം. ഉണ്ണിയുടെ അമ്മ രണ്ടാമതു ഭിക്ഷയിട്ടുകൊള്ളട്ടെ. അതു മതി” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഓതിക്കോന്‍: അതു വിഹിതമല്ല. ഉണ്ണിയുടെ അമ്മയാണ് ആദ്യം ഭിക്ഷയിടേണ്ടത്. അതു കഴിഞ്ഞല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും ഭിക്ഷയിടാന്‍ പാടില്ല.

നമ്പൂരിപ്പാട്: ഇപ്പോള്‍ വന്നിരിക്കുന്നത് ഉണ്ണിയുടെ വലിയമ്മയാണ്. ഞാന്‍ ആദ്യം വേളി കഴിച്ചത് ഈ അന്തര്‍ജനത്തെയാണ്. അതിനാല്‍ ഈ അന്തര്‍ജനം വേണം ആദ്യം ഭിക്ഷയിടാന്‍.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ചാര്‍ച്ചക്കാരായും സ്വജനങ്ങളായും മറ്റും അവിടെ വന്നുകൂടിയിരുന്ന നമ്പൂരിമാരും അന്തര്‍ജനങ്ങളും ഓതിക്കോനും എല്ലാവരും “അങ്ങ് ഈ ഉണ്ണിയുടെ അമ്മയെ വേളി കഴിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് ഒന്നുകൂടി വേളി കഴിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ അതു ഞങ്ങളാരും അറിയാതിരിക്കുമോ? അങ്ങ് ഈ പറഞ്ഞതു ശുദ്ധമേ ഭോ‌ഷ്കാണ്. അല്ലെങ്കില്‍ പറയു, കേള്‍ക്കട്ടെ; ഈ അന്തര്‍ജനം എവിടുത്തെ, ആരുടെ മകളാണ്?” എന്നും മറ്റും ചില ചോദ്യങ്ങളും വഴക്കുകളും തര്‍ക്കങ്ങളും കലശലായി. ഈ വന്നിരിക്കുന്നതു തന്റെ സഹപത്നിയാണെന്നും തന്നെക്കൊണ്ട് ആദ്യം ഭിക്ഷയിടുവിക്കുകയില്ലെന്നും അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ഉണ്ണിയുടെ അമ്മയായ അന്തര്‍ജനത്തിനു കോപവും മനസ്താപവും ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ ആ അന്തര്‍ജനം, “എനിക്ക് കാണ്‍മാന്‍ കൊതിച്ച് ആദ്യമുണ്ടായ ഈ ഉണ്ണിക്ക് ആദ്യമെന്നല്ല, ഒരിക്കലും ഈ തെണ്ടിക്കേറിവന്ന വരത്തയെക്കൊണ്ടു ഭിക്ഷയിടീക്കാന്‍ ഞാന്‍ സമ്മതിക്കില്ല. എന്റെ ഉണ്ണിക്ക് ഞാന്‍ ഭിക്ഷയിട്ടാല്‍ മതി. ഈ പിശാച് വല്യമ്മ ചമഞ്ഞ് ഇപ്പോള്‍ എവിടുന്നാണ് കേറിവന്നത്? എന്റെ ഉണ്ണിക്ക് ഇവള്‍ ഭിക്ഷയിടുകയാണെങ്കില്‍ ഇവളുടെ മുഖത്തു ഞാന്‍ ചൂലെടുത്തടിക്കും” എന്നും മറ്റും ശകാരവും വഴക്കും പൊടിപൊടിച്ചു തുടങ്ങി. എല്ലാവരും ഇങ്ങനെ തനിക്കു വിരോധമായി പറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഒന്നും പറയാന്‍ ശക്തനല്ലാതെ അങ്ങനെ വല്ലാതെ അന്ധനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി, “ഞാന്‍ ഉണ്ണിക്കു ഭിക്ഷയിടാനാണ് വന്നത്. ഉണ്ണിയുടെ അച്ഛന് അതു സമ്മതവുമാണ്. അതിനാല്‍ നിങ്ങളൊക്കെ എന്തെല്ലാം പറഞ്ഞാലും ഭിക്ഷയിടാതെ ഞാന്‍ പോവുകയില്ല, നിശ്ചയംതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അന്തര്‍ജനം, “നിനക്ക് അത്ര നിശ്ചയവും മിടുക്കുമുണ്ടോ? എന്നാലതുതന്നെ ഒന്നറിയണം. നിന്നെ ഇവിടെനിന്നു പുറത്തിറക്കിയല്ലാതെ ഇവിടെ ഇനി ഉപനയനത്തിന്റെ ക്രിയ യാതൊന്നും പാടില്ല. ഞാനാണ് പറഞ്ഞത്. ഭിക്ഷയാചിക്കാനും ഭിക്ഷയിടാനും ഇവളെ ഇവിടെനിന്ന് ഇറക്കി വിട്ടിട്ടു വേണം. വരുവിന്‍, ആത്തേമ്മാരുകളെല്ലാരും വരുവിന്‍! നമുക്കിവളെപ്പിടിച്ച് ഇവിടെ നിന്നു പുറത്താക്കാം. പിന്നെ നമ്പൂരിമാരും വാലിയക്കാരുംകൂടി ഇവളെ പടിക്കു പുറത്താക്കി അയച്ചോളും” എന്നു പറഞ്ഞു ശേ‌ഷമുള്ള അന്തര്‍ജനങ്ങളുടെ സഹായത്തോടുകൂടി യക്ഷിയെ പിടിച്ച് ആ അകത്തുനിന്നു പുറത്താക്കി. നമ്പൂരിപ്പാട് “അയ്യോ! സാഹസം പ്രവര്‍ത്തിക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു നിലവിളച്ചുകൊണ്ട് പിന്നാലെചെന്നു. പടിക്കു പുറത്ത് കൊണ്ടുപോയി തള്ളിയെ ഉടനെ ലജ്ജയും കോപവും സഹിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ യക്ഷി സ്വന്തമായ രൂപത്തെത്തന്നെ സ്വീകരിച്ച് അവിടെ നിന്നുകൊണ്ട് നമ്പൂരിപ്പാടിനോടായിട്ട്, “അവിടുന്ന് ഒട്ടും വ്യസനിക്കരുത്. ഇതൊന്നും അവിടുത്തെ ദോ‌ഷംകൊണ്ടല്ലെന്ന് എനിക്കറിയാം. എനിക്ക് അവിടുത്തേപ്പേരില്‍ ലേശംപോലും പരിഭവവുമില്ല. എങ്കിലും ഈ സ്ഥലത്തും ഈ അടിയന്തരത്തിങ്കലുംവെച്ച് എന്നെ ഇപ്രകാരം അവമാനിച്ചതിനാല്‍ ഇനി മൂന്നു തലമുറ കഴിഞ്ഞാല്‍പിന്നെ ഈ തറവാട്ടില്‍ ഉണ്ണിയുണ്ടായിട്ട് ഉപനയനം കഴിക്കാന്‍ സംഗതിയാവുകയില്ല, നിശ്ചയംതന്നെ. എന്നാല്‍, ഇപ്പോള്‍ ഒരു വ്യാഴവട്ടത്തിലധികം കാലമായി എന്റെ സാന്നിധ്യം ഈ സ്ഥലത്ത് ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതിന്റെ ഫലമാഹാത്മ്യം ഹേതുവായിട്ട് ഒടുവില്‍ രണ്ടു തലമുറയ്ക്കുണ്ടാകുന്ന രണ്ടു പുരു‌ഷന്മാര്‍ സരസ്വതീപ്രസാദംകൊണ്ട് വിശ്വവിശ്രുതന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്യും. ഇത്രയും കാലം മനു‌ഷ്യസഹവാസത്തോടുകൂടി ഞാന്‍ ഭൂലോകത്തില്‍ത്തന്നെ താമസിച്ചു പോയതുകൊണ്ട് ഇനി ഞാന്‍ ഞങ്ങളുടെ ലോകത്തില്‍ ചെന്നാല്‍ എന്നെ അവിടെ യഥാപൂര്‍വം സ്വീകരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, ഈ അവമാനം അനുഭവിച്ചിട്ട് ഇനി ജീവിച്ചിരിക്കാന്‍ ഞാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നുമില്ല. അവിടുന്ന് എന്നെക്കുറിച്ച് വിചാരിച്ച് വ്യസനിക്കരുത്. അകത്ത് പോയി ഉപനയനത്തിന്റെ ശേ‌ഷം ക്രിയകള്‍കൂടി നടത്തി, ഇനിയും വളരെക്കാലം ഭാര്യാപുത്രാദികളോടുകൂടി സുഖമായി ജീവിച്ചിരുന്നാലും. ഞാന്‍ ഇതാ യോഗാഗ്നിയില്‍ എന്റെ ദേഹത്തെ ഭസ്മീകരിക്കുന്നു” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ ആ യക്ഷി എല്ലാവര്‍ക്കും അദൃഷ്ടയായി ഭവിക്കുകയും ഒരു തേജസ്സു മേല്‍പ്പോട്ടുയര്‍ന്നു മേഘമണ്ഡലത്തില്‍ കേറി മറയുന്നത് എല്ലാവരാലും കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. യക്ഷിയുടെ ഈ വാക്കു കേള്‍ക്കുകയും ഈ അത്ഭുതം കാണുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ തങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചതു സാഹസവും അവിവേകവുമായി എന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും തോന്നി എങ്കിലും “അതീത കാര്യാനുശയേന കിം സ്യാത്”.

വെണ്‍മണിനമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ സാക്ഷാല്‍ തറവാട് ഇപ്പോള്‍ പുരു‌ഷന്മാരില്ലാതെ ശൂന്യപ്രായമായിരിക്കുന്നത് ആ യക്ഷിയുടെ ശാപം കൊണ്ടും ഒടുവിലത്തെ തലമുറക്കാരും കൊല്ലം 1066-ആമാണ്ടു വൃശ്ചികമാസത്തിലും 1068-ആമാണ്ടു മകര മാസത്തിലുമായി ദേഹവിയോഗം ചെയ്തവരുമായ വെണ്‍മണി അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാടും മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു വിശ്വവിശ്രുതന്മാരായിത്തീര്‍ന്നത് ആ യക്ഷിയുടെ അനുഗ്രഹമാഹത്മ്യം കൊണ്ടു മാത്രമാണെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇപ്പോള്‍‍ ഉള്ള വെണ്‍മണിനമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ പണ്ടേതന്നെ ഈ കുടുംബത്തില്‍നിന്നു പിരിഞ്ഞുപോയിട്ടുള്ള ഒരു അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ശാഖയിലുണ്ടായിട്ടുള്ളവരാണ്.

അദ്ധ്യായം 18
കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റിയും മറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂതിരിപ്പാടും

ചാത്തനെസ്സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയ പ്രസിദ്ധനായ കുഞ്ചമണ്‍ പോറ്റിയും, ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍പ്പോയി ഭ്രദ്രകാളിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷ പ്പെടുത്തിയ വിശ്വവിശ്രുതനായ മറ്റപ്പള്ളിനമ്പൂരിപ്പാടും ഒരുകാലത്തു ജീവിച്ചിരുന്നവരാണ്. മറ്റപ്പള്ളിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഇല്ലപ്പേര്‍ ആദ്യകാലത്ത് ‘മറ്റപ്പള്ളി’ എന്നു മാത്രമായിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്തു നിന്ന് ഒരാള്‍ ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍ പോയി ഭദ്രകാളിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കി വന്നതിനാല്‍ അക്കാലംമുതല്‍ ഇല്ലപ്പേര്‍ ‘ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ എല്ലാവരും പറയുന്നതും ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ എഴുത്തുകുത്തുകളില്‍ പേരുവയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം ഇന്നും ‘ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരി’ (പ്പാട്) എന്നുതന്നെയാണ്.

സാക്ഷാല്‍ ഭദ്രകാളി മറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരിക്കല്‍ ഒരു തോണിയില്‍ക്കയറി വേമ്പനാട്ടുകായലില്‍ക്കൂടി തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. വൈക്കത്തു പടിഞ്ഞാറുവശത്തായപ്പോള്‍ അവിടെ ക്ഷേത്ര ത്തില്‍ ഒരു പാണി കൊട്ടുന്നതു കേട്ടു. ആ പാണി ഒരു അസാധാരണരീതിയില്‍ ആയിരുന്നതിനാല്‍, “ശാസ്ത്രപ്രകാരം ഇത്ര ശരിയായി ഈ പാണി കൊട്ടുന്നത് ആരാണെന്നറിയണം. ഇതു മനു‌ഷ്യരിലാരുമാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ദേവന്മാരില്‍ ആരെങ്കിലുമായിരി ക്കണം. ഏതെങ്കിലും തോണി ഇവിടെ അടുക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു തോണി അടുപ്പിച്ചു നമ്പൂരിപ്പാടു കരയ്ക്കിറങ്ങി, കുളിയും കഴിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ എത്തി. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉല്‍സവകാലമായിരുന്നു. ഉല്‍സവബലിയുടെ പാണികൊട്ടാണ് നമ്പൂരിപ്പാട് കേട്ടത്. ആ പാണി കൊട്ടിയിരുന്നതു ഒരു സ്ത്രീയായിരുന്നു.

വൈക്കത്തുക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രവൃത്തിക്കാരും അവകാശികളുമായവരില്‍ ഒരു മാരാന്റെ വീട്ടില്‍ ഒരുകാലത്തു പുരു‌ഷന്മാരാരുമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു സ്ത്രീയും രണ്ടുമൂന്നു പെണ്‍കുട്ടികളും മാത്രമേ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. അവര്‍ക്കു പതിവായി ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നുള്ള ചോറല്ലാതെ ഉപജീവനത്തിനു യാതൊരു മാര്‍ഗവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ആ വീട്ടുകാര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രതിദിനം നടത്തേണ്ടുന്ന കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായ പ്രവൃത്തികള്‍ ആ സ്ത്രീ ശേ‌ഷമുള്ള മാരാന്മാരോടു നല്ലവാക്കു പറഞ്ഞു അവരെക്കൊണ്ടു നടത്തിച്ചു ചോറു വാങ്ങി ഉപജീവനം കഴിച്ചുവന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരുല്‍സവകാലത്ത് അവിടെ ശേ‌ഷമുള്ള മാരാന്മാരെല്ലാവരുംകുടി, ആ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടില്‍നിന്നു നടത്തേണ്ടുന്ന പ്രവൃത്തികള്‍ നടത്താതെ മുട്ടിച്ചാല്‍ അവര്‍ക്കുള്ള അവകാശം പോവുകയും ആ അവകാശവും അതിനുള്ള ആദായങ്ങളും കൂടി തങ്ങള്‍ക്കു കിട്ടുകയും ചെയ്യുമല്ല എന്നു വിചാരിച്ച് അവരുടെ ആള്‍പ്പേരായി ആരും അടിയന്തിരം നടത്തിക്കൊടുക്കരുതെന്നു പറഞ്ഞു നിശ്ചയിച്ചു. പിന്നെ അവര്‍ എല്ലാവരുംകൂടി ആ സ്ത്രീയെ വിളിച്ച്, “നിങ്ങളുടെ ആള്‍പ്പേരായിട്ടു ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രവൃത്തികള്‍ നടത്താന്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കാര്‍ക്കും മനസ്സില്ല. നാളെ ഉല്‍സവബലിയാണ്. അതിന്റെ പാണി നടത്തുന്നതിനുള്ള പ്രധാന ചുമതല നിങ്ങളുടെ തറവാട്ടേക്കാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ആരെയെങ്കിലും വരുത്തി അടിയന്തിരം നടത്തിച്ചുകൊള്ളണം. അല്ലെങ്കില്‍ അടിയന്തിരം മുട്ടും. ഞങ്ങള്‍ മുന്‍കൂട്ടിപ്പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അന്നു വൈക്കത്തു പേരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രം ചില നമ്പൂരിമാരുടെ ഊരാണ്‍മയോടും രാജ്യാധിപതിയായ വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ മേങ്കോയിമ്മസ്ഥാനത്തോടും കൂടിയായിരുന്ന തിനാല്‍ ആ മാരാന്മാര്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ ആള്‍പ്പേരായി ക്ഷേത്രത്തിലെ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ നടത്താന്‍ തങ്ങള്‍ക്കു മനസ്സില്ലെന്നുള്ള വിവരം ഊരാണ്‍മക്കാരുടെയും രാജാവിന്റെയും അടുക്കലും കൂടി പറയുകയും ചെയ്തു. ആ സാധുസ്ത്രീ വളരെ താഴ്മയോടുകൂടി പലവിധത്തില്‍ പറഞ്ഞിട്ടും ദുഷ്ടന്മാരും ദുരാഗ്രഹികളുമായ മാരാന്മാര്‍ സമ്മതിച്ചില്ല. ആള്‍പ്പേരായിട്ട് അടിയന്തിരം നടത്താന്‍ മനസ്സില്ലെന്നുതന്നെ അവര്‍ വീണ്ടും തീര്‍ച്ചയായിട്ടു പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേക്കും സൂര്യന്‍ അസ്തമിക്കാറായിരുന്നതിനാല്‍ പിറ്റേദിവസത്തേക്കു ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്ന് ആളെ വരുത്തി അടിയന്തിരം നടത്തിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. പാണി പരിചയമുള്ള മാരാന്മാര്‍ അടുക്കലെങ്ങും വേറെ ഉണ്ടായിരിന്നുമില്ല. ആകപ്പാടെ ആ സ്ത്രീ വിചാരവും വി‌ഷാദവും കൊണ്ടു പരവശയായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ വ്യസനംകൊണ്ട് അത്താഴമുണ്ണാതെ, “എന്റെ പെരുതൃക്കോവിലപ്പാ! അന്നദാനപ്രഭോ! എന്റെ ചോറു മുട്ടിക്കല്ലേ. ഇതിന് അവിടുന്നുതന്നെ എന്തെങ്കിലും ഒരു മാര്‍ഗമുണ്ടാക്കിത്തരണേ. അല്ലാതെ ഞാന്‍വിചാരിച്ചിട്ട് ഒരു നിവൃത്തിയും കാണുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു കരഞ്ഞുംകൊണ്ട് പോയിക്കിടന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ ഉറങ്ങുകയും ഉറക്കത്തില്‍ അവര്‍ക്ക്, “നീ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. നീ ഇപ്പോള്‍ ഗര്‍ഭം ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. നിന്റെ ഉദരത്തില്‍ കിടക്കുന്നത് ഒരു പുരു‌ഷപ്രജയാണ്. അതിനാല്‍ നാളെ ഉല്‍സവബലിക്കു നീതന്നെ പാണി കൊട്ടിയാല്‍ മതി. നീ രാവിലെ കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെല്ലണം. അപ്പോള്‍ പാണി കൊട്ടാനുള്ള എണ്ണങ്ങളെല്ലാം നിനിക്കു ഞാന്‍ തോന്നിച്ചുതന്നു കൊള്ളാം.” എന്നു പെരുംതൃക്കോവിലപ്പന്റെ ദര്‍ശനമുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്രകാരംതന്നെ ഉല്‍സവബലിക്ക് ഈ സ്ത്രീയെക്കൊണ്ട് പാണികൊട്ടിച്ചു കൊള്ളണമെന്നു രാജാവിനും ഊരാണ്‍മക്കാര്‍ക്കും തന്ത്രിക്കുംകൂടി അന്നു ദര്‍ശനമുണ്ടായി. അതിനാല്‍ പിറ്റേദിവസം രാവിലെ ആ സ്ത്രീ കുളിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ ചെല്ലുകയും പാണി കൊട്ടിക്കൊള്ളുന്നതിനു രാജാവു മുതലായവര്‍ അനുവദിക്കുകയും അവര്‍ പാണി കൊട്ടിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് അന്ന് അവിടെ ഉല്‍സവബലിക്ക് ഒരു സ്ത്രീ പാണി കൊട്ടാനിടയായത്.

ആ സ്ത്രീ കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ഉല്‍സവബലി കഴിയുന്നതുവരെ അവര്‍ക്കു സുബോധമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പെരുംതൃക്കോവിലപ്പന്‍ തോന്നിച്ചതുപോലെയൊക്കെ അവര്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചു എന്നേയുള്ളു. ഭഗവാന്‍ തോന്നിച്ചിട്ടു കൊട്ടിയ പാണി ശാസ്ത്രപ്രകാരവും അസാധാരണവുമായിരുന്നത് ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ. പാണി വിധിപ്രകാര മായിരുന്നതിനാല്‍ ഉല്‍സവബലി ഭുജിക്കുന്നതിനു ഭൂതങ്ങളും പ്രത്യക്ഷ മായി വായും വിളര്‍ന്നുകൊണ്ട് തന്ത്രിയുടെ അടുക്കലേക്ക് അടുത്തു തുടങ്ങി. അന്നു വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ തന്ത്രി ‘മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി’ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഉല്‍സവബലിയും മറ്റും ഒരുവിധം കഴിച്ചുകൂട്ടുമായിരുന്നു എന്നല്ലാതെ ദിവ്യമായ ആ പാണിക്കു ചേര്‍ന്നവിധം തൂവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള പഠിത്തവും പരിചയവും തപശ്ശക്തിയും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭൂതങ്ങളെ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടപ്പോഴേക്കും തന്ത്രി പേടിച്ചു വിറച്ചുതുടങ്ങി. ഉല്‍സവബലി വേണ്ടപോലെ ആയില്ലെങ്കില്‍ ഭൂതങ്ങള്‍ തന്ത്രിയെക്കൂടി ഭക്ഷിച്ചുകളയുമെന്നു അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ തന്ത്രിനമ്പൂരി, നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് “നമ്പൂരി എന്നെ രക്ഷിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ ഇവര്‍ ഇപ്പോള്‍ എന്നെ പിടിച്ചു ഭക്ഷിക്കും, ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രം പകുതി ഞാന്‍നമ്പൂരിക്കു തന്നിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു താറുടുത്തു മണ്ഡപത്തില്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. തന്ത്രിനമ്പൂരി മേല്‍ പറഞ്ഞ പ്രകാരം അപേക്ഷിച്ചു പറഞ്ഞതുകേട്ട് നമ്പൂരിപ്പാടു മണ്ഡപത്തില്‍നിന്നിറങ്ങിച്ചെന്നു കൈവട്ടകയും പൂപ്പാലികയും വാങ്ങി വിധി പ്രകാരം തൂവാനും ഭൂതങ്ങളെലാം പ്രത്യക്ഷമായി ഉല്‍സവബലി ഭുജിക്കാനും തുടങ്ങി. ഉല്‍സവബലി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭൂതങ്ങളെല്ലാം വളരെ തൃപ്തിയോടും സന്തോ‌ഷത്തോടുംകൂടി അന്തര്‍ധാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഭദ്രകാളിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയ ആളും സകലശാസ്ത്രപാരംഗതനും നല്ല മന്ത്രവാദിയും തന്ത്രിയുമായ നമ്പൂരിപ്പാട് ഭൂതങ്ങളെ ഭയപ്പെടാതെയിരുന്നതും അദ്ദേഹം ഉല്‍സവബലി കഴിച്ചിട്ടു ഭൂതങ്ങളെല്ലാം തൃപ്തിപ്പെടുകയും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തതും ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ. ഇപ്രകാരമാണ് ഭദ്രകാളി മറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ തറവാട്ടേക്കു വൈക്കത്തെ തന്ത്രം പകുതി കിട്ടിയത്. ഇപ്പോഴും വൈക്കത്തെ തന്ത്രം മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയും മറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാടും കൂടിയാണ് നടത്തിവരുന്നത്.

സാക്ഷാല്‍ ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളിനമ്പൂരിപ്പാടു വൈക്കത്തുക്ഷേത്രത്തില്‍ തന്ത്രിയായി അവിടെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം കുഞ്ചമണ്‍പ്പോറ്റി എവിടെയോ പോയി വരുംവഴി വൈക്കത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. ഊണു കഴിഞ്ഞു നമ്പൂരിപ്പാടും പോറ്റിയുംകൂടി ഓരോ വെടികള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന മധ്യേ പ്രസംഗവശാല്‍ പോറ്റി, “ഒരു മൂര്‍ത്തിയെ സേവിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ചാത്തനെത്തന്നെ സേവിക്കണം. ചാത്തന്‍ പ്രസാദിച്ചാല്‍ സാധിക്കാത്ത കാര്യം യാതൊന്നുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു പറഞ്ഞ് ഒടുക്കം അവര്‍ തമ്മില്‍ വാദം വലിയ കലശലായി. വാദം മുറുക്കമായപ്പോള്‍ പോറ്റി, “എന്നാല്‍ നമുക്ക് അത് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കാം, നമുക്ക അമ്പലത്തിലേക്കു പോകാം” എന്നും പറഞ്ഞു. “അങ്ങനെതന്നെ” എന്നു നമ്പൂരിപ്പാടും പറഞ്ഞു. രണ്ടുപേരുംകൂടി പോയി ക്ഷേത്രത്തില്‍ മണ്ഡപത്തില്‍ കേറിയിരുന്നു. ഉടനെ പോറ്റി, “ആരവിടെ മുറക്കാന്‍ കൊണ്ടുവരട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഒരു കുട്ടിച്ചാത്തന്‍ ഒരു ഭൃത്യന്റെ വേ‌ഷത്തില്‍ വെറ്റില തേച്ചു തെറുത്തു മുറുക്കാന്‍ തയ്യാറാക്കി പോറ്റിക്കു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട്, “കാളിയെവിടെ? മുറുക്കാന്‍ കൊണ്ടു വരട്ടേ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ സാക്ഷാല്‍ ഭദ്രകാളി അതിസുന്ദരിയായ മനു‌ഷ്യസ്തിയുടെ വേ‌ഷത്തില്‍ മുറുക്കാന്‍ തയ്യാറാക്കി നമ്പൂരിപ്പാട്ടി ലേക്കും കൊണ്ടുചെന്നുകൊടുത്തു. ഉടനെ പോറ്റി, “ആരവിടെ, കോളാമ്പി കൊണ്ടുവരട്ടേ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭൂസ്പര്‍ശംകൂടാതെ ഒരാളൊരു കോളാമ്പിയും കൊണ്ടു പോറ്റിയുടെ അടുക്കല്‍ ആവിര്‍ഭവിച്ചു. പോറ്റി ആ കോളാമ്പിയില്‍ തുപ്പുകയും ആ ആള്‍ കോളാമ്പിയുംകൊണ്ടു മേള്‍ഭാഗ ത്തേക്കുപോയി അന്തര്‍ധാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാടും “കാളിയെവിടെ? കോളാമ്പി കൊണ്ടുവരട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഒരു സ്ത്രീ നിലംതൊടാതെ കോളാമ്പിയുംകൊണ്ടു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലുകയും നമ്പൂരിപ്പാട് കോളാമ്പിയില്‍ തുപ്പുകയും ആ സ്ത്രീയും മേള്‍ഭാഗത്തേക്കു പോയി മറയുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റി നമ്പൂരിപ്പാടിനോട്, “അവിടുന്നു തന്നെ ജയിച്ചു. ഞാന്‍മടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ഇത്രത്തോളം വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല” എന്നു സമ്മതിച്ചു യാത്രയും പറഞ്ഞു പോയി. ഉടനെ ഭദ്രകാളി, നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ വീണ്ടും ആവിര്‍ഭവിക്കുകയും “ഇപ്രകാരമുള്ള പ്രവൃത്തി എന്നെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചു കളയാമെന്നു വിചാരിച്ചതു ശരിയായില്ല. ഈ വകയൊക്കെ എനിക്കു പ്രയാസമാണ്. അതിനാല്‍ ഇനി അവിടുന്ന് എന്നെക്കാണുകയില്ല. എങ്കിലും അങ്ങ് ന്യായമായി വിചാരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം ഇനിയും ഞാന്‍സാധിപ്പിച്ചുതന്നു കൊള്ളാം” എന്ന് അരുളിചെയ്തിട്ടു മറയുകയും അന്നുമുതല്‍ ഭദ്രകാളി മറ്റപ്പള്ളിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ഭദ്രകാളി അപ്രത്യക്ഷ മായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 19
വയക്കരെ അച്ഛന്‍ മൂസ്സ്

വൈദ്യന്മാര്‍ക്കു പ്രധാനമായി വേണ്ടതു ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവുമാണെന്നു പ്രസിദ്ധവും സര്‍വ്വസമ്മതവുമാണല്ലോ. വൈദ്യന്മാര്‍ നല്ലപോലെ ശാസ്ത്രനൈപുണ്യവും ബുദ്ധിയും യുക്തിയുമുള്ളവരായിരുന്നാലും ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവുമില്ലെങ്കില്‍ അവരുടെ ചികിത്സ ഫലിക്കയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. ശാസ്ത്രജ്ഞാനവും യുക്തിയും ബുദ്ധിയുമില്ലാത്തവര്‍ക്കു ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവും മാത്രമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് മതിയാകുന്നതല്ലെങ്കിലും ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവുമുള്ളവര്‍ക്കു ശാസ്ത്രപരിചയവും മറ്റും കുറച്ചു കുറവായിരുന്നാലും അബദ്ധമൊന്നും വരുന്നതല്ല. ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവുമുള്ളവര്‍ക്കു ശാസ്ത്രജ്ഞാനവും യുക്തിയും ബുദ്ധിയും കൂടിയുണ്ടായിരുന്നാല്‍ പിന്നത്തെക്കഥ പറയാനുമില്ലല്ലോ. അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ അദ്വിതീയന്മാരെന്നു പണ്ടേയ്ക്കുപണ്ടേ പ്രസിദ്ധന്മാരായിരുന്ന വയക്കരെ മൂസ്സന്മാര്‍ക്കു മേല്‍പറഞ്ഞവയെല്ലാം പൂര്‍ണ്ണമായിട്ടുള്ളതിനാലാണ് അവര്‍ സര്‍വോത്കര്‍‌ഷേണ വര്‍ത്തിക്കുന്നത്.ഇതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി കഴിഞ്ഞുപോയ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അച്ഛനായ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ ചില അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെ താഴെ പ്രസ്താവിക്കുന്നു. കേവലം കേട്ടുകേള്‍വിയെമാത്രം അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയെഴുതുന്ന ഈവക ഐതിഹ്യങ്ങളുടെ വാസ്തവത്വത്തെപ്പറ്റി അധികം ആലോചിക്കണമെന്നില്ല. “മഹാന്മാര്‍ക്കെന്തു ദു‌ഷ്കരം?” എന്നു മാത്രം വിചാരിച്ചാല്‍ മതി.

ഒരാള്‍ക്കു മലവും മൂത്രവും പോകാതെ വയറു വല്ലാതെ അടച്ചു വീര്‍ത്തു വേദന സഹിക്കവയ്യാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. വേദനയുടെ ശക്തി കൊണ്ടു കിടക്കാനും ഇരിക്കാനും ഉണ്ണാനുമുറങ്ങാനും എന്നുവേണ്ട, യാതൊന്നും വയ്യാതെയായി രോഗി ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു കിടന്നുരുണ്ടുതുടങ്ങി. പല വൈദ്യന്മാര്‍ വന്നു കാണുകയും പല പ്രയോഗങ്ങള്‍ ചെയ്തുനോക്കുകയുമൊക്കെ ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. മരിച്ചുപോകുമെന്നുതന്നെ രോഗിയും വൈദ്യന്മാരും ശേ‌ഷമുള്ളവരും എല്ലാം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും വയക്കരെ അച്ഛന്‍മൂസ്സിന്റെ അടുക്കല്‍ക്കൂടി ഒന്നു പോയി പറഞ്ഞുനോക്കാം എന്നു വിചാരിച്ചു രോഗിയുടെ അനന്തിരവന്‍ വയക്കരെ എത്തി. അതു ദീനം തുടങ്ങിയതിന്റെ പിറ്റേദിവസം രാവിലെയായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് വാലിയക്കാര്‍ കറിക്കു നുറുക്കുന്നിടത്തു ചെന്ന് അവരോട് എന്തോ പറഞ്ഞുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുകയായിരുന്നു. ഈ ചെന്നയാള്‍ അവിടെച്ചെന്നു കണ്ടു ദീനത്തിന്റെ വിവരമെല്ലാം അറിയിച്ചു. ഉടനെ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവിടെക്കിടന്നിരുന്ന മത്തങ്ങായുടെ ഒരു ഞെട്ടി (ഞെടുപ്പ്) എടുത്തു കൊടുത്തിട്ട് “ഇതുകൊണ്ടുപോയി കാഞ്ഞവെള്ളത്തില്‍ അരച്ചു കലക്കിക്കൊടുത്താല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അയാള്‍ അത് ഭക്തിയോടുകൂടി വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയി, അവിടുന്നു പറഞ്ഞതുപോലെ അതില്‍ പകുതിയെടുത്തു കാഞ്ഞവെള്ളത്തില്‍ അരച്ചുകലക്കി രോഗിക്കു കൊടുത്തു. അതു കുടിച്ചു മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മലവും മൂത്രവും ഒഴിക്കുകയും സകലവേദനകളും മാറി രോഗിക്കു നല്ല സുഖമാകുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും മലവും മൂത്രവും പോയിത്തൂടങ്ങീട്ടു മൂത്രപോക്കു നിന്നു. വയറിളകി പിന്നെയും പൊയ്ക്കൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അതും ക്രമേണ നിന്നോളുമെന്നു വിചാരിച്ചു അന്നത്തെ അങ്ങനെ കഴിഞ്ഞു. പിറ്റേദിവസമായപ്പോഴേക്കും വയറ്റില്‍നിന്നു പോക്കു കുറച്ചുകൂടി അധികമായി. അപ്പോഴേക്കും രോഗിക്കു ക്ഷീണവും പാരവശ്യവും കലശലായി. ഉടനെ രോഗിയുടെ അനന്തിരവന്‍ ഓടി പിന്നെയും അച്ഛന്‍മൂസ്സിന്റെ അടുക്കലെത്തി വിവരം അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് “ആ തന്നയച്ച മരുന്നു മുഴുവനും അരച്ചു കലക്കിക്കൊടുത്തുവോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഇല്ല. പകുതിയേ കൊടുത്തുള്ളു. ശേ‌ഷം ഇരിക്കുന്നുണ്ട്” എന്ന് ഈ ചെന്നയാള്‍ അറിയിച്ചു. “എന്നാല്‍ ശേ‌ഷമുള്ളതുകൂടി അരച്ചുകലക്കിക്കൊടുത്തേക്കു. സുഖമാവും” എന്ന് അച്ഛന്‍മൂസ്സ് പറഞ്ഞു. ഉടനെ അയാള്‍ ചെന്നു മത്തങ്ങയുടെ ഞെട്ടി ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നതുകൂടി കാഞ്ഞവെള്ളത്തില്‍ അരച്ചുകലക്കിക്കൊടുത്തു. അതു കുടിച്ചതോടുകൂടിത്തന്നെ വയറ്റില്‍നിന്നു പോക്കു നിന്നു. ക്രമേണ മലമൂത്രങ്ങള്‍ പതിവുപോലെ പോയിത്തുടങ്ങുകയും ക്രമേണ രോഗിയുടെ ക്ഷീണം മാറി സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

ദേഹത്തിന്റെ സ്ഥൗല്യം നിമിത്തം ഇരിക്കാനും നില്‍ക്കാനും നടക്കാനും കിടക്കാനും നിവൃത്തിയില്ലാതായിത്തീര്‍ന്ന ഒരു മാപ്പിള ഒരിക്കല്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ വരികയുണ്ടായി. അയാള്‍ക്കു ശരീരം ക്രമത്തിലധികം തടിച്ചു പോയതുകൊണ്ടുള്ള അസ്വാധീനമല്ലാതെ വേറെ യാതൊരു സുഖക്കേടുമില്ല. സാമാന്യത്തിലധികം തടിച്ചുകഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെയും ദിവസംപ്രതിയെന്നപോലെ സ്ഥൗല്യം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ പല വൈദ്യന്മാരെ കാണുകയും പല ചികിത്സ ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഫലവും കാണാഞ്ഞതിനാലുമാണ് ഒടുക്കം വയക്കരെ വന്നത്. “കാര്‍ശ്യമേവ വരം സ്ഥൗല്യാന്ന ഹി സ്ഥൂലസ്യ ഭേ‌ഷജം” എന്നുള്ളതില്‍ വൈദ്യന്മാരുടെ ചികിത്സകള്‍ ഫലിക്കാത്തതിനാല്‍ അത്ഭുതപ്പെടാനുമില്ല.

അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ വിവരമെല്ലാം കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം രോഗിയുടെ ആപാദചൂഡം ഒന്നുരണ്ടു പ്രാവശ്യം സൂക്ഷിച്ചുനോക്കിയിട്ട് “നിനക്കിപ്പോള്‍ ചികിത്സയൊന്നും ചെയ്യണമെന്നില്ല. മുപ്പതു ദിവസത്തിനകം നീ മരിച്ചുപോകും. മരണലക്ഷണങ്ങള്‍ പൂര്‍ണ്ണമായിട്ടു കാണുന്നുണ്ട്. ഈശ്വര കാരുണ്യംകൊണ്ട് ആയുസ്സിന്റെ ബലംകൊണ്ടു ഒരുവേള മരിക്കാതെയിരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞിട്ട് ഇവിടെ വന്നാല്‍ വല്ലതും ചികിത്സ നിശ്ചയിക്കാം. അല്ലാതെ ഇപ്പോളൊന്നും നിശ്ചയിക്കാനില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍തന്നെ മാപ്പിളയുടെ മനസ്സില്‍ വല്ലാതെ ഒരു വ്യസനവും ആധിയുമുണ്ടായി. പെട്ടെന്ന് അയാള്‍ മൂര്‍ച്ഛിച്ചുവീണു. വയക്കരെ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ അതിനു കടുകിടയ്ക്കു വ്യത്യാസം വരികയില്ലെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധവും എല്ലാവര്‍ക്കും അനുഭവസിദ്ധവുമാണ്. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന അവിടുന്ന് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞാല്‍ ആര്‍ക്കാണ് വ്യസനമുണ്ടാകാത്തത്? മരണഭയമെന്നത് എല്ലാവര്‍ക്കുമുള്ളതാണല്ലോ.

മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മാപ്പിളയ്ക്കു ബോധം വീണു. ഉടനെ കുടെയുണ്ടായിരുന്നവരില്‍ അഞ്ചാറുപേരുകൂടി ഒരുവിധമെടുത്തു തോണിയിലാക്കി കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. വീട്ടില്‍ എത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം മാപ്പിളയ്ക്കു കഞ്ഞിക്കും ചോറിനും ഒന്നിനും രുചിയുമില്ല. ഉറക്കവുമില്ല. ഒരു കാര്യത്തിലും ഒരുത്സാഹവും മനസ്സുമില്ലെന്നുള്ള സ്ഥിതിയിലായിത്തീര്‍ന്നു. ഭാര്യയും പുത്രന്മാരും വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചാല്‍ കുറച്ചു കഞ്ഞി കുടിക്കും. അല്ലാതെ അയാളുടെ മനസ്സാലെ സ്നനാശനാദികള്‍ ഒന്നും തന്നെയില്ലാതായിത്തീര്‍ന്നു. ക്രമേണ ദേഹം ചടച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു? ഒരു കുട്ടിയാനയെപ്പോലെയിരുന്ന ആ കൂറ്റന്‍ ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കൃശശരീരനായ ഒരു മനു‌ഷ്യന്റെ ആകൃതിയായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഇനി ഇപ്പോള്‍ മരിച്ചുപോവുകില്ലായിരിക്കുമെന്നുള്ള ഒരു വിചാരവും മാപ്പിളയുടെ മനസ്സില്‍ ഉണ്ടായിത്തുടങ്ങി. ക്ഷീണം നല്ലപോലെയുണ്ടെങ്കിലും അയാള്‍ക്ക് എണീറ്റു നടക്കുന്നതിനും മറ്റും യാതൊരുസ്വാധീനവും ഇല്ലാതെയാവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും “ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞിട്ടു മരിച്ചില്ലെങ്കില്‍ പിന്നെയും ചെല്ലണമെന്നാണല്ലോ വയക്കരെത്തിരുമേനി കല്‍പിച്ചിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഒന്നുകൂടി പോകണം” എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അയാള്‍ പരിവാരസമേതം വീണ്ടും അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അടുക്കലെത്തി വിവരമെല്ലാം അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവിടുന്ന് “നീ ഇനി ഇപ്പോഴെങ്ങും മരിച്ചുപോവുകയില്ല. ഞാനന്ന് അങ്ങനെ പറഞ്ഞത് മരിച്ചുപോകുമെന്നു വിചാരിച്ചിട്ടുമല്ല. ചടച്ചവരുടെ ദേഹം തടിക്കാനല്ലാതെ തടിച്ചവരുടെ ദേഹം ചടയ്ക്കാന്‍ ചികിത്സയൊന്നുമില്ല. പിന്നെ ദേഹം ചടപ്പിക്കുന്നതിനു മനോവിചാരം തന്നെയാണ് ചികിത്സ. മരണഭയം നിമിത്തം ഉണ്ടാകുന്നതിലധികം പ്രബലമായ മനോവിചാരമുണ്ടാകാന്‍ തരമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അന്ന് അങ്ങനെ പറഞ്ഞത് ഒരു ചികിത്സയാണെന്ന് വിചാരിച്ചാല്‍ മതി. ആ ചികിത്സ ഫലിക്കുകയും ചെയ്തുവല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധീനക്കുറവൊക്കെ മാറിയില്ലേ? വേറെ ദീനമൊന്നുമില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇനി ചികിത്സയൊന്നും വേണമെന്നില്ല. ഇനിയും പണ്ടത്തെപ്പോലെ ദേഹം തടിക്കാതെ സൂക്ഷിക്കുക മാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. അതിനു പതിവായി ദേഹം വിയര്‍ക്കത്തക്കവണ്ണം വല്ലതും അദ്ധ്വാനം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ മതിതാനും. സന്തതിയും സമ്പത്തും ധാരാളമുണ്ടായിരിക്കുക; മനോവിചാരത്തിനു കാരണമൊന്നുമില്ലാതെയിരിക്കുക; സുഖമായി യഥേഷ്ടം ഭക്ഷണവും കഴിച്ച് അദ്ധ്വാനമൊന്നും ചെയ്യാതെ സ്വസ്ഥമായിരിക്കുക - ഇതൊക്കെക്കൊണ്ടാണ് ദേഹം ക്രമത്തിലധികം തടിക്കുന്നത്. ശക്തിക്കു തക്കവണ്ണം വ്യായാമം മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് അത്യാവശ്യമാണ്. അതു പതിവായി ചെയ്തുകൊണ്ടാല്‍ സുഖമായിരിക്കാം. അതിനാല്‍ ഇനി പതിവായി അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു മാപ്പിള വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു പോവുകയും പതിവായി വ്യായാമം ചെയ്തുകൊണ്ട് ആജീവനാന്തം സുഖമായി ഇരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു സ്ത്രീയ്ക്കു പ്രസവവേദന ആരംഭിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം നാലഞ്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞിട്ടും പ്രസവിച്ചില്ല. അഞ്ചാം ദിവസം പ്രജയുടെ ഒരു കയ്യിന്റെ അറ്റം പുറത്തു കാണായി. സാധാരണ പ്രസവത്തിങ്കല്‍ ശിരസ്സാണലോ ആദ്യം കാണപ്പെടുന്നത്. അങ്ങനെയലാതെ ആദ്യം കയ്പുറത്തേക്കു വന്നു കണ്ടതിനാല്‍ വയറ്റാട്ടികള്‍ക്കും മറ്റും വളരെ പരിഭ്രമവും വ്യസനവുമുണ്ടായി. അക്കാലത്തു സൂതികര്‍മിണികളും അപ്പാത്തിക്കിരിമാരും മറ്റും ഈ ദിക്കുകളില്‍ ഇല്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ ഇങ്ങനെയുള്ള സംഗതികളില്‍ നാട്ടുകാര്‍ക്കു നാട്ടുവൈദ്യന്മാരല്ലാതെ ഒരു ശരണവുമില്ലായിരുന്നല്ലോ. അതിനാല്‍ സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ ഓടി വയക്കരെ എത്തി, വിവരം അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കള്‍ അറിയിച്ചു. അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ കുറച്ചാലോചിച്ചിട്ട് “ഒരു ഇരുമ്പാണിയോ പിശ്ശാങ്കത്തിയോ വല്ലതും തീയത്തു കാണിച്ച് നല്ലപോലെ പഴുപ്പിച്ച് ആ കുട്ടിയുടെ കയ്യിന്മേല്‍ വച്ചാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ക്ക് അങ്ങനെ ചെയ്യാന്‍ നല്ല മനസ്സില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും വേറെ മാര്‍ഗമൊന്നും ഇല്ലാതിരുന്നതിനാലും അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞിട്ട് ചെയ്താല്‍ ഒന്നും അപകടമായി വരികയില്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസം കൊണ്ടും അവര്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തു. ഇരുമ്പു പഴുപ്പിച്ചുവച്ച ഉടനെ ശിശു കൈ അകത്തേക്കു വലിച്ചു. മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സ്ത്രീ ക്രമപ്രകാരം പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. തള്ളയ്ക്കും പിള്ളയ്ക്കും യാതൊരുതരക്കേടും പറ്റിയില്ല. കുട്ടിയുടെ കൈ പൊള്ളിയിരുന്നു. ആ വിവരം പിന്നെ മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും അതിനു ചില ചികിത്സകള്‍ അവിടുന്നു നിശ്ചയിച്ചു പറയുകയും അതിന്‍പ്രകാരം ചെയ്തപ്പോള്‍ കുട്ടിക്കു സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ വാതരോഗിയും വയറ്റില്‍വേദനക്കാരനുമായ ഒരാള്‍ പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും സുഖം കാണയ്കയാല്‍ വയക്കരെ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ വന്നു വിവരം അറിയിച്ചു. ആ രോഗി ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കാരനോ മറ്റോ ആണെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. ദീനത്തിന്റെ വിവരമെല്ലാം കേട്ടപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ “നിങ്ങളുടെ ദിക്കില്‍ മുതിര ധാരാളം കിട്ടുകയില്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. രോഗി “ധാരാളം കിട്ടും. അടിയനുതന്നെ ആണ്ടുതോറും ഇരുനൂറുപറ മുതിരയില്‍ കുറയാതെ കിട്ടുന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ മുതിര വറുത്തു കുത്തി പരിപ്പാക്കി, അതു കുറേശ്ശ പുഴുങ്ങി, ദിവസന്തോറും രാവിലെ അതും കൂട്ടി കഞ്ഞി കുടിച്ചാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ രോഗിക്ക് ഒട്ടും തൃപ്തിയായില്ല. എങ്കിലും അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ ഒന്നും മറുത്തുപറയാന്‍ പാടില്ലലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഒന്നും പറയാതെ കുണ്ഠിതത്തോടുകൂടി തിരിച്ചുപോയി. വീട്ടില്‍ ചെന്ന ഉടനെ അയാളുടെ ഭാര്യ ചികിത്സയുടെ വിവരം ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ രോഗി “എന്റെ ദീനം ഭേദമാകുന്നതാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. കുതിരകളെപ്പോലെ ദിവസംതോറും ഞാന്‍ കാണം പുഴുങ്ങിത്തിന്നാനാണ് അവിടുന്ന് കല്പിച്ചത്. ഭേദപ്പെടുന്ന ദീനമാണെങ്കില്‍ അവിടുന്ന് അങ്ങനെ കല്പിക്കുകയില്ലല്ലോ. ഞാന്‍ അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ അനേകം രോഗികള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്നു. അവര്‍ക്കൊക്കെ ക‌ഷായത്തിനും മറ്റും ചാര്‍ത്തിക്കൊടുക്കുകയും ചിലര്‍ക്കു മരുന്നുകള്‍ കൊടുക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു. എന്നോടുമാത്രം ഇങ്ങനെ കല്പിച്ച സ്ഥിതിക്ക് എന്റെ ദീനം മാറുന്നതല്ലെന്നു നിശ്ചയിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭാര്യ “അങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കാന്‍ പാടില്ല. ഏതായാലും അവിടുന്നു കല്‍പ്പിച്ചതുപോലെ കുറച്ചു ദിവസം ചെയ്തുനോക്കണം. ഭേദമായില്ലെങ്കില്‍ വേണ്ടാ. ഇതു ചെയതതുകൊണ്ട് നമുക്കു നഷ്ടമൊന്നും വരാനില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാലങ്ങനെയാവട്ടെ” എന്നു രോഗിയും സമ്മതിച്ചു. അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞയച്ചതുപോലെ പത്തുപന്ത്രണ്ടു ദിവസം ചെയ്തപ്പോള്‍ രോഗിക്കു കുറച്ചു സുഖമുണ്ടെന്നു തോന്നുകയാല്‍ നാല്‍പതു ദിവസം മുടങ്ങാതെ അങ്ങനെ ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രോഗി സകല സുഖക്കേടുകളും മാറി സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ ഗൃഹത്തിലുള്ള ഉത്തരത്തില്‍നിന്ന് എന്തോ ഒരു സാധനം എടുക്കുന്നതിനായി വലത്തെ കയ്യുയര്‍ത്തി. പിന്നെ ആ കൈ എന്തായാലും മേല്‍പ്പോട്ടുതന്നെ നില്‍ക്കുന്നതല്ലാതെ കീഴ്പ്പോട്ടിടാന്‍ വയ്യാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. പല വൈദ്യന്മാര്‍ ചില ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തു. ഞരമ്പിന്റെ നിശ്ചയമുള്ളവരായ തിരുമ്മുകാരെ ക്കൊണ്ടു തിരുമ്മിച്ചുനോക്കി. ചിലര്‍ ഈ രോഗം വാതസംബന്ധമായിട്ടുള്ളതാണെന്നും മറ്റു ചിലര്‍ ഞരമ്പു പിണങ്ങിപ്പോയതാണെന്നും വേറെ ചിലര്‍ ഇതൊരു ദേവതാഗോഷ്ടിയാണെന്നും മറ്റും അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. പല ചികിത്സകളും മന്ത്രവാദങ്ങളുമൊക്കെ ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഭേദവുമുണ്ടായില്ല. സ്ത്രീയുടെ കൈ നേരെ മേല്‍പ്പോട്ടുതന്നെ നിന്നതല്ലാതെ കീഴ്പ്പോട്ടു വന്നില്ല. ഒടുക്കം ആ സ്ത്രീയെ വയക്കരെ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുവന്നു കാണിച്ചു വിവരമൊക്കെ പറഞ്ഞു. അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ കുറച്ചു നേരം തന്റെ മനസ്സുകൊണ്ട് ആലോചിച്ചിട്ട്, ആ സ്ത്രീയെ ഇറയത്തു കേറ്റി നിര്‍ത്താന്‍ പറഞ്ഞു. സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു. പിന്നെ ആ സ്ത്രീയുടെ അസ്വാധീനമല്ലാത്ത ഇടത്തേ കൈ ഒരു കയറിട്ടു മുറുക്കി പുരയുടെ മുകളിലത്തെ വളയില്‍ കെട്ടാന്‍ പറഞ്ഞു. അതും അങ്ങനെ ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വയക്കരെ തെക്കുവശത്തു മുറ്റത്തു ദീനക്കാരായും മറ്റും വളരെ ആളുകള്‍ കൂടിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ഈ സ്ത്രീയുടെ കൂടെയും അവരുടെ ഭര്‍ത്താവ്, സഹോദരന്മാര്‍ മുതലായി പലരുമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ ആളുകളൊക്കെ നോക്കിക്കൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ചാണ് ഈ വിദ്യ കാണിക്കുന്നതെന്നുകൂടി വായനക്കാര്‍ ഓര്‍ത്തുകൊള്ളണം. സ്ത്രീയുടെ ഇടത്തെക്കൈ മേല്പോട്ടു പിടിച്ചുകെട്ടിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവിനെ വിളിച്ച് അവള്‍ ഉടുത്തിരിക്കുന്ന വസ്ത്രം അഴിച്ചുകളയാന്‍ പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ക്കൊക്കെ വളരെ വ്യസനമായി. സ്ത്രീയുടെ കഥ പറയാനുമില്ലല്ലോ. ഈ ബഹുജനസമക്ഷം ഇങ്ങനെ പ്രവര്‍ത്തിക്കാനും ഇങ്ങനെ ചെയ്യാന്‍ മനസ്സില്ലെന്ന് അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കളോട് പറയാനും ധൈര്യമില്ലാതെ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവും ഉടമസ്ഥന്മാരും അങ്ങനെ പരുങ്ങിക്കൊണ്ടുനിന്നു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ “നിങ്ങള്‍ക്കു മടിയുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍തന്നെയാവാം” എന്നു പറഞ്ഞു പെട്ടെന്നു സ്ത്രീയുടെ അടുക്കലേക്കു ചെന്നു വസ്ത്രത്തിന്റെ തുമ്പത്തു പിടിക്കാനായി ഭവിക്കയും സ്ത്രീയുടെ വലത്തേ കൈ കീഴ്പ്പോട്ടു വരികയും ഒരുമിച്ചു കഴിഞ്ഞു. വസ്ത്രമിപ്പോള്‍ അഴിച്ചുകളയുമെന്നുള്ള ദിക്കായപ്പോള്‍ സ്ത്രീ ‘അയ്യോ! അരുത്” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് വലത്തേക്കൈകൊണ്ട് വസ്ത്രത്തിന്റെ തുമ്പത്തു മുറുകേ പിടിച്ചു. അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ പിന്നോക്കംപോന്നു യഥാസ്ഥാനം ഇരിക്കുകയും ചെയ്തു. സ്ത്രീയുടെ കൈ കീഴ്പ്പോട്ടു വന്നതിനോടുകൂടി അതിന്റെ അസ്വാധീനതയും തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ആ കൈ പൊക്കുകയോ താഴ്ത്തുകയോ എന്തു വേണമെങ്കിലും ഇഷ്ടംപോലെ പ്രവര്‍ത്തിക്കാറായി. ഇതു കണ്ട് എല്ലാവരും വളരെ അത്ഭുതപ്പെട്ടു. സ്ത്രീയുടെ ഇടത്തെ കയിന്റെ കെട്ടഴിച്ചു കൊണ്ടുപോയ്ക്കൊള്ളുന്നതിന് അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറയുകയും അവര്‍ കൊണ്ടുപോവുകയും ഇങ്ങനെ ആ സ്ത്രീ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു പുരു‌ഷന്‍ കോട്ടുവായിടുന്നതിനായി വായ പൊളിച്ചിട്ടു പിന്നെ വായ പൂട്ടാന്‍ പാടില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. എല്ലായ്പ്പോഴും വായ പൊളിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. മുക്കൂട്ടും കുഴമ്പുമൊക്കെ പുരട്ടിത്തിരുമ്മിക്കുകയും മറ്റു പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും അയാള്‍ക്കു വായ പൊളിച്ചപടി തന്നെ ഇരുന്നതല്ലാതെ കൂട്ടാറായില്ല. ഒടുക്കം അയാളെ വയക്കരെ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ കൊണ്ടുവന്നു. വിവരമെല്ലാം കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ അടുത്തു ചെന്നു വലതുകൈകൊണ്ടു രോഗിയുടെ താടിക്ക് ഒരു തട്ടും ഇടതുകൈകൊണ്ട് മൂര്‍ധാവില്‍ ഒരിടിയും ഒരുമിച്ചുകൊടുത്തു. അതോടുകൂടി അയാളുടെ സുഖക്കേടു ഭേദമായി. വായ യഥാപൂര്‍വ്വം അടയ്ക്കുകയും തുറക്കുകയും ചെയ്യാറായി അയാള്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ അച്ഛന്‍മൂസ്സ അവര്‍കളുടെ ദിവ്യത്വങ്ങളും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും പറഞ്ഞാല്‍ അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. ഇതെല്ലാം പ്രധാനമായി അവിടുത്തെ ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവും കൊണ്ടാണെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഗുരുത്വമുള്ളവര്‍ക്കു തത്കാലോചിതങ്ങളായ പ്രവൃത്തികളും യുക്തികളും അപ്പപ്പോള്‍ തോന്നിക്കൊള്ളും. കൈപ്പുണ്യമുള്ളവര്‍ എന്തു ചെയ്താലും ഫലിക്കാതെയിരിക്കുകയില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 20
കോഴിക്കോട്ടങ്ങാടി

പണ്ടു കോഴിക്കോട്ടു രാജാവിനു രാജ്യാധിപത്യമുണ്ടായിരുന്ന കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ അന്നു നാടുവാണിരുന്ന സാമുതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്റെ വലത്തേത്തോളിന് ഒരു വേദന തുടങ്ങി. അതു പ്രതിക്ഷണം വര്‍ദ്ധിച്ചു വര്‍ദ്ധിച്ചു തമ്പുരാന് സഹിക്കവയ്യാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും വൈദ്യന്മാരും മന്ത്രവാദികളും പ്രശ്നക്കാരുമൊക്കെ എത്തി അവരുടെ വിദ്യകളെ പലവിധം പ്രകടിപ്പിച്ചുതുടങ്ങി. സംഖ്യയില്ലാതെ വൈദ്യന്മാരും മന്ത്രവാദികളും വരികയും പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചുനോക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും തമ്പുരാനു വേദനയ്ക്ക് ഒരു കുറവും ഉണ്ടായില്ലെന്നു തന്നെയുമല്ല, ക്രമേണ കൂടുതലായിക്കൊണ്ടുമിരുന്നു. ഒടുക്കം വൈദ്യന്മാരും മന്ത്രവാദികളുമെല്ലാം അസാധ്യമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു പിന്മാറി. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലെന്നായിത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ നല്ല ബുദ്ധിമാനും സൂക്ഷ്മഗ്രാഹിയും ആലോചനാശക്തിയുള്ളയാളുമായ ഒരു വിദ്വാന്‍ സാമുതിരിപ്പാട്ടിലെ തിരുമുമ്പാകെ ചെന്ന് ആലസ്യത്തിന്റെ വിവരമെല്ലാം ചോദിച്ചറിഞ്ഞു. ഉടനെ അയാള്‍ “ഈ വേദന ഞാന്‍ ഭേദമാക്കാം. ഇതിനു വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നും വേണ്ടാ. ഒരു തോര്‍ത്തുമുണ്ടു നനച്ചു പിഴിഞ്ഞ് ആ വേദനയുള്ള സ്ഥലത്ത് വെച്ചാല്‍ ക്ഷണത്തില്‍ വേദന ദേദമാകും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ടു ഫലിക്കുന്ന പ്രയോഗമാണെന്നുള്ള വിശ്വാസം സാമുതിരിത്തമ്പുരാനെന്നല്ല, അവിടെ ആര്‍ക്കും തന്നെയുണ്ടായില്ല. എങ്കിലും വേദനയുടെ ദുസ്സഹത്വംകൊണ്ട് ഇതു ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കിയേക്കാം എന്നു വിചാരിച്ച് തമ്പുരാന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു. മുണ്ടു നനച്ചു പിഴിഞ്ഞു വലത്തേത്തോളില്‍ വെച്ചു മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വേദന അശേ‌ഷം മാറി തമ്പുരാനു നല്ല സുഖമായി. അപ്പോള്‍ ആ വിദ്യ പറഞ്ഞുകൊടുത്ത വിദ്വാന്റെ പേരില്‍ തമ്പുരാനു വളരെ സന്തോ‌ഷവും ബഹുമാനവും ഉണ്ടായി എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ ആ വിദ്വാനെ വീരശൃംഖല മുതലായ സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ സംഗതികളെല്ലാം ദിവാന്‍ജി കേട്ടു. ഏറ്റവും സ്വാമിഭക്തനും ബുദ്ധിമാനുമായ ദിവാന്‍ജിക്ക് ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടപ്പോള്‍ ദുസ്സഹമായ മനസ്താപമാണുണ്ടായത്. ഉടനെ ദിവാന്‍ജി “അയ്യോ! കാര്യം തെറ്റിപ്പോയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞ് ഏറ്റവും വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി പുറപ്പെട്ടു. ആരെയോ അന്വേ‌ഷിക്കുന്നതുപോലെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ചുറ്റി നടന്ന് ഒടുക്കം സന്ധ്യയോടുകൂടി അങ്ങാടിയില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതി നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ട്, അവളുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിനയസമേതം “എനിക്ക് നിങ്ങളോട് അത്യാവശ്യമായി ഒരു സ്വകാര്യം പറയുവാനുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്താണെന്നുവെച്ചാല്‍ പറയാമല്ലോ” എന്നു സ്ത്രീ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ദിവാന്‍ജി ഒരു പരിഭ്രമഭാവത്തോടുകൂടി “അയ്യോ! എന്റെ മുദ്ര ഞാന്‍ കച്ചേരിയില്‍വെച്ചു മറന്നിട്ടാണ് പോന്നത്. ഞാന്‍ ചെന്ന് അതെടുത്തുകൊണ്ട് ക്ഷണത്തില്‍ വന്നേക്കാം. അതുവരെ നിങ്ങള്‍ ദയവുചെയ്തു ഇവിടെ നില്‍ക്കണമെന്നു ഞാന്‍ അപേക്ഷിക്കുന്നു. എനിക്കു പറയാനുള്ളതു ഒരത്യാവശ്യകാര്യമാകയാല്‍ ഞാന്‍ വന്ന് അതു പറയാതെ നിങ്ങള്‍ പൊയ്ക്കളയരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. “നിങ്ങള്‍ തിരിച്ചുവരുന്നതുവരെ ഞാനിവിടെത്തന്നെ നില്‍ക്കാം.” എന്നു സ്ത്രീ സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. “അങ്ങനെ സാധാരണയായി പറഞ്ഞാല്‍ പോരാ. ഞാന്‍തിരിച്ചുവന്നല്ലാതെ പോവുകയില്ലെന്നു നിങ്ങള്‍ സത്യം ചെയ്യണം” എന്നു ദിവാന്‍ജി വീണ്ടും നിര്‍ബന്ധിക്കയാല്‍ സ്ത്രീ അപ്രകാരം സത്യം ചെയ്യുകയും ദിവാന്‍ജി പോവുകയും ചെയ്തു.

ഉടനെ ദിവാന്‍ജി വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി സാമുതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്‍ തിരുമുമ്പാകെ ചെന്ന് “ഇപ്പോള്‍ തിരുമേനിക്കു സുഖമായില്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ “നല്ല സുഖമായി. ചികിത്സയുടെ വിവരമൊക്കെ കേട്ടിരിക്കുമല്ലോ. ആ കൌശലം പറഞ്ഞുതന്നയാള്‍ യോഗ്യന്‍തന്നെ, സംശയമില്ല” എന്നു കല്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ദിവാന്‍ജി, “അയാള്‍ യോഗ്യന്‍തന്നെ. കാര്യം പറ്റിച്ചുവല്ലോ. ആലോചിക്കാതെ അയാള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ കല്പിച്ചു ചെയ്തതു വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി. ഇനി അതു പറഞ്ഞിട്ടും വിചാരിച്ചിട്ടും പ്രയോജനമില്ലല്ലോ. തിരുമേനിക്കുണ്ടായിരുന്ന ആലസ്യത്തിന്റെ കാരണം അവിടുന്ന് അറിഞ്ഞിരുന്നു എങ്കില്‍ ഇങ്ങനെ ചെയ്യുകയില്ലായിരുന്നു. ഇവിടെ ഇത്രമാത്രം ഐശ്വര്യം വര്‍ദ്ധിച്ചതു തിരുമേനിയില്‍ ലക്ഷ്മീഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ്. മഹാലക്ഷ്മി അവിടുത്തെ വലത്തേത്തോളില്‍ നൃത്തം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നതിനാലാണ് അവിടേക്കു സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടുള്ള വേദനയുണ്ടായത്. ഈറന്‍മുണ്ടു വലത്തേ തോളില്‍ വെയ്ക്കുന്നതുപോലെ ആശ്രീകരമായിട്ടു മറ്റൊന്നുമില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ ചെയ്യുന്ന ആളുടെ ദേഹത്തില്‍നിന്നു ലക്ഷ്മീഭഗവതി ഉടനെ വിട്ടു മാറുകയും ജ്യേ‌ഷ്ഠാഭഗവതി ആ സ്ഥാനത്തു ബാധിക്കുകയും ചെയ്യും. ഈ തത്ത്വവും തിരുമേനിയുടെ ആലസ്യത്തിന്റെ കാരണവും അറിഞ്ഞിരുന്നതിനാലാണ് ആ വിദ്വാന്‍ ഈ ഉപായം പറഞ്ഞുതന്നത്. ഇതു നമ്മുടെ കാലദോ‌ഷം കൊണ്ടുണ്ടായതാണ്. ഇനി പറഞ്ഞിട്ടു കാര്യമില്ല. ലക്ഷ്മീദേവി ഇവിടെ നിന്നിറങ്ങിയെങ്കിലും രാജ്യം വിട്ടുപോകാതെയിരിക്കാന്‍ അടിയന്‍ ഒരുപായം പ്രയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ അടിയനിനി ജീവിച്ചിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് ദിവാന്‍ജീ തിരുമുമ്പാകെ നിന്നു വേഗത്തില്‍ ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ഉടനെ ആത്മഹത്യചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദിവാന്‍ജി സത്യം ചെയ്യിച്ച് അങ്ങാടിയില്‍ നിര്‍ത്തിയ സ്ത്രീ സാക്ഷാല്‍ മഹാലക്ഷ്മി തന്നെ ആയിരുന്നുവെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ദിവാന്‍ജി തിരിച്ചുവന്നുകാണാതെ പോകാന്‍ പാടില്ലാതെ തീര്‍ന്നതിനാല്‍ ലക്ഷ്മീദേവി ഇന്നും കോഴിക്കോട്ടങ്ങാടിയില്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. കോഴിക്കോട്ടങ്ങാടിയുടെ ഐശ്വര്യം ഇന്നും നശിക്കാതെ വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും സന്ധ്യാസമയത്ത് ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ ആ സ്ഥലത്തിനു വിശേ‌ഷാല്‍ ഒരു ശ്രീയുണ്ടായിരിക്കുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നതും അവിടെ ലക്ഷ്മീഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടാണെന്നുള്ള ഇതിഹാസത്തില്‍ എന്തോ ചില വാസ്തവമുണ്ടെന്നു ആര്‍ക്കും തോന്നിപ്പോകത്തക്കവണ്ണം ഐശ്വര്യവും സന്ധ്യാസമയത്ത് ഒരു വിശേ‌ഷഭംഗിയും ആ അങ്ങാടിക്കു ഇന്നും കണ്ടുവരുന്നുണ്ട്.

കാര്യത്തിന്റെ സൂക്ഷ്മസ്ഥിതി ദിവാന്‍ജി പറഞ്ഞു മനസ്സിലാക്കിയപ്പോള്‍ സാമൂതിരിത്തമ്പുരാന്‍ അത്യന്തം വ്യസനിക്കുകയും പശ്ചാത്തപിക്കുകയും ചെയ്തു. “അതീതകാര്യാനുശയേന കിം സ്യാദശേ‌ഷ വിദ്വജ്ജനഗര്‍ഹിതേന.” ഈ സംഗതി നടന്നിട്ടു വളരെ താമസിയാതെതന്നെ സാമുതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്റെ രാജലക്ഷ്മി (രാജ്യാധിപത്യം) അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 21
കിടങ്ങൂര്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍

തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തുള്ള പ്രസിദ്ധ ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍വെച്ച് ഒട്ടും അപ്രധാനമല്ലാത്തതായി, ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കില്‍, കിടങ്ങൂര്‍ ദേശത്ത് ഒരു സുബ്രഹ്മണ്യക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഇതു കിടങ്ങൂര്‍ ഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ചില നമ്പൂരിമാരുടെ ഊരാണ്‍മക്ഷേത്രമാണ്. ഇവിടെ ‘കണ്ടങ്കോരന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു കൊമ്പനാനയുണ്ടായിരുന്നു. ആകൃതികൊണ്ടും പ്രകൃതികൊണ്ടും തത്തുല്യനായ ഒരാന വേറെ ഒരു ദിക്കിലും ഉണ്ടായിരുന്നതായും ഉള്ളതായും കേട്ടുകേള്‍വിപോലുമില്ല. ഈ ആനയ്ക്ക് വലിപ്പവും ഭംഗിയും പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന വൈക്കത്തു തിരുനീലകണ്ഠനെക്കാള്‍ വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നു. തിരുനീലകണ്ഠനെക്കാള്‍ ഇവനു പൊക്കവും ഉടല്‍നീളവും ഒരു മുഴത്തില്‍ കുറയാതെ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്. തലയെടുപ്പും ഒട്ടും കുറവല്ലായിരുന്നു. മുമ്പോട്ടു വളഞ്ഞുള്ള ആ വലിയ കൊമ്പുകളുടെ ഭംഗിയും തിരുനീലകണ്ഠനേക്കാള്‍ വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നു. എഴുന്നള്ളിച്ചാലുള്ള ഭംഗിയും അങ്ങനെതന്നെ.

ഈ ആനയുടെ ബുദ്ധിവിശേ‌ഷമാണ് ഇതിലൊക്കെയും വിസ്മയനീയമായിട്ടുള്ളത്. സാധുത്വവും ശൂരത്വവും ഒന്നുപോലെ ഉള്ളതായി ഇങ്ങനെ വേറെയൊരാനയെ കാണുന്നതിനു പ്രയാസമുണ്ട്. അവന്‍ മദംപൊട്ടുന്ന സമയങ്ങളില്‍പോലും യാതൊരുത്തരെയും കൊന്നിട്ടില. കൂട്ടാനകളെ കുത്തുകയെന്നുള്ള സമ്പ്രദായവും കണ്ടങ്കോരനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാത്ത കുട്ടികള്‍പോലും അടുത്തു ചെന്നാല്‍ യാതൊരു ഉപദ്രവവും അവന്‍ ചെയ്തിരുന്നില്ല. അത്ര സാധുവാണെങ്കിലും ഏതൊരാനക്കാരെന്റെയും ആജ്ഞയെ അവന്‍ അനുസരിക്ക പതിവില്ല. ആനക്കാരന്മാരെല്ലാം അവന്റെ അഭിപ്രായം അറിഞ്ഞു നടന്നുകൊള്ളണം എന്നതായിരുന്നു അവന്റെ ചട്ടം. സാധാരണ ആനകളെപ്പോലെ കണ്ടങ്കോരനെ തളയ്ക്കുക പതിവില്ല. അതിനവന്‍ സമ്മതിക്കയുമില്ല. യഥേഷ്ടം നടക്കുന്നതിന് അവനെ വിട്ടേക്കുകയാണ് പതിവ്. എന്നാല്‍ രാത്രിസമയങ്ങളില്‍ വല്ല എടവും പോയി കിടന്നു കൊള്ളും. അല്ലാതെ യാതൊരുപ്രദ്രവും ചെയ്യാറില്ല. ക്ഷേത്രത്തിനു വടക്കുവശത്തുള്ള പുഴയില്‍ ഒരു വലിയ കയമുണ്ട്. പകല്‍സമയം മിക്കവാറും ആ കയത്തിലാണ് അവന്റെ കിടപ്പ്. പോത്തുകളോടും എരുമകളോടു കണ്ടങ്കോരനു വളരെ സ്നേഹമായിരുന്നു. അവന്‍ കിടക്കുന്ന കയത്തില്‍ വളരെ പോത്തുകളും എരുമകളും വന്നു കൂടുക പതിവായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവയ്ക്കു തിന്നാനൊന്നും കിട്ടാതെ വിശന്നിരിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ അവയെയെല്ലാം കരയ്ക്കു കേറ്റിക്കൊണ്ടു പോകും. കിടങ്ങൂര്‍ കരിമ്പുകൃ‌ഷി ധാരാളമുള്ള പ്രദേശമാകയാല്‍, പുഴവക്കത്തു തന്നെ കരിമ്പുകൃ‌ഷിചെയുന്ന സ്ഥലം ധാരാളമുണ്ട്. ഏതെങ്കിലും ഒരു വേലി കുറെ പൊളിച്ച്, പോത്തുകളെയും എരുമകളെയും വേലിക്കകത്തുകടത്തി, ആ വേലിമുറിക്കല്‍ കണ്ടങ്കോരനും നില്‍ക്കും. എരുമകളെയും മറ്റും അടിച്ചിറക്കാനായി വല്ലവനും വന്നാല്‍ അവരുടെ നേരെ കണ്ടങ്കോരന്‍ പാഞ്ഞെത്തും എങ്കിലും ആരെയും ഉപദ്രവിക്കയില്ലതാനും. കണ്ടങ്കോരന്‍ പാഞ്ഞടുക്കുമ്പോഴേക്കും എല്ലാവരും പേടിച്ചോടിക്കോളും. പോത്തുകളും എരുമകളും തിന്നു നിറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞാല്‍ അവയെയെല്ലാം കൂട്ടിക്കൊണ്ട് ആ കയത്തിലേക്കുതന്നെ പോരികയും ചെയ്യും. എന്നാല്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ ഒരു കരിമ്പുപോലും തിന്നുകയില്ല. അവനു പതിവുള്ള തീറ്റി ആനക്കരന്മാര്‍ ഹാജരാക്കി ക്കൊടുത്തുകൊള്ളണം. ദിവസംതോറും ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നും പതിവുള്ള ചോറും പായസവും കൊടുത്തേക്കുകയും വേണം. അല്ലാതെ പരോപദ്രവം ചെയ്ത് അവനൊന്നും തിന്നുക പതിവില്ല.

ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ ആ കയത്തില്‍ കിടക്കുമ്പോള്‍, ഇഞ്ചി, മഞ്ഞള്‍, നാളികേരം, അടയ്ക്ക മുതലായ സാധനങ്ങള്‍ കയറ്റിയ ഒരു വഞ്ചി കിഴക്കുനിന്ന് ഒഴുക്കു താഴ്ത്തി വന്നു. അവന്‍ അവിടെ കിടക്കുന്നതു വഞ്ചിക്കാര്‍ അറിഞ്ഞില്ല. വഞ്ചി കൊണ്ടുവന്നു കണ്ടങ്കോരന്റെ മീതെ കയറ്റി. അവന്‍ വഞ്ചി പിടിച്ചവിടെ മുക്കി, എല്ലാമടിച്ചു പൊളിച്ചുകളഞ്ഞു. വഞ്ചിക്കാരെല്ലാം പേടിച്ചു വെള്ളത്തില്‍ ചാടി നീന്തിക്കേറി ഓടിക്കളഞ്ഞു. അവന്‍ അവരെ ഒന്നും ചെയ്തില്ല. അന്നുമുതല്‍ കണ്ടങ്കോരനു വഞ്ചികളൊടും വഞ്ചിക്കാരോടും ബദ്ധവൈരമായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ അവന്‍ കയത്തില്‍ കിടക്കുമ്പോള്‍ ആ പുഴയില്‍ക്കുടി ഒരു വഞ്ചിയും കടത്തിവിടാതെയായി. വഞ്ചി കണ്ടാല്‍ അടിച്ചുപൊളിക്കും. അതിനാല്‍ പിന്നെ വഞ്ചിക്കാര്‍ കണ്ടങ്കോരന്റെ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ അവന്‍ കയത്തില്‍ ഇല്ലാത്ത സമയംനോക്കിയല്ലാതെ വഞ്ചി കടത്തിക്കൊണ്ടു പോയിട്ടില്ല. കിഴക്കുനിന്നു പടിഞ്ഞാട്ടും പടിഞ്ഞാറുനിന്നു കിഴക്കോട്ടും പോകുന്ന വഞ്ചികള്‍ ആ കയത്തിന്റെ വളരെ ദൂരെ മുകളിലും താഴെയും വന്നടുത്തു കെട്ടി, വഞ്ചിക്കാര്‍ കരയ്ക്കിറങ്ങി വന്നുനോക്കി, വിവരമറിഞ്ഞല്ലാതെ കടന്നുപോവുക പതിവില്ല. കണ്ടങ്കോരനെ കയത്തില്‍ കാണാതെയിരിക്കാനായിട്ടു കിടങ്ങൂര്‍ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്കു സകല വഞ്ചിക്കാരും അന്നു വഴിപാടുകള്‍ കൊടുക്കാറുണ്ട്. അങ്ങനെയുണ്ടായ മുതല്‍കൊണ്ടു കിഴക്കേനടയില്‍ ഒരു ദീപസ്തംഭമുണ്ടാക്കീട്ടുള്ളത് ഇന്നും നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്.

ക്ഷേത്രത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിക്കാറാകുമ്പോള്‍ കണ്ടങ്കോരനെ ആനക്കാരന്മാര്‍ വിളിച്ചോ പിടിച്ചോ കൊണ്ടുവരിക പതിവില്ല. എഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനു പാണികൊട്ടുന്നതുകേട്ടാല്‍, അവന്‍ സ്വയമേവ, കയത്തില്‍നിന്നു കയറി കൊടിമരത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ ഹാജരാകും. തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിക്കുന്നതിനായി ആനക്കാരന്മാര്‍ ചെന്നാല്‍ പിന്‍ഭാഗത്തുകൂടി കയറിക്കൊള്ളുന്നതിനു കാല്‍ പൊക്കിക്കൊടുക്കും. അതിലേ കേറി, തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിച്ച് അതിലെതന്നെ ഇറങ്ങിക്കൊള്ളണം. അങ്ങനെയാണ് അവന്റെ ഏര്‍പ്പാട്. എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ഒരാളല്ലാതെ വേറെയാരും മുന്‍വശത്തുകൂടി കേറുന്നതിന് അവന്‍ സമ്മതിക്കയില്ല. എഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിന് ആരും പറയാതെ തന്നെ കാല്‍ മടക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും. കുടയാലവട്ടം, വെണ്‍ചാമരം എന്നിതുകള്‍ക്കായി കേറുന്നവരും പിറകില്‍ക്കൂടി വേണം കയറുവാന്‍. ശീവേലി, വിളക്കു മുതലായതിന് എഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ കുറച്ചു വേഗം നടക്കുന്നതിനോ പതുക്കെ നടക്കുന്നതിനോ ആനക്കാരന്മാര്‍ ഉത്സാഹിച്ചാല്‍ ഒന്നും അവന്‍ അനുസരിക്കയില്ല. അവനൊരു നിശ്ചയമൊക്കെയുണ്ട്. അതുപോലെ ഒക്കെ നടക്കും. അവന്റെ നിശ്ചയം ഒട്ടും തരക്കേടുള്ളതല്ലായിരുന്നുതാനും. ചെണ്ടമേളത്തിനും മറ്റും ഓരോരോ നിലകള്‍ക്കു ഇന്നിന്ന സ്വലങ്ങളില്‍ ഇത്രയിത്ര താമസിക്കേണമെന്നവനറിയാം. അതുപോലെയൊക്കെ താമസിക്കും. അതുപോലെ നാഗസ്വരപ്രദക്ഷിണത്തിനും അവനൊരു പതിവുണ്ട്. അപ്രകാരംതന്നെ ഉത്സവത്തിന്റെ രണ്ടാം ദിവസത്തേക്കാള്‍ മൂന്നാം ദിവസം കുറച്ചധികം താമസിക്കും. അതിനേക്കാളധികം പിറ്റേ ദിവസം താമസിക്കും. അങ്ങനെ ഉത്സവത്തിന്റെ കേമത്തം കൂടിവരുന്ന ക്രമത്തിനു തക്കവണ്ണമൊക്കെ അവന്‍ നില്‍ക്കും. പള്ളിവേട്ട, ആറാട്ട് ഇങ്ങനെയുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ യഥാക്രമം വെളുപ്പാന്‍കാലമാകുന്നതുവരെ നില്‍ക്കുന്നതിനു അവനൊരു വിരോധവുമില്ല. അതിനൊന്നും ആരും പറയേണ്ടാ. ഒക്കെ അവനറിയാം. എന്നാല്‍ ഒരു ദിവസം വിളക്കോ ശീവേലിയോ കുറച്ചു വേഗം കഴിച്ചുകളയാമെന്നു വിചാരിച്ചാല്‍, അവന്‍ സമ്മതിക്കയില്ല. അവന്‍ നടക്കാതെ എന്തുചെയ്യും? അപ്രകാരംതന്നെ ഒരു ദിവസം പതിവില്‍ കുറച്ചധികം വിസ്തരിച്ചുവേണമെന്നുവെച്ചു പതിവില്‍ അധികം താമസിക്കാന്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ സമ്മതിക്കയില്ല. പതിവുള്ള സമയമായാല്‍ അവനങ്ങോട്ടു നടന്നുതുടങ്ങും. പിന്നെ വാദ്യക്കാര്‍ മുതലായവര്‍ നടക്കുകയല്ലാതെ എന്തുചെയ്യും? ഉത്സവത്തില്‍ ഓരോ ദിവസത്തെ വിളക്കിനു പതിവിന്‍പടിയുള്ള വെളിച്ചെണ്ണ അളന്നെടുത്താല്‍, പതിവുപോലെയുള്ള തീവെട്ടിയുണ്ടായാല്‍ വിളക്കു കഴിയുമ്പോള്‍ ശരിയായിട്ടിരിക്കും. വെളിച്ചെണ്ണ പതിവില്‍ കുറച്ചധികമെടുത്താല്‍ വിളക്കു കഴിയുമ്പോള്‍ അധികമെടുത്തത് അധികമുണ്ടായിരിക്കും. കുറച്ചെടുത്താല്‍ കുറവുള്ളതുകൂടെ എടുക്കാതെ തികയുകയുമില്ല. അത്ര കണിശമാണ് കണ്ടങ്കോരന്റെ കാര്യം. കണ്ടങ്കോരനുണ്ടായിരുന്ന കാലത്തു വിളക്കു വകയ്ക്കുള്ള വെളിച്ചെണ്ണയ്ക്കു കള്ളക്കണക്കെഴുതാന്‍ ദേവസ്വശമ്പളക്കാര്‍ക്കു കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. എന്തെങ്കിലും വ്യത്യാസം ചെയ്താല്‍ ഉടനെ വെളിപ്പെട്ടുപോകും. കണ്ടങ്കോരന്‍ നേരനീക്കം വരുത്തുകയില്ലെന്നു സര്‍വ്വസമ്മതമാണ്. കണ്ടങ്കോരന്റെ സ്വഭാവഗുണത്തിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി അനേക സംഗതികളുണ്ടായിട്ടുള്ളതില്‍ ഒന്നു പറയാം. ഒരു ദിവസം ശീവേലി കഴിഞ്ഞു കണ്ടങ്കോരന്‍ ഒരിടവഴിയില്‍ക്കൂടിപ്പോകുമ്പോള്‍ ഒരു കോണു തിരിയുന്ന ദിക്കില്‍വെച്ച് ഒരു വയോധികയായ അന്തര്‍ജനവുമായി തൊട്ടുതൊട്ടില്ല എന്ന വിധത്തില്‍ അടുക്കുന്നതിനിടയായി. ആനയെ അടുത്തു കണ്ടപ്പോഴേക്കും ആ വൃദ്ധയായ അന്തര്‍ജനം പേടിച്ചു വിറച്ച് അവിടെ വീണു. പിന്നാലേ തുണയായി വന്നിരുന്ന അച്ചിപ്പെണ്ണ് പേടിച്ചു പിന്നോക്കം ഓടിപ്പോയി. ആനയ്ക്കൊഴിഞ്ഞു പോകുന്നതിനും തിരിഞ്ഞു പോകുന്നതിനും ആ ഇടവഴിക്കു വിസ്താരമില്ലായിരുന്നു. കണ്ടങ്കോരന്‍ കുറച്ചുസമയം അവിടെ നിന്നു. എന്നിട്ടും അന്തര്‍ജനം എണീറ്റു മാറായ്കയാല്‍ അവന്‍ അവരെ പതുക്കെ എടുത്ത് ഒരുവശത്തുള്ള കയ്യാലയുടെ മുകളിലേക്കുവെക്കുകയും അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ കുടയെടുത്തങ്ങോട്ടുവെച്ച് നേരേ പോവുകയും ചെയ്തു. ആനക്കാരന്മാര്‍ ആരും കൂടെയില്ലായിരുന്നു എന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അ അന്തര്‍ജനത്തിനു ലവലേശം വേദനയുണ്ടായില്ല. ഇത്രയും ബുദ്ധി ഗുണം ഏതാനയ്ക്കുണ്ട്? ആന കടന്നുപോയി, കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം പതുക്കെ എണീറ്റു കുടയുമെടുത്ത് പോവുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ അവന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ വളരെയുണ്ട്.

കണ്ടങ്കോരനെ തടി പിടിക്കുവാന്‍ പലരും കൊണ്ടുപോവുക പതിവുണ്ട്. എത്രവണ്ണവും എത്ര നീളവും ഉണ്ടായാലും അവനു പിടിക്കാന്‍ വയ്യാത്ത തടിയില്ല. വക്ക കെട്ടിക്കൊടുത്താല്‍ എത്ര തടിയും അവന്‍ കൊണ്ടുപോകും. എന്നാല്‍ അതും അവന്റെ മനസ്സുകൂടാതെ ആരു വിചാരിച്ചാലും പറ്റുകയുമില്ല. ആനക്കാരന്മാര്‍ക്കും ദേവസ്വത്തിലേക്കും വല്ലതും മുറപ്രകാരം കൊടുക്കുന്നതു കൂടാതെ, കണ്ടങ്കോരനുകൂടി വല്ലതും കൊടുക്കാതെ അവനെക്കൊണ്ടു തടിപിടിപ്പിക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കയില്ല. എന്നാല്‍ ആനക്കാരന്റെ മനസ്സുകൂടാതെ കഴിയുമോ. അതുമില്ല. അഞ്ചാറാനക്കാരന്മാരുണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും അവരില്‍ പ്രധാനമായി ഒരുത്തനുണ്ട്. അവന്‍ കൂടെയിലാതെ കണ്ടങ്കോരന്‍ ആ കിടങ്ങൂര്‍ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നു കാല്‍ നാഴിക തികച്ചു ദൂരേ പോവുകയില്ല; യാതൊരു തടിയും പിടിക്കയുമില്ല. അതിനാല്‍ ദേവസ്വക്കാരുടെ സമ്മതം വാങ്ങിയതിനുശേ‌ഷം ആനക്കാരനു വല്ലതും കൊടുത്ത് അവനെയും സമ്മതിപ്പിക്കണം. പിന്നെ കണ്ടങ്കോരന് ഇന്നതു കൊടുക്കാമെന്ന് ഒരു ഉടമ്പടിയും പറയണം. കണ്ടങ്കോരനുള്ളതു തടി പിടിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ ഉടനെ കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ തടി തിരിയെ പിടിച്ചു മുമ്പു കിടന്നിരുന്ന ദിക്കില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നിടും. അങ്ങനെയാണ് കണ്ടങ്കോരന്റെ പതിവ്. പിടിക്കാനുള്ള തടിയും നീളവും വണ്ണവും പിടിചാല്‍ കൊടുക്കുന്ന പ്രതിഫലവും ആദ്യമേ പറയണം. അപ്പോള്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ സമ്മതിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും ശിരഃകമ്പനം, ഗര്‍ജിതം മുതലായവകൊണ്ട് അവന്‍ അറിയിക്കും. സമ്മതിച്ചില്ലെങ്കില്‍, കുറച്ചുകൂടി വല്ലതും കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അപ്പോള്‍ സമ്മതിച്ച് അവന്‍ നല്ലപോലെ തല കുലുക്കും.

കണ്ടങ്കോരന്റെ പ്രതിഫലം സാധാരണ പഴക്കുല, നാളികേരം, ശര്‍ക്കര, പായസം മുതലായവയാണ്. ഒരിക്കല്‍ ഒരാള്‍ ഒരു വലിയ തടി പിടിക്കുന്നതിനാവശ്യപ്പേട്ടു ചെന്നു പറഞ്ഞു. ദേവസ്വക്കാരും ആനക്കാരും സമ്മതിച്ചു. “കണ്ടങ്കോരനെന്തു കൊടുക്കു”മെന്നാനക്കരന്‍ ചോദിച്ചു. “പത്തുകുല പൂവന്‍ പഴവും, പത്തു നാളികേരവും ഒരു തുലാം ശര്‍ക്കരയും കൊടുക്കാ” മെന്ന് ആവശ്യക്കാരന്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആനക്കാരന്‍ പതിവുപ്രകാരം തടി കണ്ടങ്കോരനെക്കൊണ്ട് പിടിപ്പിച്ചു കൊടുത്തു. എന്നാല്‍ തടി പിടിച്ചപ്പോള്‍ തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ അതു കൊടുത്തില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞു തരാമെന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കണ്ടങ്കോരന്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ അവനു കോപം സഹിക്കവഹിയാഞ്ഞു തടി എടുത്ത സ്ഥലത്തുതന്നെ കൊണ്ടു ചെന്നിടുകയും ചെയ്തു. ആ സമയത്തു തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ തടി പൂര്‍വസ്ഥത്തു തന്നെ കിടക്കുന്നതു കണ്ടു വളരെ വ്യസനപ്പെട്ടു. വേറെ പല ആനകളെയും അതിനായി വിളിച്ചു. എന്നാല്‍ മറ്റാനകള്‍ക്കൊന്നിനും അതിനെ എള്ളിടപോലും നീക്കാന്‍ സാധിച്ചില്ല. അവസാനം വീണ്ടും ആ ഉടമസ്ഥന്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേവസ്വക്കാരും ആനക്കാരും സമ്മതിച്ചുവെങ്കിലും കണ്ടങ്കോരനെ വിളിച്ചപ്പോള്‍ അവന്‍ ചെയ്തില്ല.

അദ്ധ്യായം 22
കുമാരനല്ലൂര്‍ ഭഗവതി

തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തുള്ള ഊരാണ്‍മക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ പ്രഥമ ഗണനീയവും ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കിലുള്ളതും സുപ്രസിദ്ധവുമായ കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരളത്തിലധികമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അവിടത്തെ ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള,

‘ശംഖുണ്ടിടത്തു വലമേയൊരു ചക്രമുണ്ടു
കാലില്‍ ചിലമ്പു ചില മുത്തുപടം കഴുത്തില്‍
ഓടീട്ടു വന്നു കുടികൊണ്ട കുമാരനല്ലൂര്‍
കാര്‍ത്ത്യായനീ! ശരണമെന്നിത കൈതൊഴുന്നേന്‍’

എന്ന സങ്കീര്‍ത്തനശ്ലോകം അത്ര ഭംഗിയുള്ളതല്ലെങ്കിലും പ്രസിദ്ധമാകയാല്‍ അതും പലരും കേട്ടിരിക്കാനിടയുണ്ട്. എങ്കിലും ആ ഭഗവതി “ഓടീട്ടുവന്നു കുടികൊണ്ട”തേതു പ്രകാരമാണെന്ന് അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ ഇപ്പോള്‍ അധികമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ സംഗതിയെപ്പറ്റി ചുരുക്കത്തില്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

‘മധുരമീനാക്ഷി’ എന്നു കേള്‍വിപ്പെട്ട് ദേവിയുടെ ക്ഷേത്രം പണ്ട് പാണ്ഡ്യരാജാക്കന്മാരുടെ വകയായിരുന്നു. പാണ്ഡ്യരാജാക്കന്മാരുടെ രാജധാനി മധുരയിലായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ ആ ദേവിയെ അവരുടെ പരദേവതായയിട്ടാണ് വിചാരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുവന്നിരുന്നത്.

ഒരിക്കല്‍ ആ ദേവീവിഗ്രഹത്തില്‍ ചാര്‍ത്തിയിരുന്നതും വളരെ വിലയുള്ളതും രത്നഖചിതവുമായ മൂക്കുത്തി എങ്ങനെയോ പോയി. ശാന്തിക്കാരന്‍ നിര്‍മാല്യം (തലേദിവസത്തെ പൂവും മാലയും) വാരി പുറത്തിട്ടതിന്റെ കൂടെയോ അഭി‌ഷേകവും മറ്റു കഴിച്ച സമയം ഓര്‍ക്കാതെ ശാന്തിക്കാരന്റെ കൈ മുട്ടിത്തെറിച്ചോ എങ്ങനെയാണ് അതു പോയതെന്ന ആര്‍ക്കും ഒരു നിശ്ചയവുമില്ലായിരുന്നു. മൂക്കുത്തി പോയി എന്നു കേട്ടു പാണ്ഡ്യരാജാവു പലവിധത്തില്‍ അന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ നടത്തീട്ടും ഒരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല. ബിംബത്തിന്മേല്‍ ചാര്‍ത്തിയിരുന്ന സാധനം ശാന്തിക്കാരനറിയാതെ പോവുകയില്ലെന്നുതന്നെ ഒടുക്കം രാജാവു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ശ്രീകോവിലിനകത്തു ശാന്തിക്കാരനല്ലാതെ മറ്റാരും കയറുക പതിവില്ലാത്ത സ്ഥിതിക്കു രാജാവിന്റെ വിചാരം അന്യായമായി പ്പോയി എന്നു പറയാനുമില്ല. എങ്കിലും ശുദ്ധാത്മാവും ദേവിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയുള്ള ആളുമായിരുന്ന ആ പഴയ ശാന്തിക്കാരന് ഈ മൂക്കുത്തി പോയത് ഏതു പ്രകാരമാണെന്നു വാസ്തവത്തില്‍ യാതൊരറിവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ദേവിക്കു പതിവായി ചാര്‍ത്തിവന്ന ഈ ആഭരണം പോയതു നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തിനും അപാരമായ മനസ്താപ മുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അതൊക്കെ ആരറിയുന്നു. ഉഗ്രശാസനനായ പാണ്ഡ്യരാജാവ് ശാന്തിക്കാരനെ പിടിപ്പിച്ചു വരുത്തി ചോദ്യം തുടങ്ങി. പലവിധത്തില്‍ ചോദിച്ചിട്ടും മൂക്കുത്തി പോയതേതു പ്രകാരമാണെന്ന് അറിഞ്ഞുകൂടെന്നുതന്നെ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ഒടുക്കം രാജാവ്, നാല്പതു ദിവത്തിനകം ആ മൂക്കുത്തി ശാന്തിക്കരന്‍ എങ്കിനെയെങ്ങിലും തേടി പ്പിടിച്ചു ഹാജരാക്കണമെന്നും അല്ലാത്തപക്ഷം ശാന്തിക്കാരന്റെ ശിരച്ഛദേം ചെയ്യിക്കുന്നതാണെന്നും കല്പിച്ചു. ഇതുകേട്ടു ശാന്തിക്കാരന്‍ ഒന്നും മറുപടി പറയാതെ വ്യസനത്തോടുകൂടി രാജസന്നിദ്ധിയില്‍നിന്നു പോയി. ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍ പലവിധത്തില്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചുനോക്കീട്ടു മൂക്കുത്തി കണ്ടുകിട്ടിയില്ല. അങ്ങനെ മുപ്പത്തൊമ്പതു ദിവസമായി. മുപ്പത്തൊമ്പതാം ദിവസം രാത്രിയില്‍ പിറ്റേദിവസം തന്റെ തല പോകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വി‌ഷാദിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം കിടന്നു. കണ്ണടച്ച സമയം ആരോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, ‘അങ്ങിനി ഇവിടെ താമസിച്ചാലാപത്തുണ്ടാവും. ഇതാ കാവല്‍ക്കാരെല്ലാം നല്ല ഉറക്കമായിരിക്കുന്നു. ഈ തരത്തിനു പുറത്തിറങ്ങി ഓടിക്കൊള്ളു. എന്നാല്‍ വല്ല ദിക്കിലും ചെന്നു രക്ഷപ്പെടാം’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അദ്ദേഹം കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആരെയും കണ്ടില്ല. “ഇതാരാണ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത്? എന്തോ എനിക്കു മനോരാജ്യംകൊണ്ടു വെറുതെ തോന്നിയതായിരിക്കും” എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം പിന്നെയും കണ്ണടച്ചു. അപ്പോള്‍ പിന്നെയും കണ്ണു തുറന്നു. ആരേയും കണ്ടില്ല. അദ്ദേഹം കണ്ണടച്ചപ്പോള്‍ മൂന്നാമതും മേല്‍പ്രകാരം പറഞ്ഞു. “ഏതായാലും ഈ ഗുണദോ‌ഷവാക്കിനെ നിരസി ക്കുന്നതു യുക്തമല്ല. ഇതു ദേവി അരുളിച്ചെയ്തതുതന്നെ ആയിരിക്കും. അതിനാല്‍ വേഗത്തില്‍ പോവുകതന്നെ” എന്നു വിചാരിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നെണീറ്റു ക്ഷണത്തില്‍ പുറത്തിറങ്ങി ഓടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു ദിവ്യസ്ത്രീ “വളരെക്കാലം എന്നെ സേവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന അങ്ങു പോവുകയാണെങ്കില്‍ ഞാനും പോരികയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലേ ഓടിയെത്തി. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ മുന്‍പില്‍ക്കടന്ന് ഓടിത്തുടങ്ങി. അതു വലിയ കൂരിരുട്ടുള്ള കാലമായിരുന്നുവെങ്കിലും ആ സ്ത്രീയുടെ ശരീരശോഭയും ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശവും നിമിത്തം ആ ബ്രാഹ്മണനു വഴിയില്‍ നല്ലപോലെ കണ്ണു കാണാമായിരുന്നു. അങ്ങനെ രണ്ടുപേരും കൂടി നാലഞ്ചുനാഴിക ദുരംവരെ ഓടിയപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ പെട്ടെന്നു മറഞ്ഞു കളഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വഴിയും ദിക്കുമെല്ലാം അന്ധകാരമയമായി. കണ്ണു തീരെ കാണാന്‍ പാടില്ലതെയായതിനാല്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഓടാനെന്നല്ല, നടക്കാന്‍പോലും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ ഭയവും വ്യസനവുമുണ്ടായി. എങ്കിലും തപ്പിത്തപ്പി പിന്നെയും കുറേശ്ശ നടന്നുതുടങ്ങി. ക്ഷീണംകൊണ്ടു നടക്കാനും അദ്ദേഹത്തിനു പ്രയാസമായിത്തീര്‍ന്നു. രാജാവിന്റെ ആളുകള്‍ പിന്നാലേ ഓടിയെത്തി പിടിച്ചെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയവും അദ്ദേഹത്തിനില്ലായ്കയില്ല. എങ്കിലും ക്ഷീണം നിമിത്തം വല്ല ദിക്കിലൂം കുറച്ചിരിക്കുകയോ കിടക്കുകയോ ചെയ്യാതെ നിവൃത്തിയില്ലെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. അപ്പോള്‍ ഇടിമിന്നലിന്റെ പ്രകാശംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ആ വഴിക്കു സമീപത്തായി ഉണ്ടായിരുന്ന വഴിയമ്പലം കണ്ടു. തപ്പിത്തടഞ്ഞ് അദ്ദേഹം അവിടെ ചെന്നുകേറി. രണ്ടാംമുണ്ടു വിരിച്ചു കിടന്നു. മനസ്സില്‍ വളരെ ഭയവും വിചാരങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും ക്ഷീണം കൊണ്ടോ എന്തോ കിടന്നയുടനെ അദ്ദേഹം ഉറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്തു കേരളരാജ്യം അടച്ചുവാണിരുന്ന ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഒരു ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു വൈക്കത്ത് ഉദയനാപുരത്തും, ഒരു സുബ്രഹ്മണ്യനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഇപ്പോള്‍ കുമാരനല്ലൂരെന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന സ്ഥലത്തും ഓരോ അമ്പലം പണികഴിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ്യ്ക്കു മുഹൂര്‍ത്തവും നിശ്ചയിച്ച് അതിലേക്കു വേണ്ടുന്നവയെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. വഴിയമ്പല ത്തില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ ബ്രാഹ്മണന്‍ പിറ്റേദിവസം കാലത്തുണര്‍ന്നു കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ കുമാരസ്വാമിയെ (സുബ്രഹ്മണ്യനെ) പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കാനായി ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ പണിയിച്ച അമ്പലത്തിലായിരുന്നു. “തെന്തൊരത്ഭുതം” എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ചുറ്റും നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു പീഠത്തിന്മേല്‍ സര്‍വാംഗ സുന്ദരിയായ ഒരു ദിവ്യസ്ത്രീ ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ മുന്‍പില്‍ കടന്നോടിയ ആ ദേവി ഇരിക്കുന്നത് അദ്ദേഹം കണ്ടു. അതു സാക്ഷാല്‍ “മധുര മീനാക്ഷി” ആയിരുന്നുവെന്നുള്ളത് വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അമ്പലത്തില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങി അവിടെ കണ്ടവരോടെല്ലാം “ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മധുരമീനാക്ഷി കുടികൊണ്ടിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടവരെല്ലാം അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നു നോക്കി. ഒന്നും കണ്ടില്ല. “എവിടെയിരിക്കുന്നു?” എന്ന് അവര്‍ ചോദിച്ചു. ബ്രാഹ്മണന്‍ “ഇതാ ആ ശ്രീകോവിലിനകത്ത്” എന്നു ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചു കൊണ്ടു പറഞ്ഞു. ദേവിയെ ആ ബ്രാഹ്മണനു പ്രത്യക്ഷമായി കാണാമായിരുന്നുവെങ്കിലും മറ്റാര്‍ക്കും കാണ്‍മാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ജനങ്ങള്‍ “ഇദ്ദേഹം ഒരു ഭ്രാന്തനാണ്; അസംബന്ധം പറയുകയാണ്” എന്നുംമറ്റും പറഞ്ഞു പരിഹസിച്ചു. ഈ വര്‍ത്തമാനം കര്‍ണാകര്‍ണികയാ ചേരമാന്‍ പെരുമാളും കേട്ട് അവിടെച്ചെന്നുനോക്കി. ഒന്നും കാണായ്കയാല്‍ “ഇവിടെ ആരെയും കാണുന്നില്ലല്ലോ” എന്നു ബ്രാഹ്മണനോടു പറഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണന്‍ “എന്നാല്‍ എന്നെ തൊട്ടുംകൊണ്ടു നോക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണനെ തൊട്ടുംകൊണ്ടു നോക്കിയപ്പോള്‍ ദേവി ശ്രീകോവിലിനകത്തു പീഠത്തിന്മേലിരിക്കുന്നതു പ്രത്യക്ഷമായിക്കണ്ടു. പിന്നെ പെരുമാള്‍ ഇങ്ങനെ വരുവാനുള്ള കാരണമെന്താണെന്ന് ആ ബ്രാഹ്മണനോടു ചോദിക്കുകയും ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞ് ചേരമാന്‍ പെരുമാളെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. സംഗതി കളെല്ലാം കേട്ടപ്പോള്‍ ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ക്കു വിശ്വാസവും വിസ്മയവുമുണ്ടായെങ്കിലും സ്വല്പം കോപവും ഇച്ഛാഭംഗവുംകൂടി ഉണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല. “ഞാന്‍ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കാനായി ഉണ്ടാക്കിച്ച സ്ഥലത്ത് അതിനിടയാകാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം മുന്‍കൂട്ടി കടന്നിരുന്നുകളയാമെന്നു വിചാരിച്ച ഈ തന്റേടക്കാരത്തിക്ക് ഇവിടെ ഞാന്‍ യാതൊന്നും കൊടുക്കുകയില്ല. അത്ര ഊറ്റമുണ്ടെങ്കില്‍ വേണ്ടതൊക്കെ സ്വയമേവ ഉണ്ടാക്കിക്കൊള്ളട്ടെ. ഞാന്‍വിചാരിച്ച മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കും. അതു ദേവിയെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കേണമെന്നു വിചാരിച്ച സ്ഥലത്തായിക്കളയാം. ഇതാ ഞാന്‍ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ വൈക്കത്തിനു യാത്രയാണ്. ഇവളിവിടെ യിരിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്ന് പോവുകയും ചെയ്തു.

ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ അവിടെനിന്നു പോയി ഒരഞ്ചെട്ടു നാഴിക വടക്കായപ്പോള്‍ ആ പ്രദേശത്തെല്ലാം അകസ്മാല്‍ അതികഠിനമായ മഞ്ഞു വന്നുനിറഞ്ഞു. അദ്ദേഹത്തിനും കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്കും കണ്ണു തീരെ കാണാന്‍ പാടില്ലാതെയായി. വഴി തിരിച്ചറിയാന്‍ പാടില്ലാതെ എല്ലാവരും കുഴങ്ങിവശായി. അപ്പോള്‍ ചേരമാന്‍പെരുമാളുടെ ഒരു സേവകന്‍ “നമുക്കിപ്പോള്‍ ഈ ആപത്തു നേരിട്ടത് ആ ദേവിയുടെ മായാവൈഭവം കൊണ്ടൂതന്നെയായിരിക്കണം. അല്ലാതെ ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെ വരാനിടയില്ല. ആ ദേവിയുടെ മാഹാത്മ്യം ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല. ആ ദേവിയും ബ്രാഹ്മണനും ഇവിടെ വന്നെത്തിയ കഥകൊണ്ടുതന്നെ ഇതറിയാവുന്നതാണ്. അതിനാല്‍ നമുക്ക് മടങ്ങിപ്പോയി അവിടേക്കു വേണ്ടതെല്ലാം ചെയ്യുകയാണ് വേണ്ട തെന്നു തോന്നുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ “ഇത് ആ ദേവിയുടെ മായാവൈഭവംകൊണ്ടാണെങ്കില്‍ നമുക്കിപ്പോള്‍ കണ്ണുകാണാറാകട്ടെ. അങ്ങനെയാവുകയാണെങ്കില്‍ ഇവിടെനിന്നു നോക്കി യാല്‍ കാണാവുന്ന ദേശമെല്ലാം ആ ദേവിക്ക് കൊടുത്തേക്കാം. അവിടെ വേണ്ടുന്നതെല്ലാം നടത്തുകയും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മഞ്ഞു മാറുകയും എല്ലാവര്‍ക്കും കണ്ണു കാണാറാവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ആ ദേശമെല്ലാം ആ ദേവിക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തിരിക്കു ന്നതായി പറയുകയും തിരിച്ചുപോരികയും ചെയ്തു. മഞ്ഞു നിറഞ്ഞ ആ പ്രദേശത്തിന് “മഞ്ഞൂര്” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു. അതു ക്രമേണ “മാഞ്ഞൂര്” ആയിത്തീര്‍ന്നു. മാഞ്ഞൂരെന്നു പറയുന്ന ദേശമെല്ലാം ഇപ്പോഴും കുമാരനല്ലുര്‍ ഭഗവതിയുടെ വകയായിട്ടുതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്.

ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ദേവീസാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായ ഈ സ്ഥലത്തു മടങ്ങിയെത്തി. ഇവിടെ ദേവീപ്രതിഷ്ഠതന്നെ കഴിപ്പിക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അതിനു വേണ്ടുന്ന ഒരുക്കങ്ങളൊക്കെ ചെയ്തുകൊണ്ടു താമസിച്ച് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠീപ്പിക്കുവാനായി ഉണ്ടാക്കിവച്ച സുബ്രഹ്മണ്യവിഗ്രഹം ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഉദയനാപുരത്തേക്കു കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും അതു നിശ്ചിത മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ ഉദയനാപുരത്തു പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കുന്നതിനും അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കുന്നതിനായി ഉണ്ടാക്കിവെച്ചിരിക്കുന്ന ദേവീ വിഗ്രഹം ഇങ്ങോട്ടു കൊടുത്തയയ്ക്കുന്നതിനും പ്രതിപുരു‌ഷന്മാരെ ചട്ടംകെട്ടി അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ഉദയനാപുരത്തുണ്ടാക്കിവെച്ചിരുന്ന ദേവീവിഗ്രഹം സമയത്തിനു വന്നുചേരുകയില്ലെന്നു മുഹൂര്‍ത്തദിവസമടുത്തപ്പോള്‍ അറിവു കിട്ടുകയാല്‍ ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ക്കു വളരെ വ്യസനമായി. വേറെ ഒരു വിഗ്രഹം പണിയിക്കുന്നതിനു മാത്രം ദിവസമില്ല. ഈ മുഹൂര്‍ത്തത്തിനു പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കാഞ്ഞാല്‍ വളരെ മുതല്‍ നഷ്ടവും കുറച്ചിലുമുണ്ടാകുമെന്നു തന്നെയല്ല, ഇത്ര നല്ലതായ ഒരു ശുഭമുഹൂര്‍ത്തം പിന്നെയുണ്ടാകാനും അത്ര എളുപ്പമല്ല. ആകപ്പാടെ വിചാരിച്ചിട്ടു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു.

അന്നു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍, “ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട, ഇവിടെനിന്നു രണ്ടു നാഴിക വടക്കുകിഴക്കായിട്ടുള്ള മലയില്‍ ഒരു കിണറ്റില്‍ എന്റെ ഒരു ബിംബം കിടക്കുന്നുണ്ട്. അതെടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിച്ചാല്‍ മതി” എന്ന് ആരോ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു പറഞ്ഞതായി ഒരു സ്വപ്നം കണ്ടു. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ ഇതു വാസ്തവമാണോ എന്നറിയണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ വളരെ ആളുകളോടുകൂടി ആ മലയിലേക്കു പോയി. അവിടമെല്ലാം വലിയ കാടായിരുന്നു. ആ കാടെല്ലാം വെട്ടിത്തെളിച്ചു നോക്കിച്ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു കിണറു കണ്ടു. ആ കിണറ്റില്‍ ആളെയിറക്കി നോക്കിയപ്പോള്‍ യാതൊരു കേടുമില്ലാത്തതും ഏറ്റവും വിശേ‌ഷപ്പെട്ടതും ലക്ഷണമൊത്തതുമായ ഒരു ബിംബം കണ്ടുകിട്ടുകയും ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ അതെടുപ്പിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ യഥാവിധി പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കുകയും കുമാര (സുബ്രഹ്മണ്യ) സ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കുന്നതിനായി പണികഴിപ്പിച്ചിരുന്ന ആ ക്ഷേത്രത്തിനു മുന്‍നിശ്ചയപ്രകാരം “കുമാരനല്ലൂര്‍” എന്നുള്ള പേരുതന്നെ സ്ഥിരപ്പെടുത്തു കയും ചെയ്തു. പിന്നീട് ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ മാഞ്ഞൂര്‍ ദേശം വിട്ടുകൊടുത്തതിനുപുറമേ അവിടെ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടുന്ന വസ്തുവഹകള്‍ വെച്ചുകൊടുക്കുകയും പതിവുകള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ ദേവസ്വം ആ ദേശക്കാരായ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ക്കായി വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ അതൊരു ഊരാണ്‍മക്ഷേത്രമായിത്തീര്‍ന്നു.

ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തുലാമാസത്തില്‍ രോഹിണി മുതല്‍ വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ രോഹിണിവരെ ഇരുപത്തെട്ടു ദിവസത്തെ ഉത്സവമാണ് നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ആ ക്ഷേത്രം ഊരാണ്‍മ ക്കാരുടെ വകയായിത്തീര്‍ന്നിട്ടും വളരെക്കാലം അങ്ങനെതന്നെ നടന്നിരുന്നു. പിന്നീട് അത് കുറച്ച് വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തിക ഒന്‍പതാമുത്സവമാകത്തക്കവണ്ണം പത്തുദിവസത്തെ ഉത്സവം മതിയെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഇപ്പോഴും അപ്രകാരം നടന്നുവരുന്നു. ദേവിയുടെ മാഹാത്മ്യവും ശക്തിയുംകൊണ്ടു കാലക്രമേണ അവിടെ വസ്തുവഹകള്‍ വളരെ വര്‍ദ്ധിച്ചു. ഇപ്പോഴും ആ ദേവസ്വത്തില്‍ അഭിവൃദ്ധിയല്ലാതെ ഒട്ടും ക്ഷയമുണ്ടാകുന്നില്ല. സ്ത്രീനായകത്വം സര്‍വത്ര ദോ‌ഷകരമാണെന്നാണല്ലോ പറഞ്ഞുവരുന്നത്. എന്നാല്‍ കുമാരനല്ലൂര് അത് വളരെ ഗുണപ്രദമായിട്ടാണ് കണ്ടുവരുന്നത്.

ആ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങിയാല്‍ വളരെയുണ്ട്. ഇപ്പോഴും ദേവീസാന്നിദ്ധ്യം അവിടെ വിളങ്ങിക്കൊണ്ടുതന്നെയിരിക്കുന്നു.

ദേവിയോടുകൂടി മധുരയില്‍നിന്നു പോന്ന ബ്രാഹ്മണന്റെ വംശജന്മാര്‍ ഇപ്പോഴും കുമാരനല്ലൂരുണ്ട്. അവരുടെ ഇല്ലപ്പേര് “മധുര” എന്നും അവിടെയുള്ളവരെ “മധുരനമ്പൂരിമാര്‍” എന്നുമാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

അദ്ധ്യായം 23
തിരുനക്കര ദേവനും അവിടുത്തെ കാളയും

തിരുവിതാംകൂറില്‍ കോട്ടയം പട്ടണത്തിന്റെ മദ്ധ്യഭാഗത്തുള്ള തിരുനക്കര ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി പലരും കേട്ടിരിക്കാനിടയുണ്ട്. അവിടത്തെ സ്വയംഭൂവായ ശിവനെയും കാളയെയും പറ്റിയുള്ള ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ വായനക്കാര്‍ക്കു രസാവഹങ്ങളായിരിക്കുമെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു.

പണ്ടൊരു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ തിങ്ങള്‍ ഭജനം (മാസന്തോറും തൊഴുക) പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു മാസത്തിന്റെ അവസാനദിവസം അവിടെയെത്തിയാല്‍ അന്നും പിറ്റേദിവസവുമായി രണ്ടുമാസത്തെ തൊഴുക കഴിച്ചു പോരാമല്ലോ. അങ്ങനെയാകുമ്പോള്‍ ആണ്ടില്‍ ആറു യാത്ര കൊണ്ടു കഴിക്കാമല്ലോയെന്നു വിചാരിച്ച് ആ തമ്പുരാന്‍ അപ്രകാരമാണ് അതു നടത്തിപ്പോന്നത്. അങ്ങനെ വളരെക്കാലം അദ്ദേഹം അതു മുടക്കം കൂടാതെ നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. കാലക്രമേണ ആ തമ്പുരാനു പ്രായാധിക്യവും രോഗപീഡകളും നിമിത്തം അന്യദേശസഞ്ചാരം ദുസ്സാദ്ധ്യാമായിത്തീര്‍ന്നു. പരസഹായം കൂടാതെ ഒന്നും ചെയ്‌വാന്‍ ശക്തനല്ലാതെയായിട്ടും ഈശ്വരഭക്തനായ അവിടേക്കു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലെ തിങ്ങള്‍ഭജനം മുടക്കുന്നതിനു ധൈര്യമുണ്ടായില്ല.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍, ഒരു മാസാന്ത്യദിവസം ആ തമ്പുരാന്‍ പരിവാരസമേതം തൃശ്ശിവപേരൂരെത്തി. വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ട് ഒരുവിധം കുളികഴിച്ച് പരസഹായത്തോടുകൂടി വടക്കുന്നാഥന്റെ നടയില്‍ച്ചെന്നു തൊഴുതുകൊണ്ട്, “അല്ലയോ ഭക്തവത്സലനായ ഭഗവാനേ! എന്റെ ഈ നിയമം മുടങ്ങീട്ടു ജീവിച്ചിരിക്കുകയെന്നുള്ളത് എനിക്കു വളരെ സങ്കടമാണ്. ഇവിടെ വന്നു ദര്‍ശനം കഴിച്ചു പോകാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തനല്ലാതെയും തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ എന്നെ അവിടുത്തെ തൃപ്പാദാരവിന്ദങ്ങളില്‍ ചേര്‍ത്തുകൊള്ളണേ” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അന്ന് അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് തമ്പുരാന്‍ കിടന്നുങ്ങിയ സമയം ആരോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, “ഇനി എന്നെക്കാണാനായി ഇങ്ങോട്ടു വന്നു ബുദ്ധിമുട്ടണമെന്നില്ല. ഞാന്‍തിരു “നക്കര”ക്കുന്നില്‍ വന്നേക്കാം. എന്റെ പുരോഭാഗത്തു വൃ‌ഷഭനും എന്റെ പശ്ചാല്‍ഭാഗത്ത് ഒരുവെളുത്ത ചെത്തിയും കാണപ്പെടും” എന്നു പറഞ്ഞതായി തോന്നി. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ കണ്ണു തുറന്നു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇതു വടക്കുന്നാഥന്‍തന്നെ തന്നെക്കുറിച്ചു പ്രസാദിച്ചിട്ട് അടുക്കല്‍വന്ന് അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്ന് അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചുകൊണ്ടു പിന്നെയും കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേദിവസം പതിവുപോലെ ദേവദര്‍ശനവും ഭക്ഷണവും കഴിച്ചു തമ്പുരാന്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍നിന്നു പോന്നു. മടങ്ങിപ്പോരുംവഴി തമ്പുരാന്‍ വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവിലപ്പനെക്കൂടി തൊഴുതിട്ടുപോരാമെന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെയിറങ്ങി. തൊഴാനായി അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ താടിയും തലയും വളര്‍ത്തി, രുദ്രാക്ഷമാലകളും ഭസ്മവും ധരിച്ച് പരവശനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ അവിടെ ക്കണ്ടിട്ട് അദ്ദേഹം ആരാണെന്നും മറ്റും തമ്പുരാന്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരില്‍ ചിലരോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍, അദ്ദേഹം ഒരു നമ്പൂരിയാണെന്നും ഇല്ലം വൈക്കത്തുതന്നെയാണെന്നും ഇല്ലപ്പേരു “പേരേപ്പറമ്പ്” എന്നാണെന്നും ദാരിദ്രദുഃഖം സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിട്ടു വൈക്കത്തപ്പനെ സേവിക്കുകയാണെന്നും സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞിട്ടു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമായെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു നിത്യവൃത്തിക്കുതന്നെ യാതൊന്നുമില്ലെന്നു തന്നെയല്ല, നാലഞ്ചു പെണ്‍കിടാങ്ങളെ വേളികഴിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ വൈകിയിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നും മറ്റുമുള്ള വിവരം തമ്പുരാനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകേട്ടു തമ്പുരാന്‍ ആ നമ്പൂരിയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച്, “എന്റെ കൂടെ പോരാമെങ്കില്‍ ഒന്നോ രണ്ടോ പെണ്‍കൊടയ്ക്കുവേണ്ടുന്ന വക ഉണ്ടാക്കിത്തന്നേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടമാനസനായി ഭവിച്ച നമ്പൂരി “കല്പനപോലെ ചെയ്യാം” എന്നു പറയുകയും തമ്പുരാന്‍ പോന്നപ്പോള്‍ ഒരുമിച്ചു പോരികയും ചെയ്തു.

അന്നു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ക്കു രാജവാഴ്ചയുള്ള കാലമായിരുന്നു. അവരുടെ രാജധാനി അന്ന് ഇപ്പോള്‍ തിരുനക്കരക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിനു ഒരു നാഴിക വടക്കുമാറി “തളിയില്‍” എന്നസ്ഥലത്തായിരുന്നു. അതിനാല്‍ പേരേപ്പറമ്പ് നമ്പൂരി തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനോടുകൂടി അവിടെ വന്നു താമസിച്ചു. അങ്ങനെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു പേരേപ്പറമ്പ് നമ്പൂരി ഒരു ദിവസം തമ്പുരാന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചുംകൊണ്ടു തിരുനക്കര സ്വാമിയാരുമഠത്തിലേക്ക് പോന്നു. സ്വാമിയാരെക്കണ്ട് തന്റെ സ്ഥിതി അറിയിച്ചാല്‍ വല്ലതും സഹായമുണ്ടായെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് നമ്പൂരി പോയത്. അപ്രകാരം അദ്ദേഹം സ്വാമിയാരെക്കണ്ടു വിവരമറിയിക്കുകയും ചാതുര്‍മ്മാസ്യം അടുത്തിരിക്കുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരി അതു കഴിഞ്ഞിട്ടു പോയാല്‍ മതിയെന്നും വല്ലതും സ്വല്പമായിട്ടെങ്കിലും സഹായിക്കാമെന്നും സ്വാമിയാര്‍ അരുളിച്ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ നമ്പൂരി അവിടെ താമസിച്ചു.

ഇപ്പോള്‍ തിരുനക്കരക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലം അന്നു വെറും കാടായിട്ടു കിടക്കുകയായിരുന്നു. “നക്കരക്കുന്ന്” എന്നാണ് ആ സ്ഥലത്തിന് അന്നു പേരു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. അവിടെ ദേവസാന്നിദ്ധ്യവും ക്ഷേത്രവുമുണ്ടായതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് നക്കര തിരുനക്കരയായത്. നക്കര തന്നെ “നല്‍ക്കര” ലോപിച്ചുണ്ടായതുമാണ്. സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തിലെ ഭൃത്യന്മാര്‍ ആ കുന്നിന്‍പുറത്തു ചേന, ചേമ്പ് മുതലായവ കൃ‌ഷിചെയ്യുക പതിവായിരുന്നു. ചാതുര്‍മാസ്യം കഴിയുന്ന ദിവസം സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തില്‍ ചുരുക്കത്തിലൊരു സദ്യ പതിവുള്ളതിനാല്‍ അന്നു രാവിലെ ആ വാലിയക്കാരില്‍ രണ്ടുപേര്‍ ചേന പറിക്കാനായി ഒരു മണ്‍വെട്ടി (തൂമ്പ) എടുത്ത് ഒന്നു വെട്ടിയപ്പോള്‍ അവിടെനിന്നു രക്തപ്രവാഹമുണ്ടാവുകയും അതുകണ്ട് അവര്‍ ഭയപ്പെട്ട് ഓടിച്ചെന്നു വിവരം സ്വാമിയാരുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. സ്വാമിയാര്‍ അതു കേട്ട് അവിടെച്ചെന്നു മണ്ണു മറിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു ശിവലിംഗം മുളച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഇങ്ങനെ സ്വയംഭൂവായിട്ടുള്ള ബിംബം കണ്ടാല്‍ ഉടനെ നിവേദ്യം കഴിപ്പിക്കാഞ്ഞാല്‍ അതു മറഞ്ഞുപോകുമെന്നുള്ളതിനാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ സ്വാമിയാര്‍മഠത്തില്‍നിന്നു തന്നെ ഉണക്കലരി, പൂവ് മുതലായ സാധനങ്ങള്‍ വരുത്തി പേരേപ്പറമ്പു നമ്പൂരിയെക്കൊണ്ടു നിവേദ്യം വെപ്പിച്ച് ഉടനെ ഒരു പൂജ കഴിപ്പിച്ചു.അതിന്റെശേ‌ഷം സ്വാമിയാര്‍ ഈ വിവരം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ എഴുതിയയച്ച് അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടപ്പോള്‍ തനിക്കു തൃശ്ശിവപേരൂരില്‍ വെച്ചുണ്ടായ സ്വപ്നം ശരിയായല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടാവുകയും അദ്ദേഹം ഉടനെ നക്കരക്കുന്നിലെത്തുകയും ചെയ്തു. തമ്പുരാന്‍ വന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ശിവലിംഗവും അതിന്റെ മുന്‍വശത്തായി ഒരു വൃ‌ഷഭനും സ്വല്പം വടക്കോട്ടുമാറി വായുകോണിലായി ഒരു വെളുത്ത ചെത്തിയും മുളച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണുകയും ഇതു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥന്‍ ഇളകൊണ്ടതുതന്നെയാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് അവിടെ നാലു ഗോപുരങ്ങളും മാളികയായിട്ടും കൂത്തമ്പലം മുതലായവയോടുകൂടിയും ഒരു മഹാക്ഷേത്രത്തിനു വേണ്ടുന്ന ലക്ഷണങ്ങളെല്ലാമൊപ്പിച്ച് അമ്പലം പണികഴിപ്പിക്കയും നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലയ വകയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടുന്ന വസ്തുവഹകള്‍, ദേവസ്വംവകയായി തിരിച്ചുവെക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്‍പ്രകാരം അവിടെ പ്രതിദിനം അഞ്ചു പൂജ, മൂന്നുശീവേലി, നവകം, പഞ്ചഗവ്യം മുതലായവയും ആണ്ടില്‍ തുലാം, മീനം, മിഥുനം ഈ മാസങ്ങളിലായി മൂന്നുല്‍സവങ്ങളും പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു മഹാക്ഷേത്രത്തില്‍ വേണ്ടുന്നവയെല്ലാം ഈ ക്ഷേത്രത്തിലും ആ തമ്പുരാന്‍ ഏര്‍പ്പെടുത്തി. അങ്ങനെ തിരുനക്കരക്ഷേത്രം പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അവിടെ പേരേപ്പറമ്പു നമ്പൂരിയെത്തന്നെ ശാന്തിക്കാരനാക്കി. ചെങ്ങഴശ്ശേരി, പുന്നശ്ശേരി ഇങ്ങനെ രണ്ടില്ലങ്ങളിലുള്ള മൂത്തതിന്മാരെ ദേവന്റെ പരിചാരകപ്രവൃത്തികള്‍ക്കും സ്വാമിയാര്‍മഠത്തിലെ വാലിയക്കാരായിരുന്ന നെടുമങ്ങാടന്‍, പാലക്കോടന്‍ എന്നിവരുടെ തറവാട്ടേക്കു ക്ഷേത്രത്തില്‍ വിളക്കെടുപ്പും നെല്ലുകുത്തും നടത്തുന്നതിനുള്ള സ്ഥാനം കൊടുത്ത് അവരെ ആ വകയ്ക്കും നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇത്രയൊക്കെക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ ദിക്കുകാര്‍ക്ക് ഒരു വലിയഉപദ്രവം നേരിട്ടു. തിരുനക്കര ദേശത്തും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലും നെല്ലോസസ്യാദികളോ കൃ‌ഷി ചെയ്താല്‍ എല്ലാം രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ഒരു വെള്ളക്കാള വന്നു വേലി പൊളിച്ച് അകത്തുകടന്നു തിന്നു നശിപ്പിച്ചുതുടങ്ങി. ഈ കാള ആരുടെയാണെന്നും എവിടെ നിന്നുവരുന്നുവെന്നും എങ്ങോട്ടു പോകുന്നുവെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല! അവനെ പിടിക്കാന്‍ കിട്ടുകയുമില്ല. നല്ല നിലാവുള്ള കാലത്തു ദൂരെനിന്നു നോക്കിയാല്‍ അവന്‍ നിന്നു തിന്നുന്നതുകാണാം.ആളുകള്‍ അടുത്തു ചെല്ലുമ്പോള്‍ എങ്ങനെയോ അവന്‍ ചാടിപ്പൊയ്ക്കളയും. ഇങ്ങനെയായിട്ടു ജനങ്ങള്‍ വളരെ ക ഷ്ടപ്പെട്ടു. ഇങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ നല്ല നിലാവുള്ള കാലത്തു തിരുനക്കരെനിന്ന് ഏകദേശം രണ്ടു നാഴിക പടിഞ്ഞാറ് “വേളൂര്‍” എന്ന ദേശത്ത് ഒരു കണ്ടത്തില്‍വെച്ച് ഒരു പറയന്‍ ഈ കാളയെ കല്ലെടുത്തെറിയുകയും മറ്റും ചെയ്തു. ആ രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ ഒരു കാള തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് “അങ്ങ് ദേവനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം പതിവുവെച്ചല്ലോ.എനിക്കെന്താണ് പതിവൊന്നും വെക്കാഞ്ഞത്? ഞാന്‍ആ ദേവന്റെ വാഹനമാണല്ലോ. ഞാന്‍കണ്ടവരുടെ വിളവുകള്‍ കട്ടുതിന്നു കാലം കഴിക്കേണ്ടതായിവന്നുവല്ലോ. അതു നിമിത്തം ഞാനിന്ന് ഒരു പറയന്റെ ഏറുകൊള്ളേണ്ടതായിട്ടും വന്നു. ഇതു വലിയ സങ്കടം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞതായി തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. ഇതിനെക്കുറിച്ചു തമ്പുരാന്‍ പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ സ്വപ്നത്തില്‍ കാണപ്പെട്ട കാള തിരുനക്കരദ്ദേവന്റെ കാളതന്നെ ആണെന്നും അതിനുകൂടി പതിവായി നിവേദ്യത്തില്‍ ഒരു വഹ വെയ്ക്കേണ്ടതാണെന്നും വിധിക്കുകയും കാളയെ വേളൂരുവെച്ച് ഒരു പറയന്‍ കല്ലെടുത്തെറിഞ്ഞ വിവരം അറിയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ തമ്പുരാന്‍, വേളൂര്‍വെച്ചു കാള ഏതു നിലത്തില്‍നിന്നു തിന്നപ്പോള്‍ ഏറു കൊണ്ടുവോ ആ നിലം ആ വൃ‌ഷഭന്റെ നിവേദ്യംവകയ്ക്കാക്കി ദേവസ്വത്തിലേക്കു വിട്ടുകൊടുത്തു. ആ നിലത്തിന് ഇപ്പോഴും “കാളക്കണ്ടം” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഇപ്രകാരം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് തിരുനക്കരക്ഷേത്രത്തിനു വേണ്ടുന്ന പു ഷ്ടികളെല്ലാം വരുത്തുകയും അവിടെ തന്റെ തിങ്ങള്‍ഭജനം നിര്‍വിഘ്നമായി നടത്തിക്കൊണ്ടു തന്നെയിരിക്കുകയും അതിനു മുടക്കം വരാതെ അദ്ദേഹം ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

തിരുനക്കരദ്ദേവന്റെ ചൈതന്യവും പ്രസിദ്ധിയും അസാമാന്യമായി വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ അവിടെ അവസാനമില്ലാതെ വഴിപാടുകള്‍ വന്നുതുടങ്ങി. പ്രതിദിനം അഞ്ചുമാറും ചതുശ്ശതവും എട്ടും പത്തും പന്തിരുനാഴിയും മറ്റുമുണ്ടായിത്തുടങ്ങിയതിനാല്‍ ശാന്തിക്കു തന്നെക്കൊണ്ടു മതിയാകാതെ വരികയാല്‍ പേരേപ്പറമ്പു നമ്പൂരി തിരുനക്കരെനിന്നു മൂന്നു നാഴിക കിഴക്കു “മാങ്ങാനം” എന്ന ദേശത്തുള്ള “മടപ്പള്ളി” എന്നില്ലപ്പേരായ ഒരു നമ്പൂരിയെക്കൂടി കീഴ്ശാന്തിയായിച്ചേര്‍ത്തു. അങ്ങനെ രണ്ടുപേരും കൂടി ശാന്തി കുറച്ചുകാലം ശാന്തി നടത്തിയപ്പോഴേക്കും അതുകൊണ്ടുണ്ടായ സമ്പാദ്യം നിമിത്തം പേരേപ്പറമ്പു നമ്പൂരിയുടെ ദാരിദ്രം അശേ‌ഷംനീങ്ങുകയും അദ്ദേഹം നല്ല സമ്പന്നനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ശാന്തി മടപ്പള്ളിനമ്പൂരിയെത്തന്നെ ഏല്‍പ്പിച്ചിട്ടു വൈക്കത്തുതന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ ഇല്ലത്തുനിന്ന് ഒരാള്‍ മാസത്തിലൊരിക്കല്‍ തിരുനക്കരെ വന്ന് ഒരു ദിവസം ഒരു പന്തീരടിപ്പൂജ കഴിക്കുക പതിവാണ്. ¹ അതിപ്പോഴും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്.

മടപ്പള്ളി നമ്പൂരി ശാന്തികഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന കാലത്തും മുന്‍ പതിവനുസരിച്ച് ശീവേലികള്‍ക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കുക മൂത്തതിന്മാരായിരുന്നു. എന്തോ കാരണവശാല്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന് ഒരു മൂത്തതിന്റെപേരില്‍ വിരോധം ജനിക്കുകയാല്‍ ആ മൂത്തതിനെ വെടിവെച്ചുകൊന്നു കളയുന്നതിനു രാജഭടന്മാര്‍ക്ക് കല്പനകൊടുത്തു. അവര്‍ മൂത്തതെന്നു വിചാരിച്ച് മടപ്പള്ളി നമ്പൂരിയെ വെടിവെച്ചുകൊന്നു. അതിനാല്‍ ആ നമ്പൂരിയുടെ അന്തര്‍ജനം തിരുനക്കര നടയില്‍വെച്ചു പ്രാണത്യാഗം ചെയ്തു കളഞ്ഞു. അതോടുകൂടി ആ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം അന്യം നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നുമുതല്‍ തിരുനക്കരെ മതില്‍ക്കകത്ത് അന്തര്‍ജനങ്ങള്‍ കടന്നു കൂടെന്നും മൂത്തതിന്മാര്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചുകൂടെന്നും ഏര്‍പ്പാടു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതു രണ്ടു കൂട്ടവും ഇവിടെ പതിവില്ല. തിരുനക്കരദ്ദേവന്റെ കാളയ്ക്കു ചില കാലങ്ങളില്‍ നീര് (വലിയ കുരു) ഉണ്ടായിപൊട്ടുമെന്നും അതു രാജ്യത്തു വലിയ ആപത്തുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളിലാണ് പതിവെന്നുമുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ നാടുനീങ്ങിയതായ 933, 973, 986, 1004, 1004, 1022, 1036, 1055 ഈ ആണ്ടുകളില്‍ ഈ കാളയ്ക്കു നീരുണ്ടാവുകയും പൊട്ടുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. ഇങ്ങനെ നീരുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ദോ‌ഷപരിഹാരാര്‍ഥമായി ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വിശേ‌ഷാല്‍ ചില അടിയന്തിരങ്ങള്‍ പതിവുണ്ട്. ആ വകയ്ക്ക് ആയിരത്തിച്ചില്വാനം പണം വീതമാണ് സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു ചെലവു ചെയ്തുവന്നത്. ജനങ്ങള്‍ക്ക് പരി‌ഷ്കാരവും ആ പതിവ് ഇപ്പോഴില്ല. ഈവക സംഗതികളില്‍ വിശ്വാസമില്ലായ്കയും പൊട്ടുകയുമൊന്നും പതിവില്ല. ഇനിയുള്ള കാലത്ത് അതൊന്നുമുണ്ടാകുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

¹ ആ പതിവ് ഇപ്പോഴില്ല.

അദ്ധ്യായം 24
ഭവഭൂതി

ഉത്തരരാമചരിതം, മാലതീമാധവം മുതലായ നാടകങ്ങളുടെയും മറ്റും കര്‍ത്താവും ഒരു മഹാകവിയുമായിരുന്ന ഭൂവഭൂതിയെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി ഒരുവിധം അക്ഷരജ്ഞാനമുള്ളവരിലാരുമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാക്ഷാല്‍ പേര് “ശ്രീകണ്ഠന്‍” എന്നായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരിക്കല്‍

“തപസ്വീ കാം ഗതോവസ്ഥാമിതി സ്മേരാനനാവിവ
ഗിരിജായാ സ്തനൗ വൗന്ദേ ഭവഭൂതിസിതാനനൗ”

എന്നൊരു ശ്ലോകമുണ്ടാക്കി ഒരു വിദ്വല്‍സമാജത്തില്‍വെച്ചു ചൊല്ലുകയും അതിലെ “ഭവഭൂതി” ശബ്ദത്തിന്റെ ചമല്‍ക്കാരം നിമിത്തം സന്തുഷ്ടഹൃദയന്മാരായിത്തീര്‍ന്ന ആ സഭാവാസികള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു “ഭവഭൂതി” എന്നുതന്നെ ഒരു പേരു കൊടുക്കുകയും ആ പേരു പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയുമാണ് ചെയ്തത്. ഒരിക്കല്‍ ശ്രീപാര്‍വതി ശ്രീപരമേശ്വരനോട്, ‘കവിത്വത്തില്‍ കാളിദാസനോ ഭവഭൂതിക്കോ അധികം യോഗ്യത?’ എന്നുചോദിച്ചു. അതിനു ഭഗവാന്‍, “വലിയ വ്യത്യാസമൊന്നുമില്ല. ഇന്നിന്നപ്രകാരമേ വരികയുള്ളൂ എന്നു കാളിദാസനു നല്ല നിശ്ചയം ഉണ്ട്. ഭവഭൂതിക്ക് അത്രതന്നെ ഇല്ല എന്നുള്ള ഭേദമേ ഉള്ളൂ. അതു വേണമെങ്കില്‍ ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കിയാലറിയാം” എന്നു മറുപടി കല്‍പ്പിക്കുകയും പരീക്ഷിക്കാനുള്ള കൗശലം പറഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഭഗവാന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ഒരു മരിച്ച ശിശുവായിത്തീരുകയും ശ്രീപാര്‍വ്വതി വിധവയും വൃദ്ധയുമായ ഒരു ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ച് ഈ ശിശുവിനെയെടുത്തു ഭോജരാജാവിന്റെ ഗോപുരദ്വാരത്തിങ്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കിടത്തിക്കൊണ്ട് അവിടെ നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ സഭപിരിഞ്ഞ് ഓരോ കവിശ്രേഷ്ഠന്‍മാര്‍ അതിലേ വന്നുതുടങ്ങി. അവരില്‍ ഓരോരുത്തരോടും ശ്രീപാര്‍വ്വതി, “ഇതാ ഇങ്ങോട്ടൊന്നു നോക്കണേ! എന്റെ കുട്ടി ഒരു ശാപത്തില്‍ മരിച്ചുപോയിരിക്കുന്നു. ‘പുരോ നിസ്സരണേ രണഃ’ എന്നൊരു സമസ്യയുണ്ട്. അതു വേണ്ടതുപോലെ പൂരിപ്പിച്ചാല്‍ ഈ കുട്ടി ജീവിക്കും. അങ്ങനെയാണ് ശാപമോക്ഷം. അതിനാല്‍ ഇതൊന്നു വേണ്ടതുപോലെ പൂരിപ്പിക്കണേ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് ആ കവികളെല്ലാം ആ സമസ്യ ഓരോ വിധം പൂരിപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശ്രീപാര്‍വതി “എന്റെ കുട്ടി ജീവിച്ചില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. “അതെന്തോ ഞങ്ങള്‍ക്കറിഞ്ഞുകൂടാ” എന്നു പറഞ്ഞ് അവരെല്ലാം പോയി. ഉടനെ ഭവഭൂതി അതിലേ വന്നു. അദ്ദേഹത്തോടും ദേവി മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രകാരം പറഞ്ഞു. ഭവഭൂതി ആ സമസ്യയെ,

‘യാമീതി പ്രിയപൃഷ്ടായാഃ പ്രിയായാഃ കണ്ഠസക്തയോഃ
അശ്രുജീവിതയോരാസീത് പുരോനിസ്സരണേ രണ”

എന്നു പൂരിപ്പിച്ചു. അപ്പോഴും ശ്രിപാര്‍വ്വതി “എന്റെ കുട്ടി ജീവിച്ചില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. “അതെന്തോ, എനിക്കറിഞ്ഞുകൂടാ. ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ഈ സമസ്യ ഇതിലധികം ഭംഗിയായിട്ടു പൂരിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയുകയില്ല. ഇനിയൊരാള്‍ വരുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തോടു പറഞ്ഞാല്‍ ശരിയായി പൂരിപ്പിക്കുമായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു ഭവഭൂതിയും പോയി. ഒടുവില്‍ കാളിദാസരുടെ വരവായി. അപ്പോഴും ദേവി മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം പറയുകയും കാളിദാസരും സമസ്യ പൂരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കാളിദാസപൂരണവും ഭവഭൂതിയുടെ പൂരണവും ഒരുപോലെതന്നെയായിരുന്നു. ഒരക്ഷരത്തില്‍പോലും വ്യത്യാസമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കാളിദാസ നോടും ദേവി “എന്റെ കുട്ടി ജീവിച്ചില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കാളിദാസന്‍ “എന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ കുട്ടി ജീവിക്കുന്നതല്ല, അല്ലെങ്കില്‍ മരിച്ചിട്ടില്ല. മരിക്കാതെ ജീവിക്കുന്നതെങ്ങനെ? ഈ സമസ്യ ഇതിലധികം ഭംഗിയായി പൂരിപ്പിക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കുന്നതല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

ഭവഭൂതിയുടെയും കാളിദാസരുടെയും പൂരണങ്ങള്‍ ഒരുപോലെ തന്നെ ഇരിക്കുകയും കാളിദാസന്‍ മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം തീര്‍ച്ചയായി പറയുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ട് ഭഗവാന്‍ അരുളിചെയ്തതു വാസ്തവം തന്നെ എന്ന് ശ്രീപാര്‍വ്വതിക്കു ബോധ്യപ്പെടുകയും സുബ്രഹ്മണ്യനോടുകൂടി കൈലാസത്തിങ്കല്‍ച്ചെന്നു ദേവി ഈ ഉണ്ടായ വിവരമെല്ലാം ഭഗവാനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 25
വാക്ഭടാചാര്യര്‍

ഒരുകാലത്ത് മുഹമ്മദീയരുടെ അക്രമവും പ്രാബല്യവും നിമിത്തം വൈദ്യശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാം അവരുടെ കൈവശത്തിലായിത്തീര്‍ന്നു. ബ്രാഹ്മണരുടെ കൈവശം ഗ്രന്ഥങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെയായതിനാല്‍ ആ ശാസ്ത്രം അഭ്യസിക്കുന്നവരും അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നവരുമില്ലാതെയായി. അങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണരുടെ ഇടയില്‍ വൈദ്യന്‍മാര്‍ തന്നെ ഇല്ലാതെയായി. ആര്‍ക്കെങ്കിലും ഒരു ദീനമുണ്ടായാല്‍ മുഹമ്മദീയരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ചോദിച്ച് അവര്‍ പറയുന്നതു ചെയ്യുകയെന്നുള്ള ദിക്കായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ സ്ഥിതി ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ആകപ്പാടെ വലിയ വ്യസനകാരണമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ പരദേശത്ത് ഒരു സ്ഥലത്തു യോഗ്യന്മാരായ അനേകം ബ്രാഹ്മണര്‍ യോഗംകൂടി ഈ കഷ്ടത നീക്കാന്‍ എന്താണു വേണ്ടതെന്ന് ആലോചിച്ചു. “മുഹമ്മദീയരെ ജയിച്ചു ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ കൈയ്ക്കലാക്കാന്‍ അവരുടെ പ്രബലതയുടെ സ്ഥിതിക്കു സാധിക്കുകയില്ല. അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു പഠിക്കാമെങ്കില്‍ അവര്‍ അവരുടെ ജാതിക്കാരെ അല്ലാതെ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കുകയില്ല. അതിനാല്‍ ആരെങ്കിലും മുഹമ്മദീയവേ‌ഷം ധരിച്ചു നല്ല വൈദ്യനായ ഒരു മുഹമ്മദീയന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ഉപായത്തില്‍ പഠിച്ചുവരണം. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയൊന്നുമില്ല” എന്ന് എല്ലാവരുംകൂടി ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചയാക്കി. പിന്നെ അതിനാരാണു പോകേണ്ടത് എന്നുള്ള ആലോചനയായി. “അതിനു നമ്മുടെ കൂട്ടത്തില്‍ വാക്ഭടനോളം ബുദ്ധിയും സാമര്‍ഥ്യവുമുണ്ടായിട്ടു മറ്റാരുമില്ല” എന്നും എല്ലാവരും ഐകകണ്ഠ്യേന അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ ആ സദസ്സില്‍ത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന വാക്ഭടാചാര്യര്‍ “നിങ്ങളുടെയൊക്കെ അനുഗ്രഹമുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍പോയി ഇതു സാധിച്ചുവരാം” എന്നു സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. വാക്ഭടാചാര്യര്‍ക്ക് അന്നു വളരെ ചെറുപ്പമായിരുന്നു. ഒരിരുപതു വയസ്സിലധികമായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അദ്ദേഹം വേദശാസ്ത്രപുരാണേതിഹാസങ്ങളില്‍ അതിനിപുണനായിത്തീര്‍ന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്‍മാരുടെ അനുഗ്രഹം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു സദസ്സില്‍നിന്നിറങ്ങി. ബ്രാഹ്മണര്‍ യോഗം കൂടിയത് ഒരു നദീതീരത്തുള്ള ശാലയിലായിരുന്നു. ആ സ്ഥലത്തിന്റെ മറുകരയില്‍ത്തന്നെ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തില്‍ അതിനിപുണനും പ്രസിദ്ധവൈദ്യനും പഠിപ്പിക്കുന്നതിന് ഏറ്റവും സമര്‍ത്ഥനും വലിയ ധനവാനുമായ ഒരു മുഹമ്മദീയന്‍ താമസിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ അടുക്കല്‍തന്നെ ചെന്ന് പഠിക്കാമെന്നു വാക്ഭടാചാര്യര്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. പിന്നെ അദ്ദേഹം മുഹമ്മദീയവേ‌ഷത്തിനു വേണ്ടുന്ന ഉടുപ്പ്, തൊപ്പി മുതലായവയെല്ലാം ശേഖരിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു ദിവസം രാവിലെ കുളിയും നിത്യകര്‍മാനുഷ്ഠാനാദികളും ഭക്ഷണവും കഴിച്ചു ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്‍മാരെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചിട്ട് വേ‌ഷം മാറി അവിടെനിന്നും പുറപ്പെട്ടു. കാര്യസിദ്ധിക്കായി ഈശ്വരപ്രാര്‍ത്ഥന ചെയ്തു കൊണ്ട് ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍മാര്‍ അവിടെത്തന്നെ താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

വാക്ഭടാചാര്യര്‍ മുഹമ്മദീയവേ‌ഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട് ആ മുഹമ്മദീയവൈദ്യന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ വൈദ്യന്‍ അനേകം ശി‌ഷ്യന്‍മാരെ അടുക്കലിരുത്തി വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിപ്പിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ വേ‌ഷം കണ്ടു സ്വജാതീയനാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് വൈദ്യന്‍ “നീ എവിടെനിന്നു വരുന്നു? എന്തിനു വന്നു?” എന്നു ചോദിച്ചു.

വാക്ഭടന്‍: ഞാന്‍ കുറച്ചു വടക്കുനിന്നാണ് വരുന്നത്. അവിടുത്തെ പേരു ഞങ്ങളുടെ ദിക്കിലൊക്കെ പ്രസിദ്ധമാണ്. ഇതുപോലെ ഒരു വൈദ്യന്‍ ഭൂലോകത്തില്‍ വേറെയില്ലെന്നാണ് എല്ലാവരും പറയുന്നത്. അതിനാല്‍ അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ കുറച്ചു വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിച്ചാല്‍കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് വന്നത്. അതിന് അവിടയ്ക്കു കൃപയുണ്ടാകണം.

വൈദ്യന്‍: ഓ! ഇതു നമുക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷം. നാം നിന്നെ ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കട്ടെ. പഠിക്കാന്‍ ബുദ്ധിയുള്ളവനെന്നു കണ്ടാല്‍ നാം നിന്നെ പഠിപ്പിക്കാം. ബുദ്ധിയില്ലാത്ത മടിയന്‍മാര്‍ക്കുവേണ്ടി ബുദ്ധിമുട്ടാന്‍ നമുക്കു മനസ്സില്ല. ഇവിടെ പഠിക്കുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ചെലവിനു നാം കൊടുക്കും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. അതിനാല്‍ നീ അകത്തുചെന്ന് ഊണു കഴിച്ചു വരണം. പിന്നെ നോക്കാം.

വാക്ഭടന്‍: ഞാനിപ്പോള്‍ ഊണുകഴിച്ചതാണ്. അതിനാല്‍ ഇനി ഇപ്പോള്‍ വേണമെന്നില്ല.

വൈദ്യന്‍: അതു നിന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ, ഞാന്‍പറയാനുള്ളതു പറഞ്ഞു. ഊണുവേണ്ടെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍തന്നെ പഠിപ്പിച്ചുനോക്കാം. നിനക്കു ഗ്രന്ഥം വല്ലതുമുണ്ടോ?

വാക്ഭടന്‍: എന്റെ കയ്യിലൊരു ഗ്രന്ഥവുമില്ല.

ഇതുകേട്ടു വൈദ്യന്‍തന്നെ ഒരു ഗ്രന്ഥമെടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തു പഠിപ്പിച്ചുനോക്കി. സ്വല്‍പം പഠിപ്പിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ വൈദ്യനു വളരെ സന്തോ‌ഷവും വിസ്മയവും തോന്നി. ഇത്രയും ബുദ്ധിയും ശ്രദ്ധയും പഠിക്കാനുള്ള വാസനയുമുള്ള ഒരാളെ അയാള്‍ അതിനുമുമ്പ് കണ്ടിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ വൈദ്യന്‍ ‘നീ മിടുക്കന്‍തന്നെ. നിന്നെ പഠിപ്പിക്കാന്‍ നമുക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ട്. നിനക്ക് ഇവിടെത്തന്നെ താമസിക്കാം. ചെലവിനെല്ലാം നാം തരും. നീ ഒരു കാശുപോലും ചെലവു ചെയ്യണമെന്നില്ല. ശരിയായി പഠിക്കുക മാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി’ എന്നു പറഞ്ഞു.

വാക്ഭടന്‍: എനിക്ക് ഈ നദിയുടെ അങ്ങേക്കരയില്‍ ഒരു ബന്ധുഗൃഹമുണ്ട്. അവിടെ ഒരു ചാര്‍ച്ചയും വേഴ്ചയുമൊക്കെയുള്ളതിനാല്‍ ഞാനവിടെ താമസിച്ചുകൊള്ളാം. അവിടുന്നു ചെലവിനൊന്നും തരണമെന്നില്ല. കൃപയുണ്ടായി പഠിപ്പിക്കുകമാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി എന്നു പറഞ്ഞു.

വൈദ്യന്‍: അതു നാം ചെയ്യാമെന്നു പറഞ്ഞുവല്ലോ. പിന്നെയൊക്കെ നിന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ. ഞാന്‍പറയാനുള്ളതു പറഞ്ഞു.

പകലെ ആകുന്നതുവരെ പഠിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം വാക്ഭടാചാര്യര്‍ തിരിയെപ്പോന്നു. സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും അത്താഴവും കഴിഞ്ഞു കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേദിവസം കുളിയും ജപവും ഭക്ഷണവും മറ്റും കഴിഞ്ഞു മുഹമ്മദീയവേ‌ഷത്തില്‍ വൈദ്യന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നു പഠിക്കുകയും തിരിച്ചുപോരുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ഗുരുവിന് ആ ശി‌ഷ്യനെ പഠിപ്പിക്കാനുള്ള ഉത്സാഹവും സന്തോ‌ഷവും സാമാന്യത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിച്ചുവശായി. അതിനാല്‍ ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം വാക്ഭടാചാര്യര്‍ പഠിത്തം നിര്‍ത്തിപ്പോരാന്‍ ഭാവിച്ച സമയം ആ വൈദ്യന്‍, ‘നിനക്കു മനസ്സുണ്ടെങ്കില്‍ അത്താഴം കഴിഞ്ഞു വന്നാലും പഠിപ്പിക്കാന്‍ ഞാന്‍ തയ്യാറാണ്. നിന്റെ ഇഷ്ടം പോലെയാവാം’ എന്നു പറഞ്ഞു. കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ പഠിക്കാനുള്ളതു പഠിച്ചുകൊണ്ടു തന്റെ കളവു പുറത്താകാതെ അവിടെനിന്നു കടക്കണമെന്നായിരുന്നു വാക്ഭടാചാര്യരുടെ വിചാരവും. അതിനാല്‍ ഗുരുവിന്റെ ഈ വാക്ക് അദ്ദേഹത്തിന് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷാവഹമായിത്തീര്‍ന്നു. “എന്നാല്‍ ഞാനത്താഴം കഴിഞ്ഞു വരാം. പഠിക്കാനുള്ളതും പഠിച്ചുകൊണ്ട് കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ നാട്ടിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോയാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് എനിക്കുമുണ്ട്. വീട്ടിലുള്ളവര്‍ എന്നെക്കാണാഞ്ഞിട്ടു വ്യസനിച്ചിരിക്കുകയായിരിക്കും. എന്റെ മോഹംകൊണ്ടു ഞാനിതിനായിച്ചാടിപ്പോന്നു എന്നേയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം മടങ്ങിപ്പോരുകയും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു വീണ്ടും അവിടെ എത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും വൈദ്യനും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു തന്റെ ശി‌ഷ്യന്റെ വരവിനെ പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടു തയ്യാറായി ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. രാത്രിയിലെ പഠിത്തം വൈദ്യന്റെ ശയനഗൃഹത്തിലായിരുന്നു. അതൊരു ഏഴുനിലമാളികയായിരുന്നു. രാത്രിയില്‍ ഈ ഒരു ശി‌ഷ്യനെ അല്ലാതെ മറ്റാരെയും ആ ഗുരു പഠിപ്പിച്ചിരുന്നില്ല.

പഠിത്തം തുടങ്ങിയാല്‍ ഗുരു മതിയെന്നു പറഞ്ഞിട്ടു മതിയാക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചു ശി‌ഷ്യനും, ശി‌ഷ്യനു മതിയെന്നു തോന്നുന്നതുവരെ പഠിപ്പിച്ചേക്കാമെന്നു ഗുരുവും വിചാരിച്ചു. രാത്രിയിലും പകലും അവര്‍ വളരെനേരം പഠിക്കുകയും പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ചില ദിവസം രാത്രിയില്‍ പഠിത്തം തുടങ്ങിയാല്‍ കോഴികൂകുന്നതു കേട്ടാണ് പഠിത്തം മതിയാക്കുക പതിവ്. ഉത്സാഹവും സന്തോ‌ഷവുംകൊണ്ട് അതുവരെ നേരംപോകുന്നതു രണ്ടുപേരും അറിയാറില്ല. ഇങ്ങനെ കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും വൈദ്യശാസ്ത്രങ്ങളെല്ലാം വാക്ഭടാചാര്യര്‍ പഠിച്ചുതീര്‍ത്തു. എങ്കിലും ഗുരുവിനു തൃപ്തിയായിക്കഴിഞ്ഞില്ല. പിന്നെ ആ ഗുരു വൈദ്യസംബന്ധങ്ങളായ ഓരോ പ്രയോഗങ്ങളെപ്പറ്റി വാക്കാല്‍ ഉപദേശിച്ചുതുടങ്ങി. വാക്ഭടാചാര്യര്‍ അവയും കേട്ടു ധരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഗുരു രാത്രികാലങ്ങളില്‍ കട്ടിലില്‍ കിടന്നുകൊണ്ട് ഓരോന്നു പറയുകയും ശി‌ഷ്യന്‍ താഴെയിരുന്ന് എല്ലാം കേട്ടു ധരിക്കയുമാണ് പതിവ്.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഗുരു “എന്റെ കാലു കഴയ്ക്കുന്നു. നീയീ കട്ടിലില്‍ക്കയറിയിരുന്ന് എന്റെ കാലു കുറച്ചു തലോട്” എന്നു പറഞ്ഞു. വാക്ഭടാചാര്യര്‍ ഒട്ടും മടിക്കാതെ അപ്രകാരം ചെയ്തു. രാത്രി അധികമായിരുന്നതുകൊണ്ടും വാക്ഭടാചാര്യര്‍ കാലു തടവുന്നതിന്റെ സുഖംകൊണ്ടും കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വൈദ്യന്‍ ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ വാക്ഭടാചാര്യരുടെ മനസ്സില്‍ ഒരു വിചാരമുണ്ടായി. “കഷ്ടം! എന്റെ വിധി ഇപ്രകാരമായിത്തീര്‍ന്നുവല്ലോ. ഞാന്‍ ഒരുത്തമബ്രാഹ്മണകുലത്തിലാണ് ജനിച്ചത്. വേദശാസ്ത്രപുരാണേതിഹാസങ്ങളെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചു. ഇങ്ങനെയൊക്കെയായിട്ടും ഒരു നീചന്റെ കാല്‍ പിടിക്കാനാണല്ലോ എനിക്കു സംഗതിയായത്.” ഈ വക വിചാരംകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സില്‍ സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടുള്ള വ്യസനമുണ്ടായി. പെട്ടെന്ന് അദ്ദേഹമറിയാതെ കുറെ കണ്ണുനീര് പുറപ്പെട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. വാക്ഭടാചാര്യരുടെ നാലഞ്ചുതുള്ളി കണ്ണനീര് ആ മുഹമ്മദീയന്റെ കാലിന്‍മേല്‍ വീണു. അയാള്‍ പെട്ടെന്നു കണ്ണതുറന്നുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ശി‌ഷ്യന്റെ മുഖം അശ്രുപൂര്‍ണേക്ഷണമായിരിക്കുന്നതുകണ്ട്, “ഇവന്‍ നമ്മെച്ചതിച്ചു. ഇവന്‍ നമ്മുടെ ജാതിക്കാരനല്ല. ഇവനെ വിട്ടയയ്ക്കാന്‍ പാടില്ല. ഇവന്റെ കഥ ഇപ്പോള്‍ കഴിക്കണം” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അയാള്‍ പെട്ടെന്നെണീറ്റ് ഒരു വാള്‍ കൈയ്യിലെടുത്തു. അതു കണ്ടു വാക്ഭടാചാര്യര്‍, “കാര്യം തെറ്റി. ഇവന്‍ ഇപ്പോളെന്റെ കഥ കഴിക്കും. നീചന്റെ വെട്ടുകൊണ്ടു മരിക്കുന്നതു കഷ്ടമാണ്. അതു കൂടാതെ കഴിക്കണം. നാലുവേദങ്ങളും ആറുശാസ്ത്രങ്ങളും ഈശ്വരന്‍ എന്നൊരാളുണ്ടെന്നു പറയുന്നതും സത്യമാണെങ്കില്‍ എനിക്ക് തരക്കേടൊന്നും പറ്റുകയില്ല” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് ആ ഏഴുനില മാളികയുടെ ഒരു കിളിവാതിലില്‍കൂടി പെട്ടെന്നു കീഴ്പോട്ടു ചാടി വളരെ പൊക്കമുള്ള ആ മാളികയുടെ മുകളില്‍ നിന്നു താഴെച്ചെന്നു വീണിട്ടു വാക്ഭടാചാര്യര്‍ക്കു കാലിനല്‍പം മുടവു (മുടന്ത്) പറ്റിയതല്ലാതെ വേറെ യാതൊരു തരക്കേടും പറ്റിയില്ല. അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നെണീറ്റ് ഒരുവിധം ഓടി ശത്രുക്കളുടെ കയ്യിലകപ്പെടാതെ പുഴ അക്കരെ കടന്നു. ഉടനെ കുളിയും കഴിച്ചു ബ്രാഹ്മണസദസ്സിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലിനു സ്വല്പം അസ്വാധീനമുള്ളതായിക്കണ്ടിട്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ കാരണം ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഉണ്ടായ വര്‍ത്തമാനമെല്ലാം വാക്ഭടാചാര്യര്‍ വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണര്‍ “എന്തു സങ്കല്‍പ്പത്തോടു കൂടിയാണ് മാളികയില്‍നിന്നു ചാടിയത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി വാക്ഭടാചാര്യര്‍ “നാലുവേദങ്ങളും ആറു ശാസ്ത്രങ്ങളും ഈശ്വരന്‍ എന്നൊരാളുമുണ്ടെന്നു പറയുന്നതും സത്യമാണെങ്കില്‍ എനിക്കു തരക്കേടൊന്നും പറ്റുകയില്ല എന്നു സങ്കല്‍പ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ചാടിയത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ “എന്നാല്‍ അങ്ങനെ വന്നത് ഒരത്ഭുതമല്ല.” ”സത്യമാണെങ്കില്‍” എന്നായിപ്പോയതെന്താണ്? അപ്പോള്‍ അതില്‍ വിശ്വാസമില്ല, അല്ലേ? “നാലുവേദങ്ങളും ആറുശാസ്ത്രങ്ങളും ഈശ്വരനും ഉള്ളതുകൊണ്ട്” എന്നായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഈ വിധം അബദ്ധം പറ്റുകയില്ലായിരുന്നു. അങ്ങനെ തോന്നിയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അങ്ങു ഭ്രഷ്ടനായിരിക്കുന്നു. ഇനി ഞങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലിരിക്കാന്‍ അങ്ങു യോഗ്യനല്ല. പുറത്തേക്കു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു വാക്ഭടാചാര്യര്‍ “ശരിതന്നെയാണ്. ഇനി ഞാന്‍നിങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലിരിക്കുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു സമാജശാലയില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങി. പിന്നെ അദ്ദേഹം “ഇനി എന്താണ് വേണ്ടത്? ഏതായാലും ഇനി ഈ ദിക്കില്‍ താമസിക്കാന്‍ സുഖമില്ല. ഇപ്പോള്‍തന്നെ വല്ലവഴിക്കും പൊയ്ക്കളയാമെന്നുവെച്ചാല്‍ എന്റെ പ്രയത്നം മുഴുവനും നി‌ഷ്ഫലമാകും ഇനിയൊരാള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ഈ മുഹമ്മദീയരുരുടെ അടുക്കല്‍നിന്ന് ഈ വിദ്യ തട്ടിയെടുക്കാനത്ര എളുപ്പമല്ല. അതിനാല്‍ എന്റെ പ്രയത്നത്തിന്റെ ഫലം ഇവര്‍ക്ക് അനുഭവയോഗ്യമാക്കിക്കൊടുത്തിട്ടുവേണം ഇവിടെനിന്നും പോകാന്‍” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് അദ്ദേഹം കുറച്ചുകാലം അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു. ബ്രാഹ്മണരുമായി യാതൊരുവിധത്തിലും സ്പര്‍ശത്തിനിടവരാതെ അദ്ദേഹം പ്രത്യേകമൊരു സ്ഥലത്തു സ്വയം പാകം ചെയ്തു ഭക്ഷണം കഴിച്ചുകൊണ്ടാണ് താമസിച്ചത്.

വാക്ഭടന്‍ അങ്ങനെ താമസിച്ചുകൊണ്ട് ആദ്യംതന്നെ “അഷ്ടാംഗ സംഗ്രഹം” എന്നൊരു വൈദ്യശാസ്ത്രഗ്രന്ഥമെഴുതിയുണ്ടാക്കി. അത് മറ്റുള്ള വൈദ്യശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളുടെയെല്ലാം സാരാംശങ്ങളെ സംഗ്രഹിച്ചും വളരെ ചുരുക്കിയുമാണുണ്ടാക്കിയത്. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്ന് അതുകൊണ്ടു തൃപ്തിയായില്ല. മറ്റുള്ള വൈദ്യശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളെക്കാളൊക്കെ ചുരുക്കമായിട്ടാണതുണ്ടാക്കിയതെങ്കിലും ചുരുങ്ങിയതു മതിയായില്ലെന്നാണ് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നിയത്. എന്നു മാത്രമല്ല, അതു ഗദ്യവും പദ്യവുംകൂടിയായതുകൊണ്ടു പഠിക്കുന്നവര്‍ക്കു ഹൃദിസ്ഥമാക്കുന്നതിനു പ്രയാസമായിരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. സംഗ്രഹത്തെക്കാള്‍ ചുരുക്കമായിട്ടും എന്നാല്‍ സംഗതികളെല്ലാം അടക്കിയും പദ്യങ്ങള്‍ മാത്രമായിട്ടും ഒരു ഗ്രന്ഥമുണ്ടാക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. ആ നിശ്ചയത്തോടുകൂടി വാക്ഭടാചാര്യരുണ്ടാക്കിയതാണ് അഷ്ടാംഗഹൃദയം. അതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം ജനോപകാരാര്‍ത്ഥം “അമരകോശം” എന്ന അഭിധാനഗ്രന്ഥവുമുണ്ടാക്കി. അതു വേറെയുള്ള അഭിധാനഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ സാരസംഗ്രഹവുമാണ്. ഇങ്ങനെ മൂന്നു ഗ്രന്ഥങ്ങളുണ്ടാക്കി ബ്രാഹ്മണസന്നിധിയില്‍ സമര്‍പ്പിച്ചിട്ടു വാക്ഭടാചാര്യര്‍ അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തെ ആരും കണ്ടിട്ടുള്ളതായി ഒരു കേള്‍വിയുമില്ല. അതിനാല്‍ അതില്‍പ്പിന്നെ അദ്ദേഹം എവിടെ, ഏതു സ്ഥിതിയില്‍ താമസിച്ചിരുന്നുവെന്നും, എവിടെവച്ച് ഏതുവിധത്തില്‍, എന്ന് ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചുവെന്നും മറ്റുമുള്ള യാതൊരു കഥയും അര്‍ക്കും അറിവില്ല.

വാക്ഭടാചാര്യര്‍ പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഭ്രഷ്ടനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ട ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ സ്വീകരിക്കാമോ” എന്നു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു വലിയ സംശയമായി. ഇവ ഭ്രഷ്ടനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടവയാണെന്നുള്ള ഓര്‍മക്കായി ഏകാദശിനാള്‍ ഈ മൂന്നു ഗ്രന്ഥങ്ങളും പഠിച്ചുകൂടായെന്നുകൂടി അവര്‍ നിശ്ചയിച്ചു. അതിനാല്‍ ഇന്നും അഷ്ടാംഗസംഗ്രഹം, അഷ്ടാംഗഹൃദയം, അമരകോശം ഈ മൂന്നു ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ഏകാദശിനാള്‍ പഠിക്കുകയും പഠിപ്പിക്കുകയും പതിവില്ല.

അദ്ധ്യായം 26
പ്രഭാകരന്‍

ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസകാവ്യത്തിന്റെ കര്‍ത്താവായ പ്രഭാകരകവിയെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ സംസ്കൃതഭാ‌ഷാപരിജ്ഞാനം അല്പമെങ്കിലും സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ളവരില്‍ ആരുമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. പ്രഭാകര കവിക്ക് “സുകുമാരന്‍” എന്നൊരു പേരുകൂടി നടപ്പുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന് ഇങ്ങനെ രണ്ടു പേരുകളുണ്ടാവാനുള്ള കാരണമെന്താണെന്നു നിശ്ചയമില്ല. ഇദ്ദേഹം ജാതിയില്‍ ബ്രാഹ്​മണനായിരുന്നു എന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

പ്രഭാകരന്‍ അത്യന്തം ബുദ്ധിമാനും വിദ്യാഭ്യാസത്തില്‍ ശ്രദ്ധയുള്ള ആളുമായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗുരുനാഥന് അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചു മനസ്സില്‍ സീമാതീതമായ സ്നേഹവും വാത്സല്യവും ഉണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ഗുരുനാഥന്‍ സദാനേരവും പ്രഭാകരനെ അതികഠിനമായി അടിക്കുകയും ശകാരിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. പ്രഭാകരന്റെ സഹപാഠികളായിട്ടു വേറെയും പല ബാലന്‍മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ക്കാര്‍ക്കും പ്രഭാകരനോളം ബുദ്ധിയും പഠിത്തത്തില്‍ ശ്രദ്ധയുമുണ്ടാ യിരുന്നില്ല. എന്നാലും അവരെ ആരെയും ഗുരുനാഥന്‍ ഇതുപോലെ അടിക്കുകയും ശകാരിക്കുകയും പതിവില്ല. അവര്‍ക്കൊക്കെ ഗുരുനാഥന്‍ ഒരു ശ്ളോകത്തിന്റെയോ ഒരു പദത്തിന്റെയോ അര്‍ത്ഥം നൂറു പ്രാവശ്യം വേണമെങ്കിലും പറഞ്ഞുകൊടുക്കും. പ്രഭാകരന്‍ പഠിക്കുന്നതിന്റെ അര്‍ത്ഥമെല്ലാം തന്നെത്താന്‍ വിചാരിച്ചു പറയണം. അഥവാ ഗുരുനാഥന്‍ പറഞ്ഞു കൊടുക്കുകയാണെങ്കിലും ഒരു പ്രാവശ്യമല്ലാതെ പതിവില്ല. അതികഠിന മായ ഒരു ശ്ലോകത്തിന്റെ ഭാവാര്‍ഥം പോലും ഒരു പ്രാവശ്യം പറഞ്ഞു കൊടുത്താല്‍ പ്രഭാകരന്‍ മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളും. പിന്നെ അതൊരിക്കലും മറക്കുകയുമില്ല. എങ്കിലും പ്രഭാകരന്‍ ശുദ്ധമേ വിഡ്​ഡിയാണെന്നും പഠിത്തത്തില്‍ ജാഗ്രത വളരെക്കുറവാണെന്നുമല്ലാതെ ഗുരുനാഥന്‍ ഒരിക്കലും പറയുക പതിവില്ല. സദാനേരവും കോപഭാവമല്ലാതെ ആ ഗുരുനാഥന്‍ പ്രഭാകരന്റെ നേരേ സന്തോ‌ഷഭാവം ഒരിക്കലും പ്രകടിപ്പി ക്കാറില്ല. ഗുരുനാഥന്റെ ഈ ക്രൂരതയെക്കുറിച്ച് പ്രഭാകരനും വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. എങ്കിലും അതൊന്നും പുറത്തു പ്രകടിപ്പിക്കാതെ വിനയാദരഭക്തിപുരസ്സരം പഠിച്ചുംകൊണ്ടിരുന്നു. കാലക്രമേണ അദ്ദേഹം കാവ്യനാടകാലങ്കാരങ്ങളിലും വേദശാസ്ത്രപുരാണേതിഹാസങ്ങളിലും അനിതരസാധാരണമായ പാണ്ഡിത്യത്തെ സമ്പാദിച്ചു. എങ്കിലും വിദ്യാഭ്യാസം മതിയാക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിനും ഗുരുനാഥനും മനസ്സാ യില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം വീണ്ടും ഓരോവക ശാസ്ത്രങ്ങള്‍ സശ്രദ്ധം പഠിച്ചുകൊണ്ടും ഗുരുനാഥന്‍ പഠിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുമിരുന്നു. അങ്ങനെ പ്രഭാകരന്‍ ഒരു നല്ല വിദ്വാനും യൗവനയുക്തനുമായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെയും പ്രഭാകരന്റെ പഠിത്തത്തിനും ഗുരുനാഥന്റെ ശകാരത്തിനും അടിക്കും യാതൊരു കുറവും വന്നില്ല. പ്രഭാകരന്റെ പഠിത്തവും പ്രായവും വര്‍ദ്ധിക്കുന്തോറും ഗുരുനാഥന്റെ അടിയും ശകാരവും വര്‍ദ്ധിച്ചുവന്നു.

ഒരു ദിവസം പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ പ്രഭാകരന്‍ എന്തോ ഒരു സംശയം വരികയാല്‍ അതെങ്ങനെയാണെന്നു ഗുരുനാഥനോടു ചോദിച്ചു. ഗുരുനാഥന്‍ “എടാ ഏഭ്യാ! ഇനിയും നിനക്ക് അതറിയാറായില്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ടു പ്രഹരിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. അടികൊണ്ടു തുടപൊട്ടി രക്തം പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങി. പിന്നെയും ഗുരുനാഥന്‍ അടി മതിയാക്കാനുള്ള ഭാവമില്ല. ഒടുക്കം സഹിക്കവയ്യാതായപ്പോള്‍ പ്രഭാകരന്‍ ഓടിയൊളിച്ചു. അന്നു പ്രഭാകരനു സാമാന്യത്തിലധികം വേദനയും മനസ്താപവുമൊക്കെയുണ്ടായി. അതിനാല്‍ ഏതുവിധവും ഗുരുനാഥന്റെ കഥ ഇന്നു കഴിക്കണം. ഇനി ഈ ദുഷ്ടന്‍ ജീവിച്ചിരുന്നിട്ട് ഇങ്ങനെ ഒരുത്തനെ അടിക്കരുത് എന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഗുരുനാഥന്‍ സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനു പോയ തരത്തിനു പ്രഭാകരന്‍ ഒരു വലിയ കരിങ്കല്ലു വലിച്ചെടുത്തുംകൊണ്ട് ഗുരുനാഥന്റെ തട്ടിന്‍പുറത്തു കേറിയിരുന്നു. ഗുരുനാഥന്‍ വന്നു കിടന്ന് ഉറക്കമാകുന്ന സമയം തട്ടിന്റെ പലകയിളക്കിമാറ്റി, കരിങ്കല്ല് ഗുരുനാഥന്റെ മാറത്തിട്ട് കൊല്ലണമെന്നായിരുന്നു പ്രഭാകരന്റെ വിചാരം.

ഗുരുനാഥന്‍ സന്ധ്യാവന്ദനാദിനിയമങ്ങളെല്ലാം കഴിഞ്ഞു ഗൃഹത്തില്‍ വന്നപ്പോഴേക്കും അത്താഴത്തിന് കാലമായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം “എനിക്കിന്നു നല്ല സുഖമില്ല. അതുകൊണ്ട് അത്താഴം വേണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു ശയനഗൃഹത്തിലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്ന ഉടനെ കട്ടിലില്‍ക്കേറി അത്യന്തം വിചാരമഗ്നനെന്നതു പോലെ കിടപ്പുമായി. ഗുരുനാഥന്‍ അത്താഴമുണ്ണാഞ്ഞതുകൊണ്ടു ഗുരുപത്നിയും ഉണ്ടില്ല. ഗുരു ശയനഗൃഹത്തില്‍ ഉറങ്ങാതെ കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് പത്നി “ഇന്നെന്താണ് അവിടേക്ക് ഒരു വലിയ മനോവിചാരമുള്ളതുപോലെയിരിക്കുന്നത്? അത്താഴവുമണ്ടില്ലല്ലോ. സുഖമില്ലെന്നു പറഞ്ഞതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ഗുരുനാഥന്‍: എനിക്കു വിശേ‌ഷിച്ചു സുഖക്കേടൊന്നുമില്ല. ഞാനിന്നു നമ്മുടെ പ്രഭാകരനെ സാമാന്യത്തിലധികം അടിച്ചു. അപ്പോള്‍ ദേ‌ഷ്യം കൊണ്ട് അടിച്ചുപോയി. പിന്നെ അതു വിചാരിച്ചിട്ട് എനിക്കു വളരെ വ്യസനമുണ്ടായി. ആ വ്യസനം ഇപ്പോഴും എന്റെ മനസ്സില്‍നിന്നു പോകുന്നില്ല. ഞാനെത്ര അടിച്ചാലും അവന്‍ അതെല്ലാം കൊണ്ടുംകൊണ്ട് ഇരിക്കുകയാണ് പതിവ്. ഇന്ന് അവന്‍ എണീറ്റ് ഓടിപ്പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. സഹിക്കവയ്യാതെ വേദനയുണ്ടായതുകൊണ്ടാണ് അവന്‍ പോയത്. എന്റെ ക്രൂരതയെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചിട്ട് എന്റെ ഹൃദയം പൊടിയുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍അത്താഴമുണ്ണാത്തത്. ഇന്ന് എനിക്ക് മനസ്സിന്റെ അസ്വാസ്ഥ്യം തീരുകയില്ല.

ഗുരുപത്നി: ഇതു വലിയ കഷ്ടംതന്നെയാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് പറയണമെന്നു ഞാന്‍ പലപ്പോഴും വിചാരിക്കാറുണ്ട്. ഞാന്‍പറഞ്ഞാല്‍ അവിടേക്കു രസമായില്ലെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ക്ഷമിക്കുന്നത്. പ്രഭാകരനെപ്പോലെ ബുദ്ധിയും പഠിത്തത്തില്‍ ശ്രദ്ധയും ഗ്രഹണശക്തിയും ധാരണാശക്തിയും സൗശീല്യാദി ഗുണങ്ങളുമുണ്ടായിട്ട് ഇവിടെ പഠിക്കുന്ന കുട്ടികളിലെന്നല്ല ലോകത്തില്‍ത്തന്നെ ആരുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഇവിടെ അവനെ അടിക്കയും ശകാരിക്കയും ചെയ്യുന്നതുപോലെ മറ്റാരെയുമില്ലതാനും. അവന്റെ ശരീരം കണ്ടാല്‍ പ്രഭാകരന്‍ എന്നും സുകുമാരന്‍ എന്നുമുള്ള നാമങ്ങള്‍ യഥാര്‍ത്ഥങ്ങളാണെന്ന് ഏവരും സമ്മതിക്കും. ഇപ്രകാരം ആകൃതിക്കും പ്രകൃതിക്കും ഒന്നുപോലെ ഗുണം തികഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഒരു ബാലനോട് ഇപ്രകാരം കഠിനത പ്രവര്‍ത്തിക്കാമെന്ന് ഇവിടേക്കു തോന്നുന്നതെന്തു കൊണ്ടാ? കുട്ടികള്‍ക്കു യവൗനാരംഭമായാല്‍ പിന്നെ അവരെ അടിക്കുകയും ശകാരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു യുക്തമല്ല. അന്യന്റെ കുട്ടിയായാല്‍ പിന്നെ പറയാനുമില്ലല്ലോ.

ഗുരുനാഥന്‍: ഭവതി പറഞ്ഞതൊക്കെ വാസ്തവമാണ്. എന്നാല്‍ എന്റെ പ്രഭാകരനെ ഒരന്യബാലനായി ഞാന്‍വിചാരിച്ചിട്ടില്ല. അവന് എത്ര പ്രായമായാലും എനിക്കവന്‍ എന്നും കുട്ടിതന്നെ. അവന്റെ ഗുണഗണങ്ങളൊന്നും എനിക്ക് അറിഞ്ഞുകൂടായ്കയുമില്ല. എനിക്ക് അവനെക്കുറിച്ച് സ്നേഹവും വാത്സല്യവും ഇല്ലായ്കയുമില്ല. എനിക്ക് അവനെക്കുറിച്ചു നമ്മുടെ സീമന്തപുത്രനിലുള്ളധിലധികം സ്നേഹവും വാത്സല്യ വുമുണ്ട്. എന്നാല്‍ അതൊന്നും ഞാന്‍പുറത്തു കാണിക്കാത്തത് അവന്‍ ബുദ്ധിമാനും സമര്‍ഥനുമാണെന്നു ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നു എന്ന് അവനറിഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ അഹങ്കാരിയായിപ്പോവും. തന്നിമിത്തം പഠിത്തത്തില്‍ ജാഗ്രത കുറഞ്ഞുപോയിയെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചുമാത്രമാണ് ഞാന്‍ അവനോടു സ്നേഹഭാവം കാണിക്കാതെ ഇരിക്കുന്നത്. അല്ലാതെ മറ്റൊന്നു കൊണ്ടുമല്ല. ഞാന്‍ശാസിക്കുന്നതിന്റെ ഗുണം ഒടുക്കം അവനില്‍ കാണാറാകും. എന്റെ പ്രഭാകരന്‍ ലോകൈകവിദ്വാനായിത്തീരുമെന്നു ള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇങ്ങനെയൊക്കെ ആണെങ്കിലും ഇന്നു ഞാന്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചതു വലിയ സാഹസമായിപ്പോയിതാനും. ഇനി ഞാന്‍ ഒരിക്കലും അവനെ ഇങ്ങനെ വേദനപ്പെടുത്തുകയില്ല. നിശ്ചയംതന്നെ. കഷ്ടം! എന്റെ പ്രഭാകരന്‍ ഇന്നനുഭവിച്ച വേദനയെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചിട്ടു എന്റെ ഹൃദയം പൊടിയുന്നു.

ഇപ്രകാരം ഗുരുവും പത്നിയും കൂടിയുള്ള സംഭാ‌ഷണം കേട്ടപ്പോള്‍ പ്രഭാകരനു ഗുരുനാഥനെക്കുറിച്ചുണ്ടായ വൈരം മുഴുവനും പോയി എന്നു മാത്രമല്ല അത്യന്തം ഭക്തിയും ബഹുമാനവും വര്‍ദ്ധിക്കുകയും താന്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കാന്‍ വിചാരിച്ച കഠിനപ്രവൃത്തിയെക്കുറിച്ചു വളരെ പശ്ചാത്താപം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. “കഷ്ടം! എന്റെ പേരില്‍ ഇത്രയും സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമുള്ള ഗുരുനാഥനെ കൊല്ലണമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിച്ചുപോയല്ലോ. ഈശ്വരാ! ഈ മഹാപാപം ഇനി എന്തു ചെയ്താല്‍ തീരും” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു വ്യസനിച്ചു കരഞ്ഞും കൊണ്ടു പ്രഭാകരന്‍ താഴെ ഇറങ്ങിവന്നു ഗുരുനാഥന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചു. ഗുരുനാഥന്‍ “അയ്യോ ഇതെന്റെ പ്രഭാകരനല്ലേ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു പെട്ടെന്നു കട്ടിലില്‍ നിന്നെഴുന്നേറ്റു പ്രഭാകരന്റെ തലയില്‍ തൊട്ട് അനുഗ്രഹിച്ചു, പിടിച്ചെഴുന്നേല്‍പ്പിച്ചു ഗാഢമായി ആലിംഗനം ചെയ്തു. സന്താപംകൊണ്ടോ സന്തോ‌ഷംകൊണ്ടോ എന്തോ രണ്ടുപേരും കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടു നിശ്ചേഷ്ടന്‍മാരായി നിന്നതല്ലാതെ കുറച്ചു നേരത്തേക്ക് ഒരക്ഷരം പോലും മിണ്ടുന്നതിന് അവര്‍ക്കു ശക്തിയുണ്ടായില്ല. പിന്നെ കുറഞ്ഞോരുനേരം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗുരുനാഥന്‍ “പ്രഭാകരന്‍ എന്റെ അടിയുടെ ദുസ്സഹത്വം കൊണ്ട് ഇവിടെ കേറി ഒളിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു, അല്ലേ? നീ നന്നായിവരണമെന്നുള്ള ആഗ്രഹംകൊണ്ടും പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം കോപത്തെ അടക്കുന്നതിന് എനിക്കു ശക്തി മതിയാകാതെ വന്നതുകൊണ്ടും ഞാന്‍നിന്നെ ക്രമത്തിലധികം തല്ലിപ്പോയതാണ്. നിനക്ക് എന്നോടിതുകൊണ്ടു പരിഭവമൊന്നും തോന്നരുത്. ഇനി ഞാനൊരിക്കലും നിന്നെ ഇങ്ങനെ ഉപദ്രവിക്കുകയില്ല.” പ്രഭാകരന്‍: അവിടുന്ന് ഇങ്ങനെ പറയുകയും ഇതിനെക്കുറിച്ച് ലേശംപോലും വ്യസനിക്കുകയും വേണ്ട. അവിടുന്ന് ഇനിയും എത്രയടിച്ചാലും ശകാരിച്ചാലും അതൊക്കെ അനുഭവിക്കുന്നത് എനിക്ക് സന്തോ‌ഷമാണ്. അടി കൊണ്ടു വേദന സഹിക്കവയ്യാതെ ആയപ്പോള്‍ എന്റെ മനസ്സില്‍ കുറച്ചു വല്ലായ്കയുണ്ടായി. അതിനെക്കുറിച്ചുതന്നെ എനിക്കിപ്പോള്‍ വളരെ പശ്ചാത്താപമുണ്ട്. എന്റെ അറിവില്ലായ്മ കൊണ്ടും വേദനയുടെ ദുസ്സഹത്വംകൊണ്ടും ഗുരുനാഥനെ കൊല്ലണമെന്ന് എന്റെ ഹൃദയത്തില്‍ തോന്നിപ്പോയി. അതിനായിട്ടാണ് ഞാന്‍ ഇവിടെക്കേറി ഒളിച്ചിരുന്നത്. ഈ ബാലചാപല്യത്തെ അവിടുന്നു കൃപാപൂര്‍വം ക്ഷമിച്ച് എനിക്കു മാപ്പുതരുകയും ഈ ദുര്‍വിചാരം നിമിത്തമുണ്ടായിട്ടുള്ള മഹാപാപം തീരുന്നതിനു ഞാനെന്തു ചെയ്താല്‍ മതിയാകുമെന്ന് അവിടുന്നെനിക്കു പറഞ്ഞുതരികയും വേണം.

ഗുരു: പശ്ചാത്താപത്തിനെക്കാള്‍ വലിയതായ പ്രായശ്ചിത്തം ഒരു പാപകര്‍മത്തിനുമില്ല. നിനക്കിപ്പോള്‍ അതിയായ പശ്ചാത്താപമുണ്ടായിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു നിന്റെ സകല പാപങ്ങളും തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ നിന്റെ തെറ്റുകളെ ക്ഷമിച്ചു മാപ്പും തന്നിരിക്കുന്നു. ഇനി ഇതിലേക്കായി നീ ഒരു പ്രായശ്ചിത്തവും ചെയ്യണമെന്നില്ല.

പ്രഭാകരന്‍: അതുകൊണ്ടു മതിയായില്ല. എന്റെ ഈ ദുര്‍വിചാരത്തിന് അതികഠിനമായ മഹാപാപമുണ്ട്. അതു തീരണമെങ്കില്‍ അതിനു തക്കതായ എന്തെങ്കിലും പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യണം. അല്ലാതെ എന്റെ മനസ്സിനു സമാധാനം വരുന്നതല്ല.

ഗുരു: എന്നാല്‍ നാളെ ബ്രാഹ്മണസഭയില്‍ ചെന്നു ചോദിച്ചിട്ട് ഉഭയകുല പരിശുദ്ധന്‍മാരായി, ദേവജ്ഞന്‍മാരായി, ശാസ്ത്രജ്ഞന്‍മാരായിരിക്കുന്ന ആ മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ വിധിക്കുന്നതുപോലെ ചെയ്യണം. അല്ലാതെ എനിക്കൊന്നും തോന്നുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു വ്യസനിച്ചുംകൊണ്ടുതന്നെ അവര്‍ അന്നത്തെ രാത്രി ഒരുവിധം കഴിച്ചുകൂട്ടി. അരുണോദയമായപ്പോള്‍ പ്രഭാകരന്‍ കുളിച്ചു നിത്യകര്‍മാനുഷ്ഠാനാദികള്‍ കഴിച്ചുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണസഭയിലെത്തി വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. ആ മഹാബ്രാഹ്മണരെല്ലാം കൂടി ആലോചിച്ച് “ഗുരുനാഥനെ കൊല്ലണമെന്നു വിചാരിച്ചവന്റെ പാപം തീരണമെങ്കില്‍ അവന്‍ ഉമിത്തീയില്‍ നിന്നു നീറി ദഹിച്ചു മരിക്കണം. അല്ലാതെ തീരുന്നതല്ല” എന്നു വിധിച്ചു. ഉടനെ പ്രഭാകരന്‍ വന്ന് ഒരു സ്ഥലത്തു നിന്നുകൊണ്ട് ഉമി വരുത്തി തന്റെ കഴുത്തുവരെ കൂട്ടിച്ച് അതിന്റെ നാലുഭാഗത്തും തീയുംവെപ്പിച്ചു. “ഏതെങ്കിലും എന്റെ ഈ ജന്മം ഇങ്ങനെയായി. എന്റെ പേരു ഭൂലോകത്തില്‍ എന്നും നിലനില്‍ക്കുന്നതിനും ഭഗവല്‍സ്മൃതിയോടുകൂടി മരിക്കുന്നതിനുമായിട്ട് ഇപ്പോള്‍ ഒരുകാവ്യമുണ്ടാക്കണം” എന്നു നിശ്ചയിച്ച് പ്രഭാകരന്‍ അവിടെനിന്നുകൊണ്ട് ഒരു കാവ്യമുണ്ടാക്കി ചൊല്ലിത്തുടങ്ങി. അങ്ങനെ മഹാനായ ആ പ്രഭാകരകവി ഉമിത്തീയില്‍ നിന്നു ദഹിച്ചുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയതാണ് സാക്ഷാല്‍ “ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസം” കാവ്യം. പ്രഭാകരന്റെ ഈ ചരിത്രം ഗുരുശി‌ഷ്യ ഭാവത്തോടുകൂടി വര്‍ത്തിക്കുന്നവരായ സകലജനങ്ങളും സദാ ഓര്‍ത്തു പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതായിരുന്നാല്‍ വളരെ ഗുണം സിദ്ധിക്കാനുണ്ടെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.

പ്രഭാകരന്‍ അങ്ങനെ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസമുണ്ടാക്കി പന്ത്രണ്ടാം സര്‍ഗം മുഴുവനാക്കുന്നതിനു മുമ്പേ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദേഹം മുഴുവനും ദഹിച്ചുപോയതിനാല്‍ അതു മുഴുവനാക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. പന്ത്രണ്ടാം സര്‍ഗത്തിലെ ഒരു ശ്ലോകത്തില്‍ “പശ്യ പ്രിയേ! കൊങ്കണ” ഇത്രയും പറഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അഗ്നി അദ്ദേഹത്തിന്റെ തൊണ്ടയില്‍ പിടികൂടിപ്പോയതിനാല്‍ ആ ശ്ലോകംതന്നെ മുഴുവനാക്കാന്‍ അദ്ദേഹത്തിനു സാധിച്ചില്ല. അങ്ങനെ അതിയോഗ്യനായിരുന്ന പ്രഭാകരന്‍ ഭസ്മാവശേ‌ഷനായി ത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം കവികുലശിരോമണിയായ സാക്ഷാല്‍ കാളിദാസന്‍ പ്രഭാകരന്റെ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസകാവ്യം വായിച്ചുകേട്ട് അതു മുഴുവനാക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. “പശ്യപ്രിയേ! കൊങ്കണ” എന്നുള്ളതിന്റെ ശേ‌ഷമായി “ഭൂമിഭാഗാന്‍” എന്ന് എഴുതിയപ്പോഴേക്കും “പട്ടുനൂലിനോടുകൂടി വാഴനാര് ഏച്ചുകെട്ടാന്‍ പുറപ്പെടേണ്ട” എന്നൊരു അശരീരിവാക്കുണ്ടായി. അതിനാല്‍ കാളിദാസനും പിന്നെ അതിന്റെ ശേ‌ഷം മുഴുവനാക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചിട്ടില്ല. ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസകാവ്യത്തിന്റെ ഗുണം എത്രമാത്രമുണ്ടെന്ന് ഇതില്‍നിന്ന് ഊഹിക്കാവുന്നതാണല്ലോ.

ഈ അശരീരി കേട്ടപ്പോള്‍ കാളിദാസരുടെ മനസ്സില്‍ കുറച്ച് അസൂയയും കോപവും വാശിയും തോന്നി. എന്നാല്‍ “ഇതിനോടുകൂടി ഞാനൊന്നും ഏച്ചുകെട്ടാന്‍ പോകുന്നില്ല. ഇതുപോലെ ഒന്നുണ്ടാക്കാമോ എന്നു ഞാനും നോക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞാണ് കാളിദാസന്‍ “കുമാര സംഭവം” കാവ്യം ഉണ്ടാക്കിയത്. “അസ്തിശ്രിയസ്സത്മ സുമേരു നാമാ” എന്നാണല്ലോ പ്രഭാകരന്‍ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവിലാസത്തിന്റെ ആദ്യം തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. അതിനു പകരമായിട്ടാണ് കാളിദാസന്‍ തന്റെ കുമാരസംഭവത്തിന്റെ ആദ്യത്തില്‍ “അസ്ത്യുത്തരസ്യാം ദിശി ദേവതാത്മാ ഹിമാലയോ നാമ നഗാധിരാജഃ” എന്നു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ ഈ സംഗതിയില്‍ ചില പക്ഷാന്തരങ്ങളും ഇല്ലെന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 27
പാതായിക്കരെ നമ്പൂരിമാര്‍

പാതായിക്കര എന്ന ഇല്ലം അങ്ങാടിപ്പുറം ദേശത്താണ്. ഈ ഇല്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് അതിശക്തന്മാരും ജ്യേഷ്ഠാനുജന്മാരുമായി രണ്ടു നമ്പൂരിമാരുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇവര്‍ക്കു പ്രതിദിനം രണ്ടുനേരവും ഭക്ഷണത്തിന് ഓരോ പന്തിരുനാഴി (പന്ത്രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി അരി) വീതമായിരുന്നു പതിവ്. ഇവര്‍ കൂട്ടാനും മോരും കൂട്ടി ഊണു കഴിക്കുക പതിവില്ലായിരുന്നു. അതിനു പകരം തേങ്ങാപ്പാലാണ് അവര്‍ കൂട്ടിവന്നത്. ജ്യേഷ്​ഠനും അനുജനും പന്ത്രണ്ടേകാല്‍ വീതവും ജ്യേഷ്ഠന്റെ അന്തര്‍ജനത്തിനു മുന്നാഴിയും ഇങ്ങനെ ഇരുപത്തഞ്ചേകാലിടങ്ങഴി അരി ആ അന്തര്‍ജനം വെച്ചുവാര്‍ത്ത് അതില്‍നിന്നു തനിക്കുള്ള മുന്നാഴിയരിയുടെ ചോറെടുത്തു കൊണ്ടു ശേ‌ഷമുള്ളത് പപ്പാതി രണ്ടുപേര്‍ക്കും വിളമ്പികൊടുക്കയും രണ്ടുപേരുടേയും ഇടതുവശത്തു പൊളിക്കാത്ത പന്ത്രണ്ടു തേങ്ങാവീതം കൊണ്ടുചെന്നു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്യും. നമ്പൂരിമാര്‍ വന്നിരുന്ന് ഇടത്തു കൈകൊണ്ട് ഓരോ തേങ്ങാ എടുത്തു പിഴിഞ്ഞുകൂട്ടി ഊണുകഴിക്കും. ആ ചോറവസാനിക്കുമ്പോള്‍ നാളികേരവും തീര്‍ന്നിരിക്കും. അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ ഊണും അങ്ങനെതന്നെ. അവര്‍ക്കു ചോറു കുറവാകയാല്‍ പിഴിഞ്ഞു കൂട്ടാന്‍ ഒരു നാളികേരമേ പതിവുള്ളു. അവരും ആ ഒരു തേങ്ങാ പൊളിക്കാതെതന്നെ ഇടത്തുകൈകൊണ്ടു പിഴിഞ്ഞു കൂട്ടിയുണ്ണുകയാണ് പതിവ്.

ഒരു ദിവസം ആ ഇല്ലത്തു പതിവുപോലെ അരിവെപ്പു കഴിഞ്ഞു നമ്പൂരിമാര്‍ ഉണ്ണാനിരിക്കാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ സമീപസ്ഥനും ചാര്‍ച്ചക്കാരനുമായ ഒരു നമ്പൂരി ഓടിവന്ന് ഈ നമ്പൂരിമാരോട് “ഇന്നു നമ്മുടെ ജന്മനക്ഷത്രമാണ്. നിങ്ങള്‍ രണ്ടുപേരും ഭക്ഷണത്തിന് ഇല്ലത്തേക്കു വരണം. ഇന്നലെ തന്നെ ഇവിടെ ക്ഷണിക്കണമെന്നും മഹനോടു പറഞ്ഞിരുന്നു. ഇതുവരെ നിങ്ങളെ കാണായ്കയാല്‍ ഇപ്പോള്‍ മഹാനെ വിളിച്ചു ഞാന്‍ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ഇവിടെ പറയാന്‍ അന്ധാളിച്ചുപോയെന്ന് അയാള്‍ പറഞ്ഞു. എന്നാല്‍ കാര്യം തെറ്റിയല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ പരിഭ്രമിച്ചു വരികയായിരുന്നു. ഈ സമയത്തു വല്ലവരെയും പറഞ്ഞയച്ചാല്‍ നിങ്ങള്‍ അമാന്തിച്ചെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഞാന്‍തന്നെ ഓടിവന്നത്. അതിനാല്‍ നമുക്കു വേഗത്തില്‍ പോകാം. അവിടെ എല്ലാം കാലമായിരിക്കുന്നു. ഇലവയ്ക്കാന്‍ ഇനി നമ്മള്‍ ചെല്ലാത്ത താമസമേ ഉള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ചാര്‍ച്ചക്കാരന്റെ ഈ ക്ഷണം സ്വീകരിക്കാതിരിക്കുന്നതു ലൗകികത്തിനു പോരാത്തതാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പൂരിമാര്‍ രണ്ടുപേരും അദ്ദേഹത്തോടുകൂടി സദ്യയ്ക്കു പോയി. ഈ വെച്ചുണ്ടാക്കിയ ചോറു വൈകുന്നേരത്തേക്കിരുന്നാല്‍ ആറിത്തണുത്തു പോകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു അന്തര്‍ജനം ആ രണ്ടു പന്തിരുനാഴിയും തനിക്കു പതിവുള്ള മുന്നാഴിയും കൂടി ഊണുകഴിക്കുകയും ചെയ്തു. സന്ധ്യ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ പതിവുപോലെ അത്താഴത്തിനു വന്നിരുന്നു. അത്താഴത്തിന് ആറിത്തണുത്ത ചോറായിരിക്കുമെന്നാണ് അവര്‍ കരുതിയിരുന്നത്. എന്നാല്‍ നല്ല ചൂടുള്ള ചോറാണ് അവിടെ വിളമ്പിയിരുന്നത്. അതു കണ്ടിട്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി “കാലത്തെ ചോറ് എന്തു ചെയ്തു” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം “അത് ആറിത്തണുത്തു ചീത്തയാകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനുണ്ടു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കെട്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി “അതുവ്വോ? എന്നാല്‍ നല്ല ശിക്ഷയായി. ഒട്ടും തരക്കേടില്ല. നാളെമുതല്‍ ഓരോ പന്തിരുനാഴി കൂടി വെച്ചോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. പിറ്റേ ദിവസം മുതല്‍ രണ്ടുനേരവും മുമ്മൂന്നു പന്തിരുനാഴി പതിവാക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കെ ഒരു ദിവസം ഈ നമ്പൂരിമാര്‍ക്ക് ഒരിടത്ത് ഒരു സദ്യയ്ക്കു ചെല്ലുന്നതിനു ക്ഷണം വന്നു. സദ്യയ്ക്കു പോകാറായപ്പോള്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി അവിടെ നാലുകെട്ടിന്റെ നടുമുറ്റത്തു കിടന്നിരുന്ന ആട്ടുകല്ലെടുത്ത് അങ്കണത്തിന്റെ ഉത്തരത്തിന്‍മേല്‍ വെച്ചിട്ടാണു പോയത്. അന്നു കറുത്തവാവായിരുന്നു. വാവിന്‍നാള്‍ അവിടെ ആര്‍ക്കും അത്താഴം പതിവില്ല. എല്ലാവര്‍ക്കും വൈകുന്നേരം പലഹാരമാണ് പതിവ്. പലഹാരത്തിന് അരിയുടെ കണക്കു പഴയതുപോലെതന്നെ. മൂന്നു പേര്‍ക്കും കൂടി മുപ്പത്താറേമുക്കാലിടങ്ങഴിയരി ആ അന്തര്‍ജനം തന്നെയാണ് ആ ആട്ടുകല്ലിലരച്ചു പലഹാരമുണ്ടാക്കുക പതിവ്. ആ ആട്ടു കല്ലില്‍ പന്ത്രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി അരിയിട്ടരയ്ക്കായിരുന്നുവെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അതിന്റെ വലിപ്പം ഏകദേശം ഊഹിക്കാമല്ലോ. ആ കല്ലെടുത്തുത്തരത്തിന്മേല്‍ വെച്ചാല്‍ അന്തര്‍ജനം എന്തുചെയ്യുമെന്നറിയാമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മൂസ്സാമ്പൂരി തന്റെ ധര്‍മപത്നിയുടെ ബലം പരീക്ഷിക്കാനാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തത്. അരി അരയ്ക്കാറായപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം പതിവുപോലെ അരിയും കൊണ്ടു നടുമുറ്റത്തു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ ആട്ടുകല്ല് അവിടെക്കാണായ്കയാല്‍ അവര്‍ “ഇതാരുകൊണ്ടുപോയി?” എന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെയൊക്കെ നോക്കിത്തുടങ്ങി. അങ്ങനെ നോക്കിച്ചെന്നപ്പോള്‍ കല്ല് ഉത്തരത്തിലിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. “ഇതെടുത്തിവിടെ വെച്ചതാരാണ്? മറ്റാരുമായിരിക്കില്ല. അവരില്‍ ജ്യേഷ്ഠനോ അനുജനോ ആയിരിക്കണം. എന്തിനാണാവോ? എന്തിനെങ്കിലുമാവട്ടെ. അരി അരയ്ക്കാതിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് ആ അന്തര്‍ജനം ആ ആട്ടുകല്ലെടുത്തു താഴെവെച്ച് അരിയരയക്കുകയും യഥാപൂര്‍വം മുകളില്‍ വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിമാര്‍ സന്ധ്യാവന്ദനാദികള്‍ കഴിഞ്ഞു വന്നപ്പോള്‍ പലഹാരം വിളമ്പിയിരിക്കുന്നതു കണ്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി “ഇന്നരിയരച്ചതെങ്ങനെയാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം “ആട്ടുകല്ലെടുത്തു തന്നെയാണ്. അത് അവിടെത്തന്നെ വെച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ പോരേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഇതു കേട്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി “എന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറയുകയും തന്റെ സഹധര്‍മമിണി തനിക്കനുരൂപതന്നെ എന്നു വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ പാതായിക്കരയില്ലത്തു കോഴിക്കോട്ടുകാരന്‍ ഒരു നമ്പൂരി വന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം വലിയ ശക്തിമാനും അഭ്യാസിയുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തെപ്പോലെ ശക്തിയുണ്ടായിട്ടു ഭൂലോകത്തിലാരുമില്ലെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെയും ആ നാട്ടു(കോഴിക്കോട്ടു)കാരുടെയും വിശ്വാസം. അദ്ദേഹം ദിവസംപ്രതി രണ്ടുനേരവും നാലിടങ്ങഴിയരിയുടെ ചോറുവീതമുണ്ണുമായിരുന്നു. പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാരുടെ സ്ഥിതി വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതിലത്ഭുതപ്പെടാനൊന്നുമില്ലെങ്കിലും ഇതു സാധാരണമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹവും ആ നാട്ടുകാരും അപ്രകാരം വിശ്വസിച്ചിരുന്നത് ഒരു തെറ്റായി വിചാരിക്കാനില്ല. ഈ നമ്പൂരി പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാരെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ട് അവരുടെ ബലമൊന്നു പരീക്ഷിച്ചറിയണമെന്നും നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ അവരെ ജയിക്കണമെന്നും വിചാരിച്ചാണ് വന്നത്. അദ്ദേഹം വന്ന സമയം പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാര്‍ ഇല്ലത്തുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവര്‍ എവിടെയോ ഒരു സദ്യയ്ക്കു പോയിരിക്കുകയാണെന്നും വൈകുന്നേരം മടങ്ങിവരുമെന്നുമറിയുകയാല്‍ കോഴിക്കോട്ടുകാരന്‍ നമ്പൂരി, താന്‍ ആ നമ്പൂരിമാരെക്കാണാനായിട്ടാണ് വന്നിരിക്കുന്നതെന്നും അവര്‍ വന്നു കണ്ടല്ലാതെ പോകുന്നില്ലെന്നും തനിക്കു ഭക്ഷണം കഴിക്കണമെന്നും തനിക്ക് ഒരു നേരത്തേക്കു നാലിടങ്ങഴിയരിയുടെ ചോറാണ് പതിവെന്നും വൃ‌ഷലി മുഖാന്തരം അറിയിച്ചു. “ആട്ടെ, അതിനു വിരോധമില്ല. കുളി കഴിഞ്ഞു വരുമ്പോള്‍ ചോറു കൊടുക്കാം” എന്ന് അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ മറുപടി കെട്ടു നമ്പൂരി കുളിക്കാന്‍ പോയി. അദ്ദേഹം കുളിയും തേവാരവുമൊക്കെ കഴിഞ്ഞു വന്നപ്പോള്‍ നാലുകെട്ടില്‍ നാലിടങ്ങഴിയരിയുടെ ചോറുവിളമ്പി, ഒരു കിണ്ടി വെള്ളവും ഒരു പലകയും പൊളിക്കാത്ത നാലു നാളികേരവും അതിനടുക്കല്‍ വെച്ചു വടക്കനിയിലേക്കു കടന്നു. നാലുകെട്ടിലേക്കുളള വാതില്‍ ചാരിക്കൊണ്ട് “ഇനികടന്നിരുന്നോളാന്‍ പറ” എന്നു വൃ‌ഷലിയോടെന്ന ഭാവത്തില്‍ പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ടു കോഴിക്കോട്ടുകാരന്‍ നമ്പൂരി നാലുകെട്ടില്‍ കടന്ന് ഉണ്ണാനിരുന്നു. അവിടെകൂട്ടാനും മോരുമൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹം “കൂട്ടാനും മോരുമൊന്നുമില്ലായിരിക്കുമോ?” എന്ന് ആരോടുമല്ലാത്ത വിധത്തില്‍ ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി അന്തര്‍ജനം “ഇവിടെ അതൊന്നും പതിവില്ല. ഇവിടെ എല്ലാവരും തേങ്ങാപ്പാല്‍ കൂട്ടിയാണ് ഈണു കഴിക്കുക പതിവ്. നാളികേരം അവിടെ വെച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് പറഞ്ഞേക്ക്” എന്നു വൃ‌ഷലിയോടായിട്ടെന്നവിധത്തില്‍ പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു നമ്പൂരി “നാളികേരം പിഴിയാതെ പാലുകൂട്ടിയുണ്ണുന്നത്?” എന്ന് ആത്മഗതംപോലെ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം വടക്കിനിയുടെ വാതില്‍ സ്വല്പം തുറന്ന് ഒരു പാത്രവുമെടുത്തു നാലുകെട്ടിലേക്ക് വെച്ചിട്ടു വേറെ നാലു നാളികേരവുമെടുത്തു കൊണ്ടുവന്നു രണ്ടു കയ്യിലും ഓരോന്നു വാതില്‍പ്പിറകിനു മറഞ്ഞുനിന്നുകൊണ്ടു കൈനീട്ടി രണ്ടു പ്രാവശ്യമായി ആ പാത്രത്തിലേക്കു മാമ്പഴം പിഴിയുന്നതുപോലെ പിഴിഞ്ഞുകൊടുത്തു. അതു കണ്ടു കോഴിക്കോട്ടുകാരന്‍ നമ്പൂരിക്കു വളരെ വിസ്മയവും ഭയവും ഉണ്ടായി. പൊളിക്കാത്ത തേങ്ങായെടുത്ത് ഈ അന്തര്‍ജനം പിഴിഞ്ഞിട്ട് അതിന്റെ ചിരട്ടയും ചകിരിയും പഞ്ഞി പൊലെയാവുകയും പാല്‍ മുഴുവന്‍ പുറത്തുവരികയും ചെയ്തു. ഈ സ്ഥിതിക്ക് ആ നമ്പൂരിമാര്‍ എത്രമാത്രം ശക്തന്മാരായിരിക്കും. ഞാനവരെ ജയിക്കാന്‍ ശക്തനല്ല. തീര്‍ച്ചതന്നെ. ക്ഷണത്തില്‍ ഇവിടെനിന്നു പോകണം. അതാണ് നല്ലത് എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ഒരുവിധം ഊണുകഴിച്ചുവെന്നു വരുത്തി, അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാരുടെ ഇല്ലത്തിന് സമീപം ഒരു ക്ഷേത്രം ഉണ്ട്. അവിടെ നമ്പൂരിമാര്‍ എല്ലാ ദിവസവും രാവിലെ ചെന്നു തൊഴുതു പോരുക പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവിന്‍ പ്രകാരം മൂസ്സാമ്പൂരി നേരത്തെ കുളിച്ചു തേവാരവും കഴിഞ്ഞു തൊഴാന്‍ പോയി. പാതായിക്കരയില്ലത്തുനിന്നിറങ്ങിയാല്‍ അമ്പലത്തില്‍ ചെല്ലുന്നതിനിടയ്ക്കു കുറേയിട ഒരിടവഴിയാണ്. ഇളയ നമ്പൂരി ആ ഇടവഴിയിലെത്തിയപ്പോള്‍ ആ വഴിയില്‍ക്കൂടി ഒരു വലിയ ആന വരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അന്നു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവമായിരുന്നതിനാല്‍ ശീവേലി കഴിഞ്ഞ് അതിനെ തളയ്ക്കാന്‍ കൊണ്ടുപോവുകയായിരുന്നു. ആ ആനയുടെ പിന്നാലെയായിട്ടു മൂസ്സാമ്പൂരിയും വരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും വഴിയുടെ വിസ്താരക്കുറവും ആനയുടെ ദേഹപുഷ്ടിയും നിമിത്തം നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു പരസ്പരം കാണാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആനയുടെ മുന്‍വശത്ത് അനുജനെത്തീട്ടുണ്ടെന്നു ജ്യേഷ്ഠനും പിന്‍വശത്തു ജ്യേഷ്ഠനെത്തീട്ടുണ്ടെന്ന് അനുജനും അറിഞ്ഞില്ല. പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാര്‍ എവിടെപ്പോകുമ്പോഴും ആരുവന്നാലും വഴിമാറിക്കൊടുക്കുക പതിവില്ല. ആനയെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുപോകുവാന്‍ തക്കവണ്ണം വഴിക്കു വിസ്താരമില്ല. “പിന്നോക്കം നടത്തിക്കൊണ്ടുപോ” എന്ന് ആനക്കാരനോട് പറഞ്ഞു കൊണ്ട് അനുജന്‍ നമ്പൂരി ആനയുടെ മസ്തകത്തില്‍പ്പിടിച്ചു പുറകോട്ടു തള്ളി. അപ്പോള്‍ ആന പുറകോട്ടു മാറി. അതുകണ്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി “മുമ്പോട്ടു കൊണ്ടുപോ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആനയുടെ പിന്‍വശത്തു പിടിച്ചു മുമ്പോട്ടു തള്ളി. അനുജന്‍നമ്പൂരി മുന്‍വശത്തു തള്ളിപ്പിടിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി തള്ളീട്ട് ആന മുമ്പോട്ടു പൊയില്ല. അപ്പോള്‍ സംശയം തോന്നുകയാല്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി “മുന്‍വശത്താരാണ് അനുജനുണ്ടോ?” ഇളയനമ്പൂരി “ഉണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി “എന്നാല്‍ പിടിച്ചോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു ശക്തിയോടുകൂടി മുമ്പോട്ടു തള്ളിപ്പിടിച്ചു. അനുജന്‍നമ്പൂരി പിറകോട്ടും തള്ളിപ്പിടിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആന ആകപ്പാടെ ഒന്നു ഞെരിഞ്ഞു. ആ സമയം അവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരുപോലെ ഞെക്കിപ്പിടിച്ച് ആ ആനയെ മേല്പോട്ടു പൊക്കി ഒരുവശത്തുള്ള കയ്യാലയുടെ മുകളില്‍ക്കൂടി കയ്യാലപ്പുറത്തേക്കു മറിച്ചിട്ടിട്ടു രണ്ടുപേരും അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും കടന്നുപോകുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ പാതായിക്കര നമ്പൂരിമാരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ വളരെയുണ്ട്. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടുതന്നെ അവരുടെ ശക്തി എത്രമാത്രമാണെന്നുള്ളത് ഊഹിക്കാവുന്നതാകയാല്‍ അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 28
കാരാട്ടുനമ്പൂരി

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു ദിവസം രാവിലെ തൃശ്ശൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ വേദാദ്ധ്യായനം ചെയ്തു താമസിച്ചിരുന്ന ഉണ്ണിനമ്പൂരിമാരോടുകൂടി വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂരി വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ തൊഴാന്‍ ചെന്ന സമയം നടയില്‍ തൂക്കിയിരുന്ന ഒരു വലിയ മണിയില്‍ ഏറ്റവും ഭയങ്കരമായ ഒരു സര്‍പ്പം ചുറ്റിപ്പിണഞ്ഞിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂരി മുതലായവരെല്ലാം ഭയപ്പെട്ടു പിന്‍മാറി. അതുകണ്ട് അമ്പലത്തില്‍ ജപിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന കാരാട്ടുനമ്പൂരി കാരണം ചോദിക്കുകയും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂരി വിവരം അദ്ദേഹത്തെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കാരാട്ടുനമ്പൂരി വലിയ വി‌ഷവൈദ്യനായിരുന്നതിനാല്‍ “അത്ര ഉള്ളോ? അതിനു സാമാധാനമുണ്ടാക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് എണീറ്റു നടയിലേക്കു ചെന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു സര്‍പ്പത്തെ ബന്ധിച്ചിട്ടു അതിന്റെ വാലിന്‍മേല്‍ പിടിച്ചു വലിച്ചു. അപ്പോള്‍ വാല്‍ വളരെ നീളത്തില്‍ കണ്ടു. നമ്പൂരി ആ സര്‍പ്പത്തെ ആ മണിയിന്‍മേല്‍ രണ്ടു മൂന്നു കൂടി ചുറ്റി. എന്നിട്ടും വാലിന്റെ നീളം കുറയാതെ കൂടിക്കൂടി വന്നു. നമ്പൂരി സര്‍പ്പത്തിന്റെ വാലിന്‍മേല്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ടു ശ്രീകോവിലിനു മൂന്നു ചുറ്റായി പ്രദക്ഷിണം വെച്ചു. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പം നീണ്ടു ശ്രീകോവിലിനു മൂന്നു ചുറ്റായി എങ്കിലും മണിയിന്‍മേല്‍ ചുറ്റിയിരുന്ന ആറു ചുറ്റും വിട്ടില്ല. ഇതിന് എത്ര നീളമുണ്ടെന്നറിയണം എന്നു നിശ്ചയിച്ചു കൊണ്ടു നമ്പൂരി സര്‍പ്പത്തിന്റെ വാലിന്‍മേല്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ട് അമ്പലത്തിന്റെ മുറ്റത്തിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പം അത്രയും നീണ്ടു. നമ്പൂരി വീണ്ടും അമ്പലത്തിനാകപ്പാടെ മൂന്നു വലത്തുവെച്ചു. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പത്തിന്റെ ദേഹം അമ്പലത്തിനു മൂന്നു ചുറ്റായി. എങ്കിലും മണിയിലുണ്ടായിരുന്ന ചുറ്റു വിടുകയോ അതിന്റെ നീളം അവസാനിക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. നമ്പൂരിയുടെ മനസ്സില്‍ കുറച്ചു ഭയം ജനിച്ചു. ഈ സര്‍പ്പം സാമാന്യക്കാരനല്ലെന്നും അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. ഉടന്‍ വാലിന്മേല്‍നിന്നു വിട്ടിട്ട് അദ്ദേഹം ഓടി വടക്കേ ചിറയില്‍ ചെന്നുചാടി. അവിടെ വെള്ളത്തില്‍ കിടന്നുകൊണ്ട് ഗരുഡനെ ധ്യാനിച്ച് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു തുടങ്ങി. ആ സമയം വടക്കുംനാഥ ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്ന് “കാരാടിനോടു മത്സരിക്കേണ്ട വാസുകീ! ഇങ്ങോട്ടു പോരൂ, അതാണു നല്ലത്” എന്നൊരശരീരിവാക്കു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. ഉടനെ ആ സര്‍പ്പത്തെ കാണാതാവുകയും ചെയ്തു. ഈ അശരീരിവാക്കു ഭഗവാന്റെ തന്നെയായിരുന്നുവെന്നും ആ സര്‍പ്പം സാക്ഷാല്‍ വാസുകി തന്നെയായിരുന്നുവെന്നുമുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

നമ്പൂരി വെള്ളത്തില്‍നിന്നു പൊങ്ങി കരയ്ക്കു കയറിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുരോഭാഗത്തു സാക്ഷാല്‍ ഗരുഡന്‍ ആവിര്‍ഭവിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും സര്‍പ്പം അന്തര്‍ദ്ധാനംചെയ്തുകളഞ്ഞതിനാല്‍ നമ്പൂരി ഗരുഡനെ വന്ദിച്ചു മടക്കിയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കാരാട്ടുനമ്പൂരി കുറച്ചുകൂടി വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തേക്കാള്‍ പഠിത്തമുള്ളവരായി കേരളത്തില്‍ ആരെയും കണ്ടുകിട്ടായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹം പരദേശക്കു കടന്നു. ബദര്യാശ്രമത്തുവെച്ച് അദ്ദേഹം വി‌ഷവൈദ്യത്തില്‍ അതിനിപുണനായ ഒരു സന്യാസിയെ കണ്ടു. തനിക്കു വി‌ഷവൈദ്യം കുറച്ചുകൂടി പഠിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുള്ള വിവരം അദ്ദേഹം ആ സന്യാസിയെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. “അങ്ങേക്കു വി‌ഷവൈദ്യത്തിലെന്തെല്ലൊമറിയാം” എന്നു സന്യാസി ചോദിച്ചു. “സര്‍പ്പങ്ങളുടെയെല്ലാം വി‌ഷമിറക്കാനറിയാം” എന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞു. “അതുവ്വോ?” എന്നു പറഞ്ഞു സന്യാസി നമ്പൂരിയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെട്ടു. അഞ്ചാറു ദിവസംകൊണ്ട് അവര്‍ വലിയ വനത്തിലെത്തി. സന്യാസി നമ്പൂരിയെയും കൊണ്ട് അവിടെ ഒരു വലിയ മരത്തിന്റെ മുകളില്‍ കയറി. നമ്പൂരിയെ സന്യാസി ആ മരത്തോടു കൂട്ടിവെച്ചു മുറുക്കെ കെട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു മരുന്നെടുത്തു കിഴക്കോട്ടു കാണിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ വനത്തില്‍ കിഴക്കുഭാഗത്തുണ്ടായിരുന്ന മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളുമെല്ലാം പടിഞ്ഞാട്ടു പാഞ്ഞു തുടങ്ങി. കരി, കരടികള്‍, കടുവാ പുലി, സിംഹം മുതലായ മൃഗങ്ങളുടെ ഓട്ടം കണ്ട് നമ്പൂരി വളരെ പരിഭ്രമിച്ചു. അങ്ങനെ ഇരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു സര്‍പ്പത്തിന്റെ വരവായി. ആ സര്‍പ്പം ഒരു വലിയ കാട്ടാനയെ കൊത്തിയെടുത്തു ഫണം ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടാണ് വന്നത്. ആ സര്‍പ്പം ഒരു പെരുമ്പാമ്പ് ഒരു ചെറുതവളയെയെന്നപോലെ നി‌ഷ്പ്രയാസമായിട്ടാണ് ആ വലിയ കൊലകൊമ്പനെ കൊത്തിയെടുത്തിരുന്നത് എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ആ സര്‍പ്പത്തിന്റെ വലിപ്പവും ഭയങ്കരത്വവും എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു പ്രത്യേകം വിവരിക്കണമെന്നില്ലല്ലോ. ആ സര്‍പ്പത്തിന്റെ ഫൂല്‍ക്കാരത്തില്‍നിന്നു പുറപ്പെടുന്ന വി‌ഷജ്വാല തട്ടി സമീപത്തുള്ള കാടുകളും മരങ്ങളുമെല്ലാം കരിയുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ ആ സര്‍പ്പത്തിന്റെ വരവുകണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി മൂര്‍ച്ഛിച്ചു പോയി. മരത്തിന്‍മേല്‍കൂട്ടിവെച്ചു മുറുക്കികെട്ടിയിരുന്നതിനാല്‍ താഴെ വീണില്ല എന്നേ ഉള്ളൂ. സന്യാസി ഉടനെ മരുന്നെടുത്തു പടിഞ്ഞാറോട്ടു കാണിച്ചു. പടിഞ്ഞാട്ടുപോയ പക്ഷിമൃഗാദികളെല്ലാം തല്‍ക്ഷണം കിഴക്കോട്ടും പോയി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ആ സര്‍പ്പവും തിരികെ മടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിക്കു ബോധം വീണു. സന്യാസി “സര്‍പ്പങ്ങളുടെ എല്ലാം വി‌ഷമിറക്കാമെന്ന് അങ്ങ് പറഞ്ഞിരുന്നുവല്ലോ. ഇങ്ങനെയുള്ള സര്‍പ്പങ്ങളുടെ വി‌ഷമിറക്കാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അയ്യോ! ഇതിനു ഞാന്‍ ശക്തനല്ല. ഇത്ര ഭയങ്കരങ്ങളായ സര്‍പ്പങ്ങളുണ്ടെന്നുതന്നെ ഞാന്‍ ധരിച്ചിരുന്നില്ല” എന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞു. പിന്നെ രണ്ടുപേരും മരത്തിന്‍മേല്‍ നിന്ന് താഴെ ഇറങ്ങി. ബദര്യാശ്രമത്തുതന്നെ വന്നുചേര്‍ന്നു. അവിടെവെച്ച് ആ സന്യാസി വി‌ഷവൈദ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന മരുന്നുകളും മന്ത്രങ്ങളുമെല്ലാം നമ്പൂരിക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്തു. നമ്പൂരി ആ ഉപദേശങ്ങളെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചു സന്യാസിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം വന്ദിച്ചു യാത്ര പറഞ്ഞു. തിരിയെ പോരുകയും ചെയ്തു.

സ്വദേശത്തു വന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം കാരാട്ടുനമ്പൂരി വി‌ഷവൈദ്യത്തില്‍ പൂര്‍വധികം പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്നു. വി‌ഷവൈദ്യം സംബന്ധിച്ച് അദ്ദേഹം അനേകം അത്ഭുതകര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്യുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശി‌ഷ്യത്വം സമ്പാദിച്ച് അനേകം പേര്‍ ഈ വി‌ഷയത്തില്‍ യോഗ്യന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 29
വിഡ്ഢി! കൂശ്മാണ്ഡം

പണ്ട് കാരാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ ശി‌ഷ്യനായി കോഴിക്കോട്ട് ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധനായ ഒരു വി‌ഷവൈദ്യനുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വി‌ഷമിറക്കാനായി ഒരു സ്ഥലത്തും പോവുക പതിവില്ല. വി‌ഷഭയമുണ്ടാകുന്നവരെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടു വന്നു വി‌ഷമിറക്കിച്ചു കൊണ്ടുപോവുകയാണു പതിവ്. അദ്ദേഹം അതിനായിട്ടു യാതൊന്നും വാങ്ങുകയും പതിവില്ല. എങ്കിലും ജനങ്ങള്‍ മറ്റു വല്ല കാരണവും പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തിന് ധാരാളം പണം കൊടുത്തുവന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം കാലക്രമേണ വലിയ ധനവാനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കാനായിട്ടും വളരെ ആളുകള്‍ ചെന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം അദ്ദേഹം ഓരോ ദിവ്യമന്ത്രങ്ങള്‍ ഉപദേശിച്ചയയ്ക്കുകയാണ് പതിവ്.

ആ വി‌ഷവൈദ്യന്‍ താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തിന്റെ തെക്കേതായി ഒരു വീടുണ്ടായിരുന്നു. അവിടെ കൊച്ചുരാമന്‍ എന്നു പേരുള്ള ബാലനുണ്ടായിരുന്നു. ആ വീട്ടുകാര്‍ കാലക്ഷേപത്തിനു യാതൊരു മാര്‍ഗവു മില്ലാതെ വളരെ ക ഷ്ടപ്പെട്ടാണ് നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചുവന്നിരുന്നത്. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ദാരിദ്രദുഃഖം സഹിക്കവയ്യാതായിട്ടു തനിക്കും വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കണമെന്ന് കൊച്ചുരാമന്‍ നിശ്ചയിച്ചു. അവന്‍ അക്ഷരജ്ഞാനംപോലുമില്ലാത്ത ഒരു വിഡ്ഢിയായിരുന്നു. ആ കൊച്ചുരാമന്‍ ഒരു ദിവസം ആ വൈദ്യന്റെ ശി‌ഷ്യന്‍മാരെ കണ്ടു വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കുന്നത് എങ്ങനെയെല്ലാമാണെന്ന് ചോദിച്ചു. അതിനവര്‍ വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കണമെന്ന് ആഗ്രഹമുള്ളവര്‍ ഗുരുവിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു തങ്ങളെക്കൂടെ വി‌ഷവൈദ്യം പഠിപ്പിക്കണമെന്നു പറയണം. യഥാശക്തി വല്ലതുമൊരു ദക്ഷിണയും ചെയ്യണം. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹം ഒരു മന്ത്രം ഉപദേശിച്ചു തരും. ആ മന്ത്രം ഭക്തിയോടുകൂടി അക്ഷരലക്ഷം ഉരുക്കഴിക്കണം. പിന്നെ ആ മന്ത്രം കൊണ്ടു വെള്ളമോതിയൊഴിക്കുകയോ ഭസ്മം ജപിച്ചിടുകയോ എന്തെങ്കിലും ചെയ്താല്‍ വി‌ഷമിറങ്ങും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്, എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ കൊച്ചുരാമന് വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. ഇതിനു പ്രയാസമൊന്നുമില്ലല്ലോ. എങ്കിലും തല്‍ക്കാലമൊരു ദക്ഷിണചെയ്യുന്നതിനു കൈവശമൊന്നുമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ അവനു വളരെ വി‌ഷാദമുണ്ടായി. അവരുടെ പുരപ്പുറത്ത് ഒരു കമ്പളം കയറിപ്പടര്‍ന്നു കിടപ്പുണ്ടായിരുന്നു. അതിന്‍മേലഞ്ചാറു കായുമുണ്ടായിരുന്നു. തല്‍ക്കാലം ഗുരുവിന് ഇതുകൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അവന്‍ അന്നുതന്നെ അതെല്ലാം പറിച്ചു കെട്ടിവെച്ചു. പിറ്റേദിവസം ശി‌ഷ്യരും മറ്റും വന്നു കൂടുന്നതിനു മുമ്പ് ഉപദേശം വാങ്ങണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു കൊച്ചുരാമന്‍ വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു കുമ്പളങ്ങാച്ചുമടുമെടുത്തു വൈദ്യന്റെ ഗൃഹത്തിലെത്തി. വൈദ്യന്‍ ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു പുറത്തു വന്നപ്പോള്‍ കൊച്ചുരാമന്‍ കുമ്പളങ്ങച്ചുമടു വൈദ്യന്റെ മുമ്പില്‍വെച്ചു താണു തൊഴുതു. “നീ എന്തിനാണ് വന്നത്?” എന്നു വൈദ്യര്‍ ചോദിച്ചു. “എന്നെക്കൂടി വി‌ഷവൈദ്യം പഠിപ്പിക്കണമെ”ന്നു കൊച്ചുരാമന്‍ പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വൈദ്യന്‍ “അതിന് വിഡ്ഢി! കുശ്മാണ്ഡം എന്തിനാണ്” എന്നു ചോദിച്ചു. വി‌ഷവൈദ്യം പഠിക്കാനുള്ള ധൃതിയും പരിഭ്രമവുംകൊണ്ട് കൊച്ചുരാമന്‍, വൈദ്യന്‍ പറഞ്ഞതു മുഴുവന്‍ കേട്ടില്ല. “വിഡ്ഢികൂശ്മാണ്ഡം” എന്നു മാത്രമേ അവന്‍ കേട്ടുള്ളു. അത് മന്ത്രമാണെന്നും അതുകൊണ്ട് ഉപദേശം കഴിഞ്ഞുവെന്നും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി അവന്‍ ഉത്തരമൊന്നും മിണ്ടാതെ വൈദ്യനെ ഒന്നുകൂടി തൊഴുതിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. “നേരം വെളുത്തപ്പോഴേ വിഡ്ഢി എന്നു വിളിച്ചതുകൊണ്ട് അവന്‍ മു‌ഷിഞ്ഞുപോയതായിരിക്കും” എന്നാണ് വൈദ്യന്‍ വിചാരിച്ചത്. കൊച്ചുരാമന് ഒരു മു‌ഷിച്ചിലുമുണ്ടായില്ല എന്നു തന്നെയല്ല, മന്ത്രം ക്ഷണത്തില് ഉപദേശിച്ചു കൊടുത്തതിനാല്‍ അവനു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അവന്‍ ഉടനെ വീട്ടിലെത്തി. കുളിച്ചുവന്ന് ഒരു വിളക്കുകൊളുത്തിവെച്ച് അതിന്റെ മുമ്പിലിരുന്നു മന്ത്രം ജപിച്ചുതുടങ്ങി.അങ്ങനെ അക്ഷരലക്ഷം (ഈ മന്ത്രം അഞ്ചക്ഷരമുള്ളതാകയാല്‍ അഞ്ചു ലക്ഷം) ഉരുക്കഴിച്ചു തീര്‍ത്തു. താന്‍ നല്ല വി‌ഷവൈദ്യനായിത്തീര്‍ന്നു എന്നവന്‍ ദൃഡമായി വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു.

സാധാരണ വി‌ഷവൈദ്യന്‍ വി‌ഷമിറക്കാനായി എങ്ങും പോവുക പതിവില്ലല്ലോ. ചെന്നു കടിക്കയില്ലെന്നും ചെന്നു വി‌ഷമിറക്കുകയില്ലെന്നും സര്‍പ്പങ്ങളും വി‌ഷവൈദ്യന്‍മാരും തമ്മില്‍ സത്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നാണല്ലോ പറയുന്നത്. എന്നാല്‍ നമ്മുടെ കൊച്ചുരാമന്‍ അതു കേട്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. എവിടെയെങ്കിലും വി‌ഷഭയമുണ്ടായെന്നു കേട്ടാല്‍ അപ്പോള്‍ കൊച്ചുരാമന്‍ അവിടെയെത്തുകയും മേല്‍പ്പറഞ്ഞ മന്ത്രംകൊണ്ടു വെള്ളമോതിയൊഴുക്കി വി‌ഷമിറക്കുകയും പതിവായി. ആദ്യം കുറച്ചു ദിവസത്തേക്ക് അവന്റെ വി‌ഷവൈദ്യത്തില്‍ ആര്‍ക്കുമത്ര വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ക്രമേണ എല്ലാ വര്‍ക്കും അനുഭവപ്പെട്ടു തുടങ്ങുകയും വിശ്വാസം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുരാമന് വൈദ്യനെന്നുള്ള പേരു സര്‍വ്വത്ര പ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നു. വി‌ഷഭയമുണ്ടാകുന്ന ദിക്കിലെല്ലാം അവനെ ആളുകള്‍ വന്നു വിളിച്ചു കൊണ്ടു പോയിത്തുടങ്ങി. അവന് ആ വി‌ഷയത്തില്‍ ധാരാളം പണം കിട്ടിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. വി‌ഷമിറക്കിയാല്‍ അതിനൊന്നും വാങ്ങരുതെന്നുള്ള പ്രമാണം നമ്മുടെ കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ അത്ര വകവെച്ചിരുന്നില്ല. ഈ വിധത്തില്‍ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവന്റെ ദാരിദ്ര്യം തീരെ തീര്‍ന്നുവെന്നല്ല, അവന്‍ വലിയ സമ്പന്നനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അവന്‍ ഒരു വലിയ വീടു പണിയിക്കുകയും വളരെ നിലവും പുരയിടങ്ങളും വീട്ടില്‍ വേണ്ടുന്ന ഭരണി, പാത്രങ്ങള്‍, ആഭരണങ്ങള്‍ മുതലായവയെല്ലാം സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ കോഴിക്കോട്ട് അന്നു നാടുവാണിരുന്ന സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാനു വി‌ഷഭയമുണ്ടായി. അനേകം വി‌ഷവൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച പണിയെല്ലാം നോക്കീട്ടും വി‌ഷമിറങ്ങിയില്ല. മൂന്നാം ദിവസം തമ്പുരാനെ നിലത്തിറക്കി ശവസംസ്കാരത്തിനു വേണ്ടുന്ന വട്ടങ്ങള്‍ കൂട്ടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴാണ് അവിടെച്ചിലര്‍ക്ക് കൊച്ചുരാമവൈദ്യനെ ഓര്‍മ്മവന്നത്. അയാളെകൂടെ ഒന്നു വരുത്തിക്കണമെന്നു ചിലര്‍ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. “ഇനി ആരെയും കാണിച്ചിട്ടു പ്രയോജനമില്ല. ഇവിടെ കഥ കഴിഞ്ഞു” എന്നു മറ്റു ചിലരും പറഞ്ഞു. ഏതെങ്കിലും ഒടുക്കം അയാളെക്കൂടെ ഒന്നു വരുത്തണമെന്ന് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ഒരു ഡോലി(മേനാവു)യും കൊടുത്തു. ചില ഹരിക്കാരന്മാരോടുകൂടി ആളുകളെ അയച്ചു. അവര്‍ ചെന്നു കൊച്ചുരാമവൈദ്യനെക്കണ്ടു വിവരം പറയുകയും വൈദ്യന്‍ ക്ഷണത്തില്‍ വരികയും ചെയ്തു. വൈദ്യന്‍ വന്നു തമ്പുരാനെക്കണ്ട ഉടനെ കോവിലകത്തു മടപ്പള്ളിക്കാരനായ കുട്ടിപ്പട്ടരെ വിളിച്ചു ക്ഷണത്തില്‍ കുറച്ചു കഞ്ഞിയു ണ്ടാക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് അവിടെകൂടിയിരുന്ന മറ്റു വി‌ഷവൈദ്യന്‍മാരെല്ലാം “അതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അമൃതേത്തു കഴിച്ചിട്ടു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമായല്ലോ വി‌ഷമിറങ്ങുമ്പോള്‍ അവിടേക്കു വളരെ ക്ഷീണവും വിശപ്പുമുണ്ടായിരിക്കും. അപ്പോള്‍ അവിടേക്കു കൊടുക്കാനാണ് കഞ്ഞി” എന്നു കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ മറുപടി പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് എല്ലാവരും പുച്ഛരസത്തോടുകൂടി പുഞ്ചിരിയിട്ടു. തമ്പുരാന്റെ കഥ കഴിഞ്ഞുവെന്നായിരുന്നു അവരുടെ വിശ്വാസം അല്ലെങ്കില്‍ നിലത്തിറക്കുകയില്ലല്ലോ. കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ കുറച്ചുവെള്ളമെടുത്തു “വിഡ്ഢി കൂശ്മാണ്ടന്മം” എന്നു നൂറ്റെട്ടുരു ജപിച്ചു തമ്പുരാന്റെ മുഖത്തു തളിച്ചു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ കണ്ണുതുറന്നു. വൈദ്യന്‍ പിന്നെയും ഒരു പ്രാവശ്യം കൂടി അപ്രകാരം വെളളം ജപിച്ചു തളിച്ചു. തമ്പുരാന്‍ കയ്യും കാലും ഇളക്കിത്തുടങ്ങി. മൂന്നാമതും വൈദ്യന്‍ വെള്ളം തളിച്ചു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ എണീറ്റിരുന്നു കഞ്ഞി കുടിക്കണമെന്നു കല്പിച്ചു. തല്‍ക്ഷണം കഞ്ഞി കൊണ്ടുവരികയും തമ്പുരാന്‍ വയറു നിറച്ചു കഞ്ഞി അമൃതേത്തു കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ സ്വല്പം കഴിഞ്ഞു ക്ഷീണമെല്ലാം മാറിയപ്പോള്‍ “വി‌ഷമിറക്കിയതാരാണ്” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “ഈയിരിക്കുന്ന കൊച്ചുരാമവൈദ്യനാണ്” എന്നു സേവകരിലൊരാള്‍ അറിയിച്ചു. തമ്പുരാന്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു. കൊച്ചുരാമവൈദ്യനു രണ്ടു കൈയ്ക്കും വീരശൃംഖലയും പതിനായിരം പവനും പത്തു കുത്തു പട്ടും സമ്മാനമായി കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും വൈദ്യനെ പല്ലക്കില്‍ കയറ്റിയെടുത്തു വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി അയാളുടെ വീട്ടില്‍ക്കൊണ്ടുന്നൊക്കുന്നതിനു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടുകൊണ്ടു നിന്ന മറ്റുള്ള വൈദ്യന്‍മാര്‍ക്കുണ്ടായ ലജ്ജയും അത്ഭുതവും എത്രമാത്രമാണെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. ആ വൈദ്യന്‍മാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ നമ്മുടെ കൊച്ചുരാമവൈദ്യരുടെ ഗുരുവുമുണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ അയാള്‍ ഇതു തന്റെ ഉപദേശം കൊണ്ടു സാധിച്ചതാണെന്നു വിചാരിച്ചില്ല. “വിഡ്ഢി!” എന്നു വിളിച്ചതു നിമിത്തം ഇയ്യാള്‍ എവിടെയോ പോയി ഈ ദിവ്യത്വം വശമാക്കി വന്നതാണെന്നാണ് അയാള്‍ വിചാരിച്ചത്. കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ ആള്‍ക്കൂട്ടം നിമിത്തം തന്റെ ഗുരുവിനെ അപ്പോള്‍ കണ്ടതുമില്ല. കൊച്ചുരാമവൈദ്യനെ കല്പനപ്രകാരം പല്ലക്കില്‍ കയറ്റിയൈടുത്തു പട്ടാളക്കാര്‍ മുതലായവരുടെ അകമ്പടിയോടും വാദ്യഘോ‌ഷത്തോടുകൂടി വീട്ടിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. പിന്നാലെ അസംഖ്യം ജനങ്ങളും കോവിലകത്തു കൂടിയിരുന്ന വി‌ഷവൈദ്യന്‍മാരും നടന്നു. അങ്ങനെ പോകുമ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ കൊച്ചുരാമ വൈദ്യന്‍ തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ ആ ആള്‍ക്കൂട്ടത്തില്‍ തന്റെ ഗുരുവിനെയും കണ്ടു. ഉടനെ പല്ലക്ക് ഇറക്കിവെയ്ക്കാന്‍ വൈദ്യന്‍ പറയുകയും ചുമട്ടുകാര്‍ ഇറക്കിവെക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ പല്ലക്കില്‍ നിന്ന് ഇറങ്ങി, തനിക്കു കിട്ടിയ സമ്മാനങ്ങളെല്ലാം എടുത്തു ഗുരുവിന്റെ പാദത്തുങ്കല്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു വെച്ചു നമസ്കരിച്ചു. ഇതു കണ്ട് അയാള്‍ അത്ഭുതപ്പെട്ട് ഇതിന്റെ കാരണം ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍ “ഇതെല്ലാം അവിടുത്തെ ഉപദേശവും അനുഗ്രഹവും കൊണ്ടു കിട്ടിയതാണ്. ഇതിനു മുമ്പും എനിക്കു വളരെ പണവും സമ്മാനങ്ങളും അവിടുത്തെ കാരുണ്യം കൊണ്ടു കിട്ടിയിട്ടുണ്ട്. ഇതുവരെ അവിടെ ഒന്നും കൊണ്ടു വന്നുതരാന്‍ സാധിച്ചില്ല. അതിനെക്കുറിച്ച് കൃപകേടുണ്ടാകരുത്. എന്റെ പേരിലുള്ള വീഴ്ചകള്‍ എല്ലാം ക്ഷമിച്ച് ഇതിനെ അവിടുന്നു സ്വീകരിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഗുരു: ഞാന്‍നിങ്ങള്‍ക്ക് ഒന്നും ഉപദേശിച്ചു തന്നിട്ടില്ലല്ലോ. മരിച്ചവരെ ജീവിപ്പിക്കുന്നതായ ഈ വിദ്യ നിങ്ങള്‍ എനിക്കുപദേശിച്ചു തരണമെന്നു ഞാന്‍അപേക്ഷിക്കുന്നു.

കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍: എനിക്കവിടുന്നുപദേശിച്ചുതന്നിട്ടുള്ള മന്ത്രമല്ലാതെ വേറെ യാതൊരു വിദ്യയുമില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ ഇതെല്ലാം സാധിക്കുന്നത്.

ഗുരു: ഏതു മന്ത്രം?

കൊച്ചുരാമവൈദ്യന്‍: (ഗുരുവിന്റെ ചെവിയില്‍ സ്വകാര്യമായിട്ട്) “വിഡ്ഢി കുശ്മാണ്ഡം” എന്ന മന്ത്രം തന്നെ.

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഗുരുവിനു വളരെ അത്ഭുതമുണ്ടാവുകയും ഗുരുത്വവും ഭക്തിയും വിശ്വാസവുംതന്നെയാണ് പ്രധാനമായി വേണ്ടതെന്നും അവയുണ്ടായാല്‍ സകലതും സിദ്ധമാകുമെന്നും ബോധം വരികയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 30
കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാരുടെ ഉത്ഭവം

വന്നേരിദേശക്കാരനും കേവലം നിസ്വനുമായ ഒരു നമ്പൂരി തന്റെ പെണ്‍കിടാങ്ങളെ വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനു നിവൃത്തിയില്ലായ്കയാല്‍ വല്ലവരേയും കണ്ടു യാചിച്ചു കുറെ പണം സമ്പാദിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് സ്വദേശത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹം കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, അമ്പഴപ്പുഴ, തിരുവിതാംകൂര്‍ മുതലായ രാജ്യങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് രാജാക്കന്മാര്‍, പ്രഭുക്കന്മാര്‍ മുതലായവരെക്കണ്ടു സങ്കടം പറഞ്ഞ് അവരില്‍ നിന്നു കിട്ടിയ ഏതാനും പണവുംകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ ഒരു ദിവസം മദ്ധ്യാഹ്നമായ സമയം കിള്ളിക്കുറിശ്ശിമംഗലത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം ഭക്ഷണം കഴിക്കാതെ വഴിനടന്നും വെയിലുകൊണ്ടും വളരെ ക്ഷീണിച്ചാണ് അവിടെയെത്തിയത്. ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്തുചെന്നു നിന്നുകൊണ്ട് “ഇവിടെ ഉച്ചപൂജയും മറ്റും കഴിഞ്ഞുവോ” എന്ന് അദ്ദേഹം വിളിച്ചു ചോദിച്ചു. അതു കേട്ടു ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി പുറത്തുവന്ന് “ഉച്ചപൂജ കഴിഞ്ഞു എങ്കിലും വേഗത്തില്‍ കുളിച്ചുവന്നാല്‍ ഊണു കഴിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഈ നമ്പൂരി കുളക്കടവില്‍ ചെന്ന് അരയില്‍ കെട്ടിയിരുന്ന മടിശ്ശീലയഴിച്ചു കടവില്‍ വെച്ചിട്ട് ഇറങ്ങി ക്ഷണത്തില്‍ കുളിയും ജപവുമെല്ലാം കഴിച്ചു നോക്കിയ സമയം മടിശ്ശീല കണ്ടില്ല. നമ്പൂരിക്കുണ്ടായ വ്യസനം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. ആ പണം കൊണ്ടു രണ്ടുമൂന്നു പെണ്‍കൊടയെങ്കിലും കഴിച്ചുകൂട്ടാമെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചിരുന്നത്. മടിശ്ശീല കാണാതായതിനോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശപ്പും ദാഹവും മാത്രമല്ല, പാതി പ്രാണനും പോയെന്നു തന്നെ പറയാം. അദ്ദേഹം ഓടി അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്ന് അവിടെയെല്ലാവരോടും വിവരം പറഞ്ഞു. അവരാരും കുളക്കടവിലേക്കു ചെല്ലുകതന്നെ ചെയ്തില്ലെന്നു പറഞ്ഞു. ഒടുക്കം അതെങ്ങനെയോ പോയതുതന്നെ. തന്റെ വിധി ഇങ്ങനെയാണ് എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടു നമ്പൂരി ഉണ്ണാന്‍ ചെന്നിരുന്നു. വ്യസനംകൊണ്ട് അദേഹത്തിനു ചോറിറങ്ങുന്നില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും വിശപ്പും ദാഹവും കലശലായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ കുറെ ചോറു വാരിത്തിന്നു കുറെ വെള്ളവും കുടിച്ച് ഒരുവിധം ഊണു കഴിച്ചെന്നു വരുത്തിയെന്നേ പറയാനുള്ളു. വ്യസനവും ക്ഷീണവും നിമിത്തം നടക്കാന്‍ ശക്തനല്ലാതെ അദ്ദേഹം അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെ മുണ്ടും വിരിച്ചു കിടന്നു. വെയിലൊട്ടാറിയപ്പോള്‍, “ഞാനിങ്ങനെ വ്യസനിച്ച് ഇവിടെക്കിടന്നതുകൊണ്ട് എന്തു പ്രയോജനമാണുള്ളത്? “ലിഖിതമപി ലലാടേ പ്രാഝിതും കസ്സമര്‍ഥഃ” എന്നു വിചാരിച്ച് ഒരുവിധം സമാധാനപ്പെട്ടുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നെണീറ്റു പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയും കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ നമ്പൂരി യഥാപൂര്‍വം ദേശസഞ്ചാരത്തിനായി ഇല്ലത്തു നിന്നു പുറപ്പെട്ടു ചില സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം സഞ്ചരിച്ചു ക്രമേണ അദ്ദേഹം കിള്ളിക്കുറിശ്ശിമംഗലത്തുതന്നെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അത് ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരമായിരുന്നു. കുളികഴിഞ്ഞ് അദ്ദേഹം അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്ന് ശാന്തിക്കാരനെക്കണ്ട് തനിക്കുകൂടി അത്താഴം വേണമെന്നു പറഞ്ഞു. ശാന്തിക്കാരന്‍ ഇദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അറിയുകയും മുമ്പുണ്ടായ കഥ ഓര്‍ക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍, “ഓഹോ! അത്താഴം ഇവിടെയാവാം. എനിക്കും ഇവിടെതതന്നെയാണ് അത്താഴം. ഇന്നു മടിശ്ശീല കുളക്കടവില്‍വെച്ചു മറക്കുകയോ മറ്റോ ചെയ്തുവോ? എന്നാല്‍ ചോറധികം വേണ്ടി വരികയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനുത്തരമായി നമ്പൂരി, “ഈ പ്രാവശ്യം അതിനൊന്നും തരമില്ല. ഞാന്‍ഇല്ലത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ട് ഇത്രത്തോളമായേ ഉള്ളു. അധികമൊന്നും സഞ്ചരിക്കാനും ഒട്ടും സമ്പാദിക്കാനും ഇടയായില്ല. മടിശ്ശീലവെച്ചു മറക്കുകയും മറ്റും മടക്കത്തിലാവാമെന്നാണ് വിചാരിക്കുന്നത്” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു.

അത്താഴം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വന്നേരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി “ഇനിയൊന്നു കിടക്കണമല്ലോ, അതെവിടെയാണു വേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അതിനൊക്കെ തരമാക്കാം. നമുക്കിവിടെ ഒരു കിടപ്പിന്റെ വട്ടമൊക്കെയുണ്ട്. അങ്ങോട്ടു പോകാം. അവിടെ സ്ഥലം ധാരാളമുണ്ട്” എന്നു ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി മറുപടി പറയുകയും അവര്‍ രണ്ടുപേരും കൂടി അങ്ങോട്ടു പോവുകയും ചെയ്തു.

കിള്ളിക്കുറിശ്ശിമംഗലത്തു ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി തിരുവിതാംകൂറില്‍ ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കില്‍ കിടങ്ങൂര്‍ ദേശത്തുള്ള ആളായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് അവിടെ “കലക്കത്ത്” എന്നു പ്രസിദ്ധമായ നമ്പ്യാര്‍മഠത്തില്‍ സംബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങോട്ടാണ് അവര്‍ പോയത്. അവിടെച്ചെന്നപ്പോഴേക്കും ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഭാര്യ ഇവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും കാല്‍ കഴുകുന്നതിനുള്ള വെള്ളം കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും നാലുകെട്ടില്‍ ഒരു വിളക്കു കൊണ്ടുവന്നുവെച്ച്, ഒരു പുല്ലുപായ് വിരിച്ചു കൊടുക്കുകയും മുറുക്കാനുള്ള സാമാനങ്ങളെല്ലാം കൊണ്ടു വന്നു തയ്യാറാക്കി വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിമാര്‍ കാല്‍ കഴുകിത്തോര്‍ത്തി, പുല്ലുപായയില്‍ ചെന്നിരുന്നു മുറുക്കി ഓരോ വെടികള്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. അതൊക്കെക്കേട്ടു രസിച്ചുകൊണ്ടു ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഭാര്യയും അടുക്കല്‍ ചെന്നുകൂടി. വന്നേരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി യുടെ പ്രധാനവി‌ഷയം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഷ്ടപ്പാടുകളും മറ്റുമായിരുന്നു. ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂതിരി പറഞ്ഞത് ആ നമ്പ്യാര്‍മഠത്തിലെ സ്ഥിതിയെപ്പറ്റിയും മറ്റുമായിരുന്നു. ആ നമ്പ്യാര്‍മഠത്തില്‍ വളരെക്കാലമായി സ്ത്രീകളല്ലാതെ പുരു‌ഷന്‍മാരാരുമില്ലാതെയിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഒരാണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് വിചാരിച്ച് അവര്‍ വളരെ സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളൊക്കെ നടത്തിയെന്നും ഇപ്പോഴും ഓരോന്നു നടത്തിക്കൊണ്ടാണിരിക്കുന്നതെന്നും എന്നിട്ടും ഫലമൊന്നും കാണിന്നില്ലെന്നും മറ്റും ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ തനിക്കും പുരു‌ഷസന്താനമൊന്നും ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നും നാലഞ്ചുപെണ്‍കിടാങ്ങളാണുണ്ടായിട്ടുളളതെന്നും അവരെ വേളികഴിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാഞ്ഞിട്ടാണ് താനിങ്ങനെ കഷ്ടപ്പെട്ട് അലഞ്ഞു നടക്കുന്നതെന്നും മറ്റും വന്നേരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയും പറഞ്ഞു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ താന്‍ കുളക്കടവില്‍ മടിശ്ശീലവെച്ചു മറന്ന കഥയുംകൂടി അദ്ദേഹം പ്രസ്താവിച്ചു. മടിശ്ശീലയുടെ കാര്യം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഭാര്യ അതിനെപ്പറ്റി ചിലതെല്ലാം ചോദിക്കുകയും വന്നേരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി എല്ലാം വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ അവിടെനിന്നെണീറ്റുപോയി അറ തുറന്ന് ഒരു മടിശ്ശീലയെടുത്തു കൊണ്ടുവന്ന്, “ഇതായിരിക്കുമോ അവിടത്തെ മടിശ്ശീല?” എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ടു വന്നേരിക്കാരന്‍ നമ്പൂരിയുടെ മുമ്പില്‍ വെച്ചു. നമ്പൂരി അതെടുത്തുനോക്കി. “ഇതുതന്നെ. ഞാന്‍കെട്ടിയ കെട്ട് അഴിച്ചിട്ടുകൂടിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു മടിശ്ശീല അഴിച്ചു പണം എണ്ണിനോക്കിയപ്പോള്‍ ശരിയായിരുന്നു. ആ സമയം നമ്പൂരിക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം എത്രമാത്രമാണെന്നു പറണ്ടേതില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം “ഇതെങ്ങനെ കിട്ടി?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ “മുമ്പൊരിക്കല്‍ ഒരു ദിവസം ഉച്ചയ്ക്കു ഞാന്‍ശുദ്ധംമാറിപ്പോവുകയാല്‍ കുളിക്കാനായി കുളക്കടവില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ കുറെ ചാണകം കിടക്കുന്നതു കണ്ടു. കുളി കഴിഞ്ഞു പോന്നപ്പോള്‍ അതുകൂടികൊണ്ടുപോരാമെന്നു വിചാരിച്ചു വാരിയെടുത്തപ്പോള്‍ അതിനിടയില്‍ ഈ മടിശ്ശീല ഇരുന്നിരുന്നു. ഞാനിവിടെക്കൊണ്ടുവന്നു ചാണകമൊക്കെ തുടച്ചുകളഞ്ഞു. മടിശ്ശീല പെട്ടിയില്‍വെച്ചു സൂക്ഷിച്ചു. ആരെങ്കിലും ഉടമസ്ഥന്‍മാരന്വേ‌ഷിച്ചു വന്നാല്‍ കൊടുക്കണമെന്നും വിചാരിച്ചിരുന്നു. ഇതുവരെ ഉടമസ്ഥനെ കണ്ടില്ല. ഇപ്പോള്‍ ഇത് ഇവിടുത്തേതാണെന്നറിയാനിടയായതു വലിയ ഭാഗ്യമായി. ഇത് ഉടമസ്ഥനെ ഏല്പികൊടുക്കാനിടയാകാഞ്ഞിട്ടു ഞാന്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇത്രയും കേട്ടപ്പോള്‍ സംഗതിയൊക്കെ വെളിവായി. നമ്പൂരി കുളിച്ചുജപിച്ചു കൊണ്ടുനിന്ന സമയം അവിടെ ഒരു പശു പുല്ലു തിന്നുകൊണ്ടു നിന്നിരുന്നു. ആ പശു ഈ മടിശ്ശീലയുടെ മുകളില്‍ ചാണകമിട്ടു. അതു നമ്പൂരി കണ്ടില്ല. ചാണകത്തിനടിയില്‍ മടിശ്ശീലയുണ്ടായിരിക്കുമെന്നോ പശു അതിന്റെ മീതെ ചാണകമിട്ടിരിക്കുമെന്നോ അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചുമില്ല. അദ്ദേഹം നോക്കിയത് ചാണകം കിടന്നതിന്റെ അടുക്കലൊക്കെ യായിരുന്നു. ഊണു കഴിക്കാനുള്ള പരിഭ്രമംകൊണ്ടു മടിശ്ശീലവെച്ചത് എവിടെയായിരുന്നുവെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് അത്ര നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഈ സ്ത്രീ കുളിക്കാന്‍ ചെന്നതും ചാണകം വാരിക്കൊണ്ടു പോന്നതും നമ്പൂരി കുളികഴിഞ്ഞ് അമ്പലത്തിലേക്ക് പോയതിന്റെ ശേ‌ഷമായിരുന്നു. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് കാര്യം പറ്റിയതെന്ന് അപ്പോള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും മനസ്സിലായി. ഉടനെ ആ നമ്പൂരി ആ പണത്തില്‍ പകുതി മാറ്റിവെച്ചിട്ട് “ഇതെനിക്കിപ്പോള്‍ വെറുതേ തന്നതുപൊലെയാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ എനിക്കു പകുതി മതി. പകുതി നിനക്കുമിരിക്കട്ടെ” എന്ന് സ്ത്രീയോടു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ “ഞാനിതിലൊരു കാശുപൊലും വാങ്ങുകയില്ല. ഞാനങ്ങനെ ആഗ്രഹിച്ചല്ല ഇതു സൂക്ഷിച്ചുവെച്ചിരുന്നത്. അന്യന്റെ മുതല്‍ വല്ല സ്ഥലത്തുമിരുന്നു കിട്ടിയാല്‍ അതുടമസ്ഥനെ ഏല്പിക്കുക മര്യാദക്കാരുടെ ധര്‍മമാണ്. അതിനു പ്രതിഫലം വാങ്ങുക കേവലം നീചത്വവുമാണ്. എനിക്കു വേണമെങ്കില്‍ പകുതിയല്ല, മുഴുവനും തന്നെ എടുക്കാമായിരുന്നുവല്ലോ. അതു കൊണ്ടു ഞാനവിടുത്തെ സന്തോ‌ഷവും അനുഗ്രഹവും മാത്രമേ ഇതിനു പ്രതിഫലമായി ആഗ്രഹിക്കുന്നുള്ളു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു സന്തു ഷ്ടമാനസനായ ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍ അവിടെനിന്നെണീറ്റു രണ്ടു കയ്യുമുയര്‍ത്തി ആ സ്ത്രീയുടെ ശിരസ്സില്‍ വെച്ചുകൊണ്ട് ആനന്ദാശ്രുക്കളോടുകൂടി സഗല്‍ഗദം “അടുത്തയാണ്ടില്‍ ഈ കാലത്തിനു മുമ്പായി നിനക്ക് അതിയോഗ്യനായ ഒരു പുത്രനുണ്ടാകട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് അനുഗ്രഹിച്ചു. അപ്രകാരം തന്നെ ആ സ്ത്രീ അചിരേണ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും അതികോമളാംഗനായ ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പുത്രനാണ് കലക്കത്തു കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാരെന്നു വിശ്വവിശ്രുതനായ സരസകവികുലാഗ്രസരനായിത്തീര്‍ന്നതെന്നുള്ളത് ഇനി വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 31
വലിയ പരിഷ ശങ്കരനാരായണച്ചാക്യാര്‍

മുന്‍പൊരു കാലത്ത് അമ്പലപ്പുഴ ശങ്കരനാരായണച്ചാക്യാര്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു മഹാനുണ്ടായിരുന്നു. അമ്പലപ്പുഴച്ചാക്യാരെ വലിയ പരി‌ഷച്ചാക്യാരെന്നുകൂടി പറയാറുള്ളതിനാല്‍ ഈ മഹാനെ സാധാരണയായി വലിയ പരി‌ഷ ശങ്കരനാരായണച്ചാക്യാര്‍ എന്നാണ് എല്ലാവരും പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ആ ചാക്യാര്‍ കൊല്ലം 1022-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്തു തിരുവനന്തപുരത്തു ചെല്ലുകയും തിരുമനസ്സിലെ സേവകന്‍മാരില്‍ ഒരാളും ആ തിരുമേനിയില്‍നിന്നു കരീന്ദ്രന്‍ എന്ന വിശേ‌ഷപ്പേരു ലഭിച്ച മഹാനുമായിരുന്ന കിളിമാനൂര്‍ ചെറുണ്ണി കോയിത്തമ്പുരാന്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു മുഖം കാണിക്കുകയും അവിടെ തിരുവമ്പാടി മണ്ഡപത്തില്‍വെച്ചു പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ കൂത്തു നടത്തുന്നതിനു കല്പനയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. കൂത്തു പ്രബന്ധം പറയുകയായിരുന്നു. ചാക്യാരുടെ വാക്കു ¹ കേള്‍ക്കുന്നതിന് ഒരു ദിവസം എഴുന്നള്ളിയിരുന്നു. പിന്നെ എഴുന്നള്ളാതെയിരുന്നപ്പോള്‍ കോയിത്തമ്പുരാന്‍, തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ “ചാക്യാരുടെ കൂത്ത് അവിടെയ്ക്കത്ര രസിച്ചില്ലെന്നുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “എന്നില്ല. ചാക്യാര്‍ ശ്ലോകാര്‍ത്ഥം പിഴയ്ക്കാതെ വിസ്തരിച്ചു പറയുന്നുണ്ടല്ലോ. വാക്കിനു മാധുര്യമില്ലാതത്തിനാല്‍ കേള്‍ക്കാന്‍ സുഖം പോരാ എന്നേ ഉള്ളൂ” എന്നു മറുപടി കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ കൂത്തു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചാക്യാര്‍ക്കു പതിവുള്ള പണം കൊടുക്കാന്‍ കല്പിച്ചതല്ലാതെ സമ്മാനമൊന്നും കല്പിച്ചു കൊടുത്തതുമില്ല. കോയിത്തമ്പുരാനോടു മേല്‍പ്പറഞ്ഞപ്രകാരം കല്പിച്ചത് എങ്ങനെയോ ചാക്യാര്‍ മനസ്സിലാക്കി. അതുകൊണ്ടും സമ്മാനമൊന്നും ലഭിക്കായ്കകൊണ്ടും ചാക്യാര്‍ക്കു വളരെ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. എങ്കിലും ചാക്യാര്‍ നിരുല്‍ത്സാഹിയായി ഭവിക്കാതെ ഈ തിരുമനസ്സിലെ തൃക്കയ്യില്‍നിന്നു സമ്മാനം വാങ്ങുവാന്‍ സാധിക്കുമോ എന്നൊന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് തിരുവനന്തപുരത്തു നിന്നു കന്യാകുമാരിക്കു പോയി. അവിടെ ഒരു സംവല്‍സരഭജനം നടത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം വീണ്ടും തിരുവനന്തപുരത്തു വരികയും കോയിത്തമ്പുരാനെ കാണുകയും കോയിത്തമ്പുരാന്‍ വിവരം തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും അപ്പോഴും പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ കൂത്തു നടത്തുവാന്‍ കല്പനയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. കൂത്തു തുടങ്ങി നാലഞ്ചു ദിവസമായിട്ടും വാക്കു കേള്‍ക്കാന്‍ ഒരു ദിവസവും എഴുന്നള്ളിയില്ല. അതിനാല്‍ ചെറുണ്ണിക്കോയിത്തമ്പുരാന്‍, “എന്താ ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേള്‍ക്കാന്‍ ഇതുവരെ എഴുന്നള്ളിയില്ലല്ലോ. ഒരു ദിവസമെങ്കിലും എഴുന്നള്ളി കേള്‍ക്കേണ്ടതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “കഴിഞ്ഞകൊല്ലം കേട്ടതാണല്ലോ” എന്നു കല്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ കോയിത്തമ്പുരാന്‍ “അതുകൊണ്ടു മതിയായില്ല. കഴിഞ്ഞകൊല്ലം കല്പിച്ചതു ചാക്യാരുടെ വാക്കിനു മാധുര്യമില്ല എന്നാണല്ലോ. ഇക്കൊല്ലം അങ്ങനെയല്ല. വാക്കിന് ഇതിലധികം മാധുര്യമുണ്ടാകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്ത നിലയിലായിട്ടുണ്ട്” എന്നറിയിച്ചു. “എന്നാല്‍ നാളെത്തന്നെ ഒന്നു കേട്ടുകളയാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം എഴുന്നള്ളി ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേട്ടു വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു. ഉടനെ ഒന്നാം തരത്തില രണ്ടു വീരശൃംഘല വരുത്തി കൂത്തു കഴിഞ്ഞയുടനെ ചാക്യാരെ കല്പിച്ചു വിളിപ്പിച്ചു തൃക്കൈകൊണ്ടു തന്നെ രണ്ടു കയ്യിന്മേലിടുവിക്കുകയും “കൂത്തു വളരെ നന്നായി. ഇത്രയും മാധുര്യമുള്ള വാക്കു ചാക്യാന്‍മാര്‍ പറഞ്ഞ് ഇതിനു മുമ്പു കേട്ടിട്ടില്ല. വളരെ സന്തോ‌ഷമായി” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ആദ്യം നിശ്ചയിച്ചതുകൂടാതെ കല്പനപ്രകാരം പിന്നെ നാല്‍പ്പതു ദിവസത്തെ കൂത്തുകൂടിയുണ്ടായി. എല്ലാ ദിവസവും എഴുന്നള്ളി വാക്കു കേള്‍ക്കുകയും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി കല്പിക്കുകയും ഓണപ്പുടവ കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലം മുതല്‍ വലിയ പരി‌ഷ ശങ്കരനാരാണയച്ചാക്യാര്‍ എന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി ഭൂലോകമെല്ലാം നിറഞ്ഞു. “ഇങ്ങനെയൊരു ചാക്യാര്‍ മുമ്പുണ്ടായിട്ടുമില്ല. ഇനി ഉണ്ടാവുകയുമില്ല” എന്നു സകല ജനങ്ങളും ഒരു പോലെ പ്രശംസിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അതു വാസ്തവമായിരുന്നു. വാക്കിന് മാധുര്യാദി ‌ഷള്‍ഗുണങ്ങളുടെ തികച്ചില്‍ ഇതുപോലെയുണ്ടായിട്ട് ഒരു ചാക്യാര്‍ അതിനുമുമ്പും അതില്‍ പിന്നെയുമുണ്ടായിട്ടില്ലെന്നുതന്നെയാണ് കേള്‍വി.

ഇത്രയുമായപ്പോഴേക്കും വിദ്വാന്‍മാര്‍ക്ക് ഉണ്ടാകാത്തവയും ഉണ്ടാകരുതാത്തവയുമായ ചില ദുര്‍ഗുണങ്ങള്‍ ആ ചാക്യാര്‍ക്കുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അവ മറ്റൊന്നുമല്ല. അഹംഭാവം, പരപുച്ഛം, ദുരാഗ്രഹം ഇത്യാദികളാണ്. അതിനാല്‍ സാമാന്യക്കാരു പറഞ്ഞാലും വിളിച്ചാലും അയാള്‍ എങ്ങും പോകാതെയും കൂത്തു കഴിക്കാതെയുമായി. വലിയ രാജാക്കന്‍മാരോ പ്രഭുക്കന്‍മാരോ അല്ലാതെ വല്ലവരും വിളിച്ചാല്‍ വച്ചിടത്തുമൊക്കെപ്പോയി കൂത്തു കഴിക്കുന്നതു കുറച്ചിലാണെന്നാണ് അയാള്‍ക്കു പ്രധാനമായിട്ടുണ്ടായ ഒരു വിചാരം.

ഇങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ മുറജപത്തിനു പോകാനായി വാദ്ധ്യാന്മാര്‍, വൈദികന്മാര്‍, വലിയ വലിയ ആഢ്യന്മാര്‍ മുതലായി അസംഖ്യം ബ്രാഹ്മണശ്രഷ്ഠന്മാര്‍ ഒരു ദിവസം അമ്പലപ്പുഴ വന്നു ചേര്‍ന്നു. ശങ്കരനാരായണച്ചാക്യാരുടെ വാക്കു വളരെ കേമമാണെന്നും മറ്റും ഓരോരുത്തര്‍ സ്തുതിക്കുന്നതല്ലാതെ ആ ചാക്യാരുടെ വാക്ക് അവരാരും കേട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അമ്പലപ്പുഴയെത്തുമ്പോള്‍ അതൊന്നു കേള്‍ക്കണമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടാണ് അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നത്. തോണിയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിയ ഉടനെ ചാക്യാരെക്കണ്ടു കൂത്തിന്റെ കാര്യം ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തിട്ടുവേണം മറ്റുള്ള കാര്യങ്ങളൊക്കെ എന്നു നിശ്ചയിച്ച് ഒട്ടുവളരെ നമ്പൂരിമാര്‍ ചാക്യാരുടെ മഠത്തിലെത്തി. ചാക്യാര്‍ അവരെ യഥോചിതം ആസനസല്‍ക്കാരം ചെയ്തിരുത്തീട്ട് അവര്‍ അവിടെ ചെന്നതിന്റെ കാരണം ചോദിച്ചു. നമ്പൂരിമാര്‍ അവരുടെ ആഗ്രഹത്തെ ചാക്യാരെ അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചാക്യാര്‍ “ഇന്ന് എനിക്കു നല്ല സുഖമില്ലാത്ത ദിവസമാണ് . നാളെയോ മറ്റോ ആവാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

നമ്പൂരിമാര്‍: ചാക്യാര്‍ ഇങ്ങനെ മടി പറയരുത്. ഞങ്ങളിത് ആഗ്രഹിച്ചു തുടങ്ങീട്ടു വളരെ നാളായി. ഏതെങ്കിലും മുറജപത്തിന് ഇങ്ങോട്ടു വരണമല്ലോ. അപ്പോള്‍ ഇതും സാധിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു ഞങ്ങള്‍ ഉറപ്പായി വിശ്വസിച്ചുംകൊണ്ടാണ് വന്നത്. അത് ചാക്യാര്‍ സാധിപ്പിക്കണം.അല്ലെങ്കില്‍ ഞങ്ങള്‍ക്ക് വളരെ വ്യസനവും ഇച്ഛാഭംഗവുമുണ്ടാകും. ഞങ്ങള്‍ക്കു ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒരു നേരത്തിലധികം താമസിക്കാവുന്നതല്ല. ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേള്‍ക്കാനുള്ള ആഗ്രഹാധിക്യംകൊണ്ടാണ് അത്താഴത്തിനുകൂടി ഇവിടെ താമസിക്കാമെന്നു വച്ചത്. അത്താഴം കഴിഞ്ഞാലുടനെ പോകാതെയിരിക്കാന്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു നിവൃത്തിയില്ല.

ചാക്യാര്‍: ഇന്ന് എങ്ങനെയായാലും സാധിക്കയില്ല. നാളെയാണെങ്കില്‍ വല്ലതുമാവട്ടെ. പ്രയാസമായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. എനിക്കു തീരെ സുഖമില്ല. ഒരു ജലദോ‌ഷച്ഛായയോ ഒച്ചയടപ്പോ ഏതാണ്ടൊക്കെയുണ്ട്.

നമ്പൂരിമാര്‍: അതെന്താക്കെയായാലും കൂത്തിന്നു വേണം. അതിനു ചാക്യാരു യാതൊരു ഒഴികഴിവും പറയരുത്. ഇവിടെ വന്നിട്ടു ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേള്‍ക്കാതെ പോകുന്നതു ഞങ്ങള്‍ക്കു വലിയ സങ്കടമാണ്. പണം എത്ര വേണമെങ്കിലും തരാന്‍ ഞങ്ങള്‍ തയ്യാറാണ്.

ചാക്യാര്‍: പണത്തിന്റെ കാര്യം വിചാരിച്ചിട്ടു മറ്റുമല്ല. എനിക്കിന്നു നിവൃത്തിയില്ലാഞ്ഞിട്ടാണ്.

നമ്പൂരിമാര്‍: അയ്യോ! ചാക്യാരങ്ങനെ പറയരുത്. ഞങ്ങള്‍ പലര്‍കൂടി അപേക്ഷിക്കുന്നതാണ്. വാദ്ധ്യാന്മാരും വൈദികന്മാരും വേറെ പല യോഗ്യന്മാരും വന്നിട്ടുണ്ട്. അവര്‍ക്കൊക്കെ ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേട്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വളരെ മോഹമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ചാക്യാര്‍ ഞങ്ങളുടെ അപേക്ഷയെ ഉപേക്ഷിക്കരുത്.

ചാക്യാര്‍: ഇതൊരു നാശമായിട്ടു തീര്‍ന്നല്ലോ. എന്തു പറഞ്ഞാലും ഒഴിച്ചുപോവുകയില്ലെന്നുവച്ചാലെങ്ങനെയാണ്? ഇന്നെനിക്കു പ്രയാസമാണെന്നു പറഞ്ഞില്ലേ? വല്ലവരും വന്നു പറഞ്ഞുലുടനെ കൂത്തു കഴിക്കാന്‍ ഇവിടെ തയ്യാറില്ല. എന്റെ വാക്കു കേള്‍ക്കണമെന്നുള്ളവര്‍ എന്റെ സൗകര്യംകൂടി നോക്കണം. ഇനി ഇക്കാര്യത്തെപ്പറ്റി എന്നോടൊന്നും പറയേണ്ട. ഞാനതിനു തയ്യാറായില്ല. വേണമെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ മടക്കത്തിലിതിലേ വന്നാല്‍ സകൗര്യമുണ്ടെങ്കില്‍ അന്നാവാം.

ചാക്യാര്‍ ഇപ്രകാരം തീര്‍ച്ചയാക്കി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ശുദ്ധാത്മാക്കളായ ആ ബ്രാഹ്മണശ്രഷ്ഠര്‍ക്കു സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടുള്ള വ്യസനവും ഇച്ഛാഭംഗവും ഉണ്ടായെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അവരെല്ലാവരും വലിയ ആഡ്യന്മാരും ജന്മികളുമായിരുന്നു. അവരെന്തെങ്കിലും ആരോടെങ്കിലും പറഞ്ഞാല്‍ സമ്മതിക്കുകയല്ലാതെ ആരും പതിവില്ല. ഇങ്ങനെ ഒരനുഭവം അവര്‍ക്ക് ഇദംപ്രഥമമായിട്ടായിരുന്നു. ആരോടെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും പറയണമെങ്കില്‍ ആളയച്ചുവരുത്തിപ്പറയുകയല്ലാതെ അവര്‍ മറ്റൊരാളിരിക്കുന്നിടത്തു ചെന്ന് ഒരു കാര്യം പറയുകതന്നെ പതിവില്ല. ചാക്യാരുടെ വാക്കു കേള്‍ക്കാനുള്ള ആഗ്രഹാധിക്യം നിമിത്തം അവര്‍ സ്വാഭിമാനമെല്ലാം വിട്ട് ആ ചാക്യാരുടെ ഇരിപ്പിടത്തുചെന്ന് വളരെ താഴ്മയോടുകൂടി പല വിധത്തില്‍ അപേക്ഷിച്ചിട്ടും അയാള്‍ അതിനെ കൈക്കൊള്ളാതെയിരുന്നതില്‍ അവര്‍ക്കു വളരെ വ്യസനമുണ്ടായത് ഒരത്ഭുതമല്ല. ചാക്യാരുടെ ധിക്കാരവചനം കേട്ടിട്ട് അവര്‍ക്കു വ്യസനം മാത്രമല്ല, കുറേശ്ശെ കോപവുമുണ്ടായി. അവരില്‍ വയോവൃദ്ധനും തപോവൃദ്ധനുമായ ഒരു നമ്പൂരി വ്യസനത്തോടുകൂടി “ഞങ്ങള്‍ ഇങ്ങോട്ടു മടങ്ങിവരുമ്പോളല്ലാതെ തരമാവുകയില്ല അല്ലേ? അതു തീര്‍ച്ചതന്നെയാണോ?” എന്നു വീണ്ടും ചോദിച്ചു. “തീര്‍ച്ചതന്നെ” എന്നു ചാക്യാര്‍ മറുപടി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ നമ്പൂരി ഞങ്ങള്‍ “തിരിയെ വരുമ്പോഴേയ്ക്കും നിനക്കു പറയാന്‍ വയ്യാതെയായിപ്പോയെങ്കിലോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരം പറയാനായി ചാക്യാര്‍ “എ” എന്നൊരക്ഷരം മാത്രം പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേയ്ക്കും നാവു തളര്‍ന്നു പോയതിനാല്‍ ഒന്നും പറയാന്‍ വയ്യാതെയായിപ്പോയി. നമ്പൂരിമാര്‍ കുളിയും ഊണും കഴിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു പോയി. ചാക്യാര്‍ ഒന്നും സംസാരിക്കാന്‍ വയ്യാതെ കേവലം മൂകനെപ്പോലെ പിന്നെയും വളരെക്കാലം ജീവിച്ചിരുന്നു. പശ്ചാത്താപമനുഭവിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

¹ പ്രസംഗം

അദ്ധ്യായം 32
ആഴുവാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കളും മംഗലത്തു ശങ്കരനും

ആഴുവാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കളുടെ ഇല്ലത്തിനു സമീപം മംഗലത്ത് എന്നൊരു നായര്‍ ഭവനമുണ്ടായിരുന്നു. ആ വീട്ടില്‍ ശങ്കരന്‍ എന്നൊരു നായരുണ്ടായിരുന്നു. അയാളുടെ ജോലി ആഴുവാഞ്ചേരിമനയ്ക്കലെ കന്നുകാലികളെ മേയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ആ ജോലിക്കു ശങ്കരനെ നിയമിച്ച കാലത്തു മനയ്ക്കല്‍ അസംഖ്യം കന്നുകാലികളുമുണ്ടായിരുന്നു. ദിവസംതോറും രാവിലെ ശങ്കരന്‍ മനയ്ക്കല്‍ചെന്നു കന്നുകാലികളെ എല്ലാമഴിച്ചുവിട്ടു കൊണ്ടുപോയി തീറ്റി നേരം വൈകുമ്പോള്‍ മനയ്ക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു തൊഴുത്തുകളിലാക്കിക്കെട്ടും. അങ്ങനെയാണു പതിവ്. അയാള്‍ കന്നുകാലികളെ അഴിച്ചുവിട്ടുകൊണ്ടുപോകുമ്പോള്‍ അവ പലവഴിയായി പോയിത്തുടങ്ങും. വിളിച്ചാലും പറഞ്ഞാലുമൊന്നും അവ അനുസരിക്കുകയുമില്ല. ആകപ്പാടെ നൂറുനൂറ്റമ്പതെണ്ണമുണ്ട്. അവയെ എല്ലാം മേയ്ക്കാന്‍ അയാളൊരുത്തന്‍ മാത്രമേയുള്ളൂ. അയാള്‍ പറഞ്ഞിട്ടു കേള്‍ക്കാതെയിരുന്നാല്‍ ഒരു വടികൊണ്ട് ഒരു പശുവിന് ഒന്നടിച്ചു. അടി കൊണ്ടയുടനെ പശു അവിടെ വീണു ചത്തു. ശങ്കരന്‍ പശുവിനെ അടികൊണ്ട സ്ഥാനം നോക്കി മനസ്സിലാക്കി. പിന്നെ പശുവായാലും കാളയായാലും അയാള്‍ പറഞ്ഞിട്ടു കേട്ടില്ലെങ്കില്‍ അയാള്‍ ആ സ്ഥാനം നോക്കി ഒരടി കൊടുക്കും. അടി കൊണ്ടാലുടനെ ആ മൃഗം വീണു ചാകുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ പതിവായി. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കന്നുകാലികള്‍ മിക്കതും ചത്തൊടുങ്ങി. ശങ്കരനു ബുദ്ധിമുട്ടും വളരെ കുറഞ്ഞു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം തമ്പ്രാക്കള്‍ തന്റെ കന്നുകാലികളെല്ലാം നന്നായിരിക്കുന്നുവോ എന്നു നോക്കാനായിച്ചെന്നു തൊഴുത്തുകളില്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ അവ മിക്കവാറും ശൂന്യങ്ങളായിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഒരു തൊഴുത്തില്‍ മാത്രം ഒന്നോ രണ്ടോ പശുക്കളുണ്ടായിരുന്നു. അവയും പട്ടിണി കിടന്നു ക്ഷീണിച്ച് ഏകദേശം ചാകാറായിരുന്നു. ഉടനെ തമ്പ്രാക്കള്‍ ശങ്കരനെ വിളിച്ച് “നമ്മുടെ കന്നുകാലികളൊക്കെ എവിടെ” എന്നു ചോദിച്ചു.

ശങ്കരന്‍: അതങ്ങനെയിരിക്കും. ആരായാലെന്താ? കന്നുകാലികളായാലും വകതിരിവു വേണം. പറഞ്ഞാല്‍ കേള്‍ക്കാഞ്ഞാലങ്ങനെയിരിക്കും. അടിയനോടു കളിച്ചാലങ്ങനെയാണ് തമ്പുരാനേ!

തമ്പ്രാക്കള്‍: നീയെന്താണു പറയുന്നത് ശങ്കരാ! എനിക്കൊന്നും മനസ്സിലാകുന്നില്ല. നമ്മുടെ കന്നുകാലികളൊക്കെയെവിടെ?

ശങ്കരന്‍: അവയൊക്കെ അസത്തുക്കളും അധികപ്രസംഗികളുമായിരുന്നു, തമ്പുരാനേ! പറഞ്ഞാല്‍ കേള്‍ക്കുന്നതായി അതിലൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

തമ്പ്രാക്കള്‍: അതൊക്കെയിരിക്കട്ടെ, അവ എവിടെ?

ശങ്കരന്‍: എല്ലാം ചത്തു.

തമ്പ്രാക്കള്‍: അയ്യോ! അതെങ്ങനെ?

ശങ്കരന്‍: പറഞ്ഞാല്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ കേട്ടു നില്‍ക്കാഞ്ഞിട്ട് അടിയന്‍ ഓരോ വീക്കു കൊടുത്തു. എല്ലാം മറിഞ്ഞുവീണു ചാവുകയും ചെയ്തു. അവയെല്ലാം അസത്തുക്കളായിരുന്നു തമ്പുരാനേ! അങ്ങനെയുള്ളവ നമുക്കു വേണ്ട. തെക്കോട്ടു പോകാന്‍ പറഞ്ഞാല്‍ വടക്കോട്ടു പോകും. അങ്ങനെയുള്ളവ നമുക്കെന്തിനാണ്?

തമ്പ്രാക്കള്‍: അയ്യോ! മഹാപാപീ! നീ ചതിച്ചല്ലോ. മുതല്‍ പോയതോ പോയി. അതു വല്ലതുമാകട്ടെ, നീ മഹാപാപമെല്ലാം കെട്ടി വച്ചല്ലോ. ഇതിന്റെ ഒരംശം നമ്മുടെ തറവാട്ടേക്കുമിരിക്കുമല്ലോ. നീയിനി എത്രകാലം നരകമനുഭവിച്ചാല്‍ ഈ പാപമെല്ലാം തീരും? ഇതു വലിയ കഠിനമായിപ്പോയി.

ശങ്കരന്‍: അയ്യോ! അടിയനതൊന്നും വിചാരിച്ചില്ല. അടിയനതൊന്നും അറിയാനും വയ്യ! പാപമെന്നു പറഞ്ഞാലെന്താണ് തമ്പുരാനേ! അവിടുന്നു പാപമെന്നും നരകമെന്നുമൊക്കെ അരുളിച്ചെയ്യുന്നതിന്റെ സാരം അടിയനു മനസ്സിലാകുന്നില്ല.

ശങ്കരന്‍ കേവലം മൃഗപ്രായനായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അയാള്‍ പാപമെന്നും പുണ്യമെന്നും നരകമെന്നും സ്വര്‍ഗമെന്നുമുള്ളതൊന്നും കേട്ടിട്ടു തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അയാള്‍ ഒടുവില്‍ പറഞ്ഞതു കേട്ടിട്ടു തമ്പ്രാക്കള്‍ പാപപുണ്യങ്ങളെയും നരകസ്വര്‍ഗങ്ങളെയും മറ്റും പറ്റി വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞു കേള്‍പ്പിച്ചു. ഓരോരോ നരകങ്ങളെയും നരകാനുഭവങ്ങളുടെ കഷ്ടതകളെയും പറ്റി തമ്പ്രാക്കള്‍ വിവരിച്ചു പറഞ്ഞുകേട്ടപ്പോള്‍ ഭയവും വ്യസനവും സഹിക്കാന്‍ പാടില്ലാതായിട്ടു ശങ്കരന്‍ കരഞ്ഞുതുടങ്ങി. അയാള്‍ കേവലം മൂഢനായിരുന്നുവെങ്കിലും അയാള്‍ക്കു തമ്പ്രാക്കളെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും അവിടുത്തെ വാക്കില്‍ ദൃഢമായ വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാല്‍ വ്യസനിച്ചു കരഞ്ഞു തൊഴുതുകൊണ്ട്, “അടിയന്റെ അറിവില്ലായ്കകൊണ്ട് ഇങ്ങനെ ചെയ്തുപോയി. ഇനി ഈ മഹാപാപം തീരാന്‍ വല്ല വഴിയുമുണ്ടോ? അടിയനെന്തു ചെയ്താല്‍ ഈ മഹാപാപം തീരും? അതുകൂടി അവിടുന്നരുളിച്ചെയ്യണം.”

തമ്പ്രാക്കള്‍: ഈ മഹാപാപം തീരാന്‍ ഗംഗാസ്നാനമല്ലാതെ മറ്റൊരു മാര്‍ഗവുമില്ല.

ശങ്കരന്‍ : അതു ചെയ്താല്‍ തീരുമോ?

തമ്പ്രാക്കള്‍: അതു സംശയിക്കാനുണ്ടോ? കാശിയില്‍പ്പോയി ഗംഗാസ്നാനവും വിശ്വനാഥദര്‍ശനവും കഴിച്ചാല്‍ തീരാത്ത പാപമില്ല.

ശങ്കരന്‍: എന്നാല്‍ അടിയന്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയാണ്. ഇനി ഈ പാപം തീര്‍ത്തിട്ടല്ലാതെ മറ്റൊരു കാര്യമില്ല.

ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു തമ്പ്രാക്കളെ ഭക്തിപൂര്‍വം വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു ശങ്കരന്‍നായര്‍ കാശിക്കു യാത്രയായി.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം കാശിവിശ്വനാഥനോട് അവിടുത്തെ വാമോത്സംഗേ വസിക്കുന്ന ദേവി ശ്രീപാര്‍വതി “അല്ലയോ ഭഗവാനേ! ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്യുന്നവരെല്ലാം പാപവിമുക്തരായി മോക്ഷത്തെ പ്രാപിക്കുമെന്നാണല്ലോ പറയുന്നത്. എന്നാലസംഖ്യമാളുകള്‍ ഇവിടെ വന്നു ഗംഗാസ്നാനം കഴിച്ചു പോകുന്നുണ്ട്. ഇവര്‍ക്കൊക്കെ മോക്ഷം ലഭിക്കുമോ?

ഭഗവാന്‍: യൈഃ, ഒന്നുമില്ല. ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമാണ് പ്രധാനം. അവയുണ്ടെങ്കിലല്ലാതെ മോക്ഷപ്രാപ്തി ഉണ്ടാവുകയില്ല. അവയുള്ളവര്‍ ഇക്കാലത്തു ചുരുക്കമാണ്. അവയില്ലാതെ ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്തതു കൊണ്ട് യാതൊരു ഫലവുമില്ല. ഇതു വേണമെങ്കില്‍ നാളെ ഞാന്‍ ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്തിത്തരാം.

ഈ സംഭാ‌ഷണം നടന്നതിന്റെ പിറ്റേദിവസം രാവിലെ നമ്മുടെ ശങ്കരന്‍നായര്‍ കാശിയിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അസംഖ്യമാളുകള്‍ അവിടെ സ്നാനാദികള്‍ ചെയ്യുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ശങ്കരനും സ്നാനമാരംഭിച്ചു. ആ സമയം ഭഗവാന്‍ വിശ്വനാഥന്‍ ഒരു വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്റെയും ശ്രീപാര്‍വതി വൃദ്ധയായ ഒരു ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയുടെയും വേ‌ഷം ധരിച്ചു ഗംഗാതീരത്തിങ്കല്‍ വന്നെത്തി. ആ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ വിറച്ചുവിറച്ചു ചെന്നു നദിയിലേക്കിറങ്ങാനായി ഭാവിച്ച സമയം കാല്‍ തെറ്റി വെള്ളത്തില്‍ വീണു. അവിടെക്കിടന്നു മുങ്ങുകയും പൊങ്ങുകയും വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്തു മരിക്കാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ “അയ്യോ! എന്റെ ഭര്‍ത്താവ് കുടിച്ചു ചാവാന്‍ ഭാവിക്കുന്നേ! അദ്ദേഹത്തിനു നീന്താനറിഞ്ഞു കൂടാ. ആരെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തെ പിടിച്ചു കയറ്റി രക്ഷിക്കണേ!” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു വിളിച്ചു നിലവിളിച്ചു. അതു കേട്ടു സ്നാനം കഴിച്ചു കൊണ്ടു നിന്ന ജനങ്ങളെല്ലാം ഓടിയെത്തി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ നമ്മുടെ ശങ്കരനുമുണ്ടായിരുന്നു. എല്ലാവരുമടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ “പാപം തീരാത്തവരാരും എന്റെ ഭര്‍ത്താവിനെ തൊടരുതേ, പാപമുള്ളവര്‍ തൊട്ടാലപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം മരിച്ചുപോകും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ട് “പാപം തീര്‍ന്നോ ഇല്ലയോ എന്നെങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കാം. നാം നിമിത്തം ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ മരിച്ചു എന്നു വരുന്നതു ക ഷ്ടമാണല്ലോ. അതുകോണ്ട് അതു വേണ്ടാ” എന്നു വിചാരിച്ചു എല്ലാവരും പിന്മാറി. അപ്പോള്‍ നമ്മുടെ ശങ്കരന്‍ “ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്താല്‍ സകലപാപവും തീരുമെന്നാണല്ലോ എന്റെ തമ്പുരാന്‍ അരുളിച്ചെയ്തത്. എനിക്കിനി പാപമെവിടെയാണ്? എന്റെ സകല പാപങ്ങളും തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ ബ്രാഹ്മണനെ പിടിച്ചുകയറ്റി. ഭഗവാനും ഭഗവതിയും അവിടെനിന്നു പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഇന്ന് അവിടെ സ്നാനം കഴിച്ചിട്ടുള്ളവരില്‍ എന്നെപ്പിടിച്ചു കയറ്റിയ ആ ഒരുവനു മാത്രം മോക്ഷമുണ്ട്. അവന്റെ വിശ്വാസം കണ്ടില്ലേ?” എന്നു ഭഗവാന്‍ അരുളിച്ചെയ്യുകയും ദേവി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

പൂര്‍ണ്ണവിശ്വാസത്തോടും ഭക്തിയോടുംകൂടി ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്യുകയും വിശ്വനാഥനെ ദര്‍ശിക്കുകയും വിശേ‌ഷിച്ചും ലോകൈകനാഥനായിരിക്കുന്ന ഭഗവാന്റെ കരസ്പര്‍ശനത്തിന് ഭാഗ്യം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്ത ശങ്കരനു മോക്ഷം കിട്ടുമോ എന്നുള്ളതു സംശയിക്കാനില്ലല്ലോ. അയാല്‍‍ കാശിയില്‍വച്ചുതന്നെ അചിരേണ ഭഗവല്‍സായൂജ്യത്തെ പ്രാപിച്ചു.

ശങ്കരന്‍ കാശിക്കു പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞ പ്പോള്‍ ആഴ്വാഞ്ചേരി മനയ്ക്കല്‍ സന്താനാദ്യൈശ്യര്യങ്ങള്‍ കുറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയാല്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി പാഴൂര്‍ പടിപ്പുരയില്‍ ആളയച്ചു പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചുനോക്കിക്കുകയും പശുഹിംസ ചെയ്തതു ശങ്കരനാണെങ്കിലൂം തമ്പ്രാക്കള്‍കൂടി അന്വേ‌ഷിച്ചിരുന്നുവെങ്കില്‍ അതിനിടയാവുകയില്ലായിരുന്നുവെന്നും അങ്ങനെ ചെയ്യാതിരുന്നതിനാല്‍ ആ മഹാപാപത്തിന്റെ ഒരംശം തമ്പ്രാക്കളുടെ കുടുംബത്തെക്കൂടി ബാധിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും അതു നിമിത്തമാണ് ആണ്ടുതോറും ഏഴരമുറി പറമ്പുകളില്‍ നിറച്ചു പയര്‍ വിതപ്പിക്കുകയും അതു പൂവും കായുമാകുന്ന സമയം വേലിയെടുത്തു കന്നുകാലികളെ കയറ്റി തീറ്റുകയും ചെയ്യണമെന്നും അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊണ്ടാല്‍ ദോ‌ഷങ്ങള്‍ നീങ്ങി ശുഭം ഫലമെന്നു കണിയാര്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ വിധിപ്രകാരം മൂന്നു കൊല്ലം ചെയ്തപ്പോഴേക്കും മനയ്ക്കല്‍ സന്താനവും സമ്പത്തും എന്നു വേണ്ട, സകലൈശ്വര്യങ്ങളും പൂര്‍വ്വധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ ഈ പുണ്യ കര്‍മം എന്നും നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു തമ്പ്രാക്കള്‍ അതിനുവേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകളൊക്കെ ചെയ്തു. അത് അവിടെ ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. എന്നു മാത്രമല്ല, പശുക്കളെ വളര്‍ത്തുന്നത് എങ്ങനെയായാലും ഒടുക്കം ദോ‌ഷകരമായേ പരിണമിക്കുകയുള്ളൂ എന്നും, “അതിനാല്‍ മേലാല്‍ നമ്മുടെ ഇല്ലത്ത്” ആ ഏര്‍പ്പാടേ വേണ്ട എന്നും തമ്പ്രാക്കള്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അക്കാലംമുതല്‍ ആഴുവാഞ്ചേരി മനയ്ക്കല്‍ പശുക്കളെ വളര്‍ത്തുക പതിവില്ല. ഇങ്ങനെ ഓരോ കാരണങ്ങളാല്‍ പകാരാദികളായ പത്തു കൂട്ടം ആ മനയ്ക്കലില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനെപ്പറ്റി കേട്ടിട്ടുള്ള ഒരു ശ്ലോകം താഴെ എഴുതുന്നു.

“പായും, പരമ്പു, പശു, പാത്രി, പടറ്റിവാഴ,
പത്തായവും, പലക, പൈതല്‍, പണം തഥൈവ
പായാദി പത്തിവ പടിപ്പുരയോടുകൂടി
ത്തമ്പ്രാക്കള്‍തന്‍ നിലയനേ നഹിയെന്നു കേള്‍പ്പൂ.”

അദ്ധ്യായം 33
നാലേക്കാട്ടു പിള്ളമാര്‍

നാലേക്കാട്ടു കുടുംബക്കാര്‍ ഒന്നാംതരം ശൈവപ്പിള്ളമാരാണ്. ഇവരുടെ പൂര്‍വകുടുംബം പാണ്ടിയില്‍ “നാങ്കുനേരി”ക്കു സമീപം “വിജയനാരായണപുരം” എന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നു. എന്നാലിപ്പോള്‍ അത് തിരുവിതാംകൂറില്‍ തിരുവല്ലായ്ക്കു സമീപം “കുട്ടമ്പേരൂര്‍” എന്ന ദേശത്താണ്. ആ കുടുംബക്കാര്‍ പലതുകൊണ്ടും യോഗ്യന്മാരായിരുന്നു. ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെ. അവര്‍ സത്യവാന്മാരും പഠിപ്പും കാര്യശേ‌ഷിയുമുള്ളവരും കണക്കുവി‌ഷയത്തില്‍ അതിസമര്‍ഥന്മാരുമായിരുന്നു. ആ കുടുംബം വളരെ നാളായിട്ടു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാരുടെ പ്രത്യേക കരുണയ്ക്കു പാത്രീഭവിച്ചുകൊണ്ടാണ് വര്‍ത്തിക്കുന്നത്. ഇപ്രകാരം ശ്രഷ്ഠവും പ്രസിദ്ധവുമായ ആ കുടുംബത്തില്‍ മുന്‍പുണ്ടായിരുന്ന മൂന്നു മഹാന്മാരെപ്പറ്റിയാണ് ഇവിടെ പറയാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്.

1. യോഗീശ്വരന്‍

യോഗീശ്വരന്റെ ജനനം കൊല്ലം 719-ആമാണ്ടു വിജയനാരായണപുരം എന്ന സ്ഥലത്തുതന്നെയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം സാമാന്യവിദ്യാഭ്യാസാനന്തരം യോഗശാസ്ത്രം പരീക്ഷിച്ചും ക്രമേണ ഒരു മഹായോഗിയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് അദ്ദേഹം രണ്ടു വിവാഹം ചെയ്യുകയും ചില സന്താനങ്ങളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.

ആ യോഗി ഒരിക്കല്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു വരികയും മഹാരാജാവിനെ മുഖം കാണിക്കുകയും അവിടുന്നു യോഗിയെ യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിക്കുകയും പ്രത്യേകം സ്ഥലം കല്പിച്ചു കൊടുത്തു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. മുഖംകാണിച്ച സമയം പ്രസംഗവശാല്‍ “യോഗിക്കു ഭക്ഷണമെന്താണ് പതിവ്” എന്നുകൂടി കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “പാലും പഴവും മാത്രമേ പതിവുള്ളൂ” എന്നു യോഗി തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും യോഗി താമസിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ആവശ്യമുള്ള പാലും പഴവും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു കല്പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തു. കല്പനപ്രകാരം ഒരാള്‍ മൂന്നിടങ്ങഴി പാലും മുപ്പതു പഴവും യോഗി താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. ഒരാള്‍ക്ക് ഇത്രയും പാലും പഴവും വേണ്ടിവരികയില്ലെന്നും എങ്കിലും ധാരാളം കൊടുക്കണമെന്നുമാണല്ലോ കല്പന,അതുകൊണ്ട് ഇത്രയും ഇരിക്കട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ടാണ് ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ഇത്രയും പാലും പഴവും കൊണ്ടുചെന്നത്. അതുകണ്ട് യോഗി “എത്ര പാലുണ്ട്?” എന്നു ചോദിച്ചു . അതു കൊണ്ടുചെന്ന ആള്‍ “മൂന്നിടങ്ങഴിയുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് യോഗി “മൂന്നിടങ്ങഴി പാല്‍ എന്റെ ആസനത്തിലൊഴിക്കാന്‍ തികയുകയില്ലല്ലോ” എന്നു പുച്ഛരസത്തോടൂകൂടി പറഞ്ഞു. മറ്റേയാള്‍ അതിനുത്തരമായി ഒന്നും മിണ്ടാതെ പോവുകയും ചെയ്തു.

മേല്പറഞ്ഞ പ്രകാരം യോഗി പറഞ്ഞ വിവരം എങ്ങനെയോ മഹാരാജാവു കല്പിച്ചറിഞ്ഞു. പിറ്റേദിവസവും യോഗി കൊട്ടാരത്തില്‍ ചെല്ലണമെന്നു കല്പിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ യോഗി ചെല്ലുന്നതിനു മുമ്പായി മുപ്പതു പറ പാലും മൂവായിരം പഴവും കല്പിച്ചു കൊട്ടാരത്തില്‍ വരുത്തി വച്ചു. യോഗി ചെന്നു മുഖം കാണിച്ചപ്പോള്‍ “ആസനത്തില്‍കൂടി പാല്‍ കുടിക്കാറുണ്ടോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. യോഗി അതിനു മറുപടിയായി “ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ അതുമാവാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും ഒരു വലിയ വാര്‍പ്പിനകത്തു മുപ്പതു പറ പാലും അതിനടുക്കല്‍ മൂവായിരം പഴവും അവിടെ ഹാജരാക്കിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ യോഗി ആ വാര്‍പ്പിലിറങ്ങിയിരുന്നു കൈ നീട്ടി. യോഗിയുടെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ശി‌ഷ്യന്മാര്‍ പഴം തൊലി കളഞ്ഞു കയ്യില്‍ കൊടുത്തുകൊണ്ടിരുന്നു. യോഗി അതുവാങ്ങി ഭക്ഷിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ പഴം മുഴുവനും തിന്നുതീര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും പാലും മുഴുവന്‍ യോഗിയുടെ അകത്തായി. അതുകണ്ട് മഹാരാജാവ് ഏറ്റവും വിസ്മയത്തോടുകൂടി “ഇദ്ദേഹം കേവലം ഒരു യോഗിയല്ല; ഒരു യോഗീശ്വരന്‍ തന്നെയാണ്” എന്നു കല്പിച്ചു. അന്നുമുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും യോഗീശ്വരന്‍ എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

യോഗീശ്വരന്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു പ്രതിദിനം രാവിലെ കരമനയാറ്റില്‍പ്പോയി കുളിക്കുകയും കുടല്‍ പുറത്തിറക്കി കഴുകി ശുദ്ധീകരിക്കുകയും മെതിയടിയിട്ടുകൊണ്ടു വെള്ളത്തിന്റെ മീതെ നടക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നതായി കേള്‍വിയുണ്ട്. എല്ലാം കൊണ്ടും അദ്ദേഹം ദിവ്യനായ ഒരു യോഗീശ്വരനായിരുന്നുവെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല.

യോഗീശ്വരന്‍ ശുചീന്ദ്രത്തും മരുത്വാന്‍ മലയിലുമായി വളരെക്കാലം താമസിച്ചിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചും പലതും കണ്ടും കേട്ടും അനുഭവിച്ചും മനസ്സിനു നല്ല തൃപ്തി വരികയാല്‍ ഒടുക്കം അദ്ദേഹം കേവലം വിരക്തനായിത്തീര്‍ന്നു. യോഗീശ്വരനായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിനു രോഗപീഡയോ വര്‍‌ഷതാപാദികളില്‍ ദുസ്സഹത്വമോ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എങ്കിലും ഭൂലോകവാസത്തില്‍ തൃപ്തി വരികയാല്‍ ഒടുക്കം ദേഹത്തെ ഉപേക്ഷിച്ചുകളയാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഇപ്രകാരമുള്ള യോഗീശ്വരന്മാര്‍ക്കു മരണം സ്വായത്തമാണല്ലോ. അവര്‍ക്ക് എത്രകാലം വേണമെങ്കിലും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിനും യാതൊരു പ്രയാസവുമില്ല.

കേരളഭൂമി പരശുരാമനാല്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കായിക്കൊണ്ടു ദാനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതാകയാല്‍ അവിടെവെച്ചുള്ള ദേഹവിയോഗം വിഹിതമല്ലെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം പാണ്ടിയില്‍ “കരിങ്കുളം” എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി. അവിടെവെച്ച് അദ്ദേഹം 936-ആമാണ്ടു തുലാമാസത്തില്‍ 217-ആമത്തെ വയസ്സില്‍ ഒരു ദിവസം പതിവുപോലെ ശിവപൂജ കഴിക്കുകയും അതിന്റെ അവസാനത്തില്‍ സമാധിയിലിരുന്നുകൊണ്ട് ആത്മാവിനെ പരമാത്മാവിങ്കല്‍ ലയിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

യോഗീശ്വരന്‍ കരിങ്കുളത്തു സമാധിയിലിരുന്ന സ്ഥലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശജര്‍ ഒരമ്പലം പണിയിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും അവിടെ വിളക്കുവെപ്പ്, പൂജ മുതലായവ നടത്തുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകള്‍ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. നാലേക്കാട്ടു കുടുംബക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും ചില സമയങ്ങളില്‍ അവിടെപ്പോവുകയും പൂജാദികള്‍ നടത്തി വന്ദിച്ചുപോരുകയും ചെയ്തുവരുന്നുണ്ട്.

2. യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള

സാക്ഷാല്‍ യോഗീശ്വരന്റെ പ്രഥമഭാര്യയില്‍ അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായ പ്രഥമപുത്രനെ “യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള” എന്നാണ് സാധാരണയായി പറഞ്ഞു വന്നിരുന്നത്. ചിലര്‍ അദ്ദേഹത്തിനെ “വരരാമയോഗി” എന്നും പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മസ്ഥലവും വിജയനാരായണ പുരംതന്നെയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു കൊല്ലം 900-മാണ്ടായിരുന്നു.

യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള ഒരു തമിഴ് പണ്ഡിതനും തമിഴു കവിയുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം തമിഴില്‍ അനേകം കൃതികളുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം എഴുതീട്ടുള്ള താളിയോലഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ നാലേക്കാട്ടുഗൃഹത്തില്‍ ഇപ്പോഴുമിരിക്കുന്നുണ്ട്.

യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛനോടുകൂടി ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ കേരളത്തില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. ചില സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടെ പരിചയവും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കാരുണ്യവും സിദ്ധിക്കാനിടയായതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ സര്‍ക്കാര്‍ ജീവനം ലഭിക്കുന്നതിനും സംഗതിയായി. അദ്ദേഹത്തിനു ആദ്യം ലഭിച്ചതു മാവേലിക്കര, തിരുവല്ലാ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ ദേവസ്വം കണക്കെഴുത്താണ്. അതില്‍നിന്നു കയറ്റം കിട്ടിക്കിട്ടി ഒടുക്കം അദ്ദേഹത്തിനു വലിയ മേലെഴുത്തുദ്യോഗം ലഭിച്ചു.

യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയായിരുന്ന കാലത്തു കുട്ടമ്പേരൂര്‍ നാലേക്കാട്ടു നായര്‍ അന്യം നില്‍ക്കുകയും ആ നായരുടെ സകലസ്വത്തുക്കളും ഇദ്ദേഹത്തിനു ഇനാമായി കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള ആ നായരുടെ വീടിരുന്ന സ്ഥലത്ത് പുതുതായി ഒരു ഭവനം പണിയിക്കുകയും സ്വദേശമായ വിജയനാരായണപുരത്തുനിന്ന് “ഉമയാള്‍ പാര്‍വതി” എന്നൊരു സ്വജാതിസ്ത്രീയെ വിവാഹം ചെയ്ത് അവിടെ കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് അവര്‍ക്ക് മലയാളത്തില്‍ ഒരു കുടുംബമുണ്ടാവുകയും അവര്‍ നാലേക്കാട്ടുപിള്ളമാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തത്.

വിവാഹം ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം വളരെക്കാലത്തേക്കു യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയ്ക്കു സന്താനങ്ങളുണ്ടാകാതെയിരുന്നു. ഭാര്യയ്ക്കു കൂടെക്കൂടെ ഗര്‍ഭമുണ്ടാവുകയും അതു നാലുമഞ്ചും മാസമാകുമ്പോള്‍ അലസിപ്പോവുകയുമാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. അതിന്നായി ചില ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഫലവും കാണായ്കയാല്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള പാഴൂര്‍ പടിപ്പുരയില്‍ പോയി പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചുനോക്കിക്കുകയും ആ സ്ത്രീയുടെ ദേഹത്തില്‍ ഒരു ഗന്ധര്‍വന്‍ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും ആ ഗന്ധര്‍വന്റെ ഉപദ്രവം നിമിത്തമാണ് ഗര്‍ഭമലസിപ്പോകുന്നതെന്നും, ആ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിച്ചാലല്ലാതെ സന്താനമുണ്ടാവുകയില്ലെന്നും പ്രശ്നവിധിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ചില മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചു. ആരു വിചാരിച്ചിട്ടും ആ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അക്കാലത്തു ചെങ്ങന്നൂര്‍ “തേവലശ്ശേരിത്താന്‍” എന്നൊരു വലിയ മന്ത്രവാദിയുണ്ടായിരുന്നു. ഒടുക്കം യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള ആ മന്ത്രവാദി വരുന്നതിനാളയച്ചു. “രണ്ടുദിവസം കഴിഞ്ഞ് വരാ”മെന്നു തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ മറുപടി പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പറഞ്ഞിരുന്ന ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ ചെങ്ങന്നൂരു നിന്നു പുറപ്പെട്ടു. കുട്ടമ്പേരൂര്‍ സമീപമായപ്പോള്‍ നേരം വെളുത്തു. അന്നുരാവിലെ കുളിയും ചില ജപങ്ങളുമൊക്കെ പതിവുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ വഴിക്കു കണ്ടതായ ഒരമ്പലക്കുളത്തിലിറങ്ങി അദ്ദേഹം കുളിക്കുകയും അപ്പോഴേക്കും കുറേശ്ശെ ഇളവെയിലും വന്നുതുടങ്ങുകയാല്‍ രണ്ടാംമുണ്ടു കൌപീനമായി ഉടുത്തുകൊണ്ടു കൌപീനവും ഒന്നാം മുണ്ടും നനച്ചു പിഴിഞ്ഞു കുളപ്പുരയുടെ മുകളില്‍ വിരിച്ചിട്ട് അദ്ദേഹം കുളപ്പുരയിലിരുന്ന് ജപം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ സ്ഥലത്ത് ഒരു വലിയ കാവുംകൂട്ടവും അവിടെ അസംഖ്യം കുരങ്ങന്മാരുമു ണ്ടായിരുന്നു. മന്ത്രവാദി കണ്ണുമടച്ചു മൂക്കും പിടിച്ചു ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ഒരു വാനരനിറങ്ങി വന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൌപീനമെടുത്തു കൊണ്ടുപോയി. ജപം കഴിഞ്ഞു യാത്രയായി നോക്കിയപ്പോള്‍ കൌപീനം ഇട്ടിരുന്ന സ്ഥലത്തു കണ്ടില്ല. അതൊരു വാനരനെടുത്തുകൊണ്ടു ഒരു വലിയ മരത്തിന്റെ അഗ്രഭാഗത്തു ചെന്നിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. “എടാ! ദ്രോഹികളെ, നിങ്ങളെന്നെപ്പറ്റിച്ചുവോ? എന്നാല്‍ ഞാന്‍ നിങ്ങളെയും ഒന്നു പറ്റിക്കാതെ വിടുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് താന്‍ ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ആ വാനരത്താന്മാരെയെല്ലം മനസ്സുകൊണ്ട് ആകര്‍‌ഷിച്ചുകൊണ്ട് മുണ്ടുമെടുത്തു യാത്രയായി. ആകര്‍‌ഷണശക്തികൊണ്ടു വാനരത്താന്മാരെല്ലാം തന്റെ പിന്നാലെ കൂടി. അതില്‍ ഒരു വാനരത്താന്റെ കയ്യില്‍ ആ കൌപീനവുമുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെ അദ്ദേഹം നാലേക്കാട്ടിലെത്തി. അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടയുടനെ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള ആസനസല്‍ക്കാരം ചെയ്തിരുത്തി കുശലപ്രശ്നം ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്ക്കും വാനരത്താന്മാരെക്കൊണ്ടു നാലേക്കാട്ടുമുറ്റം നിറഞ്ഞു. അതു കണ്ടിട്ട് യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള “ഇതെന്തൊരു വിദ്യയാണ്? ഈ കുരങ്ങന്മാരെയൊക്കെകൂടെക്കൊണ്ടു വന്നിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി താന്‍ “ഈ കള്ളന്മാര്‍ നമ്മുടെ കൌപീനം മോഷ്ടിച്ചു. അതിനാല്‍ അവരെ ഞാന്‍ ബന്ധിച്ചു കൊണ്ടുപോരികയാണു ചെയ്തത്. എന്നെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കാന്‍ നോക്കിയതിന് അവരും കുറച്ചു ബുദ്ധിമുട്ടട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ള “ഐഃ സാധുക്കള്‍; അവരെ വിട്ടയച്ചേക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ താന്‍ ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു മനസ്സുകൊണ്ട് ഉച്ചാടനം ചെയ്തിട്ട്, “ആ കൌപീനം അവിടെ ഇട്ടീട്ടു പോകുവിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം ആ കുരങ്ങന്മാരെല്ലാം പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇതു കണ്ട് യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള വളരെ വിസ്മയിക്കുകയും തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ ഒട്ടും ചില്ലറക്കാരനല്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും ഒന്നുകൂടി പരീക്ഷിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട്, “നിങ്ങള്‍, ഇവിടെ വരുന്നതിനു ഞാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടതിന്റെ കാരണം മനസ്സിലായിക്കാണുമല്ലോ. ഞാനനേകം മന്ത്രവാദികളെയും വൈദ്യന്മാരെയും ഇവിടെ വരുത്തുകയും അവര്‍ പഠിച്ചതെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചുനോക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ട് എനിക്കു ഒട്ടുവളരെ പണം ചെലവായതല്ലാതെ മറ്റൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഇനി നിങ്ങളെക്കൊണ്ടുകൂടി കഴിയുന്നതൊക്കെ ചെയ്യിച്ചുനോക്കുകയും അതുകൊണ്ടും ഫലം ഉണ്ടാകാത്തപക്ഷം ഈ ശ്രമവും ആഗ്രഹവും വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നാണ് ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നത്. എനിക്ക് വയസ്സ് ഏകദേശം അറുപതോളമായിരിക്കുന്നു. ഇനിയും സന്തതി ഉണ്ടാകാത്തപക്ഷം പിന്നെ അതിനെക്കുറിച്ച് ആഗ്രഹിക്കണമെന്നില്ലല്ലോ. ഈ പുരാതനവംശം എന്റെ കാലത്തു നശിച്ചു എന്നു വരാതെയിരിക്കാനായി ഒരു പുത്രസന്താനമെങ്കിലുമുണ്ടായാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നേ എനിക്കാഗ്രഹമുള്ളൂ. മരിച്ചാല്‍ ശേ‌ഷക്രിയ (ഇത്രയും പറഞ്ഞപ്പോഴേക്കും യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയുടെ കണ്ണു രണ്ടും നിറഞ്ഞ് അശ്രുക്കള്‍ ധാരയായി ഒഴുകിത്തുടങ്ങി. അദ്ദേഹത്തിനു വാക്കുകള്‍ പുറപ്പെടാതെയുമായി. ഗംഭീരമാനസനും ധൈര്യശാലിയുമായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാരവശ്യം കണ്ട് അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം കരഞ്ഞുപോയി. മന്ത്രവാദിയുടെ കണ്ണിലും വെള്ളം നിറഞ്ഞു. അദ്ദേഹം ഒരു വിധം മനസ്സിനെ സമാധാനപ്പെടുത്തി ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ട് പിന്നെയും പറഞ്ഞു തുടങ്ങി) ചെയ്‌വാന്‍ ആരുമില്ലാതെയിരിക്കുന്നതു കഷ്ടമാണല്ലോ. “അപുത്രസ്യ കുതോ മുക്തി?” എന്നാണല്ലോ മഹദ്വചനം. അതിനാല്‍ എന്റെ ആഗ്രഹസിദ്ധിക്കായി നിങ്ങള്‍ വേണ്ടുന്നതിനെ മനസ്സിരുത്തി ചെയ്യണം. ഈ ഗന്ധര്‍വന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോയാല്‍ സന്താനമുണ്ടാകുമെന്നാണ് പ്രശ്നവശാല്‍ കണ്ടിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അതിനായിട്ടാണ് നിങ്ങള്‍ പ്രധാനമായി നോക്കേണ്ടത്. എനിക്ക് എന്റെ അനുഭവംകൊണ്ട് മന്ത്രവാദികളെക്കുറിച്ച് ആകപ്പാടെ വിശ്വാസം വളരെ കുറവായിരിക്കുന്നു. എന്നാല്‍ നിങ്ങളെക്കുറിച്ച് അങ്ങനെ തോന്നുന്നില്ല. നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ഈ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിച്ചുവിടാന്‍ കഴിയുമെന്നുതന്നെയാണ് എന്റെ വിശ്വാസം. എങ്കിലും എന്റെ മനസ്സിനു കുറച്ചുകൂടി ഉറപ്പുവരാനായി നിങ്ങള്‍ ആദ്യമേ ഒരു കാര്യം ചെയ്യണം. എന്തെന്നാല്‍ (ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട്) ഇതാ ഈ തൊഴുത്തിന്റെ (കന്നുകാലിക്കൂടിന്റെ) പുറത്തു പടര്‍ന്നു കിടക്കുന്ന മത്തവള്ളി ആകര്‍‌ഷിച്ചു താഴെയിറക്കുകയും ഉച്ചാടനം ചെയ്തു പൂര്‍വസ്ഥിതിയിലാക്കുകയും ചെയ്യണം. പിന്നെ നമ്മുടെ പ്രകൃതകാര്യത്തിനു വട്ടംകൂട്ടേണ്ടതെന്തെല്ലാമെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ എല്ലാം ഞാന്‍ തയ്യാറാക്കിച്ചു തരുകയും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ “ഗുരുകടാക്ഷവും പരദേവതമാരുടെ കാരുണ്യവും കൊണ്ട് ഈ ഗന്ധര്‍വന്റെ ഉപദ്രവം ഒഴിക്കാമെന്നുതന്നെയാണ് എന്റെ വിശ്വാസം. നിങ്ങളുടെ കുടുംബം അത്ര സുകൃതം ക്ഷയിച്ചതല്ലെന്നാണ് കേള്‍വികൊണ്ട് ഞാന്‍ അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. അതുകൊണ്ടും അവിടുത്തെ ഭാഗ്യംകൊണ്ടും അവിടേക്കു സന്തതിയുണ്ടാകുമെന്നുതന്നെ ഞാന്‍ വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്റെ പേരില്‍ അവിടേക്കു വിശ്വാസം ഉണ്ടാകുന്നതിനായി അവിടുന്നു ആവശ്യപ്പെട്ട പ്രകാരം ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ കാണിച്ചു ബോധ്യപ്പെടുത്താം. പിന്നെ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിവാക്കുന്നതിനു വിശേ‌ഷി ച്ചൊന്നും വട്ടം കൂട്ടേണ്ടതായിട്ടില്ല. അസ്തമിച്ച് ഏഴര നാഴിക രാത്രിയാകുന്നതുവരെ ക്ഷമിക്കുക മാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. പിന്നെ വേണ്ടതൊക്കെ അപ്പോള്‍ ഞാന്‍പറയാം” എന്നു പറയുകയും തൊഴുത്തിന്റെ മുകളില്‍ നിറച്ചു കായും പൂവുമായി പടര്‍ന്നുകിടന്നിരുന്ന മത്തവള്ളിയെ ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു മനസ്സുകോണ്ട് ആകര്‍‌ഷിച്ചു താഴെയിറക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകണ്ട്, അത്ഭുതപരവശനായ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള “ഇപ്രകാരം ചെയ്യണമെന്നു ഞാന്‍പറഞ്ഞത് അവിടുത്തെ പേരില്‍ എനിക്ക് അവിശ്വാസമുണ്ടായിട്ടല്ല. ഈ അത്ഭുതകര്‍മം കാണാനുള്ള ആഗ്രഹംകൊണ്ടും ഈവക വിദ്യകള്‍ കാണിക്കുന്നതിനു ശക്തന്മാരായ മാന്ത്രികന്മാര്‍ ഇപ്പോഴും ചുരുക്കമാകയാലും പറഞ്ഞുപോയി എന്നേയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. താന്‍ മറ്റൊരു മന്ത്രം ജപിച്ചു മനസ്സുകൊണ്ടുതന്നെ ഉച്ചാടനം ചെയ്ത് പൂര്‍വസ്ഥിതിയിലാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ മത്തവള്ളിയെല്ലാം തലപൊക്കി, ഇഴഞ്ഞുകയറി, യഥാപൂര്‍വം തൊഴുത്തിന്റെ മുകളില്‍ പടര്‍ന്നുകിടപ്പായതു കണ്ടപ്പോള്‍ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയുടെ മനസ്സില്‍ വിസ്മയം ശതഗുണീഭവിച്ചുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അന്ന് അസ്തമിച്ച് ഏഴര നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ മന്ത്രവാദമാരംഭിച്ചു. അദ്ദേഹം ഭസ്മംകൊണ്ട് ‌ഷള്‍ക്കോണമായി ഒരു ചക്രം വരച്ച്, അതില്‍ ഉമയാള്‍ പാര്‍വതിയമ്മയെ ഇരുത്തി ഭസ്മം ജപിച്ച് അവരുടെ ദേഹത്തിലിട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ താന്‍, “ഈ ദേഹത്തിന്മേല്‍ ആരാണ് വന്നിരിക്കുന്നത്? എന്തിനായിട്ടാണ് ഇവിടെ വന്നുകൂടിയിരിക്കുന്നത്? കൂടാന്‍ കാരണമെന്താണ്? എന്നുള്ളതെല്ലാം പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ സ്ത്രീ ഗന്ധര്‍വന്റെ നിലയില്‍ താഴെ വരുന്ന പ്രകാരം പറഞ്ഞുതുടങ്ങി: ഞാനാരാണെന്നുള്ളത് പ്രശ്നവശാല്‍ നിങ്ങളറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഞാനീ സ്ത്രീയുടെ സൌന്ദര്യം കണ്ടു ബാധിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്. ഈ സ്ത്രീയെ ഉപദ്രവിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരം എനിക്കു ലവലേശംപോലുമില്ല. ഞാന്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്യുന്നുമില്ല. എന്നാല്‍ ഈ സ്ത്രീ ഭര്‍തൃസഹവാസം ചെയ്യുന്നത് എനിക്ക് ഒട്ടും സന്തോ‌ഷകരമല്ലെന്നല്ല, മഹാവിരോധവുമാണ്. അതിനാല്‍ ഈ പുരു‌ഷനില്‍നിന്നു സന്താനമുണ്ടാകുന്നതിനു ഞാന്‍ സമ്മതിക്കുകയുമില്ല. വേറെ യാതൊരുപദ്രവവും ഞാന്‍ചെയ്യുന്നില്ല. ചെയ്കയുമില്ല. ഈ സ്ത്രീയുടെ ദേഹത്തില്‍നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുപോകുന്ന കാര്യം എനിക്കു വളരെ സങ്കടമായിട്ടുള്ളതാണ്. അതിനാല്‍ ആ ഒരു കാര്യം മാത്രം എന്നോടു നിര്‍ബന്ധിക്കരുത്”

താന്‍: ഇല്ല, അങ്ങനെ നിര്‍ബന്ധമില്ല. ഈ ദേഹത്തിനുപദ്രവമൊന്നു മുണ്ടാക്കരുത്. ഇവിടെ സന്തതിയുണ്ടാവുകയും വേണം. അത്രമാത്രമേ ആഗ്രഹമുള്ളൂ.

സ്ത്രീ: ഞാനീ ദേഹത്തിലുള്ള കാലം സന്തതിയുണ്ടാവുക അസാദ്ധ്യംതന്നെയാണ്.

താന്‍: എന്നാല്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോവുകതന്നെ വേണം.

സ്ത്രീ: അതു സങ്കടമാണ്.

താന്‍: പോകാതിരിക്കുന്നതു ഞങ്ങള്‍ക്കും സങ്കടമാണ്.

സ്ത്രീ: എന്തുചെയ്യാം! അതു നിങ്ങള്‍ അനുഭവിക്കുകതന്നെ വേണം. എന്തായാലും ഞാനൊഴിഞ്ഞുപോവുകയില്ല.

താന്‍: പോയില്ലെങ്കില്‍ ഞാണ്‍‍ അയയ്ക്കും. അതുകൂടാതെ ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊള്ളുന്നതാണു നല്ലത്.

സ്ത്രീ: എന്നെ ഒഴിച്ചുവിടാമെന്നോ? അതസാദ്ധ്യമാണ്. അങ്ങുതന്നെ ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊള്‍കയാണ് നല്ലത്. എന്നാല്‍ ഉള്ള മാനം കളയാതെയിരിക്കാം. ഇതുവരെ എന്നെ ഒഴിവാക്കാന്‍ വന്നവരെപ്പോലെയല്ല അങ്ങെന്നെനിക്കറിയാം. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ പറയുന്നത്. മുമ്പു വന്നവരെല്ലാം വിചാരിച്ചിട്ട് എന്നെക്കൊണ്ട് മിണ്ടിക്കാന്‍ പോലും കഴിഞ്ഞില്ല. അങ്ങു കുറച്ചു പഠിത്തമുള്ളയാളും മാന്യനുമാണ്. എന്നെ ഉപദ്രവിക്കാന്‍ തുടങ്ങുകയാണെങ്കില്‍ ഞാനങ്ങെ അവമാനിച്ചയയ്ക്കും.

ഇത്രയും പറഞ്ഞ് ആ സ്ത്രീ അവിടെനിന്നെണീറ്റു. ഉടനെ താന്‍ മുന്‍കൂട്ടി കരുതി അടുക്കല്‍ വച്ചിരുന്ന കയറെടുത്തുപിടിച്ച് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ഒരു കെട്ടുകെട്ടി. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ “അയ്യോ!” എന്നു പറഞ്ഞു കൈ രണ്ടും കൂട്ടി പിടിച്ചു കെട്ടിയിട്ടവിധം ചേര്‍ത്തുവച്ചുകൊണ്ട് അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നു. സ്ത്രീ എണീറ്റതു മന്ത്രവാദിയുടെ ചെകിട്ടത്ത് അടിക്കാനായിരുന്നു. അതു മനസ്സിലാക്കിയിട്ട് അദ്ദേഹം മന്ത്രം ജപിച്ചു ബന്ധിച്ചതിനാലാണ് സ്ത്രീ അവിടെയിരുന്നത്. ബന്ധനം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീയ്ക്കു കയ്യും കാലും ഇളക്കാനും ഇരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് മാറിയിരിക്കാന്‍പോലും വയ്യാതായിട്ട്, “അങ്ങു സാമാന്യക്കാരനല്ലെന്നു ഞാന്‍ സമ്മതിക്കുന്നു. ഞാനങ്ങയോടു മത്സരിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. എന്നെ ബഹുമാനപൂര്‍വം അയയ്ക്കണമെന്നു മാത്രം ഞാനപേക്ഷിക്കുന്നു. അങ്ങനെ അയയ്ക്കുകയാണെങ്കില്‍ സസന്തോ‌ഷം പൊയ്ക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

താന്‍: എങ്ങനെ വേണമെങ്കിലും അവിടുത്തെ ഇഷ്ടംപോലെ ബഹുമാനിച്ചയയ്ക്കാന്‍ ഇവിടെ തയ്യാറാണ്. അവിടുത്തെ ഉപദ്രവിക്കണമെന്ന് ഇവിടെ ആര്‍ക്കും വിചാരമില്ല. പോകുന്നതിനു എന്തെല്ലാമാണ് വേണ്ടത്?

സ്ത്രീ: അതു ഞാന്‍പറയണോ? അങ്ങേയ്ക്കറിയാമല്ലോ. അധികമൊന്നും വേണ്ട. സാധാരണനടപ്പുപോലെ മതി.

താന്‍: ചുരുക്കത്തിലായാലും ഇന്നിനി തരമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഒരവധി നിശ്ചയിച്ചു പറയണം.

സ്ത്രീ: പോവുക എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയ സ്ഥിതിക്ക് എനിക്കിനി അധികം താമസിക്കാന്‍ പാടില്ല. നാളെത്തന്നെ എന്നെ അയയ്ക്കണം.

താന്‍: അങ്ങനെതന്നെ.

സ്ത്രീ: എന്നാള്‍ ഇപ്പോള്‍ മാറി നില്‍ക്കട്ടെ.

ഇത്രയും പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ അവിടെത്തന്നെ കിടന്നു. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വെള്ളം കുടിക്കണമെന്നു പറയുകയും വെള്ളം കുടിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെനിന്ന് എണീറ്റ് പോവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ സുഖക്കേടൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

പിറ്റേ ദിവസം വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേക്കും അവിടെ തെക്കേത്തളമെല്ലാം അടിച്ചു തളിച്ചു മെഴുകി ശുദ്ധമാക്കുകയും കെട്ടി വിതാനിച്ച് അലങ്കരിക്കുകയും ഒരു പൂജയ്ക്കു വേണ്ടുന്നവയെല്ലാമൊരുക്കുകയും ചൂട, സാമ്പ്രാണി, അഷ്ടഗന്ധം, കളഭം, കസ്തൂരി മുതലായ സുഗന്ധവര്‍ഗങ്ങളും മാലകളും പനിനീര്‍ മുതലായവയും തയ്യാറാക്കി വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഏകദേശം ഏഴര നാഴിക രാത്രിയായപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ കുളിച്ചു ശുദ്ധമായി വന്നു. അദ്ദേഹം അവിടെ പത്മമിട്ടു വിളക്കുവച്ച് ഗന്ധര്‍വന് ഒരു പൂജ കഴിച്ചു. പാല്‍പ്പായസം, അപ്പം, അട, അവില്‍, മലര്‍, പഴം, ഇളന്നീര്‍ മുതലായവയായിരുന്നു നിവേദ്യസാധനങ്ങള്‍. പൂജ കഴിഞ്ഞ ഉടനെ തലേദിവസത്തെപ്പോലെ ഭസ്മംകൊണ്ടു ‌ഷള്‍കോണമായി ഒരു ചക്രം വരച്ച് ഉമയാല്‍ പാര്‍വതിയമ്മയെ അതിലിരുത്തി. അന്നു ഭസ്മം ജപിച്ചിടുകയും മറ്റും ചെയ്തില്ല. തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ കുറച്ചു ചന്ദനവും പൂവും കയ്യിലെടുത്ത് ആ പൂജ കഴിച്ച സ്ഥലത്തുനിന്നു ഗന്ധര്‍വനെ ആവാഹിച്ച് ആ സ്ത്രീയുടെ ശിരസ്സിലേക്കിട്ടു. ഉടനെ അവര്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. തുള്ളുകയെന്നാല്‍ ഓടുകയും ചാടുകയുമൊന്നുമല്ല. ആദ്യം ദേഹം ആകപ്പാടെ ഒന്നു വിറയ്ക്കും. പിന്നെ ഒരു പ്രൌഢനായ ഒരു പുരു‌ഷനെപ്പോലെ കാലിന്മേല്‍ കാല്‍കേറ്റിയിരുന്ന് സംസാരിച്ചുതുടങ്ങും. അല്ലാതെ വിശേഷമൊന്നും ഇല്ല. തുള്ളിത്തുടങ്ങിയ ഉടനെ കളഭം, പു‌ഷ്പമാല്യങ്ങള്‍ മുതലായവയെല്ലാമെടുത്തു തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ അടുക്കല്‍ വെച്ചു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ “എന്നെ ഇന്നലെ കെട്ടിയ കെട്ട് ഇതുവരെ അഴിച്ചില്ലല്ലോ. പിന്നെ നിങ്ങളുടെ ഈ സല്‍ക്കാരത്തെ ഞാനെങ്ങനെ സ്വീകരിക്കും?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതു കേട്ടു താന്‍ “അക്കാര്യം ഞാന്‍ തീരെ അന്ധാളിച്ചുപോയി. എന്റെ ഈ തെറ്റിനെ അവിടുന്നു കൃപാപൂര്‍വം ക്ഷമിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ആ ബന്ധമഴിച്ചു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ ആ കളഭമെടുത്ത് ദേഹത്തിലെല്ലാം പൂശുകയും മാലകളും പൂക്കളുമെടുത്തു ചൂടുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും തേവലശ്ശേരിത്താന്‍ കര്‍പ്പൂരം കത്തിക്കുകയും അഷ്ടഗന്ധം മുതലായവ ധൂപിക്കുകയും ചെയ്ത് ആ സ്ഥലം സുഗന്ധസമ്പൂര്‍ണമാക്കിത്തീര്‍ത്തു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി:

വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. ഞാന്‍ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയായിരിക്കുന്നു. ഇനി ഒരു കാലത്തും ഈ സ്ത്രീയെയെന്നല്ല, ഈ കുടുംബത്തിലാരെയും തന്നെ ഞാന്‍ ബാധിക്കുന്നതല്ല, സത്യം. എന്നാല്‍ ഇത്രയും കാലം ഞാന്‍ ഈ സ്ത്രീയുടെ ദേഹത്തെയും ഈ കുടുംബക്കാരെയും ആശ്രയിച്ചു താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ഇവര്‍ക്കൊരു സഹായവും ചെയ്യാതെ പോകുന്നതു യുക്തമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ സന്തോ‌ഷസമേതം അനുഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു. അടുത്ത ആണ്ടില്‍ ഈ മാസത്തില്‍ ഈ തീയതിയില്‍ത്തന്നെ ഈ സ്ത്രീ പ്രസവിച്ച് ഒരു പുരു‌ഷ സന്താനമുണ്ടാകും. ആ പുരു‌ഷന്‍ പ്രസിദ്ധനും യോഗ്യനുമായിത്തീരുകയും ചെയ്യും. എന്നു മാത്രമല്ല, ഈ കുടുംബത്തില്‍ കേവലം മൂഢന്മാരും അയോഗ്യന്മാരുമായി ആരും ഒരു കാലത്തുമുണ്ടാവില്ല. ഇനിയൊരു മൂന്നു തലമുറ കഴിയുന്നതുവരെയുള്ളവര്‍ക്കു പ്രത്യേക യോഗ്യതകളുമുണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്യും. എന്റെ ഈ അനുഗ്രഹത്തിനു യാതൊരു വ്യത്യാസവും വരുന്നതല്ല. എന്നാല്‍ എന്നെ ഇപ്രകാരം ഇവിടെനിന്ന് ഇറക്കി വിടുന്നതിനാല്‍ എക്കാലത്തും ഈ കുടുംബത്തില്‍ പുരു‌ഷസന്താനം കുറവായിരിക്കുകയും ചെയ്യും.”

ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞ് ആ ഗന്ധര്‍വന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയും ഉമയാള്‍ പാര്‍വതിയമ്മ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും വിസ്മയവും തേവലശ്ശേരിത്താന്റെ പേരിലുണ്ടായ വിശ്വാസ ബഹുമാനങ്ങളും സീമാതീതങ്ങളായിരുന്നുവെന്നതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ആ മാന്ത്രിക ശ്രഷ്ഠനെ അദ്ദേഹം സല്‍ക്കാരവചനങ്ങള്‍കൊണ്ടും പലവിധ സമ്മാനങ്ങള്‍കൊണ്ടും മറ്റും സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു. ഗന്ധര്‍വന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ അധികം താമസിയാതെ ഉമയാള്‍ പാര്‍വതിയമ്മ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും അടുത്തയാണ്ടില്‍ ആ ദിവസം തന്നെ ആ സ്ത്രീ പ്രസവിച്ച് ഒരു പുരു‌ഷപ്രജ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരം യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയ്ക്ക് ഉമയാള്‍ പാര്‍വതിയമ്മയിലുണ്ടായ ഏകപുത്രനാണ് “ബാലരാമന്‍ പിള്ള സമ്പ്രതിപ്പിള്ള” എന്നു പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്നത്. ബാലരാമന്‍പിള്ള ജനിച്ചത് 960-ആമാണ്ട് കുട്ടമ്പേരൂര്‍ നാലേക്കാട്ടു കുടുംബത്തില്‍ത്തന്നെയാണ്. പുത്രനുണ്ടായ ഉടനെ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്നതിനു തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് എഴുതിയയച്ചു. അന്നു നാടുവാണിരുന്നത് 973-ആമാണ്ടു നാടു നീങ്ങിയ സാക്ഷാല്‍ രാമവര്‍മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നുവെന്നത് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ആ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഈ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയുടെ പേരില്‍ വലിയ കാരുണ്യവും സന്തോ‌ഷവും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലേക്കു രാജ്യഭരണവി‌ഷയത്തില്‍ പ്രധാനസഹായികളായിരുന്നിട്ടുള്ളതു കേശവ(ദാസ്)പിള്ള ദിവാന്‍ജിയും ഈ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയുമാണ്. വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയ്ക്ക് പുത്രനുണ്ടായി എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. ഈ കുട്ടിയെ കാണുന്നതിനു തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ ധൃതിയായിരിക്കുന്നുവെന്നുള്ള വിവരത്തിനു യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയ്ക്കു തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന് ഒരു സ്വകാര്യക്കത്തു കിട്ടുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ഭാര്യയുടെ പ്രസവരക്ഷാദികള്‍ കഴിഞ്ഞയുടനെ പുത്രനെ ഭാര്യാസമേതം വള്ളത്തില്‍ കയറ്റി തിരുവനന്തപുരത്തുകൊണ്ടുചെന്ന സമയം ആശ്രിതവത്സലനും കരുണാനിധിയുമായ ആ തിരുമേനി ആ കുട്ടിയെ തൃക്കൈയില്‍ വാങ്ങി തിരുമടിയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ട്, “നാമും നമ്മുടെ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയും രാമനാമാക്കളാണല്ലോ. അപ്രകാരംതന്നെ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയുടെ പുത്രനു നമ്മുടെ അനന്തരവന്റെ പേരുമായിരിക്കട്ടെ” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തിട്ട് ആ കുട്ടിക്ക് “ബാലരാമന്‍” എന്നു കല്പിച്ചു പേരു വിളിച്ചു. അന്ന് ഇളയമുറസ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്നത് ബാലരാമവര്‍മ മഹാരാജാവായിരുന്നുവല്ലോ. ഈ സംഗതി വിചാരിച്ചാല്‍ ആ ബാലരാമന്‍പിള്ളയോളം ഭാഗ്യമുണ്ടായിട്ട് ആ വംശത്തില്‍ മറ്റാരുമുണ്ടായിട്ടില്ലെന്നുതന്നെ പറയാം. കുലശേഖരപ്പെരുമാളുടെ തിരുമടിയില്‍ക്കയറിയിരിക്കുന്നതിനും അവിടുന്നു തന്നെ കല്പിച്ചു പേരു വിളിക്കുന്നതിനും മറ്റാര്‍ക്കും സംഗതിയായിട്ടില്ലല്ലോ.

986-ആമാണ്ട് ബാലരാമവര്‍മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ ശേ‌ഷം യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം തിരുവനന്തപുരം വിട്ട് കുട്ടമ്പേരൂര്‍ സ്വഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെ വന്നു താമസിച്ചു. എങ്കിലും വലിയ മേലെഴുത്തുദ്യോഗത്തില്‍നിന്ന് അദ്ദേഹം മാറുകയോ അദ്ദേഹത്തെ ആരെങ്കിലും മാറ്റുകയോ ചെയ്തില്ല. ആജീവനാന്തം അദ്ദേഹം ആ ഉദ്യോഗത്തില്‍ത്തന്നെയാണിരുന്നത്. ബാലരാമവര്‍മ മഹാരാജാവിന്റെ കാലാനന്തരം രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്ന ശ്രീലക്ഷ്മീമഹാരാജ്ഞി, ശ്രീപാര്‍വതീമഹാരാജ്ഞി എന്നിവര്‍ക്കും യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയുടെ പേരില്‍ വളരെ കരുണയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ മഹാരാജ്ഞിമാര്‍ വലിയ മേലെഴുത്തുപിള്ളയുടെ ജോലികളെല്ലാം അദ്ദേഹം തന്റെ പ്രതിനിധിയായി നിയമിച്ച “ചാങ്ങയില്‍ ശങ്കരനാരായണപിള്ള” എന്ന ആളെക്കൊണ്ടു നോക്കിക്കയും ശമ്പളം മുഴുവനും മുറയ്ക്കു ഇദ്ദേഹത്തിനുതന്നെ വീട്ടില്‍ അയച്ചുകൊടുക്കു ന്നതിനു ചട്ടംകെട്ടി നടത്തിക്കുകയുമാണ് ചെയ്തിരുന്നത്.

യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ള 996-ആമാണ്ട് ചിങ്ങമാസത്തില്‍ 96-ആമത്തെ വയസ്സില്‍ യശശ്ശരീരനായി ഭവിച്ചു. അദ്ദേഹത്തെ ഇപ്പോഴും ആ കുടുംബക്കാര്‍ അവിടെവെച്ച് ആചരിച്ചുവരുന്നുമുണ്ട്.

3. ബാലരാമന്‍പിള്ള

ഇദ്ദേഹം ഒരു വലിയ സംസ്കൃതപണ്ഡിതനും കവിയും ജ്യോത്സ്യനും മന്ത്രവാദിയും വൈദ്യനുമായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിനു രായസം, സാമ്പ്രതി മുതലായ സര്‍ക്കാരുദ്യോഗമുണ്ടായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് അറിവും ഓര്‍മയുമുള്ളവര്‍ ഇപ്പോഴും പലരുമുള്ളതിനാല്‍ ഈ മഹാനെപ്പറ്റി അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

ബാലരാമന്‍പിള്ള ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചതു 90-ആമത്തെ വയസ്സില്‍ 1050-ആമാണ്ടിലാണ്. ഇപ്പോള്‍ നാലേക്കാട്ടു കുടുംബത്തിലുള്ള ശങ്കരനാരായണപിള്ള അവര്‍കള്‍ മേല്പറഞ്ഞ മഹാന്റെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട ആളാണെന്നുകൂടി പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ഈ ഉപന്യാസത്തെ ഇവിടെ സമാപിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

അദ്ധ്യായം 34
കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി

കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി തിരുവിതാംകൂറിലെന്നല്ല, കേരളത്തില്‍ത്തന്നെ അധികംപേരുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്നാല്‍ കൊച്ചുണ്ണി ഒരു വലിയ കള്ളനും അക്രമിയുമാണെന്നാണ് മിക്കവരുടെയും ബോധം. വാസ്തവത്തില്‍ അയാള്‍ ഒരു സത്യവാനും മര്യാദക്കാരനുംകൂടിയായിരുന്നു. പരസ്പര വിരുദ്ധങ്ങളായ ഈ ഗുണങ്ങള്‍ എല്ലാം കൂടി ഒരാളിലുണ്ടായിരിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണെന്നു ചിലര്‍ വിചാരിച്ചേക്കാം. അത് ഏതു പ്രകാരമെന്നു പിന്നാലെ വരുന്ന സംഗതികള്‍കൊണ്ടു ബോധ്യപ്പെടുമെന്നു മാത്രമേ ഇപ്പോള്‍ പറയുന്നുള്ളൂ.

കൊച്ചുണ്ണി ജനിച്ചത് 993-ആമാണ്ടു കര്‍ക്കിടമാസത്തില്‍ അമാവാസിയില്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രിസമയം തിരുവിതാംകൂറില്‍ കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ച്ചേര്‍ന്ന കീരിക്കാട്ടു പ്രവൃത്തിയില്‍ കൊറ്റുകുളങ്ങരയ്ക്കു സമീപമുണ്ടായിരുന്ന സ്വഗൃഹത്തിലാണ്. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ പിതാവും വലിയ അക്രമിയും കള്ളനുമായിരുന്നു. അയാളുടെ പ്രധാന ഉപജീവനമാര്‍ഗം മോ‌ഷണംതന്നെയായിരുന്നു. അന്നന്നു മോഷ്ടിച്ചു കിട്ടുന്നതുകൊണ്ട് അഹോവൃത്തി കഴിച്ചുവന്നുവെന്നല്ലതെ അയാള്‍ക്കു സമ്പാദ്യമൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു രാത്രിയില്‍ ഒന്നും മോഷ്ടിക്കാന്‍ തരപ്പെട്ടില്ലെങ്കില്‍ പിറ്റേദിവസം അയാളും അയാളുടെ കുടുംബത്തിലുള്ളവരും പട്ടിണിതന്നെ. അയാളുടെ സ്ഥിതി അത്രമാത്രം മോശമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ തന്റെ പുത്രനായ കൊച്ചുണ്ണിയെ യഥാകാലം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിനും മറ്റും അയാള്‍ക്കു കഴിഞ്ഞില്ല.

കൊച്ചുണ്ണി ഏകദേശം പത്തു വയസ്സുവരെ വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ട് ഒരു വിധം സ്വഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെ താമസിച്ചു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം അവന്‍ വിശപ്പ് സഹിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെയായിട്ട് വീട്ടില്‍നിന്നു പുറപ്പെട്ട് അടുത്ത പ്രദേശമായ ഏവൂര്‍ എന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അവന്‍ അവിടെ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണന്റെ മഠത്തില്‍ച്ചെന്ന് ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ അടുക്കല്‍ താനൊരു മുഹമ്മദീയ ബാലനാണെന്നും ദാരിദ്ര്യദുഃഖം നിമിത്തം ഇറങ്ങിപ്പുറപ്പെട്ടതാണെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിക്കയും തനിക്കു വിശപ്പു ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നതിനാല്‍ വല്ലതും തരണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ദയാലുവായ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ദീനവചനങ്ങളെ കേട്ടും പാരവശ്യം കണ്ടും മനസ്സലിയുകയാല്‍ വാര്‍ത്ത കഞ്ഞിയില്‍ കുറെ വറ്റും ഉപ്പും ഇട്ട് അവനു വയറു നിറയുന്നതുവരെ കൊടുത്തു. ആ വാര്‍ത്ത കഞ്ഞി നമ്മുടെ കൊച്ചുണ്ണിക്ക് അപ്പോള്‍ പഞ്ചാമൃതത്തെക്കാള്‍ മാധുര്യമുള്ളതായിത്തോന്നിയെന്നു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

കഞ്ഞികുടികഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കൊച്ചുണ്ണിയോട്, “ആഹാരത്തിന്നുള്ള വക കിട്ടിയാല്‍ നിനക്ക് ഇവിടെയെങ്ങും താമസിക്കാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. കൊച്ചുണ്ണി സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി അങ്ങനെയാകാമെന്നു സമ്മതിച്ചു. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ നടയില്‍ ‘വലിയവീട്ടില്‍പ്പീടിക’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന പീടികയില്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് ‘ഇവനൊരു പാവപ്പെട്ട മേത്തക്കൊച്ചനാണ്. ഇവന് ആഹാരത്തിനു വല്ലതും കൊടുത്താല്‍ ഇവിടെ താമസിച്ചുകൊള്ളും’ എന്നു പറഞ്ഞ് അവനെ ഏല്‍പ്പിച്ചു. പീടികക്കാര്‍ അങ്ങനെ സമ്മതിച്ച് അവനെ അവിടെ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ആദ്യം അവിടെ നിശ്ചയിച്ച വേല സമാനങ്ങളെടുത്തു കൊടുക്കുകയായിരുന്നു. അത് അവന്‍ വളരെ ജാഗ്രതയോടും ശരിയായും ചെയ്യുകയാല്‍ മുതലാളിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷം തോന്നുകയും കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഭക്ഷണം, വസ്ത്രധാരണം മുതലായവയ്ക്കു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടും കൂടാതെ ശരിയായി കൊടുത്തു വരി ചിപ്പം കെട്ടുക മുതലായ ചില ജോലികള്‍കൂടി കൊച്ചുണ്ണിയെ ചുമതലപ്പെടുത്തി. കാലക്രമേണ സാമാനങ്ങള്‍ അളന്നും തൂക്കിയും കൊടുക്കുക, വാങ്ങുക മുതലായി പീടികയിലുള്ള സകല ജോലികള്‍ക്കും ചുമതലക്കാരന്‍ കൊച്ചുണ്ണിയായിത്തീര്‍ന്നു. കൊച്ചുണ്ണിക്കു സകലപ്രവൃത്തികള്‍ക്കും പ്രത്യേകമൊരു വാസനയും സ്വച്ഛതയും അതിയായ ജാഗ്രതയുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ മുതലാളിക്ക് അവനിലുള്ള സന്തോ‌ഷവും വിശ്വാസവും അളവില്ലാതെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ മുതലാളി കച്ചവടസാമാനങ്ങള്‍ വാങ്ങിക്കൊണ്ടുവരാനായി ആലപ്പുഴക്കു പോയി. കൊച്ചുണ്ണിയെയും കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അവിടെച്ചെന്നു സാമാനങ്ങളെല്ലാം വഞ്ചിയിലാക്കി ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. മദ്ധ്യേമാര്‍ഗം അതികലശലായി ഒരു കോളും പിശറും തുടങ്ങി. ഓളം വലിയ മലപോലെ ഉയര്‍ന്ന് ഇളകിമറിഞ്ഞുതുടങ്ങി. വഞ്ചിയില്‍ വെള്ളം അടിച്ചുകേറിത്തുടങ്ങി. വഞ്ചി മുങ്ങുമെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി വഞ്ചിക്കാരന്‍ “അയ്യോ! ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ നിവൃത്തിയില്ല. കഴുക്കോല്‍ കുത്തീട്ടു വഞ്ചി നേരെ നില്‍ക്കുന്നില്ല. ഇതാ ഓളപ്പാത്തിയിലായിരിക്കുന്നു. ദൈവം തന്നെ രക്ഷിക്കട്ടെ” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു നിലവിളികൂട്ടിത്തുടങ്ങി. “സാമാനങ്ങള്‍ പോകുന്നതുപോകട്ടെ. നമ്മുടെ ജീവനും പോകുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു മുതലാളിയും നിലവിളിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി “നിങ്ങള്‍ വ്യസനിക്കാതെയും കലശല്‍കൂട്ടാതെയുമിരിക്കാമെങ്കില്‍ വഞ്ചി ഞാന്‍ കരയ്ക്കടുപ്പിക്കാം. ചുമ്മായിരിക്കണം, നമുക്കു പടച്ചവനുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. ധൈര്യസമേതം വഞ്ചിയുടെ അമരത്തു ചെന്നു കഴുക്കോലെടുത്ത് ഊന്നിത്തുടങ്ങി. യാതൊരാപത്തും അപകടവും കൂടാതെ അവന്‍ വഞ്ചി കടവിലടുപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചുണ്ണി ഇതിനുമുമ്പു കഴുക്കോല്‍ കുത്തി പരിചയമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവനു സകല വേലകള്‍ക്കും പ്രകൃത്യാതന്നെ ഒരു വശതയുണ്ടായിരുന്നു. ഈ സംഗതി നടന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം സാമാനങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് ആലപ്പുഴയ്ക്കും കൊച്ചിക്കും പോകുമ്പോള്‍ മുതലാളിയുടെ വഞ്ചിക്കാരനായിരുന്നതും കൊച്ചുണ്ണിതന്നെയായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിക്കു നിത്യവൃത്തിക്കു മാത്രം കൊടുത്താല്‍ പോരെന്നു തോന്നുകയാല്‍ മുതലാളി ചെലവുകഴിച്ചു പ്രതിമാസം ഒരു ചെറിയ സംഖ്യ അവനു ശമ്പളമായിട്ടും കൊടുത്തു തുടങ്ങി. ശമ്പളം വാങ്ങിയാല്‍ അവന്‍ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുപോയി അവന്റെ മാതാപിതാക്കന്മാരുടെ കയ്യില്‍ കൊടുക്കുകയല്ലാതെ സ്വകാര്യമായി സമ്പാദിച്ചിരുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു തങ്ങള്‍ കായമകുളത്തു വന്നു താമസിച്ചു ചില മുഹമ്മദീയരെ ആയുധാഭ്യാസവും കായികാഭ്യാസവും മറ്റും പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതായി കൊച്ചുണ്ണി കേട്ടു. എന്നാല്‍ തനിക്കും ചിലതൊക്കെ പഠിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് കൊച്ചുണ്ണി ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം പീടികയിലെ ജോലികളെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം കായംകുളത്തു ചെന്നു തങ്ങളെ കണ്ടു തന്നെകൂടി വല്ലതുമൊക്കെ പഠിപ്പിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു തങ്ങള്‍, ‘നിന്നെ ഒന്നും പഠിപ്പിക്കാന്‍ പാടില്ല. ഒന്നും പഠിപ്പിക്കാഞ്ഞിട്ടുതന്നെ നിന്റെ പിതാവു വലിയ അക്രമിയായിരിക്കുന്നു. കാലസ്ഥിതികൊണ്ട് നീ അവനെക്കാള്‍ അക്രമിയായിത്തീരാനാണ് എളുപ്പം. നിന്നെ അഭ്യാസങ്ങള്‍കൂടി ശീലിപ്പിച്ചാല്‍ നീ ലോകം മുടിക്കും. അതിനു കാരണഭൂതനാകാന്‍ എനിക്കു മനസ്സില്ല. എന്റെ ശി‌ഷ്യന്‍മാര്‍ പരോപദ്രവികളായിത്തീരുന്നത് എനിക്കും സങ്കടമാണ്. അതിനായിട്ടല്ല ഞാന്‍ എന്റെ ശി‌ഷ്യരെ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നത്. ശത്രുക്കളില്‍നിന്നുണ്ടാകുന്ന ആപത്തുകള്‍ തങ്ങള്‍ക്കു പറ്റാതെ തടുത്തുകൊള്ളുന്നതിനായിട്ടു മാത്രമാണ് പഠിപ്പിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ നിന്നെ ഞാന്‍ അഭ്യസിപ്പിക്കുകയില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ഏറ്റവും കുണ്ഠിതത്തോടുകൂടി കൊച്ചുണ്ണി മടങ്ങി വന്നു. എങ്കിലും അവന്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി ആ ഉദ്യമം വേണ്ടെന്നുവച്ചില്ല. രാത്രികാലങ്ങളിലായിരുന്നു തങ്ങള്‍ തന്റെ ശി‌ഷ്യരെ അഭ്യസിപ്പിച്ചിരുന്നത്. അതു കൊച്ചുണ്ണിക്കു നല്ല തരമായീര്‍ന്നു. അവന്‍ പീടികയിലെ ജോലികളെല്ലാം കഴിഞ്ഞ് അത്താഴവും കഴിച്ച് പതിവായി ആരുമറിയാതെ കായംകുളത്തു ചെന്നു തങ്ങളുടെ കളരിക്കു സമീപം ഒരു സ്ഥലത്തിരുന്ന് അഭ്യാസങ്ങളെല്ലാം കണ്ടു പഠിക്കയും നേരം വെളുക്കുന്നതിനുമുമ്പ് പീടികയിലെത്തുകയും ചെയ്തുംകൊണ്ടിരുന്നു. അതിബുദ്ധിശാലിയായ അവന്‍ അങ്ങനെ മിക്ക വിദ്യകളും ആരും പഠിപ്പിക്കാതെ കണ്ടുതന്നെ വശമാക്കി. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം കൊച്ചുണ്ണി ഒളിച്ചിരുന്ന് അഭ്യാസങ്ങള്‍ കണ്ടു പഠിക്കുന്നത് ഒരാള്‍ കണ്ടെത്തുകയും വിവരം ഉപായത്തില്‍ തങ്ങളെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടന്‍ തങ്ങള്‍ ശി‌ഷ്യന്‍മാരില്‍ ചിലരെ വിട്ടു കൊച്ചുണ്ണിയെ വിളിപ്പിച്ചു കളരിയില്‍ വരുത്തി. തങ്ങളുടെ ശി‌ഷ്യന്‍മാര്‍ വന്നു വിളിച്ചിട്ട് ഒട്ടും മടിക്കാതെ കൊച്ചുണ്ണി കളരിയില്‍ ചെന്നു. തങ്ങള്‍ അവനോട് ‘നീ എന്തെല്ലാം പഠിച്ചു?’ എന്നു ചോദിച്ചു. ‘ഇവിടെ പഠിച്ചതെല്ലാം ഞാനും പഠിച്ചു’ എന്നു കൊച്ചുണ്ണി മറുപടി പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു തങ്ങള്‍ അവനെ ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം ശി‌ഷ്യരെക്കാള്‍ അഭ്യാസവി‌ഷയത്തില്‍ കൊച്ചുണ്ണി യോഗ്യനായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. ഇതിങ്കല്‍ തങ്ങള്‍ക്ക് അസൂയയല്ല, വളരെ സന്തോ‌ഷമാണ് തോന്നിയത്. ഇത്രയും ബുദ്ധിമാനായിരിക്കുന്ന ഇവനെ ശരിയായി അഭ്യസിപ്പിക്കുകതന്നെ വേണം എന്നു നിശ്ചയിച്ച് തങ്ങള്‍, പതിവായി കളരിയില്‍ വന്ന് അഭ്യസിച്ചുകൊള്ളുന്നതിനു കൊച്ചുണ്ണിക്ക് അനുവാദം കൊടുത്തു. പിറ്റേദിവസംമുതല്‍ പതിവായി കൊച്ചുണ്ണി രാത്രിതോറും കളരിയില്‍ ഹാജരായി അഭ്യസിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അവന്‍ തങ്ങളുടെ അടുക്കല്‍നിന്ന് അക്കാലത്തു നടപ്പുണ്ടായിരുന്ന വെട്ട്, തട മുതലായ ആയുധാഭ്യാസങ്ങളും ഓട്ടം, ചാട്ടം, മറിച്ചല്‍, തിരിച്ചല്‍ മുതലായ കായികാഭ്യാസങ്ങളുമെല്ലാം ശീലമാക്കി. ആകപ്പാടെ കുറച്ചു ദിവസത്തെ അഭ്യാസംകൊണ്ടു കൊച്ചുണ്ണി ഒരൊന്നാന്തരം അഭ്യാസിയായിത്തീര്‍ന്നു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അനിതരസാധാരണമായ ബുദ്ധിസാമര്‍ഥ്യംകൊണ്ട് തങ്ങള്‍ക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷം തോന്നി. ആ തങ്ങള്‍ക്ക് ഈ വക അഭ്യാസങ്ങള്‍ മാത്രമല്ല ശീലമുണ്ടായിരുന്നത്. അയാള്‍ കണ്‍കെട്ട്, ആള്‍മാറാട്ടം മുതലായ ജാലവിദ്യകളും ഗ്രഹിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ, അതൊന്നും അധികം പ്രയോഗിക്കുകയും ശി‌ഷ്യരെ പഠിപ്പിക്കുകയും പതിവില്ലായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ പേരില്‍ അത്യധികമായി സന്തോ‌ഷവും വാത്സല്യവും തോന്നുകയാല്‍ തങ്ങള്‍ ആ വക വിദ്യകളും കൊച്ചുണ്ണിക്കു ഗൂഢമായി ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്തു. ഇവയെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം കൊച്ചുണ്ണി യഥാശക്തി ഗുരുദക്ഷിണയും കൊടുത്തു. പീടികയിലെ കണക്കെഴുത്തുകാരുടേയും മറ്റും സഹായവും സഹവാസവും മുതലാളിയുടെ ആനുകൂല്യവും നിമിത്തം കൊച്ചുണ്ണി ഒരു വിധം തമിഴും മലയാളവും എഴുതാനും വായിക്കാനും ശീലമാക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പായി ഏവൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കാരന്‍ മൂന്നു തുലാം ശര്‍ക്കരയ്ക്ക് അത്യാവശ്യമാകയാല്‍ പണവും പാത്രവും കൊടുത്ത് ഒരാളെ പീടിയില്‍ അയച്ചു. പീടിയിലുണ്ടായിരുന്ന ശര്‍ക്കര മുഴുവനും അവസാനിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും മുതലാളിയുടെ വീട്ടില്‍ ശര്‍ക്കര ധാരാളം ശേഖരിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. വീട് പീടികയുടെ സമീപത്തു തന്നെ ആയിരുന്നു. അതിനാല്‍ വീട്ടില്‍ച്ചെന്നു കുറെ ശര്‍ക്കര എടുത്തുകൊണ്ടുവരുവാനായി മുതലാളി കൊച്ചുണ്ണിയെ വീട്ടിലേക്ക് അയച്ചു. കൊച്ചുണ്ണി വീട്ടില്‍ ചെന്ന സമയം അവിടെയുള്ളവരെല്ലാം പടിപ്പുര അടച്ചു സാക്ഷയിട്ടു കുളിക്കാന്‍ പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. വീട്ടിനു ചുറ്റും വലിയ മതില്‍ക്കെട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി രണ്ടുമൂന്നു വിളിച്ചിട്ടും ആരും മിണ്ടായ്കയാല്‍ അവന്‍ പാത്രവുംകൊണ്ടു പുറകുമറിഞ്ഞു മതില്‍ക്കെട്ടിനകത്തു കടക്കുകയും വീട്ടിന്റെ ഇറയത്തു ചാറയില്‍ നിറച്ചിട്ടിരുന്നതില്‍നിന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട ശര്‍ക്കര പാത്രത്തിലാക്കി തലയില്‍വെച്ചുകൊണ്ടു മുമ്പു മറിഞ്ഞു മതില്‍ക്കെട്ടിനു പുറത്തിറകയും പീടികയില്‍ ചെന്നു മൂന്നുതുലാം ശര്‍ക്കര തൂക്കിക്കൊടുക്കുകയും ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നതു പീടികയിലെ ചാറയിലാക്കി അടച്ചു വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേ ദിവസം ആരോ പറഞ്ഞ് കൊച്ചുണ്ണി കാണിച്ച ഈ വിദ്യയും അവന്‍ കായംകുളത്തു പോയി അഭ്യാസങ്ങള്‍ പഠിച്ചുവെന്നുള്ള വിവരവും മുതലാളി അറിഞ്ഞു. അതുവരെ കൊച്ചുണ്ണി രാത്രി കാലങ്ങളില്‍ കായംകുളത്തുപോയി അഭ്യസിച്ച സംഗതി മുതലാളി അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഈ സംഗതികളെല്ലാം മനസ്സിലാക്കിയതിന്റെശേ‌ഷം മുതലാളി കൊച്ചുണ്ണിയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു വീട്ടില്‍നിന്നു ശര്‍ക്കര എടുത്തുകൊണ്ടു വന്നത് ഏതുപ്രകാരമായിരുന്നു എന്നും തങ്ങളുടെ അടുക്കല്‍ പോയി അഭ്യാസങ്ങള്‍ പഠിക്കുകയുണ്ടായോ എന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. കൊച്ചുണ്ണി ഒന്നും മറച്ചുവയ്ക്കാതെ എല്ലാം സത്യമായി, ഉണ്ടായതുപോലെ സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മുതലാളി, നീ എനിക്ക് വളരെ സഹായങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അതൊന്നും ഞാന്‍ ഒരുകാലത്തും മറക്കുകയില്ല. നിന്റെ പേരില്‍ എനിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷവും വിശ്വാസവുമുണ്ട്. എങ്കിലും നീ ഇവിടെ താമസിക്കണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഞാന്‍ ഇങ്ങനെ പറയുന്നതു കൊണ്ട് നിനക്കു മനസ്താപവും എന്റെ പേരില്‍ വിരോധവുമുണ്ടാകരുത്. എന്നും നീ എന്റെ ബന്ധുവായിത്തന്നെ ഇരിക്കണം. ഞാന്‍ ആവശ്യപ്പെടുന്ന സഹായങ്ങള്‍ എന്നും എനിക്കു നീ ചെയ്തു തരികയും വേണം. എന്നാല്‍ കഴിയുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ഞാന്‍നിനക്കും ചെയ്തു തരികയും വേണം. എന്നാല്‍ കഴിയുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ഞാന്‍ നിനക്കും എന്നും ചെയ്തുതരുന്നതാണ് എന്നു പറഞ്ഞ് അന്നുവരെ കണക്കു തീര്‍ത്ത് അവനു കൊടുപ്പാനുണ്ടായിരുന്ന ശമ്പളവും ആയിരംപണം സമ്മാനമായിട്ടും കൊടുത്ത് അവന്റെ വീട്ടിലേക്കയച്ചു. അങ്ങനെ കൊച്ചുണ്ണി വലിയവീട്ടില്‍ പീടികയില്‍ നിന്നു പിരിഞ്ഞുപോകയും ചെയ്തു. അന്നു കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഇരുപരുവയസ്സു പ്രായമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവന്‍ പീടികയില്‍ ജോലിയായി താമസിച്ചു തുടങ്ങിയിട്ട് ഏകദേശം പത്തു കൊല്ലത്തോളമായിരുന്നുവെന്നു വിശേ‌ഷിചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

കൊച്ചുണ്ണി സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസമാക്കിയതിന്റെശേ‌ഷം അധികം താമസിയാതെ കല്യാണം കഴിച്ച് ഭാര്യയെ തന്റെ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുവന്നു. ആയിടയ്ക്കു തന്നെ അവന്റെ മാതാപിതാക്കന്‍മാര്‍ കാലഗതിയെ പ്രാപിച്ചു പോയി. ഭാര്യയ്ക്കു വളരെ ചെറുപ്പമായിരിക്കകൊണ്ടു കൊച്ചുണ്ണി തന്റെ ഭാര്യയുടെ മാതാവിനെക്കൂടി സ്വഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടു വന്നു പാര്‍പ്പിച്ചു.

കൊച്ചുണ്ണിക്കു പിതൃസമ്പാദ്യമായിട്ടോ സ്വന്തസമ്പാദ്യമായിട്ടോ യാതൊരു മുതലുമില്ലാത്തതിനാല്‍ പിന്നെയും കാലക്ഷേപത്തിനു വളരെ ഞെരുക്കം തന്നെയായിരുന്നു. അതിനാലവന്‍ തന്റെ സതീര്‍ഥ്യരായ ചില മുഹമ്മദീയരെക്കൂടെ കൂട്ടുപിടിച്ചുകൊണ്ട് ചില അക്രമപ്രവ്യത്തികള്‍ തുടങ്ങി. അന്യരാജ്യങ്ങളില്‍ ചെന്നു സഹായവിലക്കു വ്യാജചരക്കുകള്‍ വാങ്ങി ഇവിടെ (കായംകുളത്തു) കൊണ്ടുവന്നു വിറ്റു ലാഭമെടുക്കുകയാണ് കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അക്രമപ്രവ്യത്തികളില്‍ ആദ്യം പ്രധാനമായിട്ടുള്ളത്. പിന്നീട് ചിലരുടെ ഭവനങ്ങള്‍ ഭേദിച്ച് അകത്തുകടന്നു സര്‍വവും കൊള്ളയിടുക, വഴിപോക്കരുടെ കൈവശമുള്ളതെല്ലാം പിടിച്ചുപറിക്കുക മുതലായവയും തുടങ്ങി. എന്നാല്‍ പാവപ്പെട്ടവരെയും മര്യാദക്കാരെയും ധര്‍മ്മിഷ്ഠന്മാരെയും മറ്റും കൊച്ചുണ്ണി ഒരിക്കലും ഉപദ്രവിക്കാറില്ലായിരുന്നു. വലിയ ധനവാന്മാരും പച്ചവെള്ളം പോലും ആര്‍ക്കും കൊടുക്കാത്തവരുമായ ദുഷ്ടന്മാരുടെ ഭവനങ്ങളില്‍ മാത്രമേ അവന്‍ കയറി കൊള്ളയിടാറുള്ളൂ. കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഒരിക്കല്‍ എന്തെങ്കിലും കൊടുത്താല്‍ പിന്നെ അവരെ അവന്‍ ഒരിക്കലും ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. അവന് ഉപജീവനത്തിനു നിവ്യത്തിയില്ലാതാകുമ്പോള്‍ വലിയ ധനവാന്‍മാരായിട്ടുള്ളവരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു തനിക്കു ഇത്ര രൂപവേണം, അല്ലെങ്കില്‍ ഇത്ര പറ നെല്ലുവേണമെന്നു പറയും. ഉടനെ കൊടുത്തയച്ചാല്‍ പിന്നെ യാതൊരു ഉപദ്രവവുമില്ല. ഒരു സമയം മടക്കിക്കൊടുക്കുന്നതിനും അവനു വിരോധമില്ല. വാങ്ങിയ സംഖ്യയും പലിശയും കുറച്ചുകൂടെ വേണമെങ്കില്‍ അതും അവന്‍ കൊടുത്തേക്കും. ചോദിച്ചിട്ടു കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ ആ കൊടുക്കാത്തവരുടെ സര്‍വസ്വവും നാലു ദിവസത്തിനകം കൊച്ചുണ്ണി കൊള്ളയടിച്ചുകൊണ്ടുപോകുമെന്നുള്ളതു നിശ്ചയമായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി ഇങ്ങനെ കൊള്ളചെയ്തെടുക്കുന്ന മുതലുകളെല്ലാം അവനും കൂട്ടുകാരുംകൂടി അനുഭവിക്കുക മാത്രമല്ല ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. അവന്റെ വീതത്തീന്നു കിട്ടുന്നതുകൊണ്ട് അവന്‍ ധാരാളമായി ധര്‍മ്മവും ചെയ്തിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി ഈവക മുതലുകള്‍ സമ്പാദിക്കാറില്ല. അന്നത്തേടം സുഖമായി കഴിഞ്ഞുകൂടണമെന്നു മാത്രമേ അവനു വിചാമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.

സ്വദേശികളായ പാവപ്പെട്ടവരെ അവന്‍ ധാരാളമായി സഹായിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കൂട്ടുകാരെല്ലാം ആദ്യം കേവലം നിര്‍ധനന്‍മാരായിരുന്നു. അവന്റെ സഹകരണം നിമിത്തം അവരെല്ലാം ക്രമേണ വലിയ ധനികന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. കൊച്ചുണ്ണിക്കു മാത്രം അധികം സമ്പാദ്യമൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവന്റെ ആശ്രിതന്മാരും സ്വദേശികളുമായിരുന്ന അനേകം പാവപ്പെട്ടവരും കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സഹായം നിമിത്തം സമ്പന്നന്മാരായിതീര്‍ന്നിട്ടുണ്ട്. ഇന്ന ജാതിക്കാരെ അല്ലെങ്കില്‍ ഇന്ന മതക്കാരെ മാത്രമേ സഹായിക്കയുള്ളൂ എന്നുള്ള നിര്‍ബന്ധം കൊച്ചുണ്ണിക്കുണ്ടായിരുന്നില്ല. ബ്രാഹ്മണനായാലും ശൂദ്രനായാലും സ്വജാതിയായാലും ക്രസ്ത്യാനിയായാലും, അവനെ ആശ്രയിച്ചാല്‍ തന്നാല്‍ കഴിയുന്ന സഹായം അവന്‍ ചെയ്തുകൊടുത്തിരുന്നു. ആകപ്പാടെ നോക്കിയാല്‍ കൊച്ചുണ്ണിമൂലം അക്കാലത്തു സമ്പന്നന്മാരായിതീര്‍ന്നിട്ടുള്ള ദരിദ്രര്‍ക്കും നിര്‍ധനന്മാരായിത്തീര്‍ന്നിട്ടുള്ള ധനികര്‍ക്കും സംഖ്യയില്ല.

സ്ത്രീവി‌ഷയമായിട്ടുള്ള ദുര്‍നടപ്പും കൊച്ചുണ്ണിക്കു സാമാന്യ ത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി നിമിത്തം പല ജാതിയിലുള്ള കുലടകള്‍ക്കും വളരെ സമ്പാദ്യമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഒരു ശൂദ്രസ്ത്രീയെ അവന്‍ ഏകദേശം ഭാര്യയായിതന്നെ വച്ചിരുന്നു. അത് എങ്ങനെയോ അവന്റെ ഭാര്യയുടെ തള്ള അറിഞ്ഞു വശമാവുകയും ഭാര്യയോടു പറയുകയും വീട്ടില്‍ വളരെ ശണ്ഠകളും വഴക്കുമൊക്കെ ഉണ്ടാക്കിത്തിര്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ആ ശൂദ്രസ്ത്രീയെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതിനു മനസ്സുവന്നില്ല. ഒരു ദിവസം ആ വ്യദ്ധ (ഭാര്യയുടെ തള്ള) കൊച്ചുണ്ണിയോടു നേരിട്ടുതന്നെ ആ ശൂദ്രസ്ത്രീയുമായുള്ള സംസര്‍ഗ്ഗം മതിയാക്കണമെന്നു പറഞ്ഞു. അതു കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഒട്ടും രസമായില്ല. അതിനെക്കുറിച്ച് അവര്‍ തമ്മില്‍ വളരെ വാഗ്വാദമുണ്ടായി. വഴക്കുമുറുകി വന്നപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിക്കു ദേ‌ഷ്യം വരികയും അവന്‍ ഒരു കുറുവടികൊണ്ട് വ്യദ്ധയുടെ തലയ്ക്ക് ഒരടി കൊടുക്കുകയും വ്യദ്ധ പെട്ടെന്നു മറിഞ്ഞു വീണു മരിച്ചു. ഈ കഥ ആരെയുമറിയിക്കാതെ കൊച്ചുണ്ണി അന്നുരാത്രിയില്‍തന്നെ ആ വ്യദ്ധയുടെ മ്യതശരീരം ഒരു പായില്‍ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി വലിയ കല്ലുവെച്ചു കായങ്കുളം കായലില്‍ താഴ്ത്തിക്കളഞ്ഞു. എങ്കിലും ഒന്നുരണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എങ്ങനെയോ സംഗതി പുറത്തൊക്കെ കുറേശ്ശേ സംസാരമായി. അങ്ങനെ അങ്ങു പറഞ്ഞ് ഇങ്ങു പറഞ്ഞ് വര്‍ത്തമാനം കാര്‍ത്തികപള്ളി തഹസീല്‍ദാരുടെ ചെവിയിലുമെത്തി. ഉടനെ തഹശീല്‍ദാര്‍ (അക്കാലത്തു മജിസ്ട്രട്ടെന്നു പറയാറില്ല) കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിച്ചേല്‍പ്പിക്കുന്നതിനു പോലീസുകാര്‍ക്കു ഉത്തരവുകൊടുത്തു. എങ്കിലും അവനെ പിടിക്കുന്നതിന് അത്രയെളുപ്പത്തില്‍ ആര്‍ക്കും കഴിഞ്ഞില്ല. കൊച്ചുണ്ണി വലിയ അഭ്യാസിയായിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു പത്തുപന്ത്രണ്ടുപേര വിചാരിച്ചാലും മറ്റും അവനെ പിടിക്കാന്‍ കഴിയുകയില്ല. സദാ അവന്റെ കയ്യില്‍ കഠാരിയുടെ ആക്യതിയില്‍ ഒരായുധമുണ്ടായിരിക്കും. അവന്റെ കൂടെ വലിയ അഭ്യാസികളും അക്രമികളുമായ പല കൂട്ടുകാരും എപ്പോഴുമുണ്ടായിരിക്കും. അവനെ പിടിക്കാന്‍ ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. ഈ സംഗതി നടന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം പോലീസുകാരുടെ അന്വേ‌ഷണം തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ മുതല്‍ കൊച്ചുണ്ണി ഒളിച്ചും വളരെ കരുതലോടുകൂടിയുമാണ് നടന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ അവനെ നേരെ കാണുന്നതിനുതന്നെ അത്ര എളുപ്പമല്ലായിരുന്നു. ഒരുസമയം കണ്ടാല്‍ത്തന്നെയും പ്രാണഭയം നിമിത്തം അവനെ ആരും പിടിക്കയുമില്ലല്ലോ. കൊച്ചുണ്ണി ഒളിച്ചുനടക്കുകയായിരുന്നു എങ്കിലും സ്വദേശം വിട്ട് എങ്ങും പോയില്ല. കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി, കരുനാഗപ്പള്ളി, മാവേലിക്കര ഈ മൂന്നു താലൂക്കുകളിലായിട്ട് അവന്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടി. പിടിച്ചുപറി, മോ‌ഷണം മുതലായവ അക്കാലത്തും അവന്‍ യഥാപൂര്‍വം നടത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ ഇരുന്നു.

കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അക്രമങ്ങള്‍ ദിവസംപ്രതി വര്‍ദ്ധിക്കുകയും കായങ്കുളം കൊച്ചുണ്ണി എന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി രാജ്യമൊട്ടുക്കു പരക്കുകയും, അപ്പോഴേക്കും അവനെ ഏതുവിധവും പിടിക്കണമെന്നുള്ള നി‌ഷ്കര്‍‌ഷ ഗവണ്‍മേണ്ടിന്നു കൂടി വരികയും ചെയ്തു. ഒടുക്കം 1025-ആമാണ്ട് ദിവാന്‍ജി കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്തഹസീല്‍ദാരുടെ പേര്‍ക്കു നേരിട്ട് ഒരുത്തരവയച്ചു. അതില്‍ ഒരു വാരത്തിനകം കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിപ്പിച്ചു ഠാണാ വിലാക്കാത്തപക്ഷം തഹശീല്‍ദാരെ ഉദ്യേഗത്തില്‍നിന്നും സ്ഥിരമായി മാറ്റുന്നതാന്നെന്നു തീര്‍ച്ചയായി പ്രസ്താവിച്ചിരുന്നു. ഈ ഉത്തരവു കണ്ടപ്പോള്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ക്ക് വളരെ വിചാരവും വ്യസനവുമുണ്ടാക്കിയെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ബുദ്ധിമാനായ തഹശീല്‍ദാര്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ഗൂഢസഞ്ചാരം ഏതെല്ലാം ദിക്കുകളിലാണെന്നും മറ്റും രഹസ്യമായി നടത്തിയ അന്വേ‌ഷണത്തില്‍ അവനു മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ശൂദ്രസ്ത്രീയുമായി അടുപ്പമുണ്ടെന്നും മിക്ക ദിവസവും രാത്രി കാലങ്ങളില്‍ അവന്‍ അവളുടെ വീട്ടില്‍ വരുമെന്നും വേറെ ഒരു ശൂദ്രനും അവളുമായി സംസര്‍ഗ്ഗമുണ്ടെന്നും അയാള്‍ക്ക് ആന്തരത്തില്‍ കൊച്ചുണ്ണിയോടു രസമില്ലെന്നും മനസ്സിലായി. തഹസീല്‍ദാര്‍ ആ ശൂദ്രന്‍ മുഖാന്തരം ആരുമറിയാതെ ആ സ്ത്രീയെ വരുത്തി. അവളോട് “നിന്നെ എന്റെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കണമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നു. നീ അതു സമ്മതിക്കുന്നപക്ഷം അധികം താമസിയാതെ സംബന്ധം നടത്തണമെന്നാണ് ഞാന്‍ ‍വിചാരിക്കുന്നത്. പക്ഷേ അങ്ങനെയായാല്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുമായുള്ള അടുപ്പം വേണ്ടെന്നു വെക്കേണ്ടതായി വരും. അതും മുന്‍കൂട്ടി പറഞ്ഞേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ട് ആ പുംശ്ചലി ഒരു മേത്തനുമായുള്ള അടുപ്പത്തേക്കാള്‍ നല്ലത് ഒരു തഹസീല്‍ദാരുടെ ഭാര്യയായിരിക്കുന്നതാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു. “അവിടുത്തെ ഇഷ്ടംപോലെയൊക്കെ ചെയ്യുന്നത് എനിക്കു സമ്മതമാണ്. അതിനുവേണ്ടി ഞാനെന്തെല്ലാം വേണമെങ്കിലും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ ഇന്നു രാത്രിയില്‍ അവന്‍ വരുമ്പോള്‍ നീ ഈ മരുന്നിട്ടു കുറേ പാല്‍ കാച്ചി അവനു കൊടുക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു തഹശീല്‍ദാര്‍ ഒരു മരുന്നു അവളുടെ കൈയ്യില്‍ കൊടുത്തു. അടുത്ത ദിവസം തന്നെ സംബന്ധം നടത്തിക്കളയാമെന്നും അതിലേക്കു വേണ്ടുന്നതൊക്കെ വട്ടംകൂട്ടുന്നതിനു തല്‍ക്കാലം ഇതിരിക്കട്ടെ എന്നു പറഞ്ഞു തഹശീല്‍ദാര്‍ അമ്പതു രൂപയും കൊടുത്തു. അവള്‍ അതെല്ലാം വാങ്ങി സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി വിട്ടിലേക്കു വന്ന വഴിതന്നെ ആരുമറിയാതെ പോവുകയും ചെയ്തു.

ഏകദേശം പാതിരായായപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി ഏകാകിയായി ആ ശുദ്രസ്ത്രീയുടെ വിട്ടിലെത്തി. അവന്‍ കയ്യും തേച്ചുകഴുകി ശയന ഗ്യഹത്തില്‍ പ്രവേശിച്ചയുടനെ അവള്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതു പോലെ മരുന്നിട്ടു കാച്ചിപാല്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു. കൊച്ചുണ്ണിക്കു മുമ്പേതന്നെ അവള്‍ പാല്‍ കാച്ചികൊടുക്കുക പതിവുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവന്‍ യാതൊരു സംശയവും കൂടാതെ പാലെടുത്തു കുടിക്കുകയും മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബോധരഹിതനായി വിഴുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും തഹസീല്‍ദാര്‍ മുന്‍കൂട്ടി ചട്ടംകെട്ടിയിരുന്നതുപൊലെ ചില സഹായികളോടുകൂടി പോലീസുകാര്‍ അവിടെ എത്തുകയും കൊച്ചുണ്ണിയെ ബന്ധിച്ചു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി ഠാണാവിലേക്ക് എടുത്തുകൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം കൊച്ചുണ്ണിക്കു തീരെ ബോധമില്ലായിരുന്നു. അവന്‍ ശവംപോലെ കിടക്കുകയായിരുന്നു. പോലീസുകാര്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ ഠാണാവിലാക്കി കൈയ്ക്കും കാലിനും വിലങ്ങുവെയ്ക്കുകയും അപ്പോള്‍തന്നെ വിവരം തഹശീല്‍ദാരുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു.

കൊച്ചുണ്ണിയെ ഭാര്യയുടെ തള്ളയെ അപായപ്പെടുത്തിയത് 1015-ആമാണ്ട് ആയിരുന്നു. അക്കാലം മുതല്‍ പത്തു കൊല്ലം അവന്‍ ഒളിച്ചുനടക്കുകയായിരുന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് അവനെ പിടിക്കുന്നതിന് ആരു വിചാരിച്ചിട്ടും കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം 25-ആമാണ്ട് അവനെ പിടിച്ചതു മേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം ചതിച്ചാണ്. കൊച്ചുണ്ണി സ്വബോധത്തോടുകൂടിയിരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അന്നും അവനെ ആരും പിടിക്കുകയില്ലായിരുന്നു. കുലടകളെ വിശ്വസിച്ചാലുണ്ടാകുന്ന ഫലമിങ്ങനെയാണെന്ന് എല്ലാരും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടതാണ്.

തഹശീല്‍ദാര്‍ ആ രാത്രിയില്‍തന്നെ കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിച്ചു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി ഠാണാവിലാക്കിയിരുന്നു എന്നുള്ള വിവരത്തിന് അടിയന്തിരത്തില്‍ ഹജൂര്‍ക്ക് എഴിതിയയച്ചു. അവനെ ഉടനെ ഠാണാപ്പാറാവുവഴി വേണ്ടുന്ന കരുതലോടും ബന്തവസ്സോടുംകൂടി തിരുവനന്ത പുരത്തേക്കയയ്ക്കാന്‍ അടിയന്തിരത്തില്‍ത്തന്നെ ഉത്തരവു വരികയും ചെയ്തു.

കൊച്ചുണ്ണിക്ക് അവനെ പിടിച്ചു ഠാണാവിലാക്കിയതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും ബോധം വീണു. അപ്പോഴാണ് താന്‍ ബന്ധനത്തിലകപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണെന്ന് അവനറിഞ്ഞത്. ഇത് ആ കുലടയുടെ വിശ്വാസവഞ്ചനയാല്‍ പറ്റിയതാണെന്ന് അവന്‍ അപ്പോള്‍ തന്നെ മനസ്സുകൊണ്ടാലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു രാത്രിയാകുന്നതുവരെ അവന്‍ ഠാണാവില്‍ത്തന്നെ കിടന്നു. ഏകദേശം പത്തു നാഴിക രാത്രിയായപ്പോള്‍ വിലങ്ങുകളും പൊട്ടിച്ചു കൊച്ചുണ്ണി ഠാണാവില്‍ നിന്നു വെളിയില്‍ ചാടി ഓടിക്കളഞ്ഞു. അവന്റെ കൈയ്യില്‍ സദാ ഉണ്ടായിരിക്കാറുള്ള ആയുധം ആ ശൂദ്രസ്ത്രീയുടെ വീട്ടിലുണ്ടെങ്കില്‍ എടുക്കാമെന്നു വിചാരിച്ച് അവന്‍ നേരെ അങ്ങോട്ടുതന്നെ നടന്നു. അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ അവളും അവളുടെ ഇഷ്ടനായ ശൂദ്രയുവാവും കൂടി അത്താഴം കഴിഞ്ഞു. സ്വൈവരസല്ലാപവും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. പുരയുടെ വാതില്‍ ചാരിയിരുന്നെങ്കിലും സാക്ഷയിട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ല. അകത്തു വിളക്കുമുണ്ടായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി ഒട്ടും സംശയിക്കാതെ വാതില്‍ തുറന്ന് അകത്തേക്കു കടന്നു. ആ സമയം കൊച്ചുണ്ണി അവിടെച്ചെല്ലുമെന്ന് അവള്‍ ലേശം പോലും വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. ഒരുക്കലും തിരിച്ചു വരാനിടയാകാതെ അവനെ തൂക്കിക്കൊല്ലുകയോ നാടുകടത്തുകയോ ചെയ്യുമെന്നായിരുന്നു അവരുടെ വിശ്വാസം. അങ്ങനെ ഇരിക്കെ പെട്ടെന്നു കൊച്ചുണ്ണിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവരുടെ മനസ്സിലുണ്ടായ വികാരങ്ങള്‍ ഏതെല്ലാം പ്രകാരമായിരിക്കുമെന്നു വായനക്കാര്‍ അവരുടെ മനോധര്‍മംപോലെ ഊഹിച്ചുകൊള്ളുകയല്ലാതെ പറഞ്ഞറിയിക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസംതന്നെ. കൊച്ചുണ്ണിയെ കണ്ട മാത്രയില്‍ രണ്ടുപേരും പെട്ടെന്നെണീറ്റ് ഒരു സംഭ്രമത്തോടും വിറയലോടുംകൂടി മറയുടെ ഒരരികിലേക്കു മാറിനിന്നു. കൊച്ചുണ്ണി മുറിക്കകത്തു കടന്നിട്ട് ആദ്യം കണ്ടതു കട്ടിലിന്റെ താഴെ കിടന്നിരുന്നതായ സ്വന്തം ആയുധം പെട്ടെന്നു കയ്യിലെടുത്തു, കൊച്ചുണ്ണി ആയുധമെടുത്ത് ഒന്നു വീശുകയും ആ പുശ്ചലിയുടെയും അവളുടെ ഇഷ്ടനായ ശൂദ്രന്‍േയയും തല താഴെ വീഴുകയും ഒരുമിച്ചുകഴിഞ്ഞു. കൊച്ചുണ്ണി അപ്പോള്‍ പുറത്തിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

അവന്‍ പോയ വഴിക്കുതന്നെ ഒരു കുളത്തില്‍ ഇറങ്ങി കുളിയും കഴിച്ചു സ്വഗ്യഹത്തിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അവന്റെ ഭാര്യ ഭര്‍ത്താവിനെ പോലീസുകാര്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി ഠാണാവിലാക്കിയെന്നു കേട്ടു വി‌ഷാദിച്ച് അന്നു ജലപാനം പോലും കഴിക്കാതെ കിടക്കുകയായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി പുറത്തുചെന്നു വാതിലില്‍ മുട്ടി പതുക്കെ വിളിച്ചു. വിളിച്ചതെല്ലാം അവള്‍ കേട്ടു എങ്കിലും അത് ഇന്നാരാണെന്നു നിശ്ചയം വരായ്കയാല്‍ അവള്‍ വാതില്‍ തുറന്നില്ല. പിന്നെ കൊച്ചുണ്ണി സ്വല്പം ഉറക്കെ വിളിക്കുകയും “സംശയിക്കേണ്ട ഞാന്‍തന്നെയാണ്. വാതില്‍ തുറക്ക്” എന്നു സ്പഷ്ടമായി പറയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അവള്‍ക്ക് ആള്‍ ഇന്നാരാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയും വിളക്കുകൊളുത്തിക്കൊണ്ടുവന്നു വാതില്‍ തുറക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അവള്‍ വേഗം അരി വെച്ചു. രണ്ടുപേരും അത്താഴമുണ്ടു. കൊച്ചുണ്ണിക്കു പറ്റിയ അബദ്ധം അവനും ഭാര്യയ്ക്കുണ്ടായ വി‌ഷാദവും മറ്റും അവളും പരസ്പരം പറഞ്ഞു. പുംശ്ചലിമാരുടെ ദുഷ്ടതയെക്കുറിച്ചും തന്റെ ഭാര്യയുടെ മനോ ഗുണത്തെയും സ്നേഹത്തേയും കുറിച്ചും കൊച്ചുണ്ണിക്ക് അന്നു കണ്ടും കേട്ടും അനുഭവിച്ചും നല്ലപോലെ അറിയാനിടയായി. അന്നുമുതല്‍ അവന്‍ അന്യസ്ത്രീസംസര്‍ഗ്ഗമെന്നുള്ള ദു‌ഷ്പ്രവ്യത്തി വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ എന്നും കൊച്ചുണ്ണി ഏകപത്നീവ്രതത്തോടുകൂടിത്തന്നെയാണ് ഇരുന്നിട്ടുള്ളത്.

കൊച്ചുണ്ണി തടവുചാടിപ്പോയതിന്റെ പിറ്റേദിവസം കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി താലൂക്കില്‍ മുഴുവനും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലും ഒരു വലിയ ഭൂകമ്പം തന്നെയായിരുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ കാണായ്കയാല്‍ ഠാണാമുതല്‍പ്പേരും ശിപായിമാരുമെല്ലാം അണ്ടികളഞ്ഞ അണ്ണാനെപ്പോലെ വി‌ഷണ്ണന്മാരായി തീര്‍ന്നു. ഉടനെ വിവരം തഹശീല്‍ദാരെ അറിയിച്ചു. തഹശീല്‍ദാര്‍ കോപംകൊണ്ടും വ്യസനംകൊണ്ടും പരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും കീരിക്കാട്ട് ഒരു സ്ത്രീയെയും ഒരു പുരു‌ഷനെയും വെട്ടിക്കൊന്നിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനവും തഹശീല്‍ദാര്‍ കേട്ടു. അദ്ദേഹം ആകപ്പാടെ പരിഭ്രമിച്ചുവശായി. എന്താണു വേണ്ടത്, എങ്ങോട്ടാണ് പോകേണ്ടത് എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിചാരംകൊണ്ടു സംഭ്രാന്തചിത്തനായ തഹശീല്‍ദാര്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പിടിക്കുന്നതിനായി പോലീസുകാരെ വീണ്ടും നിയോഗിച്ചു. പോലീസുകാര്‍ വളരെ ആളുകളെ സഹായത്തിനുകൂട്ടിക്കൊണ്ടു നാലുവഴിക്കും ഓട്ടവും അന്വേ‌ഷണവും തുടങ്ങി. തഹശീല്‍ദാരും ഗുമസ്തനും ചില ശേവുകക്കാരും ഒട്ടുവളരെ ആളുകളുമായി കീരിക്കാട്ടേക്കും പോയി. സ്ഥലത്തു ചെന്നു ശവങ്ങള്‍ കണ്ടു യാദാസ്തുമെഴുതുകയും അവ മറവുചെയ്യുന്നതിനുവേണ്ട ഏര്‍പ്പാടുകള്‍ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. മരിച്ചത് കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിക്കാന്‍ സഹായിച്ചവരാണെന്ന് അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവരെ കൊന്നതു കൊച്ചുണ്ണിതന്നെയാണെന്നും തഹശീല്‍ദാര്‍ തിര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ചിലരുടെ അഭിപ്രായം കൊച്ചുണ്ണിയല്ല ഈ ക്യത്യം നടത്തിയതെന്നും അവന്റെ കൂട്ടുകാരായിരിക്കണമെന്നുമായിരുന്നു. അപ്രകാരംതന്നെ കൊച്ചുണ്ണി തടവുചാടിയത് അവന്റെ സാമര്‍ത്ഥ്യംകൊണ്ടുമാത്രമായിരിക്കയില്ലെന്നും അവന്‍ ഠാണാക്കാരെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തി അവരുടെ അറിവോടുകൂടിയായിരിക്കണമെന്നും ചിലര്‍ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഇങ്ങനെ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി എന്നല്ലാതെ ഒന്നിനും മതിയായ ലക്ഷ്യമൊന്നുമില്ല. സകലദിക്കിലും സകല ജനങ്ങളുടെ ഇടയിലും കൊച്ചുണ്ണിയെന്നും തടവുചാടിയെന്നും ഇരട്ടക്കൊലപാതകമെന്നും മറ്റുമുള്ള സംസാരമില്ലാതെ കേള്‍പ്പാനില്ല. അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എല്ലാമൊട്ടു ശമിച്ചുതുടങ്ങി. പോലീസുകാരും മറ്റും കഴിയുന്ന അന്വേ‌ഷണമെല്ലാം നടത്തീട്ടും കൊച്ചുണ്ണിയുടെ പൊടിപോലും കാണ്‍മാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനിടയ്ക്ക് അവന്‍ നാടുവിട്ടു പൊയ്ക്കളഞ്ഞു എന്നും ഒരു സംസാരം ചിലര്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. പക്ഷേ, കൊച്ചുണ്ണിയും കൂട്ടുകാരുംകൂടി ദിവസം പ്രതി ഓരോ അക്രമങ്ങളും കൊള്ളകളും വീണ്ടും നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്ന തിനാല്‍ അവന്‍ എങ്ങും പോയിട്ടില്ലെന്നുതന്നെയായിരുന്നു മിക്കവരുടെയും വിശ്വാസം. വാസ്തവം അങ്ങനെതന്നെയായിരുന്നു.

കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അക്രമങ്ങളും കൊള്ളകളും വീണ്ടും നാള്‍ക്കുനാള്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചു വരികയാല്‍ അവനെ പിടിച്ചേല്‍പ്പിക്കുന്നതിന് മേലാവില്‍നിന്ന് ഉത്തരവുകള്‍ ദിവസംപ്രതി വന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. പോലീസുകാരുടെ അന്വേ‌ഷണവും മുറയ്ക്കു നടന്നുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. എന്തെല്ലാമായിട്ടും അവനെ പിടികൂടാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അവന്റെയും കൂട്ടുകാരുടെയും ഉപദ്രവങ്ങള്‍കൊണ്ടു യാത്രക്കാര്‍ക്കു കരവഴിക്കും വള്ളംവഴിക്കും സഞ്ചരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. കൊച്ചുണ്ണിയും കൂട്ടുകാരും എപ്പോള്‍ എവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്ന് ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ ചില ഓടിവള്ളങ്ങളില്‍ കയറി അവര്‍ കായലില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയായിരിക്കും. അത് എന്നെല്ലാമെന്നും എപ്പോളെല്ലാമെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയിക്കാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. എന്നാല്‍ മിക്കപ്പോഴും അവരുടെ ഉപദ്രവം രാത്രികാലങ്ങളിലായിരുന്നു.

കൊച്ചുണ്ണിക്കു കൂട്ടുകാര്‍ പലരുമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവരില്‍ പ്രധാനന്മാര്‍ കോപ്പാറപ്പറമ്പില്‍ മമ്മത്, കടുവാച്ചേരി വാവ, കോട്ടപ്പുറത്തു ബാപ്പുകുഞ്ഞ്, പക്കോലത്തു നൂറാമ്മത്, വലിയകുളങ്ങര കുഞ്ഞുമരയ്ക്കാര്‍, വാര്യവീട്ടുവടക്കേടത്തു കൊച്ചുപിള്ള എന്നിവരായിരുന്നു. ഇവരെല്ലാം വലിയ അഭ്യാസികളും അക്രമികളും ശക്തന്മാരുമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ കോപ്പാറപ്പറമ്പില്‍ മമ്മത് സാധുക്കളെയും ഉപദ്രവിക്കുന്നവനും എന്തും ചെയ്യാന്‍ മടിയില്ലാത്തവനുമായിരുന്നു. സാധുപീഡനം കൊച്ചുണ്ണിക്കു വലിയ വിരോധമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മമ്മതിനെ അവര്‍ ഇടക്കാലത്ത് ഉപേക്ഷിച്ചുകളഞ്ഞു. കൊച്ചുണ്ണി പലദിവസങ്ങളില്‍ സ്വഗ്യഹത്തില്‍ പോകാറുണ്ടെന്നു മുമ്പ് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ ഒളിച്ചു നടന്ന കാലത്തിനിടക്കു മൂന്നുപുത്രന്‍മാരും ഒരു പുത്രിയും ജനിച്ചു എന്നുള്ളതും വ്യക്ത മായിരിക്കുന്നു.

ഇങ്ങനെ കൊച്ചുണ്ണി 1015-ആമാണ്ടുവരെയും അതിന്റെ ശേ‌ഷം 1033-ആമാണ്ടുവരെയും ആകെ 18 വര്‍‌ഷം പിടികിട്ടേണ്ടും പുള്ളിയായി ഒളിച്ചുനടന്നും അക്രമപ്രവര്‍ത്തികള്‍കൊണ്ടുതന്നെ ഉപജീവനം കഴിച്ചും കാലക്ഷേപം ചെയ്തുവന്നു. 1033-ആമാണ്ടു മകരമാസത്തില്‍ സര്‍ ടി. മാധവരായരവര്‍കള്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ ദിവാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടു. അതോടുകൂടി കൊച്ചുണ്ണിക്കു ഗ്രഹപ്പിഴയും ആരംഭിച്ചു. മാധവരായര്‍ ദിവാന്‍ജിയായതിന്റെശേ‌ഷം രാജ്യക്ഷേമത്തിനായി അനേകം പരി‌ഷ്കാരങ്ങള്‍ ചെയ്യണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച കൂട്ടത്തില്‍ പ്രധാനമായ ഒരു കാര്യം കൊച്ചുണ്ണി മുതലായവരുടെ അക്രമവും തന്നിമിത്തം ജനങ്ങള്‍ക്കുള്ള ഉപദ്രവവും നിറുത്തണമെന്നള്ളതായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അതിനു വേണ്ടുന്ന ശ്രമങ്ങളും ചട്ടംകെട്ടുകളും മുറയ്ക്കു തുടങ്ങി. ചങ്ങനാശ്ശരിയില്‍ച്ചേര്‍ന്ന വാഴപ്പള്ളിയില്‍ പാപ്പാടിയില്‍ കുഞ്ഞുപണിക്കര്‍ കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിയില്‍ തഹശീല്‍ദാരായി നിയമിക്കപ്പെടുകയും ആ തഹശില്‍ദാരുടെ പേര്‍ക്കു ദിവാന്‍ജി കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിച്ചയയ്ക്കുന്നതിനു പ്രത്യേകം ഉത്തരവയച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തു കുഞ്ഞുപണിക്കര്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ നല്ല സമര്‍ഥനും ബുദ്ധിമാനും കാര്യശേ‌ഷിയുമുള്ളവനുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം പലവിധ ശ്രമങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടും കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടികിട്ടിയില്ല. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം അവന്റെ കൂട്ടുകാരില്‍ ചിലരെ സ്വാധീനപ്പെടുത്താതെ ഈ കാര്യം ഒരിക്കലും സാധിക്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. പിന്നെ അതിനായി ചില അന്വേ‌ഷണങ്ങളും ശ്രമങ്ങളും തുടങ്ങി. ആ അന്വേ‌ഷണത്തില്‍ കോപ്പാറപ്പറമ്പില്‍ മമ്മത് എന്നവനെ കൊച്ചുണ്ണി ഉപേക്ഷിച്ചുകളയുകയാല്‍ അവന് കൊച്ചുണ്ണിയോടു നല്ല രസമില്ലാതെ ഇരിക്കുകയാണെന്ന് അറിവു കിട്ടി; ഉടനെ മമ്മതിന് ഒരാളെ അയച്ച് അവനെ ഉപായത്തില്‍ തഹസീല്‍ദാര്‍ തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുത്തുകയും അവനെ സമ്മാനാദികള്‍ കൊണ്ടു സ്വാധീനപ്പെടുത്തുകയും അവന്‍ മുഖാന്തരം കൊച്ചുണ്ണിയുടെ മറ്റുള്ള കൂട്ടാകാരെക്കൂടി വശീകരിക്കുകയും കൊച്ചുണ്ണിയെ അകപ്പെടുത്താനുള്ള കശൗലങ്ങളെല്ലാം പറഞ്ഞു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ഇഷ്ടനും പ്രധാനകൂട്ടുകാരില്‍ ഒരാളുമായ വാര്യത്തു വടക്കേടത്തു കൊച്ചുപിള്ള എന്നയാള്‍ അയാളുടെ ഭാര്യാഗൃഹമായ അമ്പിയല്‍ വീട്ടില്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുപോയി ചില ലഹരിയുള്ള പദാര്‍ത്ഥങ്ങളും മറ്റു കൊടുത്ത് അവനെ ബോധരഹിതനാക്കിത്തീര്‍ത്തു. കൊച്ചുണ്ണി തലപൊക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ മയങ്ങി ഒരു കട്ടിലില്‍ കിടപ്പായി. ആ സമയം മമ്മത്, നൂറമ്മത്, ബാപ്പുകുഞ്ഞ്, കുഞ്ഞുമരയ്ക്കാര്‍, വാവാ, കൊച്ചുപിള്ള മുതലായവരും കൂടി വലിയ കയറുകളിട്ടു കൊച്ചുണ്ണിയെ കട്ടിലിലോടുകൂടി വരിഞ്ഞുകെട്ടി. കെട്ടു മുറുകിതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി കണ്ണു തുറന്നു നോക്കുകയും, കൊച്ചുപിള്ളകുഞ്ഞേ! നീയാണോ എന്നെ ചതിച്ചത്? അപ്പന്റെ മുഖത്തു ചിരവടിക്കുന്ന മാതിരി നിനക്കുണ്ടെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. എന്നെ ചതിച്ചവര്‍ക്കും എന്റെ അനുഭവം വരരുതാത്തതല്ല. എന്തുചെയ്യാം! എനിക്കു തല പൊങ്ങുന്നില്ല. എന്നു പറയുകയും ആ കിടന്നകിടപ്പില്‍ അവന്റെ കൈയ്യിലിരുന്ന ‘കത്താള്‍’ എന്ന ആയുധംകൊണ്ട് ചിലരെയൊക്കെ വെട്ടുകയും കുത്തുകയും വലിയ മുറിവുകളേല്‍പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴെക്കും കൈ പൊക്കാന്‍ പാടില്ലാത്തവിധം കെട്ടു മുറുകുകയും കൊച്ചുപിള്ള മുതല്‍പേര്‍ ആയുധം തട്ടിയെടുത്തു മാറ്റുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ പോലീസുകാരും അവരുടെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവരും മറ്റുംകൂടി കൊച്ചുണ്ണിയെ കട്ടിലോടുകൂടിയെടുത്തു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിയില്‍ ഠാണാവില്‍കൊണ്ടുപോയി ആക്കി. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം ഠാണാവില്‍ ചെന്നു കൊച്ചുണ്ണിക്കു വിലങ്ങു വയ്പിക്കുകയും അനേകം കുന്തക്കാര്‍, വാളൂരിപ്പിടിച്ച പോലീസുകാര്‍ മുതലായി അനേക മാളുകളെക്കൂട്ടി അവനെ ഠാണാപ്പാറാവുവഴി തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചുണ്ണിയെ തിരുവനന്തപുരത്ത് കൊണ്ടു ചെന്നിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞയുടനെ ദിവാന്‍ജി അവനെ കച്ചേരിയില്‍ വരുത്തിക്കാണുകയും പന്തിരു ഠാണാ ¹ വിലാക്കി പ്രത്യേകം സൂക്ഷിക്കുന്നതിന് ഉത്തരവുകൊടുക്കുകയും അവന്റെ പേരിലുണ്ടായിരുന്ന കേസ്സുകളെല്ലാം മുറയ്ക്കു വിസ്തരിച്ചു വിധി കല്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകളെല്ലാം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടിച്ചു ബന്ധനത്തിലാക്കുന്നതിനു സഹായിക്കുകയും ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്തവരില്‍ പ്രധാനന്‍മാര്‍ കൊച്ചുപിള്ള, കൊച്ചുകുഞ്ഞ്, മമ്മത്, എന്നിവരായിരുന്നു. അവരില്‍ കീരിക്കാട്ടു പ്രവ്യത്തിയില്‍ കണക്കു തകഴിയില്‍ക്കാരന്‍ കൊച്ചുകുഞ്ഞുപിള്ളക്കു കൃ‌ഷ്ണപുരം പാര്‍വത്യവും കൊച്ചുപിള്ളയ്ക്കു പത്തിയൂര്‍ പാര്‍വത്യവും മമ്മതിന് ഇടവാ മുതല്‍പ്പേരുവേലയും തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം ശുപാര്‍ശ ചെയ്തു കൊടുപ്പിച്ചു. എങ്കിലും അവരും കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കൂട്ടുകാരും അവനെ ബന്ധിക്കാന്‍ കൂടിയവരുമായ കടുവാച്ചേരി വാവ, കോട്ടപ്പുറത്തു ബാപ്പുകുഞ്ഞ്, ചക്കോലത്തു നൂറൂമ്മത്, വലിയകുളങ്ങര കുഞ്ഞുമരക്കാര്‍ എന്നിവരും താമസിയാതെ ഓരോ കേസ്സുകളിലകപ്പെട്ടു. 14 വര്‍‌ഷം വീതം കഠിന തടവിനു വിധിക്കപ്പെട്ട് പന്തിരുഠാണാവില്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അടുക്കല്‍ തന്നെ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അവരെ കണ്ടപ്പോള്‍ സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി കൊച്ചുണ്ണി “എന്താ കൂട്ടരെ! ഞാന്‍പറഞ്ഞതുപോലെ പറ്റി, ഇല്ലേ” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കെല്ലാം എത്ര മാത്രം പശ്ചാത്താപമുണ്ടായി എന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. കൊച്ചുണ്ണി തന്റെ പേരിലുള്ള കേസ്സുകള്‍ വിസ്തരിച്ചുതീരുന്നതിനുമുമ്പ് ഠാണാവില്‍ കിടന്നുതന്നെ 1034-ആമാണ്ടു കന്നിമാത്തില്‍ തന്റെ 41-ആമത്തെ വയസ്സില്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചുണ്ണിയെ പിടികൂടി തിരുവനന്തപുരത്തേക്കയച്ചത് 33-ആമാണ്ടു മിഥുനമാസത്തിലായിരുന്നു. അവന് ആകെ 91 ദിവസം മാത്രമേ തടവില്‍ കിടന്നു കഷ്ടപ്പെടേണ്ടിവന്നുള്ളൂ.

കൊച്ചുണ്ണി കാഴ്ചയില്‍ നല്ല സുന്ദരനും ആജാനുബാഹുവും വെളുത്തു ചുവന്ന നിറത്തോടു കൂടിയ കോമളനുമായിരുന്നു. അവന്റെ വിരിഞ്ഞ നെഞ്ചും ഒതുങ്ങിയ അരയും വട്ടമുഖവും നീണ്ടകണ്ണുകളും വളഞ്ഞിരുണ്ട പുരികങ്ങളും എന്നുവേണ്ട, സകല അവയവങ്ങളും അന്ത്യന്ത മനോഹരങ്ങളായിരുന്നു. അവന്റെ സംഭാഷണം വളരെ ശാന്തവും മധുരവുമായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണി ആകെ രണ്ടു സ്ത്രീകളെയും ഒരു പുരുഷനെയുമല്ലാതെ കൊന്നിട്ടില്ല. അവന്റെ കൂട്ടുകാരായിരുന്ന മമ്മതു മുതലായവരുടെ അക്രമങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കൊച്ചുണ്ണി വളരെ മര്യാദക്കാരനായിരുന്നു എന്നു തന്നെ പറയാം.

കൊച്ചുണ്ണിക്കു മൂന്നു പുത്രന്മാരും ഒരു പുത്രിയുമാണുണ്ടായിരുന്നതെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവരില്‍ പ്രഥമപുത്രന്‍ ഒരു ശിക്ഷയിലകപ്പെട്ടു ജയിലില്‍ക്കിടന്നു തന്നെ മരിച്ചു. രണ്ടാമത്തെ പുത്രനും ഒരു ശിക്ഷയിലകപ്പെട്ടു ജയിലിലാക്കപ്പെട്ടുവെങ്കിലും അവന്‍ തടവു ചാടി പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. അവനിപ്പോള്‍ ഉണ്ടോ ഇല്ലയോ, ഉണ്ടെങ്കില്‍ തന്നെ എവിടെയാന് എന്നൊന്നും രൂപമില്ല. മൂന്നാമത്തെ പുത്രന്‍ ഇപ്പോള്‍ കച്ചവടംചെയ്ത് ഓച്ചിറയും, പുത്രി എരുവയില്‍ ഭര്‍ത്തൃഗൃഹത്തിലും താമസിച്ചുവരുന്നു. ഇത്രയുമൊക്കെയാണ് കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ജീവിതകഥാസംക്ഷേപം. ഇനി കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ഓരോ അക്രമ പ്രവൃത്തികളും അത്ഭുതകര്‍മങ്ങളും പിന്നാലെ വിവരിക്കാം.

കൊച്ചുണ്ണി ആള്‍മാറാട്ടം, കണ്‍കെട്ട് മുതലായ ജാലവിദ്യകളും അഭ്യസിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ അവന്‍ അവയൊന്നും സാധാരണ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. നിവൃത്തിയില്ലാതെവരുന്ന അവസരങ്ങളിലേ അവ പ്രയോഗിക്കാവൂ എന്നാണ് അവന്റെ ഗുരുനാഥനായ തങ്ങള്‍ അവനോടു പറഞ്ഞിരുന്നത്. എങ്കിലും കൊച്ചുണ്ണി ഒരു വിദ്യ ഒരിക്കലൊന്നു പ്രയോഗിച്ചു നോക്കി. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സ്വദേശമായ കീരിക്കാട്ട് ഏറ്റവും ധനവാനായ ഒരു നായരുണ്ടായിരുന്നു. കുടുബകാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചു നടത്തിയിരുന്നത് അയാള്‍ തന്നെയായിരുന്നുവെങ്കിലും അയാളുടെ സ്ഥിരതാമസം ഭാര്യാഗൃഹത്തിലായിലുന്നു. അയാള്‍ ഭാര്യയ്ക്കു പുതുതായി ഒരു വീടു പണിയിച്ചുകൊടുത്തു. അത് അകമേ നിരയും പുറമേ ഭിത്തിയുമായി വളരെ ഉറപ്പോടും ബലത്തോടുംകൂടിയാണ് പണിയിച്ചത്. ആ പുരപണി നടന്നുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ അയാളുടെ ഒരു സ്നേഹിതന്‍ പുരപണി കാണായായിട്ട് അവിടെ ചെന്നു. പണികളെല്ലാം നോക്കിയിട്ട് ആ മനു‌ഷ്യന്‍, പുരയ്ക്കു ഭിത്തിയോ നിരയോ ഏതെങ്കിലും ഒന്നു പോരേ? രണ്ടുംകൂടി ഇതെന്തിനാണ്? എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നായര്‍ “പണ്ടൊക്കെ അതുമതിയായിരുന്നു. ഇതു കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കാലമായതുകൊണ്ട് അതു പോരാ. ഭിത്തിയോ നിരയോ ഒന്നു മാത്രമായിതുന്നാല്‍ അവന്‍ കുത്തിപ്പൊളിച്ച് അകത്തു കടക്കും രണ്ടുംകൂടി പൊളിച്ച് അകത്തുകടക്കാന്‍ അത്രയെളുപ്പമല്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. “അതു ശരിതന്നെ” എന്നു മറ്റേയാള്‍ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ ഇവര്‍ തമ്മില്‍ പറഞ്ഞ ഈ വര്‍ത്തമാനം എങ്ങനെയോ കൊച്ചുണ്ണി അറിഞ്ഞു. എങ്കിലും തല്‍ക്കാലം അവനൊന്നിനും പോയില്ല.

പുരപണിയും വാസ്തുബലിയും ഗ്യഹപ്രവേശവുമെല്ലാം കഴിഞ്ഞു ഭാര്യാപുത്രാദികളോടുകൂടി നായര്‍ പുത്തന്‍പുരയില്‍ താമസവുമായി. നായര്‍ നല്ല കാര്യസ്ഥനും കണിശക്കാരനുമായിരുന്നു. പൊന്നു പണയം കിട്ടാതെ അയാള്‍ ആര്‍ക്കും ഒരു കൊച്ചു കാശുപോലും കടം കൊടുക്കുക പതിവില്ല. പലരും പണയം വെച്ച് അയാളോടു പണം വാങ്ങാറുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അവിടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെയുള്ള ഒരാള്‍ക്ക് ഒരായിരം രൂപയ്ക്ക് ഒരത്യാവശ്യം നേരിടുകയാല്‍ ഏകദേശം രണ്ടായിരം രൂപ വിലയ്ക്കുള്ള പൊന്‍പണ്ടങ്ങള്‍ ഇയാളുടെ അടുക്കല്‍ പണയംവെച്ചു രൂപ വാങ്ങി കൊണ്ടുപോയി. ആ വിവരവും എങ്ങനെയോ കൊച്ചുണ്ണി അറിഞ്ഞു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിക്കും ചെലവിനൊന്നുമില്ലാതെ ഒരിക്കല്‍ വലിയ ഞെരുക്കമായിത്തിര്‍ന്നു. ഏതെങ്കിലും ഈ നായരുടെ അടുക്കല്‍പോയി ചോദിക്കാം എന്നു വിചാരിച്ച് അവന്‍ അയാളുടെ അടുക്കല്‍ചെന്ന്, എനിക്ക് ഒരു നൂറു രൂപയ്ക്ക് ഒരത്യാവശ്യം നേരിട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുണ്ടെങ്കില്‍ കിട്ടിയാല്‍ക്കൊള്ളാം എന്നു പറഞ്ഞു.

നായര്‍: അത്യാവശ്യം, ചെലവിനൊന്നുമില്ല, അതു തന്നെ അല്ലേ? ആട്ടേ, രൂപ ഞാന്‍തരാം. എന്നാലതു കൊച്ചുണ്ണിയെ പേടിച്ചിട്ടാണെന്നു വിചാരിക്കരുത്. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ അക്രമമൊന്നും ഇവിടെ പറ്റുകയില്ല. അതു കരുതിത്തന്നെയാണ് ഞാന്‍പുര പണിയിച്ചിരിക്കുന്നത്.

കൊച്ചുണ്ണി: അതു ഞാന്‍ പുരപ്പണിക്കാലത്തുതന്നെ അറിഞ്ഞു. ഭയപ്പെടുത്തി പണം വാങ്ങുക എനിക്കു പതിവില്ല. മര്യാദക്കു ചോദിക്കും കിട്ടിയെങ്കില്‍ വാങ്ങും ഇല്ലെങ്കില്‍ പിന്നെ വേറെ വഴി നോക്കും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്.

നായര്‍: ശരിതന്നെ. അതെനിക്കറിയാം. എങ്കിലും വെറുതേ ഇവിടെ വന്ന് വിഢ്ഢിത്തം കളിക്കേണ്ട എന്നു വിചാരിച്ചു പറഞ്ഞു എന്നേയുള്ളൂ.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് നായര്‍ നൂറു രൂപയും എണ്ണിക്കൊടുത്തു. കൊച്ചുണ്ണി വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. നായര്‍ പണം കൊടുത്തതുകൊണ്ട് കൊച്ചുണ്ണിക്കു വലിയ സംശയമായിത്തീര്‍ന്നു. “ഇനി ഇയാളെ ഉപദ്രവിക്കുന്നതു ക ഷ്ടവും നമ്മുടെ പതിവിനു വിപരിതവുമാണ്. എങ്കിലും ഇയാളുടെ ഊറ്റത്തിനു ഇയ്യാളെ ഒന്നു പറ്റിക്കാതെയിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ല. ആട്ടെ, തരം വരും. അപ്പോള്‍ നോക്കാം” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു കൊച്ചുണ്ണി ആ നായരെ കളിപ്പിക്കുന്നതിനു തരംനോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

അഞ്ചാറു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം സന്ധ്യാസമയത്ത് നായര്‍ എണ്ണതേച്ചു കുളിക്കാനായിട്ടു വിട്ടില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. അയാളുടെ ഭാര്യ അടുക്കളയിലേക്കും പോയി. മാത്ര കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭര്‍ത്താവു മുറ്റത്തു വന്നു നിന്നു വിളിക്കുന്നതായി ആ സ്ത്രീക്കു തോന്നി. അവര്‍ പുറത്തേക്കു വന്നപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു തോന്നിയതുപോലെ തന്നെ കാണുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ “കുളിക്കാന്‍ പോയിട്ട് കുളിക്കാതെ പോന്നതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. മുറ്റത്തുനിന്നയാള്‍, “ഇന്നാള്‍ നമ്മുടെ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ള ചില പണ്ടങ്ങള്‍ ഇവിടെ പണയംവെച്ച് ആയിരം രൂപ പാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയില്ലേ? അതു പലിശയോടുകൂടി കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നു. ആ പണയമെടുത്തുകൊടുക്കണം. എന്റെ കൈയ്യന്‍മേലൊക്കെ എണ്ണയാണല്ലൊ, അതുകൊണ്ട് താക്കോലെടുത്തു പെട്ടിതുറന്ന് ആ പണ്ടങ്ങള്‍ എടുത്ത് ഇങ്ങോട്ടു തരികയും, ഈ പണം പെട്ടിയില്‍വെച്ചു പൂട്ടി താക്കോല്‍ പതിവുള്ള സ്ഥലത്തുതന്നെ വെച്ചേക്കുകയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു വലിയ ജാളിക ² ഇറയത്തു വെച്ചു. ആ സ്ത്രീ അയാള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ ഒക്കെ ചെയ്തു. അയാള്‍ പണ്ടങ്ങളുമെടുത്തു പുറത്തേക്കിറങ്ങിപ്പോയി. സ്ത്രീ വീണ്ടും അടുക്കളയിലേക്കും പോയി.

അതിന്റെ ശേ‌ഷം പത്തുപതിനഞ്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പണയംവെച്ചു പണംവാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ള പണവും പലിശയും കൊണ്ടുവന്നു. ആ ധനികനായ നായര്‍ മുതലും പലിശയുമെല്ലാം കണക്കുപറഞ്ഞ് എണ്ണിവാങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം പണയപ്പണ്ടങ്ങളെടുത്തു കൊടുക്കാനായി താക്കോലെടുത്തു പെട്ടിതുറന്നു. അപ്പോള്‍ അതില്‍ ഒരു വലിയ “ജാളിക” ഇരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. അയാള്‍ വളരെ അത്ഭുതപ്പെട്ടു. താനറിയാതെ ഈ “ജാളിക” പൂട്ടിവെച്ചിരുന്ന പെട്ടിയില്‍ വന്നതെങ്ങനെയെന്നു സംശയിച്ച് അയാള്‍ ഭാര്യയെ വിളിച്ചു ചോദിച്ചു.

ഭാര്യ: അല്ലേ! അതു നിങ്ങള്‍ തന്നെ കൊണ്ടുവന്നു തന്ന് എന്നെക്കൊണ്ടു പെട്ടിയില്‍ വെയ്പിച്ചതല്ലേ? എന്താ ഈയിടെ ഇത്രവലിയ മറവി?

നായര്‍: ഞാനിങ്ങനെ ഒരു ജാളിക കൊണ്ടുവന്നു തന്നുവോ? അത്ഭുതം തന്നെ. ഇതെന്നായിരുന്നു?

ഭാര്യ: ഇന്നേക്കു പത്തോ പതിനഞ്ചോ ദിവസമായിരിക്കും. അതിലധികമായിട്ടില്ല. ഇന്നാളൊരുദിവസം സന്ധ്യയ്ക്ക് എണ്ണതേച്ചു കൊണ്ടു കുളിക്കാന്‍ പോയില്ലേ? അന്നാണ്.

നായര്‍: അന്നെന്നല്ല, ഒരിക്കലും ഇങ്ങനെ ഒരു ജാളിക ഞാന്‍ നിന്റെ കയ്യില്‍കൊണ്ടുവന്നു തരികയുണ്ടായില്ല.

ഭാര്യ: ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞാല്‍ വി‌ഷമമാണ്. കുളിക്കാനായി ഇറങ്ങിപ്പോയിട്ടു മാത്ര കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ തിരിയെ വന്നു മുറ്റത്തു നിന്നുകൊണ്ട് എന്നെ വിളിക്കുകയും ഞാന്‍ പുറത്തേക്കു വന്നപ്പോള്‍ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ള പണവും പലിശയും കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നുവെന്നും നിങ്ങളുടെ കയ്യിന്മേലൊക്കെ എണ്ണയുള്ളതുകൊണ്ടു ഞാന്‍ താക്കോലെടുത്തു പെട്ടിതുറന്നു പണയപ്പണ്ടങ്ങളെല്ലാമെടുത്തു തരികയും ഈ ജാളികയെടുത്തു പെട്ടിയില്‍ വെച്ചുപൂട്ടി താക്കോല്‍ പതിവുസ്ഥലത്തു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന് നിങ്ങളെന്നോടു പറയുകയും ജാളിക ഇറയത്തു വെച്ചുതരികയും ചെയ്തത് ഈ ദിവസത്തിനിടയ്ക്കു നിങ്ങള്‍ മറന്നു പോയോ? എന്നാല്‍ അത്ഭുതം തന്നെ.

നായര്‍: ഭ്രാന്തു പറയുന്ന നിന്നോട് എന്തു പറയുന്നു? ആട്ടേ, എന്നിട്ടു നീയാ പണ്ടങ്ങളൊക്കെ എന്തു ചെയ്തു?

ഭാര്യ: ഞാനെടുത്തു നിങ്ങളുടെ കയ്യില്‍ കൊണ്ടുവന്നു തന്നു.

നായര്‍: അയ്യോ! ഇങ്ങനെ ഭോ‌ഷ്ക് പറയരുത്. പെണ്ണുങ്ങള്‍ ധാരാളം പൊളി പറയുന്നവരാണ്. എന്നാല്‍ ഇങ്ങനെ ആരും പറഞ്ഞുകേട്ടിട്ടില്ല. നീയും ഇതിനുമുമ്പ് എന്നോടിങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇപ്പോള്‍ നിന്റെ ബുദ്ധിക്ക് എന്തോ സ്വല്പം -സ്വല്പമല്ല, വളരെ- വല്ലായ്മ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതാണിങ്ങനെ പറയുന്നത്.

ഭാര്യ: എന്റെ ബുദ്ധിക്ക് ഒരു വല്ലാമയും വന്നിട്ടില്ല. വാസ്തവം പറഞ്ഞാല്‍ പറയുന്നോരുടെ ബുദ്ധിക്കുതന്നെയാണ് ഇപ്പോള്‍ ഏതാണ്ട് വല്ലായ്മ പറ്റിയിരിക്കുന്നത്.

ഇങ്ങനെ ഇവര്‍ തമ്മില്‍ ഏതാനും വാഗ്വാദം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നായര്‍ ജാളികയഴിച്ചു കുടഞ്ഞിട്ടു. ഹാ! കഷ്ടം! അതിലുണ്ടായിരുന്നതു മുഴുവനും കരിങ്കല്‍ച്ചില്ലി. അയ്യോ! എന്നൊരു നിലവിളിയോടുകൂടി നായര്‍ മൂര്‍ച്ഛിച്ചുനിലത്തു പതിച്ചു. നായരുടെ പാരവശ്യം കണ്ടു ഭാര്യയും ബോധംകെട്ടുവീണു. നായരെ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ളയും ഭാര്യയെ സമീപത്തു നിന്നിരുന്ന ദാസിയും താങ്ങിപ്പിടിച്ചു രണ്ടുപേരുടേയും മുഖത്തു കുറേശ്ശേ വെള്ളം തളിച്ചിട്ടു വിശറിയെടുത്തു വിശിത്തുടങ്ങി. മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നായര്‍ കണ്ണുതുറന്ന് എണീറ്റിരുന്നു. അയാള്‍ ധൈര്യത്തെ അവലംബിച്ചുകൊണ്ട് “ആട്ടെ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ളേ! പറ്റിയതൊക്കെ പറ്റി. പോയതൊക്കെ പോകട്ടേ. ഇനി നമ്മുടെ ഏര്‍പ്പാടു തീര്‍ക്കാനെന്താണ് വേണ്ടതെന്നു പറയൂ” എന്നു പറഞ്ഞു.

കൃഷ്ണപിള്ള: ഞാനെന്തു പറയുന്നു? എല്ലാം നിങ്ങള്‍തന്നെ നിശ്ചയിച്ചാല്‍ മതി.

നായര്‍: നിങ്ങളുടെ പണ്ടങ്ങള്‍ കൈമോശം വന്നുപോയി. ഇനി നിങ്ങള്‍ക്കു പകരം പണ്ടങ്ങള്‍ പണിയിച്ചു തരികയോ വില തരികയോ ചെയ്യാം. അതല്ലാതെ നിവ്യത്തിയില്ലല്ലോ. അതിലേതാണു വേണ്ടതെന്നു പറയൂ.

കൃഷ്ണപിള്ള: എനിക്കു പണ്ടമാണെങ്കില്‍ എന്റെ പണ്ടങ്ങള്‍തന്നെ കിട്ടണം. അല്ലെങ്കില്‍ വില മതി. പകരം പണിയിച്ചു തരണമെന്നില്ല.

നായര്‍: ആട്ടെ വില എന്തുവരും?

കൃഷ്ണപിള്ള: അതു നമ്മള്‍ അന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തീട്ടുണ്ടല്ലോ. രണ്ടായിരം രൂപ വിലയ്ക്കുണ്ടെന്നു നിങ്ങള്‍ തന്നെയല്ലേ അന്നു സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞത്. എനിക്ക് അതു കിട്ടിയാല്‍ മതി. ഞാന്‍ മര്യാദക്കേടൊന്നും പറയുകയില്ല.

നായര്‍: ശരി. രണ്ടായിരം രൂപ തന്നേക്കാം. എന്നാല്‍ തല്‍ക്കാലം മുഴുവനും തരുന്നതിന് ഇവിടെ പണം ഇല്ലാതെയിരിക്കുന്നു. നിങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവന്നു തന്നതില്‍ നിന്ന് ആയിരം രൂപ രൊക്കം തന്നേക്കാം. ആയിരം രൂപയ്ക്കു തല്‍ക്കാലം ഞാനൊരു പ്രമാണം എഴുതിത്തരാം.

കൃഷ്ണപിള്ള: ധാരാളം മതി. പ്രമാണം തന്നെ വേണമെന്നില്ല. നിങ്ങള്‍ തന്നേക്കാമെന്നു വാക്കു പറഞ്ഞാലും മതി.

നായര്‍: അതു പോരാ. മനു‌ഷ്യാവസ്ഥയ്ക്കു പ്രമാണമുണ്ടായിരിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. പണമേര്‍പ്പാടാണെങ്കില്‍ ലൗകികവും ദാക്ഷിണ്യവും ആവശ്യമില്ല. എന്നു പറഞ്ഞ് നായര്‍ ആയിരം രൂപ റൊക്കം എണ്ണിക്കൊടുക്കുകയും ഒരോലയെടുത്തു ³ വാര്‍ന്നു മുറിച്ചു ആയിരം രൂപയ്ക്ക് ഒരു പ്രമാണമെഴുതികൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു “കൃഷ്ണപിള്ളേ! ഈ ആയിരം രൂപ മുപ്പതു ദിവസത്തിനകം തന്നു ഞാനീ പ്രമാണം മടക്കി വാങ്ങിക്കൊള്ളാം. എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ ഈ സംഗതി ആരോടും പറഞ്ഞു പോകരുത്. പണം പോകുന്നതിലല്ലാ, വല്ലവരുമൊക്കെ പരിഹസിക്കുന്നതു കേള്‍ക്കുന്ന കാര്യമാണ് സങ്കടം” എന്നു പറഞ്ഞു.

കൃഷ്ണപിള്ള: ഞാന്‍പറഞ്ഞിട്ട് ഈ സംഗതി പുറത്തുപോവുകയില്ല. നിശ്ചയം തന്നെ എന്നു പറഞ്ഞു ക്യ‌ഷ്ണപിള്ള പണവും പ്രമാണവുമെടുത്ത് പുറത്തിറങ്ങിപ്പോയി.

ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നായരുടെ ഭാര്യയ്ക്കും ബോധം വീണു. അവരും എണീറ്റു പൂമുഖത്തു നായരുടെ അടുക്കല്‍ വന്നു. വി‌ഷാദിച്ചു വിചാരമഗ്നനായി ഒന്നും മിണ്ടാതെയിരുന്നിരുന്ന നായരെ കണ്ടിട്ടു ഭാര്യ വ്യസനിച്ചുകൊണ്ട് ഓരോന്നും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. ആ സമയം നമ്മുടെ കൊച്ചുണ്ണി അവിടെക്കേറിച്ചെന്ന് ഈ ഭാര്യാഭര്‍ത്താക്കന്‍മാരെ കണ്ടിട്ട് “ഇന്നെന്താ രണ്ടുപേരും ഒരുത്സാഹമില്ലാതെ വലിയ വിചാരത്തില്‍ മുഴുകിയവരെപ്പോലെയായിരിക്കുന്നത്” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ഭാര്യ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന സംഗതികളെല്ലാം കൊച്ചുണ്ണിയെ പറഞ്ഞു കേള്‍പ്പിച്ചു. അതു നായര്‍ക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. സംഗതി ആരെയും അറിയിക്കാതെ കഴിക്കണമെന്നായിരുന്നുവല്ലോ അയാളുടെ വിചാരം. അതു ഭാര്യ മരനസ്സിലാക്കിയില്ല. പറഞ്ഞുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ നായര്‍ രണ്ടുമൂന്നു പ്രാവശ്യം ചില ആംഗ്യങ്ങള്‍കൊണ്ടു വിലക്കി. അതൊന്നും ആ സ്ത്രീ കണ്ടുമില്ല. വര്‍ത്തമാനങ്ങളൊക്കെ കേട്ടുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി നായരുടെ നേരെ നോക്കിയിട്ട് “അയ്യോ കഷ്ടം! ഇതു വലിയ കുറച്ചിലായിപ്പോയി. പുര എങ്ങനെ പണിയിച്ചാലും കൊണ്ടുപോകുന്നവന്‍ കൊണ്ടുപോകതന്നെ ചെയ്യുമെന്ന് ഇനിയെങ്കിലും മനസ്സിലാക്കിയാല്‍ കൊള്ളാം. കൊച്ചുണ്ണിക്കു വല്ലതും വേണമെങ്കില്‍ പുര കുത്തിപ്പൊളിച്ച് അകത്തു കടന്നിട്ടു വേണമെന്നില്ല. കൊച്ചുണ്ണി പുറത്തു നിന്നാലും വേണമെങ്കില്‍ അകത്തുള്ളതു പുറത്തു വരും. ഇതാ ക്യ‌ഷ്ണപിള്ളയുടെ പണ്ടങ്ങള്‍. എല്ലാം ഇല്ലേ എന്നു നോക്കിക്കൊള്ളണം. കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്ത് ഉടനെ നിങ്ങളുടെ രൂപയും പ്രമാണവും മടക്കിവാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോരണം. എനിക്കിതിലൊന്നും വേണ്ട. ഇനിയെങ്കിലും നിങ്ങള്‍ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതു പോലെ ഊറ്റം പറയാതിരുന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു പണ്ടങ്ങളെല്ലാം നായരുടെ മുമ്പില്‍ വച്ചിട്ടു കൊച്ചുണ്ണി ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. പണ്ടങ്ങള്‍ കിട്ടിയതുകൊണ്ടു നായര്‍ക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി. എങ്കിലും അയാളുടെ മുഖം ആ സമയം പുളിശ്ശേരി കുടിച്ചതുപോലെ ഇരുന്നു എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഭാര്യയുടെ മനസ്സില്‍ അത്ഭുതമോ ലജ്ജയോ അധികമുണ്ടായതെന്നു തീര്‍ച്ച പറവാന്‍ പ്രയാസം. കൊച്ചുണ്ണി ആള്‍മാറാട്ട വിദ്യയിലും അദ്വിതീയനായിരുന്നുവെന്നുള്ളത് ഈ കഥകൊണ്ടു സ്പ ഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. ഈ സംഗതി പ്രസിദ്ധമായപ്പോള്‍ നാട്ടുകാരുടെയിടയില്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന ഭയവും ബഹുമാനവും ശതഗുണീഭവിച്ചു.

ഇനി കൊച്ചുണ്ണിയുടെ തല്‍ക്കാലോചിത കര്‍ത്തവ്യജ്ഞാനത്തിനു ദൃഷ്ടാന്തമായിട്ട് ഒരു സംഗതി പറയാം.

ഒരിക്കല്‍ കൊച്ചുണ്ണി ചെലവിനൊന്നുമില്ലാതെ ബുദ്ധിമുട്ടുകയാല്‍ കായംകുളത്തു ധനവാനായ ഒരു നായരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു നൂറു പറ നെല്ലുകിട്ടിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞു. നായര്‍ ‘പണം കൊണ്ടു വന്നിട്ടുണ്ടോ’ എന്നു ചോദിച്ചു. ‘പണം തല്‍ക്കാലം കൈവശമില്ല’ എന്നു കൊച്ചുണ്ണി മറുപടി പറഞ്ഞു.

നായര്‍: ഇവിടെ നെല്ലുള്ളതു വില്‍ക്കാനാണ് ഇട്ടിരിക്കുന്നത്. വെറുതെ വല്ലവര്‍ക്കും വാരിക്കൊടുക്കാനല്ല. പണമോ അതില്ലെങ്കില്‍ പണയമോ കൊണ്ടുവന്നാല്‍ നെല്ലുതരാം. അല്ലാതെ നിവ്യത്തിയില്ല.

കൊച്ചുണ്ണി: തീര്‍ച്ചതന്നെയോ?

നായര്‍: തീര്‍ച്ചതന്നെ! യാതൊരു സംശയവുമില്ല.

ഇതു കേട്ടു കൊച്ചുണ്ണി ഇറങ്ങിപ്പോയി. നാലഞ്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞതിനുശേ‌ഷം കൊച്ചുണ്ണി ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ തന്റെ കൂട്ടുകാരില്‍ ചിലരോടുകൂടി നായരുടെ വീട്ടിലെത്തി. നായര്‍ക്കു രണ്ടു സഹോദരിമാരുണ്ടായിരുന്നവരെ രണ്ടുപേര്‍ സംബന്ധം ചെയ്തുകൊണ്ടു പോയിരുന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ ഭാര്യയെയും മക്കളെയുംകൂടി വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. അത് ഉ‌ഷ്ണകാലം വളരെ കലശലായിട്ടുള്ള മേടമാസം കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ നായരും ഭാര്യയും പുറത്തു പൂമുഖത്താണ് പതിവായി കിടന്നുവന്നിരുന്നത്. കൊച്ചുണ്ണിക്കു നെല്ലു കൊടുക്കാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അവന്‍ മു‌ഷിഞ്ഞാണ് പോയിരിക്കുന്നതെന്നും അവന്‍ എന്നെങ്കിലും കൊള്ളയ്ക്കു വരാതിരിക്കയില്ലെന്നുമുള്ള വിചാരം നായര്‍ക്കു നല്ലപോലെയുണ്ടായിരുന്ന തിനാല്‍ അത്താഴം കഴിഞ്ഞാല്‍ ഭാര്യയുടെയും കുട്ടികളുടെയും ആഭരണ ങ്ങളെല്ലാം അഴിച്ചുവാങ്ങി അറയ്ക്കകത്തു പെട്ടിയില്‍വച്ചു പൂട്ടുകയും അപ്രകാരംതന്നെ പുരയുടെ സകല വാതിലും അടച്ചു പൂട്ടുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് അയാള്‍ കിടന്നുറങ്ങുക പതിവ്. പടിപ്പുരച്ചാവടിയിലും മാടത്തിലും മറ്റുമായി അയാള്‍ അഞ്ചെട്ടുപേരെ കാവല്‍ കിടത്തുകയും പതിവായിരുന്നു. കൊച്ചുണ്ണിയും കൂട്ടരും അവിടെ ചെന്നതായ രാത്രിയിലും അയാള്‍ അങ്ങനെയെല്ലാം ചെയ്തിരുന്നു.

കൊച്ചുണ്ണി കൊള്ളയ്ക്കായി എവിടെച്ചെന്നാലും പുരയ്ക്കകത്തു കടക്കുക പതിവില്ല. കൂട്ടുകാരെ അകത്തു കടത്തീട്ടു പുറത്തു നില്‍ക്കുകയാണ് പതിവ്. ആ പതിവിന്‍പ്രാകാരമാണ് ഇവിടെയും ചെയ്തത്. പുരയുടെ പുറകുവശത്തുള്ള ഭിത്തി കുത്തിപ്പൊളിച്ച് കൂട്ടുകാര്‍ അകത്തു കടന്നു കള്ളത്താക്കോലിട്ട് അറ തുറന്ന് പൊന്‍പണ്ടങ്ങളും പവനും രൂപയും ചക്രവുമെല്ലാം എടുത്തുതുടങ്ങി. കൊച്ചുണ്ണി ആയുധപാണികളായിട്ടു പുറത്തു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അകത്തുകടന്നവര്‍ ഓരോന്നു തപ്പിയെടുത്തു നടന്നപ്പോള്‍ അടുക്കിവച്ചിരുന്ന ഓട്ടുപാത്രങ്ങളിന്‍മേല്‍ അവരിലൊരാളുടെ കാല്‍മുട്ടുകയാല്‍ എല്ലാംകൂടി ഉരുണ്ടുവീണു വലിയ ശബ്ദമുണ്ടായി. അതുകേട്ടു നായരുണര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും കാവര്‍ക്കാരുമെല്ലാം അവിടെ ഓടിയെത്തി. ഉടനെ വിളക്കും ചൂട്ടുകളുമെല്ലാം കൊളുത്തി. അപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി സ്വല്‍പം ദൂരെ മാറിനിന്നു. നായര്‍ താക്കോലെടുത്തു പുര തുറന്നു. പുര തുറക്കുന്നതു കേട്ടു നായരുടെ ഭാര്യയുണര്‍ന്നു. എല്ലാവരുംകൂടി പുരയ്ക്കകത്തേക്കു കടന്നു. കാര്യം പറ്റി, കൂട്ടുകാരെ പിടികൂടുമെന്നുതന്നെ കൊച്ചുണ്ണി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. പുര തുറക്കുന്ന ശബ്ദം കേട്ട് കൂട്ടുകാര്‍ പുരയുടെ ഒരു മൂലയില്‍ പതുങ്ങി യൊതുങ്ങിയിരുന്നതിനാല്‍ നായരക്കും മറ്റും പെട്ടെന്നവരെ കണ്ടുപിടിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. എല്ലാവരും പുരയ്ക്കകത്തായി എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി പെട്ടെന്നോടിച്ചെന്ന് പൂമുഖത്തു കിടന്നുറങ്ങിയിരുന്ന രണ്ടു കുട്ടികളെയെടുത്ത് ആ പുരയിടത്തോടടുത്ത് കിഴക്കുവശത്തുണ്ടായിരുന്ന വയലിലേക്കെറിഞ്ഞു. കുട്ടികള്‍ അവിടെകിടന്നു നിലവിളികൂട്ടി. നായരും ഭാര്യയും അതുകേട്ട് ‘അയ്യോ! കുഞ്ഞുങ്ങള്‍’ എന്നു പറഞ്ഞു നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു പാടത്തേക്കോടി. വിളക്കുമായി ഭ്യത്യന്‍മാരും പിന്നാലെ എത്തി. സര്‍വസ്വവും പോയാലും കുട്ടികളുടെ ജീവന്‍ കിട്ടിയാല്‍ മതിയെന്നുള്ള വിചാരമേ അവര്‍ക്കപ്പോഴിണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ആ തരത്തിനു കൊച്ചുണ്ണി കൂട്ടുകാരെ വിളിച്ചുകൊണ്ടു പമ്പകടന്നു. കുട്ടികളെ എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു വലിയ തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയിരുന്നില്ല. പിന്നെ എല്ലാവരും കൂടി പുരയ്ക്കകമെല്ലാം പരിശോധന കഴിച്ചു. കള്ളന്‍മാരെ അവിടെയെങ്ങും കണ്ടില്ല. മുതല്‍കാര്യങ്ങള്‍ തിട്ടം വരുത്തി നോക്കിയപ്പോള്‍ പണ്ടങ്ങളും പണവുമുള്‍പ്പെടെ പന്തീരായിരം രൂപയുടെ വക കൊണ്ടുപോയിട്ടുണ്ടെന്നറിഞ്ഞു. കൊച്ചുണ്ണി അപ്പോള്‍ ആ വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചില്ലെങ്കില്‍ കൂട്ടുകാരെല്ലാം അകപ്പെട്ടുപോകുമായിരുന്നു വെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ.

1027-ആമാണ്ടു മുറജപക്കാലത്തു തിരുനാവായ വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി അവര്‍കള്‍ക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധമൂട്ടുന്നതിനു സ്വഗൃഹത്തില്‍ പോകേണ്ടതായി വരികയാല്‍ വിവരം മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ അറിയിച്ചുകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. ഒരു ദിവസം അത്താഴം കഴിഞ്ഞു ബോട്ടുകയറി ജലമാര്‍ഗമായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടത്. പിറ്റെദിവസം രാവിലെ വര്‍ക്കല എത്തി കുളിയും തേവാരവും ഊണും കഴിച്ച് ഉടനെ പുറപ്പെട്ടു. വൈകുന്നേരം കൊല്ലത്തെത്തി. കൊല്ലത്തുനിന്ന് അത്താഴം കഴിഞ്ഞു പുറപ്പെടാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ ബോട്ടുകാര്‍ “ഇനി ഇന്നു പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. കായംകുളം കായലില്‍കൂടി വേണം പോകാന്‍. അവിടം രാത്രി സമയം സഞ്ചരിക്കാന്‍ കൊള്ളാവുന്ന സ്ഥലമല്ല. കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയും കൂട്ടുകാരും രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ആ കായലില്‍ ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതു പതിവാണ്. അവരുടെ കയ്യിലകപ്പെടുന്നവരുടെ പ്രാണനും പണവും അപഹരിക്കാതെ അവര്‍ വിട്ടയയ്ക്കുക പതിവില്ല. അതിനാല്‍ രാവിലെ പുറപ്പെടുകയാണ് നല്ലത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി “കൊച്ചുണ്ണിയും ഒരു മനു‌ഷ്യന്‍തന്നെയാണല്ലോ. അവന്‍ ഉപദ്രവിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ എന്തെങ്കിലും നിവ്യത്തിയുണ്ടാകും ഇപ്പോള്‍തന്നെ പുറപ്പെടാതെയിരിക്കാന്‍ എന്തെങ്കിലും നിവ്യത്തിയില്ല. നാളെ രാവിലെ അമ്പലപ്പുഴ എത്തണം” എന്നു പറഞ്ഞു. എന്നാല്‍ കല്പനപോലെ. തിരുമനസ്സിലെ ജിവനേക്കാള്‍ വലിയതല്ല അടിയങ്ങളുടെ ജീവന്‍. ആപത്തു വല്ലതുമുണ്ടായെങ്കില്‍ അടിയങ്ങളുടെ പേരില്‍ തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടാകരുത് എന്നേ ഉള്ളൂ. എന്നാല്‍ നിങ്ങളെന്താ അതു മുന്‍കൂട്ടി പറയാത്തത്?”എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിക്കാന്‍ ഇടയാകരുതെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അടിയങ്ങള്‍ ഉള്ള പരമാര്‍ത്ഥം അറിയിച്ചത്” എന്നു പറഞ്ഞു ബോട്ടുകാരെല്ലാം തയ്യാറായി. ഉടനെ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂതിരി അവര്‍കള്‍ ബോട്ടില്‍ കയറുകയും ബോട്ടുകാര്‍ ബോട്ടു നീക്കുകയും ചെയ്തു. നേരം വെളുക്കാന്‍ ഏകദേശം പത്തു നാഴിക ഉള്ളപ്പോള്‍ ബോട്ടു കായംകുളംകായലിന്റെ മധ്യത്തിലെത്തി. അപ്പോള്‍ കുറച്ചുദൂരെനിന്നു വളരെ ഗരൗവത്തോടും ഗാംഭീര്യത്തോടും. “ബോട്ടുകാരാര്? ബോട്ടവിടെ നിലക്കട്ടെ” എന്ന് ആരോ വിളിച്ചു പറയുന്നതായി കേട്ടു. ഉടനെ വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി ബോട്ടു നിറുത്താന്‍ പറയുകയും ബോട്ടുകാര്‍ ബോട്ടു നിറുത്തുകയും ‘അയ്യോ തിരുമേനി! കാര്യം തെറ്റി. നാമെല്ലാമകപ്പെട്ടു’ എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂതിരി അവര്‍കള്‍ ചങ്ങലവട്ട (ഒരു മാതിരി വിളക്ക്) എടുത്തു മുമ്പില്‍വച്ച് (അതു കെടുത്തീട്ടില്ലായിരുന്നു) ബോട്ടിന്റെ വാതിലുകളെല്ലാം തുറന്നിട്ട് യാതൊരു കൂസലും കൂടാതെ അവിടെയിരുന്നു. ബോട്ടുകാരും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി അവര്‍കളുടെ പരിവാരങ്ങളുമെല്ലാം പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി കിടുകിടാ വിറച്ചുകൊണ്ടു ശ്വാസം പോലും നേരെ വിടാതെ നിലയുമായി. മാത്രയ്ക്കിടയില്‍ എട്ടു തണ്ടുവെച്ചതായ ഒരോടിവള്ളം ബോട്ടിന്റെ ഒരു വശത്തായി വന്നടുത്തു. ഉടനെ വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി. ‘വഞ്ചിയിലാരാണ്? കൊച്ചുണ്ണിയല്ലേ? ബോട്ടിലേക്കു കടക്കാം’ എന്നു പറഞ്ഞു ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിക്ക് അല്പമൊരു ശങ്ക ജനിച്ചു. ‘ഇത്ര ധൈര്യത്തോടുകൂടി ഇപ്രകാരം പറയുന്ന ഈ ഗംഭീരമാനസന്‍ ആരായിരിക്കും? ആരെങ്കിലുമാകട്ടെ. ഈ വാക്കുകേട്ട് ഭയപ്പെട്ട് ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കാതെ പിന്‍മാറിപോകുന്നതു ഭീരുത്വവും ഭോ‌ഷത്വവുമാണല്ലോ’ എന്നു വിചാരിച്ച്, ‘ഞാന്‍കൊച്ചുണ്ണിതന്നെ, കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി’ എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ബോട്ടിലേക്കു കയറി. ഉടനെ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂതിരി “അവിടെയിരിക്കാം. കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയെന്നു കേട്ടുതുടങ്ങീട്ടു വളരെക്കാലമായി. ഒന്നു കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് ആഗ്രഹിച്ചു തുടങ്ങീട്ടു വളരെ നാളായി. ഇപ്പോള്‍ മാത്രമേ അതു സാധിച്ചുളളൂ. ഭാഗ്യം തന്നെ. വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. ഈ സമയത്ത് ഇതിലേ പോയാല്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ കാണാന്‍ തരമാകുമെന്നു ബോട്ടുകാര്‍ പറഞ്ഞു. അതാണ് ഈ അസമയത്തുതന്നെ പുറപ്പെട്ടത് ഞാന്‍ തിരുനാവായ വാദ്ധ്യാനാണ്. മുറജപം സംബന്ധിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തു പോയിരുന്നു. മറ്റന്നാള്‍ അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധമാണ്. അതിനു വടക്കുള്ള ഇല്ലത്തെത്താന്‍ സമയമില്ലാത്തതുകൊണ്ടു കോട്ടയത്തിനു സമീപം കുടമാളൂര്‍ എന്ന ദേശത്തു നമുക്കുള്ള ഇല്ലത്തു ചെന്നു ശ്രാദ്ധം കഴിച്ചു പോരാമെന്നു വിചാരിച്ചു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്. ശ്രാദ്ധം കഴിഞ്ഞാല്‍ അന്നുതന്നെ ഇങ്ങോട്ടുമുണ്ടാകും. ലക്ഷദ്ദീപത്തിനുമുമ്പായി ഇനിയും തിരുവനന്തപുരത്തെത്തണം. ഉടനെ മടങ്ങിവരണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു സാമാനങ്ങള്‍ അധികമൊന്നു കൊണ്ടുപോന്നില്ല. പണവും ചുരുക്കമാണ്. എങ്കിലും കുറച്ചു കാണും. ഉള്ളതൊക്കെ എടുക്കാം. ഇതാ പെട്ടിയുടെ താക്കോല്‍” എന്നു പറഞ്ഞു താക്കോല്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ മുമ്പിലേക്കു വച്ചു. കൊച്ചുണ്ണി വളരെ വിനയത്തോടുകൂടി താണുതൊഴുതുകൊണ്ട് “അടിയന്‍ ഇപ്രകാരമുള്ള മഹാബ്രാഹ്മണരുടെ അടുക്കല്‍ ഇരിക്കാന്‍ തക്ക യോഗ്യതയുള്ളവനല്ല. ഇങ്ങനെയുള്ളവരെ ഉപദ്രവിക്കുകയോ അവരുടെ മുതല്‍ അപഹരിക്കുകയോ ചെയ്യാറുമില്ല. യാതൊരുത്തര്‍ക്കും മനസ്സറിഞ്ഞു യാതൊന്നും കൊടുക്കാത്ത ധനവാന്‍മാരായ ദുഷ്ടന്‍മാരെ മാത്രമെ അടിയന്‍ ഉപദ്രവിക്കാറുള്ളൂ. ഇപ്പോള്‍ അടിയന്‍ ആളറിയാതെ അടുത്തു വരികയും ബോട്ടില്‍ക്കയറുകയും എഴുന്നള്ളത്തിനു ഇത്രയും താമസം വരുത്തുകയും ചെയ്തുപോയതിനെക്കുറിച്ചു തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടാകരുതെന്നും ഈ തെറ്റിനെ കൃപാപൂര്‍വ്വം ക്ഷമിക്കണമെന്നും അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഇതിനെക്കുറിച്ച് അടിയന് അപാരമായ പശ്ചാത്താപമുണ്ട്. എങ്കിലും കഴിഞ്ഞകാര്യത്തെപ്പറ്റി ഇനി അധികം വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടുപ്രയോജനമൊന്നുമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അടിയനു വിട കൊള്ളാന്‍ കല്പിച്ചനുവാദം തരണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഈവിധം ഇവിടെ വെച്ചെങ്കിലും ത്യപ്പാദം കണ്ടു വന്ദിക്കാനിടയായതു വലിയ ഭാഗ്യം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു വീണ്ടും വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി “ഒന്നും വേണമെന്നില്ലെങ്കില്‍ പോകാം, എങ്കിലും അധികം താമസിക്കാന്‍ തരമില്ല. ഇനിയും താമസിയാതെ തമ്മില്‍ കാണാന്‍ ഈശ്വരന്‍ സംഗതി വരുത്തട്ടെ. കൊച്ചുണ്ണിയെ ഞാന്‍ഇപ്പോള്‍ ആദ്യമായി കാണുകയാണല്ലോ ഉണ്ടായത്. അതിനാല്‍ ഒന്നും തരാതെയയയ്ക്കുന്നതു ലൗകികത്തിനു പോരാത്തതാണ്. അതുകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ ഇതിരിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു നാലു പാവുമുണ്ടെടുത്തു കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കയ്യില്‍കൊടുത്തു. കൊച്ചുണ്ണി സവിനയം അതു തൊഴുതു വാങ്ങീട്ട് അടിയന്റെ കൂട്ടുകാരില്‍ ചിലര്‍ വേറെ തോണികളില്‍ കയറി ഈ കായലില്‍തന്നെ സഞ്ചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവിടെനിന്നും വടക്കോട്ടു ചെല്ലുമ്പോള്‍ ഒരുസമയം അവരില്‍ വല്ലവരും വന്നു പിടികൂടിയേക്കും. അവര്‍ അത്ര വകതിരിവുള്ളവരല്ലാത്തതിനാല്‍ പക്ഷേ, വല്ല ഉപദ്രവവും ചെയ്തുവെന്നുവരാം. അങ്ങനെ വരാതിരിക്കാനും അടിയനെക്കുറിച്ചുള്ള ഓര്‍മ എന്നും തിരുമനസ്സിലുണ്ടായിരിക്കാനുമായി ഇതു ത്യക്കയ്യില്‍ കിടക്കട്ടെ. ഇതു കാണിച്ചു വിവരം പറഞ്ഞാല്‍ അടിയന്റെ കൂട്ടുകാരെല്ലാം ഒരു ഉപദ്രവവും ചെയ്യാതെ മടങ്ങിപ്പൊയ്ക്കൊള്ളും എന്നു പറഞ്ഞ് കൊച്ചുണ്ണി തന്റെ കൈവിരലില്‍ കിടന്നിരുന്ന ഒരു മോതിരം ഊരിയെടുത്തു വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരിയുടെ കയ്യില്‍കൊടുത്തു. രത്നഖചിതമായ ആ മോതിരത്തിന് ആയിരംരൂപയില്‍ കുറയാതെ വില കാണുമെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

ഇങ്ങനെ കൊച്ചുണ്ണിയും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരിയും തമ്മില്‍ സസ്സന്തോ‌ഷം പിരിയുകയും ബോട്ടു വിട്ടു കുറച്ചു വടക്കോട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ രണ്ടുമൂന്നു സ്ഥലത്തുവെച്ചു കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കൂട്ടുകാരായ ചില തോണിക്കാര്‍ അടുത്തുചെല്ലുകയും ബോട്ടില്‍കയറി അക്രമങ്ങള്‍ക്കായിട്ടു ഭാവിക്കുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി കൊച്ചുണ്ണി കൊടുത്ത മോതിരം കാണിച്ചു വിവരം പറയുകയാല്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്യാതെ എല്ലാവരും മടങ്ങിപ്പോവുകയും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി ആപത്തൊന്നുകൂടാതെ കുടമാളൂരെത്തുകയും ചെയ്തു ആ മോതിരമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടും വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരിക്കു തെക്കന്‍യാത്രയില്‍ അതില്‍പിന്നെ യാതൊരിക്കലും കൊച്ചുണ്ണി മുതല്‍പേരില്‍നിന്നു യാതൊരുപദ്രവവും ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നും അദ്ദേ‌ഷം അത് ആജീവനാന്തം സബഹുമാനം തന്റെ കൈവിരലില്‍ ധരിച്ചിരുന്നുവെന്നും ആ മോതിരം ഇപ്പോഴും വാദ്ധ്യാന്‍ മനക്കലെ ഈടുവെപ്പിലിരുപ്പുണ്ടെന്നുമാണ് കേള്‍വി. ഈ കഥകൊണ്ടു കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സ്വഭാവഗുണം സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

കൊച്ചുണ്ണിയും അവന്റെ കൂട്ടുകാരും വലിയ അഭ്യാസികളായിരുന്നു വെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അങ്ങനെയിരുന്ന അവരെല്ലാം അഭ്യാസികളായ ഒരു മൂസ്സാമ്പൂരിയോടു തോറ്റുപോയി എന്നുള്ള അത്ഭുത സംഗതിയാണ് ഇനി പ്രസ്താവിക്കാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്. വാദ്ധ്യാന്‍നമ്പൂതിരി അവര്‍കള്‍ വീണ്ടും തിരുവനന്തപുരത്ത് എത്തിയതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം നമ്പൂതിരിമാരുടെ സദസ്സില്‍വെച്ച് “കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയെപ്പോലെ കാഴ്ചയിലും കാര്യത്തിലും യോഗ്യനായിട്ടുള്ള ഒരു മുഹമ്മദീയനെ ഞാന്‍കണ്ടിട്ടില്ല. കണ്ടാല്‍ നല്ല സുമുഖന്‍, സംഭാ‌ഷണം അതിമധുരം, ഒരൊന്നാന്തരം അഭ്യാസി. മര്യാദകൊണ്ടല്ലാതെ ബലംകൊണ്ടോ അഭ്യാസംകൊണ്ടോ അവനെ ജയിക്കാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കുകയില്ല” എന്നും മറ്റും പ്രസ്താവിക്കയുണ്ടായി. ഇതുകേട്ടു കോഴിക്കോട്ടുകാരനും ഏറ്റവും വയോവ്യദ്ധനുമായ ഒരു നമ്പൂതിരി “എന്നാല്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ ഒന്നു കാണണമല്ലോ. മടക്കം കായംകുളം വഴിക്കുതന്നെ ആയിക്കളയാം” എന്നു പറയുകയും മുറജപം കഴിഞ്ഞ് അദ്ദേഹം അങ്ങനെതന്നെ പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം സന്ധ്യക്കു മുമ്പായി മൂസാമ്പൂരി തോണിക്കു കരുനാഗപ്പള്ളിയില്‍ പടനായര്‍കുളങ്ങര എന്ന സ്ഥലത്തു വന്നിറങ്ങി. അവിടെ കുളിച്ചു സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും അത്താഴവും കഴിച്ച് അപ്പോള്‍തന്നെ അവിടെനിന്നു കരവഴിക്ക് വടക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. രാത്രി ഏകദേശം പത്തുപതിനൊന്നു മണിയായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം പുത്തന്‍തെരുവ് എന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ ഏകാകിയായിപ്പോകുന്ന അദ്ദേഹത്തെ മദ്ധേമാര്‍ഗ്ഗം ചില കച്ചവടക്കാര്‍ കണ്ടു. “ഹേ! അങ്ങ് ഈ അസമയത്ത് എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഞാന്‍കുറച്ചു വടക്കോളം പോവുകയാണ്” എന്നു മൂസ്സാനമ്പൂതിരി മറുപടി പറഞ്ഞു.

കച്ചവടക്കാര്‍: “അങ്ങു തനിച്ച് ഈ സമയത്തു പോകരുത്. പോയാല്‍ ആപത്തുണ്ടാകും. ഇവിടെനിന്നു കുറച്ചു വടക്കോട്ട് ചെല്ലുമ്പോള്‍ വവൗക്കാട് എന്ന സ്ഥലമായി. രാത്രികാലങ്ങളില്‍ അവിടെ കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി മുതലായവരുടെ സഞ്ചാരമുണ്ടായിരിക്കുന്നതു സാധാരണമാണ്. അവരിലാരെങ്കിലും കണ്ടാല്‍ അങ്ങയുടെ കൈവശമുള്ളതെല്ലാം പിടിച്ചുപറിക്കുമെന്നു മാത്രമല്ല ഒരു സമയം ബ്രഹ്മഹത്യാ ചെയ്യുന്നതിനും അവര്‍ മടിക്കുന്നവരല്ല. അതിനാല്‍ ഇവിടെയെങ്ങാനും താമസിച്ചു നാളെ രാവിലെ പോയാല്‍ മതി. കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ച് അങ്ങും കേട്ടിരിക്കുമല്ലോ.”

മൂസ്സാമ്പൂരി: “കേട്ടിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും അവനെക്കുറിച്ചു ഭയമില്ല. എനിക്കു പട്ടികളെക്കുറിച്ചു മാത്രമേ ഭയമുള്ളൂ. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ ഒരു വടി തരാമെങ്കില്‍ വലിയ ഉപകാരമായിരിക്കും.”

കച്ചവടക്കാര്‍: “ഈ പാതിരാത്രിക്കു വടിയുണ്ടാക്കാന്‍ ഞങ്ങളെവിടെപ്പോകുന്നു? അതൊന്നും വേണ്ട ഇന്നത്തെ ഇവിടെ താമസിച്ചിട്ടു പോവുകയാണ് നല്ലത്. പിന്നെ മനസ്സുപോലെ.”

മൂസ്സാമ്പൂരി: (ഒരു കച്ചവടക്കാരന്റെ കയ്യില്‍ ഒരു വെള്ളിക്കോലിരിക്കുന്നത് കണ്ടിട്ട്) “വടിയില്ലെങ്കില്‍ തല്‍ക്കാലാവശ്യത്തിലോക്കായി ആ വെള്ളിക്കോല്‍ ഇങ്ങോട്ടു തന്നാലും മതി.”

വെള്ളിക്കോലു കൊടുക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ കച്ചവടക്കാരന്‍ സ്വല്‍പ്പം ചില തര്‍ക്കങ്ങളെല്ലാം പറഞ്ഞുവെങ്കിലും ആ വ്യദ്ധബ്രാഹ്മണന്റെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ഒടുക്കം അയാളതു കൊടുത്തു. മൂസ്സാമ്പൂരി വെള്ളിക്കോലുമായി പിന്നെയും നേരെ വടക്കോട്ടു നടന്നു. ഏകദേശം ഒരു നാഴിക വടക്കോട്ടുനടന്നപ്പോള്‍ വവൗക്കാട് എന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. ഈ സ്ഥലം കരുനാഗപ്പള്ളിക്കും കായംകുളത്തിന്നും മദ്ധ്യേ ഉള്ളതും കൊച്ചുണ്ണി മുതലായവരുടെ സങ്കേതവും ഏറ്റവും വിജനമായിട്ടുള്ളതുമാണ്. മൂസ്സാമ്പൂരി അവിടെ വന്നപ്പോള്‍ നല്ല ത്രിശാലമുട്ടന്‍മാരായിട്ടുള്ള നാലുപേര്‍ ആ വഴിയില്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം യാതൊരു കൂസലും കൂടാതെ അവരുടെ അടുക്കല്‍കൂടി കടന്നു വടക്കോട്ടു നടന്നു. അവിടെ ഇരുന്നിരുന്നത് മമ്മത് മുതലായവരായിരുന്നു. ഒരു കൂസലും കൂടാതെ നമ്പൂതിരി കടന്നു പോയതുകണ്ടിട്ട് മമ്മത് “ഹേ! ആ കടന്നുപോയതാരാണ്? ഇവിടെ വരണം ചോദിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു.

മൂസ്സാമ്പൂരി: “അങ്ങോട്ടുവരാന്‍ എനിക്കു മനസ്സില്ല. ആവശ്യവുമില്ല. എന്നെക്കണ്ടിട്ടു വല്ലതുമാവശ്യമുണ്ടെങ്കില്‍ ഇങ്ങോട്ടു വരണം. ഞാന്‍ ഇവിടെയിരുന്നു മുറുക്കാന്‍ ഭാവിക്കുകയാണ്.”

മമ്മത്: “ഹാ! ഇയാള്‍ കുറെ കേമനാണല്ലോ. അത്ര ധിക്കാരിയെങ്കില്‍ ഇയാളെ വിട്ടയയ്ക്കാന്‍ പാടില്ല. ഈ സമയത്ത് ഒരു കൂസല്‍ കൂടാതെ ഇതിലേ കടന്നു പൊയ്ക്കളയാമെന്നു വിചാരിച്ചതുതന്നെ ഇയ്യാളുടെ അഹമ്മകൊണ്ടല്ലേ? അതൊന്നു തീര്‍ത്തുവിടണം.”

മൂസ്സാമ്പൂരി: അതു നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കുമെന്നു തോന്നിന്നില്ല. ഇതു ധര്‍മരാജ്യമാണ്. ഇവിടെ അസമയം നോക്കാനൊന്നുമില്ല. രാത്രിയിലും പകലും ഒരുപോലെ സഞ്ചരിക്കാം. വഴിയില്‍വെച്ച് ആരെങ്കിലും വിളിച്ചാല്‍ അവരുടെയൊക്കെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുകൊള്ളാമെന്നു മഹാരാജാവിന്റെ കല്‍പനയുമില്ല. എന്നെ ആരും വിട്ടയച്ചിട്ടുവേണ്ട എനിക്കുപോകാന്‍. എന്നെ ഇപ്പൊ ആരും പിടിച്ചുബന്ധിച്ചിട്ടും മറ്റുമില്ലല്ലോ. എന്നെ അങ്ങനെയാരും ചെയ്യുകയുമില്ല. ഞാന്‍ ഒരുത്തമബ്രാഹ്മണനാണ്. മുറജപം കഴിഞ്ഞു ദക്ഷിണയും വാങ്ങി വരുകയാണ്. എന്റെ ഭാണ്ഡത്തില്‍ കുറച്ചു പണവുമുണ്ട്. ഇതു തട്ടിയെടുത്തുകളയാമെന്നുണ്ടെങ്കില്‍ വരുവിന്‍.”

നമ്പൂതിരിയുടെ ഈ ധിക്കാരവാക്കുകള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ മമ്മതിനും കൂട്ടര്‍ക്കും വളരെ അത്ഭുതം തോന്നുകയും കോപം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ നാലുപേരും എണീറ്റ് കുറുവടി മുതലായ ആയുധങ്ങളുമായി മൂസ്സാമ്പൂരിയുടെ അടുക്കലേക്കു ചെന്നു. അവര്‍ അടുത്തുവരുന്നതുകണ്ട് മൂസ്സാമ്പൂരി വെള്ളിക്കോലു കയ്യിലെടുത്തുകൊണ്ട് എണിറ്റുനിന്നു. അവര്‍ അടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി നല്ല സ്ഥാനം നോക്കി വെള്ളിക്കോല്‍കൊണ്ട് നാലുപേര്‍ക്കും ഓരോ കൊട്ടുകൊടുത്തു. ആ കൊട്ടുകൊണ്ട മാത്രയില്‍ മമ്മതും കൂട്ടരും നിശ്ചഷ്ടേരായി നിലത്തു പതിച്ചു. മുറുക്കു കഴിഞ്ഞു ഭാണ്ടവും കെട്ടിയെടുത്തു മൂസ്സാമ്പൂരി വടക്കോട്ടുതന്നെ നടന്നു തുടങ്ങി.

അങ്ങനെ കുറച്ചു വടക്കോട്ടുചെന്നപ്പോള്‍ ആജാനുബാഹുവും അതിസുന്ദരനുമായ ഒരാള്‍ വഴിയില്‍ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടു എങ്കിലും നമ്പൂരി കൂസല്‍ കൂടാതെ ആ മനു‌ഷ്യന്റെ അടുക്കല്‍കൂടി കടന്നുപോയി. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ആകൃതിയെക്കുറിച്ചു മൂസ്സാമ്പൂരി മുമ്പേതന്നെ കേട്ടിരുന്നതിനാല്‍ വഴിയില്‍ നിന്നിരുന്ന ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കൊച്ചുണ്ണിയാണെന്ന് അദ്ദേഹം കണ്ടപ്പോള്‍തന്നെ മനസ്സിലാക്കി. അവന്‍ എന്താണ് ഭാവമെന്നറിയട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം കടന്നുപോയത്.

കൊച്ചുണ്ണി: ഹേ! എവിടെപ്പോകുന്നു? അവിടെ നില്‍ക്കണം.

മൂസ്സാമ്പൂരി: നില്‍ക്കാന്‍ മനസ്സില്ലെങ്കിലോ?

കൊച്ചുണ്ണി: എന്നാല്‍ പിടിച്ചുനിര്‍ത്തും.

മൂസ്സാമ്പൂരി: “അതുവ്വോ? എന്നാല്‍ കാണട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം നടന്നു തുടങ്ങി. ആ വ്യദ്ധബ്രാഹ്മണനെ ഉപദ്രവിക്കണമെന്നോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കയ്യില്‍നിന്നു വല്ലതു അപഹരിക്കണമെന്നോ വിചാരിച്ചിട്ടല്ല കൊച്ചുണ്ണി അദ്ദേഹത്തോട് നില്‍ക്കാന്‍ പറഞ്ഞത് എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധിക്കാരം കണ്ടപ്പോള്‍ ഇയ്യാളെ ഒരു നല്ലപാഠം പഠിപ്പിച്ചുതന്നെ വിടണം എന്നവന്‍ നിശ്ചയിച്ചു. കൊച്ചുണ്ണി പിന്നാലെ ഓടിച്ചെന്നു നമ്പൂതിരിയുടെ ഭാണ്ഡത്തിനു കടന്നുപിടിച്ചു. നമ്പൂതിരി തിരിഞ്ഞുനിന്നു വെള്ളിക്കോലുകൊണ്ട് കൊച്ചുണ്ണിയെ ഒന്നടിച്ചു. ആ അടി തന്റെ ദേഹത്തില്‍ കൊള്ളാതെ കൊച്ചുണ്ണി വെള്ളിക്കോലിന്റെ തലയ്ക്കു കടന്നുപിടിച്ചു. നമ്പൂതിരി വെള്ളിക്കോലിന്റെ മറ്റേ തലയ്ക്കു പിടിച്ചുകൊണ്ട് ആ നിന്ന നിലയില്‍ വലത്തൂട് ഒന്നു തിരിഞ്ഞു. അതോടുകൂടി വെള്ളിക്കോലിന്‍മേല്‍ കൊച്ചുണ്ണി പിടിച്ചവിടി വല്ലാതെ മുറുകുകയും, ആ പിടി അവനു വിടാന്‍ വയ്യാതെയായിതീരുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി അതൊന്നുമറിയാത്ത ഭാവത്തില്‍ വെള്ളിക്കോലിന്റെ മറ്റേത്തല കക്ഷത്തില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. ചില കുരുടന്‍മാര്‍ വഴികാട്ടികളുടെ വടിയുടെ അറ്റത്തുപിടിച്ചുകൊണ്ടു നടക്കുന്നതുപോലെ വെള്ളിക്കോലിന്റെ അറ്റത്തു പിടിച്ചുകൊണ്ട് കൊച്ചുണ്ണിയും നമ്പൂരിയുടെ പിന്നാലെ നടന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ഞരമ്പുകളെല്ലാം പിടച്ചുതുടങ്ങി. സന്ധിബന്ധങ്ങളെല്ലാം മുറിഞ്ഞു പോയതുപോലെ അവനു തോന്നി. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സര്‍വാംഗവും കുളിച്ചതുപോലെ വിയര്‍ത്തു. ദേഹം കിടുകിടാ വിറച്ചുതുടങ്ങി. അവനു നടക്കാന്‍ വയ്യാതെയായി. വീണുപോകുമെന്നു തോന്നിത്തിടങ്ങി. ആകപ്പാടെ കൊച്ചുണ്ണി ഏറ്റവും പരവശനും വി‌ഷണ്ണനുമായിത്തീര്‍ന്നു. അവന്‍ പഠിച്ച പണികളെല്ലാം നോക്കീട്ടും വെള്ളിക്കോലിന്മേല്‍ നിന്നു പിടിവിടാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അവന്റെ വിരലുകള്‍ നിവരാത്തവിധം അക്കയ്യ് ആകപ്പാടെ സ്തംഭിച്ചുപോയി. ഒരു നിവ്യത്തിയുമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണി പാരവശ്യത്തോടു കൂടി, “പൊന്നു തിരുമേനീ! അടിയനെ രക്ഷിക്കണേ! ദയയുണ്ടായി അടിയനെ വിട്ടയയ്ക്കണേ” എന്നു പറഞ്ഞു.

മൂസ്സാമ്പൂരി: നീ ആരാണ്? എനിക്കു മനസ്സിലായില്ലല്ലോ നിനക്കു പോകരുതോ?

കൊച്ചുണ്ണി: അടിയന്‍ കായംകുളത്തുകാരന്‍ ഒരു മുഹമ്മദീയനാണ്. അടിയന്റെ പേരു കൊച്ചുണ്ണി എന്നാണ്. അടിയന്‍ ആളറിയാതെ തിരുമേനിയുടെ ഭാണ്ഡത്തിന്മേലും ഈ വെള്ളിക്കൊലിന്മേലും കടന്നു പിടിച്ചുപോയി. അടിയന്റെ ഈ അവിവേകത്തെ അവിടുന്നു ക്യപാപൂര്‍വ്വം ക്ഷമിച്ച് അടിയനെ വിട്ടയയ്ക്കണം.

മൂസ്സാമ്പൂരി: ഓഹോ! നീയാണോ സാക്ഷാല്‍ കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി? നീ വലിയ അഭ്യാസിയാണെന്നു കെട്ടിട്ടുണ്ടല്ലോ?ഇപ്പോള്‍ നിന്റെ അഭ്യാസമൊക്കെ എവിടെപ്പോയി?

കൊച്ചുണ്ണി: പൊന്നുതിരുമേനീ! അടിയന് വേദന സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിരിക്കുന്നു. ഇനിയും അവിടേക്കു ദയയുണ്ടാകാത്തപക്ഷം അടിയന്റെ ജീവനിപ്പോള്‍ പോകും.

മൂസ്സാമ്പൂരി: ആട്ടെ, ഇനി മേലാല്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണരെ ഉപദ്രവിക്കുകയും അവരുടെ മുതല്‍ അപഹരിക്കുകയും ചെയ്കയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്താല്‍ നിന്നെ ഇപ്പോള്‍ വിട്ടേക്കാം.

കൊച്ചുണ്ണി: സത്തുക്കളായ ബ്രാഹ്മണരെ അടിയന്‍ ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. ഇനി ഒരിക്കലും ഉപദ്രവിക്കയില്ല. പടച്ചവനാണ് സത്യം.

കൊച്ചുണ്ണിയുടെ ദീനവാക്കുകള്‍ കേള്‍ക്കുകയും പാരവശ്യം കാണുകയും ചെയ്തു മനസ്സലിയുകയാല്‍ മൂസ്സാമ്പൂരി മുമ്പു തിരിഞ്ഞതിനെതിരായി ഇടത്തൂട്ട് ഒന്നു തിരിഞ്ഞു. ഉടനെ കൊച്ചുണ്ണി വെള്ളിക്കോലിന്മേലെ പിടിവിടുകയും അവന്റെ പാരവശ്യമെല്ലാം തീര്‍ന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം അവന്‍ സ്വസ്ഥനായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചുണ്ണി ജനിച്ചതില്‍പ്പിന്നെ അവനിങ്ങനെ ഒരകപ്പാടു പറ്റീട്ടില്ല. അവന്‍ വളരെ ലജ്ജയോടും ബഹുമാനത്തോടും കൂടി മൂസ്സാമ്പൂരിയെ താണു തൊഴുതുകൊണ്ട് “ഇനി അടിയനു പോകാനനുവാദമുണ്ടാകണം” എന്നു പറഞ്ഞു.

മൂസ്സാമ്പൂരി: “നിന്റെ കൂട്ടുകാരാണെന്നു തോന്നുന്നു, നാം തമ്മില്‍ കാണുന്നതിനു കുറച്ചുമുമ്പേ എന്നെ ഉപദ്രവിക്കാനായി വന്നു. അവരെ ഒക്കെ ഓരോ കൊട്ടു കൊട്ടി ഞാന്‍ വഴിയിലിട്ടിട്ടുണ്ട്. നേരത്തോടു നേരം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പു മറുവശം കൊട്ടി അവരെ എണീപ്പിച്ചു വിടാത്തപക്ഷം പിന്നെ അവര്‍ ഒരിക്കലും എണീക്കയില്ല. എന്നാല്‍ ഇനി അതിനായി പുറകോട്ടുപോകുന്ന കാര്യം പ്രയാസവുമാണ് അതിനാല്‍ നീ തന്നെ അവരെ മറുപുറം കൊട്ടി എണീപ്പിച്ചു വിടണം. ഞാന്‍ ഈ വെള്ളിക്കോലു പുത്തന്‍ തെരുവിലുള്ള ഒരു കച്ചവടക്കാരനോടു മേടിച്ചതാണ്. ഇതു നീ തന്നെ ഇതിന്റെ ഉടമസ്ഥനു കൊടുക്കുകയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു മറുവശം കൊട്ടുക എന്ന വിദ്യ കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്ത് വെള്ളിക്കോലും കൊടുത്ത് വെള്ളിക്കോലും കൊടുത്തയച്ചിട്ടു മൂസ്സാമ്പൂരി വടക്കോട്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. മൂസ്സാമ്പൂരിയോടു തോറ്റുവെങ്കില്‍ മറുപുറം കൊട്ടുക എന്നൊരു വിദ്യകൂടി ഗ്രഹിക്കാനിടയായതുകൊണ്ടു കൊച്ചുണ്ണിക്ക് ഈ സംഗതിയില്‍ സന്താപത്തിലധികം സന്തോ‌ഷമാണുണ്ടായത്. അവന്‍ മടങ്ങിപ്പോയി വഴിയില്‍ മൂര്‍ച്ഛിച്ചു കിടന്നിരുന്ന മമ്മത് മുതലായവരെ മറുപുറം കൊട്ടി എണീപ്പിച്ചു വിടുകയും വെള്ളിക്കോല്‍ അതിന്റെ ഉടമസ്ഥനെ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പിന്നെ കൊച്ചുണ്ണി ഒരിക്കലും മലയാളബ്രാഹ്മണരെ ഉപദ്രവിച്ചിട്ടില്ലെന്നു മാത്രമല്ല അവരെക്കുറിച്ച് അവനു വളരെ ഭക്തിയുമുണ്ടായിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ പരദേശത്തുനിന്ന് ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ഏവൂര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മാവന്റെ മഠത്തില്‍ വരാനായി പുറപ്പെട്ടു. ഒരു ദിവസം സന്ധ്യയായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഓച്ചിറ എന്ന സ്ഥലത്തു വന്നുചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈവശം പത്തഞ്ഞൂറു രൂപാ വിലക്കുള്ള ചില ആഭരണങ്ങളും കുറെ പണവുമുണ്ടായിരുന്നു. അവ അന്നു രാത്രി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മാവന്റെ മഠത്തില്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന ഒരു വിവാഹാടിയന്തിരത്തില്‍ ഉപയോഗിക്കാനുള്ളവയായിരുന്നു. അവ അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നില്ലെങ്കില്‍ അന്നു വിവാഹം നടക്കുകയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയുമായിരുന്നു. കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണി മുതലായവരെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം ധാരാളം കേട്ടറിഞ്ഞിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ രാത്രി സമയം പണ്ടങ്ങളും പണവുംകൊണ്ട് കായംകുളം കടന്ന് ഏവൂര്‍ക്ക് പോകാന്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ ഭയമുണ്ടായിരുന്നു. വഴിക്കു കൊച്ചുണ്ണിയോ കൂട്ടരോ കണ്ടാല്‍ യാതൊന്നും കൊടുത്തയയ്ക്കുകയില്ലെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നു. പോകാതെയിരിക്കാന്‍ നിവ്യത്തിയുമില്ല. ആകപ്പാടെ ബ്രാഹ്മണന്‍ കുഴങ്ങിവശായി. ഏവൂരു മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു പരിചയക്കാര്‍ ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ വല്ലവരെയും വഴിക്കു കണ്ടെങ്കില്‍ ഒരുമിച്ചു പോകാമല്ലോ. ഏതെങ്കിലും പോകുകതന്നെ എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം പണ്ടങ്ങളെല്ലാം ഭാണ്ഡത്തില്‍ വച്ചു മുറുക്കിക്കെട്ടി തോളത്തിട്ടുകൊണ്ടു നേരെ വടക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. കുറച്ചു വടക്കോട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിയില്‍ ഒരാള്‍ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടു. അപ്പോള്‍ നേരം മയങ്ങിത്തുടങ്ങി, അത്രയുള്ളൂ. വലിയ ഇരുട്ടായികഴിഞ്ഞില്ല. ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ മനു‌ഷ്യനോട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ അയാളുടെ അടുക്കല്‍കൂടി കടന്നുപോയി. അദ്ദേഹം വളരെ ബദ്ധപ്പെട്ട് നടക്കുകയായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍, “ഹേ സ്വാമി! അങ്ങ് എവിടെപ്പോവുകയാണ്? അവിടെ നില്ക്കണം. ഒരു കാര്യം പറയട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അടുത്തുചെന്നു.

ബ്രാഹ്മണന്‍: ഞാന്‍ ഏവൂരോളം പോകയാണ്. എനിക്ക് പോകാന്‍ ധൃതിയായിരിക്കുന്നു. ഒരത്യാവശ്യമായിട്ട് പോകുകയാണ്. സംസാരിച്ചു നില്‍ക്കാന്‍ നിവ്യത്തിയില്ല.

മറ്റേയാള്‍: അങ്ങ് ഇപ്പോള്‍ പോകുന്നതു ശരിയല്ല. ഇന്ന് ഇവിടെങ്ങാനും കേറികിടന്നു നാളെ രാവിലെ പോയാല്‍ മതി.

ബ്രാഹ്മണന്‍: അതിനു നിവ്യത്തിയില്ല. എനിക്ക് ഇന്നുതന്നെ പോകേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അത്യാവശ്യമാണ്.

മറ്റേയാള്‍: കായംകുളം കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ച് അങ്ങ് കേട്ടിട്ടില്ലായിരിക്കും അല്ലേ? അങ്ങയുടെ ഭാണ്ഡത്തിലെന്താണ്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: ഭാണ്ഡത്തില്‍ സാരമായിട്ടൊന്നുമില്ല രണ്ടുമൂന്നു മുണ്ടുകള്‍ മാത്രമേയുള്ളൂ.

മറ്റേയാള്‍: അതല്ല, ഭാണ്ഡത്തിനു കുറെ ഭാരമുള്ളതുപോലെ തോന്നുന്നുവല്ലോ. ഏതായാലും ഈ സമയത്ത് അങ്ങ് തനിച്ചു പോകുന്നതു ശരിയല്ല.

ബ്രാഹ്മണന്‍: അതു ശരിതന്നെ. എന്തുചെയ്യും? എനിക്കും ഈ വിചാരമില്ലായ്കയില്ല. കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ച് ഞാന്‍ നല്ലപോലെ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്റെ മനസ്സില്‍ ഭയവും ധാരാളമുണ്ട്. എങ്കിലും പോകാതെയിരിക്കാന്‍ നിവ്യത്തിയില്ല. കൂട്ടുകാരാരുമില്ലാഞ്ഞിട്ടാണ് ഞാന്‍ തനിച്ചു പോകുന്നത്. ആപത്തിനൊന്നുമിടയാകാതെ എന്നെ ഏവൂര്‍ കൊണ്ടു ചെന്നുവിടാന്‍ ഈ ദിക്കില്‍ വല്ലവരെയും കിട്ടിയെങ്കില്‍ അവര്‍ക്ക് എന്തുവേണമെങ്കിലും കൊടുക്കാമെന്നുണ്ട്.

മറ്റെയാള്‍: അങ്ങേക്ക് ഏവൂരെവിടെയാണ് പോകേണ്ടത്?

ബ്രാഹ്മണന്‍: ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേനടയിലൊരു മഠത്തില്‍.

മറ്റേയാള്‍: ആ മഠത്തിലൊരു മൂത്തണ്ണാവിയുണ്ടല്ലോ. അദ്ദേഹം അങ്ങയുടെ ആരാണ്?

ബ്രാ‌ഷമണന്‍: എന്റെ അമ്മാവനാണ്. അദ്ദേഹത്തെ നിങ്ങള്‍ അറിയുമോ?

മറ്റേയാള്‍: അറിയും. അദ്ദേഹം ഒരു നല്ല മനു‌ഷ്യനാണ്. എന്റെ പേരില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ വാത്സല്യമുണ്ട്.

ബ്രാഹ്മണന്‍: എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് എന്റെ പേരിലും വാത്സല്യം തോന്നേണ്ടതാണല്ലോ എനിക്ക് ഇവിടെയെങ്ങും പരിചയമില്ല. നിങ്ങള്‍ക്ക് ഈ ദിക്കില്‍ പരിചയമുണ്ടെങ്കില്‍ എന്റെ കൂടെ ഒരാളെ ചട്ടംകെട്ടി അയച്ചുതന്നാല്‍ വലിയ ഉപകാരമായിരിക്കും കൂടെപ്പോരുന്ന ആള്‍ക്ക് ഞാന്‍ വല്ലതും കൊടുക്കുകയും ചെയ്യാം.

മറ്റേയാള്‍: എന്തുകൊടുക്കാം?

ബ്രാഹ്മണന്‍: നാലു ചക്രം കൊടുക്കാം.

മറ്റേയാള്‍: നാലുചക്രമോ? അതിന് ഇവിടങ്ങളിലാരുമുണ്ടാവുകയില്ല. ഇതാ ഇപ്പോള്‍തന്നെ നല്ലയിരുട്ടായിരിക്കുന്നു. ഈ സമയത്ത് അഞ്ചാറു നാഴിക അങ്ങയുടെ കൂടെപ്പോരുന്നയാള്‍ക്കു നാലു ചക്രമോ? നല്ലശിക്ഷയായി! സഹായത്തിനാരും കൂടാതെ അങ്ങു തനിച്ചു പോയാല്‍ അങ്ങയുടെ ഭാണ്ഡവും പ്രാണനും പോകും. അതു വിചാരിക്കാത്തതെന്താണ്? അഞ്ചു രൂപ തരാമെങ്കില്‍ ഞാന്‍ തന്നെ പോരാം. വേറെ ആരെയും അന്വേ‌ഷിക്കേണ്ട.

ഇങ്ങനെ അവന്‍ തമ്മില്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് നിന്നതിനിടയ്ക്ക് നേരം സന്ധ്യകഴിഞ്ഞു നല്ല ഇരുട്ടുമായി. ആകപ്പാടെ അലോചിച്ച് ഒടുക്കം മൂന്നു രൂപ കൊടുക്കാമെന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍ പറയുകയും മറ്റേയാള്‍ അത് ഒരു വിധം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ രണ്ടുപേരും കൂടി നടന്നു തുടങ്ങി. വഴിക്കു ബ്രാഹ്മണന്‍ കൊച്ചുണ്ണിയെ വളരെ ശകാരിക്കുകയും ശപിക്കുകയുമൊക്കെ ചെയ്തു. മറ്റേയാള്‍ എല്ലാം മൂളിക്കേട്ടു ശരിവച്ചു. അങ്ങനെ രണ്ടുപേരും കൂടി ഏവൂര്‍ ക്ഷേത്രിത്തിന്റെ കിഴക്കേനടയില്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ബ്രാഹ്മണന്റെ പടിക്കലെത്തി. അപ്പോള്‍ ആ കൂട്ടുകാരന്‍, ഇനി പേടിക്കാനൊന്നുമില്ലല്ലോ. ഇതാണല്ലോ മഠം. എനിക്കു തരാമെന്നു പറഞ്ഞതു തന്നേക്കണം. എനിക്കു പോകാന്‍ ധ്യതിയായി’ എന്നു പറഞ്ഞു.

ബ്രാ‌ഷമണന്‍: അകത്തേക്കു വരാമല്ലോ. രൂപ ഭാണ്ഡത്തിലാണ്. ഭാണ്ഡമഴിച്ചെടുക്കണം. മഠത്തിന്റെ ഇറയത്തു ചെന്നിരുന്ന് ഭാണ്ഡമഴിച്ചെടുത്തു തരാം.

മറ്റേയാള്‍: ഞാനകത്തേക്കു വരുന്നില്ല. ഇവിടെ നില്‍ക്കാം അങ്ങു പോയി ഭാണ്ഡമഴിച്ചെടുത്തു കൊണ്ടുവന്നു തന്നാല്‍ മതി.

‘എന്നാലങ്ങനെയാകട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു ബ്രാഹ്മണന്‍ അകത്തേക്കു പോയി. മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്തു ചെന്നിരുന്ന് അമ്മാമനെ വിളിച്ചു. മൂത്തണ്ണാവി ഉടനെ ഒരു വിളക്കുംകൊണ്ടു വാതില്‍ തുറന്നു പുറത്തു വന്നു.

മൂത്തണ്ണാവി: നിന്നെക്കാണാഞ്ഞു ഞാന്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. നേരം സന്ധ്യ കഴിയുന്നതുവരെ നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. സന്ധ്യകഴിഞ്ഞിട്ടും കാണാഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കയ്യില്‍ അകപ്പെട്ടുപോയി എന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചയാക്കി. ഏതെങ്കിലും നേരം വെളുത്തിട്ട് അന്വേ‌ഷിക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഈശ്വരകാരുണ്യം കൊണ്ട് ആപത്തൊന്നുമുണ്ടായില്ലല്ലോ.

ബ്രാഹ്മണന്‍: ഇല്ല, കായംകുളത്തിനു സമീപത്തായപ്പോഴേക്കും നേരം സന്ധ്യമയങ്ങിത്തുടങ്ങി. പിന്നെ അവിടെനിന്ന് ഒരു കൂട്ടുകാരനെക്കൂടി വിളിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ പോന്നത്. അവന് മൂന്നു രൂപ കൊടുക്കാമെന്നാണ് പടഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. അതു കൊടുക്കണം. അവന്‍ പടിക്കല്‍ നില്‍ക്കുന്നു.

മൂത്തണ്ണാവി: “അതിനായിട്ടു ഭാണ്ഡമഴിക്കണമെന്നില്ല, അവനു രൂപ ഞാന്‍ കൊടുത്തുകൊള്ളാം. നീ വഴി നടന്നു ക്ഷീണിച്ചല്ലേ വന്നിരിക്കുന്നത്. വേഗം കുളിച്ച് അത്താഴം കഴിക്കാന്‍ നോക്കൂ. ഭാണ്ഡം അവിടെയിരിക്കട്ടെ ഞാനെടുത്തു അകത്തുവെച്ചുകൊള്ളാം.”

എന്നു പറഞ്ഞു മൂത്തണ്ണാവി തന്റെ ഭാഗിനേയനെ കുളിക്കാനയയ്ക്കുകയും ഭാണ്ഡമെടുത്ത് അകത്തു കൊണ്ടുപോയി വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് മൂന്നു രൂപയെടുത്ത് വിളക്കുമായി പടിക്കു പുറത്തു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ മറ്റേ ബ്രാഹ്മണന്റെ കൂടെ വന്നയാള്‍ അവിടെത്തന്നെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ മൂത്തണ്ണാവിയെകണ്ടയുടനെ കാല്‍ക്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചു. ഇതെന്തൊരു വിദ്യയാണെന്നറിയാതെ മൂത്തണ്ണാവി ആ മനു‌ഷ്യന്റെ മുഖത്തു വിളക്കടുപ്പിച്ചുപിടിച്ചു സൂക്ഷിച്ചു നോക്കി.

മൂത്തണ്ണാവി: ഓഹോ! കൊച്ചുണ്ണിയല്ലേ ഇത്! നീയാണോ കൊച്ചു സ്വാമിയെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നു വിട്ടത്?

കൊച്ചുണ്ണി: അതേ.

മൂത്തണ്ണാവി: വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. നീ ഈച്ചെയ്ത ഉപകാരത്തിനു മൂന്നല്ല. മുന്നൂറു രൂപ തന്നാലും മതിയാവുകയില്ല. നീ കാണാനിടയാകാതെ അവന്‍ ആ മമ്മതിന്റെ കയ്യിലോ മറ്റോ അകപ്പെട്ടിരുന്നുവെങ്കില്‍ അവന്റെ കഥ കഴിഞ്ഞുപോകുമായിരുന്നല്ലോ. അതിനൊന്നും ഇടയാകാഞ്ഞതു ഭാഗ്യംതന്നെ. ഇതാ മൂന്നു രൂപ. ഇതു മതിയോ? പോരെങ്കില്‍ എത്ര വേണമെങ്കിലും തരാം.

കൊച്ചുണ്ണി: എനിക്കൊന്നും വേണ്ട, ഞാനൊന്നും മേടിക്കാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നുമില്ല. അദ്ദേഹം ഇവിടെ വരികയാണെന്നും സ്വാമിയുടെ അനന്തരവനാണെന്നും പറഞ്ഞതു വാസ്തവം തന്നെയോ, അദ്ദേഹം ഒരാള്‍ക്കെന്തെങ്കിലും കൊടുക്കാമെന്നുപറഞ്ഞാല്‍ കൊടുക്കുന്നയാളോ, ഒടുക്കം കാര്യം കഴിയുമ്പോള്‍ കളിപ്പിക്കുന്ന മനു‌ഷ്യനോ എന്നും മറ്റുമറിയാനായിമാത്രം ഞാനിവിടെ നിന്നതാണ്. അല്ലാതെ ഒന്നും വേണമെന്നു വിചാരിച്ചല്ല. എനിക്കു വേണമെങ്കില്‍ ആ ഭാണ്ഡം മുഴുവനും മേടിക്കാമായിരുന്നല്ലോ. എനിക്കിതിന് ഒരു ചില്ലികാശുപോലും വേണ്ട. സ്വാമി അന്നുതന്ന ആ വാര്‍ത്തകഞ്ഞിയുടെ സ്വാദു ഞാനിന്നും മറന്നിട്ടില്ല. ഞാന്‍ ചത്താലും അതു മറക്കുകയില്ല. എനിക്ക് സ്വാമിയുടെ അനുഗ്രഹം മാത്രം മതി. എന്നു പറഞ്ഞ് പോവുകയും ചെയ്തു. ആ മൂന്നു രൂപയും അയാള്‍ മേടിച്ചില്ല. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ നമ്മുടെ കൊച്ചുണ്ണിയായിരുന്നുവെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. കൊച്ചുണ്ണി ഒരു കൃതജ്ഞതയുള്ള ആളായിരുന്നുവെന്നുള്ളതിന് ഈ കഥ ഒരുന്നാന്തരം ദൃഷ്ടാന്തവുമാണല്ലോ.

ഇനി കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സത്യസന്ധതയ്ക്കു ദൃഷ്ടാന്തമായി ഒരു സംഗതി പറയാം.

കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കാലത്തു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്തെരുവിനു സമീപം സിറിയന്‍ ക്രിസ്ത്യന്‍ സമൂഹത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു മാപ്പിള താമസിച്ചിരുന്നു. അയാള്‍ കാലക്ഷേപത്തിന് ഒരു ഗതിയും ഇല്ലാത്തവനായിരുന്നു. വല്ലവരോടുമൊക്കെ വില പിന്നീടുകൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞു നാളികേരം വാങ്ങി വെട്ടി കൊപ്രയാക്കി, ആലപ്പുഴെ കൊണ്ടുചെന്ന് വിറ്റു കൊടുത്തു തീര്‍ത്തിട്ടു കിട്ടുന്ന ലാഭംകൊണ്ടാണ് അയാള്‍ അഹോവ്യത്തി കഴിച്ചു വന്നത്. അയാള്‍ ദേഹണ്ഡിച്ചു കൊടുത്തിട്ടു കഴിയേണ്ടവരായി അയാളുടെ ഭാര്യയും നാലഞ്ചുകുട്ടികളും അയാളുടെ തള്ളയുമായിരുന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ക്കു കടമായി നാളികേരം കൊടുക്കുന്നതിനു സമീപസ്ഥര്‍ക്കു മടിയുണ്ടായിരുന്നില്ല.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ അയാള്‍ നാലഞ്ചുപേരോട് ആയിരവും അഞ്ഞൂറും വീതം നാളികേരം കടമായി തൂക്കിക്കൊടുത്തു പണവും വാങ്ങിക്കൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോന്നു. കൊപ്ര കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോയത് തൃക്കുന്നപ്പുഴെനിന്ന് ഒരാളോട് കൂലിക്കു വാങ്ങിയ വഞ്ചിയിലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാള്‍ തൃക്കുന്നപ്പുഴെ വന്നു വഞ്ചി ഉടമസ്ഥനെ ഏല്‍പ്പിച്ചിട്ട് അവിടെ നിന്നു കരയ്ക്കു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിക്കു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ നേരം ഏകദേശം ഇരുട്ടായിരുന്നു. ത്യക്കുന്നപ്പുഴെനിന്നും കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിക്ക് രണ്ടു നാഴികയിലധികം ദൂരമില്ലായിരുന്നതുകൊണ്ടും ആ ദിക്കിലൊക്കെ അയാള്‍ക്ക് നല്ല പോലെ പരിചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാലും കൊച്ചുണ്ണി മുതലായവരുടെ സഞ്ചാരം ദേശത്തു സാധാരണമല്ലാതെയിരുന്നതിനാലും വല്ലതുമാപത്തുണ്ടായേക്കുമെന്നുള്ള വിചാരം അയാള്‍ക്ക് അധികമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും കൊച്ചുണ്ണിയും കൂട്ടുകാരും ചിലപ്പോള്‍ അവിടങ്ങളിലും സഞ്ചരിക്കാറുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് കുറച്ചൊരു ഭയം ഇല്ലാതിരുന്നുമില്ല. ഏങ്കിലും ആ സാധുമനു‌ഷ്യന്‍ കൊപ്ര വിറ്റു കിട്ടിയ ഇരുനൂറ്റിച്ചില്വാനം രൂപയും മടിയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ട് തനിച്ചാണ് പുറപ്പെട്ടതെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ കഴിഞ്ഞല്ലോ.

മാപ്പിള ഏകദേശം പകുതി വഴിയായപ്പോള്‍,കൊച്ചുണ്ണി വഴിയില്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. രാത്രിയായിരുന്നതിനാല്‍ ദൂരെവച്ചു കാണുന്നതിനും ആളറിയുന്നതിനും കഴിഞ്ഞില്ല. അല്ലെങ്കില്‍ ആ മാപ്പിള ദൂരെവെച്ചുതന്നെ വഴിമാറിപ്പോകുമായിരുന്നു. ഗ്രഹപ്പിഴയുടെ ശക്തികൊണ്ടോ എന്തോ അതിനൊന്നുമിടയായില്ല. അവര്‍ പരസ്പരം പരിചിതന്മാരായിരുന്നതിനാലും നിലാവിന്റെ വെളിച്ചം കുറേശ്ശെഉണ്ടായിരുന്നതു കൊണ്ടും അടുത്തുകൂടിയപ്പോള്‍ രണ്ടുപേരും തമ്മില്‍ത്തമ്മിലാളറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ മാപ്പിളയ്ക്കുണ്ടായ ഭയവും വ്യസനവും എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം.

കൊച്ചുണ്ണി: താനിപ്പോള്‍ എവിടെപ്പോയിവരുന്നു?

മാപ്പിള: ഞാന്‍ ആലപ്പുഴയോളം പോയി പരികയാണ്.

കൊച്ചുണ്ണി: കൊപ്ര കൊടുക്കാനാണോ?

മാപ്പിള: അതെ.

കൊച്ചുണ്ണി: എന്നാല്‍ തന്റെ കയ്യില്‍ പണം കാണുമല്ലേ. എത്ര രൂപയുണ്ട്? മടിശ്ശീല കാണട്ടെ.

ഇതുകേട്ട് മാപ്പിള ഒന്നും മിണ്ടാതെ വി‌ഷണ്ണനായി നിന്നു.

കൊച്ചുണ്ണി: ഒട്ടും മടിക്കേണ്ട തന്നേക്കു, അതാണു നല്ലത്. അല്ലെങ്കില്‍ അറിയാമല്ലൊ. കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സ്വഭാവം താന്‍ മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുള്ളതല്ലെ?

മാപ്പിള വേഗം മടിശ്ശീലയെടുത്തു കൊച്ചുണ്ണിയുടെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തിട്ട് ഇരുനൂറ്റിയമ്പതുണ്ട് എന്നു പറഞ്ഞു. “എത്രയെങ്കിലുമാകട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് കൊച്ചുണ്ണി മടിശ്ശിലയുംകൊണ്ട് പോവുകയും ചെയ്തു.

കഷ്ടം! സാധുവായ ആ മാപ്പിളയുടെ പിന്നത്തെ സ്ഥിതി എന്തു പറയുന്നു. പണമോ പോയി, ഉപജീവനവും മുട്ടിയല്ലോ. നാളികേരം കടം വാങ്ങിയവര്‍ക്കു കൊടുക്കാനുള്ളതു കൊടുക്കാതെയിരുന്നാല്‍ പിന്നെയയാളെ വിശ്വസിച്ചു വല്ലവരും വല്ലതും കൊടുക്കുമോ? കടം കിട്ടാതെയായാല്‍ ഉപജീവനത്തിനു വേറെ മാര്‍ഗ്ഗവുമില്ലല്ലൊ. ഇതെല്ലാം വിചാരിച്ചു മാപ്പിള ജീവച്ഛവമായിട്ടു നടന്ന് ഒരുവിധം അയാളുടെ വിട്ടിലെത്തി. വിവരമെല്ലാം ഭാര്യയോടു പറഞ്ഞു. രണ്ടുപേരും കൂടി വളരെ നേരമിരുന്നു പലതും പറഞ്ഞു വി‌ഷാദിച്ചു. ഒടുക്കം അയാളുടെ ഭാര്യ, പണം പോയതുപോട്ടെ, നിങ്ങളുടെ ജീവന്‍ പോയില്ലല്ലോ. അതുതന്നെ ഭാഗ്യം. നമുക്കൊരുതുണ്ടു പുരയിടമുള്ളതു നാളെത്തന്നെ ആര്‍ക്കെങ്കിലും പണയമെഴുതി പണം വാങ്ങി കടംവാങ്ങിയേടത്തു കൊടുക്കാനുള്ളതു കൊടുത്തു തീര്‍ക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ നേരില്ലാത്തവനെന്നു പേരുകിട്ടുമെന്നു മാത്രമല്ല, നമ്മുടെ ഉപജീവനവും മുട്ടുമല്ലോ. പണയമെഴുതി വാങ്ങുന്ന കടം ദൈവകൃപകൊണ്ട് ഒരുകാലത്ത് തീര്‍ക്കാന്‍ സംഗതിയുണ്ടെങ്കില്‍ തീര്‍ക്കാം. വല്ലവിധവും പലിശ കൊടുത്തുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ നേരുകേടു കൂടാതെ കഴിക്കാമല്ലൊ. ഏതെങ്കിലും അത്താഴം കഴിച്ചു നമുക്കു കിടക്കാം. നേരം വളരെയധികമായി എന്നു പറഞ്ഞു. വ്യസനംകൊണ്ട് മാപ്പിളയ്ക്ക് അത്താഴം വേണമെന്നു തോന്നിയില്ല. ഭാര്യയുടെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം അയാള്‍ അത്താഴം കഴിച്ചുവെന്നു വരുത്തി പോയികിടക്കുകയും ചെയ്തു. വിചാരം നിമിത്തം അയാള്‍ക്കു നേരെ ഉറക്കവും വന്നില്ല. ഓരോ മനോരാജ്യവും വിചാരിച്ചുതന്നെ ഒരുവിധം നേരം വെളുപ്പിച്ചുവെന്നേ പറയാനുള്ളൂ. പിറ്റേദിവസംതന്നെ മാപ്പിള തന്റെ പുരയിടം പണയമെഴുതി ആവശ്യമുള്ള പണം വാങ്ങി കടമെല്ലാം വീട്ടി. വിണ്ടും നാളികേരം കടമായിത്തന്നെ വാങ്ങി കൊപ്രാവെട്ടും ആരംഭിച്ചു.

അങ്ങനെ പത്തു പതിനഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞ് ഒരു ദിവസം സന്ധ്യാസമയം മാപ്പിള വീട്ടിന്റെ ഇറയത്തു ചില മനോരാജ്യങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍ പടി കയറി വരുന്നതുകണ്ടു. നേരം ഇരുട്ടിത്തുടങ്ങിയതിനാല്‍ അതാരാണെന്ന് ആദ്യം അയാള്‍ക്ക് മനസ്സിലായില്ല. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ അടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ കൊച്ചുണ്ണിയാണെന്നു മനസ്സിലായി. മാപ്പിള മനസ്സറിയാതെ ‘അയ്യോ!’ എന്നൊരു നിലവിളിയോടുകൂടി പരിഭ്രമിച്ചു പെട്ടെന്നെണീറ്റു.

കൊച്ചുണ്ണി: ‘ഹേ! ഒട്ടും പരിഭ്രമിക്കേണ്ട. ഞാന്‍തന്നെ ഉപദ്രവിക്കാനായിട്ടു വന്നതല്ല. തന്നോട് ഇന്നാളൊരു ദിവസം വാങ്ങിയ പണം തരാനായിട്ടാണ് ഞാന്‍ വന്നിരിക്കുന്നത്. പാവപ്പെട്ടവനായ തന്റെ പണം അപഹരിക്കണമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നില്ല. അന്നെനിക്കു കുറച്ചു പണത്തിന് ആവശ്യമുണ്ടായിരുന്നു. വേറെ മാര്‍ഗമൊന്നുമുണ്ടാകാഞ്ഞതിനാല്‍ തന്നോട് വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോയതാണ്. ഇന്നലെ എനിക്കു കുറച്ചു പണം കിട്ടി. ഇനി തന്റെ പണം തരാതെയിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ, എന്നു വിചാരിച്ചു കൊണ്ടുവന്നതാണ്. ഇതാ തന്റെ മടിശ്ശീലയും പണവും. അതില്‍ സ്വല്‍പം കൂടുതലുണ്ടായിരിക്കും. അതു താനന്നു ചെയ്ത ഉപകാരത്തിനു പ്രതിഫലമായിരിക്കട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു മടിശ്ശീല മാപ്പിളയുടെ മുന്‍പില്‍ വെച്ചിട്ടു കൊച്ചുണ്ണി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. മാപ്പിള മടിശ്ശീലയെടുത്തഴിച്ച് എണ്ണിനോക്കിയപ്പോള്‍ അഞ്ഞൂറു രൂപയുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മാപ്പിളയ്ക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം, കൊച്ചുണ്ണി പണംവാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോയപ്പോഴുണ്ടായ സന്താപത്തിലിരട്ടിയിലധികമായിരുന്നു. പിന്നെ അയാള്‍ ആ അഞ്ഞുറു രൂപയ്ക്കും കൂടി നാളികേരം വാങ്ങി കൊപ്ര വെട്ടി കച്ചവടം ചെയ്തു. അങ്ങനെ ഒരു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പുരയിടത്തിന്‍മേല്‍ സ്ഥാപിച്ചും അല്ലാതെയുമുണ്ടായിരുന്ന സകല കടങ്ങളും തീര്‍ന്ന് ആയിരത്തിച്ചില്വാനംരൂപ മാപ്പിളയ്ക്കു സ്വന്തമായിട്ടുതന്നെ കൈവശമുണ്ടായി. പിന്നെ അയാള്‍ അതുകൊണ്ടു മുറയ്ക്കു കൊപ്രകച്ചവടം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. എന്തിനു വളരെപ്പറയുന്നു, കുറച്ചുകാലം കൊണ്ട് ആ മാപ്പിള കാലക്ഷേപത്തിന് ഒട്ടും ഞെരുക്കമില്ലാത്ത ഒരു നിലയിലായി. ഇതിന്റെ കാരണഭൂതന്‍ സത്യസന്ധനായ കൊച്ചുണ്ണിയാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇങ്ങനെ അനേകമഗതികള്‍ കൊച്ചുണ്ണിയുടെ സഹായംകൊണ്ടു സമ്പന്നന്മാരായിത്തീര്‍ന്നിട്ടുണ്ട്. കൊച്ചുണ്ണി നിമിത്തം ദാരിദ്ര്യം തീര്‍ന്നവരായ പല കുടുംബക്കാര്‍ കായംകുളം, കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി, കീരിക്കാട്, മുതുകുളം മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ ഇപ്പോഴും നല്ല സ്ഥിതിയില്‍ത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നുമുണ്ട്. അവര്‍ക്ക് കൊച്ചുണ്ണിയെക്കുറിച്ചുള്ള നന്ദി, ഇന്നും അവരുടെ മനസ്സില്‍നിന്നു മാഞ്ഞുപോയിട്ടുമില്ല.

¹ സെന്‍ട്രല്‍ ജയില്‍

² പണിസഞ്ചി

³ അന്ന് ഓലയിലാണ് എഴുതുക

അദ്ധ്യായം 35
കൈപ്പുഴ രാജ്ഞിയും പുളിംകുന്നുദേശവും

വടക്കുംകൂര്‍ രാജവംശത്തിലെ ഒരു ശാഖക്കാര്‍ ഒരു കാലത്തു ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന കൈപ്പുഴ എന്ന സ്ഥലത്തു താമസിച്ചിരുന്നു. അവരെ അക്കാലത്തു സാധാരണമായി ‘കൈപ്പുഴ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍’ എന്നാണു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. അവിടെ നിന്നു ഒരു തമ്പുരാട്ടിയെ ഒരമ്പലപ്പുഴ(ചെമ്പകശ്ശേരി)ത്തമ്പുരാന്‍ സംബന്ധം ചെയ്തു കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അമ്പലപ്പുഴ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ ബ്രാഹ്മണരായിരുന്നുവല്ലോ. മലയാള ബ്രാഹ്മണരില്‍ മൂത്തയാള്‍ മാത്രം സ്വജാതിയില്‍ വിവാഹം ചെയ്യുകയും മറ്റുള്ളവരെല്ലാം ബ്രാഹ്മണരില്‍ താണ ജാതിക്കാരുടെ സ്ത്രീകളെ സംബന്ധം ചെയ്യുകയാണല്ലോ പതിവ്. ഒരു കാലത്തു അമ്പലപ്പുഴെ ജ്യേഷ്ഠാനുജന്മാരായിട്ടു രണ്ടു തമ്പുരാക്കന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ രണ്ടാമനാണു കൈപ്പുഴ രാജ്ഞിയെ സംബന്ധം ചെയ്തു കൊണ്ടുപോയത്. എങ്കിലും കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മൂപ്പും രാജ്യാധിപത്യവും വര്‍ദ്ധിച്ചു. അക്കാലത്തു ആ തമ്പുരാന്‍ സ്വരാജ്യത്തില്‍ ‘പുളിങ്കുന്നു’ എന്ന ദേശം തന്റെ പ്രിയതമയായ രാജ്ഞിക്കു ഇഷ്ടദാനമായി കൊടുത്തു. അവിടെ ഒരു ഭവനമുണ്ടാക്കി കൊടുത്ത് ആ രാജ്ഞിയേയും സന്താനങ്ങളേയും പാര്‍പ്പിച്ചു. ആ തമ്പുരാന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടും ആ തമ്പുരാട്ടിയും മക്കളും അവിടെ തന്നെ താമസിച്ചിരുന്നു. ആ ദേശത്തെ നികുതി പിരിക്കാനുള്ള അധികാരം അവിടേയ്ക്കുണ്ടായിരുന്നതു കൂടാതെ അവിടുത്തെ ഭര്‍ത്താവായിരുന്ന തമ്പുരാന്‍ അവിടേയ്ക്കു ധാരാളം പണം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെ വേണ്ടതിനൊന്നും ഒരു ബുദ്ധിമുട്ടും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. കുട്ടിപ്പട്ടന്മാര്‍, ഭൃത്യന്മാര്‍, പരിചാരികമാര്‍, കാര്യസ്ഥന്മാര്‍ മുതലായവരും ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ശമ്പളം കൊടുക്കാന്‍ വേണ്ടുന്ന മുതലുണ്ടെന്നു കണ്ടാല്‍ സേവിക്കാനാളുകള്‍ ധാരാളമുണ്ടാകുമല്ലോ. അതിനാല്‍ രാജ്ഞി യഥാപൂര്‍വം വേണ്ടുന്ന പദവികളോടുകൂടിയാണു അവിടെ താമസ്സിച്ചിരുന്നത്.

ഇങ്ങിനെയിരിക്കുന്ന കാലത്താണു തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് അമ്പലപ്പുഴ രാജാവുമായി യുദ്ധം ആരംഭിച്ചത്. ആ യുദ്ധത്തില്‍ അമ്പലപ്പുഴ രാജാവ് പരാജിതനായിത്തീരുമെന്നു ഏകദേശം തീര്‍ച്ചയായപ്പോഴേക്കും, തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജവിന്റെ സൈന്യം പുളിങ്കുന്നിലേക്കുകൂടിക്കടന്നു. വല്ല ഉപദ്രവവുമുണ്ടാക്കിയേക്കുമോ എന്നു വിചാരിച്ചു രാജ്ഞിയ്ക്കു പരിഭ്രമവും, ഭയവുമുണ്ടായി, ‘ഏതായാലും ഇനി ഇവിടുത്തെ താമസം അത്ര ശുഭമായി വരുകയില്ല. കഴിയുന്ന വേഗത്തില്‍ കൈപ്പുഴയ്ക്കു പോകണം’ എന്നു രാജ്ഞി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ആ വിവരം കാര്യസ്ഥന്മാരെ ധരിപ്പിച്ചു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം തയ്യാറാക്കുവാന്‍ ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്തു പുളിങ്കുന്നില്‍ വലിയ ധനവാന്മാരായ നായന്മാര്‍ മുന്നൂറില്‍പ്പരം വീട്ടുകാരുണ്ടായിരുന്നു. ഈ നായന്മാരല്ലാതെ സാമാന്യം പോലെ ആ ദിക്കിലാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ലന്നു തന്നെ പറയാം. നസ്രാണിമാപ്പിളമാര്‍ നാലോ അഞ്ചോ കുടുംബക്കാരുണ്ടായിരുന്നു വെങ്കിലും അവരെല്ലാം അന്നന്നു കൂലിവേല ചെയ്തു അഹോവൃത്തി കഴിക്കുന്ന അഗതികളായിരുന്നു. രാജ്ഞിക്കു രാജ്യാധിപത്യം കൂടിയുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെയുള്ള സകലജനങ്ങളും രാജ്ഞിയുടെ ആജ്ഞയിലുള്‍പ്പെട്ടാണു അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നത്. രാജ്ഞിയുടെ ഭര്‍ത്താവായ രാജാവ് തീപ്പെട്ടുപോയതിന്റെ ശേ‌ഷവും ആ രാജപത്നിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും ബഹുമാനവും ആര്‍ക്കും കുറഞ്ഞിരുന്നില്ല. എങ്കിലും രാജ്ഞി യാത്ര നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നു കേട്ടപ്പോള്‍, അക്കാലംവരെ അവര്‍ക്കു വേണ്ടി പ്രാണത്യാഗം ചെയ്വാന്‍ പോലും തയ്യാറായിരുന്ന ആ നായന്മാരുടെ ഭാവം മാറി. തങ്ങളുടെ രക്ഷാധികാരിണിയായിരുന്ന രാജ്ഞി ദേശംവിട്ടു പോകുന്നു എന്നു കേട്ടാല്‍ ഒന്നു ചെന്നു കാണണമെന്നോ തങ്ങളാല്‍ കഴിയുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ചെയ്തുകൊടുക്കണമെന്നോ തോന്നുന്നതു സ്വാഭാവികമാണല്ലോ. എന്നാല്‍ ആ ദിക്കിലുള്ള നായന്മാര്‍ക്കു ആ വക ലൗകിക വിചാരമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. അവിടെ കൂടെത്താമസിച്ചിരുന്ന ഭൃത്യന്മാര്‍ പോയി രണ്ടു വഞ്ചികള്‍ കൊണ്ടുവന്നു അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഭരണി, പാത്രങ്ങള്‍ മുതലായ സാമാനങ്ങളെല്ലാം ഒരു വഞ്ചിയിലാക്കി. ഉടനെ പണ്ടങ്ങളും പണമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതെല്ലാം എടുത്തും കൊണ്ടു തന്റെ സന്താനങ്ങളോടു കൂടി രാജ്ഞി മറ്റെ വഞ്ചിയിലും ചെന്നു കയറി. അപ്പോഴേക്കും ഭൃത്യന്മാരും എവിടെയൊ പൊയ്ക്കളഞ്ഞു, പരിചാരക ന്മാര്‍, കുട്ടിപ്പട്ടന്മാര്‍ മുതലായവരും ഭൃത്യന്മാര്‍ പോയ പുറകെ പോയി. കിംബഹുനാ? രാജ്ഞിയും അവിടുത്തെ സന്താനങ്ങളും മാത്രം അവിടെ ശേ‌ഷിച്ചു. സഹായത്തിനുള്ള ആളുകളും വഞ്ചിക്കാരുമെല്ലാം വരുമെന്നു വിചാരിച്ചു അവര്‍ വളരെ നേരം ആ വഞ്ചിയില്‍ നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ആരെയും കണ്ടില്ല. നേരം വൈകിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജ്ഞിയ്ക്കു ഭയവും വ്യസനവും വര്‍ദ്ധിച്ചുതുടങ്ങി. ‘ഈശ്വരാ! ഇവരെല്ലാം കൂടി എന്നെ ചതിക്കുകയായിരിക്കുമോ’? എന്നു പറഞ്ഞു ആ രാജ്ഞി കുറേശ്ശേ കരഞ്ഞുതുടങ്ങി. അമ്മയുടെ മുഖഭാവം മാറിക്കണ്ടപ്പോള്‍ മക്കളെല്ലാം കൂട്ടത്തോടെ കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. നാലു വയസ്സു മുതല്‍ പത്തു വയസ്സുവരെ പ്രായമായ മൂന്നാലു കുട്ടികളല്ലാതെ പ്രായം തികഞ്ഞവരായി ആ രാജ്ഞിയുടെ മക്കളിലാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. രാജ്ഞി ഒരുവിധം തന്റെ വ്യസനത്തെ ഉള്ളിലൊതുക്കുകയും കുട്ടികളെ സമാധാനപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ട് തന്റെ മൂത്ത പുത്രനെ അവിടെ സമീപത്തുണ്ടായിരുന്ന നായര്‍ഗൃഹങ്ങളിലെല്ലാം പറഞ്ഞയച്ചു അവരെയൊക്കെ വിളിപ്പിച്ചു. അവരില്‍ സ്ത്രീകളാകട്ടെ പുരു‌ഷന്മാരാകട്ടെ യതൊരുത്തരും വന്നില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല,ആ രാജകുമാരന്‍ ചെന്നു വിളിച്ചിട്ട് അവരാരും മിണ്ടിയതു പോലുമില്ല. പിന്നെ രാജ്ഞി ആ കുമാരനെത്തന്നെ ചില മാപ്പിളവീടുകളില്‍ പറഞ്ഞയച്ചു. അവിടെയൊക്കെ ചെന്നു നോക്കിയിട്ടു ആരെയും കണ്ടതു പോലുമില്ല. ആ വിവരവും കുമാരന്‍ മടങ്ങിവന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ രാജ്ഞി താന്‍ നിസ്സഹായയിത്തീര്‍ന്നുവെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി. രാവിലെ ഊണുകഴിച്ചു വഞ്ചിയില്‍ കയറിയ കുട്ടികളെല്ലാം വിശപ്പു കൊണ്ടു ക്ഷീണിച്ചു കരഞ്ഞു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. സൂര്യന്‍ അസ്തമിക്കാറായിരിക്കുന്നു. ‘ഇനി എന്തൊരു ഗതിയാണീശ്വരാ!’ ആകപ്പാടെ ആപത്തിലായല്ലോ എന്നു പറഞ്ഞു രാജ്ഞി വീണ്ടും കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ കുട്ടികളുടെ കരച്ചില്‍ ഒന്നു കൂടി വര്‍ദ്ധിച്ചു.

ഇങ്ങിനെ അവരെല്ലാവരും കൂടി കരഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ സ്വല്പം ദൂരെ കൂടി നാലു മാപ്പിളമാര്‍ കടന്നു പോകുന്നതു കണ്ടിട്ട് രാജ്ഞി തന്റെ പുത്രനെക്കൊണ്ട് അവരെ വിളിപ്പിച്ചു. അവര്‍ അടുത്തു വന്നപ്പോള്‍ രാജ്ഞിയെ കാണുകയും താണു തൊഴുതുകൊണ്ട് ‘ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെയിങ്ങനെയെഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നതെന്താണു എന്നു ചോദിച്ചു. രാജ്ഞി സംഗതികളെല്ലാം പറഞ്ഞു അവരെ ധരിപ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ‘ഏതുവിധവും നിങ്ങള്‍ കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ എന്നെയും എന്റെ കുട്ടികളെയും കൈപ്പുഴെ കൊണ്ടുചെന്നാക്കണം. അതിനു നിങ്ങള്‍ക്കു എന്തു വേണമെങ്കിലും തരാം’ എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു മാപ്പിളമാര്‍ ‚‘ഒന്നും കല്പിച്ചു തന്നില്ലെങ്കിലും അവിടേയ്ക്കു വേണ്ടി എന്തും ചെയ്യാന്‍ അടിയങ്ങള്‍ തയ്യാറാണ്. വിശേ‌ഷിച്ചും ഈ സ്ഥിതിയില്‍ അടിയങ്ങളാല്‍ കഴിയുന്നതു ചെയ്തില്ലങ്കില്‍ പിന്നെ മനു‌ഷ്യരായി ജീവിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? അവിടുത്തെ ചോറാണു അടിയങ്ങള്‍ ഇതുവരെ തിന്നിട്ടുള്ളത്. അതു ചത്താലും മറക്കുകയില്ല. എന്നാല്‍ കല്പിച്ചു ഒരര നാഴിക ഒന്നു ക്ഷമിക്കണം. അടിയങ്ങള്‍ നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കൂലിവേലയ്ക്കു വിടകൊണ്ട താണ് . ഇന്നു കരിക്കാടി ആഹരിച്ചിട്ടില്ല. അതിനാല്‍ ക്ഷണത്തില്‍ കുറച്ചു കരിക്കാടിവെള്ളം മൊന്തികൊണ്ടു വിടകൊള്ളാം. കല്പിച്ച കാര്യം അടിയങ്ങള്‍ ഏറ്റിരിക്കുന്നു. അതിനു യാതൊരു വ്യത്യാസവും വരുത്തുകയില്ല‛ എന്നു പറഞ്ഞു പോയി. ഉടനെ അവര്‍ നാലു പേരും ആഹാരവും കഴിച്ചു വന്നു വഞ്ചികളില്‍ ഈരണ്ടു പേര്‍ കയറി. വഞ്ചി നീക്കാറായപ്പോള്‍ ശുദ്ധഹൃദയയായ ആ രാജ്ഞി വ്യസനാക്രാന്തയായി കരഞ്ഞുകൊണ്ട് ‘എന്റീശ്വരാ! ഈ ദിക്കിലുള്ള നായന്മാരെല്ലാം നശിച്ചു പോണേ. മാപ്പിളമാരെല്ലാം സകലശ്രയസ്സുകളോടു കൂടിവര്‍ദ്ധിച്ചു വരികയും ചെയ്യണേ’ എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു ആപത്തൊന്നും കൂടാതെ തന്റെ പൂര്‍വ്വഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നെത്താനായി ഈശ്വരനെ പ്രാര്‍ഥിച്ചു.

യാതൊരാപത്തിനും ഇടയാകാതെ പിറ്റേദിവസം അതിരാവിലെ വഞ്ചികള്‍ കൈപ്പുഴക്കടവിലടുത്തു. രാജ്ഞിയും മക്കളും കരയ്ക്കിറങ്ങി; രാജമന്ദിരത്തിലേക്കുപോയി. തലേദിവസം ഭക്ഷണം കഴിക്കാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു വളരെ ക്ഷീണമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഉടനെ അവര്‍ കുറച്ചു ഭക്ഷണം കഴിച്ചു. അപ്പോഴേയ്ക്കും വഞ്ചിക്കാരായ മാപ്പിളമാരും കൈപ്പുഴ ഉണ്ടായിരുന്ന ഭൃത്യന്മാരും കൂടി സാമാനങ്ങളെല്ലാം ചുമന്നു കോയിക്കലാക്കി. രാജ്ഞി ആ മാപ്പിളമാര്‍ക്കു കേമമായി ഭക്ഷണം കൊടുപ്പിക്കുകയും അവര്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നതില്‍ വളരെ അധികം പണവും സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയക്കുകയും ചെയ്തു.

രാജ്ഞി പുളിങ്കുന്നില്‍നിന്നു പോയിട്ടു അധികം തമസിയാതെ തന്നെ തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് അമ്പലപ്പുഴ രാജ്യവും അതൊടു കൂടി പുളിങ്കുന്നും പിടിച്ചടക്കി സ്വരാജ്യത്തോടുചേര്‍ത്തു. ആ രാജ്ഞിയുടെ ശാപവും അനുഗ്രഹവും നിമിത്തം കാലക്രമേണ പുളിങ്കുന്നിലുണ്ടായിരുന്ന നായര്‍കുടുംബങ്ങളെല്ലാം നശിക്കുകയും മാപ്പിളമാരെല്ലാം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോള്‍ പുളിങ്കുന്നെന്ന സ്ഥലത്തു നാലോ അഞ്ചോ നായര്‍ കുടുംബങ്ങള്‍ മാത്രമേയുള്ളു. ആ കുടുംബക്കാരെല്ലാം നിത്യവൃത്തിക്കു പോലും വകയില്ലാതെ അഗതികളുമാണ്. അവിടെയിപ്പോള്‍ നസ്രാണി മാപ്പിളമാരുടെ വീടുകള്‍ മുന്നൂറിലധികമുണ്ട്. ആ വീട്ടുകാരില്‍ മിക്കവരും വലിയ ധനവാന്മാരുമാണ്. പുളിങ്കുന്നിലുള്ള നായന്മാരുടെ അധഃപതനത്തിനും ആപത്തുകള്‍ക്കും കാരണം കൈപ്പുഴ രാജ്ഞിയുടെ ശാപമാണെന്നു അടുത്ത കാലത്തു പാഴൂര്‍ കണിയാരുടെ പ്രശ്നവിധിയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്

അദ്ധ്യായം 36
ഒരന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ യുക്തി

സ്ത്രീകള്‍ വിവേകശൂന്യകളും ദുര്‍മാര്‍ഗ്ഗചാരിണികളും ഭര്‍തൃശുശ്രൂ‌ഷാവിമുഖികളും ആയിപ്പോകുന്നത് അവരുടെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാരുടെ കൊള്ളരുതായ്കകൊണ്ടാണെന്നാണല്ലോ മഹാന്മാരുടെ അഭിപ്രായം. ‘യോ‌ഷാദോ‌ഷം മൃ‌ഷാ യഃ കഥയതി വിദു‌ഷേ ഹന്ത! തസ്മൈ നമസ്തേ’ എന്നൊരു മഹദ്വചനമുണ്ടായിട്ടുള്ളതും ഈ അഭിപ്രായത്തില്‍ നിന്നാണല്ലോ. എന്നാല്‍, പുരു‌ഷന്മാര്‍ ദുര്‍മാര്‍ഗ്ഗചാരികളായിധൂര്‍ത്തടിച്ചു നടക്കുന്നത് അവരുടെ ഭാര്യമാരായ സ്ത്രീകളുടെ കൊള്ളരുതായ്ക കൊണ്ടാണെന്നും നിസ്സംശയം പറയാവുന്നതാണു. വാസ്തവം വിചാരിച്ചാല്‍ നല്ല തന്റേടമുള്ള ഒരു പുരു‌ഷനു തന്റെ ഭാര്യയെ ഭര്‍തൃശുശ്രൂ‌ഷാനിരതയും പാതിവ്രത്യനിഷ്ഠയുള്ളവളുമായിരുന്നാല്‍ എത്രത്തോളം കഴിയുമോ അതില്‍ പതിന്മടങ്ങ്, ഒരു സ്ത്രീ നല്ല വൈദഗ്ദ്ധ്യമുള്ളവളാണങ്കില്‍ അവളുടെ ഭര്‍ത്താവിനെ ഏകപത്നീവ്രതത്തോടുകൂടി സന്മാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ നടത്താന്‍ കഴിയുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇനി സ്ത്രീകള്‍ ദുര്‍മാര്‍ഗ്ഗചാരിണികളും പുരു‌ഷന്മാര്‍ ദുര്‍മാര്‍ഗ്ഗചാരികളുമായിത്തീരുന്നതിന്റെ കാരണം വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇതിനു രണ്ടിനും ദൃഷ്ടാന്തം നമ്മുടെ നാട്ടുകാരുടെ ഇടയില്‍ തന്നെ ധാരാളമുള്ളതുകൊണ്ട് ഇതിനുവേറേ തെളിവൊന്നും വേണമെന്നും തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും ഇതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി കേട്ടിട്ടുള്ള ഒരൈതിഹ്യം ഇവിടെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

പണ്ട് ഇടപ്പള്ളിയിലെ ഒരു വലിയ തമ്പുരാന്‍ അവിടുത്തെ ദേശവഴികളില്‍ ഒന്നായ ‘കല്ലൂപ്പാറ’ എന്ന ദിക്കില്‍ പോയി താമസിച്ചിരുന്നു. വിവാഹം ചെയ്തിട്ടുണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും കല്ലൂപ്പാറ ഒരു ബാന്ധവമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടുന്നു ഇടപ്പള്ളില്‍പോയി താമസിക്കുക പതിവില്ല. വിവാഹസംബന്ധങ്ങളായ ക്രിയകളെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടുന്നു അന്തര്‍ജനത്തെതൊട്ടിട്ടില്ലെന്നല്ല, കാണുകപോലും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടോ എന്നു സംശയമാണ്.

ഇങ്ങിനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടുത്തെ ബാന്ധവജനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം വളരെ വ്യസനമായിത്തീര്‍ന്നു. ‘വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടു പത്തു പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലമായി. ഇതുവരെ സന്തതിയുണ്ടായിട്ടില്ല. രാജത്വം കൂടിയുള്ള ഒരു വലിയ ബ്രാഹ്മണകുടുംബം സന്തതിയില്ലാതെ നശിച്ചുപോകുന്നതു ക ഷ്ടമാണല്ലോ. സന്താനാര്‍ഥം വല്ല സല്‍കര്‍മ്മങ്ങളും തുടങ്ങണം അല്ലെങ്കില്‍ അവിടുത്തെക്കൊണ്ട് ഒന്നുകൂടി വിവാഹം കഴിപ്പിക്കണമെന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു ബന്ധുക്കളായ ചില നമ്പൂതിരിമാര്‍ കല്ലൂപ്പാറയെത്തി വലിയതമ്പുരാനെക്കണ്ടു തങ്ങള്‍ ചെന്ന കാര്യം അറിയിച്ചു. ആദ്യം അവിടുന്നു ഇവര്‍ പറഞ്ഞതൊന്നും അത്ര ആദരിച്ചില്ല. എങ്കിലും നമ്പൂതിരിമാര്‍ വീണ്ടും നിര്‍ബന്ധിക്കുകയാല്‍ ഒന്നു കൂടി വേളി കഴിക്കാമെന്നു അവിടുന്ന് സമ്മതിച്ചു. ആദ്യത്തെ അന്തര്‍ജനം വന്ധ്യയായതിനാലാണ് സന്തതിയുണ്ടാകാത്തതെന്നായിരുന്നു നമ്പൂരിമാരുടെ വിചാരം. അതിനാലാണ് അവര്‍ രണ്ടാം വിവാഹത്തിനു അത്ര നിര്‍ബന്ധിച്ചത്. ഒടുക്കം വലിയ തമ്പുരാന്‍ ‘നാമിനി രണ്ടാമതും വിവാഹം ചെയ്യണമെങ്കില്‍ ആദ്യത്തെ അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ സമ്മതംവേണമല്ലോ. അതെങ്ങിനെയാണ്? എനിയ്ക്കു അവരോട് ചോദിക്കാന്‍ കഴിയുകയില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞു.

അപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിമാര്‍ ‘അകായിലെ സമ്മതം ഞങ്ങള്‍ വാങ്ങിക്കൊള്ളാം. അതിനൊന്നും പ്രയാസമില്ല.’ എന്നു പറഞ്ഞു. എന്നാല്‍ ‘നമ്മുടെ കാര്യസ്ഥനെ കൂടി അയയ്ക്കാം. അകായില്‍ നിന്നു അനുവദിക്കുന്ന പക്ഷം ആ വിവരം കാര്യസ്ഥനോടു പറഞ്ഞയച്ചാല്‍ ഉടനെ നാം അങ്ങോട്ടുവരാം’ എന്നു വലിയതമ്പുരാനും പറഞ്ഞു. അങ്ങിനെ സമ്മതിച്ചു നമ്പൂതിരിമാരും കാര്യസ്ഥനും കൂടി പുറപ്പെട്ട് ഇടപ്പള്ളിയില്‍ എത്തി. ഒരു ദാസി മുഖാന്തിരം വിവരം അകായിലെ ധരിപ്പിക്കുകയും അനുവാദം ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ അന്തര്‍ജനം ‘ഇവിടെ സന്തതിയുണ്ടാകേണ്ടതു അത്യാവശ്യമാണു. അതു എനിക്കു വളരെ ആഗ്രഹമുള്ള കാര്യമാണ്. അതിനാല്‍ അവിടുന്നു രണ്ടാമതും വിവാഹം കഴിക്കുന്നതിനു എനിക്കു പൂര്‍ണ്ണസമ്മതമാണ്. എന്നാല്‍ ഒരു കാര്യം കൂടി എനിക്കു ആഗ്രഹമുണ്ട്. ഇനി വേളികഴിക്കുന്നെങ്കിലും നല്ലതുപോലെ ജാതകം നോക്കി വേണം. ഒന്നിങ്ങനെ വന്നു, ഇനി വരരുതല്ലോ. എന്റെ ജാതകംപോലുള്ളവരെ വിവാഹം ചെയ്തതുകൊണ്ടു പ്രയോജനമില്ല. അവിടുന്ന് കല്ലൂപ്പാറ താമസിച്ചാല്‍ ഇവിടെ സന്തതിയുണ്ടാകണം. അങ്ങിനെയുള്ള ജാതകമുണ്ടങ്കില്‍ അതു നോക്കി വേണം ഇനി വിവാഹം കഴിക്കാന്‍’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോഴാണു സംഗതി എല്ലാവര്‍ക്കും മനസ്സിലായത്. കാര്യസ്ഥന്‍ ഉടനെപോയി കല്ലൂപ്പാറയില്‍ ചെന്നു അകായില്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ വലിയ തമ്പുരാന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്റെ മനസ്സില്‍ ലജ്ജയോ, അത്ഭുതമോ, മനസ്താപമോ എന്തെല്ലാമാണുണ്ടായതെന്നു അവിടേക്കു തന്നെ അറിയാം. എതെങ്കിലും ഈ അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ യുക്തി കേട്ടിട്ടു മാത്ര പോലും താമസിയാതെ വലിയതമ്പുരാന്‍ ബോട്ടുകയറി ഇടപ്പള്ളിയിലെത്തി താമസമായി. ആ അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ ബുദ്ധിഗുണവും ഭര്‍ത്തൃശുശ്രൂ‌ഷാസാമര്‍ഥ്യവും മറ്റും കൊണ്ടു മനസ്സുലയിച്ചു പോകയാല്‍ പിന്നെ രണ്ടാം വിവാഹത്തിന്റെ പ്രസംഗംപോലുമുണ്ടായില്ല. കല്ലൂപ്പാറയ്ക്കു പോകണമെന്ന ആഗ്രഹവും നിലച്ചു. മുറയ്ക്കു ഗൃഹസ്ഥാശ്രമം അനുഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ട് ഇടപ്പള്ളിയില്‍ താമസവുമായി. അങ്ങിനെ ഒരു കൊല്ലം കഴിയുന്നതിനു മുന്‍പു അവിടേയ്ക്കു ഒരു പുത്രസന്താനം ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അവിടുന്നു അജീവനാന്തം ആ നിലയില്‍ തന്നെ താമസിച്ചിരുന്നു എന്നും ആ അന്തര്‍ജനത്തില്‍ നിന്നും അനേകം സന്താനങ്ങള്‍ അവിടേക്ക് ഉണ്ടായി എന്നും കേട്ടിരിക്കുന്നു. ആ അന്തര്‍ജനത്തെപ്പോലെ യുക്തിയുക്തമായി സംഭാ‌ഷണം ചെയ്തും ഭക്തിപൂര്‍വം ഭര്‍ത്തൃശുശ്രൂ‌ഷചെയ്തും പാതിവ്രത്യനിഷ്ഠയോടുകൂടിയിരുന്നു നമ്മുടെ കേരളീയസ്ത്രീകളെല്ലാവരും തങ്ങളുടെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാരെ ദുര്‍മാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ വിടാതെ തങ്ങളില്‍ ആസക്തചിത്തന്മാരാക്കിത്തീര്‍ത്ത് ഭര്‍ത്തൃസുഖത്തോടും സല്‍സന്താനലാഭത്തോടും കൂടി സുഖമാകുംവണ്ണം വസിക്കട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 37
പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍

ഒരിക്കല്‍ ഒരു നമ്പൂതിരി വിവാഹം കഴിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ജാതകം നോക്കിക്കാനായി ചില സ്ത്രീജാതകങ്ങളും, തന്റെ ജാതകവും കൊണ്ട് പാഴൂര്‍ കണിയാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു.കണിയാര്‍ ജാതകങ്ങളെല്ലാം വാങ്ങി ആകപ്പാടെ ഒന്നുനോക്കീട്ടു തമ്പുരാനിപ്പോള്‍ വിവാഹത്തിനായി ഉത്സാഹിക്കണമെന്നില്ല, അവിടേക്ക് ഇപ്പോള്‍ വലിയ ഗ്രഹപ്പിഴക്കാലമാണ്. ഒരു കൊല്ലത്തിനകം അവിടുന്നു തീപ്പെട്ടുപോകുമെന്നാണ് ജാതകം കൊണ്ടു കാണുന്നത്. അതിനാല്‍ ജാതകം നോക്കണമെങ്കില്‍ ഒരു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞിട്ടുമതി. ഈ ഗ്രഹപ്പിഴ നീങ്ങികിട്ടണമെങ്കില്‍ അതിനു തക്കവണ്ണമുള്ള പുണ്യകര്‍മ്മമെന്തെങ്കിലും ചെയ്യണം. അതത്ര എളുപ്പമല്ലല്ലോ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു സാമാന്യത്തിലധികം വ്യസനമുണ്ടായിയെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം ഇതിനു മറുപടിയായി ഒന്നും മിണ്ടാതെ ഇറങ്ങിപ്പോയി. അപ്പോഴേക്കും നേരം സന്ധ്യയായി തുടങ്ങിയതിനാല്‍ പുഴയില്‍ ഇറങ്ങി കുളിച്ചു ഒരു നമ്പൂരി ഇല്ലത്തു പോയി അത്താഴവും കഴിച്ചു അവിടെ കിടന്നു. തന്റെ മരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിചാരംനിമിത്തം നമ്പൂരിക്കു രാത്രിയില്‍ കിടന്നിട്ടു ഉറക്കം വന്നില്ല. അദ്ദേഹം അവിടെ കിടന്നുകൊണ്ട് ഈ ഗ്രഹപ്പിഴനീങ്ങാന്‍ എന്താണു ചെയ്യേണ്ടതെന്നു വിചാരിച്ചു തുടങ്ങി. അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചു വിചാരിച്ച് ഒടുക്കം ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ശിവപ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിച്ച് അവിടെ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന മുതല്‍ കൊടുത്തേക്കാമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും അതിനുള്ള മുതല്‍ തന്റെ മനസ്സങ്കല്പ്പം കൊണ്ട് നീക്കിവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം രാവിലെ അദ്ദേഹം വീണ്ടും കണിയാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു തന്റെ ആയുസ്സിനെക്കുറിച്ചു ഒന്നു കൂടി ചിന്തിച്ചു പറയണമെന്നു പറഞ്ഞു. കണിയാര്‍ വീണ്ടും നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ദീര്‍ഘായുര്യോഗം കാണുകയാല്‍, തമ്പുരാനെന്തോ വലുതായ പുണ്യകര്‍മം ചെയ്തിരിക്കുന്നതായി കാണുന്നുണ്ട്, ഇനി ഭയപ്പെടാനൊന്നുമില്ല. അവിടേക്ക് ദീര്‍ഘായുര്യോഗം സിദ്ധിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി ഉടനെ വിവാഹം നടത്താം എന്നു പറയുകയും, ജാതകം നോക്കി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും താന്‍ നിശ്ചയിച്ച പുണ്യകര്‍മം സാധിച്ചതിനു ശേ‌ഷമല്ലാതെ വിവാഹം കഴിയ്ക്കുന്നില്ലന്നു നമ്പൂരി തീര്‍ച്ചയാക്കി. അക്കാലത്തു പാഴൂര്‍ തന്നെ തച്ചുശാസ്ത്രനിപുണനും യോഗ്യനുമായ ഒരു തച്ചന്‍ (ആശാരി) ഉണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി അവന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍പോലെ ഒരു ക്ഷേത്രം പണി കഴിപ്പിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നുവെന്നും, അതിലേക്കു ഒരു കണക്കു ഉണ്ടാക്കുകയും സ്ഥാനം നിശ്ചയിക്കുകയും പണി നടത്തിച്ചു തരികയും ചെയ്യണമെന്നു പറഞ്ഞു. തച്ചന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും,വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ആകൃതിയൊപ്പിച്ചു കണക്കുണ്ടാക്കുകയും, ക്ഷേത്രം പണിയുന്നതിനു പൂര്‍വ്വവാഹിനിയായ (കിഴക്കോട്ടു ഒഴുകുന്ന) പാഴൂര്‍ പുഴയുടെ വക്കത്തു ഒരു സ്ഥാനം കാണുകയും, അവിടെ ആ കണക്ക് ഒപ്പിച്ചു ഒരമ്പലം പണി തീര്‍ക്കുകയുംചെയ്തു. നമ്പൂരി അവിടെ ശിവപ്രതിഷ്ഠ, കലശം, മുതലായവ നടത്തുകയും, ഒരു മഹാക്ഷേത്രത്തില്‍ വേണ്ടുന്ന അഞ്ചു പൂജ, മൂന്നുശീവേലി, നവകം, പഞ്ചഗവ്യം മുതലായവ, പ്രതിദിനം നടത്തുന്നതിനും,മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ ആ ദേവന്റെ വകയ്ക്കായി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രമുണ്ടായത്. ആ ക്ഷേത്രം വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ആകൃതിയില്‍ തന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും കാണപ്പെടുന്നത്. ഇനി ഈ ക്ഷേത്രം സംബന്ധിച്ചുള്ള ചില വിശേ‌ഷങ്ങള്‍ പറയാനുണ്ട്. അവ താഴെ കുറിയ്ക്കുന്നു.

പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രം പണി നടത്തിയ തച്ചപ്പണിക്കന്‍ നല്ല കണക്കനായിരുന്നുവെന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ.അതിനാലവനെ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ക്കു കണക്കു നിശ്ചയിക്കുന്നതിനും സ്ഥാനം കാണുന്നതിനും മറ്റുമായി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നും ആളുകള്‍ കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു. ക്ഷേത്രം പണി തുടങ്ങിയാല്‍ അതു മുഴുവനായി കലശം കഴിയുന്നതുവരെ പ്രധാന തച്ചന്‍ പൂണൂല്‍ ധരിക്കണമെന്നും ക്ഷൗരം ചെയ്യിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നും ഒരേര്‍പ്പാടുണ്ടല്ലോ.അതിനാല്‍ ഈ തച്ചപ്പണിക്കന്‍ എന്നും പൂണൂല്‍ ധരിച്ചുകൊണ്ടും, ക്ഷൗരം ചെയ്യിക്കാതെയുമാണ് ഇരുന്നിരുന്നത്. ക്ഷേത്രം പണിക്കു പ്രാധാന്യം വഹിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കാനല്ലാതെ അവനു സമയം കിട്ടിയിരുന്നില്ല. അവന്റെ ചുമതലയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു ഒരമ്പലം പണി തുടങ്ങിയാല്‍ അതു മുഴുവന്‍ ആകുന്നതിനു മുന്‍പു വേറെ നാലു ദിക്കില്‍ തുടങ്ങും. അതിനാലവന്‍ എന്നും താടിയും തലയും വളര്‍ത്തി കൊണ്ടും പൂണൂല്‍ ധരിച്ചു കൊണ്ടുമിരുന്നു. അവന്റെ ദേഹം വെളുത്തു ചുവന്നും തടിച്ചുരുണ്ടും സ്വല്പം കുടവയറോടു കൂടിയതുമായിരുന്നു. കാഴ്ചയില്‍ അവന്‍ നല്ല ശ്രീമാനും, തേജസ്വിയും ആകപ്പാടെ യോഗ്യനുമായിരുനു. ഇതെല്ലാം കൊണ്ടും ഇവനെകണ്ടിട്ടു പരിചയമില്ലാത്തവര്‍ ഒരാഢ്യന്‍ നമ്പൂരിയാണെന്നു തെറ്റിദ്ധരിക്കുക സാധാരണവുമായിരുന്നു.

ഈ തച്ചപ്പണിക്കനെ ഒരിക്കല്‍ ഒരു അമ്പലത്തിനു സ്ഥാനം നോക്കി നിശ്ചയിക്കാനായി കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ കല്പന പ്രകാരം ആളുകള്‍ വന്നു ഒരു തോണിയില്‍ കയറ്റി കൊണ്ടുപോയി. ആ തോണി വേമ്പനാട്ടു കായലിലായപ്പോള്‍ തെക്കു നിന്നു വടക്കോട്ട് ഒരുബോട്ടു വരുന്നതു കണ്ടു. ആ ബോട്ടില്‍ പൂരാടംപിറന്ന ശക്തനായ ചെമ്പകശ്ശേരി (അമ്പലപ്പുഴ) രാജാവായിരുന്നു. ബോട്ടും തോണിയും തമ്മില്‍ ഒട്ടടുത്തപ്പോള്‍ തന്നെ രാജാവ് തച്ചപ്പണിക്കനെ കാണൂകയും വിശിഷ്ടനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനാണന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി ബോട്ടിനകത്തു എണീറ്റു നില്ക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാവിനെ കണ്ടു തച്ചനും തോണീയില്‍ എണീറ്റു നിന്നു. ബോട്ടും തോണിയുമായി നല്ലപോലെ അടുത്തപ്പോള്‍ രാജാവ് തച്ചനോട് ‘ആരാണ്’ എന്നു ചോദിച്ചു. വിക്കി വിക്കി ‘ആ ആ ആരാണ്’ എന്നാണു ചോദിച്ചത്. തച്ചപ്പണിക്കനും വിക്കിയിരുന്നതിനാല്‍ ‘അ അ അടിയന്‍ ത ത ത തച്ചനാണു’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇവന്‍ തന്നെക്കാള്‍ ആഭിജാത്യമുള്ള ആഡ്യന്മാരിലാരെങ്കിലുമായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു ബ്രാഹ്മണനായ താന്‍ സബഹുമാനം എണീറ്റു നിന്നുപോയതിലുള്ള കുണ്ഠിതവും, തച്ചനും വിക്കി വിക്കി പറഞ്ഞതു തന്നെ പരിഹസിച്ചാണെന്നു വിചാരിച്ചുണ്ടായ കോപവും രാജാവിനു സഹിക്കവയ്യാതെയായി. ഉടനെ അദ്ദേഹമൊരു വാളുമായി ആ തോണിയില്‍ ചാടി കയറുകയും തച്ചന്റെ കഴുത്തു വെട്ടിമുറിച്ചു കായലില്‍ ഇടുകയും ചെയ്തിട്ട് പോകേണ്ടിയിരുന്ന ദിക്കിലേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു.

ആ ദിവസം പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവിലില്‍ ഉച്ചശീവേലിക്കെഴുന്നള്ളിച്ച് ആദ്യത്തെ പ്രദിക്ഷിണം കിഴക്കെ നടയില്‍ ആയപ്പോള്‍ ‚മതി, അകത്തെഴുന്നള്ളിച്ചു നട പൂട്ടട്ടെ. എന്റെ തച്ചന്‍ മരിച്ചിരിക്കുന്നു; എനിക്കു അതുകൊണ്ടുള്ള വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെയുമായിരിക്കുന്നു‛ എന്നൊരശരീരിവാക്കു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. ഇതു പാഴൂര്‍ തൃക്കോവില്‍ ഭഗവാന്റെ അരുളപ്പാടാണന്നു വിശ്വസിച്ചു ഉടനെ അകത്തെഴുന്നള്ളിക്കുകയും നട പൂട്ടുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും അവിടെ ഉച്ച ശീവേലിക്കു ഒരു പ്രദിക്ഷിണമേ പതിവുള്ളു.

പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിവായി നിവേദ്യം വകയ്ക്കും മറ്റുമുള്ള അരിയളന്നു കൊടുക്കുക മുതലായ പ്രവൃത്തികള്‍ നടത്തുന്നതിനു ഒരു മൂത്തതുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നും പല അനുഭവങ്ങളും ആദായങ്ങളും നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വലിയ ചതുരംഗപ്പോരുകാരനായിരുന്നു. ചതുരംഗം വച്ചു അദ്ദേഹം പലരെയും തോല്‍പ്പിക്കുകയും ആരോടും തോല്‍ക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്തതിനാല്‍ ചതുരംഗത്തില്‍ തന്നെ തോല്‍പ്പിക്കുന്നതിനു ഭൂലോകത്തി ലാരുമില്ലെന്ന ഒരഹന്ത അദ്ദേഹത്തിനു കലശലായിതീര്‍ന്നു.

അങ്ങിനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ആ ദേശക്കാരനും ‘കുറൂര്‍’ എന്ന ഇല്ലപ്പേരുമായ ഒരു നമ്പൂരിയും ഈ മൂത്തതും കൂടി ഒരു ദിവസം ചതുരംഗം വയ്ക്കുകയും, നമ്പൂരി മൂത്തതിനെ തോല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മൂത്തത് ‘ഒരു വരകൂടി വയ്ക്കുകയാണങ്കില്‍ ഞാന്‍ അങ്ങയെ തോല്‍പ്പിക്കും എന്നു പറഞ്ഞു. ‘തോല്‍പ്പിച്ചില്ല, മൂത്തതിനെ ഞാന്‍ തോല്‍പ്പിക്കുകയാണ് ചെയ്തതെങ്കിലോ’ എന്നു നമ്പൂരി ചോദിച്ചു. ‘അങ്ങിനെ വരികയാണങ്കില്‍ എനിക്കു ഈ ക്ഷേത്രത്തിലുള്ള അവകാശങ്ങള്‍ മുഴുവനായും ഞാനങ്ങയ്ക്ക് ഒഴിഞ്ഞുതന്നേക്കാം’ എന്നു മൂത്തതു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം മൂത്തതിനെക്കൊണ്ടു സത്യം ചെയ്യിപ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂതിരി മൂത്തതിനോടുകൂടി വീണ്ടും ചതുരംഗം വയ്ക്കുകയും, മൂത്തതിനെ തോല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. മൂത്തതു സത്യപ്രകാരം ക്ഷേത്രത്തിലെ സകല അവകാശങ്ങളും നമ്പൂതിരിക്കു ഒഴിഞ്ഞു കൊടുത്തിട്ട് കുടുംബസഹിതം ആ ദേശത്തു നിന്നും പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മൂത്തതില്ല. മൂത്തതു നടത്തിവന്നിരുന്ന പ്രവൃത്തികളെല്ലാം ഇപ്പോള്‍ കുറൂരു നമ്പൂതിരിയുടെ ആള്‍ക്കാരായ ചിലരാണു നടത്തി വരുന്നത്. മൂത്തതിനുണ്ടായ അനുഭവങ്ങളെല്ലാം ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നു കുറൂരു നമ്പൂതിരിക്ക് കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്.

പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രതിരുമുറ്റത്തു വളരെ പഴക്കമുള്ളതായ ഒരു വരിക്കപ്ലാവ് ഇപ്പോഴും നില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. അതുണ്ടായതെന്നാണെന്നു ഓര്‍മ്മയുള്ളവരായി ആരും ആ ദിക്കിലില്ല. വലിയ വയോ വൃദ്ധന്മാരോടു ചോദിച്ചാലും അവര്‍ക്കു ഓര്‍മ്മയുള്ള കാലം മുതല്‍ അതങ്ങനെ അവിടെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടന്നുപറയും. അതിനെ ‘കീഴ് ലോകത്തു വരിക്ക’ എന്നാണു എല്ലാവരും പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ആ പ്ലാവിന്റെ ആഗമനത്തെകുറിച്ചുള്ള ഐതിഹ്യം ഏറ്റവും രസകരമാണ്.

ഒരിക്കല്‍ പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവിലെ കലശക്കുടങ്ങള്‍ മുക്കാനായി ക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കാരിലൊരാള്‍ പുഴയില്‍ കൊണ്ടുപോയി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു സ്വര്‍ണ്ണക്കുടം ഉണ്ടായിരുന്നു. അതു ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിവായിട്ടുള്ള നവകത്തിനു ബ്രഹ്മക്കുടമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതായിരുന്നു. ആ കുടം മുക്കിയപ്പോള്‍ കയ്യില്‍ നിന്നു തെറ്റി വെള്ളത്തില്‍ പോവുകയും പുഴയില്‍ താണുപോവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ കഴകക്കാരന്‍ ‘അയ്യോ! പൊങ്കുടം പോയല്ലോ’ എന്നു പറഞ്ഞു ആറ്റില്‍ ചാടിമുങ്ങി. കുടം താണുപോകുന്നതു അയാള്‍ക്കു കാണാമായിരുന്നു. എങ്കിലും പിടിക്കാന്‍ പറ്റിയില്ല. അതിനാല്‍ അയാളും കുടത്തിന്റെ പിന്നാലെ പോയി. അങ്ങിനെ വളരെ താഴെ ചെന്നപ്പോള്‍ വെള്ളമവസാനിക്കുകയും അവിടമൊരു കരപ്രദേശമായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അവിടെ കുറെ ആളുകള്‍ കൂടി ചക്കപ്പഴം തിന്നു കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അവര്‍ ഈ മനു‌ഷ്യനെ കണ്ടപ്പോള്‍ ഒരു തുണ്ടം ചക്കപ്പഴം അയാള്‍ക്കു തിന്നാനായി കൊടുക്കുകയും അതിലുള്ള കുരുവെല്ലാം തിരികെ ഏല്‍പ്പിക്കണമെന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അയാള്‍ ആ ചക്കപ്പഴം തിന്നു നോക്കി. അതിന്റെ മാധുര്യം അസാധാരണമായി അയാള്‍ക്കു തോന്നി. അത്ര വിശേ‌ഷപ്പെട്ട ചക്കപ്പഴം അയാള്‍ അതിനു മുന്‍പ് ഒരിക്കലും തിന്നിട്ടില്ലായിരുന്നു. എന്തായാലും ഇതിന്റെ ഒരു കുരു തട്ടിയെടുത്തു നമ്മുടെ ദിക്കില്‍ കൊണ്ടുപോകണം’ എന്നു അയാള്‍ നിശ്ചയിക്കയും, അവിടെയുള്ളവരറിയാതെ ഒരു കുരു മുണ്ടിനടിയില്‍ ഒളിച്ചുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പൊങ്കുടവുമെടുത്ത് അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നവരോട് യാത്രയും പറഞ്ഞു തിരിച്ചു പോരുകയും പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കടവില്‍ തന്നെ വന്നു കയറുകയും ചെയ്തു. അയാള്‍ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടു പോന്ന ചക്കക്കുരു കുഴിച്ചിട്ടു മുളപ്പിച്ചുണ്ടാക്കിയ പ്ലാവിനെയാണു ഇപ്പോള്‍ ‘കീഴ്ലോകത്തു വരിക്ക’ എന്നു പറഞ്ഞുപോരുന്നത്. ഇങ്ങനെ അനേകം വിശേ‌ഷങ്ങളോടു കൂടിയതാണു പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ എന്നു പറഞ്ഞു കൊണ്ട് ഈ ഉപന്യാസത്തെ അവസാനിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

അദ്ധ്യായം 38
പാക്കനാരുടെ ഭാര്യയുടെ പാതിവ്രത്യം

വരരുചി എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന് ഒരു പറയിയില്‍ നിന്നും പന്ത്രണ്ടു മക്കള്‍ ജനിച്ചു എന്നും ആ മക്കള്‍

‘മേളത്തോളഗ്നിഹോത്രീ രജകനുളിയനൂര്‍-
ത്തച്ചനും പിന്നെ വള്ളോന്‍
വായില്ലാക്കുന്നിലപ്പന്‍ വടുതല മരുവും
നായര്‍ കാരയ്ക്കല്‍ മാതാ
ചെമ്മേ കേളുപ്പുകൂറ്റന്‍ പെരിയ തിരുവര-
ങ്കത്തെഴും പാണനാരും
നേരേ നാരായണഭ്രാന്തനുമുടനകവൂര്‍
ചാത്തനും പാക്കനാരും’

ആണെന്നും മറ്റും പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഈ പന്ത്രണ്ടു പേരില്‍ വായില്ലക്കുന്നിലപ്പനെ ഒഴിച്ചു പതിനൊന്നു പേരും അവരുടെ അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധം അഗ്നിഹോത്രികളുടെ ഇല്ലത്തു കൂടി ഒരുമിച്ചാണു നടത്തുക പതിവെന്നുള്ളതും പ്രസിദ്ധമാണ്. അങ്ങിനെ ഒരിക്കല്‍ എല്ലാവരും അവിടെ കൂടി ശ്രാദ്ധം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം പതിനൊന്നു പേരും ഒരു സ്ഥലത്തു ഭക്ഷണത്തിനായിട്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രികളുടെ അന്തര്‍ജനം ഇവര്‍ക്കു വിളമ്പികൊടുക്കാന്‍ വരാന്‍ സ്വല്പം മടിച്ചു. പിന്നെ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ വിളിക്കുകയും വളരെ നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം ഒരു കുടയുമെടുത്തുകൊണ്ട് ആ സ്ഥലത്തേയ്ക്കുവന്നു. അതു കണ്ട് പാക്കനാര്‍ ‘ഇതെന്തിനാണന്നു’ ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ ‘ഇതു പതിവ്രതമാരുടെ ധര്‍മ്മമാണ’ന്നു ‘പതിവ്രത മാര്‍ക്കു പരപുരു‌ഷന്മാരെ കാണ്മാന്‍ പാടില്ലന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ “ഇതൊന്നും പതിവ്രതാധര്‍മ്മമല്ല. ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീകള്‍ക്കു പതിവ്രതാധര്‍മം എന്നാല്‍ എന്താണന്നുതന്നെ അറിഞ്ഞു കൂടാ. പതിവ്രതാധര്‍മ്മവും പാതിവ്രത്യവും ഇരിക്കുന്നതു കുടയിലും പുതപ്പിലുമൊന്നുമല്ല. ഇപ്പോള്‍ പതിവ്രതാധര്‍മ്മത്തെ ശരിയായി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീ എന്റെ കെട്ടിയവളെപ്പോലെ ലോകത്തിലില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് അഗ്നിഹോത്രികള്‍ “ചണ്ഡാലികള്‍ക്കു പാതിവ്രത്യമോ പതിവ്രതാധര്‍മജ്ഞാനമോ വല്ലതുമുണ്ടോ? പാക്കനാര്‍ പറഞ്ഞതു ശുദ്ധ അസംബന്ധമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും പതിവ്രതാധര്‍മ്മത്തെപ്പറ്റി വളരെ വാദപ്രദിവാദങ്ങള്‍ നടത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അഗ്നിഹോത്രികളുടെ അന്തര്‍ജനത്തിനോ പാക്കനാരുടെ കെട്ടിയവള്‍ക്കോ പതിവ്രതാജ്ഞാനമുള്ളതെന്നു ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്തികൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞു പാക്കനാര്‍ അഗ്നിഹോത്രികളെ വിളിച്ചുകൊണ്ട് സ്വഗൃഹത്തിലേക്കുപോയി. അവിടെ എത്തിയ ഉടനെ പാക്കനാര്‍ ഭാര്യയെ വിളിച്ചു “ഇവിടെ എത്ര നെല്ലിരിക്കുന്നുണ്ട്?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഭാര്യ‚ “അഞ്ചിടങ്ങഴിയുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ അതില്‍ പകുതി നെല്ലെടുത്ത് കുത്തി അരിയാക്കി വെച്ചുകൊണ്ടുവരുവാന്‍ പറഞ്ഞു. തല്‍ക്ഷണം ഭാര്യ പോയി നെല്ലു കുത്തി അരിയാക്കി വച്ചു ചോറുംകൊണ്ടു വന്നു. അപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍‚ “ആ ചോറു ഈ കുപ്പയിലിട്ടേക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു. അവള്‍ ഒട്ടും മടിയ്ക്കാതെ അങ്ങിനെ തന്നെ ചെയ്തു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ ശേ‌ഷമിരിക്കുന്ന നെല്ലും കുത്തി അരിയാക്കി ചോറു വച്ചുകൊണ്ടുവരുവാന്‍ പറഞ്ഞു. പാക്കനാര്‍ പിന്നെയും മേല്‍പ്രകാരം ആ ചോറും കുപ്പയില്‍ ഇട്ടേക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോഴും ഒട്ടും വൈമനസ്യം ഇല്ലാതെ അവള്‍ ആ ചോറും കുപ്പയില്‍ ഇട്ടു. പാക്കനാര്‍ക്കു വളരെ ദാരിദ്രം ആയിരുന്നു. അയാളൂടെ ഭാര്യ അന്നു ഭക്ഷണം കഴിച്ചിരുന്നില്ല. ആ അഞ്ചിടങ്ങഴി നെല്ലല്ലാതെ അവിടെ നെല്ലും അരിയും ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആ നെല്ലില്‍ നിന്നും കുറെ എടുത്തു കഞ്ഞിവച്ചുണ്ണാമെന്നു വിചാരിച്ചു അവള്‍ അതിനായി ആരംഭിച്ച സമയത്താണു അഗ്നിഹോത്രിയും പാക്കനാരും കൂടി അവിടെ എത്തിയത്. ഇങ്ങനെ ഒക്കെ ആയിരുന്നിട്ടും പാക്കനാരുടെ ഭാര്യ തന്റെ ഭര്‍ത്താവ് പറഞ്ഞതു പോലെ ലേശം മടിക്കാതെ ചെയ്തു.

ഇത്രയും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അഗ്നിഹോത്രിയും പാക്കനാരും കൂടി അവിടെ നിന്നും പുറപ്പെട്ടു. തിരിയെ അഗ്നിഹോത്രിയുടെ ഇല്ലത്തെത്തി. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ “ഞാന്‍ചെയ്യിച്ചപോലെ ഇവിടുത്തെ അന്തര്‍ജനത്തിനെക്കൊണ്ടും ചെയ്യിക്കുക. ഞാന്‍കാണട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ അന്തര്‍ജനത്തെ വിളിച്ചു രണ്ടിടങ്ങഴി നെല്ലെടുത്ത് കുത്തി അരിയാക്കി വെച്ചുകൊണ്ടുവരുവാന്‍ പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് അന്തര്‍ജനം “ഇവിടെ അരി ഇരിക്കുന്നുണ്ടല്ലോ, പിന്നെ എന്തിനാണ് ഇപ്പോള്‍ നെല്ലു കുത്തുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അഗ്നിഹോത്രികള്‍ വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചിട്ട് അന്തര്‍ജനം മനസ്സുകേടൊടുകൂടി മുഖം വീര്‍പ്പിച്ചു പിറുപിറുത്തുകൊണ്ട് പോയി നെല്ലെടുത്തുകുത്തി അരിയാക്കി വച്ചുകൊണ്ടുവന്നു. അപ്പോള്‍ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ ആ ചോറു കുപ്പയിലേക്ക് ഇട്ടേക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് അന്തര്‍ജനം‚ എന്താ ഹേ! അവിടെയ്ക്കു ഭ്രാന്തുണ്ടോ? ചോറു വെറുതെ കളയുന്നതു തന്നെ കഷ്ടം. വിശേ‌ഷിച്ചും ഞാന്‍വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ട് നെല്ലു കുത്തി അരിയാക്കി വെച്ചുണ്ടാക്കി കൊണ്ടുവന്ന ചോറു കുപ്പയില്‍ കളയുകയോ? ഇതു വലിയ സങ്കടം തന്നെയാണ്.” എന്നും മറ്റും ഓരൊ തര്‍ക്കങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ടു നിന്നു. ഒടുക്കം അഗ്നിഹോത്രികളുടെ നിര്‍ബന്ധപ്രകാരം അന്തര്‍ജനം ആ ചോറു കുപ്പയിലേക്കു ഇട്ടു. ഉടനെ അഗ്നിഹോത്രികള്‍‚ “ഇനിയും രണ്ടര ഇടങ്ങഴി നെല്ലെടുത്തുകുത്തി അരിയാക്കി വച്ചു കൊണ്ടു വ”’ എന്നു പിന്നെയും പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനം‚ “അവിടേക്കു ഭ്രാന്തു തന്നെയാണ്. ഈ കൊട്ടുന്ന താളത്തിനൊക്കെ തുള്ളാന്‍ ഞാന്‍ആളല്ലാ. അസംബന്ധം പറയുകയെന്നുവച്ചാല്‍ അതിനൊരവസാനമില്ലാതെയായാല്‍ വി‌ഷമമാണ്” എന്നുപറഞ്ഞു അകത്തേക്കുപോയി. അഗ്നിഹോത്രികള്‍ നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം വളരെ വിളിച്ചിട്ടും അന്തര്‍ജനം പുറത്തേക്കു വന്നില്ല. അപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍‚ “ഇതാണോ പതിവ്രതാധര്‍മ്മം? ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ എന്തു പറഞ്ഞാലും സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി അതു ഉടനെ ചെയ്യുന്നവളാണു പതിവ്രത. അങ്ങിനെ ചെയ്യുന്നതാണ് പതിവ്രതാധര്‍മ്മം. അതില്‍ ഗുണദോ‌ഷചിന്തനം ചെയ്യാനും, തര്‍ക്കം പറയാനും ഭാര്യമാര്‍ക്കുഅവകാശവും അധികാരവും ഇല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു അഗ്നിഹോത്രികളെ സമ്മതിപ്പിച്ചിട്ട് പാക്കനാര്‍ പോയി.

ഈ ഐതിഹ്യത്തെപ്പറ്റി ഇപ്പോഴുള്ള പരി‌ഷ്കാരികളുടെയിടയില്‍ വളരെ അഭിപ്രായവ്യത്യാസമുണ്ടായേക്കും. എങ്കിലും ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ വല്ലതും പറഞ്ഞാല്‍ പല ഒഴിവ്കഴിവുകളും ദുസ്തര്‍ക്കങ്ങളും പറഞ്ഞു അത് ഉടനെ ചെയ്യാതിരിക്കുന്ന സ്ത്രീകള്‍ കേരളത്തില്‍ ധാരാളമുണ്ടെന്നും അതു പതിവ്രതകളായ സ്ത്രീകള്‍ക്കു ചേര്‍ന്നതല്ലന്നുമുള്ളതില്‍ പക്ഷാന്തര മുണ്ടാകുമെന്നുതോന്നുന്നില്ല. ഏതെങ്കിലും ഒരു വി‌ഷയത്തില്‍ അതിയായ ഭ്രമം കൊണ്ടോ ദുര്‍വാശികൊണ്ടോ, ദുസ്സഹമായ മനഃസ്താപം കൊണ്ടോ മറ്റോ ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ മതിമറന്നു ക്രമവിരോധമായി വല്ലതും പ്രവര്‍ത്തിക്കാനാരംഭിക്കുകയോ ആവശ്യപ്പെടുകയോ ചെയ്യുന്ന അവസരങ്ങളില്‍‍ ഗുണദോ‌ഷങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു അവരുടെ മനസ്സിനെ പിന്തിരിച്ചു യഥാസ്ഥിതമാക്കുന്നതിനുള്ള ചുമതല ഭാര്യമാര്‍ക്കുണ്ട്. അങ്ങിനെയല്ലാതെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ സ്വബുദ്ധിയോടുകൂടി എന്തെങ്കിലും പറഞ്ഞാല്‍ ഉടനെ അതു ചെയ്യാതെ വല്ല്തും ദുസ്തര്‍ക്കം പറയുന്നതു ഭാര്യമാര്‍ക്കു ഒരിക്കലും യുക്തമായിട്ടുള്ളതല്ല. അങ്ങിനെയുള്ളവരെ ‘ഗൃഹിണികള്‍’ എന്നു പറയാനും പാടില്ല. അവരെയാണ് ‘ഗേഹബാധ്’കളെന്നു പറയേണ്ടത്.

പാക്കനാര്‍ തന്റെ ഭാര്യയുടെ പാതിവ്രത്യനിഷ്ഠ എത്രമാത്രമുണ്ടന്നു അഗ്നിഹോത്രികളെ ദൃഷ്ടാന്തസഹിതം അറിയിച്ചതായി ഒരൈതിഹ്യംകൂടി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ഒരിക്കല്‍ അഗ്നഹോത്രികള്‍ പാക്കനാരുടെ മാടത്തിങ്കല്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ പാക്കനാര്‍ അഗ്നിഹോത്രികള്‍ക്കു ഇരിക്കുന്നതിനു ഒരു പലകയോ മറ്റോ എടുത്തു കൊടുക്കുന്നതിനു ഭാര്യയെ വിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവള്‍ കിണറ്റില്‍ നിന്നും വെള്ളം കോരിക്കോണ്ടു നില്‍ക്കുകയായിരുന്നു. വെള്ളവും പാളയും കൂടി കിണറ്റിന്റെ മദ്ധ്യത്തിങ്കലായപ്പോളാണ് പാക്കനാര്‍ വിളിച്ചത്. ഭര്‍ത്താവ് വിളിച്ചതു കേട്ട ഉടനെ അവള്‍ കയറിന്മേല്‍ നിന്നുകൈവിട്ടു ഓടി വന്നു. പാളയും കയറും ആ സ്ഥിതിയില്‍ തന്നെ നിന്നതല്ലാതെ കീഴ്പോട്ടു പോയില്ല. അതുകണ്ടു അഗ്നിഹോത്രികള്‍ വളരെ ആശ്ചര്യപ്പെട്ടു. “പാതിവ്രത്യമുണ്ടായാലിങ്ങിനെയാണ്. ഭര്‍ത്താവ് വിളിക്കുന്നതു കേട്ടാല്‍ എന്തുതന്നെ പ്രവര്‍ത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണങ്കിലും അതുപേക്ഷിച്ചിട്ട് ഭര്‍ത്താവിന്റെ അടുക്കല്‍ എത്തുകയെന്നുള്ളതു പതിവ്രതമാരുടെ ധര്‍മ്മമാണ്” എന്നു പാക്കനാര്‍ പറഞ്ഞു.

നമ്മുടെ കേരളീയ സഹോദരിമാരും ഈ ഐതിഹ്യങ്ങളുടെ സാരാംശത്തെ ഗ്രഹിച്ചു പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതായാല്‍ അവര്‍ക്കു ശ്രയസ്കരമായിരിക്കുന്നതാണ്.

അദ്ധ്യായം 39
രണ്ടു മഹാരാജാക്കന്മാരുടെ സ്വഭാവവ്യത്യാസം

തിരുവനന്തപുരത്തു ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറെ നടയില്‍നിന്നു മിത്രാനന്ദപുരം ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള വഴിയുടെ രണ്ടു വശങ്ങളിലും മുന്‍ കാലങ്ങളില്‍ നമ്പൂതിരിമാരുടെ മഠങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ മഠങ്ങളില്‍ ഓണന്തുരുത്ത്, കുമാരനല്ലൂര്‍, കിടങ്ങൂര്‍, കാടമുറി മുതലായ ഗ്രാമങ്ങളില്‍ നിന്നു തിരുവനന്തപുരത്തു മണ്ഡപത്തില്‍ ജപം, ഈശ്വരസേവ, പള്ളിത്തേവാരം മുതലായവ നടത്തുന്നതിനായി ചെന്നു താമസിക്കുന്ന നമ്പൂതിരിമാരാണ് പാര്‍ത്തുവന്നിരുന്നത്. അവര്‍ രണ്ടു വശത്തുള്ള മഠങ്ങളില്‍ ഇരുന്നു വെറ്റില മുറുക്കിയാല്‍ വഴിയിലേക്കാണു തുപ്പുക പതിവ്. അതുകൊണ്ട് മിത്രാനന്ദപുരം ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായും മറ്റും പോകുന്നവര്‍ക്ക് അതിലെ ശുദ്ധമായിട്ട് നടക്കാന്‍ പ്രയാസമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ പ്രയാസം കോവിലെഴുന്നള്ളത്തു സമയത്തു മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ക്കു ഉണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല. എങ്കിലും നമ്പൂരിമാരെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്ത്യാദരബഹുമാനങ്ങള്‍ നിമിത്തം ആരുമൊന്നും പറയാറുമില്ല.

1036-ആമാണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇളംകൂറായിരിക്കുന്ന കാലത്തു ഒരു ദിവസം ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലെഴുന്നള്ളി ദര്‍ശനം കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മിത്രാനന്ദപുരത്തേക്കായി എഴുന്നള്ളി. മേല്‍പറഞ്ഞ വഴിയുടെ സമീപത്തായപ്പോള്‍ വഴിയെല്ലാം തുപ്പല്‍ നിറഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ അതിലെ പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ അവിടെ എഴുന്നള്ളി നിന്നുകൊണ്ട് അടിച്ചുതളിക്കാരെ വരുത്തി ആ വഴിയെല്ലാം വെടിപ്പാക്കി അടിച്ചു തളിപ്പിക്കുകയും മേലാലിവിടെ ആരും തുപ്പാതിരിക്കുന്നതിനുവേണ്ടി ആ വഴിയുടെ ഇരുപാര്‍ശ്വങ്ങളിലും തുളസി നടുവിക്കുകയും തുളസിക്ക് ദിവസം തോറും വെള്ളമൊഴിച്ചും മറ്റും അതിനെ രക്ഷിക്കുന്നതിനു പ്രത്യേകമൊരു ശമ്പളക്കാരനെ കല്പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് കോവിലെഴുന്നള്ളത്തു കഴിഞ്ഞു കൊട്ടാരത്തിലേക്കു എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്നു നാടുവാണിരുന്ന (1022-ആമാണ്ട് നാടു നീങ്ങിയ) സ്വാതിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ കോവിലെഴുന്നള്ളത്തായി. അവിടുന്ന് പത്മനാഭക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനം കഴിഞ്ഞു മിത്രാനന്ദപുരം ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി എഴുന്നള്ളി മേല്‍പറഞ്ഞ വഴിയുടെ അടുക്കലായപ്പോള്‍ അവിടെ നിറച്ചു തുളസി നട്ടിരിക്കുന്നതായും അതിന്മേലെല്ലാം തുപ്പിയിരിക്കുന്നതായും കണ്ടിട്ട് ‘ഇവിടെയൊക്കെ തുളസി നട്ടതാരാണു’? എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും ഇവിടെയാരും തുപ്പാതിരിക്കാനായിട്ട് ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്പിച്ച് നടീച്ചതാണ് എന്നു എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടെ ഉണ്ടായിരുന്നവര്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടിട്ടു മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അപ്പനു (തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തില്‍ പ്രായം കൂടിയവര്‍ പ്രായം കുറഞ്ഞവരെ വാത്സല്യസൂചകമായി ‘അപ്പന്‍’ എന്നാണു പറയുക പതിവ്). ഇത്ര ശുദ്ധഗതിയുണ്ടല്ലോ. ഇക്കാലത്തുള്ളവരോട് ഈ വിദ്യയൊന്നും പറ്റുകയില്ല. ഇതു കലിയുഗമാണു ഇപ്പൊഴുള്ള ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് തുളസിയിന്മേല്‍ തുപ്പരുതെന്നും മറ്റുമുള്ള വിചാരം ചുരുക്കമാണ്. ഇതാ, ഇതിന്മേലൊക്കെ നിറച്ചു തുപ്പിയിരിക്കുന്നതു കണ്ടില്ലേ? ആട്ടെ ഇതിനു ഞാന്‍ഒരു കശൗലം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കാം’ എന്നും കല്പിച്ചിട്ട് ആ തുളസിയെല്ലാം അവിടുന്ന് പറിപ്പിച്ചു മാറ്റിക്കുകയും ഒരു കൈയാമം വരുത്തി അവിടെ കല്പിച്ചു സ്ഥാപിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു മുതല്‍ ആരെങ്കിലും ഈ വഴിയിലേക്ക് തുപ്പിയാല്‍ അവരെ പിടിച്ചു ഈ ആമത്തിലിട്ടേക്കണം എന്നു കല്പിച്ചിട്ട് ചട്ടം കെട്ടി അവിടെയൊരു ശിപായിയെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു മുതല്‍ ആ വഴിയിലേക്ക് ആരും തുപ്പാതെയുമായി. ജ്യേഷ്ഠാനുജന്മാരായിരുന്ന ആ മഹാരാജാക്കന്മാരുടെ സ്വഭാവ വ്യത്യാസം ഇതില്‍ നിന്നു ഗ്രഹിക്കാമല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 40
കൊച്ചുനമ്പൂരി

ഏറ്റുമാനൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന കടുത്തുരുത്തി പ്രവൃത്തിയില്‍ ¹ തിരുവമ്പാടി എന്നദിക്കില്‍ കൊച്ചുനമ്പൂരി എന്നൊരു സരസ്സന്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹം ഒരു വലിയ വ്യുത്പന്നനല്ലായിരുന്നു എങ്കിലും കവിതാ വാസന സാമാന്യം ഉള്ള ആളായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല നല്ല ഫലിതക്കാരനുമായിരുന്നു. ഈ ദിക്കുകളിലെ ലെ ശാസ്ത്രക്കളിയില്‍ വിഡ്ഢി, വൃദ്ധ, പ്രാക്കള്‍, ഓതിക്കോന്‍ നമ്പൂരി, മുതലായ വിനോദകരങ്ങളായ വേ‌ഷങ്ങള്‍ എല്ലാം പരി‌ഷ്കരിച്ചത് ഇദ്ദേഹമാണ്. അതാതു വേ‌ഷക്കാര്‍ക്കു ചേര്‍ന്നവയായ വാക്കുകളും പാട്ടുകളും ശ്ലോകങ്ങളും എല്ലാം നല്ല ഫലിതമയങ്ങളായിട്ട് ഇദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. ശാസ്ത്രക്കളിയില്‍ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാന വേ‌ഷങ്ങള്‍ വിഡ്ഢിയുടേയും, പ്രാക്കളുടേയും ആയിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്തു ഏകദേശം ഇതുപോലെ തന്നെ ഫലിതക്കാരനായിട്ട് മഠത്തില്‍ നമ്പൂരി എന്നൊരാളും ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാനവേ‌ഷങ്ങള്‍ വൃദ്ധയുടേയും ഓതിക്കോന്‍ നമ്പൂരിയുടേയും ആയിരുന്നു. ഇവര്‍ രണ്ടു പേരും കൂടിയുള്ള സംഭാ‌ഷണങ്ങള്‍ എല്ലാം ഫലിതമയങ്ങളും ഏറ്റവും സരസങ്ങളും ആയിരുന്നു. ഇവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും അനന്യസാധാരണമായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന ഒരു വിശേ‌ഷം തല്‍ക്കാലോചിതങ്ങളായ ഫലിത വാക്കുകള്‍ അപ്പളപ്പോള്‍ പുത്തന്‍ പുത്തനായി തോന്നിവരുമെന്നുള്ളതാകുന്നു. വിഡ്ഢിയുടെ ഞാണിന്മേല്‍ കളിയുടെ വന്ദനശ്ലോകങ്ങളായി കൊച്ചുനമ്പൂരി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ളവയില്‍ ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

കച്ചോലം കച്ചമുണ്ടും കലവറമുരലും
കോലരക്കാലവട്ടം
പച്ചക്കായാണ്ടിയാട്ടം തല്‍മുടിവലിയാ-
നേടെ കൊമ്പും കരിമ്പും
പച്ചപ്പട്ടും വയമ്പും കുറുനിര ചിറകും
കത്തി തേച്ചോരു വേ‌ഷം
പിച്ചന്മാരിപ്രകാരം പറയുമവരെ ഞാന്‍
നിച്ചലും കൈതൊഴുന്നേന്‍. 1
തീണ്ടാനാരി കറപ്പു ജീരകമരം
തണ്ടിഞ്ചി പൂരാടവും
വെണ്‍കൊറ്റക്കുടയും വിയര്‍പ്പുതുണിയും
വേഴാമ്പലോടാമ്പലും
പഞ്ചാരപ്പൊതിയും ചിരിച്ച ചിരിയും
ധാന്വന്തരം പമ്പരം
ഇത്ഥം പേകള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ടു വിലസും
ഭ്രാന്തായ തുഭ്യം നമഃ 2
അക്ഷീണം മദിരാശിതന്നിലുളവാം
വൃത്താന്തമിന്നൊക്കെയും
ശിക്ഷയ്ക്കിങ്ങരനാഴികയ്ക്കറിയുമാ-
ക്കമ്പിതപാലും ദ്രുതം
പക്ഷിപ്രൗഢനതെന്നപോലെ ഗമനം
ചെയ്യുന്ന തീവണ്ടിയും
രക്ഷിച്ചീടണമാസ്ഥയോടു കയറേല്‍
ക്കേറിക്കളിക്കും വിധൗ 3
അഖിലഭുവനമുണ്ണീ ഘോരയാം നക്രതുണ്ഡീ-
യനിലതനയനുണ്ണീ മാലകെട്ടുന്നൊരുണ്ണീ
ഹരനുടെ മകനുണ്ണീ നല്ലൊരോന്നിച്ചയുണ്ണീ-
യഴകൊടു നളനുണ്ണീ പാതു മാം കൊത്തലുണ്ണീ ²

വൃദ്ധയുടെ കേശാദിപാദാന്തം വര്‍ണ്ണിക്കുന്നവയായ പാട്ടുകളില്‍ ഒന്നു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

(ശീതങ്കന്റെ മട്ട്)

ഞാണില്‍ക്കരേറിക്കളിക്കുന്നനേരത്തു
വീണുപോകാതിരുന്നീടാന്‍ ഗണേശനും
വാണിയും മല്‍ഗുരുനാഥനും വ്യാസനും
പാണികള്‍ നീട്ടിയനുഗ്രഹിച്ചീടണം.
ചഞ്ചലം കൂടാതെ വൃദ്ധയാം നിന്നെയും
നെഞ്ചകം തന്നില്‍ നിനയ്ക്കുന്നു സന്തതം,
അഞ്ചിതമാം നിന്റെ കേശാദിപാദവു-
മഞ്ചാതെ ചിത്തേ വിളങ്ങേണമെപ്പോഴും.
വെഞ്ചാമരം പോലെയുള്ള തവമുടി-
ക്കഞ്ചുവിരല്‍ നീളമുണ്ടതിലെപ്പോഴും
പഞ്ചാര കണ്ടാലുറുമ്പരിക്കുമ്പോലെ
സഞ്ചരിച്ചീടുന്നു മുട്ടയും പേനുമായ്.
തറ്റുടുത്തീടാന്‍ ഞൊറിയുന്നതുപോലെ
യറ്റമില്ലാതുണ്ടവയാല്‍ വിളങ്ങുന്ന
നെറ്റിത്തടത്തിന്റെ ജാത്യമോര്‍ത്തീടിലോ
മറ്റൊരു നാരിക്കുമീവണ്ണമില്ലഹോ!
കണ്ണിണതന്നുടെ ജാത്യങ്ങളൊക്കയും
വര്‍ണ്ണിച്ചു ചൊല്ലുവാനിന്നു തുടങ്ങിയാല്‍
കുണ്ഡലിനാഥനായുള്ളോരനന്തനും
ദണ്ഡമാണങ്കിലുമല്‍പം പറഞ്ഞിടാം.
കണ്ണമ്പഴത്തിന്റെ തൊണ്ടുകളഞ്ഞിട്ടു
വെണ്ണനൈപോലങ്ങരച്ചിട്ടുരുട്ടീട്ടു
കണ്ണുകള്‍ രണ്ടിലും വെച്ചെന്നു തോന്നുമീ
കണ്ണു കാണൂന്ന ജനങ്ങള്‍ക്കശേ‌ഷവും.
രണ്ടരച്ചോതന കൊള്ളുന്ന തോല്‍ക്കുടം
രണ്ടു കമത്തിയ പോലെ കവിള്‍ത്തടം
രണ്ടും പ്രകാശിപ്പതോര്‍ക്കുകില്‍ ബ്രഹ്മാവു
പണ്ടിതുപോലെ ചമച്ചിതില്ലെങ്ങുമേ.
പാണ്ടു പിടിച്ചുള്ള ചുണ്ടും, പെരുച്ചാഴി
മാണ്ടിപോലുള്ളോരു വായിന്റെ ഭംഗിയും
മന്ദഹാസങ്ങളും കണ്ടാല്‍ തലേത്തട്ടി
വന്നു പിടിച്ചപോലാശു ഛര്‍ദ്ദിച്ചിടും
വേനല്‍ക്കു കായ്ക്കുന്ന വെള്ളരിക്കായ്ക്കവ-
മാനം വരുത്തുന്ന..കൊങ്കതന്‍ യുഗ്മവും
പാതാളമൊക്കും വയറും നിനയ്ക്കിലാ
വേതാളവും തോറ്റുപോമെന്നു നിര്‍ണ്ണയം
ശേ‌ഷമനേകമുണ്ടിന്നു വാഴ്ത്തീടുവാന്‍
ശേ‌ഷിയില്ലാഞ്ഞടങ്ങുന്നു മാലോകരേ!

ഇതു കൂടാതെ ‘പാലയപാലയ വൃദ്ധേ! നിന്റെ കോലം ഞാന്‍ കണ്ടുതൊഴുന്നേന്‍’ എന്നു പല്ലവിയായി ഒരു കേശാദിപാദം കൂടിയുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അതിവിടെ പകര്‍ത്തുന്നില്ല.

കൊച്ചുനമ്പൂരി വിഡ്ഢി കെട്ടുമ്പോള്‍ കുഞ്ചന്‍ നമ്പ്യാരുടെ തുള്ളല്‍ കഥകളിലുള്ള പല ഘട്ടങ്ങളേയും അനുകരിച്ചു പല ഫലിതങ്ങളും പ്രയോഗിക്കാറുണ്ട് അവയില്‍ ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു. ഒരു പറയന്‍ തുള്ളലില്‍ ഭസ്മധാരണത്തെക്കുറിച്ചു കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാരു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതിനു പകരം,

സൂര്യദേവനുദിക്കുമ്പോള്‍
ജലം കൂട്ടിദ്ധരിയ്ക്കണം
മേപ്ടിയാനസ്തമിക്കുമ്പോള്‍
മേപ്ടി കൂടാതെയും മേപ്ടി.

‘നാളായണീചരിതം’ പറയന്‍ തുള്ളലില്‍ മുനിയും മുനിപത്നിയും കൂടി ഓരോ വേ‌ഷം ധരിച്ചുനടന്നതായി കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാര്‍ വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നതിന്റെ പകരം,

ആശാര്യായ് മുനിശ്രഷ്ഠന്‍
ആശാര്‍ച്ച്യായ് മുനിപത്നി
മൂശാര്യായ് മുനിശ്രേഷ്ഠന്‍
മൂശാര്‍ച്ച്യായ് മുനിപത്നി
കൊല്ലനായ് മുനിശ്രഷ്ഠന്‍
കൊല്ലത്ത്യയായ് മുനിപത്നി
ഞാനായി മുനിശ്രഷ്ഠന്‍ (എന്റെ)
അമ്മയായ് മുനിപത്നി.

നാരദമഹര്‍‌ഷി ശ്രീകൃ‌ഷ്ണനെ കാണാനായിച്ചെന്ന സമയം പതിനാറായിരത്തെട്ട് ഭാര്യമാരുടെ ഗൃഹത്തിലും ഓരോവിധം ഭഗവാനെ കണ്ടതായി കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാര്‍ ഒരു ഓട്ടന്‍തുള്ളലില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനു പകരം,

ചതുരന്‍ കൃ‌ഷ്ണനും ഒരു സുന്ദരിയും
ചതുരംഗം വെക്കുന്നതു കണ്ടു
വട്ടന്‍ കൃ‌ഷ്ണനുമൊരു സുന്ദരിയും
വട്ടങ്കം വെക്കുന്നതു കണ്ടു
കോണന്‍ കൃ‌ഷ്ണനുമൊരുസുന്ദരിയും
കോണങ്കം വെക്കുന്നതു കണ്ടു.

പിന്നെ ഒരോട്ടന്‍ തുള്ളലില്‍ കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാര്‍ സുബ്രഹ്മണ്യന്റെ ആറു മുഖങ്ങളും ഓരോ വിധത്തില്‍ വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു.

മെച്ചമേറും കൊച്ചിതന്നിലഴിമുഖമൊന്നു
പിച്ചാത്തിപിടിയിന്മേലെ വ്യാളീമുഖമൊന്നു
പത്മനാഭനാറാടുന്ന ശംഖുമുഖമൊന്നു
ഏറ്റുമാനൂര്‍ സന്ധ്യവേല നല്ല മുഖമൊന്നു
മധുരഞ്ചിറയിരവിയുടെ മുതലമുഖമൊന്നു
ചാരവും കരിയും തേച്ചൊരെന്റെ മുഖമൊന്നു.

വേറെ ഒരു തുള്ളല്‍കഥയില്‍ ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ ശിരസ്സില്‍ ഗംഗാദേവിയുടെ മുഖം കണ്ടിട്ടു ശ്രീപാര്‍വതിയുടെ ചോദ്യവും ഭഗവാന്റെ സമാധാനവും മംഗളാര്‍ഥം കുഞ്ചന്‍നമ്പ്യാര്‍ വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നതിനു പകരം,

എന്നുടെ തലയില്‍ മരത്തങ്കോടന്‍
തന്നുടെ മൂക്കും മുഞ്ഞിയുമഴകൊടു
കണ്ടൂ കയര്‍ത്തെന്നമ്മയൊരുനാള്‍
കുണ്ഠിതമോടെ ചോദ്യം ചെയ്തു.
മകനേ! നിന്നുടെ തലയില്‍ പല പല
വികൃതികള്‍ കാണ്മതിതെന്തൊരു വസ്തു?
ഞാനുരചെയ്തേന്‍ തലയില്‍ പ്രാക്കടെ-
യാനനമായ കിരീടമിതെന്ന്

ദുഷ്ടാ! കപടമുരയ്ക്കരുതെന്നോടു
പൊട്ടക്കിണറിത കാണാകുന്നു.
മൂത്തു നരച്ചൊരു നിന്നൊടു കപടമ-
തോര്‍ത്തുരചെയ്തിട്ടെന്തൊരു കാര്യം?
പൊട്ടക്കിണറല്ലമ്മേ! പ്രാക്കടെ
വട്ടക്കണ്മിഴിയാണറിയേണം.
കോമളമാകിയ നിന്‍ തലയില്‍ ര-
ണ്ടാമകള്‍ കാണ്മാനെന്തവകാശം?
ആമകളല്ല കവിള്‍ത്തടമാണതു
മാമകജനനീ! ബോധിച്ചാലും
പ്രാക്കടമുഖമതില്‍ മാക്കാന്തവള ക-
രേറി വസിപ്പതിനെന്തവകാശം
മാക്കാനല്ലതു രമ്യമതാകും
മൂക്കാണെന്നു ധരിച്ചീടേണം
ധവളിമയോടെ തെളുതെളെ വിലസും
കവടികള്‍ കാണ്മാനെന്തവകാശം
കവടികളല്ലതു പ്രാക്കടെ ദന്തം
കവടികള്‍ പോലെ വിളങ്ങീടുന്നു.
കമ്പിളി തന്നുടെ ചരടുകളനവധി
സംപ്രതി കാണ്മാനെന്തവകാശം?
കമ്പിളിയല്ലിതു പ്രാക്കടെ നല്ലൊരു
ചെമ്പന്മീശകളേന്നറിയേണം.
ഇത്ഥം കപടഗിരം ഗിരിസുതയൊടു
സത്വരമോതും ഗിരിശ നമസ്തേ.

ഇപ്രകാരം കൊച്ചു നമ്പൂരിയുടെ, വിഡ്ഢിയുടെ, നേരമ്പോക്കുകള്‍ പറഞ്ഞാലവസാനം ഇല്ലാതെ ഉണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയെല്ലാം ഇവിടെ ചേര്‍ക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. ഇനി അദ്ദേഹം പ്രാക്കളുടെ വേ‌ഷം കെട്ടുമ്പോളുള്ള നേരമ്പോക്കുകളില്‍ ചിലതു പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

മരത്തങ്കോടന്‍ എന്നും ഘോരന്‍ എന്നുംകൂടെ പേരുള്ള പ്രാക്കള്‍ ഒരു മത്സ്യച്ചുമടും ആയി അരങ്ങത്തു വന്നാല്‍ മത്സ്യങ്ങളെ വര്‍ണ്ണിച്ചു ചൊല്ലുന്നതിനായി അനേകം ശ്ലോകങ്ങള്‍ അദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ളവയില്‍ ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

അംഭോധിക്കുള്ളില്‍ വാഴും ജലജപരി‌ഷകള്‍-
ക്കൊക്കയും തമ്പുരാനാം
വന്‍പന്‍ കുമ്പ്ളാച്ചിമീനെപ്പരിചൊടു വല ത-
തന്നിലുള്ളിലാക്കിപിടിച്ചു
തുമ്പപ്പൂ നെയ്യില്‍ മൂപ്പിച്ചതുമിതുമൊരുപോ-
ലങ്ങു നിത്യം ഭുജിച്ചാ
ലെണ്‍പത്തെണ്ണായിരത്താണ്ടവനിയിലതിമോ-
ദേന ജീവിച്ചിരിക്കും 1
മച്ചിപ്പെണ്ണൂ കുറിച്ചിമീനതു പിടി-
ച്ചുപ്പില്‍ പചിച്ചിച്ഛയാ
മെച്ചം വെച്ചു പുളിച്ചുകച്ചതില്‍ വെളി-
ച്ചെണ്ണാം തുളിച്ചാദരാല്‍
പച്ചപ്പാള പൊളിച്ചു വെച്ചതിനക-
ത്തേറ്റം ഭുജിച്ചീടുകില്‍
കൊച്ചുണ്ടാമൊരുമിച്ചൊരന്‍പതു തടി-
ച്ചുച്ചൈസ്തരം നിശ്ചയം 2
പരലെന്നുള്ള മത്സ്യത്തെപ്പുലര്‍കാലേ പിടിച്ചുടന്‍
മലരില്‍ച്ചേര്‍ത്തു സേവിച്ചാല്‍ പരലോകം ഗമിച്ചിടാം 3
ചാളയെന്നുള്ള മത്സ്യത്തെ പാളക്കീറ്റില്‍ പൊതിഞ്ഞുടന്‍
തോളത്തിട്ടങ്ങു കൊട്ടീടില്‍ താളമുണ്ടായ്വരും ദൃഢം 4

സരസകവികുലാഗ്രേസരന്‍ ആയിരുന്ന വെണ്മണി മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടും ഈ കൊച്ചുനമ്പൂരിപ്പാടും തമ്മില്‍ വളരെ സ്നേഹമായിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ലാ, കൊച്ചുനമ്പൂരിയുടെ കവിതാരീതി മഹന്‍നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു വളരെ ബോധിച്ചിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഒരിക്കല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ‘മധുരാപുരിരാജചരിതം’ എന്നൊരു പുസ്തകം ഉണ്ടാക്കാനാരംഭിക്കുകയും കുറെ ആയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു സഹജമായിട്ടുള്ള മടി നിമിത്തം അതു മുഴുവനാക്കാനായി കൊച്ചുനമ്പൂരിയുടെ പേര്‍ക്കു എഴുത്തോടു കൂടി അയച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു, ആ എഴുത്തില്‍ എട്ടു ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും മുഴുവന്‍ തോന്നാത്തതിനാല്‍ തോന്നുന്ന രണ്ടു ശ്ലോകം താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

ക്ഷീരത്തില്‍ സിത ചേര്‍ത്തപോലെ മധുരി-
ച്ചീടുന്ന പദ്യങ്ങളെ-
ച്ചാരുത്വത്തോടുതിര്‍ത്തിടും കവികളില്‍
കാര്‍ന്നോരതാകും ഭവാന്‍
ഏറെത്തന്നെ മനസ്സിരുത്തി മുഴുവന്‍
തീര്‍ക്കേണമെന്തെങ്കിലും
പാരില്‍ത്തന്നെ കിടയായിടും കവിയെവന്‍
ചേര്‍ത്തോര്‍ത്തു തീര്‍ത്തീടുവാന്‍?
കൊച്ചുനമ്പൂരിക്കായി കൊച്ചനാം വെണ്മണിദ്വിജന്‍
പിച്ചുകൊണ്ടു കുറിച്ചിന്നേല്‍പ്പിച്ചീടുന്നേതിനൊക്കെയും.

ആ എഴുത്തിനു മറുപടിയായി കൊച്ചുനമ്പൂരി അയച്ച ശ്ലോകങ്ങളെയും ഇവിടെ എഴുതുന്നു.

വിപ്രാഗ്രസര! വെണ്മണിദ്വിജ! ഭവാ-
നെന്‍ കൈയില്‍ വന്നെത്തുവാ-
നുള്‍പ്പൂവില്‍ ബഹുമോദമോടെഴുതിയോ-
രാപ്പദ്യമിന്നൊക്കെയും
സ്വല്പം താമസമെന്നിയേ ഗുണനിധേ!
വന്നെത്തി വായിച്ചു ഞാന്‍
മുപ്പാരില്‍പ്പുരുകീര്‍ത്തി ചേര്‍ത്തധിവസി-
ച്ചീടുന്ന ഭാഗ്യാംബുധേ! 1
പാരാവാരമതിങ്കലുള്ള തിരപോല്‍
വാരിച്ചൊരിഞ്ഞേറ്റവും
നേരമ്പോക്കുകളാര്‍ന്ന പദ്യനിരകൊ-
ണ്ടീരേഴുലോകത്തിലും
പാരം കീര്‍ത്തി നിറച്ചീടുന്ന ധരണി-
ദേവാഗ്രഗണ്യാ! ഭവാന്‍
പാരാതങ്ങു ചമച്ച രാജചരിത
ശ്ലോകങ്ങളും കണ്ടു ഞാന്‍ 2
വെള്ളോലതന്നില്‍ വിലസും തവ പദ്യമോര്‍ത്തി-
ട്ടുള്ളില്‍ ജനിച്ച പരിതോ‌ഷമശേ‌ഷമിപ്പോള്‍
പൊള്ളല്ലുരയ്ക്കുവതിനോര്‍ക്കില്‍ മുരാന്തകന്റെ
പള്ളിക്കിടക്കയുമൊടുക്കമബദ്ധമാകും. 3
ഉള്‍ദണ്ഡം തീര്‍ന്നുതീര്‍ക്കും തവ സരസകവി-
ത്വങ്ങള്‍വര്‍ണ്ണിച്ചുകേട്ടാ-
ലുദ്ദണ്ഡന്നും ക്ഷണത്തില്‍ പരിഭവമകതാ-
രിങ്കലങ്ങങ്കുരിക്കും.
അദ്ദണ്ഡംപോലെതന്നേ വരുമതിസരസന്‍
കുഞ്ചനും വീരനായോ-
രദ്ദണ്ഡിക്കും നിതാന്തം പ്രിയവചനമുര-
യ്ക്കുന്നതല്ലന്തണേന്ദ്ര! 4
ചൊല്ലേറും മധുരാപുരീശചരിതം
മല്ലാക്ഷി കേട്ടീടുവാ-
നുല്ലാസേന ചമച്ചു നല്ല സരസ
ശ്ലോകങ്ങളാക്കിബ്ഭവാന്‍
കല്യാണാലയ! ശിഷ്ടമുള്ളതഹമി-
ന്നാഹന്ത? തീര്‍ത്തീടുവാ-
നല്ലോ പദ്യമയച്ചതായതു നിന-
ച്ചല്ലല്‍പ്പെടുന്നേനഹം. 5
ചൊല്ലേറിടുന്ന തവ പദ്യമതിന്റെ ശി‌ഷടം
ചൊല്ലുന്നതിന്നു മടിയാതെ തുടര്‍ന്നുവെങ്കില്‍
വല്ലാതെകണ്ടു വലയും ബഹുമിശ്രമാകു-
മെല്ലാം ജനങ്ങള്‍ പരിഹാസമതും തകര്‍ക്കും. 6
കേടറ്റ തങ്കമണിമാലകള്‍ തന്റെ മദ്ധ്യേ
മാടോടുകൊണ്ടു ചിലമാലകള്‍ തീര്‍ത്തു കോര്‍ത്താല്‍
മൂഢത്വമെന്നു പറയും, ഗരുഡന്‍ പറന്നാല്‍
മാടപ്പിറാവുമതുപോലെ പറന്നുപോമോ? 7
കവികുലജനമെല്ലാം സര്‍വ്വദാ കൈവണങ്ങും
ധവളമണിയതാകും ധാത്രിദേവോത്തമന്റെ
ചെവിയിലിതു ധരിപ്പിച്ചിടേണം കൂട്ടി വായി-
ച്ചിവ സകലമതിനായ് ബാലവിപ്രന്‍ കുറിച്ചേന്‍. 8

ഇപ്രകാരം വെണ്മണി മഹന്‍നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കയച്ചതായിട്ടും മറ്റനേകം സംഗതിവശാലും കൊച്ചുനമ്പൂരിഅസംഖ്യം ശ്ലോകങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. പലവിധത്തിലുള്ള പാട്ടുകള്‍ സങ്കീര്‍ത്തങ്ങള്‍ മുതലായവയും ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. സമസ്യകള്‍ പൂരിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളതിനു സംഖ്യയില്ല. അദ്ദേഹം പൂരപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നാലു സമസ്യകളെ പൂരണങ്ങളോടുകൂടി താഴെചേര്‍ക്കുന്നു.

വെളുത്ത ചോറെങ്കിലുമി ഷ്ടഹീനന്‍
വിളിച്ചു തന്നാലതിനില്ല സൗഖ്യം
വിളക്കു കാണാനൃതുവായ നാരി
കുളിച്ചു കോപ്പിട്ടു വരുന്ന പോലെ 1
ഹംസം വാഹനമായവന്റെ ലിഖിതം
കഷ്ടം! മഹാദുഃഖദം
സംസാരാംബുധിതന്നില്‍ വീണു കരുണാ-
രാശേ! വലഞ്ഞേനഹം
കംസന്‍ തന്നുടെ വൈരിയാം മധുരിപോര്‍-
ന്നാമത്രയം സര്‍വ്വദാ
സംസാരിപ്പതിനെങ്കിലും വഴി വഴ-
ക്കെന്ന്യേ വരുത്തീടണം 2
ചെറുപ്പകാലത്തു തനൂരുഹങ്ങള്‍
കറുത്തിരുന്നായതിലര്‍ദ്ധമിപ്പോള്‍
വെളുത്തതോര്‍ത്താലിനി മേലിലെല്ലാം
വെളുത്തുപോമെന്നിഹ തോന്നിടുന്നു. 3
ഓണത്തിനും വി‌ഷുവിനും തിരുവാതിരയ്ക്കും
പ്രാണാധിനാഥയെ വെടിഞ്ഞു വസിക്കയെന്നും
വാണീവരന്‍ മമ ശിരസ്സില്‍ വരച്ചതോര്‍ത്താല്‍
പ്രാണന്‍ ത്യജിക്കിലതു തന്നെ ഗുണം മഹാത്മന്‍! 4

മേല്പ്പറഞ്ഞ സമസ്യകള്‍ വെണ്മണി മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേതാണെന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നുണ്ട്. മൂന്നാം സമസ്യ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു തന്നെ പൂരിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളതും കേട്ടിട്ടുണ്ട്. താരതമ്യവിവേചനത്തിനായി ആ പൂരണവും ഇവിടെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

കുളിര്‍ത്ത ചെന്താമര തന്നകത്തെ-
ദ്ദളത്തിനൊക്കും മിഴിമാര്‍മണേ! കേള്‍
തളത്തില്‍ നിന്നിങ്ങനെതന്നെ നേരം
വെളുത്തുപോമെന്നിഹ തോന്നിടുന്നു.

കൊച്ചു നമ്പൂരി ഈശ്വരസ്തോത്രങ്ങളായിട്ടും സദാചാരങ്ങളായിട്ടും അനേകം ശ്ലോകങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. സ്ഥലച്ചുരുക്കത്താലവയും ഇവിടെ ചേര്‍ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. പരല്‍പേരിന്‍പ്രകാരം അക്ഷരനിര്‍ണയം ചെയ്തു അര്‍ത്ഥം മനസിലാക്കേണ്ടതായ ഒരു ശ്ലോകം താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

എണ്‍പത്തൊന്നതു ³ ദൂരെ വിട്ടു പതിനേ-
ഴന്‍പൊടുകൈകൊണ്ടുതാ-
നന്‍പത്തൊന്നവതാരബാലകനെഴും
മുപ്പത്തിമൂന്നെപ്പോഴും
സമ്പത്തെന്നു ദൃടന്മീകരിച്ചതെഴുനൂ-
റ്റഞ്ചില്‍ സ്മരിച്ചീടിലി-
ങ്ങന്‍പത്തൊന്നതു ദൂരെയാക്കിയറുപ-
ത്തഞ്ചില്‍ സുഖിക്കാമെടോ!

വെണ്മണി മഹന്‍നമ്പൂരിപ്പാടുണ്ടാക്കിയ മധുരാപുരിരാജചരിതം ആരും മുഴുവനാക്കീട്ടില്ല. നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു ഇരുപത്തഞ്ചു ശ്ലോകമുണ്ടാക്കീട്ടുള്ളതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. കൊച്ചു നമ്പൂരിക്കയച്ചതായ ഒരു പദ്യം കൊണ്ടതു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്. ആ ശ്ലോകം താഴെ എഴുതുന്നു.

പഞ്ചാരപ്പൊടിയൊടു പാരമിടയും
ത്വല്‍ പദ്യമിപ്പോള്‍ ഭവാ-
നഞ്ചാറല്ല കൊടുത്തയച്ചതിരുപ
ത്തഞ്ചും സഖേ! സാദരം
എഞ്ചാരത്തിഹ വന്നനേരമധുനാ
വാങ്ങിച്ചു വായിച്ചു ഞാന്‍
നെഞ്ചാകെത്തെളിവായി മന്ദമെഴുനേ-
റ്റഞ്ചാറു ചാടീടിനേന്‍.

മേല്‍പ്പറഞ്ഞ സംഗതികൊണ്ടു കൊച്ചു നമ്പൂരിയുടെ കവിതാരീതി വെണ്മണി മഹന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ഏറ്റവും ബോധിച്ചതായിരുന്നുന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട് ഇപ്രകാരം സരസകവിയായ അദ്ദേഹം കൊല്ലം ഒരായിരത്തി അന്‍പതാമാണ്ട് മീനമാസത്തില്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു.

¹ വില്ലേജ്

² ഈ ശ്ലോകം ‘അഖിലഭുവനമുണ്ണീ വെണ്ണയും പാലുമുണ്ണീ’ എന്നുള്ള ശ്രീകൃ‌ഷ്ണവന്ദനയായിട്ടുള്ള പഴയ സങ്കീര്‍ത്തനശ്ലോകത്തെ അനുകരിച്ചുണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ളതാകുന്നു. കഥകളിയില്‍ നളന്റെ വേ‌ഷം കെട്ടാന്‍ പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ഒരാളാണ് നളനുണ്ണി.

³ എന്‍പത്തൊന്നു - വ്യാജം; പതിനേഴ് - സത്യം; അമ്പത്തൊന്നു - കൃ‌ഷ്ണ; മുപ്പത്തിമൂന്നു – ലീല; എഴുന്നൂറ്റഞ്ചു – മനസ്സ്; അമ്പത്തൊന്നു - കാമം; അറുപത്തഞ്ചു - മോക്ഷം.

അദ്ധ്യായം 41
ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവും മേപ്പത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയും

രസിദ്ധവിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിരുന്ന മേപ്പത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരി ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ ഇഷ്ടനായിട്ട് കുറച്ചു കാലം അമ്പലപ്പുഴെ താമസ്സിച്ചിരുന്നു എന്നുള്ളതു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അദ്ദേഹം അമ്പലപ്പുഴെ ചെന്നു ചേരാനും, രാജാവിന്റെ ഇഷ്ടനായിത്തീരാനുമുണ്ടായ കാരണത്തെയാണ് ഇവിടെ ആദ്യമായി പറയാന്‍ പോകുന്നത്.

ഒരു കാലത്തു അമ്പലപ്പുഴ നാടൂ വാണിരുന്ന രാജാവിനു പ്രതിദിനം ഒരു ബ്രാഹ്മണനെക്കൊണ്ടു ഭാരതം വായിപ്പിച്ചു കേട്ടല്ലാതെ ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയില്ലെന്നു ഒരു നിഷ്ഠയുണ്ടായിരുന്നു. അതിലേക്കു പ്രത്യേകമൊരു ബ്രാഹ്മണനെ ശമ്പളം വച്ചു ആക്കീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒരു ദിവസത്തെ വായന കഴിഞ്ഞു പിറ്റേദിവസത്തേക്കു തിരിച്ചെത്തികൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ച് എവിടയൊ പോയി. അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചപോലെ പിറ്റേ ദിവസത്തെ വായനയ്ക്കു വന്നെത്തുന്നതിനു എന്തോ കാരണവശാല്‍ സാധിച്ചില്ല. രാജാവ് നേരത്തെ കുളിയും തേവാരവുമെല്ലാം കഴിഞ്ഞു പതിവുപോലെ വായന കേള്‍ക്കാന്‍ ചെന്നിരുന്നു. വളരെ നേരമായിട്ടും വായനക്കാരന്‍ ബ്രാഹ്മണനെ കണ്ടില്ല ഭക്ഷണത്തിന്റെ സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും രാജാവിനു വിശപ്പു കലശലായി. എവിടെ നിന്നെങ്കിലും ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ ഉടനെ വിളിച്ചു കൊണ്ടുവരണമെന്നു പറഞ്ഞു ഭടന്മാരെ ഓടിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുവഴിപോക്കനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ അമ്പലത്തിനകത്തു ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുണ്ടന്നു അറിയിച്ചു. ഉടനെ രാജാവ് ആളയച്ചു ആ ബ്രാഹ്മണനെ വരുത്തി. ‘ഹേ അങ്ങേക്ക് കൂട്ടി വായന ശീലമുണ്ടോ’ എന്നു ചോദിച്ചു. ‘കുറേശ്ശെ പരിചയമുണ്ട്’ എന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍ പറയുകയും ഉടനെ രാജാവ് ഭാരതം ഗ്രന്ഥം എടുത്തു കൊടുക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ വായിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. കര്‍ണ്ണപര്‍വ്വമാണു വായിച്ചിരുന്നത്. അതില്‍ ഭീമന്റെ കയറ്റത്തെ വര്‍ണ്ണിക്കുന്ന ഘട്ടത്തില്‍

‘ഭീമസേനഗദാത്രസ്താ ദുര്യോധനവരൂഥിനീ
ശിഖാ ഖാര്‍വാടകസ്യേവ കര്‍ണ്ണമൂലമുപാശ്രിതാ’

എന്നു കൂട്ടി വായിച്ചു. ഭാരതത്തിലില്ലാത്തതായ ഈ ശ്ലോകം ക‌ഷണ്ടിത്തലയനായ തന്നെ പുച്ഛിച്ച് ആ നമ്പൂരി തല്‍ക്ഷണം ഉണ്ടാക്കിയതാണന്നു രാജാവിനു മനസ്സിലാകയാല്‍ ‘അങ്ങുന്നാണോ മേപ്പത്തൂര്‍ നാരായണഭട്ടതിരി?’ എന്നു നിസ്സംശയം ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജാവിനെ സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കാനായി അദ്ദേഹം,

അവ്യഞ്ജനസ്താര്‍ക്ഷ്യകേതുര്യല്‍പദം ഘടയി‌ഷ്യതി
തത്തേ ഭവതു കല്പാന്തം ദേവനാരായണപ്രഭോ!

ഈ ശ്ലോകവും തല്‍ക്ഷണമുണ്ടാക്കിച്ചൊല്ലി. ഇദ്ദേഹം മേപ്പത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയാണന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാജാവിനു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടാവുകയും ഭട്ടതിരി അന്നു ഊണു കഴിച്ചിട്ടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ ഒപ്പമിരുന്ന് ഊണു കഴിക്കുകയും രാജാവ് പിന്നെ കുറച്ചു കാലത്തേക്കു ഭട്ടതിരിയെ അവിടെ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.ഇങ്ങനെയാണു മേപ്പത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരി അമ്പലപ്പുഴെരാജാവിന്റെ ഇഷ്ടനായി അവിടെ താമസ്സിക്കുന്നതിനിടയായത്. ഇങ്ങിനെ താമസിക്കുന്ന കാലത്തുണ്ടാക്കിയതാണ് ‘പ്രക്രിയാസര്‍വസ്വ’ മെന്ന വ്യാകരണഗ്രന്ഥം. അക്കാലത്തു ഭട്ടതിരിയോട് ഒരു നാടകമുണ്ടാക്കണമെന്നു രാജാവും, നാടകമുണ്ടാക്കി കിട്ടിയാല്‍ കല്പനയുണ്ടങ്കില്‍ അരങ്ങേറ്റംകഴിച്ചു കൊള്ളാമെന്നു അക്കാലത്തു അതിസമര്‍ത്ഥനായി അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ചാക്യാരും പറഞ്ഞു. എങ്കിലും ഭട്ടതിരി‚ “ഒരു നാടകമുണ്ടാക്കാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള പാണ്ഡിത്യവും, കവിത്വവും എനിക്കില്ല, ചാക്യാര്‍ക്കു പറയാമെന്നുണ്ടങ്കില്‍ ഞാന്‍ ചില ചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കിത്തരാം” എന്നു പറഞ്ഞതല്ലാതെ നാടകമുണ്ടാക്കാന്‍ തുനിഞ്ഞില്ല. വലിയ വിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിരുന്ന ഭട്ടതിരിതന്നെ ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞ് ഒഴിഞ്ഞതു കൊണ്ട് അക്കാലത്തു ‘നാടകാദ്യം കവിത്വ’ മെന്നുള്ളതല്ല, നാടകാന്തം കവിത്വ’ മെന്നുള്ള അഭിപ്രായം തന്നെയാണു വിദ്വാന്മാരുടെ ഇടയില്‍ പ്രബലപ്പെട്ടിരുന്നത്. എന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. നാടകമുണ്ടാക്കുകയെന്നുള്ളത് അശക്യമാണങ്കില്‍ ചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങളുണ്ടാക്കിയാലും മതിയെന്നു രാജാവ് സമ്മതിക്കുകയാല്‍ ഭട്ടതിരിസുഭദ്രാഹരണം, ദൂതവാക്യം, രാജസൂയം, നൃഗമോക്ഷം, നിരനുനാസികം,മത്സ്യാവതാരം ഇത്യാദികളായ പത്തു ചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കുകയും അവയെല്ലാം അമ്പലപ്പുഴെ രാജാവിന്റെ കല്പനപ്രകാരം ചാക്യാര്‍ അരങ്ങേറ്റം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭട്ടതിരി പ്രബന്ധങ്ങള്‍ മുഴുവന്‍ ഉണ്ടാക്കി കൊടുത്തിട്ട് അവ പിന്നീട് ചാക്യാരു തോന്നിച്ച് അരങ്ങേറ്റം കഴിക്കുകയല്ല ചെയ്തത്. ഭട്ടതിരി ചാക്യാര്‍ക്കു ഓരോ ദിവസം പറയാന്‍ മാത്രം കുറേശ്ശേ എഴുതികൊടുക്കുകയും എഴുതികൊടുക്കുന്നത് അന്നന്ന് തോന്നിച്ചു ചാക്യാര്‍ അരങ്ങേറ്റം കഴിക്കുകയുമാണു ചെയ്തിരുന്നത്. ഓരോ ശ്ലോകങ്ങള്‍ക്കും ഗദ്യങ്ങള്‍ക്കും ഭട്ടതിരി വിചാരിക്കുന്നതിലുമധികം അര്‍ത്ഥം ചാക്യാര്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ സന്തോ‌ഷവും, ഉത്സാഹവും വര്‍ദ്ധിക്കുകയാലാണ് ഭട്ടതിരി പത്തു പ്രബന്ധങ്ങളുണ്ടാക്കാന്‍ ഇടയായത്. ഒരു പ്രബന്ധമുണ്ടാക്കുകയെന്നേ ഭട്ടതിരി ആദ്യം വിചാരിചിരുന്നുള്ളു. ചാക്യാര്‍ പറഞ്ഞ ഒരു വിശേ‌ഷാര്‍ഥം ഉദാഹരണത്തിനായി താഴെ പറയുന്നു.

‘സുഭദ്രാഹരണം’ പ്രബന്ധത്തിലെ, അത്രാഗതം … എന്ന ശ്ലോകത്തിനു ചാക്യാര്‍, ‘കബരീ ഇഹ പ്രശിഥിലാ, ഇഹ നദ്ധാ’ (തലമുടി ഇവിടെവച്ച് അഴിഞ്ഞു ഇവിടെ വച്ചുകെട്ടി) എന്നു രണ്ടായിട്ടന്വയിച്ചു അര്‍ത്ഥം പറഞ്ഞു. കൂത്തു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരീ ‚ ചക്യാര്‍ ഞാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നതില്‍ ഒന്നു കടത്തി വച്ചു. ‘പ്രശിഥിലാ കബരീ ഇഹ നദ്ധാ’ (അഴിഞ്ഞതലമുടി അവിടെ വച്ചുകെട്ടി) എന്നു ഒരന്വയമേ ഞാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നുള്ളൂ. ചാക്യാര്‍ രണ്ടന്വയമായിട്ടു പറഞ്ഞതിലാണ് അധികം ചമല്‍ക്കാരവും, അര്‍ഥപുഷ്ടിയും ഉണ്ടാകുന്നത്. അതിനാല്‍ “ചാക്യാരുടെ മനോധര്‍മ്മം വളരെ നന്നായി” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങിനെ അനേകം ശ്ലോകങ്ങള്‍ക്കു ആ ചാക്യാര്‍ ഭട്ടതിരി വിചാരിക്കുന്നതിലധികമര്‍ത്ഥം പറയുകയും അവയെല്ലാം ഭട്ടതിരിയും രാജാവും സമ്മതിക്കുകയുംചെയ്തു.

നാരായണഭട്ടതിരീ സംസ്കൃത ചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങളുണ്ടാക്കുകയും അവയെ ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ കല്പനപ്രകാരം അമ്പലപ്പുഴ ചാക്യാര്‍ അരങ്ങേറ്റം കഴിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ പ്രബന്ധങ്ങളെത്തന്നെ ശേ‌ഷമുള്ള ചാക്യാരന്മാരും പാഠകക്കാരും ഉപയോഗിച്ചു തുടങ്ങുകയും അവയ്ക്കു സര്‍വ്വത്ര പ്രചാരം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു, ഭട്ടതിരിയെ അനുകരിച്ചു വേറെ ചില വിദ്വാന്മാരും രംഗോപജീവികളുടെ ഉപയോഗത്തെ ഉദ്ദേശിച്ചു ചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങളുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും അവയിലൊന്നിനും ഭട്ടതിരിയുടെ പ്രബന്ധങ്ങളോളം പ്രചാരം സിദ്ധിച്ചില്ല. ഭട്ടതിരി സംസ്കൃതചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങളുണ്ടാക്കി അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കുന്നതിനു മുമ്പു ചാക്യാന്മാര്‍, പാഠകക്കാര്‍ മുതലായ രംഗോപജീവികള്‍ ഭാ‌ഷാചമ്പൂപ്രബന്ധങ്ങളാണു ഉപയോഗിച്ചുവന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ പ്രബന്ധനിര്‍മ്മാണോദ്യമം രംഗോപജീവികള്‍ക്കും ജനങ്ങള്‍ക്കാകപ്പാടെയും ഉപകാരകമായിട്ടുണ്ടന്നു പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 42
വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മ

കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന കായംകുളം എന്ന പ്രദേശം തിരുവതാംകൂറില്‍ ചേരുന്നതിനു മുന്‍പ് അതൊരു പ്രത്യേക രാജ്യമായി ഒരു രാജാവിനാല്‍ ഭരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അവിടെ ഇപ്പോഴുള്ള ‘പുതിയടത്തു’ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം വട്ടപ്പറമ്പില്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധമായിട്ട് ഒരു നായര്‍ കുടുംബം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ കുടുംബക്കാര്‍ക്കു കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ മന്ത്രിസ്ഥാനവും, ആയുധാഭ്യാസ വി‌ഷയത്തില്‍ ഗുരുസ്ഥാനവും തന്നിമിത്തം സേനാനായകത്വവും ഉണ്ടായിരുന്നതു കൂടാതെ വിവാഹബന്ധത്താല്‍ ബന്ധുത്വവുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്രകാരം രാജാവിന്റെ ആശ്രയത്തിലും, സംരക്ഷണത്തിലുമിരുന്ന ആ കുടുംബത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു ശാഖക്കാര്‍ എന്തോ കാരണവശാല്‍ ആ രാജാവിന്റെ അപ്രീതിക്കു പാത്രീഭവിക്കുകയാല്‍ കൊല്ലം 850-ആമാണ്ടിടയ്ക്ക് അവിടെ നിന്നും പിരിഞ്ഞു പോകേണ്ടതായി വന്നു. പണ്ടേ തന്നെ ശൂരന്മാരും ധൈര്യശാലികളും യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധന്മാരുമായിരുന്ന അവര്‍ അവിടെ നിന്നും പിരിഞ്ഞുപോയി. എങ്കിലും ഏതാനും സൈന്യങ്ങളെ ശേഖരിച്ചുകൊണ്ട് കായംകുളത്തിനു സമീപം തന്നെ ‘കീരിക്കാട്’ എന്ന ദിക്കില്‍ എതാനും സ്ഥലം സ്വാധീനപ്പെടുത്തുകയും, അവിടെ കോട്ട,കൊത്തളം മുതലായവയും ആ കോട്ടയ്ക്കകത്തു ഒരു ഭവനവും ചില പരദേവതാലയങ്ങളും മുതലായവ ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു അനന്യാശ്രയമായും പൂര്‍വ്വാധികം പ്രാബല്യത്തോടുകൂടിയും താമസിച്ചു. ശേ‌ഷമുള്ള ശാഖക്കാര്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം കായംകുളത്തു രാജാവിനെ ആശ്രയിച്ചുതന്നെ കായംകുളത്തുള്ള ആദികുടുംബത്തിലും താമസിച്ചു വന്നു. കീരിക്കാട്ടേക്ക് മാറിത്താമസിച്ചവര്‍ കായംകുളത്തു രാജാവിനെ ലേശം പോലും വക വയ്ക്കാതെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടെയാണു താമസിച്ചിരുന്നത്. എങ്കിലും അവരുടെ പ്രാബല്യത്തേയും പരാക്രമത്തേയും സൈന്യബലത്തേയും കുറിച്ചു വിചാരിച്ചിട്ടും തന്റെ സൈനികന്മാര്‍ അവരുടെ ശി‌ഷ്യരും വളരെക്കാലം അവരുടെ അധികാരത്തിന്‍ കീഴില്‍ ഇരുന്നവരുമാകയാല്‍ അടുത്തുകൂടി വരുമ്പോള്‍ മറുഭാഗത്തു ചേര്‍ന്നു കളഞ്ഞെങ്കില്‍ വലിയ ആപത്തായിത്തീരുമല്ലോ എന്നു ശങ്കിച്ചിട്ടും കായംകുളത്തു രാജാവിനു അവരോടെതിര്‍ക്കാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ അവര്‍ കാലക്രമേണ ഒരു നാടുവാഴിയുടെ സ്ഥിതിയിലായിത്തീര്‍ന്നു.

വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തില്‍ നിന്നും പിരിഞ്ഞുപോയി താമസം കീരിക്കാട്ടാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷംവും അവര്‍ എഴുത്തുകുത്തുകളിലും മറ്റും ആ പുരാതനകുടുംബപ്പേര്‍ തന്നെയാണു ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ഇപ്പോഴും അങ്ങിനെ തന്നെ നടത്തി വരുന്നു. എങ്കിലും കീരിക്കാട്ടിലുള്ള ആ ഭവനം കോട്ടയ്ക്കകത്താകയാല്‍ ആ ദിക്കുകാര്‍ ആ ഭവനത്തിനു ‘കോട്ടയ്ക്കകത്തു’ എന്നു കൂടി പേര്‍ പറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും അതു ആ ദിക്കുകളില്‍ ഒരു വിധം നടപ്പായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും അവിടങ്ങളില്‍ ചിലര്‍ അങ്ങിനെ പറഞ്ഞുവരുന്നുമുണ്ട്.

കൊല്ലം 681-ആമാണ്ടുമുതല്‍ 710-ആമാണ്ടുവരെ രാജ്യം വാണിരുന്ന വീര ഉദയമാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവിന്റെ കാലാനന്തരം 904-ആമാണ്ട് സാക്ഷാല്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് രാജ്യഭാരം കൈയേറ്റ കാലം വരെ ചില ഇടപ്രഭുക്കന്മാര്‍, മാടമ്പിമാര്‍, എട്ടുവീട്ടില്‍പിള്ളമാര്‍, മുതലായ രാജ്യദ്രാഹികളുടെ അക്രമങ്ങളും ഉപദ്രവങ്ങളും നിമിത്തം തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തിലെ ആണ്‍വഴിതമ്പുരാക്കന്മാരും പെണ്‍വഴിതമ്പുരാക്കന്മാരും പലപ്പോഴും തലസ്ഥാനം വിട്ട് ഒളിച്ചോടിപ്പോയി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ചെന്നു അജ്ഞാതവാസം ചെയ്യേണ്ടതായി വന്നിട്ടുണ്ടന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു മഹാരാജ്ഞി ശത്രുഭയം നിമിത്തം പ്രാണരക്ഷാര്‍ഥം കുറച്ചുകാലം അരിപ്പാട്ടു ‘കരിപ്പാലില്‍’ കോയിക്കല്‍ എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നു. 933-ആമാണ്ട് മുതല്‍ 73-ആമാണ്ടുവരെ തിരുവതാംകൂര്‍ രാജ്യം യഥായോഗ്യം ഭരിച്ചു വാണിരുന്ന വിശ്വവിശ്രുതനായ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരുവവതാരം ചെയ്തരുളിയത് ആ മഹാരാജ്ഞിയില്‍ നിന്നും അവിടെവച്ചുമായിരുന്നു. അങ്ങിനെ ആ മഹാരാജ്ഞി ആ രാജകുമാരനോടുകൂടി അവിടെ എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നകാലത്തു കീരിക്കാട്ടു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ അന്നു മൂപ്പായിരുന്ന സ്ത്രീ കൂടെക്കൂടെ മഹാരാജ്ഞിയെ മുഖം കാണിക്കാനായി കരിപ്പാലില്‍കോയിക്കല്‍ പൊയ്ക്കൊണ്ടിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീയും മഹാരാജ്ഞിയും തമ്മില്‍ പരിചയമായി എന്നു മാത്രമല്ല പരസ്പരം മഹാരാജ്ഞീ തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തിലെ ഒരു പ്രധാന അംഗമായിരുന്നുവെങ്കിലും കാലസ്ഥിതികൊണ്ടും ദേശാന്തരവാസം നിമിത്തവും മറ്റും പല വിധത്തിലുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടുകളും ഞെരുക്കങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു. അക്കാലത്തു അതിനെല്ലാം പരിഹാരങ്ങളുണ്ടാക്കികൊടുത്തു സഹായിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതു വട്ടപ്പറമ്പിലെ ആ ഗുണവതിയും ബുദ്ധിശാലിനിയും ഔദാര്യനിധിയുമായ സ്ത്രീയായിരുന്നു. അവരുടെ സഹായമില്ലായിരുന്നെങ്കില്‍ മഹാരാജ്ഞിതിരുമനസ്സിലേക്ക് അന്നു അവിടെ കഴിച്ചുകൂട്ടാന്‍ കഴിയുമായിരുന്നോ എന്നുതന്നെ സംശയമാണ്. ആ സ്ത്രീ കൂടെക്കൂടെ ചെന്നു മുഖംകാണിക്കുകയും അവിടുത്തെ യോഗക്ഷേമങ്ങളെ അന്വേ‌ഷിക്കുകയും ചെല്ലുമ്പോളെല്ലാം കുറേശ്ശേ പണവും നിത്യോപയോഗ്യങ്ങളായ ചില സാധനങ്ങളും തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ച്ച വയ്ക്കുകയും പതിവായിരുന്നു.

അങ്ങിനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം വട്ടപ്പറമ്പിലെ ആ മൂത്ത സ്ത്രീ തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നിരുന്ന സമയം അന്നു മൂന്നു തിരുവയസ്സുമാത്രം പ്രായമായിരുന്ന രാജകുമാരന്‍ ആ സ്ത്രീയെക്കണ്ടിട്ടു ‘ഇതാരാണമ്മേ’ എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും അതിനു മറുപടിയായി മഹാരാജ്ഞി (ആ സ്ത്രീയ്ക്കു മഹാരാജ്ഞിയെക്കാള്‍ പ്രായക്കൂടുതലുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍) ഇതു നിന്റെ വലിയമ്മയാണു എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു മുതല്‍ ആ രാജകുമാരന്‍ ആ സ്ത്രീയെ വലിയമ്മ എന്നു വിളിച്ചുവന്നു. അവിടുന്നു മഹാരാജാവായതിന്റെ ശേ‌ഷവും അങ്ങിനെ തന്നെ ക കല്‍പ്പിച്ചു വിളിച്ചു വന്നിരുന്നതിനാല്‍ വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിരുന്ന സ്ത്രീകള്‍ക്കു വലിയമ്മയെന്നുള്ളതു ഒരു സ്ഥാനപ്പേരായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും അവരെ എല്ലാവരും അങ്ങിനെ തന്നെ വിളിച്ചുവരുന്നു

വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മ എന്തെങ്കിലും തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ച വെയ്ക്കാനായി മഹാരാജ്ഞിയുടെ തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നാല്‍ രാജകുമാരന്‍ ഓടിച്ചെന്നു തൃകൈയ്യില്‍ വാങ്ങി അമ്മയുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നുകൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടുന്നു തിരുമൂപ്പേറ്റതിന്റെ ശേ‌ഷവും വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തിലെ സ്ത്രീകള്‍ മുഖം കാണിക്കാനായി ചെല്ലുന്ന സമയങ്ങളില്‍ കൊണ്ടുചെല്ലുന്ന കാഴ്ചദ്രവ്യം തൃകൈയ്യില്‍ തന്നെ വാങ്ങുക പതിവായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല തന്റെ പിന്‍വാഴ്ച്ചക്കാരും അങ്ങിനെ ചെയ്തുകൊള്ളണമെന്നു ഒരേര്‍പ്പാട് കല്‍പ്പിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഏര്‍പ്പാട് ഇപ്പോഴും അങ്ങിനെതന്നെ നടന്നു വരുന്നുമുണ്ട്.

രാമവര്‍മ്മരാജകുമാരനു അക്ഷരാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിന് ആദ്യം ഗുരുസ്ഥാനം വഹിച്ചത് മഹാരാജ്ഞിതന്നെയാണ്. പിന്നീട് അതിനു വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകള്‍ വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മ ചെയ്തുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. രാജകുമാരന്‍ അന്നു ഏകദേശം അനാഥസ്ഥിതിയിലാണ് താമസ്സിച്ചിരുന്നതെങ്കിലും വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ പേരില്‍ സാക്ഷാല്‍ വലിയമ്മയുടെ പേരിലെന്നപോലെ തന്നെ സ്നേഹബഹുമാനങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. അപ്രകാരം തന്നെ രാജകുമാരനെക്കുറിച്ചു പുത്രനിര്‍വിശേ‌ഷമായ സ്നേഹവാത്സല്യം ആ വലിയമ്മയ്ക്കുമുണ്ടായിരുന്നു.

ഇങ്ങിനെയിരിക്കുന്ന കാലത്തു ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം ‘പെരുളാവൂര്‍ അടിതിരി’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്‍ അരിപ്പാട്ടു ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അത്താഴം കഴിക്കുന്നതിന് എവിടെ കേറിയാല്‍ തരമാകും എന്നു അന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ കരിപ്പാലില്‍ കോയിക്കല്‍ ചെന്നാല്‍ അത്താഴം കിട്ടുമെന്നും, അവിടെ അരിവെപ്പു ബ്രാഹ്മണരാണന്നും ആരോ പറയുകയാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ ചെന്നുകയറി. ഔദാര്യനിധിയായിരുന്ന രാജകുമാരന്‍ ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമനെ കണ്ടയുടനെ അത്താഴത്തിനു ക്ഷണിക്കുകയും കുളിയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു വരുവാന്‍ കല്‍പ്പിച്ചയക്കുകയും ചെയ്തു, അടിതിരിപ്പാട്ടീന്നു കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനാദി നിത്യകര്‍മാനുഷ്ഠാനങ്ങളും കഴിഞ്ഞു ചെന്നപ്പോഴേയ്ക്കും അത്താഴം കാലമായിരുന്നു. അത്താഴം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ ബ്രാഹ്മണവര്യന്‍ എവിടെ നിന്നാണു വരുന്നതെന്നും എവിടെപ്പോകാനായിട്ടാണ് പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതെന്നും മറ്റും രാജാവ് കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും, താന്‍ കുറച്ചു വടക്കുനിന്നാണു വരുന്നത് എന്നും തനിക്കു വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കനുള്ള പ്രായം അതിക്രമിച്ചവരായി ഒന്‍പതു പെണ്‍കിടാങ്ങള്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ടന്നും ദാരിദ്ര്യം നിമിത്തം ഒരു കന്യകയെയെങ്കിലും വിവാഹം കഴിച്ചു കൊടുപ്പാന്‍ താന്‍ ശക്തനല്ലെന്നും തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നുമഹാരാജാവിനെ മുഖം കാണിച്ചു വിവരമറിയിച്ചാല്‍ വല്ലതും നിവൃത്തിയുണ്ടായെങ്കിലെന്നു വിചാരിച്ചു താന്‍ തിരുവനന്തപുരത്തേക്കായിട്ടാണു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതെന്നും മറ്റും ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ പറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജകുമാരന്‍ ‘ഒന്‍പതു പെണ്‍കിടാങ്ങളെ കൊടുക്കുന്നതിനു എത്ര പണം വേണ്ടിവരും?’ എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചതിനു നമ്പൂരീ ‘ഒന്‍പതിനായിരം പണമുണ്ടങ്കില്‍ ഒരുവിധം കഴിച്ചുകൂട്ടാമായിരുന്നു’ എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. (അക്കാലത്തു നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു ഒരു പെണ്‍കൊടയ്ക്ക് ആയിരം പണത്തിലധികം സ്ത്രീധനം കൊടുക്കേണ്ടിയിരുന്നില്ല.) ഉടനെ രാജകുമാരന്‍ ‘കാലത്തു തമ്മില്‍ കണ്ടിട്ടേ പൊയ്ക്കളയാവൂ’ എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ട് നമ്പൂരിയെ കിടക്കാന്‍ കല്പ്പിച്ചയച്ചു. അപ്പോള്‍ തന്നെ രാജകുമാരന്‍ ഈ വിവരങ്ങളെല്ലാം കാണിച്ചു ഒരു തിരുവെഴുത്ത് വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ പേര്‍ക്കു എഴുതി ഒരു ഭൃത്യന്റെ പക്കല്‍ കല്‍പ്പിച്ചയച്ചു. വലിയമ്മ തിരുവെഴുത്തു കണ്ടയുടന്‍ ഒന്‍പതിനായിരം പണം ഒന്‍പതു കിഴിയാക്കിക്കെട്ടി ആ ഭൃത്യന്റെ കയ്യില്‍ തന്നെ കൊടുത്തയച്ചു. ഭൃത്യന്‍ കൊണ്ടുവന്ന പണക്കിഴികള്‍ വാങ്ങി വെച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം രാജകുമാരന്‍ പള്ളിക്കുറിപ്പിനുഎഴുന്നുള്ളുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റെ ദിവസം രാജകുമാരന്‍ രാവിലെ പള്ളിക്കുറിപ്പുണര്‍ന്നു പുറത്തെഴുന്നള്ളിയപ്പോഴേക്കും അടിതിരിപ്പാടും അവിടെയെത്തി. ഉടനെ രാജകുമാരന്‍ പണക്കിഴി ഒന്‍പതും എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തിട്ടു ‘ഇതാ ഇവയില്‍ ഒന്‍പതിനായിരം പണമുണ്ട്. ഇതിനായിട്ട് അങ്ങ് ഇനി തിരുവനന്തപുരം വരെ പോകണമെന്നില്ല’ എന്നു കല്പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമനു‚ ഇത്രമാത്രം ഔദാര്യമുള്ള ഈ ബാലന്‍ ആരാണ്? എന്നു സംശയം തോന്നുകയും വിവരം രാജകുമാരനോട് തന്നെ ചോദിക്കുകയും, അവിടുന്നു വസ്തുതയെല്ലാം അരുളിചെയ്യുകയും ചെയ്തു. സംഗതികളെല്ലാം മനസ്സിലായപ്പോള്‍ അടിതിരിപ്പാട്ടിലേക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും സന്താപവും, അത്ഭുതവും, ബഹുമാനവും, വാത്സല്യവുമെല്ലാം സീമാതീതങ്ങളായിരുന്നു എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍ പുളകാവൃതശരീരനായി ആനന്ദാശ്രു പൊഴിച്ചുകൊണ്ട് രണ്ടു കയ്യും രാജകുമാരന്റെ ശിരസ്സില്‍ വെച്ചിട്ട് സഗല്‍ഗദം ‘അവിടേക്കു ഈ കഷ്ടപ്പാടുകളെല്ലാം തീര്‍ന്നു വളരെക്കാലം നിര്‍ബാധമായി രാജഭോഗങ്ങളനുഭവിച്ചു സുഖമായി വാണരുളുവാന്‍ സര്‍വേശ്വരന്‍ സഹായിക്കട്ടെ എന്നനുഗ്രഹിച്ചു. അനന്തരം അദ്ദേഹം യാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ട് സസന്തോ‌ഷം സ്വദേശത്തേക്കു തന്നെ മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ഈ സംഗതി നടന്നകാലത്തു നമ്മുടെ കൊച്ചു തമ്പുരാനു കഷ്ടിച്ചു ഒന്‍പതു തിരുവയസ്സു മാത്രമേ പ്രായമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. തദനന്തരം കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജ്ഞി പുത്രസമേതം അരിപ്പാട്ട് എഴുന്നള്ളി താമസിക്കുന്നുണ്ടെന്ന വിവരം എട്ടുവീടന്മാര്‍, മാടമ്പിമാര്‍ മുതലായ രാജ്യദ്രാഹികള്‍ക്ക് അറിവു കിട്ടുകയാല്‍ ഇവരെ സംഹരിക്കാനായി അവര്‍ ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്നു ചാരന്മാര്‍ മുഖാന്തിരം മഹാരാജ്ഞി അറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അവിടേക്ക് ഉണ്ടായ ഭയവും വ്യസനവും പരിഭ്രമവും എത്രമാത്രമായിരുന്നു എന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. ഉടനെ അവിടുന്നു വട്ടപ്പറമ്പിലേക്ക് ആളയച്ചു വലിയമ്മയെ വരുത്തി, വിവരമെല്ലാം കല്‍പ്പിച്ചു. വലിയമ്മ ഇതുകേട്ടിട്ട് ‘ഇതു നിമിത്തം അവിടുന്നു ഒട്ടും വ്യസനിക്കുകയും പരിഭ്രമിക്കുകയും വേണ്ട. ഇതിനു സമാധാനം അടിയന്‍ ഉണ്ടാക്കികൊള്ളാം. ഏതായാലും ഇനി ഇവിടെ എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചാല്‍ ആപത്തുണ്ടായേക്കും. അതിനാല്‍ ഉടനെ എഴുന്നള്ളത്തിനു തയ്യാറാകണം’ എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ച ശേ‌ഷം അക്കാലത്തു ദേശാധിപത്യവും, അഭ്യാസബലവും സൈന്യബലവും, പ്രാബല്യവും ധാരളമുണ്ടായിരുന്ന മാമ്പള്ളി(വഞ്ഞിപ്പുഴ)ത്തമ്പുരാന്റെ പേര്‍ക്കു സകലവിവരത്തിനും ഒരു എഴുത്തെഴുതിക്കൊടുത്തിട്ട് ഒരു ഭൃത്യനെ മുന്‍കൂട്ടി ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്ക് ഓടിക്കുകയും കരിപ്പാലില്‍ കോയിക്കലുണ്ടായിരുന്ന പാത്രങ്ങള്‍ മുതലായവ സമീപത്തു തന്നെ വിശ്വാസമുള്ള ഒരു സ്ഥലത്താക്കി സൂക്ഷിക്കുകയും കീരിക്കാട്ടേക്ക് ആളെ അയച്ചു എതാനും സൈനികന്മാരേയും, ഭൃത്യന്മാരേയും ഒരു മേനാവും (ഡോലി) വരുത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും മഹാരാജ്ഞിയും കൊച്ചുതമ്പുരാനും അമൃതേത്തും മറ്റും കഴിച്ചു എഴുന്നള്ളത്തിനു തയ്യാറായി. ഉടനെ വലിയമ്മയും ഊണു കഴിക്കുകയും ഭൃത്യന്മാര്‍ മുതലായവരെ ഊണു കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ക്ഷണത്തില്‍ യാത്ര പുറപ്പെട്ടു. മഹാരാജ്ഞിയും കുമാരനും വലിയമ്മയും മേനാവിലും, ശേ‌ഷമുള്ളവര്‍ കാല്‍നടയായിട്ടുമാണൂ പുറപ്പെട്ടത്. അങ്ങിനെ ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കു ഒട്ടു സമീപം ‘ബുധനൂര്‍’ എന്ന ദിക്കിലുള്ള വലിയപാടത്തു എത്തിയപ്പോഴേക്കു പിള്ളമാരും മാടമ്പിമാരും വിവരമറിഞ്ഞു പിന്നാലെ അവിടെയെത്തി ആ ദേശക്കാരായ ചില ദുഷ്ടന്മാരെകൂടി കൂട്ടുപിടിച്ചുകൊണ്ട് കല്ലും, കട്ടയും കൊടിയുമായി അടുത്തുകൂടി. ശത്രുക്കള്‍ അടുത്തുവരുന്നു എന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ വലിയമ്മ മഹാരാജ്ഞിയേയും രാജകുമാരനേയും മേനാവില്‍ നിന്നു താഴെയിറക്കി ഒരു ദാസിയുടെയും ചെറുക്കന്റെയും നിലയില്‍ മേനാവിന്റെ പിന്നാലെ നടത്തുകയും, വലിയമ്മ മേനാവില്‍ തന്നെ വാതിലടച്ചിരിക്കുകയും ഭൃത്യന്മാരോടും മറ്റും വേഗത്തില്‍ നടക്കാന്‍ ആജ്ഞാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ശത്രുക്കള്‍ക്കു സംഘബലം അധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവരോടെതിരിടാന്‍ പോകേണ്ടന്നും മേനാവിന്റെ ചുറ്റും ചേര്‍ന്നു നടന്നു കൊണ്ടാല്‍ മതിയെന്നും സൈനികന്മാരോടു പറഞ്ഞു ചട്ടം കെട്ടി.അപ്പോഴേക്കും ശത്രുക്കള്‍ അടുത്തുവന്നു ഏറു തുടങ്ങി. മഹാരാജ്ഞിയും രാജകുമാരനും മേനാവിനകത്താണ് എന്നു വിചാരിച്ച് അവര്‍ അധികമെറിഞ്ഞത് മേനാവിന്റെ നേരെയും മേനാവു ചുമക്കുന്നവരുടെ നേരെയും സൈനികരുടെ നേരെയുമായിരുന്നു. പാവപ്പെട്ടവരായ ഭൃത്യസ്ത്രീയും ചെറുക്കനുമാണന്നു വിചാരിച്ചു മഹാരാജ്ഞിയേയും കുമാര നേയും അവര്‍ അധികമുപദ്രവിച്ചില്ല. അതു വലിയമ്മയുടെ കശൗലത്തിന്റെ ഫലമാണന്നു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഭൃത്യന്മാര്‍ക്കും, സൈനികര്‍ക്കും ധാരാളം ഏറുകൊണ്ടുവെന്നാലും അവര്‍ ഓടിക്കളയാതെ ധൈര്യത്തോടു കൂടി അതെല്ലാം സഹിച്ചു മേനാവിന്റെ കൂടെത്തന്നെ നടന്നു. എങ്കിലും മേനാവിന്റെ വാതില്‍ പൊളിഞ്ഞു ചില ഏറുകള്‍ വലിയമ്മയ്ക്കും കൊള്ളാതെയിരുന്നില്ല. അതു വരുമെന്നു വലിയമ്മ മുമ്പേ തന്നെ വിചാരിച്ചിരുന്നു. തനിക്കു എന്തെല്ലാം ഉപദ്രവങ്ങള്‍ പറ്റിയാലും മഹാരാജ്ഞിയേയും, കുമാരനേയും രക്ഷിക്കണമെന്നു മാത്രമേ അവര്‍വിചാരിച്ചിരുന്നുള്ളു.

ഇങ്ങിനെ ഒരു വിധം ചെങ്ങനൂരിന്റെ അതിര്‍ത്തിയിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാനും സൈന്യസമേതം അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. തമ്പുരാനെയും സൈന്യങ്ങളേയും കണ്ടപ്പോഴേക്കും രാജ്യദ്രാഹികളായ ദുഷ്ടന്മാരെല്ലാം ഭയവിഹല്വന്മാരായി ഓടി ഒളിച്ചു. പിന്നെ മഹാരാജ്ഞിയേയും രാജകുമാരനേയും കൂടി മേനാവില്‍ കയറ്റി എല്ലാവരും കൂടി വഞ്ഞിപ്പുഴ മഠത്തില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മ അവിടെ മൂന്നു ദിവസം താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മഹാരാജ്ഞിയേയും രാജകുമാരനേയും വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാന്റെ അടുക്കല്‍ പ്രത്യേകം പറഞ്ഞേല്‍പ്പിച്ചിട്ട് യാത്രയുമറിയിച്ചു പരിവാര സമേതം സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പോരുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറഞ്ഞൊരു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്നു നാടുവാണിരുന്ന വലിയരാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു ശീലായ്മ കലശലായിരിക്കുന്നതായി കേള്‍ക്കുകുകയാല്‍ വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാന്‍ മഹാരാജ്ഞിയെ പുത്രസമേതം യാതൊരാപത്തിനും ഇടയാകതെ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുചെന്നാക്കുകയും പിന്നെ അധികം താമസിയാതെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടുനീങ്ങുകയും രാജകേസരിയെന്നു പ്രസിദ്ധനും വീരനും ശൂരനുമായിരുന്ന സാക്ഷാല്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും അവിടുന്നു രാജ്യദ്രാഹികളുടെ വംശത്തെ നമാവശേ‌ഷമാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും രാജ്യത്തു ക്ഷേമവും സമാധാനവും വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അന്തച്ഛിദ്രങ്ങളും കലഹങ്ങളും കലാപങ്ങളും ശമിച്ചു. മഹാരാജകുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങളെല്ലാം പിന്നീടു നിര്‍ബാധമായും നിര്‍ഭയമായും സസുഖം വസിച്ചു.

ഇത്രയും പറഞ്ഞുകൊണ്ട് വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ ബുദ്ധിസാമര്‍ഥ്യം, ഔദാര്യം, ധീരത, തല്‍ക്കാലോചിതകര്‍ത്തവ്യജ്ഞാനം, രാജഭക്തി മുതലായ സത്ഗുണങ്ങള്‍ എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമായല്ലോ. ഇനി വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തെകുറിച്ചു തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ക്കു പ്രത്യേകമൊരു പ്രതിപത്തിയും കാരുണ്യവും ഉണ്ടാകുവാനുള്ള ചില കാരണങ്ങള്‍ കൂടി ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനു മുന്‍പായി പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കായംകുളം രാജ്യം പിടിച്ചടക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം താന്‍ ഇന്നപ്രകാരം ചെയ്യാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിനു വേണ്ടുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ചെയ്തു തരണമെന്നു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ പേര്‍ക്കു സ്വകാര്യമായി ഒരു തിരുവെഴുത്തയക്കുകയും അങ്ങിനെ ചെയ്തുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിച്ചു വലിയമ്മ മറുപടി അയച്ചുകൊടുക്കുകയും അപ്രകാരംമഹാരാജാവും രാമയ്യന്‍ ദളവയും യുദ്ധത്തിനായി സൈന്യസമേതം കായംകുളത്തെത്തിയ സമയം വലിയമ്മ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന സൈന്യങ്ങളെയെല്ലാം തന്റെ സഹോദരീപുത്രനോടുകൂടി അയച്ചു, കഴിയുന്ന സഹായങ്ങളെല്ലാം ചെയ്തുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. കായംകുളത്തു രാജാവ് തോറ്റോടുകയും മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് ജയിക്കുകയും അതോടുകൂടി യുദ്ധം അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം രാമയ്യന്‍ദളവയും വട്ടപ്പറമ്പിലുണ്ണിത്താനും (വട്ടപ്പറമ്പിലെ പുരു‌ഷന്മാര്‍ക്കു ‘ഉണ്ണിത്താന്‍’ എന്ന സ്ഥാനപ്പേര് കായംകുളത്തു രാജാവ് കൊടുത്തതാണ്) കൂടി കോട്ടയ്ക്കകത്തു കടന്ന് ഓരോന്നും കണ്ടും കാണിച്ചും സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന മദ്ധ്യേ വിജിതനായി കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ ഒരു ഭടന്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു ഒളിച്ചു നിന്നുകൊണ്ട് ഉണ്ണിത്താനെ ലക്ഷ്യമാക്കി വി‌ഷലിപ്തമായ ഒരു ശരം പ്രയോഗിച്ചു. അതു കൊണ്ടയുടനെ ഉണ്ണിത്താന്‍ നിലത്തു പതിക്കുകയും സ്വല്‍പ്പനേരത്തിനിടയില്‍ കാലഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവിനുണ്ടായ വ്യസനം സീമാതീതമായിരുന്നു. ഈ വര്‍ത്തമാനം കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ ഉണ്ണിത്താന്റെ അമ്മയ്ക്കും വലിയമ്മയ്ക്കും ഉണ്ടാകുന്ന ദുഖം എത്രമാത്രമായിരിക്കുമെന്നും അവരെ ഏതുപ്രകാരം സമാധാനപ്പെടുത്തുന്നു എന്നും വിചാരിച്ചിട്ടാണ് അവിടേക്കു അധികം വ്യസനമുണ്ടായത്. ഉണ്ണിത്താന്റെ അമ്മയ്ക്കു യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധനും ധീരനും സുന്ദരനും യുവാവുമായിരുന്ന ആ ഒരു പുത്രന്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ഈ സംഗതികളാകപ്പാടെ വിചാരിച്ചിട്ട് മഹാരാജാവ് അത്യന്തം വി‌ഷണ്ണനായിതീര്‍ന്നു. ഏതുവിധവും ആ മാതാവിനെ സമാധാനപ്പെടുത്തണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മഹാരാജാവും രാമയ്യന്‍ ദളവയും കൂടി അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെട്ടു കീരിക്കാട്ടു വട്ടപ്പറമ്പിലെത്തി അപ്പോഴേക്കും നേരം അര്‍ദ്ധരാത്രി കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെ എല്ലാവരും കിടന്നു ഊറക്കമായിരുന്നു. ഉണ്ണിത്താന്റെ അമ്മ മാത്രം തന്റെ പുത്രന്‍ തിരിച്ചു വന്നില്ലല്ലോ എന്നുള്ള വിചാരം നിമിത്തം ഉറങ്ങീട്ടില്ലായിരുന്നു. മഹാരാജാവ് മുറ്റത്തെഴുന്നള്ളിനിന്നുകൊണ്ട് ‘അമ്മേ! അമ്മേ! എന്നു വിളിച്ചു. അതു കേട്ട് ഉണ്ണിത്താന്റെ അമ്മ തന്റെ പുത്രനാണ് വിളിക്കുന്നതെന്നു വിചാരിച്ചു സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി വാതില്‍ തുറന്നു ഒരു വിളക്കുമായി പുറത്തു വന്നു. അപ്പോള്‍ കണ്ടതു അപരിചിതന്മാരായ രണ്ടു പേരെ ആകയാല്‍ ആ അമ്മ ‘എന്റെ മകനെവിടെ?’ എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ‘ഇന്നു മുതല്‍ നിങ്ങളുടെ മകന്‍ ഞാനാണ്. നിങ്ങള്‍ പ്രസവിച്ച മകനെ ഇനി ജീവനോടു കൂടി കാണ്മാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു സാധിക്കില്ല’ എന്നു കകല്‍പ്പിച്ചു. ഇതു കേട്ട് ആ സാധ്വി ഇടിവെട്ടിയമരം പോലെ കുറച്ചു നേരം നിശ്ചേഷ്ടയായി നിന്നുപോയി. എങ്കിലും ബുദ്ധിശാലിനിയായ ആ വിദു‌ഷി ഉടനെ ധൈര്യത്തെ അവലംബിച്ചു മനസ്സിനെ ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ‘അങ്ങ് ആരാണ്? എന്റെ മകനു എന്തൊരാപത്താണു പറ്റിയത്?’ എന്നു വീണ്ടും ചോദിച്ചു. ഉടനെ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് താന്‍ ആരാണെന്നും ഉണ്ണിത്താനു പ്രാണഹാനി സംഭവിക്കുവാനുണ്ടായ കാരണമിന്നതെന്നും കല്‍പ്പിച്ചു കേള്‍പ്പിക്കുകയും വിവരമെല്ലാം അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ വീണ്ടും ദുഖാര്‍ത്തയായി ഭവിച്ച ആ സാധുസ്ത്രീയെ പലവിധത്തിലുള്ള സ്വാന്തനവാക്കുകള്‍ കൊണ്ട് ഒരു വിധം സമാശ്വസിപ്പിക്കയും ചെയ്തിട്ടു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു സ്ത്രീയെ വലിയമ്മയെന്നു വിളിച്ചതുകൊണ്ട് വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിരിക്കുന്ന സ്ത്രീകള്‍ക്കെല്ലാം വലിയമ്മ എന്ന സ്ഥാനം സിദ്ധിദമായതുപോലെ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് ആ ഒരു സ്ത്രീയെ അമ്മേ! എന്നു കല്പ്പിച്ചു വിളിച്ചതു നിമിത്തം ആ കുടുംബത്തിലുള്ള സ്ത്രീകള്‍ക്കെല്ലാം അമ്മയെന്നുള്ള സ്ഥാനം സിദ്ധിച്ചു. ഇപ്പോഴും അവിടെയുള്ള സ്ത്രീകളെയെല്ലാം എല്ലാവരും അങ്ങനെതന്നെയാണു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു നാടുനീങ്ങതുവരെ ആ സ്ത്രീയെ സ്വമാതാവിനെയെന്നപോലെ തന്നെ അത്യന്തം സ്നേഹബഹുമാനങ്ങളോടുകൂടി ആദരിച്ചിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, ആ കുടുംബത്തേക്കു അസംഖ്യം വസ്തുവകകളും പല സ്ഥാന മാനങ്ങളും കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തിലെ പുരു‌ഷന്മാര്‍ക്കു മുമ്പിനാലെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഉണ്ണിത്താന്‍ എന്ന പേര്‍ ഭേദപ്പെടുത്തി ‘വലിയത്താന്‍’ എന്ന സ്ഥാനം കല്പ്പിച്ചുകൊടുത്തതും മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവാണ്. മഹാരാജ്ഞിയെന്നു വിചാരിച്ചു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയെ ബുധനൂര്‍ പാടത്തുവച്ചുകല്ലെറിഞ്ഞ തദ്ദേശവാസികളായ ദുഷ്ടന്മാരെ ആ മഹാരാജാവ് പിടിച്ചുവരുത്തി യഥാന്യായം ശിക്ഷിക്കുകയും, അവര്‍ക്കു ആ പാടത്തുണ്ടായിരുന്ന വസ്തുക്കളെല്ലാം ‘ദ്രോഹപാട്ടം’ എന്ന ഇനത്തില്‍ ചേര്‍ത്തു കണ്ടുകെട്ടി സര്‍ക്കാരിലേക്ക് എടുക്കുകയും ചെയ്തു. വട്ടപ്പറമ്പിലെ ഒരു വലിയത്താന്‍ (മേല്‍പറഞ്ഞ വലിയമ്മയുടെ ഒരു ദൗഹിത്രിപുത്രനെന്നാണു കേട്ടിരിക്കുന്നത്) ഒരിക്കല്‍ ദേശസഞ്ചാരത്തിനായി പോവുകയും മൂകാംബി, കുടജാദ്രി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ ദര്‍ശനം നടത്തി വടക്കു കോട്ടയത്തു വന്നുചേരുകയും കോട്ടയത്തു രാജാവിനെ കണ്ടു പരിചയമാവുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ നിന്നു ഇന്ദ്രജാലം, മഹേന്ദ്രജാലം മുതലായ മോടിവിദ്യകള്‍ അഭ്യസിച്ചു അതില്‍ അദ്വിതീയനായിത്തീരുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുനെല്‍വേലി മാര്‍ഗ്ഗം തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നുചേര്‍ന്നുവെന്നും അന്നു നാടുവാണിരുന്ന കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ മുഖം കാണിക്കുകയും മഹാരാജാവ് സസന്തോ‌ഷം സല്‍ക്കരിച്ചു വലിയത്താനെ കുറച്ചു ദിവസം തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നും അക്കാലത്തു മോടിവിദ്യയില്‍ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധനായി തിരുവനന്തപുരത്തുണ്ടായിരുന്ന ‘പീതാംബരയ്യന്‍’ എന്ന പാരദേശികനെ വലിയത്താന്‍ തോല്‍പ്പിച്ചോടിച്ചുവെന്നും പത്മതീര്‍ത്ഥ മദ്ധ്യത്തില്‍ കച്ചവടസാമാനങ്ങള്‍ നിരത്തി തങ്ങളുടെ സാമര്‍ഥ്യത്തെ കാണിച്ച ഊറ്റക്കാരും ഐന്ദ്രജാലികന്മാരുമായ പട്ടാണികളെയും ഈ വലിയത്താന്‍ വെള്ളത്തില്‍ മുക്കി മടക്കിവിട്ടുവെന്നും വലിയത്താന്റെ ഈ വക പ്രയോഗങ്ങള്‍ കണ്ടു മഹാരാജാവ് വലരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും, വിസ്മയിക്കുകയും വലിയ ത്താന്റെ രണ്ടു കൈയ്ക്കും വീരശ്രംഖലയും മറ്റനേകം സമ്മാനങ്ങളും കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്ത് സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നും പ്രസിദ്ധവിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിരുന്ന അശ്വതിതിരുനാള്‍ ഇളയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കുറച്ചുകാലം കൃ‌ഷ്ണപുരത്തെഴുന്നള്ളി താമസിച്ചു ഈ വലിയത്താന്റടുക്കല്‍നിന്നു മോടിവിദ്യകളഭ്യസിക്കയുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നും മറ്റും ചില കഥകളും കേട്ടിട്ടുണ്ട്. വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബക്കാരും തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബവുമായി ഇപ്രകാരമുള്ള അടുപ്പങ്ങളെല്ലാമുണ്ടാവാന്‍ പ്രധാന കാരണഭൂത ആ വലിയമ്മയാണന്നുള്ളത് സ്പഷ്ടമാണല്ലോ. ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ മിക്കവാറും കേട്ടുകേള്‍വിയെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയും ഓരോരുത്തര്‍ നിര്‍മിക്കുന്ന കള്ളക്കഥകളെ കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തും പറഞ്ഞും എഴുതിക്കൂട്ടിയുണ്ടാക്കുന്നവയാണന്നാണല്ലോ സാധാരണ ജന ങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. എന്നാല്‍ ഈ ഉപന്യാസത്തില്‍ പറയപ്പെട്ടിട്ടുള്ള മിക്ക സംഗതികളും വട്ടപ്പറമ്പില്‍ ഇപ്പോഴുമിരിപ്പുള്ള പുരാതനരേഖാപ്രമാണങ്ങളെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തി എഴുതിയിട്ടുള്ളവയാണന്നും ഇതിലേക്കു വേറേയും ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ കാണുന്നുണ്ടെന്നും അതിനാല്‍ ഈ ഐതിഹ്യങ്ങളെപ്പറ്റി അവിശ്വസിക്കാന്‍ യാതൊരു കാരണവുമില്ലന്നും വായനക്കാരെ അറിയിച്ചുകൊള്ളുന്നു. കീരിക്കാട്ടു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ ഭവനത്തിനു ‘കോട്ടയ്ക്കകത്തു’ എന്നു കൂടി ഒരു പേര്‍ ഇപ്പോഴും ആ ദിക്കുകാരില്‍ ചിലര്‍ പറഞ്ഞു വരുന്നതും അവിടെ കോട്ട, കിടങ്ങ് മുതലായവയുടെ നഷ്ടാവശിഷ്ടങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും കാണാവുന്നതും ആ ഭവനത്തില്‍ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള വലിയ തോക്കുകള്‍ വാളുകള്‍, ഈട്ടി, കുന്തം, വേല്‍ മുതലായ ആയുധങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും കാണപ്പെടുന്നതും ഇതിലേക്കു ഉത്തമ ലക്ഷ്യങ്ങളാണല്ലോ. തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ക്കു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തോടുള്ള പ്രത്യേകപ്രതിപത്തി ഇപ്പോഴും നിലനിന്നു പോരുന്നു ണ്ടെന്നുള്ളതിനു പല ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളുണ്ട്. ഇവര്‍ക്കു ബഹുമാനസൂചകമായി രണ്ടു വെള്ളിവില്ലക്കാരെ കല്‍പ്പിച്ചനുവദിച്ചിട്ടുള്ളതു ഇന്നും നിറുത്തല്‍ ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതുതന്നെ ഒരു മുഖ്യലക്ഷണമാണല്ലോ. കാര്‍ത്തിക തിരുനാള്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും, മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ പേര്‍ക്കു ഓരോ തിരുവെഴുത്തുകള്‍ അയച്ചതായി മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ തിരുവെഴുത്തുകള്‍ വട്ടപ്പറമ്പിലെ പഴയ രേഖാപ്രമാണങ്ങളുടെ ശേഖരത്തില്‍ അവര്‍ സബഹുമാനം സൂക്ഷിച്ചു വച്ചിരുന്നു. 1045-ആമാണ്ടിടയ്ക്കു ദിവാനായിരുന്ന സര്‍ ടി. മാധരായരവര്‍കള്‍ ഒരു തിരുവതാംകൂര്‍ ചരിത്രമെഴുതുന്നതിലേക്കായി വട്ടപ്പറമ്പിലുള്ള പഴയ രേഖാപ്രമാണങ്ങള്‍ കാണണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും, വലിയത്താനവര്‍കള്‍ അവ കാണിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചിലതെല്ലാം മാധവരായരവര്‍കളുടെ ആവശ്യപ്രകാരം കൊടുത്തകൂട്ടത്തില്‍ ആ തിരുവെഴുത്തുകളും കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പ്രമാണങ്ങളൊന്നും തിരിയെ കൊടുത്തിട്ടില്ല. എങ്കിലും അവയുടെ ശരിപ്പകര്‍പ്പുകള്‍ ഇപ്പോഴും വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കാണുന്നുണ്ട്.

1085-ആമാണ്ട് വട്ടപ്പറമ്പിലെ അന്നത്തെ വലിയമ്മ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു തന്റെ കുടുംബസംഗതികളെപ്പറ്റി ഒരു സങ്കടഹര്‍ജി വിശാഖംതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ സമര്‍പ്പിക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ ഹര്‍ജി തൃക്കൈയില്‍ത്തന്നെ കല്‍പ്പിച്ചു വാങ്ങുകയും ഉടന്‍ തന്നെ താഴെ കാണുന്ന അര്‍ത്ഥത്തില്‍ അറിവെഴുതി തുല്യം ചാര്‍ത്തി സര്‍വാധികാര്യക്കാരെ ഏല്‍പ്പിക്കുകയുംചെയ്തു.

ഇതു വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയമ്മയുടെ ഒരു ഹര്‍ജിയാണ്. ഇവര്‍ വളരെ മാന്യതയോടും ഐശ്വര്യത്തോടുമിരിക്കുന്ന ഒരു കുടുംബക്കാരാകുന്നു. ഈ ഹര്‍ജി ദിവാന്‍ജിയുടെ പൂര്‍ണ്ണമായും ശീഘ്രതയിലുമുള്ള ആലോചനക്കായി ഒരു സാധനത്തോടുകൂടി അയക്കണം. അമ്മ ഇവിടെ താമസിക്കുന്നു. അവരെ ആവശ്യത്തിലധികം താമസിപ്പിക്കരുത്.’ എന്നു രാമവര്‍മ്മ.

ഇത് മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ പ്രീതിയും കാരുണ്യവും ഇവരുടെ പേരില്‍ എത്രമാത്രമുണ്ടന്നുള്ളതിനു ഒരു ദൃഷ്ടാന്തമാണല്ലോ. ഇനി വട്ടപ്പറമ്പു കുടുംബത്തിന്റെ താല്‍ക്കാലികസ്ഥിതികൂടി സ്വല്‍പ്പം പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

കായംകുളത്തു താമസിച്ചിരുന്ന ശാഖക്കാര്‍ കായംകുളം തിരുവതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ന്നിട്ടു അധികം താമസിയാതെ തന്നെ നാമാവശേ‌ഷമായിതീര്‍ന്നു. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ അവരുടെ ചില പരദേവതാ ക്ഷേത്രങ്ങളും മറ്റും അല്ലാതെ പഴയ ഭവനം പോലും കാണ്മാനില്ല. കീരിക്കാട്ടുള്ള ഭവനത്തില്‍ കൊല്ലം 1000-ആമാണ്ടായപ്പോഴേക്കും ഒരു വലിയമ്മ മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ വയോവൃദ്ധയായിത്തീരുകയും, അവര്‍ക്കു സന്തതിയില്ലാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ വിവരം മഹാരാജാവിങ്കല്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ചു അവിടുത്തെ അനുവാദപ്രകാരം 1034-ആമാണ്ട് പന്തളത്തു തോട്ടത്തില്‍ ഉണ്ണിത്താന്മാരുടെ ഭവനത്തില്‍ നിന്നു കുടുംബമടക്കം ദത്തെടുത്ത് വട്ടപ്പറമ്പില്‍ കുടുംബത്തില്‍ അവകാശപ്പെടുത്തി. ആ ദത്തില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ടവരായി ഒരമ്മയും മൂന്നു സ്ത്രീസന്താനങ്ങളും രണ്ടു പുരു‌ഷസന്താനങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ മൂന്നു സ്ത്രീകളില്‍ ഒരു സ്ത്രീ പന്തളത്തും, ഒരു സ്ത്രീ കീരിക്കാട്ട് വട്ടപ്പറമ്പിലും, താമസിക്കുകയും ഒരു സ്ത്രീയെ 1068-ആമാണ്ടു തീപ്പെട്ടുപോയ നെടുമ്പ്രത്തു കോയിക്കല്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ അവര്‍കള്‍ പട്ടും പരിവട്ടവുമിട്ട് അവിടുത്തെ പ്രണയിനിയാക്കി സ്വീകരിച്ചു അവര്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകളും ഗൃഹവും പുരയിടങ്ങളുമെല്ലാം കൊടുത്തു തിരുവല്ലായില്‍ കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കീരിക്കാട്ടു വട്ടപറമ്പില്‍ ഒടുക്കം ശേ‌ഷിച്ച വലിയമ്മ 1059-ആമാണ്ട് കര്‍ക്കടകമാസം 18-ആം തീയതി ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചുപോയി. ഇപ്പോള്‍ പന്തളത്തുള്ള തോട്ടത്തില്‍ ഭവനത്തിലും കീരിക്കട്ടു വട്ടപ്പറമ്പിലും തിരുവല്ലാ വട്ടപ്പറമ്പിലുമായി താമസിച്ചു വരുന്ന മൂന്നു ശാഖക്കാരും നേരെ ജ്യേ‌ഷ്ഠത്തിയനുജത്തിമാരുടെ സന്താനങ്ങളാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 43
വൈക്കത്തു തിരുനീലകണ്ഠന്‍

വിശ്വവിശ്രുതനായിരുന്ന വൈക്കത്തു തിരുനീലകണ്ഠന്‍ എന്ന ഗജശ്രേഷ്ഠനെക്കുറിച്ചുള്ള ഓര്‍മ്മ ഈ നാട്ടുകാരുടെ മനസ്സില്‍നിന്നു മാഞ്ഞുപോയിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അവന്റെ യോഗ്യതാംശങ്ങള്‍ കണ്ടും കേട്ടും അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ക്കാര്‍ക്കും അവനെ ഒരിക്കലും വിസ്മരിക്കാന്‍ സാധിക്കുന്നതുമല്ല. (ആനയെ അത് എന്നല്ലാതെ അവന്‍ എന്നു പറയുന്നതു ശരിയല്ലെന്നു ചിലര്‍ക്കു തോന്നിയേക്കാം. എന്നാല്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ സ്വഭാവംകൊണ്ട് ഒരു മൃഗമല്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ഞാനിപ്രകാരം പറയുന്നതാണെന്നു വായനക്കാര്‍ മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളേണ്ടതാണ്).

തിരുനീലകണ്ഠന്റെ ജനനം എന്നായിരുന്നുവെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടു ത്താന്‍ മാര്‍ഗമൊന്നും കാണുന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഇവനെ കാട്ടില്‍നിന്നു പിടിച്ചു കൂട്ടിലിട്ടു പഴക്കിപ്പുറത്തിറക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ആദ്യമായി ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പാനായി നിയമിക്കുകയാണ് ചെയ്തതെന്നും അത് 965-ആമാണ്ടിനിടയ്ക്കായിരുന്നുവെന്നും അപ്പോള്‍ അവന് ഏകദേശം നാലഞ്ചുവയസ്സു പ്രായമായിരുന്നു എന്നുമുള്ളതിനു ചില ലക്ഷ്യങ്ങളുണ്ട്. അതിനാല്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകന്റെ ജനനം കൊല്ലം 950-961 ആയിടയ്ക്കായിരിക്കുമെന്ന് ഊഹിക്കാം. എന്നാലിവന്‍ വൈക്കത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നത് എന്നാണെന്നു നിശ്ചയിക്കുന്നതിനും തക്കതായ ലക്ഷ്യമൊന്നുമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. വൈക്കത്തു സന്ധ്യവേല തുടങ്ങിയാല്‍ ഉല്‍സവം കഴിയുന്നതുവരെയും രണ്ടു നേരവും എഴുന്നള്ളിപ്പു വേണ്ടതുകൊണ്ടും വിശേ‌ഷിച്ചും അഷ്ടമിനാള്‍ ഉദയനാപുരത്തപ്പന്റെ എഴുന്നളളത്തുകൂടി ഉള്ളതുകൊണ്ടും അവിടെ എന്നും രണ്ടു നല്ല ആനകള്‍ അവശ്യം വേണ്ടതായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. ഒരു കാലത്ത് അവിടെ വേലായുധന്‍ എന്നും വിരൂപാക്ഷന്‍ എന്നും രണ്ടു വലിയ ആനകളുണ്ടായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ആ ആനകളെ ക്കൊണ്ടാണ് അവിടുത്തെ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ നിര്‍വഹിച്ചു വന്നിരുന്നത്. വിരൂപാക്ഷന്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം വേലായുധനെക്കൊണ്ടുമാത്രം അവിടെ മതിയാകാതെ വന്നതിനാലാണ് തിരുനീലകണ്ഠനെ അവിടെ നിയമിച്ചത്. ഇതുകൊണ്ടു തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വൈക്കത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്ന സമയം അവന്റെ ബാല്യദശ കഴിഞ്ഞിരുന്നുവെന്നും വൈക്കത്തെ എഴുന്നള്ളിപ്പു നിര്‍വ്വഹിക്കാന്‍ തക്ക പ്രായവും പുഷ്ടിയും അവനു സിദ്ധിച്ചിരുന്നുവെന്നും തീര്‍ച്ചയാക്കാം. വേലായുധനു തിരുനീലകണ്ഠനേക്കാള്‍ വലിപ്പമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ഭംഗിയും തലയെടുപ്പും തിരുനീലകണ്ഠനോളം വേലായുധനുണ്ടായിരുന്നില്ല. എഴിന്നള്ളിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ തല ഒന്നു കൂടി ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ സമയം മുമ്പില്‍നിന്നു നോക്കിയാല്‍ വേലായുധനേക്കാള്‍ പൊക്കം കൂടുതല്‍ തിരുനീലകണ്ഠനാണെന്നു തോന്നും. തലയെടുപ്പ്, തലക്കട്ടി, മസ്തകത്തിന്റെ വിരിവ്, ദേഹത്തിന്റെ പുഷ്ടി, കൊമ്പുകളുടെയും ചെവികളുടെയും വലിപ്പം, ഭംഗി ഇങ്ങനെയുള്ള ഓരോ ഭാഗങ്ങള്‍ നോക്കിയാലും തിരുനീലകണ്ഠനെപ്പോലെയുള്ള ഒരാന ‘ന ഭൂതോ ന ഭവി‌ഷ്യതി’ എന്നു തന്നെ തീര്‍ച്ചപറയാം. എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ തല ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടും വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളുടെ താളമൊപ്പിച്ചു ചെവിയാട്ടിക്കൊണ്ടുമുള്ള അവന്റെ ആ നിലയുടെ ഭംഗി ഒന്നു വേറെ തന്നെയാണ്. എന്നാല്‍ വിസ്മയനീയവും ശ്ലാഘ്യവുമായിരിക്കുന്നത് തിരുനീലകണ്ഠന്റെ സ്വഭാവഗുണവും ബുദ്ധി മാഹാത്മ്യവുമാണ്.

ആനകളുടെ വര്‍ഗത്തിലും ബ്രാഹ്മണന്‍, ക്ഷത്രിയന്‍, വൈശ്യന്‍, ശൂദ്രന്‍ ഇങ്ങനെ നാലു വകയുണ്ടെന്നും അവയില്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ബ്രാഹ്മണവര്‍ഗ്ഗത്തില്‍പ്പെട്ടവനാണെന്നുമാണ് ചിലരുടെ അഭിപ്രായം. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ മനസ്സറിഞ്ഞ് ആരെയും കൊന്നിട്ടില്ല. അവന്‍ നിമിത്തം ഒരു മഹമ്മദീയസ്ത്രീ മാത്രം മരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നു വേണമെങ്കില്‍ പറയാം. ചിലപ്പോള്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പാനായി തിരുനീലകണ്ഠനെ ചേര്‍ത്തല കൊണ്ടുപോകാറുണ്ടായിരുന്നു. അവനെ മുട്ടത്തങ്ങാടിയില്‍കൂടി കൊണ്ടുപോകുമ്പോള്‍ മിക്ക കച്ചവടക്കാരും അവനു പഴക്കുല കൊടുക്കുക പതിവാണ്. ഒരാണ്ടില്‍ ഒരു മഹമ്മദീയവ്യാപാരി അവനു പഴക്കുല കൊടുത്തില്ല. ആ മഹമ്മദീയനു പഴവും പലഹാരങ്ങളും കച്ചവടവുമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും പഴക്കുല കൊടുക്കാതിരുന്നതു ന്യായമായില്ലെന്നാണ് തിരുനീലകണ്ഠനു തോന്നിയത്. മറ്റുള്ള കച്ചവടക്കാര്‍ വില കൊടുത്തു പഴക്കുല വാങ്ങിക്കൊടുത്ത സ്ഥിതിക്ക് അനേകം പഴക്കുലകള്‍ കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും പഴം വിറ്റുതന്നെ വളരെ ലാഭമെടുത്തു കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്ത ആ മഹമ്മദീയന്‍ ഒന്നും കൊടുക്കാതെയിരുന്നതിനാല്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകനു വൈരസ്യം തോന്നിയത് ഒരന്യായമായി വിചാരിക്കാനുമില്ലല്ലോ. ഏതെങ്കിലും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വഴിയില്‍ നിന്നുകൊണ്ടു തുമ്പിക്കൈ നീട്ടി മഹമ്മദീയന്റെ പീടികയില്‍ നിന്നിരുന്ന ഒരു പഴക്കുലയുടെ ഒരറ്റത്തു പിടിച്ചു. അപ്പോള്‍ കച്ചവടം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു മഹമ്മദീയസ്ത്രീ പഴക്കുലയുടെ മറ്റേത്തലയ്ക്കു പിടിച്ച് അകത്തേയ്ക്ക് വലിച്ചു. ‘തിരുനീലകണ്ഠന്‍ പഴക്കുല പിടിച്ചു പുറത്തേയ്ക്കു വലിച്ചതിനോടുകൂടി ആ സ്ത്രീ തന്റെ മുമ്പില്‍ വന്നു വീണയുടനെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അവിടെനിന്നും പോയി. ആളുകള്‍ വന്നു സ്ത്രീയെ എടുത്ത് അകത്തു കൊണ്ടുപോയിക്കിടത്തി അപ്പോഴേക്കും അവള്‍ മരിച്ചിരുന്നു അത് അവളുടെ ആധികൊണ്ടെന്നല്ലാതെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ കൊന്നിട്ടെന്നു പറയാനില്ലല്ലോ.

തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വൈക്കത്തു ചെന്നകാലം മുതല്‍ അവസാനംവരെ അവന്റെ പ്രധാന പാപ്പാന്‍ ‘മൂലയില്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര് ’ എന്നൊരു നായരായിരുന്നു. അയാള്‍ക്കു തിരുനീലകണ്ഠനെക്കുറിച്ചു പുത്രനിര്‍വിശേ‌ഷമായ സ്നേഹവും വാല്‍സല്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. തിരുനീലകണ്ഠനു നേരത്തേ എന്തെങ്കിലും ഭക്ഷണം കൊടുക്കാതെ അയാള്‍ ജലപാനം പോലും കഴിക്കുക പതിവില്ല. വൈകുന്നേരവും അവനു വയറു നിറയത്തക്കവണ്ണം തീറ്റയ്ക്കു വക കരുതാതെ അയാള്‍ അത്താഴമുണ്ണാറില്ല. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ പതിവായി അവനെ പുഴയില്‍ കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍കൊണ്ടുചെന്നു തൊഴീച്ചു തീര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും ത്രിമധുരവും മറ്റും മേടിച്ചുകൊടുക്കുന്നതു കണ്ടാല്‍ ഇവന്‍ അയാളുടെ മകന്‍ തന്നെയായിരിക്കുമോ എന്നു തോന്നിപ്പോകും. അയാള്‍ അവനെ സാധാരണ വിളിച്ചുവന്നതും ‘മക്കളേ!’ എന്നുതന്നെയാണ്. പിന്നെ അയാള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന് ‘ശങ്കു’ എന്ന ഓമനപ്പേരുകൂടി ഇട്ടിരുന്നു. ചില പ്പോള്‍ അയാള്‍ അതും വിളിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അല്ലാതെ തിരുനീലകണ്ഠനെന്നുള്ള ശബ്ദം അയാള്‍ ഒരിക്കലും അവനെ വിളിക്കാനും പറയാനും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നില്ല. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരെ വിചാരിച്ചിരുന്നതും, തന്റെ പിതാവിനെപ്പോലെതന്നെയാണ്. അയാള്‍ ദൂരെനിന്നുകൊണ്ടു മക്കളേ, അല്ലെങ്കില്‍ ശങ്കൂ, എന്നു വിളിച്ചാല്‍ ഏറ്റവും ആദരവോടും ഭയഭക്തി സ്നേഹബഹുമാനങ്ങളോടുംകൂടി ഉറക്കെ വിളികേട്ടുകൊണ്ട് അവന്‍ ഓടിചെല്ലുന്നതു കണ്ടാല്‍ ഏവരും വിസ്മയിച്ചുപോകും. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ തിരുനീലകണ്ഠനെ ഇപ്രകാരം വശംവദനാക്കിതീര്‍ത്തത് ചില മന്ത്രപ്രയോഗങ്ങള്‍കൊണ്ടാണെന്നു ചിലര്‍ വിശ്വസിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തിരുന്നു. വാസ്തവത്തില്‍ അയാള്‍ സ്നേഹവാല്‍സല്യങ്ങളും പരിചരണാദികളുംകൊണ്ടാണ് അവനെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തിയത്. അയാള്‍ക്ക് അത് അനായാസേന സാധിച്ചത് അവന്റെ സ്വഭാവഗുണംകൊണ്ടുമാണ്. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ ഒരിക്കലും തിരുനീലകണ്ഠനെ അടിക്കയും മറ്റും ചെയ്തു വേദനപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. സകലകാര്യവും നല്ലവാക്കു പറഞ്ഞുതന്നെയാണ് അയാള്‍ സാധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളത്. അടിക്കുന്നതിനും മറ്റും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ഒരിക്കലും കാരണമുണ്ടാക്കീട്ടില്ല. അതിനൊന്നും കാരണമുണ്ടാവാനും മാര്‍ഗമില്ലായിരുന്നു. സാധാരണ ആനക്കാരന്‍മാരെപോലെ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ തിരുനീലകണ്ഠനെകൊണ്ടു കള്ളത്തടി പിടിപ്പിക്കുകയും മറ്റും പതിവില്ല. എഴുന്നള്ളിപ്പുകള്‍ക്കു മാത്രമല്ലാതെ അയാള്‍ അവനെ ഉപയോഗപ്പെടുത്താറില്ല. അതിലേയ്ക്ക്, വിശേ‌ഷിച്ചും വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ വേണ്ടിവരുന്ന ബുദ്ധിമുട്ടും കഷ്ടപ്പാടുമെല്ലാം സഹിക്കാന്‍, തിരുനീലകണ്ഠന്‍ സദാ സന്നദ്ധനുമായിരുന്നു. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ പറഞ്ഞാല്‍പിന്നെ പറയാനുമില്ല.

സാധാരണയാനകളെപ്പോലെ തിരുനീലകണ്ഠനെ തളയ്ക്കുക പതിവില്ല. പകല്‍ സമയമെല്ലാം അവന്‍ വൈക്കത്തു മതില്‍ക്കകത്തുതന്നെയാണ് നില്‍ക്കുക പതിവ്. രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരുടെ ഭാര്യാ വീടിനു സമീപം എവിടെയെങ്കിലും അയാള്‍ തീറ്റി തയ്യാറാക്കി വെച്ചു കൊടുക്കുന്ന സ്ഥലത്തു നില്‍ക്കുകയും തീറ്റി തിന്നു തീര്‍ന്നാല്‍ കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തുകൊള്ളും. വളരെ വാഴയും തെങ്ങിന്‍തൈയുമുള്ള പുരയിടങ്ങളിലായാലും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അവയിലൊന്നും നഷ്ടപ്പെടുത്തുക പതിവില്ല. ഉത്സവകാലത്ത്, വിശേ‌ഷിച്ചും അഷ്ടമിദിവസം, സ്ത്രീകളും പുരു‌ഷന്‍മാരും കുട്ടികളും വ്യദ്ധന്‍മാരും മറ്റുമായി വൈക്കത്തു മതില്‍ക്കകത്തു ജനങ്ങള്‍ സദാ തിങ്ങി വിങ്ങി നിറഞ്ഞിരിക്കുമല്ലൊ. ആ കൂട്ടത്തില്‍ തിരുനീലകണ്ഠനുമുണ്ടായിരിക്കും. അവനെ തളച്ചിരിക്കുകയില്ലെന്നല്ല, ആനക്കാരനും അവിടെയെങ്ങുമുണ്ടായിരിക്കാറില്ല. എന്നാല്‍ അവന്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ ശേഖരിച്ചുകൊടുക്കുന്ന സാമാനങ്ങള്‍ തിന്നുകൊണ്ട് ഒരരികിലെങ്ങാനും നില്‍ക്കുകയല്ലാതെ യാതൊരുത്തരെയും യാതൊരു പ്രകാരത്തിലും ഉപദ്രവിക്കുക പതിവില്ല. അവന്റെ ഈ സാധുസ്വഭാവം കണ്ടിട്ട് ചില രസികന്‍മാര്‍ ഫലിതമായി തിരുനീലകണ്ഠനാനകേസരിയാണെങ്കിലും വൈക്കത്തു മതില്‍ക്കകത്തു ചെന്നാല്‍ പട്ടിയാകും.’ എന്നു പറയാറുണ്ട്.

വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ മിക്ക ദിവസവും സദ്യയുണ്ടായിരിക്കുന്നത് സാധാരണമാണല്ലൊ. സദ്യയുള്ള ദിവസങ്ങളിലെല്ലാം ഒരു ചെമ്പു (മൂന്നു പറ അരിയുടെ) ചോറ് തിരുനീലകണ്ഠനും കൊടുക്കണമെന്ന് ഏര്‍പ്പാടുണ്ടായിരുന്നു. അത് അമ്പലവാസിസ്സദ്യ കഴിയുമ്പോഴാണ് പതിവ്. അമ്പലവാസികള്‍ ഊണുകഴിഞ്ഞ് ഊട്ടുപുരയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിത്തുടങ്ങുമ്പോള്‍ ആരും പറയതെതന്നെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അടുക്കളവാതില്‍ക്കല്‍ ഹാജരാകും. അപ്പോള്‍ ദേഹണ്ഡക്കാര്‍ പതിവുള്ള ചോറും പായസവും പാത്രങ്ങളിലാക്കി പുറത്തെടുത്തിടും. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ വന്ന് ഉരുട്ടിയിരുട്ടി വായില്‍ വച്ചുകൊടുക്കുകയും തിരുനിലകണഠന്‍ മുറയ്ക്കുവാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും. ചിലപ്പോള്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ വരാതെയിരുന്നാല്‍ ദേഹണ്ഡക്കാരില്‍ പ്രധാനനായ “വെങ്കിട്ടനെമ്പ്രാന്‍” എന്നയാളായിരുന്നു ചോറുരുട്ടികൊടുക്കുക പതിവ്. ആ എമ്പ്രാന്തിരിയും തിരുനീലകണ്ഠനും തമ്മിലും വലിയ സ്നേഹമായിരുന്നു. ചുരുക്കത്തിലുള്ള ചില സദ്യകളുണ്ടായാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ അമ്പലവാസിസ്സദ്യ ഉണ്ടായില്ലെന്നുംവരും. എങ്കിലും തിരുനീലകണ്ഠനു പതിവുള്ളതു കൊടുക്കാതെയിരിക്കാറില്ല. അമ്പലവാസിസ്സദ്യ ഇല്ലാത്ത ദിവസങ്ങളില്‍ അടുക്കളവാതില്‍ക്കല്‍ ഹാജരാകേണ്ടുന്ന സമയം നിശ്ചയമില്ലാതെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ചിലപ്പോള്‍ സ്വല്‍പം താമസിച്ചുപോയിയെന്നുവരും. എന്നാല്‍ വെങ്കിട്ടനെമ്പ്രാന്‍ ചോറെടുത്തു പുറത്തിട്ടുകൊണ്ടു ശങ്കൂ! എന്ന് ഉറക്കെ വിളിക്കും. വിളികേട്ടാലുടനെ അവനവിടെ എത്തുകയും ചോറു വാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും. ഭക്ഷണം കഴിഞ്ഞാലുടനെ യഥാപൂര്‍വ്വം അവന്‍ അവന്റെ സ്ഥാനത്തു പോയി നില്‍ക്കുകയും ചെയ്യും. ആനക്കൊട്ടിലിന്റെ വടക്കുവശത്തു കിഴക്കോട്ടു മാറി ആ അരികിലാണ് അവന്‍ പകല്‍സമയം നില്‍ക്കുക പതിവ്. ചില ദിവസം വല്ല കാരണത്താലും അവനു പതിവുള്ള ചോറുമുഴുവനും കിട്ടാതെവന്നാല്‍ അടുക്കളവാതില്‍ക്കല്‍നിന്ന് അവന്‍ പോവുകയില്ല. കുറച്ചുനേരംകൂടി അവിടെ നിന്നിട്ടും ചോറു മുഴുവനും കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്ന് ഉറക്കെ ഒന്നു ഗര്‍ജിക്കും. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ആവലാതിക്കു ചെല്ലുമ്പോള്‍ത്തന്നെ തഹശീല്‍ദാരന്‍മാര്‍ക്കു കാര്യം മനസ്സിലാകും. അന്വേ‌ഷിക്കുമ്പോള്‍ ചോറു മുഴുവനും കൊടുത്തില്ലായിരിക്കും. തഹശീല്‍ദാരുടെ മുമ്പില്‍നിന്ന് അവന്‍ പോകണമെങ്കില്‍ അവനു കൊടുപ്പാനുള്ള ചോറ്, അല്ലെങ്കില്‍ അതിനു ശരിയാകത്തക്കവണ്ണമുള്ള പഴം, ശര്‍ക്കര, നാളികേരം മുതലായ സാമാനങ്ങള്‍ ഏതെങ്കിലും കൊടുത്തുകഴിഞ്ഞാല്‍ വാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുകയും സ്വസ്ഥാനത്തു പോയി നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളും. ഇതിനൊന്നിനും തിരുനീലകണ്ഠന് ആനക്കാരന്‍മാരുടെ സഹായം ആവശ്യമില്ലായിരുന്നു.

എഴുന്നള്ളിക്കാറാകുമ്പോള്‍ ആനക്കാരന്‍മാരാരുമവിടെയില്ലെങ്കിലും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ സ്വയമേവ കൊടിമരച്ചുവട്ടില്‍ ഹാജരാകും. തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിക്കുന്നതിന് ആര്‍ക്കെങ്കിലും പുറത്തുകയറാം. അവന്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്യുകയില്ല. എന്നാല്‍ മുന്‍വശത്തുകൂടി കേറുകയും ഇറങ്ങുകയും ഗോവിന്ദശ്ശാരും എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ആളും മാത്രമേ പാടുള്ളൂ എന്ന് അവന് നിര്‍ബന്ധമുണ്ട്. മറ്റാരായാലും അവന്‍ പിന്‍കാല്‍ പൊക്കിക്കൊടുക്കും. അതിലേ കേറുകയും ഇറങ്ങുകയും ചെയ്തു കൊള്ളണം എന്നാണ് അവന്റെ ചട്ടം. എഴുന്നള്ളിപ്പിന് ആനക്കാരില്ലെങ്കിലും കഴിച്ചുകൂട്ടുന്നതിന് ഒരു പ്രയാസവുമില്ല. ഇന്നിന്ന സ്ഥലങ്ങളില്‍ നടക്കണം, ഇന്ന സ്ഥലത്തു വേഗത്തില്‍ നടക്കണം, ഇന്ന സ്ഥലത്തു സാവധാനത്തില്‍ നടക്കണം, നില്‍ക്കുന്നത് ഇത്രനേരം വേണം, ഇത്രാമതിത്രാമതുത്സവങ്ങളില്‍ ശീവേലിക്കും വിളക്കിനും ഇത്രയിത്രനേരം താമസിക്കണമെന്നും മറ്റുമുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ തിരുനീലകണ്ഠനു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നു. ആനക്കാരുണ്ടായിരുന്നാല്‍ അവര്‍ പറ്റുകേളി, വളരെ വിസ്തരിച്ചുള്ള നാഗസ്വരപ്രദക്ഷിണം. ചെണ്ടപ്രദക്ഷിണം എന്നിവയാകു മ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്റെ കാലുകളിന്‍മേല്‍ ചാരിയിരുന്നുറങ്ങുക പതിവാണ്. എന്നാല്‍ നില്‍ക്കുന്ന നിലയില്‍ നിന്നു നടന്നു തുടങ്ങാറാകു മ്പോള്‍ അവന്‍ പതുക്കെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടും മറ്റും അവരെ ഉണര്‍ത്തുകയല്ലാതെ ഉപദ്രവിക്കുക പതിവില്ല. സന്ധ്യവേലക്കാലത്തും ഉത്സവകാലത്തും വിളക്കിന്റെ ഉരുട്ടുചെണ്ട പ്രദക്ഷിണം വടക്കെ നടയിലാകുമ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അതിഗംഭീര ശബ്ദത്തോടുകൂടി ഗര്‍ജ്ജിക്കുക പതിവാണ്. അപ്പോള്‍ വലിയ കലവറയില്‍ നിന്നു മൂന്നാലു പഴക്കുല കൊണ്ടുചെന്ന് അവന് കൊടുത്തേയ്ക്കണം. പിന്നെ എത്രനേരം വേണമെങ്കിലും നില്‍ക്കുന്നതിന് അവനു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല. അതു കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ അവന്‍ ക്ഷണത്തില്‍ നടന്നു പ്രദക്ഷിണം തികച്ചിട്ടു കൊടിമരച്ചുവട്ടില്‍ ചെന്നു മടക്കും. ഉടനെ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ചുകൊള്ളണം. അങ്ങനെയാണ് അവന്റെ ഏര്‍പ്പാട്. അവന്റെ ഹിതത്തിനു വിപരീതമായി ഗോവിന്ദശ്ശാരൊന്നും പറയാറില്ല. പറഞ്ഞാല്‍ കേള്‍ക്കുമോ എന്ന് അയാള്‍ പരീക്ഷിച്ചിട്ടില്ല. ഗോവിന്ദശ്ശാരു പറഞ്ഞാല്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ എന്തും ചെയ്യുമെന്നാണ് പരസമ്മതം. ആ മാനം പൊയ്പ്പോയെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചുകൂടിയായിരിക്കാം അതു പരീക്ഷിച്ചുനോക്കാതെയിരുന്നിട്ടുള്ളത്. തിരുനീലകണ്ഠന്റെ ഈ സ്വഭാവം എല്ലാവര്‍ക്കും അറിയാവുന്നതുകൊണ്ട് അവന്റെ ഗര്‍ജനം കേട്ടാലുടനെ പഴക്കുലകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കാതെയിരിക്കാറില്ല. ചില തഹശീല്‍ദാന്മാരുടെ സ്വഭാവവ്യത്യാസം നിമിത്തം ഒന്നോ രണ്ടോ പ്രാവശ്യമേ തിരുനീലകണ്ഠന്റെ ഗര്‍ജനം കേട്ടിട്ടും പഴക്കുലകൊടുക്കാതെയിരുന്നിട്ടുള്ളൂ. അന്നൊക്കെ അവന്‍ മേല്‍പ്രകാരം വിളക്ക് ക്ഷണത്തില്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടുകയും ചെയ്തു.

തിരുനീലകണ്ഠന്റെ ഓര്‍മശക്തിയും വിസ്മയിക്കത്തക്കതുതന്നെയായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അവനെ ഏറ്റുമാനൂരാറാട്ടിന് എഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. എഴുന്നള്ളിച്ചു വടക്കെ നടയിലായപ്പോള്‍ ചുറ്റമ്പലത്തില്‍നിന്നും പുറത്തേക്ക് അടിയില്‍കൂടിയുള്ള ഓകിന്റെ മീതെയിരുന്ന തളക്കല്ലിന്‍മേല്‍ അവന്‍ ചവിട്ടുകയും കല്ല് കീഴ്പോട്ടു താണുപോകുകയും ചെയ്തു. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അവന്റെ സാമര്‍ത്ഥ്യംകൊണ്ടു കാല്‍ ആ കുഴിയിലകപ്പെടാതെ ക്ഷണത്തില്‍ അവിടം കടന്നുകളഞ്ഞു. പിന്നെയും ആ ആണ്ടുതോറും അവനെ ഏറ്റുമാനൂരാറാട്ടിനെഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ കൊണ്ടു പോകാറുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവന്‍ വടക്കെ നടയില്‍ ആ ഓകിന്റെ ചൊവ്വിനാകുമ്പോള്‍ ആ തളക്കല്ലിന്‍മേല്‍ ചവിട്ടാതെ കാല്‍ അകത്തിവയ്ക്കുക പതിവായിരുന്നു. വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടും ഒരിക്കലവന് അബദ്ധം പറ്റാന്‍ ഭവിച്ച ആ സംഗതി അവന്‍ മറന്നില്ല.

തിരുനീലകണ്ഠനു നമ്മുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ഗംഗാധരനെയും മറ്റും പോലെ കൂട്ടാനയെക്കുത്തുകയെന്നുള്ള ദുഃസ്വഭാവമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, അവനു സ്വജാതിസ്നേഹവും ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ചില കട്ടിയാനകള്‍ തിന്നാനൊന്നുമില്ലാതെ വിശന്നു നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടാല്‍ അവന്‍ അവന്റെ തീറ്റമനസ്സാമാനങ്ങളില്‍ നിന്നു കുറേശ്ശെയെടുത്ത് അവയുടെ മുമ്പിലേക്ക് മാറ്റിയിട്ടുകൊടുക്കുക പതിവാണ്. എന്നാല്‍ കൂട്ടാനയെ കുത്തുന്ന ആനകളോട് അവന് വളരെ വിരോധവുമാണ്. വേലായുധന്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരഷ്ടമിയെഴുന്നള്ളത്തിനു ചങ്ങനാശ്ശേരി ല‌ഷ്മീപുരത്തുകൊട്ടാരംവക ഒരാനയെ വൈക്കത്തു വരുത്തിയിരുന്നു. ആ ആനയും വളരെ നല്ലതായിരുന്നു. പക്ഷേ, കൂട്ടാനയെ കുത്തുകയെന്നുള്ള ദുഃസ്വഭാവംകൊണ്ട് അവനെ എഴുന്നള്ളത്തിനു കൊണ്ടുപോകാന്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വളരെ ഭയമായിരുന്നു. വൈക്കത്ത് അക്കൊല്ലം വേറെ നല്ലയാനയെ കിട്ടായ്കകൊണ്ടുമാത്രം അവനെ വരുത്തിയതാണ്. അഷ്ടമിദിവസം വൈക്കത്തപ്പനെയും ഉദയനാപുരത്തപ്പനെയും എഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിന് രണ്ടു നല്ലയാനകളില്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. ല‌ഷ്മീപുരത്തുകൊട്ടാരത്തിലെ ആനയെ വരുത്തിയ കാലം അഷ്ടമിക്കു കൊട്ടാരം വക ആനപ്പുറത്ത് വൈക്കത്തപ്പനെയും തിരുനീലകണ്ഠന്റെ പുറത്ത് ഉദയനാപുരത്തപ്പനെയുമാണ് എഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്നത്. ഉദയനാപുരത്തപ്പന്റെ എഴുന്നള്ളത്തു വടക്കെ ഗോപുരത്തിനകത്തു കടന്നു കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ വൈക്കത്തപ്പനെ വഹിച്ചുകൊണ്ട് കൊട്ടാരം വക ആന കിഴക്കെ ആനക്കൊട്ടിലില്‍ പടിഞ്ഞാട്ടു തിരിഞ്ഞു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ തലയുയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചു ചെവിയുമാട്ടി മന്ദംമന്ദം ആടിക്കുഴഞ്ഞ് അങ്ങനെ വരുന്നതു കണ്ടിട്ടു കൊട്ടാരംവക ആനയ്ക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. നമ്മുടെ കഥാനായകനെ നേരിട്ടു കണ്ടപ്പോഴേക്കും മറ്റേയാന ചെവി വട്ടം പിടിക്കുകയും വാലുയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടു മുന്‍പോട്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. ആനക്കാരനമാര്‍ തോട്ടിയിട്ട് പിടിക്കുകയും കുന്തംകൊണ്ടു കുത്തുകയും മറ്റും ചെയ്തിട്ടും അവന്‍ നിന്നില്ല. ആ ആന, ആനക്കൊട്ടിലിനു പുറത്തായപ്പോഴേക്കും വൈക്കത്തു മതില്‍ക്കകത്തുണ്ടായ ഭൂകമ്പം ഇന്നപ്രകാരമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. വാദ്യക്കാര്‍, തീവെട്ടിക്കാര്‍, മുതലായവര്‍പോലും പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി നാലു പുറത്തേക്കും ഓടി. ഇതൊക്കെയായിട്ടും നമ്മുടെ തിരുനീലകണ്ഠനും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കും ഒരിളക്കവുമുണ്ടായില്ല. കൊട്ടാരം വക ആന അടുത്തു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരുടെ കയ്യിലിരുന്ന വളര്‍വടി തുമ്പിക്കൈയ്യില്‍ മേടിച്ചു പിടിച്ചു. കൊട്ടാരം വക ആന തിരുനീലകണ്ഠനെ കുത്താനായി പാഞ്ഞുചെന്ന സമയം തിരുനീലകണ്ഠന്‍ സ്ഥാനം നോക്കി ആ വടികൊണ്ട് ഒരടി കൊടുത്തു. അടി കൊണ്ട ഉടനെ കൊട്ടാരംവക ആന ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഓടിച്ചെന്നു ബലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍ക്കയറി പേടിച്ചു വിറച്ചുകൊണ്ടു നിന്നു. ആനക്കാരന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം നോക്കീട്ടും ആ ആനയെ അപ്പോള്‍ അവിടെനിന്ന് ഇറക്കിക്കൊണ്ടു പോകാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. വൈക്കത്തപ്പനെയും ഉദയനാപുരത്തപ്പനെയും കൂടി ഒരുമിച്ച് ആനക്കൊട്ടിലില്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചുനിറുത്തീട്ടു വേണമല്ലോ കാണിക്കയിടുക മുതലായവ നടത്താന്‍. അതിനാല്‍ വെറൊരാനയെക്കൊണ്ടു വന്നു കൊട്ടാരംവക ആനയുടെ പുറത്തു നിന്നു വൈക്കത്തപ്പനെ ആ ആനയുടെ പുറത്തേക്കു മാറ്റി എഴുന്നള്ളിച്ചു, കിഴക്കെ ആനക്കൊട്ടിലില്‍ ഉദയനാപുരത്തപ്പനോടുകൂടി നിറുത്തി, കാണിക്കയിടുക കഴിക്കുകയും അവിടെ നിന്നെഴുന്നള്ളിച്ചു പടിഞ്ഞാറെ നടയിലാവുകയും ചെയ്തതിന്റെശേ‌ഷം കൊട്ടാരംവക ആനയെ ബലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍നിന്നിറക്കി, തലയില്‍ക്കെട്ട് അഴിച്ചെടുത്തുകൊണ്ടുപോയിത്തളച്ചു. അതില്‍പ്പിന്നെ കൊട്ടാരംവക ആന കൂട്ടാനയെക്കുത്തുക ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. തിരുനീലകണ്ഠനെ തിരുവിതാംകൂറിനു പുറത്ത് ഒരു സ്ഥലത്തും അയയ്ക്കുക പതിവില്ല. തൃപ്പൂണിത്തുറയുല്‍സവം, തൃശ്ശിവപേരൂര്‍പൂരം, ആറാട്ടുപുഴപൂരം മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്ക് എഴിന്നളളള്ളിപ്പിനായി തിരുനീലകണ്ഠനെ കൊണ്ടുപോകുന്നതിനു പലരും വരികയും വളരെ നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും കൂലി എന്തുവെണമെങ്കിലും കൊടുക്കാമെന്നു പറയുകയും മറ്റും പല പ്രാവശ്യമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും അവനെ എങ്ങും അയയ്ക്കാറില്ല. തിരുനീലകണ്ഠന്റെ അന്യാദ്യശങ്ങളായ യോഗ്യതാംശങ്ങള്‍ കേട്ടുകേട്ട് അവനെ ഒന്നു കാണണമെന്നുള്ള ആഗ്രഹം കൊച്ചി ത്തമ്പുരാക്കന്‍മാര്‍ക്കു കലശലായിത്തീരുകയാല്‍ നമ്മുടെ ആയില്യം തിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കാലത്ത് അവിടുത്തെപ്പേര്‍ക്ക് അന്നത്തെ കൊച്ചി വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു കളഭവും വിളക്കും നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പിന് തിരുനീലകണ്ഠനെ അയയ്ക്കുന്നതിന് അനുവാദമുണ്ടായിരിക്കണമെന്നും നേരിട്ടു ഒരു സ്വകാര്യക്കത്തയയ്ക്കുകയും അതിന്‍പ്രകാരം കല്പിച്ചനു വദിച്ചു കല്പനപ്രകാരം എഴുതിവരികയും ചെയ്യുകയാല്‍ ഒരിക്കല്‍ അവനെ തൃപ്പൂണിത്തുറ അയയ്ക്കുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ആ എഴുന്നള്ളിപ്പുകഴിഞ്ഞു തിരിയെ വൈക്കത്തു കൊണ്ടുവന്നപ്പോഴേക്കും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വളരെ ക്ഷീണിക്കുകയും പഴം കൊടുത്താല്‍പോലും തിന്നാതെയും വെള്ളം കുടിക്കാതെയുമാവുകയും എണീറ്റു നടക്കാന്‍പോലും ശക്തനല്ലാതെ കിടപ്പാവുകയും അവന്റെ ദേഹത്തിലെല്ലാം കഴഞ്ചിക്കുരു മുഴുപ്പില്‍ ഒരുമാതിരി പോളയുണ്ടാവകയും ചെയ്തു. പിന്നെ വേലന്‍പ്രവൃത്തി, വറതിരുമ്മുക, മുതലായ മന്ത്രവാദങ്ങളും അനേകം ചികില്‍സകളും മറ്റും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് അവനു സുഖമായത്. ഈ ആപത്തുണ്ടായതു കരിങ്കണ്ണന്‍മാരായ ആരുടെയോ നാവിന്‍ദോ‌ഷം നിമിത്തമാണെന്നുളളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇതു കഴിഞ്ഞതില്‍പ്പിന്നെ അവനെ ഈ രാജ്യത്തിനു പുറത്ത് ഒരു സ്ഥലത്തുമയച്ചിട്ടില്ല.

ഒരാണ്ടില്‍ കുംഭമാസത്തിലഷ്ടമിക്കു കിഴക്കോട്ടെഴുന്നള്ളിച്ചുപോയ സമയം മദ്ധ്യേ മാര്‍ഗം ഒരു സ്ഥലത്തുവെച്ചു തലയില്‍ക്കെട്ടിലെ ഒരു സ്വര്‍ണകുമിള ചില കുത്തുകള്‍ വിട്ടുപോവുകയാല്‍ തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന തായിക്കണ്ടു ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ അതു പറിച്ചെടുക്കാനായി ഭാവിച്ചു. സര്‍ക്കാര്‍വക ഉരുപ്പടി വല്ലെടത്തും പൊഴിഞ്ഞുപോയാല്‍ വഴക്കായി തീരുമല്ലോ എന്നും അതിനിടയാകാതെ അതു പറിച്ചെടുത്തു ദേവസ്വക്കാരെ ഏല്‍പിച്ചേക്കാമെന്നും മാത്രമേ ഗോവിന്ദശ്ശാരു വിചാരിച്ചുള്ളൂ. താന്‍ തലയില്‍ക്കെട്ടില്‍ തൊടുമ്പോള്‍ എഴുന്നെക്കള്ളിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ബിംബവും എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുന്ന ആളുകളും ശുദ്ധംമാറുമെന്നുള്ള വിചാരം അയാള്‍ക്കുണ്ടായില്ല. എന്നാല്‍ തിരുനീലകണ്ഠനു താന്‍ വഹിക്കുന്ന ബിംബവും മറ്റും ശുദ്ധം മാറ്റരുതെന്നുള്ള വിചാരം നല്ലപോലെയുള്ളതിനാല്‍ അവനതു സമ്മതിച്ചില്ല. കുമിളപറിച്ചെടുക്കാനായി ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ കൈ പൊക്കിയപ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അവന്റെ കടക്കൊമ്പുകൊണ്ടു പതുക്കെ ഒരു തട്ടുകൊടുത്തു. തിരുനീലകണ്ഠന്റെ തട്ടു വളരെ പതുക്കെയും ദയയോടുകൂടിയതുമായിരുന്നുവെങ്കിലും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്ക് അതു കണക്കിനു പറ്റി. “അയ്യോ! മക്കളേ! ചതിച്ചോടാ!” എന്നുള്ള നിലവിളിയോടുകൂടി അയാള്‍ തല്‍ക്ഷണം നിലത്തു പതിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വളരെ വല്ലാതെയി. അവന്‍ പശ്ചാത്താപത്തോടുകൂടി കണ്ണുനീരൊഴുക്കുകയും ചില ദീനസ്വരങ്ങള്‍ പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് അവിടെതന്നെ നിന്നു. അവനെ അവിടെനിന്നു മാറ്റി കിഴക്കോട്ടെഴിന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് മറ്റുള്ള ആനക്കാരെല്ലാം പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാമെടുത്തിട്ടും സാധിച്ചില്ല. രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കു ബോധം വീഴുകയാല്‍ അയാള്‍ പതുക്കെ എണീറ്റിരുന്നു. അപ്പോള്‍ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട വളര്‍ത്തുപുത്രനായ ശങ്കു വി‌ഷണ്ണനായി നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ട് അയാള്‍ “ഇല്ല മക്കളേ സാരമില്ല; എനിക്കൊന്നും പറ്റിയില്ല. എന്റെ മക്കള്‍ പൊയ്ക്കോ വൈക്കത്തപ്പന്റെ എഴുന്നള്ളത്തിനു താമസം വരുത്തരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇത്രയും കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുനീലകണ്ഠന്‍ കിഴക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. കണ്ണുനീരുമൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അവന്‍ പോയ പോക്കുകണ്ടാല്‍ മനസ്സോടു കൂടി പോകുന്നതല്ലെന്നും ഗൊവിന്ദശ്ശാരെ വിട്ടുപോകുന്നതിന് അവനൊട്ടും മനസ്സില്ലെന്നും വൈക്കത്തപ്പന്റെ അടിയന്തിരത്തിനു വീഴ്ച വരരുതല്ലോ എന്നുമാത്രം വിചാരിച്ചു പോകുന്നതാണെന്നും ആര്‍ക്കും മനസ്സിലാകുമായിരുന്നു. കിഴക്കോട്ടെഴുന്നള്ളിച്ചു പോയതിന്റെശേ‌ഷം ഗോവിന്ദശ്ശാരെ ചിലരെല്ലാംകൂടി എടുത്ത് അയാളുടെ ഭാര്യാഗ്രഹത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി കിടത്തി (ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ പതിവായി താമസിച്ചിരുന്നത് അവിടെയാണ്). എഴുന്നള്ളിപ്പു കഴിഞ്ഞു തലയില്‍ക്കെട്ട് അഴിച്ചെടുത്ത മാത്രയില്‍ തിരുനീലകണ്ഠനും ആ വീടിന്റെ മുറ്റത്തെത്തി. പിന്നെ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കു സുഖമാകുന്നതുവരെ അവന്‍ മിക്കസമയവും അവിടെതന്നെയാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. മതില്‍ക്കകത്തു പോയിട്ട് വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ക്കു മാത്രമേ അവന്‍ അവിടം വിട്ടുപോകാറിണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കു സുഖമാകുന്നതിനു രണ്ടുമൂന്നു മാസം വേണ്ടിവന്നു. അത്രയും കാലം തിരുനീലകണ്ഠന്‍ സാമാന്യം പോലെ തീറ്റി തിന്നുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ഇപ്രകാരമൊരബദ്ധം തിരുനീലകണ്ഠനു മുമ്പും അതില്‍പിന്നെയും പറ്റീട്ടുമില്ല.

1061-ആമാണ്ട് കര്‍ക്കടകസംക്രാന്തിക്കു പതിവുള്ള ശീവേലി കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം തിരുനീലകണ്ഠനെ വൈക്കത്തിന്റെ തെക്കേക്കരയായ തോട്ടകത്തോളം കൊണ്ടുപോകേണ്ടതായിവന്നു. എന്തോ അസകൗര്യം നിമിത്തം ഗോവിശ്ശാര്‍ക്കു കൂടെപ്പോകുന്നതിനു തരപ്പെട്ടില്ല. അയാളുടെ അസിസ്റ്റന്റായ ഒരു ശങ്കുശ്ശാരാണ് തിരുനീലകണ്ഠനെ കൊണ്ടുപോയത്. വലിയാനപ്പുഴയാറ്റില്‍ അന്നു കഠിനമായ ഒഴുക്കുണ്ടായിരുന്നു. ഗോവിന്ദശ്ശാരായിരുന്നുവെങ്കില്‍ തിരുനീലകണ്ഠനെ ആ സമയം ആറ്റില്‍ ഇറക്കുകയില്ലായിരുന്നു. ശങ്കുശ്ശാര്‍ അവനെ ആറ്റില്‍ നീന്തിച്ച് അക്കര കയറ്റി. അന്നുതന്നെ അയാള്‍ അവനെ വടക്കേക്കരയ്ക്കും നീന്തിച്ചുകയറ്റി. ഇങ്ങോട്ടായപ്പോഴേക്കും തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വളരെ വി‌ഷമിച്ചു. ഒന്നുരണ്ടു പ്രാവശ്യം ഒഴുകിപ്പോകാന്‍ തുടങ്ങി. എങ്കിലും അവന്‍ ഒരുവിധം കരയ്ക്കുകയറിയെന്നേ പറയാനുള്ളൂ. അപ്പോഴേക്കും നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ വളരെ അവശനായി.

തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വടക്കേക്കര കയറിയപ്പോഴേക്കും ഗോവിന്ദശ്ശാരും അവിടെയെത്തി. അയാളെകണ്ടപ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ തനിക്കു വളരെ അവശതപറ്റിയിരിക്കുന്നു എന്നു ചില ദീനസ്വരങ്ങള്‍കൊണ്ടു ഭാവഭേദം കൊണ്ടും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ മനസ്സിലാക്കി. കുറച്ചു നടന്നപ്പോഴേക്കും നടക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ നിന്നു തുടങ്ങി. അതു കണ്ടു ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍, “എന്റെ മക്കള്‍ക്കു നടക്കാന്‍ വയ്യാതായോ? എന്റെ മകനെന്തുപിണഞ്ഞു?” എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ട് കരഞ്ഞുതുടങ്ങി. അതുകണ്ടു തിരുനീലകണ്ഠനും കണ്ണുനീരു പൊഴിച്ചുതുടങ്ങി. “നടക്കാന്‍ വയ്യെങ്കില്‍ എന്റെ മക്കള്‍ ഇന്നിനി നടക്കേണ്ട” എന്നു പറഞ്ഞ് ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ അവനെ അവിടെ അടുത്തുള്ള ഒരു പുരയിടത്തിലേയ്ക്കു കയറ്റി. ആ പുരയിടം വഴിയേക്കാള്‍ സ്വല്പമുയര്‍ന്നതിനാല്‍ അങ്ങോട്ടു കയറുന്നതിനുതന്നെ തിരുനീലകണ്ഠന്‍ വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടു. അവിടെ നിന്നിരുന്ന ഒരു തെങ്ങിന്മേല്‍പ്പിടിച്ചാണ് അവന്‍ കയറിയത്. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ അവനു കുറേ തെങ്ങോലയും കൈതയും കൊണ്ടു കൊടുത്തു. അവന്‍ ഒന്നും തിന്നില്ല. പിന്നെ അയാള്‍ ഒരു കുല പഴം മേടിച്ചു കൊടുത്തു. അതും തിന്നുന്നതിനു നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ ശക്തനായില്ല. ഓരോ പഴമായിട്ടു വായില്‍ വച്ചുകൊടുത്തിട്ടും ഇറക്കുന്നതിനു വയ്യായിരുന്നു. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ പഴം പോലും തിന്നാതെയിരിക്കുകയും വായില്‍ വെച്ചുകൊടുത്തപഴമെല്ലാം താഴെ വീഴുകയും ചെയ്യുന്നതുകണ്ട് ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ മാറത്തടിച്ച് ഉറക്കെക്കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതു കണ്ട് തിരുനീലകണ്ഠനും കണ്ണുനീരൊലിപ്പിക്കുകയും ദീനസ്വരത്തില്‍ കരയുകയും തുമ്പിക്കൈ നീട്ടി ഗോവിന്ദശ്ശാരെ കൂടെകൂടെ തൊടുകയും മണപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. രാത്രിയായപ്പോള്‍ അവന്‍ കിടന്നു. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ ജലപാനംപോലും കഴിക്കാതെ രാത്രി മുഴുവന്‍ ഉറക്കമിളച്ച് അവനെ തൊട്ടുതലോടിക്കൊണ്ട് അടുക്കല്‍തന്നെയിരുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ കഥാവശേ‌ഷനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

തിരുനീലകണ്ഠന്റെ കാലാനന്തരം തല്‍സ്ഥാനത്തു നിയമിക്കപ്പെട്ട മഞ്ഞപ്രത്തിരുനീലകണ്ഠന്റെ ആനക്കാരനായിട്ടും കുറച്ചുകാലം ജീവിതത്തെ നയിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗോവിന്ദശ്ശാരും പരലോകത്തെ പ്രാപിച്ചു. ആകപ്പാടെ വിചാരിച്ചാല്‍ വൈക്കത്തു തിരുനീലകണ്ഠനെപ്പോലെ ഒരാനയും മൂലയില്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരെപ്പോലെ ഒരാനക്കാരനും അതിനു മുമ്പും അതില്‍പ്പിന്നെയും ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല. ഇനി ഉണ്ടാവുകയുമില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായി പറയാം.

അദ്ധ്യായം 44
കിളിരൂര്‍കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതി

തിരുവതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്ത് കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ കിളിരൂര്‍ ദേശം പണ്ടു തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്തുള്‍പ്പെട്ടതായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം കിളിരൂര്‍ ദേശക്കാര്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ അനുവാദത്തോടും സഹായത്തോടും കൂടിയാണ് പണികഴിപ്പിച്ചത്. എന്നാല്‍ അവരുടെ വിചാരം ഇവിടെ ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നല്ലായിരുന്നു. ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നുവിചാരിച്ചാണ് ആ ദേശക്കാര്‍ ഈ ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിച്ചത്. അമ്പലത്തിന്റെ പണിയെല്ലാം കുറേ തീര്‍പ്പിക്കുകയും ശാസ്താവിന്റെ ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിക്കുകയും പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കായി മുഹൂര്‍ത്തം നോക്കിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും അടുത്തുള്ള തിരുവാര്‍പ്പു ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രിയായ മറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍നിന്നു പ്രതിഷ്ഠക്കും കലശം മുതലായതിനും വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും പടിത്തരച്ചാര്‍ത്തു വാങ്ങുകയും സാമാനങ്ങള്‍ ശേഖരിച്ചു തുടങ്ങുകയും പ്രതിഷ്ഠാദികള്‍ മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കുന്നതിനായി കരയില്‍ പ്രധാനിമാരായ പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍, വെട്ടികുളങ്ങര കയ്മള്‍ മുതലായവരുടെ അപേക്ഷ പ്രകാരം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് മുന്‍കൂട്ടി സ്ഥലത്തെത്തി വേണ്ടുന്ന ചട്ടംകെട്ടുകളെല്ലാം ചെയ്തുകൊണ്ടു താമസം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഈ സംഗതികള്‍ നടന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്തു കിളിരൂര്‍ ദേശത്തു ‘കണ്ണാട്ട്’ എന്ന വീട്ടില്‍ ‘കോത’ എന്നു പേരായ് ഒരു സ്ത്രീ ഉണ്ടായിരുന്നു. വയോവൃദ്ധയും ഈശ്വരഭക്തയും സത്ഗുണവതിയുമായിരുന്ന അവരെ എല്ലാവരും കോതയമ്മ എന്നാണു വിളിച്ചിരുന്നത്. അവര്‍ക്ക് ഏഴര നാഴികവെളുപ്പിനു കുളിയും ചില ജപങ്ങളും മറ്റും പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു യോഗീശ്വരന്‍ അവര്‍ക്കു ദിവ്യമന്ത്രം ഉപദേശിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ ആ മന്ത്രം ജപിചു ജപിച്ചു അവര്‍ ഒരു ദിവ്യയായിത്തീര്‍ന്നുവത്രേ. അവര്‍ വെളുപ്പാന്‍ കാലത്തു കുളിക്കാന്‍പോകുന്ന സമയം ‘കാര്‍ത്യായനി’ എന്നു പേരായി അവര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന മകളെക്കൂടെ കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു.

ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍ കാലത്തു കുളിക്കാന്‍പോകാറായപ്പോള്‍ കോതയമ്മ പതിവു പോലെ മകളെ വിളിച്ചു. ‘അമ്മ മുന്‍പേ പൊയ്ക്കൊള്ളൂ, ഞാന്‍പിന്നാലെവന്നു കൊള്ളാം’ എന്നു പറയുകയാല്‍ വൃദ്ധ പോയി. പുഴയിലിറങ്ങി കുളി ആരംഭിച്ചു. അപ്പോള്‍ മറുകരയില്‍ നിന്നു ആരോ വെള്ളത്തിലിറങ്ങി നടന്നു തന്റെ നേരേ വരുന്നതായി തോന്നുകയാല്‍ വൃദ്ധ സ്വല്പം ഭയത്തോടുകൂടി “കാര്‍ത്ത്യായനീ” എന്നു ഉറക്കെ വിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ വെള്ളത്തില്‍ക്കൂടി നടന്നു വന്ന ആള്‍ ഉച്ചത്തില്‍ വിളി കേട്ടുകൊണ്ടു കോതയമ്മയുടെ അടുക്കലേയ്ക്ക് ചെന്നു. അതു തന്റെ മകളായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചിട്ട് കോതയമ്മ, “നീയിപ്പോള്‍ അക്കരയ്ക്കു പോയതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ വന്നയാള്‍ “അമ്മേ ഞാന്‍ഒരു കാര്‍ത്ത്യായനി തന്നെയാണ് എങ്കിലും നിങ്ങളുടെ മകളല്ല”എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് വൃദ്ധസൂക്ഷിച്ചു നോക്കി. വൃദ്ധയ്ക്ക് നയനേന്ദ്രിയശക്തി കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നുവെങ്കിലും അപ്പോള്‍ കുറേശ്ശെ നിലാവുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആവന്നയാള്‍ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയും നവയവ്വൗനയുക്തയുമായ ഒരു കന്യകയാണന്നും ആ ബാലിക തലമുടി ഭംഗിയായി ചീകിക്കെട്ടി സുരഭിലകുസുമങ്ങള്‍ ചൂടുകയും, കാതില്‍ ഓലയും കഴുത്തില്‍ പാലയ്ക്കാ മോതിരവും അരയില്‍ പട്ടുവസ്ത്രവും, ധരിയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടന്നും വൃദ്ധ മനസ്സിലാക്കുകയും അവര്‍ തമ്മില്‍ സ്വല്പം സംഭാ‌ഷണം നടക്കുകയുംചെയ്തു.

വൃദ്ധ: നീ എവിടെ നിന്നാണ് വരുന്നതു? എങ്ങോട്ടു പോകുന്നു?

കന്യക: ഞാന്‍ സ്വല്പം കിഴക്കുനിന്നാണു വരുന്നതു ഇവിടെ കുന്നിന്മേല്‍ പുത്തനായി ഒരു ക്ഷേത്രം പണീകഴിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടല്ലോ.ഞാന്‍ അവിടെ കയറി പാര്‍ക്കാനായിട്ടാണു പോകുന്നത്.

വൃദ്ധ: ആ അമ്പലം ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കാനായിട്ടു പണിയിച്ചിട്ടുള്ളതാണല്ലോ.

കന്യക: അതു ശരിതന്നെ. എങ്കിലും ഞാന്‍തന്നെ അവിടെ പാര്‍ക്കും. ഞങ്ങള്‍ ഏഴുപേരാണ് കിഴക്കുനിന്നും പോന്നത്. ശേ‌ഷമെല്ലാവരും ഇടയ്ക്കു ഓരോസ്ഥലങ്ങളില്‍ കയറി താമസമായി. എനിക്കു മാത്രം എങ്ങും സ്ഥലം കിട്ടിയില്ല. അപ്പോഴാണു ഇങ്ങിനെ ഒരു സ്ഥലം തയ്യാറായിട്ടുണ്ടെന്ന് അറിഞ്ഞത്. ഉടനെ ഇങ്ങോട്ടു പോരികയും ചെയ്തു. ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കാന്‍ വേണമെങ്കില്‍ വേറെ അമ്പലം പണിയിച്ചു കൊള്ളുവാന്‍ നിങ്ങള്‍ നിങ്ങളുടെ സഹോദരന്‍ മുഖാന്തിരം പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായവരെ അറിയിച്ചേക്കണം. അവര്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചുകൊള്ളുമല്ലോ. ഇനി മേലാല്‍ ഈ കരയില്‍ കുട്ടികള്‍ക്കു കാര്‍ത്ത്യായനി എന്നു പേരിടുകയും പാലയ്ക്കാമോതിരം കെട്ടിയ്ക്കുകയും ചെയ്യരുതെന്നും നിങ്ങള്‍ നിങ്ങളുടെ സഹോദരന്‍ മുഖാന്തിരം ജനങ്ങളെ അറിയിച്ചേക്കണം. ഇതൊന്നും പറഞ്ഞതായിട്ടും നമ്മള്‍ തമ്മില്‍ കണ്ടതായിട്ടും ആരോടും നിങ്ങള്‍ പറകയുമരുത്.

ഇവരുടെ സംഭാ‌ഷണം കേട്ടുകൊണ്ട് ആ ദേശക്കാരനും,നല്ല ജോത്സ്യനും പ്രശ്നമാര്‍ഗ്ഗനിപുണനും ഒരുദിവ്യനുമായ കണിയാംപറമ്പില്‍ കണിയാര്‍ ഒരു മരത്തിനു മറഞ്ഞു നിന്നിരുന്നു. കന്യകയുടെ സംഭാ‌ഷണമവസാനിച്ചപ്പോള്‍ ഉടനെ ആ കണീയാര്‍ അടിയന്‍ “ഇതെലാം കേട്ടുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ കന്യക എന്നാല്‍ നീയുമിതൊന്നും ആരോടും മിണ്ടിപ്പോകരുത്. നീ ആരോടെങ്കിലും പറഞ്ഞാല്‍ നിന്റെ സന്താനങ്ങളെല്ലാം എന്നും ചട്ടനും , പൊട്ടനും (മുടന്തനും, ബധിരനും) ആയിത്തീരും” എന്നും, വൃദ്ധയോടു “കുന്നിന്മേല്‍ വന്നാല്‍ ഇനിയും നിങ്ങള്‍ക്കു എന്നെ കാണാം” എന്നും പറഞ്ഞിട്ടു അദൃശ്യയായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കന്യകയുടെ സ്വരൂപം കാണുകയും സംഭാഷണം കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ഭയവിസ്മയവിഹ്വലയായിത്തീര്‍ന്ന കോതയമ്മ ക്ഷണത്തില്‍ കുളി കഴിച്ചു വീട്ടിലെത്തി പതിവുള്ള ജപവും മറ്റും കഴിച്ചുകൂട്ടി. അപ്പോഴേക്കും കോതയമ്മയുടെ സഹോദരനായ കൊച്ചയപ്പനും അവിടെയെത്തി. ഉടനെ കോതയമ്മ കൊച്ചയ്യപ്പനോട്’ “എടാ! കൊച്ചയ്യപ്പാ! കുന്നിന്മേല്‍ പണികഴിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന അമ്പലത്തില്‍ ഒരു ഭഗവതി ഇളകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഇനി ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെങ്കില്‍ അമ്പലം വേറെ ഉണ്ടാക്കിക്കണം. അവിടെ ഇളകൊണ്ടിരിക്കുന്നതു സാക്ഷാല്‍ കാര്‍ത്ത്യായനിയാണ്. അതിനാല്‍ ഇനി മേലാല്‍ ഈ കരയില്‍ ആര്‍ക്കും കാര്‍ത്ത്യായനി എന്നു പേരിട്ടുകൂടാ. ആരെയും പാലയ്ക്കാ മോതിരം കെട്ടിയ്ക്കയുമരുത്. നീ ഈ വിവരം കരയില്‍ പ്രധാനന്മാരായ പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍, വെട്ടിക്കുളങ്ങര കൈമള്‍ മുതലായവരെ ഇപ്പോള്‍ തന്നെ ധരിപ്പിക്കണം. രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അവര്‍ അറിയിച്ചുകൊള്ളുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ടു കോതയമ്മ എന്തോ പിച്ചു പറയുന്നു എന്നാണു കൊച്ചയ്യപ്പനു തോന്നിയത്. എങ്കിലും അയാള്‍ ഉടന ഈ വിവരം പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായവരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും മേനോന്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. കോതയമ്മ പറഞ്ഞതായതുകൊണ്ട് ഇതു കേവലം അബദ്ധമായിരിക്കുയില്ലന്നു വിചാരിച്ചു രാജാവും, പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായവരും കുന്നിന്മേല്‍ കൂടുകയും കണീയാന്‍ പറമ്പില്‍ കണിയാനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വയ്പ്പിച്ചു നോക്കിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പണിക്കൂറ തീര്‍ത്തിരിക്കുന്ന ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദേവീസാന്നിദ്ധ്യം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളതു വാസ്തവം തന്നെയാണന്നും സാക്ഷാല്‍ മഹാമായയാകുന്ന കാര്‍ത്ത്യായനീ ദേവി ലോകരക്ഷാര്‍ത്ഥം പല മൂര്‍ത്തികളായിപ്പിരിഞ്ഞു ഇപ്പോള്‍ കേരളത്തില്‍ സഞ്ചരിച്ചു ഒരോ സ്ഥലങ്ങളില്‍ കയറി ഇളകൊണ്ടിരിക്കുകയാണെന്നും, അക്കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു മൂര്‍ത്തിയാണിവിടെയും ഇളകൊണ്ടിരി ക്കുന്നതെന്നും പല മൂര്‍ത്തികളായി പിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നുവെങ്കിലും എല്ലാം മഹാമായ ഒരാള്‍ തന്നെയാണന്നും, ഏകൈവാഹം ജഗ്രത്യത്ര ദ്വിതീയാ കാ മമാപര? എന്നാണല്ലോ ദേവി അരുളിച്ചെയ്തിരിക്കുന്നത് എന്നും കണിയാന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ എല്ലാവരും ഇതെല്ലാം വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഈ സമയം കോതയമ്മയും കുന്നിന്മേല്‍ എത്തി. “കുന്നിന്മേല്‍ വന്നാല്‍ ഇനിയും നിങ്ങള്‍ക്കു എന്നെ കാണാം” എന്നു ദേവി അരുളിച്ചെയ്തതിനെ ഓര്‍ത്തു അവര്‍ അമ്പലത്തില്‍ കയറി ശ്രീകോവിലിനകത്തേക്കു നോക്കിഅപ്പോള്‍ അവര്‍ അവിടെ നാലെട്ടു തൃക്കൈകളിലുജ്വലിക്കും ശൂലാദിനാനായുധഭാസമാനയായും മൂര്‍ത്ത്യാമനോജ്ഞയായുമിരിക്കുന്ന കാര്‍ത്ത്യായനിയെ പ്രത്യക്ഷമായിക്കണ്ടിട്ട് വിസ്മയാകുലയായിത്തീരുകയും ചില സ്തോത്രങ്ങള്‍ ചൊല്ലി ദേവിയെ സ്തുതി ക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം ഭക്തയെ തൊട്ടുകൊണ്ട് നോക്കിയവരെലാം ദേവിയുടെ രൂപം മേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം കണ്ട് ഏറ്റവും ഭയാത്ഭുതപരവശന്മാരായി തീര്‍ന്നു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടെ ദുര്‍നിരീക്ഷ്യമായ ഒരു തേജസ്സ് മാത്രം അവശേ‌ഷിക്കുകയും ക്രമേണ അദൃശ്യമായിതീരുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം അവിടെ കൂടിയിരുന്ന മഹാന്മാരുടെ ആലോചന അടുത്ത മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠിപ്പാനായി പണിതു വച്ചിരിക്കുന്ന ശാസ്താവിന്റെ വിഗ്രഹം ഇനി എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത് എന്നായിരുന്നു. പുത്തനായി പണിയിച്ചിട്ടുള്ള അമ്പലത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ തന്നെ തത്ക്കാലം ഒരു ശ്രീകോവില്‍ മാത്രം പണിയിച്ചു ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കാമെന്നു എല്ലാവരും കൂടി തീരുമാനമെടുത്തു. അപ്രകാരം അഞ്ചെട്ടു ദിവസം കൊണ്ട് ഒരു ശ്രീകോവില്‍ തീര്‍ത്തു കുറ തീര്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുള്ള ക്രിയകള്‍ തുടങ്ങുന്നതിനു തലേദിവസം തന്നെ തന്ത്രി, പരികര്‍മികള്‍ മുതലായവര്‍ സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉണ്ടായ വിശേ‌ഷങ്ങളെല്ലാം പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ തന്ത്രി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അറിയിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു എന്നാല്‍ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ കൂടി ഇപ്പോള്‍ തന്നെ നടക്കുകയാണല്ലോ വേണ്ടത്. ദേവി ഇവിടെ ഇള കൊണ്ടിട്ടുണ്ടന്നു നിങ്ങള്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും വിശ്വാസം വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിലും എല്ലാവര്‍ക്കും കാണത്തക്ക വിധം ഒരു അര്‍ച്ചനാബിംബം പ്രതിഷ്ഠ കൂടി ചെയേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. അങ്ങിനെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുന്നപക്ഷം അതിലേയ്ക്കും വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങളും ഒരു ബിംബവും വേണം എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മേനോന്‍ മുതലായവര്‍ “ഉപകരണ ങ്ങളൊക്കെയും ഉണ്ടാക്കാം. അതിനു പ്രയാസമില്ല . ഈ മുഹൂര്‍ത്തത്തിനു പ്രതിഷ്ഠിക്കവണ്ണം ബിംബമുണ്ടാക്കിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ്. അതിനാല്‍ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ ഇനി ആദ്യമുണ്ടാകുന്ന മുഹൂര്‍ത്തത്തിലാകാമെന്നു വെയ്ക്കാനേ നിവൃത്തിയുള്ളു” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ അങ്ങനെ മതി” എന്നു നമ്പൂരിപ്പാടും സമ്മതിച്ചു. അന്നു രാത്രിയില്‍ കോതയമ്മയ്ക്കു ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. കുറച്ചു ദിവസം മുന്‍പ് അവര്‍ ആറ്റുകടവില്‍ വചു കണ്ടതായ ആ കന്യക അവരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു, “നിങ്ങള്‍ പതിവായി കുളിക്കുന്ന കടവില്‍ നിന്നു സ്വല്പം പടിഞ്ഞാട്ടുമാറി ഒരു കയമുണ്ടല്ലോ. ആ കയത്തില്‍ എന്റെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം കിടക്കുന്നുണ്ട്. അതെടുപ്പിച്ചു ഈ അടുത്ത മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ തന്നെ എന്റെ പ്രതിഷ്ഠയും നടത്തിക്കണം. തോണിയില്‍ കയറി ആ കയത്തിന്റെ സമീപത്തു ചെന്നാല്‍ അവിടെ വെള്ളത്തിനടിയില്‍ നിന്നു ധാരാളം പാലയ്ക്കാ പൊങ്ങിവരുന്നതു കാണാം.ആ സ്ഥലത്തു മുങ്ങിത്തപ്പിയാല്‍ വിഗ്രഹം കണ്ടുകിട്ടും” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. സ്വപ്നം കണ്ട ഉടനെ വൃദ്ധ ഉണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും ഇതു ദേവി എഴുന്നള്ളി അരുളിച്ചെയ്തതുതന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചുകൊണ്ട് കോതയമ്മ ഈ വിവരം കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ മുഖാന്തിരം അതിരാവിലെ പള്ളീയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായവരെ അറിയിച്ചു. കോതയമ്മയുടെവാക്കു ഒരിക്കലും തെറ്റിപ്പോകയില്ലന്നുള്ള വിശ്വാസമെല്ലാവര്‍ക്കുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായ ചില പ്രധാനന്മാര്‍ വെള്ളത്തില്‍ മുങ്ങിത്തപ്പാന്‍ പരിചയവും സാമര്‍ത്ഥ്യവുമുള്ള ചിലരോടു കൂടി ഉടനെ വള്ളത്തില്‍ കയറി ആ കയത്തിലേയ്ക്കു പോയി. അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു സംഖ്യയില്ലാതെ പാലയ്ക്കാ വെള്ളത്തിനടിയില്‍ നിന്നും പൊങ്ങി വരുന്നതായി കാണുകയും അവിടെ ചിലര്‍ മുങ്ങിത്തപ്പിയപ്പോള്‍ ബിംബം കണ്ടുകിട്ടുകയും അതെടുത്ത് കുന്നിന്മേല്‍ കൊണ്ടുവരികയും പിന്നെ ബിംബപരിഗ്രഹം മുതലായ സകലക്രിയകളും ചെയ്തു നിശ്ചിത മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ തന്നെ ദേവിയുടേയും ശാസ്താവിന്റെയും പ്രതിഷ്ഠയും കലശവും നടത്തുകയും ചെയ്തു. അതോടുകൂടി അതികേമമായി ഉത്സവവും നടത്തി.

അക്കാലത്തു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവും തന്ത്രിയും പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ മുതലായവരും കൂടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവം മുതലായ ആട്ടവിശേ‌ഷങ്ങള്‍, മാസവിശേ‌ഷങ്ങള്‍, നിത്യനിദാനം മുതലായവയ്ക്കു പടിത്തരം നിശ്ചയിക്കുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം വകവച്ചു ധാരാളം വസ്തുക്കള്‍ ദേവസ്വം പേരില്‍ പതിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ ഭഗവതി ദേവസ്വം ഏറ്റവും ധനപുഷ്ഠിയുള്ളതായി തീര്‍ന്നു. അവിടെ പ്രാധാന്യവും ദേവിയ്ക്ക് തന്നെ സിദ്ധിച്ചു. ശാസ്താവിന് അവിടെ ഒരു ഉപദേവന്റെ സ്ഥാനം മാത്രമെ സിദ്ധിച്ചുള്ളു. എങ്കിലും ദേവിയ്ക്ക് ഇതുകൊണ്ടൊന്നും നല്ല തൃപ്തിയായില്ല. പടിത്തരം നിശ്ചയിച്ച ദിവസം രാത്രിയില്‍തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനുഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി.സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, “ഇതൊന്നുകൊണ്ടും എനിക്കു തൃപ്തിയായിട്ടില്ല, എനിക്കു തൃപ്തിയാകണമെങ്കില്‍ എന്റെ കോതയമ്മയ്ക്കു കൂടി എന്തെങ്കിലും കൊടുക്കണം. കോതയമ്മ സന്തോ‌ഷിച്ചാല്‍ ഞാനും സന്തോ‌ഷിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടായിരുന്നു സ്വപ്നം. ആ സമയത്തു തന്നെ ഇപ്രകാരമൊരുസ്വപ്നം പള്ളിയില്‍ മേനോനുമുണ്ടായി. നേരം വെളുത്തയുടനെ പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍ രാജസന്നിധിയിലെത്തി തനിയ്ക്കുണ്ടായ സ്വപ്നത്തിന്റെ വിവരം അറിയിച്ചു. തനിക്കും ഇപ്രകാരമൊരു സ്വപ്നമുണ്ടായി എന്നു രാജാവും പറഞ്ഞു. ഉടനെ രണ്ടുപേരും കൂടി ആളയച്ചു കണിയാന്‍ പറമ്പില്‍ കണിയാനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വയ്പ്പിച്ചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഈ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതു ദേവിയുടെ ദര്‍ശനം തന്നെയാണന്നും കോതയമ്മ യ്ക്കു കൂടി എന്തെങ്കിലും ശരിയായിട്ടു കൊടുത്തില്ലങ്കില്‍ ദേവിയുടെ കോപവും തന്നിമിത്തം അനേകം അനര്‍ഥങ്ങളുണ്ടായിത്തീരുമെന്നും കണിയാന്‍ വിധിച്ചു.

അതിനാല്‍ കോതയമ്മയുടെ പേരില്‍ ഏതാനും പുഞ്ചനിലം ഇനാമായിപതിച്ചു കൊടുത്തതു കൂടാതെ അവരുടെ സഹോദരനായ കൊച്ചയ്യപ്പനെ ദേവസ്വത്തില്‍ മാറാച്ചന്തിരമായി നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. കോതയമ്മയുടെ പേരില്‍ പതിച്ചു കൊടുത്ത നിലത്തിനു ‘കോത നേടിയ നിലം’ എന്നാണു പറഞ്ഞു വന്നിരുന്നത്. അതു കാലക്രമേണ ലോപിച്ചു കോതാടിനിലമെന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ആ നിലം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു മുന്‍പ് (1070-ആമാണ്ട്) വരെ കണ്ണാട്ടു വീട്ടുകാരുടെ കൈവശാനുഭത്തില്‍ തന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു. പിന്നീട് അവര്‍ എഴുതി വിറ്റു കളഞ്ഞതിനാല്‍ അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോയി. എങ്കിലും ആ നിലത്തിനു കോതാടിനിലം എന്നു തന്നെയാണു പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ആ വീട്ടുകാര്‍ക്കു ദേവസ്വത്തില്‍ 1030-ആമാണ്ടുവരെ മാറാച്ചന്തിരവുമുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നീട് ചില കാരണങ്ങളാല്‍ അതും മാറിപ്പോയി. എങ്കിലും ആ വീട്ടുകാര്‍ക്കു പ്രതിവര്‍‌ഷം 72 പറ നെല്ലുവീതം ഗവണ്‍മെന്റില്‍ നിന്നു ഇനാമായി ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്.

കോതയമ്മയ്ക്കു ഇനാമായി നിലം പതിച്ചു കൊടുത്ത കാലത്തു കണിയാന്‍ പറമ്പില്‍ കണിയാനും ചില വസ്തുക്കള്‍ പതിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നു. വിശേ‌ഷിച്ചു അവരുടെ തറവാട്ടിലേയ്ക്ക് മെച്ചര് എന്നൊരു സ്ഥനപ്പേരുകൂടി തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് കല്പിചു കൊടുത്തു. വസ്തുക്കളെല്ലാം അവര്‍ ഓരൊ കാലത്തായി എഴുതി വിറ്റു കളഞ്ഞതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു കുടിപാര്‍ക്കുന്ന പുരയിടവും മെച്ചെര് എന്നുള്ള സ്ഥാനപ്പേരും മാത്രമേയുള്ളു. എങ്കിലും ദേവിയുടെ ശാപം അവര്‍ ഇന്നും അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുണ്ട്. കോതയമ്മയും ദേവിയും തമ്മില്‍ ആറ്റുകടവില്‍ വച്ചുണ്ടായ സംഭാ‌ഷണം മറഞ്ഞു നിന്നു കേട്ട കണിയാന്‍ ആ വര്‍ത്തമാനം അപ്പോള്‍ തന്നെ സ്വകാര്യമായി അവന്റെ ഭാര്യയോടു പറഞ്ഞു. അതിനാല്‍ അവന്റെ കുടുംബത്തിലുണ്ടാകുന്ന പുരു‌ഷന്മാര്‍ പൊട്ടനോ ചട്ടനോ ആയിരിക്കുമെന്നുള്ള ദേവിയുടെ ശാപത്തിനു ഇപ്പോഴും വ്യത്യാസം വന്നിട്ടില്ല.

പ്രസ്തുത ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തില്‍ ആദ്യകാലം മുതല്‍ക്കു തന്നെ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു നാമമാത്രമായി ഒരു മേലാഴ്മ സ്ഥാനം ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും അവിടെ സകല കൈകാര്യകര്‍ത്തൃത്വവും കരക്കാര്‍ക്കു തന്നെയായിരുന്നു. തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യം തിരുവതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ന്നിട്ടുംവളരെക്കാലത്തേയ്ക്കു ആ ദേവസ്വം കരക്കാരുടെ കൈവശത്തില്‍ തന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു. കൊല്ലം 987-ാമാണ്ട് ഈ ദേവസ്വം തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ക്കുകയും അതോടുകൂടി കരക്കാരുടെ അധികാരങ്ങളെല്ലാംവിട്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ ദേശക്കാര്‍ ആ ദേവിയെ ഇപ്പോഴും തങ്ങളുടെ പരദേവതയായിത്തന്നെ ആദരിക്കു കയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുവരുന്നുണ്ട്. മൂവ്വായിരപ്പറനിലവും അസംഖ്യം പുരയിടങ്ങളും തനതു പേരില്‍ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഈ ദേവസ്വം സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തപ്പോള്‍ അന്നു ബ്രിട്ടീ‌ഷ് റസിഡണ്ടും തിരുവതാംകൂര്‍ ദിവാനുമായിരുന്ന മണ്‍ട്രോ സായിപ്പവര്‍കള്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്ക് മുന്‍പു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന പതിവുകളെല്ലാം കുറച്ചു കളഞ്ഞതിനാല്‍അവിടെ ഉത്സവാദികള്‍ക്ക് മുതല്‍ ഒട്ടും മതിയാകാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ഈയിടെ ഉണ്ടായ ദേവസ്വം പരി‌ഷ്ക്കാരത്തോടു കൂടി ആ മതിയായ്ക പരമകാഷ്ഠയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ ദേശക്കാര്‍ക്കു ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളിലുള്ള പ്രതിപത്തിയും ശ്രദ്ധയും ഒട്ടും കുറഞ്ഞു പോയിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ അവിടെ വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം ഇപ്പോഴും ഭംഗിയായിത്തന്നെ നടന്നു പോരുന്നുണ്ട്. ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങള്‍ക്കായി ദേശക്കാര്‍ ഏതാനും പണം ശേഖരിച്ചിട്ടുള്ളതിനാല്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നുപതിവുള്ളതു കഴിച്ചു പോരാത്തതിനു ദേശക്കാരുടെ ആ പണത്തിന്റെ പലിശയില്‍ നിന്നുകൂടി ചെലവു ചെയ്താണു അവിടെ അവര്‍ ഉത്സവം മുതലായവ നടത്തിപ്പോരുന്നത്. കരക്കാര്‍ വിശേ‌ഷാല്‍ ചില തിരുവാഭരണങ്ങളും മറ്റും കൂടി ഉണ്ടാക്കിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം കരക്കാരുടെ കൈവശം തന്നെയാണു ഇപ്പോഴും ഇരിക്കുന്നത്. ഉത്സവകാലത്തും മറ്റു വിശേ‌ഷങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായി അവര്‍ അവ എടുത്തു കൊടുക്കുകയും അടിയന്തിരം കഴിഞ്ഞാല്‍ തിരിയെ വാങ്ങിവെച്ചു സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു വരുന്നു. അവയൊന്നും അവര്‍ സര്‍ക്കാരിലേയ്ക്കു വിട്ടു കൊടുത്തില്ല.

കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേല്‍ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞിട്ട് ആദ്യമായി നടന ഉല്‍സവം മീനമാസത്തില്‍ രോഹിണി കൊടിയേറ്റും പൂരം ആറാട്ടുമായിട്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെതന്നെ ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നു. മീനമാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തിക ഭഗവതിയുടെ തിരുനാളെന്നു സങ്കല്പിച്ച് ആ ദിവസത്തെയും ഒരുല്‍സവംപോലെതന്നെ ആഘോ‌ഷപൂര്‍വം കൊണ്ടാടിവരുന്നുണ്ട്. അതും ദേശക്കാര്‍കൂടി പണം ചെലവുചെയ്താണ് നടത്തിവരുന്നത്. സര്‍ക്കാര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദേശക്കാരുടെ സഹകരണം ഇതുപോലെ മറ്റെങ്ങുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ 1022-ആമാണ്ടു മണ്ഡപത്തിനുംചെമ്പിടുവിച്ചതു ശ്രീകോവിലിനും 1060-ആമാണ്ടുദേശക്കാര്‍ തന്നെയാണ്. അടുത്തകാലത്ത് അഗ്നിബാധയാല്‍ നഷ്ടപ്പെട്ടു പോയ ശ്രീകോവില്‍ സര്‍ക്കാരനുവാദപ്രകാരം വീണ്ടും പണികഴിച്ചു ചെമ്പിടുവിക്കാന്‍ ഉല്‍സാഹിച്ചുവരുന്നതും ഈ ദേശക്കാര്‍ തന്നെ. ഇതെല്ലാം ആ ദേശക്കാര്‍ക്കു ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തികൊണ്ടു മാത്രമല്ല; ഭയംകൊണ്ടു കൂടിയാണ്. ആ ദേവിയുടെ ചൈതന്യവും മാഹാത്മ്യവും അത്രയ്ക്കുമാത്രമുണ്ട്. അതിലേക്കു ചില ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍കൂടി പറയാം.

കിളിരൂര്‍ ദേശത്തില്‍ ആര്‍ക്കും കാര്‍ത്ത്യായനിയെന്നു പേരിടുകയും പാലയ്ക്കാ മോതിരം കെട്ടിക്കയുമരുതെന്നു ദേവി മുന്‍പേതന്നെ അരുളിച്ചെയ്തിരുന്നല്ലോ. ആ രണ്ടു കൂട്ടവും ഇപ്പോഴും ആ ദേശത്തു പതിവില്ല. ആ ദേശത്തുള്ള പുരു‌ഷന്മാര്‍ സംബന്ധം ചെയ്തോ മറ്റോ കാര്‍ത്ത്യായനി എന്നു പേരായ സ്ത്രീകളെ അന്യദേശത്തുനിന്ന് അവിടെ ക്കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിച്ചാലും സുഖമായി അധികദിവസം താമസിക്കാനിടയില്ല എന്തെങ്കിലും കാരണവശാല്‍ ആ സ്ത്രീകള്‍ പെട്ടെന്ന് ആ ദിക്കു വിട്ടു പോകേണ്ടതായി വരും. ഇത് ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്ന ഒരു സംഗതിയാണ്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ചെങ്ങളം എന്ന ദേശത്ത് ഒരു വീട്ടില്‍ സ്ത്രീ സന്താനമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ “ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായാല്‍ ആ കുട്ടിയെ കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിയുടെ നടയില്‍ കൊണ്ടുപോയി ചോറു കൊടുത്തേക്കാം” എന്ന് ആ വീട്ടുകാര്‍ നിശ്ചയിച്ചു. അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ ആ വീട്ടില്‍ ഒരു സ്ത്രീ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ വീട്ടുകാര്‍ അത്യന്തം സന്തോ‌ഷിച്ച് ആറാം മാസത്തില്‍ ചോറു കൊടുക്കുന്നതിനായി കുട്ടിയേയുംകൊണ്ട് കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേലെത്തി ചില വഴിപാടുകള്‍ നടത്തി, ചോറു കൊടുക്കുന്നതിനായി ആഭരണങ്ങളുമണിയിച്ചു. കുട്ടി കണ്ണു തുറക്കുകയോ മുല കുടിക്കുകയോ ചെയ്യാതെ വെയിലത്തിട്ട താളുപോലെ വാടിത്തളര്‍ന്നു കിടക്കുന്നതു കണ്ടു കുട്ടിയുടെ മാതാപിതാക്കള്‍ മാത്രമല്ല, ദേവീദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ കൂടിയിരുന്ന അന്യജനങ്ങള്‍ പോലും അത്യന്തം വി‌ഷണ്ണരായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ ഒരു ദൈവജ്ഞനെ വരുത്തി പ്രശ്നംവെയ്പിച്ചുനോക്കുകയും കുട്ടിയുടെ അസ്വാസ്ഥ്യത്തിന്റെ കാരണം, അതിനെ പാലയ്ക്കാമോതിരം കെട്ടിച്ചു നടയില്‍ കൊണ്ടു വന്നതാണെന്നും ആ മോതിരമഴിച്ചു നടയ്ക്കുവെച്ചാല്‍ കുട്ടിയ്ക്കു സുഖമാകുമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും കുട്ടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ ആ മോതിരമഴിച്ചു നടയ്ക്കുവെക്കുകയും ഉടനെ കുട്ടിക്കു സുഖമാകയാല്‍ ചോറു കൊടുത്തു കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ പാലയ്ക്കാ മോതിരം മറ്റുള്ള തിരുവാഭരണങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കരക്കാരുടെ കൈവശം ഇപ്പോഴുമവിടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അത് അവിടെ ഉത്സവകാലങ്ങളിലും മറ്റും എഴുന്നള്ളിപ്പിന് അങ്കിയില്‍ ചാര്‍ത്തുകയാണ് ചെയ്തുവരുന്നത്.

വൈക്കത്തു കോട്ടയംമുഖം സന്ധ്യവേലയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന അരി, കറിക്കോപ്പുകള്‍ മുതലായ സാമാനങ്ങളെല്ലാം കോട്ടയം പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ ശേഖരിച്ച്, വള്ളങ്ങളിലാക്കി വൈക്കത്തു കൊണ്ടുപോയി സന്ധ്യവേല നടത്തുകയായിരുന്നു മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ പതിവ്. സാമാനങ്ങളെല്ലാം വള്ള ങ്ങളിലാക്കി വൈക്കത്തേക്കു പുറപ്പെടുന്ന ദിവസം പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ മുതലായവരുടെ വകയായി കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിക്ക് ഒരു ചരക്കിലട വഴിപാടു നടത്തുകയും പതിവായിരുന്നു. സര്‍ക്കാര്‍വക കോട്ടയം താലൂക്കു വക അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്കുള്ള സാമാനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം കുത്തകയേര്‍പ്പാടായപ്പോള്‍ സന്ധ്യവേലയ്ക്കുള്ള സാമാനങ്ങള്‍ പാര്‍വത്യക്കാരന്മാര്‍ ശേഖരിച്ചു കൊണ്ടുപോവുകയെന്നുള്ള പതിവുനിന്നുപോയി. അതോടുകൂടി കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിക്കു പതിവുണ്ടായിരുന്ന അടവഴിപാടും നിറുത്തലാക്കി. അപ്പോള്‍ വൈക്കത്തു ചില ദുര്‍ലക്ഷണങ്ങള്‍ കണ്ടു തുടങ്ങി. സന്ധ്യവേലസ്സദ്യയ്ക്കുള്ള പ്രഥമനില്‍ അട്ട വീഴുക, കാളനില്‍ ഗൗളി വീഴുക മുതലായ ദുര്‍ലക്ഷണങ്ങള്‍ പതിവായി കണ്ടു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി പ്രശ്നംവെയ്പിച്ചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഈ അമംഗളങ്ങള്‍ കാണുന്നതിന്റെ കാരണം കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിക്കു പതിവുള്ള വഴിപാടു നടത്താത്തതുകൊണ്ടു വൈക്കത്തപ്പനുണ്ടായിട്ടുള്ള വിരോധമാണെന്നും “എന്റെ കാര്‍ത്ത്യായനിക്കു പതിവുള്ളതു കൊടുക്കാതെ എനിക്കു പതിവുള്ളതുഞാന്‍ സ്വീകരിക്കുകയില” എന്നാണ് വൈക്കത്തപ്പന്റെ ഭാവമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. അതിനെസ്സംബന്ധിച്ചും എഴുത്തുകുത്തുകള്‍ നടത്തുകയാല്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായി ആ വഴിപാടു നടത്തിക്കൊള്ളുന്നതിന് ഗവണ്‍മെന്റ് അനുവദിച്ചു. പണ്ടത്തെപ്പോലെയൊന്നുമല്ലെങ്കിലും സന്ധ്യവേല വകയായി ആ വഴിപാടു നാമമാത്രമായിട്ടെങ്കിലും ഇപ്പോഴും നടക്കുന്നുണ്ട്.

ഇനി ഇവിടെ ദേവിക്ക് അടവഴിപാട് പ്രധാനമായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ കാരണം കൂടി പറയാം. ദേവിയുടെ ബിംബത്തിനു പ്രാണപ്രതിഷ്ഠ കഴിച്ചദിവസം തന്ത്രിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് എന്തോ അത്താഴമില്ലാത്ത ദിവസമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ പലഹാരത്തിന് അരിപൊടിച്ചു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കണമെന്ന് ശാന്തിക്കാരന്‍ കഴകക്കാരോടു പറഞ്ഞു. കഴകക്കാര്‍ ഇരുനാഴി ഉണക്കലരിയാണ് പൊടിച്ചു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തത്. അതിനാല്‍ ശാന്തിക്കാരന്‍ അതിനു ചേരുന്ന ശര്‍ക്കരയും നാളികേരവും ചേര്‍ത്തുണ്ടാക്കിയ വല്‍സന്‍ (അട) ആയിരുന്നു തന്ത്രിക്കു കൊടുത്തത്. അതു കണ്ടിട്ടു തന്ത്രിനമ്പൂരിപ്പാട് “വല്‍സനാണോ പലഹാരം? എന്നാല്‍ അതു നിവേദിച്ചിട്ടു വേണം തിന്നാന്‍. ബിംബത്തിനു പ്രാണപ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ എന്തെങ്കിലും നിവേദിക്കണമല്ലോ. അതിന് ഇതു തന്നെആയിക്കളയാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ആവല്‍സനെടുത്തുവെച്ച് അദ്ദേഹംതന്നെ നിവേദ്യം കഴിച്ചു. അന്നു രാത്രിയില്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ദേവിയുടെ ദര്‍ശനമുണ്ടായി. “വല്‍സന്‍ നിവേദ്യം എനിക്കു വളരെ തൃപ്തികരമായിരിക്കുന്നു. പതിവായി അത്താഴപ്പൂജയോടുകൂടി നിവേദിക്കുന്നതിന് ഏര്‍പ്പാടുചെയ്യണം” എന്നു ദേവി അരുളിച്ചെയ്തതായിട്ടാണ് നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ദര്‍ശനമുണ്ടായത്. ഇങ്ങനെ ദര്‍ശനമുണ്ടായ വിവരം പിറ്റേ ദിവസം തന്ത്രി നമ്പൂരിപ്പാട് രാജാവിന്റെ അടുക്കലും പള്ളിയില്‍മേനോന്‍ മുതലായവരോടും പറഞ്ഞു. അവര്‍ പ്രശ്നം വെയ്പ്പിച്ചുനോക്കിയതില്‍ അതു ദേവിയുടെ അരുളപ്പാടുതന്നെ യാണെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ പ്രതിദിനം അത്താഴപൂജയ്ക്ക് ഇരുനാഴിയരിയുടെ വല്‍സന്‍കൂടി പടിത്തരക്കണക്കില്‍ എഴുത്തിച്ചേര്‍ത്തു. അതു പതിവായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അതിപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. അടവഴിപാടു ദേവിക്കു പ്രീതികരമാണെന്ന് അറിയുകയാല്‍ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി യഥാശക്തി മൂന്നേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടും ആറേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടും പന്ത്രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടും ഇരുപത്തഞ്ചേകാലിടങ്ങഴി അരി കൊണ്ടും മറ്റും അടവഴിപാടുപ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുതുടങ്ങുകയും എല്ലാവര്‍ക്കും കാര്യങ്ങള്‍ സാധിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ അടവഴിപാട് അവിടെ നടപ്പാവുകയും അതിനു പ്രാധാന്യം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. പന്ത്രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടുള്ളതിനു “പന്തിരുനാഴിയട” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. അതില്‍ക്കുറഞ്ഞതിന് അരപ്പന്തിരുനാഴി, കാല്‍പ്പന്തിരു നാഴി എന്നും യഥാക്രമം പേര്‍ പറയുന്നു. ഇരുപത്തഞ്ചേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടുള്ള അട വലിയ ചരക്കില്‍ (വാര്‍പ്പില്‍) അല്ലാതെ ഉണ്ടാക്കാന്‍ പാടില്ല. അതിനാല്‍ അതിനു “ചരക്കിലട” എന്നും പേര്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നു. ചരക്കിലടയ്ക്കു നൂറ്റൊന്നു നാഴി അരി, നൂറ്റൊന്നു നാളികേരം, നൂറ്റൊന്നു കദളിപ്പഴം, മൂന്നു തുലാം ശര്‍ക്കര, മുന്നാഴി നെയ്യ് ഇങ്ങനെയാണ് പതിവ്. പന്തിരുനാഴിയട മുതലായവയ്ക്കും ഈ കണക്കനുസരിച്ചു വീതപ്രകാരമുള്ള നാളികേരം, ശര്‍ക്കര മുതലായവ ചേര്‍ക്കണം. കദളിപ്പഴം കിട്ടാതെ വന്നാല്‍ അതിനു പകരം നേന്ത്രപ്പഴവും വരിക്കച്ചക്കപ്പഴവും ചേര്‍ക്കാറുണ്ട്. അടവഴിപാടുണ്ടായാല്‍ സമീപസ്ഥന്മാരായ ആബാലവൃദ്ധം അനേകം ജനങ്ങള്‍ ആ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ വന്നുകൂടുക പതിവാണ്. ഇത്രയിടങ്ങഴി അരികൊണ്ട് അടയുണ്ടായാല്‍ ബ്രഹ്മസ്വമായും ശാന്തിക്കാരന്‍, കശക്കാരന്‍, തേങ്ങാപ്പണിക്കാരന്‍, പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍, വെട്ടിക്കുളങ്ങരക്കയ്മള്‍, പാത്രം തേപ്പുകാരന്‍, ഇലയും വിറകും കൊടുക്കുന്നയാള്‍ മുതലായവര്‍ക്ക് ഇത്ര ഇത്ര അടവീതം കൊടുക്കണമെന്നു കണക്കുണ്ട്. അതൊക്കെ കഴിഞ്ഞാല്‍ ഉള്ളതിന്റെ അവസ്ഥപോലെ ഒന്നോ രണ്ടോ അടവീതം അവിടെ വന്നുകൂടുന്നവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും കൊടുക്കണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമാണ്. അതുപോലെ ഒരു ഭാഗം വഴിപാടു നടത്തുന്ന ആള്‍ക്കുമുണ്ട്. അതു കൊടുത്തില്ലെങ്കിലും വെറുതെ വരുന്നവര്‍ക്കു കൊടുക്കാതെയിരിക്കാന്‍ പാടില്ല. അവര്‍ക്കു കൊടുക്കാതെയിരുന്നാല്‍ ആ വഴിപാടുകൊണ്ട് യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, ദേവിയുടെ വിരോധമുണ്ടാവുകയും ചെയ്യും. ഇതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി പല സംഗതികളുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ ഒന്നു മാത്രം പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

ഒരാണ്ടില്‍ വൈക്കത്തു സന്ധ്യവേലയ്ക്കു സാമാനങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിച്ചു വള്ളത്തിലാക്കിക്കൊണ്ടുപോയ പാര്‍വത്യക്കാരന്‍, പതിവുള്ള ചരക്കിലട കഴിച്ചിട്ടു ശാന്തിക്കാരന്‍ മുതലായ അനുഭവക്കാര്‍ക്കുമാത്രം പതിവുള്ളതു കൊടുത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം പിന്നെയുണ്ടായിരുന്ന അടയെല്ലാം വാങ്ങി ഭാണ്ഡംകെട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. ഉടനെ വൈക്കത്തിനു യാത്രയാവുകയും ചെയ്തു. അട കിട്ടുമെന്നാഗ്രഹിച്ചു വന്നവരെല്ലാം ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി തിരികെപ്പോയി. ചില കുട്ടികള്‍ ഉറക്കെ കരഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് മടങ്ങിയത്. അതു കണ്ടിട്ട് ചിലര്‍, “ഇതു ഭഗവതി സഹിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്തെല്ലാമാപത്തുകള്‍ വന്നുകൂടുമോ എന്തോ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് മടങ്ങിപ്പോയത്. കാര്യം അങ്ങനെതന്നെ പറ്റുകയും ചെയ്തു.

പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ മുതലായവര്‍ വേമ്പനാട്ടുകായലില്‍ എത്തിയപ്പോഴേക്കും അതികലശലായി കാറ്റും മഴയും തുടങ്ങി. കായലില്‍ ഓളങ്ങള്‍ പെരുകി വള്ളങ്ങളില്‍ വെള്ളം അടിച്ചുകയറി. വള്ളം മുങ്ങുമെന്ന ദിക്കായി. പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ മുതലായവര്‍ക്കു പരിഭ്രമവും കലശലായി. പ്രാണഭീതി നിമിത്തം ചിലര്‍ നിലവിളിയും തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ പഴമപരിചയമുള്ളവരായി വള്ളത്തിലുണ്ടായിരുന്നവരില്‍ ചിലര്‍, “അവിടെ വന്നുകൂടിയവര്‍ക്കാരുക്കും അട കൊടുക്കാത്തത് ഭഗവതിക്കൊട്ടും രസിച്ചില്ല. ദേവിയുടെ വിരോധം കൊണ്ടുതന്നെയാണ് ഇപ്പോള്‍ ഈ കാറ്റും പിശറും വന്നു കൂടിയത്. എന്തെങ്കിലും ഒരു പ്രായച്ഛിത്തം ചെയ്യാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചില്ലെങ്കില്‍ വള്ളങ്ങള്‍ മുങ്ങുകതന്നെ ചെയ്യും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ “എന്നാല്‍ വൈക്കത്തു പോയി സന്ധ്യവേല കഴിഞ്ഞു തിരിച്ചെത്തിയാലുടനെ പ്രായശ്ചിത്തമായി ഒരു ചരക്കിലടകൂടി കഴിക്കുകയും അവിടെ വരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ധാരാളമായി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തേക്കാം. ഈ കാറ്റും പിശറും മാറട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കാറ്റും മഴയും മാറുകയാല്‍ കായല്‍ ശാന്തതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. സന്ധ്യവേല കഴിഞ്ഞു മടങ്ങിയെത്തിയ ഉടനെ പാര്‍വത്യക്കാരന്‍ നിശ്ചയിച്ചതുപോലെ പ്രായശ്ചിത്തവഴിപാടു നടത്തുകയും അന്നവിടെ ചെന്നുകൂടിയവര്‍ക്കെല്ലാം അട പതിവിലധികം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തെ സംബന്ധിച്ച ഒന്നുരണ്ടു സംഗതികള്‍കൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ലേഖനമവസാനി പ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

1078-ആമാണ്ടു കുംഭമാസത്തില്‍കിളിരൂര്‍ദേശത്തുതന്നെയുള്ള “പുത്തന്‍മഠത്തില്‍ ശിവയ്യന്‍” എന്ന പരദേശബ്രാഹ്മണനു മസൂരികാ (വസൂരി) ദീനമുണ്ടായി. ദീനം ഏറ്റവും കടുത്ത വകയായിരുന്നു. അവിടെ ദീനരക്ഷയ്ക്കായിട്ടിരുന്നവരും ദീനം ചെന്നു കണ്ടവരായ അന്യന്മാരുമെല്ലാം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കുളിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. താന്‍ ഇതിനാലെ മരിച്ചുപോകുമെന്നു രോഗിക്കും തോന്നി. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, “കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിക്കു പന്ത്രണ്ടു ചരക്കിലട കഴിച്ചേക്കാമെന്നു നിശ്ചയിക്കൂ. അങ്ങേക്കു കുളിച്ചുതൊഴാന്‍ സംഗതിയാകും” എന്നു പറഞ്ഞതായി തോന്നി. അദ്ദേഹം കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആരെയും കണ്ടില്ല. “എന്തോ വെറുതെ സ്വപ്നം കണ്ടതായിരിക്കും” എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം പിന്നെയും കണ്ണടച്ചു കിടന്നു. അദ്ദേഹം മയങ്ങിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം ഒരാള്‍ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. അങ്ങനെ മൂന്നു പ്രാവശ്യമുണ്ടായി. മൂന്നാം പ്രാവശ്യം അദ്ദേഹം കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു തരുണി ആ മുറിയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോകുന്നതായി അദ്ദേഹം കാണുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അത് ദേവിയുടെ അരുളപ്പാടുതന്നെയാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നുകയും കുളിച്ചു തൊഴുന്ന ദിവസംതന്നെ പന്ത്രണ്ടു ചരക്കിലട കഴിച്ചേക്കാമെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേ ദിവസം മുതല്‍ ദീനത്തിന് ഇറക്കം തുടങ്ങി. ദീനമാരംഭിച്ചതിന്റെ ഇരുപത്തിരണ്ടാം ദിവസം അദ്ദേഹത്തെ കുളിപ്പിച്ചു. ഒരു വെള്ളിയാഴ്ചയാണ് അദ്ദേഹത്തെ കുളിപ്പിച്ചത്. അടുത്ത ഞാറാഴ്ച അദ്ദേഹത്തെ കുന്നിന്മേല്‍ കൊണ്ടുപോയി തൊഴീക്കുകയും അന്നുതന്നെ പന്ത്രണ്ടു ചരക്കിലട കഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഈ ദേശത്തുതന്നെ മറ്റൊരു മഠത്തില്‍ 1085-ആമാണ്ട് യുവാവായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനു വസൂരിദീനമുണ്ടായി. ആ ദീനവും ഏറ്റവും കടുത്ത വകയായിരുന്നു. അദ്ദേഹവും ഈ ദീനത്താല്‍ മരിച്ചുപോകുമെന്ന് എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ ഭാര്യയായ അമ്മ്യാര്‍ വ്യസനാക്രാന്തയായിട്ട്, “എന്റെ ഭര്‍ത്താവിനെ കുളിപ്പിച്ചു തൊഴീക്കാന്‍ സംഗതിയായാല്‍ തൊഴീക്കുന്ന ദിവസം എന്റെ കഴുത്തില്‍ പതിവായി കെട്ടിവരുന്ന പവന്‍മാല ഞാന്‍നടയ്ക്കു വെച്ചേക്കാം” എന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഇതു മറ്റാരോടും പറഞ്ഞില്ല. ബ്രാഹ്മണനു ക്രമേണ ദീനം ഭേദപ്പെട്ടുതുടങ്ങി. പതിനെട്ടാം ദിവസം അദ്ദേഹത്തെ കുളിപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ അമ്മ്യാര്‍ക്കു വിചാരമായി: “അയ്യോ! എന്റെ പവന്‍മാല കൊടുക്കണമല്ലോ. അതു പ്രയാസവുമാണ്. ഇതില്‍നിന്ന് ഒരു പവന്‍ ഊരിയെടുത്തു നടയ്ക്കു വെച്ചേക്കാം. അതു മതി” എന്ന് ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ബ്രാഹ്മണനെ നടയില്‍കൊണ്ടുപോയി തൊഴീച്ച ദിവസം അമ്മ്യാരും കൂടെപ്പോ യിരുന്നു. അവര്‍ നിശ്ചയിച്ചതുപോലെ ഒരു പവന്‍ ഊരിയെടുത്തു നടയ്ക്കു വെച്ചു. ദീനമുണ്ടായ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഉടന്‍ വിറയ്ക്കുവാന്‍ തുടങ്ങി. അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ച് അദ്ദേഹത്തിനു കലികൊണ്ടതുപോലെയായിട്ടു വെളിച്ചപ്പാടന്മാര്‍ പറയുന്നതുപോലെ “കൊണ്ടുവാ, പവന്‍മാല അഴിച്ചുകൊണ്ടുവാ. അല്ലാതെ ഞാന്‍സമ്മതിക്കുകയില്ല” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്റെ ഭാര്യ പവന്‍മാല അഴിച്ചു ബ്രാഹ്മണന്റെ കൈയില്‍ ക്കൊടുത്തു. അദ്ദേഹം അതു നടയ്ക്കു വെച്ചിട്ടു പള്ളിയില്‍ മേനോനെ വിളിച്ച് “ഇതെടുത്തുമറ്റുള്ള തിരുവാഭരണങ്ങളുടെകൂട്ടത്തില്‍ സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളണം. വിശേ‌ഷദിവസങ്ങളില്‍ അകത്തു കൊടുത്തു ബിംബത്തിന്മേല്‍ ചാര്‍ത്തിക്കണം” എന്നു പറയുകയും കലിയടങ്ങി ബ്രാഹ്മണന്‍ പൂര്‍വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പവന്‍മാല ഇപ്പോഴും കരക്കാരുടെ കൈവശംതന്നെ ഇരിക്കുന്നു. വിശേ‌ഷദിവസ ങ്ങളില്‍ ദേവിയുടെ ബിംബത്തിന്മേല്‍ ചാര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഈ പവന്‍മാലയില്‍ ഒറ്റക്കുഴ വെച്ചതായ പതിനെട്ട് അരപ്പവനും ഒരു മുഴുപ്പവനുമാണുള്ളത്.

ഇങ്ങനെ പറയുകയാണെങ്കില്‍ കിളിരൂര്‍ കുന്നിന്മേല്‍ ഭഗവതിയുടെ അത്ഭുതമാഹാത്മ്യങ്ങള്‍ ഇനിയും വളരെയുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അതിനായി തുനിയുന്നില്ല. ഈ ദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയെപ്പറ്റി ഒരു വിദ്വാന്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ളതായി കേട്ടിട്ടുള്ള ശ്ലോകംകൂടി താഴെ എഴുതിക്കൊള്ളുന്നു.

“കോളംബാബ്ദേ സുപൂജ്യേ ദിനകൃതിഝ‌ഷഗേ, കീരദേശാലയേസ്മിന്‍
മംഗല്യേ സന്മുഹൂര്‍ത്തേ നിജജനഹിതകൃല്‍ ബിംബിലീശോ മഹാത്മാ
യസ്യാം ബിംബപ്രതിഷ്ഠാം ക്ഷിതിവിബുധവരൈഃ കാരയാമാസ ധീര
സ്സാ ദേവീ ശൈലകന്യാ കലയത കുശലം സര്‍വദാ സര്‍വ്വഥാ നഃ”

ഈ ശ്ലോകം കൊണ്ട് ഇവിടെ ദേവീപ്രതിഷ്ഠ നടന്നതു കൊല്ലം ഒരുനൂറ്റിപതിനേഴാമാണ്ടു മീനമാസത്തിലാണെന്നും അതു നടത്തിച്ചതു തദ്ദേശവാസികളായ ജനങ്ങളുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവാണെന്നും സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 45
പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി

പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി വേദാര്‍ഹനല്ലാത്ത ഒരു ബ്രാഹമണനായിരുന്നുവെന്നാണ് കേട്ടിരിക്കുന്നത്. ബാല്യകാലത്തു കുറേ ഏതാണ്ടൊക്കെ പഠിച്ചിരുന്നുവെന്നല്ലാതെ അദ്ദേഹം ഒരു വിദ്വാനല്ലായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടി‌ഷ് ശീമയില്‍ ‘അങ്ങാടിപ്പുറം’ എന്ന ദിക്കിലായിരുന്നു. പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയും മേലപത്തൂര്‍ നാരായണഭട്ടതിരിയും ജീവിച്ചിരുന്നതു ഒരു കാലത്തായിരുന്നുവെന്നു കാണുന്നു. ഭട്ടതിരിയുടെ നാരായണീയം ഉണ്ടാക്കിക്കുറതീര്‍ന്നത് അതിലെ ‘ആയുരാരോഗ്യസൗഖ്യം’ എന്നുള്ള കലിസംഖ്യകൊണ്ടു കൊലവര്‍‌ഷം 762-ആമാണ്ട് വൃശ്ചികമാസം 28-ആം തീയതിയാണെന്നു നിശ്ചയിക്കാമല്ലോ. അതിനാല്‍ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി ജീവിച്ചിരുന്നതു കൊല്ലം 8 ആം ശതാബ്ദത്തിലായിരുന്നുവെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്.

പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിക്ക്, വളരെ ആഗ്രഹിച്ചിരുന്ന് സീമന്തപുത്രനായിട്ട് ഒരൂ ഉണ്ണിയുണ്ടായി. ആ ഉണ്ണിയുടെ അന്നപ്രാശനമടിയന്തിരം പ്രമാണിച്ചു സ്വജനങ്ങളുടെ ഇല്ലങ്ങളിലെല്ലാം ക്ഷണിച്ചിരുന്നു. മുഹൂര്‍ത്തം രാത്രിയിലായിരുന്നു. ക്ഷണപ്രകാരം വന്നു ചേര്‍ന്ന അന്തര്‍ജനങ്ങള്‍ അവരുടെ വസ്ത്രഭാണ്ഡങ്ങള്‍ അവിടെയൊരു സ്ഥലത്തു ഉറക്കിക്കിടത്തിയിരുന്ന ഉണ്ണിയുടെ മീതെ അറിയാതെ കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു. ചോറൂണിനു മുഹൂര്‍ത്തമടുത്തപ്പോള്‍ ഉണ്ണിയുടെ അമ്മ ഉണ്ണിയെ എടുത്തു കുളിപ്പിക്കാനായി ചെന്നപ്പോഴേയ്ക്കും ഉണ്ണി ശ്വാസം മുട്ടി മരിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. അപ്പോള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്നവര്‍ക്കും വിശേ‌ഷിച്ചു ഉണ്ണിയുടെ മാതാ പിതാക്കള്‍ക്കുമുണ്ടായ വ്യസനം എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

പ്രകൃത്യാതന്നെ ഒരു വി‌ഷ്ണുഭക്തനും സാധുവുമായിരുന്ന പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി ഉണ്ണി മരിച്ചതോടുകൂടി ഒരു വിരക്തനും കൂടി ആയിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം തന്റെ പുത്രന്‍ മരിച്ചതിനാലുള്ള വ്യസനത്തോടു കൂടി ഉണ്ടാക്കിയ കൃതിയാണ് പ്രസിദ്ധമായ ജ്ഞാനപ്പാന. അത്യന്തം ദുസ്സഹങ്ങളായ വ്യസനങ്ങള്‍ നേരിടുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ഈ ജ്ഞാനപ്പാന വായിച്ചാല്‍ മനസ്സിനു വളരെ സമാധാനമുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇതു എല്ലാവര്‍ക്കും അര്‍ത്ഥം മനസ്സിലാകത്തക്കവണ്ണം വളരെ ലളിതവും സരസവുമായിട്ടുള്ളതാണ്. ഉണ്ണി മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി കുളിയും, ജപവും, പ്രദക്ഷിണവും, നമസ്ക്കാരവുമായി മിക്കവാറും ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ തന്നെ താമസിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. അക്കാലത്താണ് ഭജനത്തിനായി മേല്പത്തൂര്‍ ഭട്ടതിരിയും അവിടെ ചെന്നു ചേര്‍ന്നത്. നാരായണഭട്ടതിരി നാരായണീയം ഉണ്ടാക്കാനായി ആരംഭിച്ചപ്പോള്‍ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി സന്താനഗോപാലം സന്താനകരമായിട്ടുള്ളതാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ആ കഥ ഒരു പാന യായിട്ടുണ്ടാക്കുവാനും തുടങ്ങി. അതിവിദ്വാനും വേദജ്ഞനുമായിരുന്ന ഭട്ടതിരിക്കു ഭാ‌ഷാകവിതയെക്കുറിച്ചും വേദഹീനനും അവ്യുല്പന്നനും ആയ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയെക്കുറിച്ചും ആന്തരത്താല്‍ വളരെ പുച്ഛമുണ്ടായിരുന്നു. സാധുവായ നമ്പൂരി ആ സൂ‌ഷ്മാവസ്ഥ അറിയാതെ ഒരു ദിവസം താന്‍ ഉണ്ടാക്കിയ ഏതാനുമായിരുന്ന സന്താനഗോപാലം പാന ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു പിഴ നോക്കി തിരുത്തികൊടുക്കണമെന്നു അപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഭാ‌ഷാകവിതയില്‍ നോക്കാനെന്തിരിക്കുന്നു? അതില്‍ അബദ്ധമല്ലാതെ വല്ലതും കാണുമോ? വിശേ‌ഷിച്ചും പൂന്താനത്തിനു വിഭക്തിയുറച്ചിട്ടുമില്ല. അതിനാല്‍ അതു മുഴുവനും പിഴ തന്നെ ആയിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. പലരും കേള്‍ക്കേ ഭട്ടതിരി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരി വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെ പൊട്ടിക്കരഞ്ഞുപോയി. ആ സമയത്തു ശ്രീകോവിലിനകത്തു നിന്നു “പൂന്താനത്തിനു ഭട്ടതിരിയോളം വിഭക്തിയുറച്ചിട്ടില്ലെങ്കിലും ഭട്ടതിരിയെക്കാള്‍ ഭക്തിയുറച്ചിട്ടുണ്ട്” എന്നൊരു അശരീരിവാക്കുണ്ടായി. ഗുരുവയൂരപ്പന്റെ ഈ വാക്കുകള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിയ്ക്കു വളരെ വ്യസനവും ലജ്ജയും പശ്ചാത്താപവും ഉണ്ടക്കിയെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഉടനെ ഭട്ടതിരി നമ്പൂരിയെ അന്വേ‌ഷിചപ്പോള്‍ നമ്പൂരി വ്യസനിചു കരഞ്ഞുകൊണ്ട് അമ്പലത്തിന്റെ ഒരു കോണില്‍ പോയി കിടക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞു. അവിടെ ചെന്നു “ഹേ പൂന്താനം, ഞാന്‍പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് മു‌ഷിഞ്ഞ് വന്നു കിടക്കുകയാണോ? ഞാനപ്പോള്‍ ഒരു മനോരാജ്യം വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അങ്ങിനെ പറഞ്ഞുവെന്നേ ഉള്ളു. പൂന്താനത്തിന്റെ കവിത വളരെ നല്ലതാണെന്നു അങ്ങേടെ ജ്ഞാനപ്പാനകൊണ്ടുതന്നെ സര്‍വ്വസമ്മതമായിട്ടുള്ളതല്ലേ? പിന്നെ ഞാനങ്ങനെ നേരമ്പോക്കായിട്ടു പറഞ്ഞതിനു ഇത്ര മനസ്താപപ്പെടാനുണ്ടോ? സന്താനഗോപാലം തീര്‍ന്നേടത്തോളം കാണട്ടെ. ഞാന്‍ നോക്കി തിരുത്തിത്തരാമല്ലോ.” എന്നുപറഞ്ഞു നമ്പൂരിയെ സമാശ്വസിപ്പിക്കുകയും സന്താനഗോപാലം വാങ്ങി തീര്‍ന്നേടത്തോളം ഭാഗം മുഴുവനും നോക്കി അതിനെക്കുറിച്ചും വളരെ ശ്ലാഘിച്ചു പറഞ്ഞ് നമ്പൂരിയെ സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

സന്താനഗോപാലത്തില്‍ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണനും അര്‍ജുനനുംകൂടി വൈകുണ്ഠത്തില്‍ ചെന്ന ഭാഗത്ത് വൈകുണ്ഠത്തെ ഏതുപ്രകാരമാണു വര്‍ണ്ണിക്കേണ്ടത് എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് നമ്പൂരി ഒരു ദിവസം കിടന്നു ഉറങ്ങുമ്പോള്‍ ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ വൈകുണ്ഠത്തെ നമ്പൂരിക്കു സ്വപ്നത്തില്‍ കാണിച്ചു കൊടുത്തുവെന്നും അതിന്‍ പ്രകാരമാണ് നമ്പൂരി വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നത് എന്നും ഒരു കേള്‍വിയുണ്ട്. ഭട്ടതിരിയുടെ നാരായണീയം മുഴുവനും തീര്‍ന്ന ദിവസം തന്നെയാണ് പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയുടെ സന്താനഗോപാലം പാനയും കുറതീര്‍ന്നതെന്നാണു കേള്‍വി. ഭക്തശിരോമണിയായ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയെ യോഗ്യനാക്കാന്‍വേണ്ടി ഗുരുവയൂരപ്പന്‍ പലരെയും അബദ്ധരാക്കീട്ടുള്ളതായി പല കഥകളുണ്ടു്.

ഒരു ദിവസം നമ്പൂരി ഒരു സ്തോത്രം ജപിക്കുമ്പോള്‍ ‘പത്മനാഭോ മരപ്രഭുഃ’ എന്നു ചൊല്ലി. അതു കേട്ട് വിദ്വാനായ മറ്റൊരു നമ്പൂരി, “വിഡ്ഢി! മരപ്രഭുവല്ല അമരപ്രഭുവാണ്. പത്മനാഭോമരപ്രഭുഃ എന്നു സന്ധി ചേര്‍ത്തു ചൊലുകതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ “പിന്നെ മരപ്രഭു ആരാണ്; ഞാന്‍ മരപ്രഭുവുമാണ്എന്നൊരു അശരീരിവാക്കു ശ്രീകോവിലകത്തു നിന്നു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ വിദ്വാന്‍ നമ്പൂരി അബദ്ധനായിതീര്‍ന്നുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിക്കു വ്യുല്പത്തിയില്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലിരുന്നു പല വിദ്വാന്മാര്‍ ഭാഗവതം വായിച്ചു അര്‍ത്ഥം പറയുന്നതു കേട്ടുകേട്ട് അദ്ദേഹത്തിനു ഭാഗവതം ഏതു ഭാഗം വായിക്കുന്നതു കേട്ടാലും അര്‍ത്ഥം പറയാറായിത്തീര്‍ന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, ഭക്തനായ അദ്ദേഹം ഭക്തിരസത്തോടുകൂടി അര്‍ത്ഥം പറയുന്നതു കേള്‍ക്കാന്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വളരെ കൗതുകമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം ഭാഗവതം ആരു വായിച്ചാലും അര്‍ത്ഥം പറയാന്‍ പൂന്താനത്തു നമ്പൂതിരി വേണമെന്നു ജനങ്ങള്‍ക്കു നിര്‍ബന്ധമായിത്തീര്‍ന്നു. അതുകൊണ്ടു വിദ്വാന്മാരായവര്‍ക്കു നമ്പൂരിയോടു കുറേശ്ശെ അസൂയയും തോന്നി തുടങ്ങി. എങ്കിലും ആരു വായിച്ചാലും അര്‍ത്ഥം പറയുക പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിതന്നെയെന്നു പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭാഗവതം വായന പതിവായിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഒരു ദിവസം ഒരു വിദ്വാന്‍ വായിക്കാനും പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി അര്‍ത്ഥം പറയാനും തുടങ്ങി. വായന കേള്‍ക്കാന്‍ പണ്ഡിതന്മാരും പാമരന്മാരുമായിട്ട് അസംഖ്യം ജനങ്ങളും അവിടെ വന്നു കൂടി. അന്നു വായിച്ച ഭാഗം രുഗ്മണീസ്വയംവരം കഥയായിരുന്നു. വ്യുല്പത്തിയില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരി അര്‍ത്ഥം പറയുന്നതു അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനോധര്‍മ്മംപോലെയെന്നല്ലാതെ ശ്ലോകാര്‍ത്ഥം മനസ്സിലായിട്ടല്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ രുഗ്മണി കൃ‌ഷ്ണന്റെ അടുക്കലേയ്ക്ക് ബ്രാഹ്മണനെ പറഞ്ഞയക്കുന്ന ദിക്കില്‍ നമ്പൂരി “രുഗ്മണി ഇങ്ങനെ ഒക്കെ പറഞ്ഞു ബ്രാഹ്മണന്റെ കൈയിലൊരെഴുത്തും കൊടുത്തയച്ചു” എന്നര്‍ത്ഥം പറഞ്ഞു. എഴുത്തു കൊടുത്തയച്ചു എന്നുള്ളതു ഭാഗവത ത്തില്‍ പറഞ്ഞിട്ടില്ലാത്തതായിരുന്നതിനാല്‍ ഇതു കേട്ടു കൊണ്ടിരുന്ന വിദ്വാനായ ഒരു നമ്പൂരി പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയോടു “എഴുത്തു കൊടുത്തയച്ചു എന്നുള്ളത് ഏതു ശ്ലോകത്തിലാണു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിചു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി മറുപടി പറയാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വി‌ഷമിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശ്രീകോവിലിനകത്തു നിന്ന് “എഴുത്തുകൊടുത്തയച്ചില്ല എന്ന് ഏതു ശോകത്തിലാണ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്? ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ എന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നപ്പോള്‍ രുഗ്മണിയുടെ ഒരെഴുത്തുകൂടി കൊണ്ടുവന്നിരുന്നു.” എന്നൊരശരീരി വാക്കു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ദുശ്‌ചോദ്യം ചോദിച്ച നമ്പൂരി വളരെ മദ്ധ്യമമാവുകയും പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ശേ‌ഷമുള്ളവര്‍ അത്ഭുത പ്പെടുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരം കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയെകുറിച്ചെല്ലാവര്‍ക്കും വളരെ ബഹുമാനമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിവായി നമസ്കാരഭക്ഷണത്തിനു ഇരിക്കുമ്പോള്‍ വേദജ്ഞന്മാരും വിദ്വാന്മാരും ആയ ബ്രാഹ്മണര്‍ എത്ര ഉണ്ടായിരുന്നാലും പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയെ മാന്യസ്ഥാനത്തു ഒന്നാമനായിട്ട് ഇരുത്തുക പതിവായി. ക്രമേണ ആരും പറഞ്ഞില്ലങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന് മാന്യസ്ഥാനത്തിരിക്കാമെന്നായിത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങിനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ദൂരസ്ഥനും വിദ്വാനും വേദജ്ഞനുമായ ഒരു നമ്പൂരിപ്പാട് ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി വന്നു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ഊണു ക്ഷേത്രത്തില്‍ തന്നെയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രാധികാരിയായ നമ്പൂരി അന്നു ഭക്ഷണത്തിനു മാന്യസ്ഥാനത്തു നമ്പൂരിപ്പാടിനെ ഇരുത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി ആ സംഗതി അറിയാതെ പതിവുപോലെ ഊണു കാലമായപ്പോള്‍ മാന്യസ്ഥാനത്തു ഒന്നാമനായി പോയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രാധികാരി പൂന്താനത്തിനോട് “മഹായോഗ്യനായിരിക്കുന്ന ഒരുത്തമബ്രാഹ്മണന്‍ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിയ്ക്ക് ഇന്നു താനിവിടെക്കടന്നിരിക്കുന്നതു ന്യായമായില്ല. അതിനാല്‍ വേഗമെണീറ്റു മാറിയിരിക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. എങ്കിലും പല യോഗ്യന്മാര്‍ കൂടി തനിക്കു സമ്മതിച്ചു തന്നിരിക്കുന്ന മാന്യസ്ഥാനം വിട്ടുകൊടുക്കുന്നതിനു മനസ്സു വരായ്കയാല്‍ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി എണീറ്റു മാറിയില്ല. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രാധികാരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയ്ക്കു പിടിച്ചു എണീപ്പിച്ചു. താന്‍ വേദാര്‍ഹനും വിദ്വാനുമല്ലാഞ്ഞിട്ടാണല്ലൊ തന്നെ ഇങ്ങിനെ അപമാനിച്ച തെന്നു വിചാരിച്ചിട്ടു പൂന്താനത്തുനമ്പൂരിക്ക് വളരെ വ്യസനമുണ്ടായി. അദ്ദേഹം ഉടനെ കരഞ്ഞുകൊണ്ട് പുറത്തേക്കിറങ്ങി. അപ്പോഴും ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്നും “പൂന്താനം ഇനി ദുഷ്ടന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ താമസിക്കുകയും ഇവിടെ വരികയും വേണ്ട. പൂന്താനത്തിനു എന്നെ കാണണമെങ്കില്‍ ഞാന്‍പൂന്താനത്തിന്റെ ഇല്ലത്തു വന്നുകൊള്ളാം” എന്നൊരു അശരീരി വാക്കുണ്ടായി. നമ്പൂരി അതുകേട്ടു സന്തോ‌ഷിച്ച് അപ്പോള്‍തന്നെ തന്റെ ഇലത്തേയ്ക്കു പോവുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരി ഇല്ലത്തുചെന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭഗവാന്‍ വന്നു കണ്ടല്ലാതെ ഊണു കഴിക്കുകയില്ലന്നു നിശ്ചയിച്ചു അവിടെയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ഭക്തവത്സലനായ ഭഗവാന്‍ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു എഴുന്നള്ളി. ഭക്തശിരോമണിയായ നമ്പൂരി ഭക്തവത്സലനായ ഭഗവാനെ തന്റെ വാമഭാഗത്തു (ഇടതു) പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടു നമ്പൂരി ഉടനെ എണീറ്റു ഭഗവാനെ സാഷ്ടാഗമായി നമസ്കരിച്ചു വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭഗവാന്‍ “ഇനി പൂന്താനം എന്നെ ഇവിടെയിരുന്നു സേവിച്ചാല്‍ മതി. എന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം ഇവിടെയുണ്ടായിരിക്കും” എന്നു അരുളിച്ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം മറയുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി ഭഗവാനെ കണ്ടതായ ആ സ്ഥലത്തു ഒരമ്പലം പണിയിച്ചു (ശ്രീകോവില്‍ മാത്രം) അവിടെ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണന്റെ വിഗ്രഹത്തെ കുടിയിരുത്തി പതിവായി പൂജാനിവേദ്യാദികള്‍ കഴിച്ചു സേവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. ആ സ്ഥലം നമ്പൂരി ഇരുന്നതിന്റെ ഇടതുവശത്തായിരു ന്നതിനാല്‍ ആ അമ്പലത്തിനു “ഇടതുപുറത്തമ്പലം” എന്നു പേരിടുകയും ചെയ്തു.

ഭാഗവതവും മറ്റും വായിച്ചുകേട്ടിട്ടുണ്ടായ പദപരിചയം കൊണ്ടും ഭഗവദ്ഭക്തി കൊണ്ടും ഭഗവത്കാരുണ്യംകൊണ്ടും പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി കാലക്രമേണ സംസ്കൃതത്തിലും കവിതയുണ്ടാക്കാന്‍ ശക്തനായിത്തീര്‍ന്നു.

പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രം വിട്ട് ഇല്ലത്ത് സ്ഥിര താമസമാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭഗവത്കാരുണ്യത്താല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ദീര്‍ഘായുസ്സോടുകൂടിയ പുത്രസന്താനങ്ങള്‍ ധാരാളമുണ്ടാവുകയും അദ്ദേഹം പിന്നെയും വളരെക്കാലം അര്‍ഥപുത്രമിത്രാദികളോടും ഭഗവാങ്കല്‍ നിശ്ചലതയും സുദൃഢവുമായ ഭക്തിയോടുംകൂടി സുഖമാകുംവണ്ണം ജീവിച്ചിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 46
ആലത്തൂര്‍ നമ്പി

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടീ‌ഷുമലബാറില്‍ പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ തൃക്കണ്ടിയൂരംശത്തില്‍ ആലത്തൂര്‍ ദേശത്താണ്. ഇതു കൂടാതെ അവിടേക്കു കൊച്ചി സംസ്ഥാനത്തു തലപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ ചൂണ്ടല്‍ പ്രവൃത്തിയില്‍ തായങ്കാവുദേശത്തും ഒരില്ലമുണ്ട്. അതു രണ്ടാമതുണ്ടായതാണ്. ആ ദേശത്തു പണ്ടു ചൂണ്ടല്‍ മൂസ്സ് എന്നൊരഷ്ട വൈദ്യനുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് പുരു‌ഷന്മാരാരുമില്ലാതെ ഒരു വിധവയും ഒരു കന്യകയും മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ കന്യകയേ ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാരിലൊരാള്‍ സര്‍വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ ദത്തു കയറി. അതിനാലാണ് അവിടെയും ഒരില്ലം അവിടേക്കു ണ്ടായത്. ചൂണ്ടല്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലം വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന ഏതാനും വസ്തുവകകളും നമ്പിക്കു കിട്ടി. ഏതാനും വസ്തുക്കളും ഒരു ദേവസ്വവും അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോയിട്ടുമുണ്ട്.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരിക്കല്‍ പുരു‌ഷന്മാരാരുമില്ലാതെ ഒരു കന്യക മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. അന്ന് ആ കന്യകയെ സര്‍വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ ദത്തുകയറിയത് കറുത്തപാറ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തുനിന്നൊരാളാണ്. അതിനാല്‍ കറുത്തുപാറ നമ്പൂരിയും ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയും പരസ്പരം പുലയുള്ളവരായിത്തീര്‍ന്നു. അജാമിളമോക്ഷം, ധ്രുവ ചരിതം മുതലായവയുടെ നിര്‍മ്മാതാവായ കറുത്തുപാറ ദാമോദരന്‍ നമ്പൂരി മരിച്ചിട്ട് അധികം കാലമായില്ലല്ലോ. ആ ദാമോദരന്‍ നമ്പൂരി മരിച്ചപ്പോഴും ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാര്‍ പുല ആചരിച്ചിരുന്നതായിട്ടാണ് അറിയുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ കറുത്തു പാറ നമ്പൂരിയുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ടവരാണെന് വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാരുടെ ചികിത്സയ്ക്ക് അനിതരസാധാരണമായ ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണ്. അതിനുള്ള കാരണങ്ങളെ സ്സംബന്ധിച്ചു പല ഐതിഹ്യങ്ങളുമുണ്ട്.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തിനു സമീപം “വൈദ്യന്‍ തൃക്കോവില്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധമായിട്ട് ഒരു ശിവക്ഷേത്രമുണ്ട്. പണ്ടൊരു കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നമ്പി പതിവായി രണ്ടുനേരവും ആ ശിവക്ഷേത്രത്തില്‍പ്പോയി ദര്‍ശനം കഴിച്ചുവന്നിരുന്നു. നമ്പി അമ്പലത്തിലേക്കു പോകുമ്പോള്‍ വഴിക്കുണ്ടായിരുന്ന ഒരാലിന്മേലിരുന്നു രണ്ടു പക്ഷികള്‍ “കോരുക്ക്, കോരുക്ക്” എന്നു ശബ്ദിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം നമ്പി ആ പക്ഷികള്‍ മേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം ശബ്ദിചപ്പോള്‍ തിരിഞ്ഞുനിന്ന് ആ പക്ഷികളെ നോക്കി,

“കാലേ ഹിതമിതഭോജീ കൃതചംക്രമണഃ ക്രമേണ വാമശയഃ അവിധൃതമൂത്രപുരീ‌ഷഃ സ്ത്രീ‌ഷു യതാത്മാ ച യോ നരഃ സോരുക്ക്”

എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഇല്ലത്തേക്കു പോയി. അതില്‍പ്പിന്നെ ആ പക്ഷികളെ കാണുകയോ അവയുടെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുകയോ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. “കോരുക്ക്” എന്നുള്ളതിന് കഃ അരുക്ക്? (രോഗമിലാത്തവനാര്?)” എന്നാണല്ലോ അര്‍ത്ഥം. ആ ചോദ്യത്തിനു നമ്പിയുടെ മറുപടി, വേണ്ടുന്നകാലത്തു ഹിതമായും മിതമായും ഭക്ഷിക്കുന്നവനും, ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ കുറച്ചു നടക്കുകയും ഇടതുവശം ചെരിഞ്ഞുകിടക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനും മലമൂത്രങ്ങളെ തടുക്കാതെ വേണ്ടുന്ന സമയത്തു വിസര്‍ജിക്കുന്നവനും സ്ത്രീകളില്‍ അത്യാസക്തിയില്ലാത്ത (അടക്കമുള്ള) വനുമായിരിക്കുന്നത് ആരോ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ അരോഗിയായിരിക്കും എന്നാണല്ലോ. ഇത് അവര്‍ക്ക് സമ്മതമായതിനാലായിരിക്കാം ആ പക്ഷികള്‍ പിന്നെ വരാഞ്ഞത്.

പക്ഷികളെ കാണാതായതിന്റെ ശേ‌ഷം രണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു തങ്ങളെക്കൂടെ അവിടെ താമസിപ്പിച്ചു വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും നമ്പി സമ്മതിക്കുകയും അവര്‍ അന്നു തന്നെ പഠിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ കുട്ടികള്‍ മഹാവികൃതികളായിരുന്നു വെങ്കിലും അത്യന്തം ബുദ്ധിമാന്മാരുമായിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പിക്ക് അവരെക്കുറിച്ച് വിരോധമല്ല, ഏറ്റവും സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമാണുണ്ടായത്. അവര്‍ എന്തെല്ലാം കുസൃതികള്‍ കാട്ടിയാലും പറഞ്ഞാലും നമ്പി അവരെ ശാസിക്കാറില്ല. അതിനതിന് അവരുടെ ദുസ്സാമര്‍ത്ഥ്യങ്ങള്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെ ഇരുന്നു. പഠിക്കുന്ന സമയം നമ്പി പറഞ്ഞുകൊടുക്കുന്നതൊന്നും അവര്‍ കേള്‍ക്കുകയും മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്യുകയില്ല. നമ്പി ഒരു വിധത്തില്‍ ഒരു വാക്യത്തിന് *** പറഞ്ഞുകൊടുക്കുമ്പോള്‍ അവര്‍ അതിനു വേറെ നാലു വിധത്തില്‍ *** പറഞ്ഞ് അങ്ങനെയായാലെന്താ, ഇങ്ങനെയായാലെന്താ എന്നു ചോദ്യം തുടങ്ങും. അവയെല്ലാം ചേരുന്നവയും മറ്റാരും വിചാരിക്കുകയും ധരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തവയുമായിരിക്കും. അതിനാല്‍ ആ സമയങ്ങളിലും നമ്പിക്കു സന്തോ‌ഷവും അത്ഭുതവുമല്ലാതെ അവരോടു കോപമോ വിരോധമോ ഉണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം നമ്പി അവരെ പഠിപ്പിക്കുന്നത് അവരില്‍നിന്ന് അനേകവിധത്തിലുള്ള വിശേ‌ഷാര്‍ഥങ്ങള്‍ കേട്ടു ധരിക്കാനായിത്തീര്‍ന്നുവെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

ഒരു ദിവസം നമ്പി ഇല്ലത്തില്ലാതിരുന്ന സമയം ഈ ബ്രാഹ്മണ കുമാരന്മാര്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന പടിപ്പുരമാളികയ്ക്കു തീ വെച്ചു ചുട്ട് അതു ഭസ്മാവശേ‌ഷമാക്കിക്കളഞ്ഞു. നമ്പി തിരിച്ചുവന്നപ്പോള്‍ സംഗതി മനസ്സിലായി. എങ്കിലും അതിനെക്കുറിച്ച് അവരോടൊന്നും ചോദിക്കുക പോലും ചെയ്തില്ല.

ഒരു ദിവസം നമ്പിയുടെ അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധമായിരുന്നു. ബലിക്കു കുളിക്കാനായി നമ്പി പോയിരുന്ന സമയം ചില നായാടികള്‍ (വേടന്മാര്‍) പടിക്കല്‍ വന്നു ഭിക്ഷയ്ക്കായി വിളിച്ചു. ഈ ബ്രാഹ്മണബാലന്മാര്‍ ഈ അടുക്കളയില്‍ കടന്നു ബലിക്കായി വെച്ചുവെച്ചിരുന്ന കവ്യന്‍ (ചോറ്) എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി നായാടികള്‍ക്കു കൊടുത്തു. നമ്പി കുളിച്ചുവന്നപ്പോള്‍ ഈ വിവരമറിഞ്ഞു. എങ്കിലും വേറെ കവ്യന്‍ വെച്ചുണ്ടാക്കി ശ്രാദ്ധം നടത്തിയതല്ലാതെ ഇതിനെക്കുറിച്ചും ആ ബ്രാഹ്മണ ബാലന്മാരോട് ഒന്നും ചോദിച്ചില്ല.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ നമ്പി ഈ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരോടുകൂടി ഒരു രോഗിയെ കാണുന്നതിനായി ഒരു സ്ഥലത്തേക്കുപോയി. അപ്പോള്‍ മധ്യേ മാര്‍ഗം ഒരു ചെറിയ നദിയുണ്ടായിരുന്നു. മൂന്നുപേരുംകൂടി അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന പാലത്തിന്മേല്‍ ചെന്നു കയറി. ഏകദേശം മധ്യത്തിങ്കലായപ്പോള്‍ ഈ ബാലന്മാര്‍ നമ്പിയെ പിടിച്ചു പുഴയിലേക്കു തള്ളിയിട്ടു. നമ്പി നീന്തി അക്കരെയെത്തി. പിഴിഞ്ഞുടുത്തു തയ്യാറായി. അപ്പോഴേക്കും ബ്രാഹ്മണ ബാലന്മാരും അവിടെയെത്തി. പിന്നീട് മൂന്നുപേരും ഒരുമിച്ചുതന്നെ പോയി. ഇതിനെക്കുറിച്ചും നമ്പി അവരോടൊന്നും ചോദിച്ചില്ല.

ഒരു തലവേദനക്കാരന്‍ തലവേദന കലശലാകുമ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറയുകയും നമ്പി വല്ലതും ചികിത്സ പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും അതുകൊണ്ടു കുറച്ചു ദിവസത്തേക്കു സുഖമായിരിക്കുകയും പിന്നെയും തലവേദന വരികയും സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയാകുമ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറയുകയും പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവു പോലെ ഒരിക്കല്‍ അയാള്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ നമ്പി അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. തലവേദന ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ അയാള്‍ “അയ്യോ! ഞാനിനി എന്താണ് വേണ്ടത്? ഞാന്‍ഇവിടെ കിടന്നു മരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ മുറ്റത്തു കിടന്നു നിലവിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ അവിടെനിന്നിറങ്ങി പുരയിടത്തിലേക്കു പോയി. രണ്ടു കൂട്ടം പച്ചിലകള്‍ പറിച്ചുകൊണ്ട് തിരിച്ചുവന്ന്, ആ തലവേദനക്കാരനെ വിളിച്ചുംകൊണ്ട് ഒരു മുറിക്കകത്തേക്ക് കയറിപ്പോയി. അകത്തു കടന്നയുടനെ വാതിലടച്ചു സാക്ഷയിട്ടു. നമ്പിയുടെ പുത്രന്മാരായ ചെറിയ ഉണ്ണികള്‍ ഇവരെന്താണ് ചെയ്യുന്നതെന്നു കാണാനായി ആ മുറിയുടെ നിരയ്ക്കുണ്ടായിരുന്ന ചെറിയ ദ്വാരത്തില്‍ക്കൂടി ഒളിഞ്ഞുനോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നു. അകത്തു കടന്ന ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ ഒരുകൂട്ടം പച്ചമരുന്നു തിരുമ്മിപ്പിഴിഞ്ഞു രോഗിയുടെ തലയില്‍ പുരട്ടി. ഉടനെ തലയുടെ തൊലി ആകപ്പാടെ രോമത്തോടുകൂടി പൊങ്ങിവന്നു. ബ്രാഹ്മണബാലന്മാര്‍ ആ തൊലിയെടുത്തു മാറ്റിവെച്ചിട്ടു തലയോട്ടിയില്‍ പറ്റിയിരുന്ന ഒരുതരം ചെറുപ്രാണികളെ തൂത്തുകളയുകയും തൊലിയെടുത്തു വീണ്ടും തലയില്‍ പതിക്കുകയും പിന്നെ ഒരു കൂട്ടം മരുന്നുകൂടെ ഉണ്ടായിരുന്നത് തിരുമ്മിപ്പിഴിഞ്ഞു നീരെടുത്തു തലയില്‍ പുരട്ടുകയും തൊലി യഥാപൂര്‍വം ഒട്ടിപ്പിടിക്കുകയും ചെയ്തു. രോഗിക്കു തലവേദന മാറി സുഖമാവുകയാല്‍ വാതില്‍ തുരന്നു പുറത്തേക്കിറങ്ങിയയുടനെ യാത്ര പറഞ്ഞ് അയാള്‍ പോയി. ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ ഉണ്ണികളെ കണ്ടിട്ട് “ഇങ്ങനെ നോക്കിയാല്‍ കോങ്കണ്ണുണ്ടാകും” എന്നു പറയുകയും ഉള്ളങ്കയ്യില്‍ പറ്റിയിരുന്ന മരുന്ന് അങ്കണത്തിന്റെ തൂണിന്മേല്‍ തേച്ചുകളയുകയും അതിന്റെ പിശിട് ആരും കാണാതെ അവര്‍ എവിടെയോ കളയുകയും ചെയ്തു.

നമ്പി മടങ്ങിയെത്തി കുളി കഴിഞ്ഞ് അകത്തു ചെന്നു പുത്രന്മാരോടുകൂടി ഉണ്ണാനിരുന്നു. ഉണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ ആ ഉണ്ണികള്‍ തലവേദനക്കാരന്‍ വന്നതു മുതല്‍ ഉണ്ടായ സകല സംഗതികളും നമ്പിയോടു പറഞ്ഞു. ആ സമയം മറ്റേ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, “ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഇനി ഇവിടെ താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. പോകാനുള്ള സമയമായിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങള്‍ ഇവിടെത്താമസിച്ചു പഠിക്കുകയും അങ്ങേ പലവിധത്തില്‍ ഉപദ്രവിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനൊക്കെ തക്കതായ പ്രതിഫലം തരുന്നതിനു ഞങ്ങളുടെ കൈവശമൊന്നുമില്ല. എങ്കിലും ഇതിരിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു ചെറിയ ഗ്രന്ഥം നമ്പിയുടെ നേരെ നീട്ടിക്കൊടുത്തു. നമ്പി ഉണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നതിനാല്‍ ഇടതുകൈ നീട്ടി അതു മേടീച്ചു. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍ “ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെ മുട്ടുന്ന സമയം ഈ ഗ്രന്ഥമഴിച്ചു നോക്കിയാല്‍ ഇതില്‍ എന്തെങ്കിലും സമാധാനം കാണും. ഈ ഗ്രന്ഥം ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവരല്ലാതെ മറ്റാരും കാണാനിടയാകരുത്” എന്നു പറഞ്ഞ് യാത്രയായി. നമ്പി വലതു കൈ മടക്കിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് അനുയാത്രയായി അവരുടെ പിന്നാലെ ചെന്നു. അവര്‍ മുറ്റത്തിറങ്ങിന്നതിനിടയ്ക്കു നമ്പിയും അവരും തമ്മില്‍ ഒരു ചെറിയ സംഭാ‌ഷണം നടന്നു.

നമ്പി: നിങ്ങള്‍ ആരാണ്?

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍: അതറിഞ്ഞിട്ട് എന്തു വേണം?

നമ്പി: ഒന്നും വേണ്ടീട്ടല്ല. നിങ്ങള്‍

കേവലം മനു‌ഷ്യരല്ലെന്നു തോന്നി. അതുകൊണ്ട് ചോദിച്ചതാണ്.

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍: എന്നാല്‍ ഞങ്ങള്‍ പക്ഷികളോ ദേവന്മാരോ ആണെന്നു വിശ്വസിച്ചുകൊള്ളണം.

നമ്പി: നിങ്ങള്‍ ഇവിടെ വന്നതെന്തിന്?

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍: ആയുര്‍വേദചികിത്സയ്ക്കു പ്രസിദ്ധിയും ഫലസിദ്ധിയും പ്രചാരവും വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കാന്‍.

നമ്പി: നിങ്ങള്‍ എന്റെ പടിപ്പുരയ്ക്ക് തീവെചതോ?

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍:

ആ സമയം ഇവിടെ ഇല്ലത്തിന് അഗ്നിബാധയുണ്ടാകാനുള്ള ഒരു യോഗമുണ്ടായിരുന്നു. അതിങ്ങനെ തീരട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചാണ്. എങ്കിലും അത് ഇനിയൊരു കാലത്തുണ്ടാകും.

നമ്പി: ശ്രാദ്ധത്തിനുവെച്ച കവ്യന്‍ എടുത്തു നായാടികള്‍ക്കു കൊടുത്തതെന്തിനാണ്?

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍: അവ!ര്‍ വാസ്തവത്തില്‍ നായാടികളല്ല. പിതൃക്കളാണ്. ശ്രാദ്ധത്തിനു സമയം അതിക്രമൈച്ചതിനാല്‍ അവര്‍ ഈ രൂപത്തില്‍ വന്നു വിളിച്ചതാണ്. അപ്പോള്‍ അതെടുത്തു കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ അവര്‍ ശപിക്കുകയും ഇവിടെ സന്തതിയും സമ്പത്തും നശിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അങ്ങനെ വരരുതെന്നു വിചാരിച്ച് അപ്രകാരം ചെയ്തതാണ്.

നമ്പി: എന്നെ പുഴയില്‍ ഉരുട്ടിയിട്ടതെന്തിനാണ്?

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാര്‍: ആ സമയത്ത് ആ പുഴയില്‍ ഗംഗയുടെയും യമുനയുടെയും സരസ്വതിയുടെയും സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ സ്നാനം ചെയ്താല്‍ ത്രിവേണീസംഗമസ്നാനത്തിന്റെ ഫലം സിദ്ധിക്കുമായിരുന്നു. അത് അങ്ങേക്ക് സിദ്ധിക്കാനായിട്ടാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തത്.

ഇത്രയും പറഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവര്‍ മുറ്റത്തിറങ്ങുകയും അവിടെയുള്ള ആല്‍ത്തറയില്‍ കയറുകയും അവിടെവെച്ച് അവര്‍ അദൃശ്യരായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.

ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരുടെ ആ സംഭാ‌ഷണം നിമിത്തം അവര്‍ അശ്വിനീദേവന്മാരായിരുന്നുവെന്നും

അവര്‍ തന്നെയാണ് തന്നെ പരീക്ഷിക്കാനായി ആലിന്മേല്‍ വന്നിരുന്നു “കോരുക്ക്” എന്നു ചോദിച്ചതെന്നും നമ്പിക്കു മനസ്സിലായി. അശ്വിനീദേവന്മാര്‍ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്ത ആ ആല്‍ത്തറയില്‍വെച്ച് ഇപ്പോഴും ആണ്ടുതോറും പത്മമിട്ട് അശ്വിനീ ദേവന്മാരെ പൂജിച്ചുപോരാറുണ്ട്. ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാര്‍ക്കു ചികിത്സാവി‌ഷയത്തില്‍ അനിതരസാധാരണമായ പ്രചാരവും പ്രസിദ്ധിയും സിദ്ധിച്ചത് ആ ഇല്ലത്തു അശ്വിനീദേവന്മാരുടെ സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായതുകൊണ്ടാണെന്നു ഇനി വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അശ്വിനീദേവന്മാര്‍ അവരുടെ കയ്യിന്മേല്‍ പറ്റിയ മരുന്നു തേച്ച തൂണു ചുരണ്ടി സ്വല്പം പൊടിയെടുത്തു വെള്ളത്തില്‍ കുഴച്ചു നെറ്റിയ്ക്കു പുരട്ടിയാല്‍ ഏതു തലവേദനയും തല്‍ക്ഷണം മാറുമായിരുന്നു. അതു പലര്‍ക്കും അനുഭവപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഒരു കാര്യമാണ്. എങ്കിലും അന്നത്തെ ആ ഇലം അന്നുതന്നെ ആ ദേവ വൈദ്യന്മാര്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ഏതാനും കാലത്തിനുമുമ്പ് അഗ്നി ഭഗവാന് അഹാരമായിത്തീരുകയും അതോടുകൂടി ആ തൂണു ഭസ്മാവശേ‌ഷമായിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അശ്വിനീദേവന്മാര്‍ കൊടുത്ത ഗ്രന്ഥം ഇടതുകൈകൊണ്ട് വാങ്ങിയതിനാല്‍ ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാര്‍ ഇപ്പോഴും മരുന്നുകളോ മരുന്നിനു കുറിച്ചതോ ഇടതുകൈകൊണ്ട് കൊടുത്താല്‍ അധികം ഫലം കാണുമെന്നാണ് ജനവിശ്വാസം. ഇനി ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ചികിത്സാവി‌ഷയമായി ചെയ്തിട്ടുള്ള ചില അത്ഭുത കര്‍മങ്ങളെപ്പറ്റിക്കൂടി സ്വല്പം പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

സര്‍പ്പശ്രഷ്ഠനായ സാക്ഷാല്‍ തക്ഷകന്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു ഉദരരോഗം നിമിത്തം അവശനായിത്തീരുകയാല്‍ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ രൂപം ധരിച്ച് അന്നു ഗൃഹസ്ഥനായിരുന്ന നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു തന്റെ രോഗത്തിന്റെ വിവരമറിയിക്കുകയും തന്റെ ദീനം ഭേദമാക്കി അയയ്ക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പി ഒരു മരുന്നു ചുക്കുവെള്ളത്തില്‍ കലക്കി, ആ ബ്രാഹ്മണനെ അവിടെ കിടത്തീട്ടു വായില്‍ ഒരു കുഴല്‍ വെച്ചു വലതുകൈകൊണ്ടു പിടിച്ചുകൊണ്ട് ഇടതുകൈകൊണ്ട് മരുന്ന് കുഴലിലൂടെ ഒഴിച്ചുകൊടുത്തു. ആ മരുന്നു സേവിച്ച ക്ഷണത്തില്‍ത്തന്നെ വയറ്റില്‍ വേദന മാറി അദ്ദേഹം പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തോടു നമ്പി, “ഇനി പോകാം, ഇനി ഈ ദീനം ഒരിക്കലുമുണ്ടാവുകയില്ല” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ “എന്റെ രോഗം ശമിപ്പിച്ചു കഷ്ടപ്പാടു നീക്കിയ മഹാനായ അങ്ങേ വഞ്ചിക്കുന്നത് എനിക്കു വിഹിതമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഞാനെന്റെ സത്യസ്ഥിതി അറിയിച്ചുകൊള്ളുന്നു. വാസ്തവത്തില്‍ ഞാനൊരു മനു‌ഷ്യ നല്ല ഞാന്‍തക്ഷകനെന്നു പറയപ്പെടുന്ന സര്‍പ്പമാണ്. അവിടുന്ന് എന്റെ രോഗം ശമിപ്പിച്ചതില്‍ എനിക്കുള്ള അപാരമായ സന്തോ‌ഷം നിമിത്തം ഇതാ ഞാന്‍അനുഗ്രഹിക്കുന്നു: ഈ ഇല്ലത്തു ജനിക്കുന്നവരെ ആരെയും ഒരു കാലത്തും സര്‍പ്പങ്ങള്‍ ദംശിക്കുകയില്ല. അഥവാ ദംശിച്ചാലും വി‌ഷം വ്യാപിക്കുകയില്ല. ഈ ഇല്ലപ്പുരയിടത്തിനകത്തുവെച്ച് അന്യന്മാരെയും അപ്രകരംതന്നെ. എനിക്ക് ഇടതുകൈകൊണ്ട് മരുന്നൊഴിച്ചുതന്നാണല്ലോ എന്റെ ദീനം ഭേദമാക്കിയത്. അതിനാല്‍ ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ഇടതുകൈ കൊണ്ടു കൊടുക്കുന്ന മരുന്നിനും മറ്റും കൂടുതല്‍ ഫലമുണ്ടായിരിക്കും. എന്നും അവിടെ ഒരാള്‍ക്കെങ്കിലും സര്‍പ്പദൃഷ്ടിയുണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്യും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ബ്രാഹ്മണവേ‌ഷധാരിയായ തക്ഷകന്‍ അവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

അശ്വിനീദേവന്മാരുടെയും തക്ഷകന്റെയും അനുഗ്രഹം നിമിത്തം ഇപ്പോഴും കോങ്കണ്ണോ സര്‍പ്പദൃ ഉു0ന്ധ08ിയോ ഇല്ലാത്ത ആരും ഉണ്ടാകാറില്ല. തക്ഷകന്റെ അനുഗ്രഹം കൂടി സിദ്ധിചപ്പോള്‍ ഇടതുകയിന്റെ മാഹാത്മ്യം ഒന്നുകൂടി വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പിയുടെ ഇലപ്പുരയിടം ഏകദേശം നാലേക്കറോളം വിസ്താരമുള്ളതാണ്. അതിന്റെ നാലു മൂലയ്ക്കും ഓരോ സര്‍പ്പക്കാവുണ്ട്. ആ ഇല്ലത്തുള്ളവരെയും ആ പുരയിടത്തില്‍വെച്ച് അന്യന്മാരെയും ഇപ്പോഴും പാമ്പു കടിക്കുകയോ കടിച്ചാലും വി‌ഷം വ്യാപിക്കുകയോ ചെയ്യാറില്ല.

ഒരിക്കല്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂതിരിമാര്‍ ഒരാള്‍ക്കു ദീനമായിട്ടു ചികിത്സയ്ക്കായി അന്നുണ്ടായിരുന്ന ഒരാലത്തൂര്‍ നമ്പിയെ വരുത്തിയിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ഉച്ച തിരിഞ്ഞ സമയം മേക്കാട്ടുനമ്പൂരിയും നമ്പിയും കൂടി വെടി പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം അതിഭയങ്കരാകൃതിയായ ഒരു സര്‍പ്പം അവരുടെ അടുക്കലേക്ക് ഇഴഞ്ഞുചെന്നു. അതു കണ്ട് നമ്പി ഭയപ്പെട്ട് എണീറ്റോടാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, “ഭയപ്പെടുകയും പരിഭ്രമിക്കുകയും ഒന്നും വേണ്ടാ. ഇവര്‍ ഉപദ്രവിക്കുന്നവരല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. എന്നിട്ടും നമ്പിക്ക് ഉറപ്പു വന്നില്ല. സര്‍പ്പം ഇഴഞ്ഞുചെന്ന് നമ്പൂരിയുടെ മടിയില്‍ കയറിക്കിടന്നു. അതുകണ്ട് നമ്പൂരിക്ക് ഒരിളക്കവുമുണ്ടായില്ലെന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പിക്ക് ഒരു സമാധാനമായതിനാല്‍ യഥാപൂര്‍വം നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ ചെന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ സര്‍പ്പം നമ്പിയുടെ അടുക്കലേക്കു തല നീട്ടി. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പി വീണ്ടും പരിഭ്രമിച്ച് എണീക്കാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോഴും നമ്പൂരി, “വേണ്ടാ, അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കാം. ഭയപ്പെടേണ്ടാ, അത് ഉപദ്രവിക്കാനല്ല; അതിന്റെ തലയ്ക്ക് എന്തോ സുഖക്കേടുള്ളതിനാല്‍ അതു നമ്പിയെ കാണിക്കാനായിട്ടു തല നീട്ടിയതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പി സൂക്ഷിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ ആ സര്‍പ്പത്തിന്റെ തലയില്‍ സ്വല്പം നീര് ഉരുണ്ടുകൂടിയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. നമ്പി നമ്പൂരിയുടെ വാക്കു വിശ്വസിച്ച് ഒരു വിധം ധൈര്യത്തെ അവലംബിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു കത്തിയെടുത്ത് ആ നീരു കീറുകയും അതിനകത്ത് ഒളിഞ്ഞിരുന്ന ഇല്ലിമുള്ള് എടുത്തുകളയുകയും അവിടെ ഒരു മരുന്നു പുരട്ടുകയും സര്‍പ്പം പതുക്കെ ഇറങ്ങി വന്ന വഴിയേ പോവുകയും ചെയ്തു.

ഏതാനും ദിവസംകൊണ്ട് പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിക്കു ദീനം മാറി സുഖമാവുകയാല്‍ നമ്പൂരി നമ്പിക്കു പലവിധ സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു യാത്രയാക്കി. നമ്പി പോകാനായിട്ട് ഇറങ്ങിയപ്പോള്‍ അനുയാത്രയായി നമ്പൂരിയും പിന്നാലെ ചെന്നു. ആ സമയം മുമ്പു നമ്പി മുള്ളെടുത്തുകളഞ്ഞുവിട്ട സര്‍പ്പം അവിടെ വന്നു. നമ്പി നോക്കിയപ്പോള്‍ നീരെല്ലാം പോയി, വ്രണമുണങ്ങി സര്‍പ്പത്തിനു നല്ല സുഖമായിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ ആ സര്‍പ്പം വായില്‍നിന്ന് ഒരു മാണിക്യക്കല്ല് നമ്പിയുടെ മുന്‍പില്‍ ഇട്ടുകൊടുത്തു. നമ്പി അതു കണ്ട് സംശയിച്ചു നിന്നപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “ഒട്ടും സംശയിക്കേണ്ടാ, നമ്പി ദീനം ഭേദമാക്കിയതിനാല്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു സര്‍പ്പം അതു നമ്പിക്കു സമ്മാനമായി തന്നതാണ്. എടുത്തുകൊണ്ടു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പി ആ മാണിക്യക്കല്ലുമെടുത്തുകൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ നാഗ മാണിക്യം ഇപ്പോഴും ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഇരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി.

നവയൗവനയുക്തനും നല്ല സുന്ദരനും രസികനുമായ ഒരു നമ്പൂരി കുഷ്ഠരോഗബാധിതനായിത്തീരുക നിമിത്തം പല വൈദ്യന്മാരെക്കൊണ്ടു ചികിത്സിപ്പിച്ചിട്ടും ഒരു ഫലവുമില്ലായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിവരങ്ങളെല്ലാം പറഞ്ഞു. നമ്പി സ്വല്പനേരം മനസ്സിരുത്തി വിചാരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം, “ഒരു മുന്നാഴി പെരുമ്പാമ്പിന്‍ നെയ്യ് സേവിക്കാമെങ്കില്‍ ഞാന്‍ഈ ദീനം ഭേദമാക്കാം. അല്ലാതെ ഞാനെന്നല്ല, ആരു വിചാരിച്ചാലും ഇതു ഭേദപ്പെടുത്താന്‍ സാധിക്കയില്ല” എന്നാണ് പറഞ്ഞത്. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്ക് വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെയായി. എന്തായാലും പെരുമ്പാമ്പിന്‍ നെയ്യ് സേവിക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസം തന്നെ എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടൂത്തി. ആലത്തൂര്‍ നമ്പി തന്നെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് പിന്നെ വൈദ്യന്മാരെ കണ്ടതുകൊണ്ട് പ്രയോജനമൊന്നുമില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ഉടനെ ചമ്രവട്ടത്തെത്തി ഭജനം തുടങ്ങി.

“അരുവി ചിതറി വീഴും നല്ല പേരാറുതന്റെ’
വടകരെ മരുതിന്‍കീള്‍ച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നോരു ദൈവം
അമരകള്‍ പലവട്ടം കൈതൊഴും ചമ്രവട്ടം
വിലസിന കുലദൈവം താങ്ങുവോനാകയെന്നെ”

എന്നുള്ള പ്രാര്‍ഥനയോടുകൂടി അദ്ദേഹം പന്ത്രണ്ടു ദിവസം അവിടെ ഭജിച്ചതിനുശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം അമ്പലത്തില്‍ കിടന്ന് ഉറങ്ങിയിരുന്നപ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, “പതിവായി രാവിലെ പുഴയില്‍ച്ചെന്ന് കുളിക്കുമ്പോള്‍ സന്ധ്യാവന്ദനം കഴിഞ്ഞാലുടനെ പുഴയില്‍നിന്നു മൂന്നു കുടന്ന (രണ്ടു കയ്യും നിറച്ചു) വെള്ളം എടുത്തു കുടിക്കണം. അങ്ങനെ നാല്പതു ദിവസം ചെയ്താല്‍ ദീനം ഭേദമാകും” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഇതു ചമ്രവട്ടത്തു ശാസ്താവ് അരുളിച്ചെയ്തതുതന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചു നമ്പൂരി പിന്നെ പതിവായി അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊണ്ടു ഭജിച്ചു. അങ്ങനെ നാല്പതു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ദീനമൊക്കെ ഭേദമായി നമ്പൂരി സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നു.

അനന്തരം നമ്പൂരി ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, “പെരുമ്പാമ്പിന്‍ നെയ്യ് സേവിക്കാതെ തന്നെ എന്റെ ദീനം ഭേദമായി” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “പിന്നെ എന്തു സേവിച്ചു?” എന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “ഞാന്‍ചമ്രവട്ടത്തയ്യപ്പനെ സേവിച്ചു. അല്ലാതെ ഒന്നും സേവിച്ചില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ നമ്പി ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം വിവരമായി പറയാന്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരി ഭജനത്തിന്റെ വിവരവും അതിനിടയ്ക്കു തനിക്കു ദര്‍ശനമുണ്ടായതും പുഴയില്‍നിന്നു വെള്ളം കോരിക്കുടിച്ചിരുന്നതുമെല്ലാം വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞു. ഉടനെ, നമ്പി “എങ്ങനെയെങ്കിലും നമ്പൂരിക്കു സുഖമായല്ലോ, അതു സന്തോ‌ഷം തന്നെ. എങ്കിലും എനിക്ക് ആ സ്ഥലമൊന്നു കാണണം. നമ്പൂരി കൂടെ വരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടിപ്പോയി ചമ്രവട്ടത്തെ അമ്പലക്കടവില്‍നിന്നു പുഴവക്കത്തൂടെ കുറച്ചു ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു വലിയ പെരുമ്പാമ്പു ചത്തു ചീഞ്ഞളിഞ്ഞു കിടക്കുനന്തും മഴവെള്ളത്തോടുകൂടി അതിന്റെ നെയ്യ് പുഴയിലേക്ക് ഒഴുകിച്ചേരുന്നതും കണ്ടിട്ടു നമ്പി നമ്പൂരിയോട്, “ഇതാ, ഇതു കണ്ടുവോ? ഈ നെയ്യോടു കൂടിയ വെള്ളമാണ് നമ്പൂരി പതിവായി കുടിച്ചിരുന്നത്. മുന്നാഴി നെയ്യു സേവിക്കണമെന്നേ ഞാന്‍ പറഞ്ഞുള്ളൂ. ഇപ്പോള്‍ മൂന്നിടങ്ങഴിയിലധികം നെയ്യ് നമ്പൂരി സേവിച്ചിരിക്കും” എന്നു പറയുകയും ശരി തന്നെയെന്നു നമ്പൂരി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന രോഗത്തിന് ഇന്നതു ചെയ്യാതെ ആ രോഗം ഭേദമാവുകയില്ലെന്നു ഇതുകൊണ്ടു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരാലത്തൂര്‍ നമ്പി കല്പനപ്രകാരം വളരെക്കാലം തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്തു കിളിമാന്നൂര്‍ കൊട്ടാരത്തില്‍ അന്നത്തെ മൂത്ത കോയിത്തമ്പുരാന് ഒരു ദീനമുണ്ടായി. ദീനം തണ്ണീര്‍ദാഹമായിരുന്നു. അതു വര്‍ദ്ധിച്ച് എത്ര വെള്ളം കുടിച്ചാലും മതിയാകാത്ത നിലയിലായി. അങ്ങനെ കണക്കില്ലാതെ വെള്ളം കുടിക്കുന്നത് ശരിയല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് കഞ്ഞി മുതലായവ പ്രതിദിനം നൂറ്റന്‍പത് ഇളനീരിന്റെ വെള്ളം കൂടി കുടിക്കുക എന്നൊരു പതിവുവെച്ചു. അതുകൊണ്ട് മതിയായിട്ടല്ല. എങ്കിലും ഒരു കണക്കു വേണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ നിശ്ചയിച്ചതാണ്.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ കോയിത്തമ്പുരാന്‍ ”എന്റെ ഈ ദാഹം ആരെങ്കിലും മാറ്റിയാല്‍ മാറ്റുന്നവര്‍ക്ക് ഞാന്‍ആയിരം രൂപ കൊടുത്തേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ പല ദിവസം കേട്ടപ്പോള്‍ കിളിമാനൂര്‍ കൊട്ടാരത്തില്‍ ഒരു തമ്പുരാട്ടിയുടെ ഭര്‍ത്തവായി താമസിക്കുന്ന ആളും തിരുവനന്തപുരത്തു വലിയ കൊട്ടാരത്തിലെ ഒരു പൂജക്കാരനും നമ്പിയുടെ സ്നേഹിതനുമായ ഒരു നമ്പൂരി കോയിത്തമ്പുരാന്റെ ഒരാളെന്ന നിലയില്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്ന് നമ്പിയെ വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു ക്ഷണിച്ചു കിളിമാനൂര്‍ക്കു കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ എത്തിയ ദിവസം തന്നെ നമ്പി കോയിത്തമ്പുരാനെ കാണുകയും ഒരു മരുന്നു കൊടുത്തു സേവിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേ ദിവസമായപ്പോള്‍ നൂറ്റിനാല്പതു കരികുക് (ഇളനീര്‍) കൊണ്ടു മാതിയായി. അടുത്ത ദിവസമായപ്പോള്‍ ഇളനീര്‍ പത്തുകൂടി കുറഞ്ഞു. അങ്ങനെ ദിവസംകൊണ്ട് ഒരു ഇളനീരായാല്‍ മതിയെന്നുള്ള സ്ഥിതിയിലായി. അപ്പോള്‍ നമ്പി “ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെയിരിക്കട്ടെ. ഇനി ഞാന്‍നാട്ടിലേക്ക് ഒന്നു പോയി വരാം. ഇല്ലത്തു നിന്നു പോയിട്ട് വളരെ നാളായി” എന്നു പറഞ്ഞ് യാത്രയായി. കോയിത്തമ്പുരാന്‍ നമ്പിക്ക് നൂറു രൂപ കൊടുത്തു. നമ്പി ഒന്നും മിണ്ടാതെ സന്തോ‌ഷസമേതം കൊടുത്തതു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്തു.

നമ്പി പോയതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം മുതല്‍ കോയിത്തമ്പുരാന്റെ ദാഹം വര്‍ദ്ധിച്ചു. പതിനഞ്ചു ദിവസംകൊണ്ട് പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ നൂറ്റന്‍പതു കരിക്കിന്റെ വെള്ളം കുടിച്ചാലും മതിയാവുകയില്ല എന്നായി. കോയിത്തമ്പുരാന്‍ നമ്പിയെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന നമ്പൂരിയെ വിളിച്ചു നമ്പിയെ ഒരിക്കല്‍കൂടി കൊണ്ടുവരണമെന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍, നമ്പൂരി “അതു പ്രയാസമാണ്. ഒരിക്കല്‍ ഞാന്‍ വിഡ്ഢിയായി. ഇനി അതിനു തയ്യാറില്ല. അല്ലെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍ കൊടുത്തിട്ടുള്ളതുകൂടാതെ മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതുപോലെ ആയിരം രൂപ തികചു കൊടുക്കണം. അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു നിശ്ചയമുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍പോയി നമ്പിയെ കൊണ്ടുവരാം. ആ സംഖ്യ നമ്പി വന്നാലുടനെ കൊടുക്കുകയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പൂരിയുടെ അഭിപ്രായം പോലെ ചെയ്യാമെന്ന് കോയിത്തമ്പുരാന്‍ സമ്മതിക്കുകയും നമ്പൂരി പോയി വീണ്ടും നമ്പിയെ കൊണ്ടുവരികയും ഉടനെ കോയിത്തമ്പുരാന്‍ ആയിരം രൂപ കെട്ടിക്കൊടുക്കുകയും നമ്പി ചികിത്സിച്ചു ദീനം ഭേദപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇലത്ത് അപ്ഫന്മാരാണ് വൈദ്യത്തില്‍ അധികം വിദഗ്ദ്ധന്മാരും പ്രസിദ്ധന്മാരുമായിത്തീരുക പതിവ്. അച്ഛന്‍ നമ്പിമാര്‍ക്കു സ്വല്പമൊരു കമ്പച്ഛായ ഉണ്ടായിരിക്കുക പതിവാണ്. എങ്കിലും ഗുരുത്വത്തിനും കൈപ്പുണ്യത്തിനും ആര്‍ക്കും കുറവുണ്ടായിരിക്കാറില്ല. ഇക്കഴിഞ്ഞ 1092-ആമാണ്ടു കഴിഞ്ഞുപോയ അപ്ഫന്‍നമ്പി തന്നെ ഏറ്റവും വിദഗ്ദ്ധനും പ്രസിദ്ധനുമായിരുന്നുവല്ലോ.

1092-ല്‍ കഴിഞ്ഞുപോയ അപ്ഫന്‍ നമ്പിയുടെ ജ്യേഷ്ഠനായി ഒരാള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവിടേക്കു പഠിപ്പും പ്രസിദ്ധിയും വളരെ കുറവായിരുന്നു. സ്വല്പമായ ഉന്മാദമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അവിടുന്ന് ഒറ്റപ്പാലത്തിനു സമീപം ഒരു സ്ഥലത്തുപോയി മടങ്ങിവരുമ്പോള്‍ കുതിരവട്ടത്തു വലിയ നായരുടെ ചില ഭൃത്യന്മാര്‍ കണ്ടുകൂടി. വലിയനായര്‍ക്ക് അതി കലശലായി ഒരു വയറ്റില്‍വേദനയായിട്ട് ഇളയ നമ്പിയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടു ചെല്ലാനായി അവരെ പറഞ്ഞയച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. അവര്‍ മൂത്ത നമ്പിയെക്കണ്ടപ്പോള്‍ ഇളയ നമ്പിയാണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിച്ചു കൂട്ടിക്കൊണ്ടു പോയി. വലിയനായര്‍ വേദനയുടെ കാഠിന്യം നിമിത്തം ആഹാരം കഴിക്കാനും ഇരിക്കാനും കിടക്കാനും വയ്യാതെയായിട്ടു മുകളില്‍ ഒരു കയറുകെട്ടി അതിന്മേല്‍ പിടീച്ചുകൊണ്ട് നിന്ന് നിലവിളിക്കുകയായിരുന്നു. നമ്പി അവിടെ എത്തിയ ഉടനെ “എനിക്കു ദാഹം കലശലായിരിക്കുന്നു. അതിനു വല്ലതും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞീട്ട് കുളിക്കാന്‍ പോയി. നമ്പി കുളി കഴിഞ്ഞു വന്നപ്പോള്‍ അഞ്ചാറു കരിക്കും പത്തു പതിനഞ്ചു പൂവന്‍ പഴവും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. നമ്പി അതില്‍ രണ്ടു കരിക്കെടുത്തു തുളച്ചു വെള്ളം തലയില്‍ ഒഴിച്ചു. ഒരു കരിക്കിന്റെ വെള്ളം കുടിച്ചു. രണ്ടു പഴവും തിന്നു. പിന്നെ രോഗിയോട് “കുറച്ചു പഴം തിന്നാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “വയ്യാ” എന്നു വലിയ നായര്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പി “എങ്കിലും പരീക്ഷിച്ചു നോക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു പഴമെടുത്ത് ശകലം

മുറിച്ചുകൊടുത്തു തീറ്റി. അതു തിന്നു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പി “ഇപ്പോള്‍ വേദന എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു” എന്നു ചോദിച്ചു. “കുറച്ചു കുറവുണ്ടോ എന്നു സംശയം” എന്നു നായര്‍ പറഞ്ഞു. നമ്പി കുറേശ്ശെ കുറേശ്ശെയായി ഒരു പഴം മുഴുവനും തീറ്റീട്ട് “ഇപ്പോള്‍ എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു” എന്നു ചോദിച്ചു. “വളരെ ഭേദമുണ്ട്” എന്നു നായര്‍ സമ്മതിച്ചു. പിന്നെ നമ്പി അവിടെയിരുന്ന് “ഒരു പഴവും കൂടി തിന്ന് ഒരു കരിക്കിന്റെ വെള്ളവുംകൂടി കുടിക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അത്രയും കൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വലിയനായര്‍ “ഇപ്പോള്‍ വേദന ഒട്ടുമില്ല. എനിക്കു നല്ല സുഖമായി” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. വലിയ നായര്‍ക്ക് പിന്നെ മരിക്കുന്നതുവരെ വയറ്റില്‍വേദന ഉണ്ടായില്ല. മേല്പറഞ്ഞ സംഗതിയുണ്ടായത് ഒരു മീനമാസത്തിലാണ്. മദ്ധ്യാഹ്നസമയത്താണ് നമ്പി പോയത്. കുറച്ചുനടന്നപ്പോഴേക്കും വെയിലിന്റെ ചൂടുകൊണ്ട് നടക്കാന്‍ വയ്യാതെയാവുകയാല്‍ നമ്പി വഴിക്കു കണ്ട ഒരു പടിപ്പുരയില്‍ കയറിയിരുന്ന് വിശ്രമിച്ചു. അതു വലിയ ധനവാനായ ഒരു നായരുടെ വീടിനുള്ള പടിപ്പുരയായിരുന്നു. ആ വീട്ടിലെ കാരണവര്‍ കണ്ടാലും കാര്യത്തിനും വളരെ യോഗ്യനും ചെറുപ്പക്കാരനുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അയാല്‍ കുറച്ചു നാളായി ബധിരനായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനു ചികിത്സകളൊക്കെ ചെയ്തു നോക്കീട്ടും യാതൊരു ഗുണവും കാണായ്കയാല്‍ അയാളും വീട്ടിലുള്ള മറ്റാളുകളും അത്യന്തം വ്യസനിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന അവസരത്തിലാണ് നമ്പി അവിടെ ചെന്നു കയറിയത്. നമ്പിയെ അറിയുന്നവരായി ആ വീട്ടിലാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അപ്പോള്‍ നമ്പിയുമായി പരിചയമുള്ള ഒരാള്‍ ദൈവഗത്യാ അവിടെ വന്നുചേരുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ഈ വന്നിരിക്കുന്നത് ഇന്നാളാണെന്ന് ആ വീട്ടുകാരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. “അനേകം വൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ഒരു ഗുണവുമുണ്ടാകാത്താ സ്ഥിതിക്കു വിശേ‌ഷിച്ചു ഫലമൊന്നും ഉണ്ടാവുകയില്ലായിരിക്കാം, എങ്കിലും ഇതുകൂടി ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കിക്കളയാം” എന്നു വിചാരിച്ചു വീട്ടുകാര്‍ ആ പരിചിതന്‍ മുഖാന്തിരം വിവരം നമ്പിയെ അറിയിക്കുകയും ആ ബധിരനെ കൊണ്ടുചെന്നു കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പി ഉടനെ കുറച്ചു കൊട്ടെണ്ണ (വിളക്കിലൊഴിക്കുന്ന ഒരു മാതിരി എണ്ണ) വരുത്തി രോഗിയുടെ തലയില്‍ തേപ്പിച്ചു വെയിലത്തു പിടിച്ചു നിറുത്തി. തീപോലെയുള്ള വെയിലത്തു കുറച്ചു നേരം നിന്നപ്പോഴേക്കും രോഗി വല്ലാതെ വി‌ഷമിച്ചു. അയാളുടെ കഷ്ടപ്പാട് കണ്ട് വീട്ടിലുള്ളരെല്ലാം കരച്ചിലും പിഴിച്ചിലും അലയും മുറയും തുടങ്ങി. ഒടുക്കം രോഗിയുടെ അമ്മ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “എന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഏക പുത്രന്‍ ഇങ്ങനെ വെയിലത്തു നിന്നു പൊരിയുന്നതു കണ്ടു സഹിക്കാന്‍ എനിക്കു ശക്തിയില്ല. രണ്ടു നാഴികയിലധികവും നേരമായല്ലോ അവന്‍ കഷ്ടപ്പെടുന്നു; ഇനിയെങ്കിലും കയറിപ്പോകാനനുവദിച്ചാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു വ്യസനസമേതം കരഞ്ഞുകൊണ്ടു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പി രോഗിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു രണ്ടു ചെകിടത്തും ഓരോ “വീക്കു” വെച്ചു കൊടുത്തു. അതു കണ്ട് വീട്ടൂകാര്‍ പൂര്‍വ്വധികം ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. എങ്കിലും തല്ലുകൊണ്ടതിനോടുകൂടി രോഗിക്കു ചെവി കേള്‍ക്കാറായി. ഉടനെ നമ്പി അവിടെ നിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ കോട്ടയ്ക്കല്‍ താമസിച്ചിരുന്ന ഏറാള്‍പ്പാടു തമ്പുരാന്‍ ക്ഷയരോഗബാധിതനായിത്തീരുകയാല്‍ ചികിത്സയ്ക്കായി അനുജന്‍ നമ്പിയെ കൊണ്ടു പോയിരുന്നു. നമ്പി അവിടെയെത്തി കണ്ടപ്പോള്‍തന്നെ രോഗം അസാദ്ധ്യമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും അതു പറയുകയോ ഭാവിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ചില ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ട് അവിടെ താമസിച്ചു. രോഗം പ്രതിദിനം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. തമ്പുരാനു രുചി ലവലേശമില്ലാതെയായി. ഭക്ഷണം കുറഞ്ഞതിനോടുകൂടി ക്ഷീണവും കലശലായി. “രുചിയോടുകൂടി ഒരുരുള ചോറുണ്ടിട്ട് അപ്പോള്‍ തന്നെ മരിച്ചാലും സങ്കടമില്ല. അതിനു വല്ലതും നിവൃത്തിയുണ്ടോ?” എന്നു തമ്പുരാന്‍ നമ്പിയോടു ചോദിച്ചു. “രുചിയുണ്ടാക്കാം” എന്നു നമ്പി മറുപടിയും പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയല്ലാതെ പറയരുതല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് അന്മ്പി അങ്ങനെ പറഞ്ഞത്. പറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഇനി എന്താ നിവൃത്തി” എന്നു വിചാരിച്ചിട്ട് നമ്പിക്കു മാര്‍ഗമൊന്നും തോന്നിയില്ല. അപ്പോള്‍ ജ്യേഷ്ഠന്‍ അവിടെ സമീപം “അചിപ്ര” എന്ന ദേശത്തു ചെന്നിട്ടുണ്ടെന്നു കേട്ട് ഉടനെ ആളയച്ചു കോട്ടയ്ക്കല്‍ വരുത്തി വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി തമ്പുരാനെ ചെന്നു കണ്ട് “എന്തു ഭക്ഷിക്കാനാണ് അവിടേക്കു രുചി തോന്നുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “എനിക്ക് ഒന്നിനും രുചി തോന്നുന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഒരുരുളച്ചോറെങ്കിലും രുചിയോടുകൂടി ഉണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു മോഹമുണ്ട്. രുചിയില്ലതാനും; പിന്നെ എന്താ ചെയ്ക” എന്നു തമ്പുരാന്‍ മറുപടി പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പി ഒരു വലിയ സദ്യയ്ക്കുള്ള വിഭവങ്ങളൊക്കെ ഉണ്ടാക്കുവാന്‍ പറഞ്ഞു. ക്ഷണത്തില്‍ എല്ലാം തയ്യാറായി. ഇലവെച്ചു തമ്പുരാനെ പിടിച്ചെണീപ്പിച്ച് അവിടെയിരുത്തി. ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി എന്തോ ഒരു മരുന്ന് കയ്യിലിട്ട് തിരുമ്മി ഒരു ചെറിയ ഗുളികപോലെയാക്കി തമ്പുരാന്റെ വായില്‍ ഇട്ടുകൊടുത്തിട്ട് ഇറക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അത് ഇറക്കിയ ഉടനെ നെയും പരിപ്പുംകൂട്ടി ഒരുരുള ചോറ് കൊടുത്തു. അത് ഉണ്ടു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുന്‍പിലത്തെപ്പോലെ ഒരു പ്രാവശ്യം കൂടി മരുന്നു കൊടുത്തു. “ഇപ്പോള്‍ രുചി തോന്നുന്നുണ്ടോ?” എന്നു നമ്പി ചോദിച്ചു. “കുറചുകൂടി ഉണ്ണാമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്” എന്നു തമ്പുരാന്‍ പറഞ്ഞു.

പിന്നെ കാളന്‍ മുതലായവയും മോരുംകൂട്ടി ഏകദേശം നാഴിയരിയുടെ ചോറും കുറെ പ്രഥമനും കഴിച്ചു. തമ്പുരാനു വളരെ സന്തോ‌ഷമാവുകയും ചെയ്തു. ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി അന്നവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ യാത്രയായപ്പോള്‍ “അനുജന്‍ ഇന്നു വരുന്നുവോ?” എന്നു ചോദിച്ചതിനു “ഞാന്‍നാലു ദിവസം കഴിഞ്ഞു വരാം” എന്നു അനുജന്‍ നമ്പി മറുപടി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി “അതു വേണ്ടാ, ഇന്നില്ലെങ്കില്‍ നാളെ രാവിലെ പോരൂ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു പോയി. അന്നു രാത്രിയില്‍ തമ്പുരാന്‍ തീപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

ആ ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പിക്ക് പഠിപ്പ് അധികമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, കുറേശ്ശെ കമ്പച്ഛായയുമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും കൈപ്പുണ്യം മറ്റാര്‍ക്കും അത്രയുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ചികിത്സ അപ്പോഴപ്പോള്‍ തോന്നുന്ന തുപോലെയാണ് ചെയ്ക; ശാസ്ത്രപ്രകാരമൊന്നുമായിരിക്കില്ല. എങ്കിലും ഫലിക്കാതെ വരാറില്ല. എണ്ണ കാച്ചി തേച്ചിട്ട് ഒരെണ്ണയും പിടിക്കാതെയാകുമ്പോള്‍ ആരെങ്കിലും ചെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി കുളിക്കുന്നതിനു മുമ്പാണെങ്കില്‍ എന്തെങ്കിലും കുറെ എണ്ണയെടുത്ത് ഇടതുകൈകൊണ്ട് അവരുടെ തലയില്‍ തേപ്പിച്ചയയ്ക്കും. കുളി കഴിഞ്ഞിട്ടാണെങ്കില്‍ എണ്ണയവരുടെ തലയില്‍ ഒഴിച്ചുകൊടുക്കും. പിന്നെ അവര്‍ക്കു പച്ചെണ്ണ തേച്ചാല്‍ മതി. ഒരു ദീനവുമുണ്ടാവില്ല.

ഈ ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി ഒരു കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സിന്റെ അവതാരമാണെന്നുകൂടി ജനങ്ങളുടെ ഇടയില്‍ ഒരു വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നു. അതിന്റെ കാരണമായി ഒരൈതിഹ്യമുണ്ട്.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാര്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിക്കുക കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സിന്റെ അടുക്കലാണ് പതിവ്. ആ പതിവനുസരിച്ച് ഈ ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പിയുടെ മുത്തശ്ശനും അവിടെച്ചെന്നു പഠിച്ചു താമസിച്ചിരുന്നു. അന്നുണ്ടായിരുന്ന കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ് വൈദ്യസംബന്ധമായി ഭൂലോകത്തിലുള്ള സകലഗ്രന്ഥങ്ങളും നോക്കീട്ടുണ്ടായിരുന്നുവത്ര. അദ്ദേഹം ഒരു ദിവസം ശി‌ഷ്യനായ നമ്പിയോട്, “ഞാന്‍ അഷ്ടാംഗഹൃദയം, അഷ്ടാംഗസംഗ്രഹം, ചരകം, സുശ്രുതം മുതലായി ഭൂലോകത്തിലുള്ള സകലവൈദ്യഗ്രന്ഥങ്ങളും നോക്കീട്ടുണ്ട്. ഇനി ഒരാഗ്രഹമേ ഉള്ളൂ. നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്ത് അശ്വിനീദേവന്മാര്‍ കൊടുത്ത ഒരു ഗ്രന്ഥമുണ്ട് എന്നു കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതുകൂടി ഒന്നു നോക്കിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് ആഗ്രഹം. അതിനെന്താ നിവൃത്തി?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി നമ്പി, “അതിനെന്താ പ്രയാസം? അവിടെച്ചെന്നൊന്നു ജനിച്ചാല്‍ മതിയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ട് മൂസ്സിന് വളരെ സന്തോ‌ഷമാണുണ്ടായത്. ഉടനെ മൂസ്സ് “മറുപടി വളരെ ഭംഗിയായി. ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ് പറയേണ്ടത്. ഇങ്ങനെ എല്ലാ വി‌ഷയത്തിലും എലായ്പോഴും ഉചിതമായതു തോന്നട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് നമ്പിയുടെ ശിരസ്സില്‍ രണ്ടു കയ്യും വച്ച് അനുഗ്രഹിക്കുകയും പെട്ടെന്ന് അവിടെക്കിടന്ന് മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ് ഇവിടെ വന്നു ജനിച്ച ആളാണ് ജ്യേഷ്ഠന്‍ നമ്പി എന്നാണ് ജനശ്രുതി.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത് അടുത്ത കാലത്തുണ്ടായിരുന്നവരില്‍ പ്രസിദ്ധനും യോഗ്യനുമായിരുന്നത് 92-ല്‍ മരിച്ചുപോയ അച്ഛന്‍ നമ്പി തന്നെയായിരുന്നു. അവിടുന്നു കീര്‍ത്തിയും വിത്തസമ്പത്തും ശി‌ഷ്യ സമ്പത്തും ധാരാളമായി സമ്പാദിച്ചു. ഇപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലത്തുള്ള മൂന്നു നമ്പിമാരെയും വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിപ്പിച്ചത് അവിടുന്നുതന്നെയാണ്. പരേതനായ രാമവര്‍മ്മത്തു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പിള്ള, ഇപ്പോള്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ പട്ടണത്തില്‍ ഒരു വൈദ്യശാല സ്ഥാപിച്ചു ചികിത്സ നടത്തിവരുന്ന രാമന്‍ പിള്ള അവര്‍കള്‍ മുതലായി അനേകം വൈദ്യന്മാര്‍ അവിടുത്തെ ശി‌ഷ്യവര്‍ഗത്തില്‍പ്പെട്ടവരാണല്ലോ.

മരിച്ചുപോയ നമ്പിയുടെ അനുജനായിട്ടും ഒരു നമ്പിയുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു പ്രസവചികിത്സയിലാണ് അധികം പ്രസിദ്ധിയുണ്ടായിരുന്നത്. ഒരിക്കല്‍ കോഴിക്കോട് സാമൂതിരി കോവില കത്ത് ഒരു തമ്പുരാട്ടിക്ക് പ്രസവവേദന തുടങ്ങീട്ട് അഞ്ചാറു ദിവസമായിട്ടും പ്രസവിക്കായ്കയാല്‍ അനേകം ഡോക്ടര്‍മാരെ വരുത്തിക്കാണിച്ചു. എല്ലാവരും അസാദ്ധ്യമെന്നു പറഞ്ഞ് ഒഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഈ നമ്പി ചില വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ച് തള്ളയ്ക്കും പിള്ളയ്ക്കും യാതൊരു ദോ‌ഷവും പറ്റാതെ പ്രസവം നടത്തിയതില്‍ സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു നമ്പിക്ക് വീരശൃംഖല സമ്മാനിച്ചയച്ചു. ഇങ്ങനെ ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാരെ സംബന്ധിച്ചു പറയുകയെന്നുവെച്ചാല്‍ ഇനിയും അനേകം സംഗതികളുണ്ട്. വിസ്താരഭയത്താല്‍ ചുരുക്കുന്നു.

ആലത്തൂര്‍ നമ്പിമാരില്‍ ചികിത്സാവി‌ഷയത്തില്‍ അധികം പ്രസിദ്ധിയും പ്രാചാരവും സിദ്ധിക്കുക അപ്ഫന്മാര്‍ക്കാണ് പതിവെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ പാരമ്പര്യക്രമമനുസരിച്ച് ഇപ്പോള്‍ ആ സ്ഥാനം വഹിച്ചിരിക്കുന്നത് മൂന്നാമന്‍ നമ്പിയാണ്. അവിടേക്കു ചികിത്സാ വി‌ഷയത്തില്‍ സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ള പ്രസിദ്ധിയും പ്രചാരവു ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല. അവിടുത്തെക്കുറിച്ചു പ്രത്യേകമൊരുപന്യാസമെഴുതേണ്ടതാകയാല്‍ അതിനിയൊരവസരത്തിലായിക്കൊള്ളാമെന്നു കരുതി ഈ ലേഖനം ഇത്രയുംകൊണ്ട് അവസാനിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

അദ്ധ്യായം 47
വയസ്‌കര ചതുര്‍വേദിഭട്ടതിരിയും യക്ഷിയും

വയസ്കരയില്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് പുരു‌ഷന്മാരാരുമില്ലാതെ ഒരു കന്യക മാത്രമായിത്തീരുകയും ആ കന്യകയെ പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സ് സര്‍വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ ദത്തു കയറുകയും ചെയ്കയാല്‍ അക്കാലം മുതല്‍ക്കാണല്ലോ അവിടെയുള്ളവര്‍ക്ക് വയസ്കര മൂസ്സ് എന്നുള്ള പേരു സിദ്ധിച്ചത്. ഇതിനു മുമ്പും ഈ ഇല്ലത്ത് പലപ്പോഴും പുരു‌ഷന്മാരില്ലാതെ ഒരു കന്യക മാത്രമായിത്തീരുക ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അപ്പോഴെല്ലാം ഓരോരുത്തര്‍ ആ കന്യകമാരെ സര്‍വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ ദത്തുകയറുകയും അപ്രകാരം ദത്തു കയറുന്നവരുടെ പേരനുസരിച്ച് അവിടെ ഉണ്ടാകുന്നവര്‍ക്ക് വയസ്കര നമ്പൂരി, വയസ്കര ഭട്ടതിരി, വയസ്കര പോറ്റി ഇങ്ങനെ പല പേരുകളും സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അവിടെ ഒരു ഭട്ടതിരി ദത്തു കയറിയതിനാല്‍ അക്കാലം മുതല്‍ പിന്നെ ഒരു ദത്തുണ്ടായതുവരെ അവിടെയുള്ളവരെ ഭട്ടതിരി എന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്.

ഒരു കാലത്ത് വയസ്കരയില്ലത്ത് ആയുര്‍വേദമുള്‍പ്പെടെ നാലു വേദങ്ങളും പഠിച്ച ഒരു മഹാവിദ്വാനുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും “ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരി”യെന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. അദ്ദേഹം ഒരു മഹാവൈദ്യനും വലിയ മന്ത്രവാദിയുമായിരുന്നു. മന്ത്രവാദത്തിലുള്ള പ്രസിദ്ധികൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ മന്ത്രവാദത്തിനായി പല ദിക്കുകളില്‍നിന്നും ആളുകള്‍ വന്നു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് അന്നു നാടു വാണിരുന്ന സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന് ഒരു യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവം ഉണ്ടായിത്തീരുകയും പല മന്ത്രവാദികള്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചുനോക്കീട്ടും ആ യക്ഷിയെ ഒഴിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്റെ ആളുകള്‍ വന്നു ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരിയെ കോഴിക്കോട്ടേക്കു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോവുകയും ഭട്ടതിരി ചില മന്ത്രതന്ത്രപ്രയോഗങ്ങള്‍കൊണ്ട് ആ യക്ഷിയെ സാമൂതിരിപ്പാട് തമ്പുരാന്റെ ദേഹത്തില്‍ നിന്ന് ഉഴിഞ്ഞു മാറ്റിക്കളയുകയും ചെയ്തു. യക്ഷി തന്റെ ദേഹത്തില്‍ നിന്ന് വിട്ടുമാറിയെന്നു പൂര്‍ണബോധം വരികയാല്‍ സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ പലവിധ സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്ത് സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരിയെ സബഹുമാനം തിരിച്ചയച്ചു.

ഭട്ടതിരി കോഴിക്കോട്ടുനിന്നു തിരിച്ചുപോന്നു. നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ വഴിക്ക് ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു കയറി കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും അത്താഴവും കഴിച്ച് അവിടെ ഉപഗൃഹമായിട്ടുള്ള ഒരു മാളികയില്‍ കിടന്നു. വഴി നടന്നുള്ള ക്ഷീണംകൊണ്ട് കിടന്ന ഉടനെ അദ്ദേഹം ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആരോ അടുക്കല്‍ വന്ന് “ഹേ! തലയിണയുടെ താഴെയിരിക്കുന്ന ഗ്രന്ഥം അവിടെനിന്ന് മാറ്റിവയ്ക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. പെട്ടെന്നുണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ അടുക്കല്‍ നില്‍ക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കണ്ടു. വിളക്കു കെടുത്തീട്ടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീയെ അദ്ദേഹത്തിനു പ്രത്യക്ഷമായി കാണാമായിരുന്നു. ആ സ്ത്രീ പിന്നെയും ആ ഗ്രന്ഥം മാറ്റിവെയ്ക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരി എവിടെപ്പോകുമ്പോഴും ഒരു മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥം കൊണ്ടു പോവുകയും രാത്രികാലങ്ങളില്‍ കിടക്കുമ്പോള്‍ അത് തലയ്ക്കല്‍ വെച്ചുകൊണ്ട് കിടക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. അദ്ദേഹം പല സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നു ദുഷ്ടദേവതകളെ ഒഴിച്ചിട്ടുള്ള ആളും ഒഴിക്കുന്ന ആളുമാകയാല്‍ ആ വകക്കാര്‍ക്ക് അദ്ദേഹത്തോടു വിരോധമുണ്ടാകുന്നതിനും തന്നിമിത്തം അവര്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഉപദ്രവിക്കാനും ഇടയുള്ളതുകൊണ്ടും ഈ ഗ്രന്ഥം കൈവശമുള്ളപ്പോള്‍ ഒരു ദേവതയ്ക്കും അദ്ദേഹത്തെ ബാധിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്തതുകൊണ്ടുമാണ് അദ്ദേഹം ആ ഗ്രന്ഥം കൊണ്ടുനടക്കുന്നതും അതു തലയ്ക്കല്‍ വെച്ചുകൊണ്ട് കിടക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത്. ഭട്ടതിരി ആ സ്ത്രീയുടെ അനിതരവനിതാസാധാരണമായ രൂപലാവണ്യം കണ്ട് അവള്‍ കേവലം മനു‌ഷ്യസ്ത്രീയല്ലെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും അത്യന്തം വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് “നീ ആര്? ഇവിടെ വന്നതെന്തിന്? ഈ ഗ്രന്ഥം മാറ്റിവയ്ക്കുന്നതെന്തിന്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അങ്ങ് എന്നെ ഉപദ്രവിക്കുകയില്ലെന്ന് സത്യം ചെയ്താല്‍ ഞാന്‍ പരമാര്‍ഥം പറയാം” എന്ന് ആ സ്ത്രീ പറയുകയും അവളുടെ രൂപവിശേ‌ഷം കണ്ട് അവളില്‍ ആസക്തമാനസനായിത്തീര്‍ന്ന ഭട്ടതിരി അപ്രകാരം സത്യം ചെയ്കയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ വീണ്ടും പറഞ്ഞു, “ഞാന്‍സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാനെ ബാധിക്കുകയും അവിടെ നിന്ന് അങ്ങാല്‍ നി‌ഷ്കാസിതയായിത്തീരുകയും ചെയ്ത യക്ഷിയാണ്. ഭവാന്റെ രൂപസൗന്ദര്യം കണ്ടു ഭവാനില്‍ അത്യന്തം അനുരക്തയായിത്തീരുകയാലാണ് ഞാന്‍ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അങ്ങ് എന്നെ സദയം സ്വീകരിക്കണം. ആ ഗ്രന്ഥം മാറ്റി വയ്ക്കാതെ എനിക്കു ഭവാനെ തൊടാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ.” ഇതു കേട്ടു ഭട്ടതിരി, “നീ എന്നെ ഉപദ്രവിക്കുകയിലെന്ന് സത്യം ചെയ്താല്‍ ഞാന്‍ ഗ്രന്ഥം മാറ്റിവയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു യക്ഷി സസന്തോ‌ഷം സത്യം ചെയ്യുകയും ഭട്ടതിരി ഗ്രന്ഥമെടുത്ത് മാറ്റിവയ്ക്കുകയും അവര്‍ സന്തോ‌ഷസമേതം ഭാര്യാഭര്‍ത്താക്കന്മാരുടെ നിലയില്‍ ആ രാത്രിയെ നയിക്കുകയും ചെയ്തു. വെളുപ്പാന്‍ കാലമായപ്പോള്‍ തന്നെക്കൂടെ കൊണ്ടുപോകേണമെന്ന് യക്ഷി ഭട്ടതിരിയോടും തന്നോടുകൂടി പോരേണമെന്നു ഭട്ടതിരി യക്ഷിയോടും അപേക്ഷിക്കുകയും അപ്രകാരം രണ്ടുപേരും സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം ഭട്ടതിരിയും അന്യന്മാര്‍ക്ക് അദൃശ്യയായി യക്ഷിയും അവിടെനിന്ന് പുറപ്പെട്ട് ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ട് വയസ്കരയില്ലത്തു വന്നുചേരുകയും പിന്നേയും അവര്‍ ഭാര്യാഭര്‍ത്താക്കന്മാരെപ്പോലെ പരസ്പരസ്നേഹത്തോടുകൂടിത്തന്നെ വര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ യക്ഷി വിട്ടുപിരിയാതെ സദാ വയസ്കരയില്ലത്തുതന്നെ താമസിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും ഭട്ടതിരിക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും ആ ദിവ്യമൂര്‍ത്തിയെ കാണാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ കഥയൊന്നും മറ്റാരും അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെ ഏതാനും കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ യക്ഷി ഭട്ടതിരിയില്‍ നിന്ന് ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും അചിരേണ പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ഭട്ടതിരിക്ക് യൗവനം ക്ഷയിക്കുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനും യക്ഷിക്കും പരസ്പരം വിരക്തി ജനിക്കുകയും യക്ഷി സ്വപുത്രിയെ, മേനക ശകുന്തളയെ എന്നപോലെ, അവിടെ ത്യജിച്ചിട്ടു സ്വസ്ഥാനത്തേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ യക്ഷിയുടെ അനുഗ്രഹത്താല്‍ ആ പുത്രിയും ദിവ്യയായ ഒരു യക്ഷിയായി പെട്ടെന്നു യൗവനയുക്തയായിത്തീരുകയും അന്യന്മാര്‍ക്ക് അദൃശ്യയായി അവിടെത്തന്നെ താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരി ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കാറായ സമയം സ്വപുത്രിയായ യക്ഷിയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു സ്വകാര്യമായി, “ഞാന്‍ ഇഹലോകവാസം വിടാറായിരിക്കുന്നു. എങ്കിലും നീ കുടുംബപരദേവതയായി എന്നും ഇവിടെത്തന്നെ വസിക്കണം. നിന്നെ ഒരു പരദേവതയായി ഇവിടെയുള്ളവര്‍ എന്നും ആചരിച്ചുകൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം തന്റെ സജാതീയഭാര്യയിലുണ്ടായിരുന്ന പ്രഥമപുത്രനെയും അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു തനിക്കു യക്ഷി ഭാര്യയായിത്തീര്‍ന്ന കഥയും പുത്രിയുണ്ടായതും ആ പുത്രി കുടുംബപരദേവതയായി താമസിക്കുന്ന വിവരവും ആ പുത്രിയായ യക്ഷിയെ ആചരിക്കേണ്ടുന്ന ക്രമവും മറ്റും പറയുകയും ഉടനെ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരിയുടെ പുത്രിയായ യക്ഷി ഇപ്പോഴും അദൃശ്യയായി വയസ്കരയില്ലത്തു താമസിച്ചുവരുന്നുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ആ യക്ഷിയെ സുന്ദരിയായ സ്ത്രീയുടെ രൂപത്തിലും സ്വരൂപത്തിലും അഗ്നി ഗോളമായും മറ്റും ഏതാനും കാലങ്ങള്‍ക്കു മുമ്പുവരെ പലരും കണ്ടിട്ടുള്ളതായി കേള്‍വിയുണ്ട്.

വയസ്കരയില്ലത്ത് ഇപ്പോഴും ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ ഒരു ദിവസം കുറുപ്പന്മാരെക്കൊണ്ടു കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. ഇത് മുന്‍പിനാലെ നടത്തിവരുന്നതാണ്. കുറുപ്പന്മാരെഴുതുന്ന കളങ്ങ(അഞ്ചു നിറത്തിലുള്ള പൊടികള്‍കൊണ്ടു നിലത്തു വരയ്ക്കുന്ന സ്വരൂപങ്ങ)ളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരിയുടെയും യക്ഷിയുടെയും കളങ്ങള്‍കൂടി ഇപ്പോഴും എഴുതിക്കാണുന്നുണ്ട്. യക്ഷിയെക്കുറിച്ചുള്ള പാട്ടില്‍ കുറുപ്പന്മാര്‍ “ചതുര്‍വേദി ഭട്ടതിരിക്ക് തിരുമകളായിരുന്നമ്മ” എന്നുകൂടി പാടുന്നുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ഈ ഐതിഹ്യം കേവലം അടിസ്ഥാനരഹിതമല്ലെന്നും ഏതോ ഒരു കാലത്ത് ഏതാണ്ടൊക്കെ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതാണെന്നും വിശ്വസിക്കാവുന്നതായിത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 48
രാമപുരത്തു വാര്യര്‍

രാമപുരത്തു വാര്യരുടെ സ്വദേശം മീനച്ചില്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന രാമപുരം തന്നെയാണ്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജനനം കൊല്ലം 9-ആം ശതാബ്ദത്തിന്റെ ഒടുവിലായിരിക്കണം. ഇദ്ദേഹം സാമാന്യം വ്യുത്പത്തിയും നല്ല കവിതാവാസനയും ഉള്ള ആളായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാനകൃതി കുചേലവൃത്തം വഞ്ചിപ്പാട്ടാണ്. അതുകൂടാതെ ചില ഒറ്റശ്ശോകങ്ങളും കീര്‍ത്തനങ്ങളും മറ്റുമല്ലാതെയൊന്നും ഇദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ളതായി കാണുന്നില്ല. ഇദ്ദേഹം വഞ്ചിപ്പാട്ടുണ്ടാക്കാനുള്ള കാരണം താഴെപറയുന്നു.

രാമപുരത്തു വാര്യര്‍ ദാരിദ്ര്യം സഹിക്കവയ്യാതായിട്ട് സ്വദേശം വിട്ടു പുറപ്പെട്ട് വൈക്കത്തുചെന്നു ചേര്‍ന്നു. ഈ ദാരിദ്ര്യദുഃഖം വൈക്കത്തപ്പന്‍തന്നെ തീര്‍ത്തു തരണം എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ട് ഇദ്ദേഹം അവിടെയൊരു സംവത്സരഭജനം തുടങ്ങി. “വൈക്കത്ത് ഊട്ടുപുരയില്‍ സദ്യയുള്ള ദിവസംമാത്രം ഒരു നേരം ഊണുകഴിക്കാം. സദ്യയില്ലെങ്കില്‍ അന്നുണ്ണുകയും വേണ്ട” എന്നുള്ള നിശ്ചയത്തോടു കൂടിയാണ് വാര്യര്‍ ഭജനം തുടങ്ങിയത്. അദ്ദേഹം ഭജനം തുടങ്ങിയതില്‍ പിന്നെ അവിടെ ഒരു ദിവസവും മുടങ്ങാതെ സദ്യയുണ്ടായിരുന്നുവെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

ഭജനം കാലംകൂടുന്ന ദിവസം മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് വൈക്കത്തെഴുന്നള്ളി. വാര്യര്‍ മഹാരാജാവിനെ സ്തുതിച്ച് നാലഞ്ചു ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കി എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടെയുണ്ടായിരുന്ന രാമയ്യന്‍ ദളവ മുഖാന്തരം തൃക്കൈയ്യിലെത്തിച്ചു. തിരിയെ എഴുന്നള്ളത്തു പുറപ്പെട്ടു ബോട്ടില്‍ എഴുന്നള്ളുന്ന സമയം കടവില്‍ വാര്യരും ഹാജരുണ്ടായിരുന്നു. വാര്യരുംകൂടി ബോട്ടില്‍ കയറിക്കൊള്ളുന്നതിനു കല്പിക്കുകയും വാര്യരുംകൂടി കേറുകയും ചെയ്തു. ബോട്ടു നീക്കി കുറെ പോയപ്പോള്‍ വാര്യര്‍ ഒരു വഞ്ചിപ്പാട്ടുണ്ടാക്കിപ്പാടുന്നതിന് തമ്പുരാന്‍ കല്പിച്ചു. ആ കല്‍പ്പന പ്രകാരമാണ് കുചേലവൃത്തം വഞ്ചിപ്പാട്ടുണ്ടാക്കിയത്. വഴിക്കൊക്കെ വാര്യര്‍ പാട്ടുണ്ടാക്കുകയും പാടുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടുപോയി. പള്ളിബോട്ട് തിരുവനന്തപുരത്ത് കല്പാലക്കടവിലടുത്തപ്പോഴേയ്ക്കും പാട്ടു മുഴുവനാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പാട്ടില്‍ “എങ്കലുള്ള പരമാര്‍ഥം പാട്ടുകൊണ്ടുണ്ടാം” എന്നു പ്രയോഗിച്ചിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് വാര്യര്‍ കുചേലനെപോലെ ദരിദ്രനാണെന്നു സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നയുടനെ വാര്യര്‍ക്കു താമസിക്കുന്നതിന് ഒരു സ്ഥലവും ആഴ്ചമുറക്ക് എണ്ണയും രണ്ടു നേരവും പക്കത്തു ഭക്ഷണവും മറ്റും കൊടുക്കുന്നതിനു കല്പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടി. അങ്ങനെ വാര്യര്‍ കുറച്ചു ദിവസം അവിടെ താമസിച്ചു. ഒടുക്കം മുഖം കാണിച്ച് യാത്രയറിയിച്ചുപോയ സമയം വാര്യര്‍ക്കു യാതൊന്നും കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്തില്ല. കുചേലന്‍ ദ്വാരകയില്‍നിന്നെന്നപോലെ വാര്യര്‍ വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു മടങ്ങിപ്പോയി. സ്വഗൃഹത്തിന്നടുക്കല്‍ ചെന്നപ്പോഴും വാര്യര്‍ക്കു കുചേലനുണ്ടായതുപോലെയുള്ള പരിഭ്രമവും അന്ധാളിത്തവുമൊക്കെയുണ്ടായി. വാര്യര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലംകൊണ്ടു കല്പനപ്രകാരം വാര്യരുടെ ഗൃഹം വലിയ മാളികയായിട്ടു പണിയിക്കുകയും ഗൃഹത്തില്‍ വേണ്ടുന്ന സകലപാത്രങ്ങളും അവിടെയുള്ളവര്‍ക്കെല്ലാം ആഭരണങ്ങളും കരമൊഴിവായിട്ട് വളരെ വസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും കഴിഞ്ഞിരുന്നു. അനന്തരം വാര്യര്‍ കുചേലനെപ്പോലെ അര്‍ത്ഥമിത്രപുത്രകളത്രാദികളോടും മഹാരാജാവിങ്കലും ഈശ്വരങ്കലും വളരെ ഭക്തിയോടുംകൂടി സുഖമായി പാര്‍ക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 49
ചെമ്പ്രയെഴുത്തച്ഛന്മാര്‍

ചെമ്പ്രയെഴുത്തച്ഛന്റെ ഗൃഹം ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറില്‍ വള്ളുവനാടു താലൂക്കില്‍ തിരുവേഗപ്ര അംശത്തില്‍ ചെമ്പ്രദേശത്തു പള്ളിപ്പുറം തീവണ്ടിസ്റ്റേ‌ഷനില്‍നിന്ന് ഒന്നര നാഴിക വടക്കാണ്. ഇവര്‍ക്കു സാമൂതിരി കോവിലകത്തു പെണ്‍വഴിത്തമ്പുരാക്കന്മാരില്‍ മൂപ്പായ അമ്പാടി കോവിലകത്തു വലിയ തമ്പുരാട്ടിയാണ് “എഴുത്തച്ഛന്‍” എന്നുള്ള സ്ഥാനം കൊടുത്തിട്ടുള്ളത്. ഈ സ്ഥാനം തറവാട്ടിലേക്കായി കൊടുത്തിട്ടുള്ളതാകയാല്‍ ആ കുടുംബത്തിലുള്ളവരും ഉണ്ടായിരുന്നവരും ഇനി ഉണ്ടാകുന്നവരും എല്ലാം എഴുത്തച്ഛന്മാര്‍ തന്നെ. കുട്ടികളെ എഴുത്തിനിരുത്തുകയും എഴുത്തു പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരെ തെക്കന്‍ ദിക്കുകളില്‍ ആശാന്മാരെന്നാണല്ലോ പറഞ്ഞുവരുന്നത്. വടക്കന്‍ ദിക്കുകളില്‍ എഴുത്തച്ഛന്മാരെന്നു പറയപ്പെടുന്നവരുടെ പ്രധാന തൊഴിലും കുട്ടികളെ എഴുത്തിനിരുത്തുകയും എഴുത്തു പഠിപ്പിക്കുകയുമാണ്. അതിനാല്‍ എഴുത്തച്ഛന്‍ എന്നുള്ളത് ആശാന്‍ എന്നുള്ളതിന്റെ പര്യായപദമാണെന്നും ഇതൊരു ജാതിപ്പേരല്ലെന്നും ഈ രണ്ടു പദങ്ങള്‍ക്കും ഗുരു എന്നു മാത്രമാണ് അര്‍ത്ഥമെന്നും മനസ്സിലാക്കേണ്ടതാണ്. തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛന്‍ ജാതിയില്‍ ചക്കാലനായിരുന്നു എന്നാണല്ലോ പ്രസിദ്ധി. അദ്ദേഹത്തെ തുഞ്ചത്തു ഗുരു എന്നും പറയാറുണ്ടല്ലോ. ആധാതാവ്, അന്നദാതാവ്, ഉപനേതാവ്, വിദ്യാദാതാവ്, ഭയത്രാതാവ് ഈ അഞ്ചുപേരും പിതാക്കന്മാരാണെന്നാണല്ലോ പ്രമാണം. അതിനാല്‍ എഴുത്തച്ഛന്‍ എന്നുള്ള വാക്ക് ഏറ്റവും ശരിയായിട്ടുള്ളതാണെന്നു തന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

ചെമ്പ്രയെഴുത്തച്ഛന്മാരും അവരുടെ പ്രധാന തൊഴിലാക്കി വച്ചിരിക്കുന്നതു സ്വദേശത്തുള്ള അബ്രാഹ്മണബാലന്മാരെ എഴുത്തിനിരുത്തുകയും എഴുത്തു പഠിപ്പിക്കുകയും തന്നെയാണ്. എങ്കിലും മന്ത്രവാദം നിമിത്തമാണ് അവര്‍ക്കു പ്രസിദ്ധി സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ളത്. മന്ത്രവാദം ഈ കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് മുന്‍പിനാലെ ഉള്ളതാണ്. എങ്കിലും “മാക്കു” എന്നു പേരായിരുന്ന എഴുത്തച്ഛന്റെ കാലം മുതല്‍ക്കാണ് തന്നിമിത്തമുള്ള ഖ്യാതി ലോകത്തില്‍ സര്‍വത്ര വ്യാപിച്ചത്. മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്‍ മന്ത്രവാദം പഠിച്ചതു കാക്കശ്ശേരി ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍നിന്നാണ്. ചെമ്പ്രയെഴുത്തച്ഛന്മാരുടെ കുടുംബപരദേവത വേട്ടയ്ക്കൊരു മകനാണെങ്കിലും മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്‍‍ ഗണപതിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തുകകൂടി ചെയ്തിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഗണപതിയെ സ്വഗൃഹത്തിനു സമീപം പ്രതിഷ്ഠിച്ച് പതിവായി പൂജയും കര്‍ക്കിടകമാസത്തില്‍ പന്ത്രണ്ടു ദിവസവും മണ്ഡലകാലം മുഴുവനും (വൃശ്ചികം ഒന്നാം തീയതി മുതല്‍‍ നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം) മുടങ്ങാതെ ഗണപതി ഹോമവും നടത്തിയിരുന്നു. ആ ഗണപതിയെ ഇപ്പോഴും ആ ഗൃഹത്തിലുള്ളവര്‍ സ്വയമേവ പതിവായി പൂജിക്കുന്നുണ്ട്.

മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ചു മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്‍ അനേകം അത്ഭുതകര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു മാത്രം പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

പൊന്നാനിത്താലൂക്കിലുള്ള ചൊവ്വരത്തുമനയ്ക്കലെ ഒരന്തര്‍ജനം ആരുടെയോ ഉപദേശപ്രകാരം ഹനുമാനെ സേവിച്ചുതുടങ്ങി. സേവയില്‍ എന്തോ തെറ്റു പറ്റുകയാല്‍ അന്തര്‍ജനത്തിനു ബുദ്ധിഭ്രമം പിടിപെട്ടു. അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചു മുഴുഭ്രാന്തായിത്തീര്‍ന്നു. അനേകം മന്ത്രവാദികളെ മനയ്ക്കല്‍ വരുത്തി പല വിധത്തിലുള്ള മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചു. ഒന്നുകൊണ്ടും ഭ്രാന്തിനു യാതൊരു ഭേദവുമുണ്ടായില്ല. വലിയ മരത്തിന്മേലും പുരമുകളിലും മറ്റും കയറി, പാദങ്ങള്‍ എവിടെയെങ്കിലുമുറപ്പിച്ചിട്ടു തലകീഴായി തൂങ്ങിക്കിടക്കുക, കിണറ്റില്‍ ചാടുക, മനു‌ഷ്യര്‍ക്കാര്‍ക്കും ഇളക്കാന്‍പോലും വയ്യാത്ത വലിയ കല്ലുകള്‍ നി‌ഷ്പ്രയാസം എടുത്തു കൊണ്ട് നടക്കുക മുതലായ അത്ഭുതകര്‍മങ്ങളും, മന്ത്രവാദത്തിനായി ചെല്ലുന്നവരുടെ മുഖത്തു തുപ്പുക ചെകിട്ടത്തടിച്ച് അവരെ ഓടിക്കുക മുതലായ അക്രമങ്ങളുമാണ് ആ അന്തര്‍ജനം ഭ്രാന്തുനിമിത്തം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെയായിത്തീരുകയാല്‍ ഒടുക്കം മാക്കു എഴുത്തച്ഛനെ മനയ്ക്കല്‍ വരുത്തി വിവരംപറഞ്ഞു. എഴുത്തച്ഛന്‍ ഒന്നുഴിഞ്ഞു നീക്കുന്നതിനും ഒരു ബലികൊടയ്ക്കും വേണ്ട സാമാനങ്ങള്‍ക്കു ചുരുക്കത്തില്‍ ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതിക്കൊടുത്തു. അതു കണ്ടിട്ട് മനയ്ക്കലെ കാര്യസ്ഥന്‍, “ഇതിനെക്കാള്‍ കേമമായിട്ട് വട്ടങ്ങള്‍ കൂട്ടി വലിയ വലിയ മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ പലരും നടത്തീട്ടു മാറാത്ത ഭ്രാന്ത് ഇത്രയും കൊണ്ടാണോ മാറുന്നത്? വിശേ‌ഷം തന്നെ” എന്ന് ആരും കേള്‍ക്കാതെ ഹാസ്യമായി പറഞ്ഞു. എങ്കിലും ഒരുക്കങ്ങള്‍ തയ്യാറാക്കിക്കൊടുത്തു. നേരം ഏഴരനാഴിക ഇരുട്ടായതിന്റെ ശേ‌ഷം എഴുത്തച്ഛന്‍ നാലുകെട്ടില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തിരുന്നു പൂജ തുടങ്ങി. ആ സമയം കാര്യസ്ഥന്‍ പടിപ്പുര മാളികച്ചുവട്ടില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു കിടന്നുറങ്ങുകയായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആരോ അയാളുടെ തലയ്ക്കിട്ടടിക്കുന്നതായിത്തോന്നി. അയാള്‍ കണ്ണു തുറന്നു നോക്കീട്ട് ആരെയും കണ്ടുമില്ല. ഇങ്ങനെ പലപ്രാവശ്യമായപ്പോള്‍ കിടക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ കാര്യസ്ഥന്‍ എണീറ്റ് എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ എഴുത്തച്ഛന്‍ “നിങ്ങള്‍ എന്റെ മന്ത്രവാദത്തെയോ എന്നെയോ പരിഹാസ്യമായി വല്ലതും വിചാരിക്കുകയോ പറയുകയോ ഉണ്ടായോ?” എന്നു ചോദിക്കുകയും കാര്യസ്ഥന്‍ പരമാര്‍ഥം സമ്മതിച്ചു പറയുകയും ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. “ആട്ടെ, ഇനി അങ്ങനെയുള്ള വിഡ്ഢിത്തം വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്യരുത്. ആ സ്ഥലത്തുനിന്നു മാറി എവിടെയെങ്കിലും കിടന്നുകൊള്ളൂ. ഉപദ്രവമൊന്നും ഉണ്ടാവുകയില്ല” എന്ന് എഴുത്തച്ഛന്‍ പറയുകയും കാര്യസ്ഥന്‍ സ്ഥലം മാറി കിടക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഉപദ്രവമൊന്നുമുണ്ടായതുമില്ല. എഴുത്തച്ഛന്‍ പിന്നെയും പൂജ മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

ആ സമയം ഒരു മുറിക്കകത്തിരുന്ന അന്തര്‍ജനം പെട്ടെന്ന് ചാടിയെണീറ്റു നാലുകെട്ടിലേക്കു ചെന്നു. ഇതു തന്നെ തല്ലാനുള്ള വരവാണെന്നറിഞ്ഞ് എഴുത്തച്ഛന്‍ വേഗത്തിലെണീറ്റു പുറത്തേക്കിറങ്ങി. പിന്നാലെ അന്തര്‍ജനവുമെത്തി. എഴുത്തച്ഛന്‍ മുമ്പിലും അന്തര്‍ജനം പിറകിലുമായി പുരയ്ക്കു മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം ഓടി. എഴുത്തച്ഛന്‍ ഗണപതിയുടെ മൂലമന്ത്രം ജപിച്ചു ഗണപതിയെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഓടിയത്. മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം ഓടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം എഴുത്തച്ഛന്‍ തിരിഞ്ഞുനിന്നു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജനവും നിന്നു. അന്തര്‍ജനം “അയ്യോ! എന്നെ ഈ ഒറ്റക്കൊമ്പനെക്കൊണ്ടു കുത്തിക്കല്ലേ; എന്നെ രക്ഷിക്കണേ; ഞാന്‍ ഈ ദിക്കു വിട്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളാമേ” എന്നു നിലവിളിച്ചു പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് നിന്നത്. “എന്നാല്‍ അകത്തേക്കു വരിക” എന്നു പറഞ്ഞ് എഴുത്തച്ഛന്‍ നാലുകെട്ടിലേക്ക് കടന്നു. അന്തര്‍ജനവും പിന്നാലെ ചെന്നു. അവിടെ വെച്ച് അന്തര്‍ജനത്തെ ബാധിച്ചിരുന്ന ദേവത പൊന്നുംവിളക്കു പിടിച്ചു സത്യംചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോയി. അതോടുകൂടി അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ ഭ്രാന്തും ഭേദമായി. അന്തര്‍ജനത്തിന്റെ ഭര്‍ത്താവായ നമ്പൂതിരിപ്പാട് എഴുത്തച്ഛനു പലവിധ സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

എഴുത്തച്ഛന്റെ ദേശത്തിനു സമീപം മരുതൂരംശത്തില്‍ വലിയ ധനികനായ ചെള്ളാപ്പുള്ളി മേനോന്‍ എട്ടുകെട്ടും മാളികയുമായിട്ട് ഒരു പുര പണിയിച്ചു. പുരപണിക്കു കെട്ടിയ മാലിപ്പുരയുടെ നടുത്തൂണ് നടുമുറ്റത്താണ് കുഴിച്ചിട്ടിരുന്നത്. പുരപണി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം മാലിപ്പുര പൊളിച്ചു മാറ്റി. എങ്കിലും നടുത്തൂണ് അവിടെനിന്ന് എടുത്തുമാറ്റാന്‍ ഒരു മാര്‍ഗവും കാണായ്കയാല്‍ മേനോന്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. തൂണു വളരെ വണ്ണവും നീളവുമുള്ള ഒരൊറ്റത്തടിയായിരുന്നു. മേനോന്‍ പലരെയും വരുത്തിക്കാണിച്ചു. പുരയ്ക്കു കേടുപറ്റാതെ നടുമുറ്റത്തുനിന്ന് ഈ തൂണു മാറ്റുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യം തന്നെയാണെന്ന് അതു വന്നു കണ്ടവരെല്ലാം പറഞ്ഞു. മേനോനു കുണ്ഠിതം ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം മേനോന്‍ മാക്കു എഴുത്തച്ഛനെക്കണ്ടു വിവരം പറഞ്ഞു. “പന്ത്രണ്ടു പറ മലരും നൂറ്റെട്ടു കൊട്ടത്തേങ്ങയും മൂന്നു തുലാം ശര്‍ക്കരയും ആയിരത്തെട്ടു കദളിപ്പഴവും അവിടെ ശേഖരിച്ചു വയ്ക്കണം. ആ രാത്രി അവിടെനിന്ന് എല്ലാവരും എവിടെയെങ്കിലും മാറിത്താമസിക്കണം. ഇത്രയുമൊക്കെ തയ്യാറുചെയ്തിട്ട് എന്നോടു വിവരം പറയുക. വല്ലതും നിവൃത്തിയുണ്ടോ എന്നു നോക്കാം” എന്ന് എഴുത്തച്ഛന്‍ പറയുകയാല്‍ മേനോന്‍ അപ്രകാരമെല്ലം തയ്യാറുചെയ്തുകൊണ്ട് വിവരം എഴുത്തച്ഛനെ അറിയിച്ചു. അന്നു പതിനെട്ടു നാഴിക ഇരുട്ടിയപ്പോള്‍ അവിടെനിന്നു മൂന്നു നാഴിക ദൂരെ ഭാരതപ്പുഴയില്‍ എന്തോ വീണതു പോലെ ഒരു ശബ്ദം കേട്ടു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ ചെള്ളാപ്പുള്ളി മേനോന്റെ നടുമുറ്റത്തുനിന്നിരുന്ന തൂണ് അവിടെ കാണ്മാന്‍ ഇല്ലായിരുന്നു. അതു ഭാരതപ്പുഴയില്‍ കിടക്കുന്നതായി കാണുകയും ചെയ്തു. മേനോന്റെ പുരയ്ക്കു യാതൊരു കേടും പറ്റാതെ ആ തൂണെടുത്തുകൊണ്ടുപോയി ഭാരതപ്പുഴയിലിട്ടത് എഴുത്തച്ഛന്റെ സേവാമൂര്‍ത്തിയായ ഗണപതിയാണെന്നുള്ളത് വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

എഴുത്തച്ഛന്റെ പറമ്പില്‍ കറിസ്സാമാനങ്ങള്‍ ധാരാളമായി കൃ‌ഷി ചെയ്യിക്കുക പതിവായിരുന്നു. അവിടെ കള്ളന്മാര്‍ കയറി ചിലപ്പോള്‍ ചില സാമാനങ്ങള്‍ മോഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടുപോയിത്തുടങ്ങിയതിനാല്‍ വേലക്കാര്‍ ഒരു ദിവസം ആ വിവരം മാക്കു എഴുത്തച്ഛനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. “ആട്ടെ, അതിനു സമാധാനം ഉണ്ടാക്കിക്കൊള്ളാം” എന്ന് എഴുത്തച്ഛന്‍ മറുപടി പറയുകയും ചെയ്തു. അന്നു രാത്രിയിലും കള്ളന്മാര്‍ അവിതെ കയറി ചില സാമാനങ്ങള്‍ മോഷ്ടിച്ചു. അവര്‍ സാമാനങ്ങളെല്ലാം എഴുത്തച്ഛന്‍ കിടന്നിരുന്ന കട്ടിലിന്റെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വച്ചിട്ട് എഴുത്തച്ഛനെ കട്ടിലോടുകൂടി എടുത്തുകൊണ്ടു പുരയ്ക്കു പ്രദക്ഷിണം വച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ നേരം വെളുത്തു. അപ്പോള്‍ എഴുത്തച്ഛന്‍ ഉണരുകയും കള്ളന്മാര്‍ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം പറയുകയും എഴുത്തച്ഛനോടു മാപ്പു ചോദിക്കുകയും ഇനി ഒരിക്കലും തങ്ങള്‍ അവിടെക്കയറി യാതൊന്നും മോഷ്ടിക്കയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ എഴുത്തച്ഛന്‍ “അയല്‍വാസികളായ നിങ്ങള്‍ എന്തെങ്കിലും വേണമെങ്കില്‍ ഇവിടെ വന്നു ചോദിച്ചാല്‍ തരുന്നതിനു എനിക്ക് യാതൊരു വിരോധവുമില്ലല്ലോ. പിന്നെ നിങ്ങള്‍ രാത്രിയില്‍ ഇങ്ങനെ കഷ്ടപ്പെടുന്നതെന്തിനാണ്? ആട്ടെ, ഇനി ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുതെന്നേയുള്ളൂ. ഇപ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ മോഷ്ടിച്ചതു നിങ്ങള്‍തന്നെ കൊണ്ടു പോയിക്കൊള്‍വിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ സാമാനങ്ങള്‍ അവര്‍ക്കുതന്നെ കൊടുത്തയച്ചു. അതില്‍പ്പിന്നെ അവിടെ കള്ളന്മാരുടെ ഉപദ്രവം ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല.

പാടത്തവീട്ടില്‍ കേളുമേനോന്‍ എന്നൊരു ധനികന്‍ മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്റെ പ്രാണസ്നേഹിതനായിരുന്നു. അയാള്‍ മിക്കസമയവും എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെയായിരിക്കും. രാത്രിയില്‍ കിടപ്പു അയാള്‍ക്ക് എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെയാണ് പതിവ്. അങ്ങനെയിരുന്ന കേളുമേനോനെ ഒടിവിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു കൊല്ലുവാന്‍ അയാളുടെ ചില വിരോധികള്‍ ചില ഒടിയന്മാരെ ചട്ടംകെട്ടി ഏതാനും പണവും കൊടുത്ത് ഏര്‍പ്പാടുചെയ്തു.

ഒരു കോലോ ഈര്‍ക്കിലിയോ എടുത്ത് ഒരു മനു‌ഷ്യന്റെ നേരെ കാണിച്ച് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ഒടിച്ചാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യനും ഒടിഞ്ഞ് നിലത്തു വീണു മരിക്കും. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിന് ഒടിവിദ്യ എന്നും ഈ വിദ്യ പ്രയോഗിക്കുന്നവരെ ഒടിയന്മാര്‍ എന്നുമാണു പറയുക പതിവ്. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറില്‍ ഒടിയന്മാര്‍ ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവണ്‍മെന്റ് ഒടിയന്മാരെപ്പിടിച്ചു ശിക്ഷിച്ചു തുടങ്ങിയതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ അവിടെ ഒടിയന്മാര്‍ വളരെ കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ഒടിയന്മാര്‍ക്ക് ഒടിക്കുകയെന്നും മാട്ടുകയെന്നും രണ്ടുതരം വിദ്യകളുണ്ട്. ഒടിവിദ്യയെക്കുറിച്ചു മുന്‍പ് പറഞ്ഞുവല്ലോ. ഒടിയന്മാര്‍ കാളയുടെയും കുതിരയുടെയും പട്ടിയുടെയും മറ്റും രൂപം ധരിച്ചും കടമ്പയായിട്ടും രാത്രി കാലങ്ങളില്‍ വഴിയില്‍പ്പോയി നില്‍ക്കും. വിരോധികള്‍ ആ വഴിയെ വന്നാല്‍ പലവിധത്തിലുള്ള ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ഏല്‍പ്പിക്കും. ഇതിനാണ് മാട്ടുക എന്നു പറയുന്നത്. തെക്കന്‍ ദിക്കുകളില്‍ ഈ വിദ്യകള്‍ നടപ്പില്ലാത്തതിനാലാണ് ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇത്രയും വിവരിച്ചത്.

തന്റെ വിരോധികള്‍ തന്നെ കൊല്ലാനായി ഒടിയന്മാരെ ചട്ടം കെട്ടീട്ടുണ്ടെന്നുള്ള സംഗതി കേളുമേനോന്‍ എങ്ങനെയോ മനസ്സിലാക്കി. എന്നുമാത്രമല്ല, അയാള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കിടക്കാനായിട്ട് എഴുത്തച്ഛന്റെ വീട്ടിലേക്കു പോയ സമയം വഴിയില്‍വെച്ച് ഒരു വലിയ കാളയെ കാണുകയും അതു തന്നെ അകപ്പെടുത്താനായി ഒരൊടിയന്‍ വേ‌ഷംമാറി നില്‍ക്കുന്നതാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അയാള്‍ ആ കാളയുടെ അടുക്കല്‍ പോകാതെ സഭയം വഴി മാറി ഓടി എഴുത്തച്ഛന്റെ വീട്ടിലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്ന് എഴുത്തച്ഛനെ കണ്ടപ്പോള്‍ “നിങ്ങള്‍ വലിയ മന്ത്രവാദിയും ഞാന്‍ നിങ്ങളുടെ ഇഷ്ടനുമായിരുന്നിട്ടും രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ഒടിയന്മാരെ ഭയപ്പെട്ടു നടക്കേണ്ടതായിവന്നിരിക്കുന്നുവല്ലോ” എന്നു മേനോനും “ഇനി അങ്ങനെ വേണ്ടിവരികയില്ല” എന്നു എഴുത്തച്ഛനും പറഞ്ഞു. എഴുത്തച്ഛന്‍ ഉടനെ എന്തോ ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു. കേളുമേനോനെ കൊല്ലാന്‍ സന്നദ്ധനായിരുന്ന ഒടിയന്മാര്‍ നാലുപേരും തല്‍ക്ഷണം എഴുത്തച്ഛന്റെ പടിക്കലെത്തുകയും അവര്‍ നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ പരസ്പരം അടിച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അവരില്‍ ഒരാള്‍ ഒരു പാണനും ശേ‌ഷം മൂന്നു പേര്‍ അവന്റെ കൂട്ടുകാരായ പറയരുമായിരുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും അടികൊണ്ടു നാലുപേരും ഏറ്റവും അവശരായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും എഴുത്തച്ഛന്‍ പടിക്കല്‍ ചെന്നു. അപ്പോഴും അവര്‍ പരസ്പരം അടിച്ചുകൊണ്ട് നില്‍ക്കുകയായിരുന്നു. എഴുത്തച്ഛന്‍ അവരോട് “എന്താ ഒട്ടു മതിയായോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒടിയന്മാര്‍ “പൊന്നു തിരുമേനി, രക്ഷിക്കണം. അടിയങ്ങള്‍ വല്ല തെറ്റും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ ക്ഷമിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ എഴുത്തച്ഛന്‍ “ഇനി നിങ്ങള്‍ ഈ ദേശത്ത് ഒരിക്കലും ഒടിവിദ്യ പ്രയോഗിക്കുകയില്ലെന്ന് സത്യം ചെയ്താല്‍ നിങ്ങളെ വിട്ടയയ്ക്കാം” എന്നു പറയുകയും ആ ഒടിയന്മാര്‍ അപ്രകാരം സത്യം ചെയ്യുകയും എഴുത്തച്ഛന്‍ ഉടനെ അവരെ അവിടെനിന്നു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും അപ്പോള്‍ അവര്‍ അടി മതിയാക്കി യഥാപൂര്‍വം പരസ്പരസ്നേഹാകുലന്മാരായി പോവുകയും ചെയ്തു.

മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്‍ ഒരിക്കല്‍ മുതുതല പനമ്പറ്റക്കളത്തില്‍ നായരുടെ വീട്ടില്‍ ഒരു മന്ത്രവാദത്തിനായി പോയപ്പോള്‍ രാത്രിസമയത്ത് വഴിമധ്യേ മുമ്പു കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത ഒരു കടമ്പ കണ്ടു. ആ സ്ഥലത്ത് അതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കലും കടമ്പ കണ്ടിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ എഴുത്തച്ഛന് സംശയം തോന്നി. അദ്ദേഹം അടുത്തുചെന്നു കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന പിശ്ശാങ്കത്തികൊണ്ടു കടമ്പയുടെ ഒരു പടി മുറിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ കടമ്പ ഒരു മനു‌ഷ്യനായിത്തീര്‍ന്നു. അവന്‍ വാസ്തവത്തില്‍ ഒടിയനായ ഒരു പറയനായിരുന്നു. അവന്‍ എഴുത്തച്ഛനെ കണ്ടയുടനെ താണുതൊഴുതു കൊണ്ട് “തമ്പുരാനേ, ക്ഷമിക്കണം. അവിടുന്ന് ഇതിലേ എഴുന്നള്ളുമെന്ന് അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഇതറിഞ്ഞിരുന്നെങ്കില്‍ ഇങ്ങനെ ചെയ്യുകയില്ലായിരുന്നു. മറ്റൊരാളെ അപായപ്പെടുത്താനാണ് ഈ വിദ്യ ചെയ്തത്. തമ്പുരാനും ഈ ദിക്കില്‍ സഞ്ചാരമുള്ളതുകൊണ്ട് അടിയങ്ങള്‍ ഇനി ഒരിക്കലും ഈ പ്രദേശത്ത് ഒടിവിദ്യ പ്രയോഗിക്കുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് അപ്രകാരം സത്യം ചെയ്ത് അവിടെനിന്ന് പോയി.

എഴുത്തച്ഛന്റെ അമ്പലത്തിലെ ഗണപതിയുടെ വിഗ്രഹം ‘അന്‍പൊന്നു’ കൊണ്ടുള്ളതാണ്. ആ ബിംബവും മറ്റു സാധനങ്ങളുമെല്ലാം മോഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നതിനായി ഒരു നവരാത്രികാലത്തു ചില കള്ളന്മാര്‍ അവിടെ ചെന്നു കയറി. അവിടെ ഒരു ഭൃത്യന്‍ കാവല്‍ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ കൂര്‍ക്കം വലിക്കുന്നതു കേട്ടിട്ട് നല്ല ഉറക്കമാണെന്ന് അറിഞ്ഞാണ് അകത്തു കള്ളന്മാര്‍ കടന്നത്. അകത്തു കയറിയ സമയം ആ ഭൃത്യന് തന്നെ ആരോ ചൂരല്‍ വടികൊണ്ട് അടിക്കുന്നതായി തോന്നുകയാല്‍ അവന്‍ പെട്ടെന്നെഴുന്നേറ്റു. അതുകണ്ട് കള്ളന്മാര്‍ പേടിച്ച് ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ക്ക് ഒന്നും മോഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടു പോകുവാന്‍ സാധിച്ചില്ല.

മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്റെ സ്നേഹിതനായ കൊച്ചിയില്‍ക്കാരന്‍ എരോമമേനോന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു വി‌ഷവൈദ്യനുണ്ടായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യന്റെ സ്ഥിരവാസം ചെമ്പ്രയ്ക്കു സമീപം ഒരു സ്ഥലത്തായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞ സമയം ഈ വി‌ഷവൈദ്യനും വേറെ ചില രസികന്മാരുംകൂടി എഴുത്തച്ഛന്റെ മാളികയില്‍ വെടിപറഞ്ഞു രസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ ചില സ്ത്രീകള്‍ അവിടെ അടുത്തുള്ള വഴിയിലൂടെ പോകുന്നതു കണ്ടു. അന്നു തൃത്താല ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവമായിരുന്നതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീകള്‍ കാഴ്ചശ്ശീവേലി കാണാന്‍ പോവുകയായിരുന്നു. അവരെക്കണ്ടപ്പോള്‍ വി‌ഷവൈദ്യന്‍ മേനോന്‍ “വി‌ഷവൈദ്യന്മാര്‍ മന്ത്രശക്തി കൊണ്ടു പാമ്പുകളെ വരുത്തി വി‌ഷമെടുപ്പിക്കാറുണ്ട്. അതുപോലെ എഴുത്തച്ഛനു മന്ത്രശക്തികൊണ്ട് ആ സ്ത്രീകളെ എല്ലാം ഇവിടെ വരുത്താമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി എഴുത്തച്ഛന്‍ “എന്താഭാസത്തരമാണ് മേനോന്‍ പറയുന്നത്? ഒരു കാര്യവും കൂടാതെ അന്യസ്ത്രീകളെ ഇങ്ങോട്ടു വരുത്തുന്നത് മര്യാദയാണോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “അവരെ ഇവിടെ വരുത്തുകയെന്നുള്ളത് അസാധ്യമാകയാലല്ലേ ഈ തത്ത്വജ്ഞാനം പറയുന്നത്” എന്നു മേനോന്‍ വീണ്ടും ചോദിച്ചു. എഴുത്തച്ഛന്‍ അവിടെയിരുന്നുകൊണ്ട് ആ സ്ത്രീകളുടെ നേരെ ഒന്നു നോക്കി. സ്ത്രീകളെല്ലാം വഴി തെറ്റി എഴുത്തച്ഛന്റെ പടിക്കലേക്കു നടന്നു തുടങ്ങി. അടുത്തു വന്നപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീകള്‍ മേനോന്റെ വീട്ടിലുള്ളവര്‍ തന്നെയാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയും അവരെ യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിച്ചയയ്ക്കുന്നതിന് എഴുത്തച്ഛന്‍ സ്വഗൃഹത്തിലുള്ള സ്ത്രീകളെ വിളിച്ചു പറയുകയും വന്ന സ്ത്രീകള്‍ യാത്രയായപ്പോള്‍ “ഘോ‌ഷങ്ങള്‍ കണ്ട് അമ്പലത്തില്‍ അധികം താമസിക്കരുത്. നേരം ഇരുട്ടുന്നതിനുമുമ്പു വീട്ടിലേക്കു പോകണം” എന്നു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം മേനോനെ പരിഹസിക്കുകയാല്‍ മേനോന്‍ ഏറ്റവും ഇളിഭ്യനായിത്തീര്‍ന്നു.

തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജവംശത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നതിനായി ഒരിക്കല്‍ ചില ശത്രുക്കള്‍ ആഭിചാരക്കാരെക്കൊണ്ടു ചില മാരണദേവതകളെ വിടുവിച്ചു. ആ ബാധകളുടെ ഉപദ്രവം അവിടെ ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ പലരെക്കൊണ്ടും പല മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചിട്ട് ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം കല്പനപ്രകാരം മാക്കു എഴുത്തച്ഛനെ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുപോയി. എഴുത്തച്ഛന്‍ ചുരുക്കത്തില്‍‍ മൂന്നു ദിവസത്തെ മന്ത്രവാദംകൊണ്ട് ആ ബാധകളെ ഒഴിച്ചു. പിണിയാളിരുത്തിത്തുള്ളിച്ചു സത്യം ചെയ്യിച്ചാണ് എഴുത്തച്ഛന്‍ ആ ദേവതകളെ ഒഴിച്ചുവിട്ടത്. മഹാ രാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ച് എഴുത്തച്ഛന്റെ രണ്ടു കൈയ്ക്കും വീരശൃംഖലയും മറ്റും കൊടുത്തു സബഹുമാനം പറഞ്ഞയച്ചു. ഇങ്ങനെ മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങിയാല്‍ അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. മുഴുവനും പറഞ്ഞുതീര്‍ക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാകയാല്‍ അതിനായിത്തുനിയുന്നില്ല.

മാക്കു എഴുത്തച്ഛന്റെ ശി‌ഷ്യനായി കുഞ്ഞുണ്ണി എഴുത്തച്ഛന്‍ എന്നൊരാളുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വലിയ മന്ത്രവാദിയും അനേകം അത്ഭുതകര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുള്ള ആളുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അത്ഭുതകര്‍മങ്ങള്‍ കണ്ടറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ ഇപ്പോള്‍ പലരുമുള്ളതിനാല്‍ അവയെപ്പറ്റി അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. കുഞ്ഞുണ്ണിയെഴുത്തച്ഛന്‍ ഒരിക്കല്‍ കിണറു കെട്ടിച്ചപ്പോള്‍ അതിനു പാലംവയ്ക്കുന്നതിനായി ഒരു കരിങ്കല്ല് എടുത്തുകൊണ്ടു വരുവാന്‍ സ്വന്തം ഭൃത്യന്മാരായ രണ്ടുപേരെയും അഞ്ചെട്ടു കൂലിക്കാരെയും പറഞ്ഞയച്ചു. കല്ലു രണ്ടു മൂന്നു പറമ്പിട അകലെയാണ് കിടന്നിരുന്നത്. അതിനു വളരെ നീളവും വീതിയും കനവുമുണ്ടായിരുന്നു. അയയ്ക്കപ്പെട്ടവര്‍ ചെന്നു പിടിച്ചുനോക്കീട്ടു കല്ലൊന്നിളക്കാന്‍ പോലും സാധിച്ചില്ല. ആ വിവരം ഭൃത്യന്മാര്‍ എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ ഞാന്‍ വരാം. നിങ്ങള്‍ രണ്ടുപേരും മാത്രം എന്റെ കൂടെ വന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞ് എഴുത്തച്ഛന്‍ ഒരു മുളവടിയുമെടുത്തുകൊണ്ട് ആ ഭൃത്യന്മാരോടുകൂടെ പോയി. കല്ലു കിടന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്ന് എഴുത്തച്ഛന്‍ മുളവടി കൊണ്ടു കല്ലിന്മേലൊന്നു തൊട്ടു. “ഇനി കല്ലെടുത്തു നോക്കുവിന്‍” എന്ന് ഭൃത്യന്മാരോട് പറഞ്ഞു. അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി ആ കല്ലു നി‌ഷ്പ്രയാസമെടുക്കുകയും എഴുത്തച്ഛന്‍ ആ മുളവടി കൊണ്ട് കല്ലിന്മേല്‍ തൊട്ടു കൊണ്ടിരിക്കുകയും അങ്ങനെ കല്ല് അനായാസേന എഴുത്തച്ഛന്‍ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഈ എഴുത്തച്ഛനും ഗണപതിയെസ്സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തീട്ടുള്ള ആളായിരുന്നു. (ഈ കുഞ്ഞുണ്ണിയെഴുത്തച്ഛന്‍ മരിച്ചിട്ട് ഇപ്പോള്‍ 19 കൊല്ലമേ ആയിട്ടുള്ളൂ).

കുഞ്ഞുണ്ണിയെഴുത്തച്ഛന്റെ മകനായി കൃ‌ഷ്ണനെഴുത്തച്ഛന്‍ എന്നൊരാളുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹവും വലിയ മന്ത്രവാദിയായിരുന്നു.

എഴുത്തച്ഛന്റെ വീട്ടിനു സമീപം ഒരു മനയ്ക്കല്‍ ഒരു കുടിവയ്പടിയന്തിരത്തിനു ക്ഷണിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ മഴയുണ്ടാവുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ച് സദ്യയ്ക്കില വയ്ക്കുന്നതിന് മുറ്റത്തു പന്തലാണിട്ടിരുന്നത്. സദ്യയ്ക്കില വെയ്ക്കാറായപ്പോള്‍ ഇടിയും മിന്നലും മഴക്കാറും കലശലാവുകയും ഉടനെ മഴ തുടങ്ങുന്നതിനുള്ള ലക്ഷണങ്ങളെല്ലാം കണ്ടു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരും ഇല്ലത്തുള്ളവരുമെല്ലാം ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണരായിത്തീര്‍ന്നു. ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “കാര്യം വലിയ വി‌ഷമത്തിലായല്ലോ. ഇതിന് എഴുത്തച്ഛന്‍ എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ എഴുത്തച്ഛന്‍ സ്വഗൃഹത്തില്‍പ്പോയി ഒരു ഗ്രന്ഥമെടുത്തു കൊണ്ടു വന്നഴിച്ചു രണ്ടായിപ്പകുത്തു പന്തലിന്റെ മുകളില്‍വച്ചു. ആ ഇല്ലപ്പറമ്പിന്റെ അതിരുവരെ നാലു വശങ്ങളിലും അതികലശലായി മഴ പെയ്തു. അവിടെ മാത്രം പെയ്തില്ല. എല്ലാവരും വളരെ വിസ്മയിച്ചു. നമ്പൂരി എഴുത്തച്ഛനെ യഥേഷ്ടം ഊണുകഴിപ്പിച്ച് ചില സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു.

വിദ്വാന്‍ മാനവിക്രമന്‍ ഏട്ടന്‍ തമ്പുരാന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന തീപ്പെട്ടുപോയ സാമൂതിരിപ്പാടു തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായിരുന്ന കാസരോഗം ഇദ്ദേഹമാണ് ഭേദപ്പെടുത്തിയത്. ഇദ്ദേഹത്തിന് വൈദ്യവുമുണ്ടായിരുന്നു.

ഒരു സ്വജനഗൃഹത്തില്‍ കല്യാണത്തിനു കിണ്ടി പോരാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ അഞ്ചെട്ടു കിണ്ടിക്കായി കൃ‌ഷ്ണനെഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ ആളയച്ചു. ആ ചെന്ന ആളോട് എഴുത്തച്ഛന്‍ “കിണ്ടി അവിടെയുള്ളതുകൊണ്ടു മതിയാകും; പോരെങ്കില്‍ ഞാനവിടെ വരുമ്പോള്‍ ഉണ്ടാക്കിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ആളെ മടക്കിയയച്ചു. എഴുത്തച്ഛന്‍ കല്യാണവീട്ടില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ എങ്ങനെയോ എന്തോ അവിടെ വേണ്ടതിലധികം കിണ്ടി കാണപ്പെട്ടു.

ഈ എഴുത്തച്ഛന്‍ വലിയ കാള ഭ്രാന്തനായിരുന്നു. നല്ല കാള എവിടെയുണ്ടെന്നു കേട്ടാലും എന്തു വില കൊടുത്തും അദ്ദേഹം വാങ്ങും.

ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം വലിയ വില കൊടുത്തു രണ്ടുകാളകളെ വാങ്ങി. കണ്ടത്തില്‍ പൂട്ടാനായി അവയെ കൊണ്ടുപോയി നുകം വച്ചു കെട്ടിയപ്പോള്‍ രണ്ടു കാളകളും കിടന്നു. പൂട്ടുകാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളൊക്കെ പ്രയോഗിച്ചുനോക്കീട്ടും കാളകളെ എണീപ്പിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. “ഈ ശവങ്ങള്‍ക്ക് ഇത്ര വളരെ വില കൊടുത്ത് ഇദ്ദേഹം വാങ്ങിയല്ലോ. ഇതു മഹാകഷ്ടമായിപ്പോയി” എന്നു പറഞ്ഞു കണ്ടുനിന്നവരെല്ലാം പരിഹസിച്ചു ചിരിച്ചു. അപ്പോള്‍ എഴുത്തച്ഛന്‍ ഒരു പുല്ലു പറിച്ചെടുത്തുകൊണ്ട് അങ്ങോട്ടു ചെന്ന് അതുകൊണ്ട് രണ്ടു കാളകള്‍ക്കും ഓരോ അടിവച്ചു കൊടുത്തു. കാളകള്‍ എണീറ്റു നടന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ ആ കാളകള്‍ പൂട്ടാന്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കെട്ടിയാല്‍ ഒരിക്കലും കിടന്നിരുന്നില്ല.

ചെമ്പ്രദേശത്തുതന്നെയുള്ള ഒരു വാര്യരുടെ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിനെ ഒഴിക്കാന്‍ വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ക്ക് എഴുത്തച്ഛന്‍ ചാര്‍ത്തു കൊടുക്കുകയും വാര്യത്തുള്ളവര്‍ സാമാനങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിച്ചുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം കൃ‌ഷ്ണനെഴുത്തച്ഛന്‍ അവിടെച്ചെന്നു ചില പൂജകളും ഹോമങ്ങളും മറ്റും ആരംഭിച്ചു. ഒരു ചക്രം വരച്ച് അതില്‍ ഒരു തൂശനിലവച്ചിട്ടു രക്ഷസ്സു ബാധിച്ചിട്ടുള്ള വാര്യരെക്കൊണ്ടുവന്ന് ആ ഇലയിലിരുത്താന്‍ പറഞ്ഞു. അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം ഇണങ്ങിയും പിണങ്ങിയും പല വിധത്തില്‍ പറഞ്ഞുനോക്കിയിട്ടും വാര്യര്‍ ആ ഇലയില്‍ ചെന്നിരുന്നില്ല. ബലാല്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോകാനായി ശ്രമിച്ചപ്പോള്‍ വാര്യര്‍ ശവംപോലെ നിശ്ചേഷ്ടനായിക്കിടന്നുകളഞ്ഞു. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ പൂജ കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന എഴുത്തച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. എഴുത്തച്ഛന്‍ ഉടനെ ഒരു പിടി അരിയും പൂവും വാരിയെടുത്തു ജപിച്ചു കൊടുത്ത് അത് ആ വാര്യരുടെ ശിരസ്സില്‍ കൊണ്ടുചെന്നിടാന്‍ പറഞ്ഞു. അരിയും പൂവും ശിരസ്സിലിട്ട ക്ഷണത്തില്‍ വാര്യരെണീറ്റ് ആ തൂശനിലയില്‍ ചെന്നിരുന്നു. എഴുത്തച്ഛന്‍ ഭസ്മം ജപിച്ചിട്ട് തുള്ളിക്കയും രക്ഷസ്സു സത്യം ചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു.

ഈ കൃ‌ഷ്ണനെഴുത്തച്ഛന്‍ മരിച്ചിട്ട് ഇപ്പോള്‍ 9 കൊല്ലമേ ആയിട്ടുള്ളൂ. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മകനാണ് ഇപ്പോള്‍ ഈ തറവാട്ടില്‍ കാരണവരായിരിക്കുന്ന കുഞ്ചുവെഴുത്തച്ഛന്‍. അദ്ദേഹവും നല്ല മന്ത്രവാദിയാണ്.

ചെമ്പ്രയെഴുത്തച്ഛന്മാര്‍ മന്ത്രവാദം ചെയ്യണമെങ്കില്‍ ആദ്യം തന്നെ അവരുടെ പരദേവതകള്‍ക്ക് വഴിപാടിനായി ആറണ അവിടെക്കൊടുക്കണം. ഇതു മുന്‍പിനാലെ ഉള്ള പതിവാണ്. പിന്നെ വലതും കൊടുത്താലും ഒന്നും കൊടുത്തില്ലെങ്കിലും യാതൊരു വിരോധവുമില്ല.

മാക്കുവെഴുത്തച്ഛന്റെ കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പടിപ്പുരമാളികയില്‍ ദിവസംപ്രതി അനേകം യോഗ്യന്മാര്‍ വന്നുകൂടുകയും മൃദംഗംവായന, വീണവായന, പാട്ട് മുതലായവയും ചതുരംഗക്കളി, ചെപ്പടി വിദ്യ മുതലായവയും പതിവായിരുന്നു. ഇതു കൂടാതെ എഴുത്തച്ഛന്‍‍ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണന്റെ ഒരു ചിത്രം വെച്ച് അതിന്റെ മുമ്പിലിരുന്ന് പതിവായി ഭാഗവതം വായിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ ചിത്രം ഇപ്പോഴും അവിടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. ഭാഗവതപാരായണം ഇപ്പോഴും അവിടെ പതിവായി നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. കാലക്രമംകൊണ്ട് ആ ചിത്രത്തിന് ഭഗവല്‍സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടായിത്തീരുകയാല്‍ ആ മാളികയില്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ചില ദിവ്യന്മാര്‍ വന്നു പോകുന്നുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാല്‍ ആ പടിപ്പുര മാളികയില്‍ രാത്രിയില്‍ മനു‌ഷ്യരാരും കിടക്കാറില്ല. അവിടെ കിടന്നുറങ്ങുന്നവരെ ആരോ ഉരുട്ടിത്താഴെയിടുമെന്നുള്ളത് തീര്‍ച്ചയാണ്. രാത്രിയില്‍ ചിലപ്പോള്‍ ആ മാളികയില്‍ പാട്ടും വീണവായനയും മറ്റും കേള്‍ക്കാറുണ്ടായിരുന്നുവെന്നല്ല, ഇപ്പോഴും കേള്‍ക്കാം. അതു ഞായര്‍, ചൊവ്വ, വെള്ളി ഈ ആഴ്ചകളിലാണ്.

അദ്ധ്യായം 50
കൊച്ചി ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്

അമാനു‌ഷപ്രഭാവനായിരുന്ന ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി കേരളത്തിലാരും തന്നെ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ആ തിരുമേനി പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുള്ള കടുംകൈകളെക്കുറിച്ച് കേട്ടാല്‍ അവിടുന്ന് നീതിയും മര്യാദയുമില്ലാത്ത ക്രൂരനും അക്രമിയുമായിരുന്നു എന്ന് ഇക്കാലത്തുള്ള ചില പരി‌ഷ്കാരികള്‍ക്ക് തോന്നിയേക്കാം. എന്നാല്‍ വാസ്തവം അങ്ങനെയല്ല. അവിടുന്ന് രാജ്യത്തു നീതി നടക്കണമെന്നും അക്രമമൊന്നും ഉണ്ടാകരുതെന്നും ജനങ്ങള്‍ സദാ സമാധാനത്തോടുകൂടി സ്വൈരമായി വസിക്കണമെന്നും ആര്‍ക്കും ഒരു വിധത്തിലും യാതൊരു സങ്കടവും നേരിടരുതെന്നും വളരെ നിര്‍ബന്ധമുള്ള ആളായിരുന്നു. ആ നിര്‍ബന്ധത്തെ പാലിക്കാനായി അവിടുന്നു ചിലപ്പോള്‍ ചില കഠിനപ്രവൃത്തികള്‍ ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നില്ല. എന്നാല്‍ അതെല്ലാം ദുഷ്ടന്മാരോട് മാത്രമാണ്. സാധുക്കളെ അവിടുന്ന് ഒരു വിധത്തിലും സങ്കടപ്പെടുത്തീട്ടില്ല. ദുഷ്ടന്മാരെ ശിക്ഷിക്കയും ശിഷ്ടന്മാരെ രക്ഷിക്കയുമാണല്ലോ രാജധര്‍മ്മം. അതിനുവേണ്ടി ചില കഠിനക്കൈകള്‍ പ്രയോഗിച്ചാലും അത് ഒരിക്കലും അനീതിയായി വരുന്നതല്ലല്ലോ. പിന്നെ അക്കാലത്തു ജനങ്ങള്‍ക്ക് ഇപ്പോഴത്തെപ്പോലെ വിദ്യാഭ്യാസമോ രാജഭക്തിയോ വിവേകമോ ഒന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കേവലം മൂഢന്മാരും അക്രമികളും അവിവേകികളുമായവരോടു ധര്‍മശാസ്ത്രപ്രകാരം പ്രവര്‍ത്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ രാജ്യത്തു നീതിനടത്താനും സമാധാനമുണ്ടാക്കാനും സാധിക്കയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അവിടുന്ന് കാലമറിഞ്ഞ് പ്രവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നു എന്നു മാത്രമേ വിചാരിക്കാനുള്ളൂ.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരുവവതാരം ചെയ്തരുളിയത് കൊല്ലം 926-ആമാണ്ട് കര്‍ക്കടകമാസം 10-ആം തീയതി വ്യാഴാഴ്ചയും പൂയം നക്ഷത്രവും അമാവാസി തിഥിയും കൂടിയ സമയത്തായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് കൊച്ചിരാജകുടുംബത്തിലുള്ളവര്‍ താമസിച്ചിരുന്നത് വെള്ളാരപ്പിള്ളിയിലുള്ള കോവിലകത്തായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെവച്ചായിരുന്നു തിരുമനസ്സിലെ തിരുവവതാരം. ആ കോവിലകം ഇപ്പോഴുമുണ്ട്.

തിരുമനസ്സിലെ തിരുവവതാരസമയം ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രപ്രകാരം അത്ര ശുഭപ്രദമല്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെയെല്ലാവര്‍ക്കും വിശേ‌ഷിച്ച് അമ്മത്തമ്പുരാട്ടിക്കും വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. അക്കാലത്ത് അവിടെ സമീപത്തുള്ള ഒരു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദിവ്യനായ ഒരു സന്യാസി താമസിച്ചിരുന്നു. അമ്മത്തമ്പുരാട്ടി തന്റെ പുത്രനു കഷ്ടാരിഷ്ടതകളെല്ലാം നീങ്ങി മേലില്‍ ഗുണം സിദ്ധിക്കുന്നതിലേക്ക് എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗമുണ്ടാക്കിത്തരണമെന്ന് ഒരു പ്രതിപുരു‌ഷന്‍ മുഖാന്തരം ആ സന്യാസിയോടപേക്ഷിച്ചു. ആ സന്യാസി കുറേ പൂവെടുത്തു ജപിച്ച് “ഈ പൂവു കൊണ്ടുപോയി രാജകുമാരനെ കിടത്തിയിരിക്കുന്ന കിടക്കയുടെ ചുവട്ടിലിട്ടാല്‍ മതി, സകല ദോ‌ഷങ്ങളും നീങ്ങി രാജകുമാരന്‍ മേലില്‍ കെങ്കേമനായിത്തീരും” എന്നു പറഞ്ഞു കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ആ പ്രതിപുരു‌ഷന്‍ ആ പൂവു കൊണ്ടുപോയി രാജകുമാരന്റെ മെത്തയുടെ ചുവട്ടില്‍ ഇടുവിക്കുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുവവതാരം പൂയം രണ്ടാം കാലില്‍ (അമ്മ കാലില്‍) ആയിരുന്നതുകൊണ്ടോ എന്തോ അവിടേക്ക് ഏകദേശം മൂന്നു വയസ്സായപ്പോഴേക്കും അമ്മത്തമ്പുരാട്ടി തീപ്പെട്ടുപോകയാല്‍ പിന്നീടു തിരുമേനിയെ വേണ്ടതുപോലെ പരിചരിച്ചുവളര്‍ത്തിയത് അവിടുത്തെ ചിറ്റമ്മത്തമ്പുരാട്ടിയായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ ചിറ്റമ്മയെ ആജീവനാന്തം പെറ്റമ്മയെപ്പോലെ വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

യഥാകാലം വേണ്ടതുപോലെ വിദ്യാഭ്യാസവും ആയുധാഭ്യാസവും ചെയ്യിക്കുകയാല്‍, ബുദ്ധിശാലിയായിരുന്ന ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ നല്ല വിദ്വാനും യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധനുമായിത്തീര്‍ന്നു. ധീരതയും ശൂരതയും അവിടേക്കു പ്രകൃത്യാതന്നെ ഉണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്തു. 930-ആം ആണ്ടിനുശേ‌ഷം രാജകുടുംബത്തിലുള്ളവരെല്ലാം സ്ഥിരവാസം വെള്ളാരപ്പിള്ളിയില്‍നിന്ന് മാറ്റി തൃപ്പൂണിത്തുറെ ആക്കിയതിനാല്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ വിദ്യാഭ്യാസവും മറ്റും തൃപ്പൂണിത്തുറവച്ചു തന്നെയായിരുന്നു. അവിടേക്കു പത്തു തിരുവയസ്സായപ്പോഴേക്കും നാലാം കൂറെന്ന സ്ഥാനം സിദ്ധിച്ചു. അപ്പോള്‍ മുതല്‍ക്കുതന്നെ തിരുമനസ്സിലെ ധീരതയും ശൂരതയും കുറേശ്ശെ വെളിപ്പെട്ടുതുടങ്ങുകയും അവിടേക്കു പതിനാറു തിരുവയസ്സായപ്പോഴേക്കും “ശക്തന്‍” എന്നുള്ള തിരുനാമധേയം ചില കാരണങ്ങളാല്‍ പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഒരിക്കല്‍ ഒരു നമ്പൂരി കുറെ പണവും കൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറെനിന്ന് എറണാകുളത്തേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. വഴിക്കുവെച്ച് ചില മാപ്പിളമാര്‍കൂടി പണം തട്ടിപ്പറിച്ചു കൊണ്ടുപോവുകയാല്‍ നമ്പൂരി വ്യസനാക്രാന്തനായി തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കു തന്നെ മടങ്ങുകയും വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് വിവരമെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വര്‍ത്തമാനമെല്ലാം കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം “സൂക്ഷിച്ചു നടക്കേണ്ടതായിരുന്നു. അതിനിപ്പറഞ്ഞതുകൊണ്ടു പ്രയോജനമില്ലല്ലോ. ആട്ടെ, ഉണ്ണിയുടെ അടുക്കല്‍ വിവരമറിയിക്കൂ. എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കും” എന്നാണ് അരുളിച്ചെയ്തത്. (വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ശക്തന്‍ തിരുമേനിയെ “ഉണ്ണി” എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്). കല്‍പ്പന കേട്ട് നമ്പൂരി, ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുന്‍പാകെ വിവരമറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കളിക്കോട്ടയുടെ (ഇപ്പോള്‍ തമ്പുരാക്കന്മാരുടെ ഇംഗ്ലീഷ് സ്കൂളായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെ) മുറ്റത്തു പന്തുകളിച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുകയായിരുന്നു. നമ്പൂരി വിവരമെല്ലാമറിയിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “അമ്മാവന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കാമായിരുന്നല്ലോ” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂരി ‘അവിടെ അറിയിച്ചിട്ട് ഇവിടെ അറിയിക്കാനാണ് കല്‍പ്പിച്ചത്” എന്നറിയിച്ചു. “എന്നാല്‍ നമ്പൂരി ഇവിടെ നില്‍ക്കൂ. ഞാന്‍ അമ്മാവന്റെ തിരുമുമ്പിലൊന്നു പോയിവരാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ടു ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ നിന്നെഴുന്നള്ളി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പിലെത്തി. അപ്പോള്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്താ ഉണ്ണീ, നമ്പൂരിയുടെ വര്‍ത്തമാനമെല്ലാം കേട്ടില്ലേ? വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി. ഇനി മേലാലെങ്കിലും വഴിക്ക് ഇപ്രകാരമുള്ള അക്രമങ്ങളും മറ്റും നടക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന മാര്‍ഗമാലോചിക്കണം. ഉണ്ണി എന്താ ഒന്നും മിണ്ടാത്തത്?”

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍: അമ്മാവന്റെ തിരുവുള്ളമുണ്ടെങ്കില്‍ എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിമാര്‍ഗമുണ്ടാക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചുനോക്കാം.

വലിയ തമ്പുരാന്‍: ഉണ്ണി ചെയ്യുന്നതൊക്കെ എനിക്ക് സമ്മതമാണ്. എന്തെങ്കിലും ചെയ്തുകൊള്ളൂ. എല്ലാം ഞാന്‍ അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉണ്ണി കുറച്ചു ദിവസം എറണാകുളത്തു പോയി താമസിക്കണം. എന്നാല്‍ മതിയെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. എന്താ അതിനു വിരോധമുണ്ടോ?

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍: ഒരു വിരോധവുമില്ല. കല്പനപോലെ ചെയ്യാം.

വലിയ തമ്പുരാന്‍: എന്നാല്‍ നാളെത്തന്നെ പോകണം. അവിടെത്താമസിക്കുന്നതിനു വേണ്ടതെല്ലാം ഇപ്പോള്‍തന്നെ ചട്ടംകെട്ടിയേക്കാം. നമ്പൂരിക്കു പോയ പണവും കൊടുത്തയച്ചേക്കാം.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍: നമ്പൂരിക്കു പോയ പണം കൊടുത്തയയ്ക്കാന്‍ ഞാന്‍ പോയി വന്നിട്ടുമതി. അതുവരെ ഇവിടെ താമസിക്കട്ടെ.

വലിയ തമ്പുരാന്‍: എന്നാല്‍ ഇഷ്ടം പോലെയാവട്ടെ.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുന്‍പില്‍ നിന്ന് പിരിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂരി കുറച്ചുദിവസം തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെ താമസിക്കുന്നതിന് ചട്ടംകെട്ടീട്ടു പിറ്റേദിവസം തന്നെ എറണാകുളത്ത് എഴുന്നള്ളി താമസം തുടങ്ങി. അതിന്റെ പിറ്റേദിവസംതന്നെ അവിടെ സമീപത്തുള്ള പള്ളികളിലേക്കെല്ലാം കല്‍പ്പനയയച്ചു. “സമീപസ്ഥന്മാരായ മാപ്പിളമാരെല്ലാം അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ ഓരോ വലിയ കുടവും ഒരു മാറു നീളമുള്ള ഓരോ കയറുംകൊണ്ട് എറണാകുളത്തു കായല്‍വക്കത്ത് എത്തിക്കൊള്ളണം” എന്നായിരുന്നു കല്‍പ്പനയുടെ സാരം. കല്‍പ്പനപോലെ അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ ഏകദേശം അഞ്ഞൂറോളം മാപ്പിളമാര്‍ കുടവും കയറും കൊണ്ടു നിശ്ചിതസ്ഥല ത്തെത്തി. ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ എഴുന്നള്ളി. “മൂന്നു നാലു ദിവസം മുന്‍പ് ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഏതാനും പണം തട്ടിപ്പറിച്ചുകൊണ്ടുപോയത് നിങ്ങളില്‍ ആരെല്ലാം കൂടിയാണ്? സത്യം പറയണം. അകൃത്യം പ്രവര്‍ത്തിച്ചവര്‍ കുറ്റം ഏറ്റു പറയുന്നപക്ഷം വലിയ ശിക്ഷ കൂടാതെകഴിക്കാം. ശേ‌ഷമുള്ളവര്‍ക്കു സുഖമായി തിരിയെപ്പോവുകയും ചെയ്യാം. സത്യം വെളിപ്പെടുത്താത്തപക്ഷം നിങ്ങള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വലിയ കഷ്ടത അനുഭവിക്കേണ്ടി വരും” എന്നു അരുളിച്ചെയ്തിട്ട് മാപ്പിളമാരിലാരും മറുപടി പറയായ്കയാല്‍ “ഇവരെയെല്ലാം ഉടനെ മനയ്ക്കല്‍ കൊണ്ടുപോയി ആക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. ആ ക്ഷണത്തില്‍ രാജഭടന്മാര്‍ മാപ്പിളമാരെ എല്ലാം വലിയ വഞ്ചികളില്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോയി കഴുത്തില്‍ കുടങ്ങള്‍ കെട്ടി “കിഴവനച്ചാ”ലില്‍ താഴ്ത്തി (കൊചിക്കായലിലുള്ള കപ്പല്‍ചാലിനെ “കിഴവനച്ചാല്‍” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞിരുന്നത്. ആ സ്ഥലത്ത് “കിഴവന” എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലമുണ്ടായിരുന്നു എന്നും അതിനാലാണ് ഈ പേരുണ്ടായതെന്നുമാണ് ഐതിഹ്യം. നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലമുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലമാകയാല്‍ അതിനു “മനയ്ക്കല്‍” എന്നും പറയാറുണ്ട്.)

ശേ‌ഷമുള്ള മാപ്പിളമാരെല്ലാം അതിനടുത്ത ദിവസം കുടവും കൊണ്ടു ഹാജരാകുന്നതിനു വീണ്ടും ഒരു കല്പനയയച്ചു. തലേ ദിവസം നടന്ന സംഗതികളെല്ലാം അറിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ വീണ്ടും കല്പന കണ്ടപ്പോള്‍ മാപ്പിളമാരെല്ലാം ഭയവും വ്യസനവുംകൊണ്ട് ഏറ്റവും പരവശരായിത്തീര്‍ന്നു. എല്ലാ പള്ളികളില്‍നിന്നും പ്രമാണികളായിട്ടുള്ള മാപ്പിളമാരെല്ലാം കുറേശ്ശെ പണവുംകൊണ്ട് തിരുമുമ്പാകെയെത്തി തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ച വച്ചു വന്ദിച്ചുകൊണ്ട്, “അടിയങ്ങളെ കല്പിച്ചു രക്ഷിക്കണം. അടിയങ്ങളിലാരും അടിയങ്ങളുടെ അറിവോടുകൂടിയും യാതൊരു ദു‌ഷ്കൃത്യവും പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടില്ല. കഥയില്ലാത്ത വികൃതികളിലാരോ ആണ് ഈ അകൃത്യം പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുള്ളത്. അവര്‍ ഇന്നലത്തെ ശിക്ഷയിലകപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം. ഇനി മേലാല്‍ അടിയങ്ങളുടെ ജാതിക്കാരിലാരും ഇങ്ങനെയുള്ള ദു‌ഷ്കൃത്യങ്ങള്‍ യാതൊന്നും ചെയ്യുന്നതല്ല. അഥവാ അടിയങ്ങളുടെ ജാതിയിലുള്ളവരില്‍ ആരെങ്കിലും ഇങ്ങനെ വല്ലതും പ്രവര്‍ത്തിച്ചതായി തിരുമനസ്സറിയുന്നതിനിടയായാല്‍ അന്ന് അടിയങ്ങളെയെല്ലാം കായലില്‍ക്കെട്ടിത്താഴ്ത്തുന്നത് അടിയങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം പൂര്‍ണ്ണസമ്മതമാണ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. “ഇനിമേലാല്‍ നിങ്ങളുടെ ജാതിക്കാരില്‍ നിന്നു യാതൊരു ശല്യവുമുണ്ടാകയില്ലെന്നു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം ഇപ്പോള്‍ പോകാം. ഇനി ആളയയ്ക്കുമ്പോള്‍ വന്നാല്‍ മതി” എന്നരുളിച്ചെയ്തു മാപ്പിളമാരെ മടക്കിയയച്ചിട്ടു ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തൃപ്പൂണിത്തുറെയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പിലെത്തി തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചയായി ലഭിച്ച പണം തിരുമുമ്പില്‍വച്ച് വന്ദിച്ചിട്ട്, “കള്ളന്മാരുടെ ശല്യം മേലാലുണ്ടാകാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം വേണ്ടതുപോലെ ശട്ടം കെട്ടീട്ടുണ്ട്. ഈ പണം ചില മാപ്പിളമാര്‍ കാഴ്ച വച്ചതാണ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതുകേട്ട് വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “സന്തോ‌ഷമായി. ഈ പണം ഉണ്ണിതന്നെ എടുത്തുകൊള്ളൂ” എന്നരുളിചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എനിക്കാവശ്യമുണ്ടാകുമ്പോള്‍ ഞാന്‍വാങ്ങിച്ചുകൊള്ളാം. ഇപ്പോള്‍ ഈ പണം ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കട്ടെ” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ട് അവിടെനിന്ന് എഴുന്നള്ളി.

വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കള്ളന്മാരാല്‍ ആക്രമിക്കപ്പെട്ട നമ്പൂരിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി ആ പണമെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിനു കൊടുത്തു. അതു കള്ളന്മാര്‍ തട്ടിപ്പറിച്ചുകൊണ്ടുപോയതില്‍ വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരി ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിച്ചു യാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ടു പോയി. ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കടുംകൈ പ്രയോഗങ്ങളില്‍ ഇത് ഒന്നാമത്തേതാണ്.

951-ആമാണ്ടു കന്നി മാസം 9-ആം തീയതി ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു “വീരകേരള” (മൂന്നാംകൂര്‍) തമ്പുരാന്‍ എന്ന സ്ഥാനം ലഭിച്ചു. അവിടേക്കു മുപ്പതു തിരുവയസ്സു തികഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം 957-ആമാണ്ടിടയ്ക്ക് ഒരു നൈത്യാരമ്മയെ ഉണ്ടാക്കണമെന്നു തോന്നുകയും വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അനുവാദത്തോടുകൂടി തൃശ്ശിവപേരൂരില്‍നിന്ന് ഒരു യുവതിയെ വരുത്തി നൈത്യാരമ്മയാക്കുകയും നൈത്യാരമ്മയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചും ചട്ടം കെട്ടിയും കൊടുക്കുന്നതിനു ചെറുപറമ്പത്തു കുഞ്ഞിട്ടിമേനോന്‍ എന്ന ആളെ കല്പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ മേനോനു ചെറുപ്പം മുതല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കൂടെ താമസിച്ച് ഏറ്റവും പരിചയവും വിശ്വസ്തതയും സ്വാമിഭക്തിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ളതിനാല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കും നൈത്യാരമ്മയ്ക്കും തൃപ്തിയാകുംവണ്ണം വേണ്ടതെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും അധികം കാലതാമസംകൂടാതെ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ആ നൈത്യാരമ്മയില്‍ നിന്ന് ഒരു സ്ത്രീസന്താനം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുഞ്ഞിട്ടിമേനോന്റെ നടപടികളെപ്പറ്റി തിരുമനസ്സിലേക്കു ചില സംശയങ്ങള്‍ തോന്നിത്തുടങ്ങുകയും സൂക്ഷ്മാന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ നടത്തിയപ്പോള്‍ സംഗതി വാസ്തവമാണെന്നു ബോദ്ധ്യപ്പെടുകയും ചെയ്കയാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു ദിവസം കുഞ്ഞിട്ടിമേനോനെ തിരുമുന്‍പാകെ വരുത്തി നിര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് “കുഞ്ഞിട്ടിയ്ക്ക് ഇയ്യിടെ എന്നെക്കാണാതിരുന്നാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് തോന്നിത്തുടങ്ങീട്ടുണ്ട്, ഇല്ലേ? എന്നാല്‍ എന്റെ വിചാരം എപ്പോഴും കുഞ്ഞിട്ടിയെക്കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കണമെന്നാണ്. അതിനാല്‍ കുഞ്ഞിട്ടിക്ക് എന്നെ ഒരിക്കലും കാണാന്‍വയ്യാതെയും എനിക്കു കുഞ്ഞിട്ടിയെ എല്ലായ്പോഴും കാണുന്നതിനു വിരോധമില്ലാതെയും ഇരിക്കത്തക്കവണ്ണമുള്ള ഒരു കൗശലം ചെയ്യുന്നതിന് ഞാന്‍നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു” എന്നരുളി ചെയ്തിട്ടു കുറച്ചുറക്കെ “ആരവിടെ” എന്നു കല്പിച്ചുചോദിക്കുകയും ഉടനെ രണ്ടു രാജഭടന്മാര്‍ തിരുമുമ്പിലെത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവരോട് “നിങ്ങള്‍ കുഞ്ഞിട്ടിയുടെ കണ്ണു രണ്ടും തുരന്നെടുത്ത് എന്റെ മുന്‍പില്‍ വയ്ക്കണം. ക്ഷണത്തിലാവട്ടെ, ഒട്ടും താമസിക്കരുത്” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതുകേട്ട് കുഞ്ഞിട്ടിമേനോന്‍ വ്യസനസമേതം പലവിധത്തില്‍ സങ്കടമറിയിക്കുകയും ക്ഷമായാചനം ചെയ്കയുമുണ്ടായി. എങ്കിലും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതൊന്നും കൈക്കൊള്ളായ്കയാല്‍ രാജഭൃത്യന്മാര്‍ ഉടനെ കല്പന നടത്തി. അതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മേനോനോട് “കുഞ്ഞിട്ടിയോട് എനിക്ക് ഒട്ടും വിരോധമില്ല. ഇനിയും സുഖമായി ഇവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചുകൊള്ളൂ. വേണ്ടതെല്ലാം ഞാന്‍ തന്നുകൊള്ളാം” എന്നും അരുളിച്ചെയ്തു.

വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈ സംഗതികളെല്ലാമറിഞ്ഞു കുഞ്ഞിട്ടിമേനോനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “എന്താ, കുഞ്ഞിട്ടീ, ഉണ്ണി സാഹസം പ്രവര്‍ത്തിച്ചു, അല്ലേ? ആട്ടെ, ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. കുഞ്ഞിട്ടിയുടെ ആഗ്രഹമെന്താണെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അതുപോലെ ചെയ്യുന്നതിനു ഞാന്‍ ചട്ടംകെട്ടാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. ഇതിനു മറുപടിയായിട്ടു മേനോന്‍, “തിരുമേനികളെക്കാണാതെ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന കാര്യം അടിയനു പരമ സങ്കടമാണ്. അതിനാല്‍ അടിയന്റെ പേരില്‍ തിരുവുള്ളമുണ്ടെങ്കില്‍ ക്ഷണത്തില്‍ അടിയന്റെ പ്രാണനെ കല്പിച്ചു കളയിക്കണം. ഇതിലധികമായി അടിയനു മറ്റൊരാഗ്രഹമില്ല” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു മേനോന്റെ ആഗ്രഹംപോലെ ഉടനെ അദ്ദേഹത്തെ വെടിവയ്പിച്ചു കൊല്ലിക്കുകയും ചെയ്തു.

ചില കാരണങ്ങളാല്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു നൈത്യാരമ്മയുടെ പേരിലും വിരസത ഭവിക്കുകയാല്‍ കല്പിച്ചു വേറെയൊരു സ്ഥലമുണ്ടാക്കിച്ചു നൈത്യാരമ്മയെ അങ്ങോട്ടു മാറ്റി ത്താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

965-ആമാണ്ടു കര്‍ക്കിടകമാസം 23-ആം തീയതി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും അതിനു മുമ്പേ തന്നെ ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും തീപ്പെട്ടു പോവുകയാല്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും അവിടുന്നു തന്റെ മാതുലന്മാരുടെ സംസ്കാരാദികളും തിരുവന്തളി (പിണ്ഡ) അടിയന്തിരവും യഥായോഗ്യം ഭംഗിയായും കേമമായും നടത്തുകയും പള്ളിദീക്ഷ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

രാജ്യകാര്യങ്ങള്‍ സംബന്ധിച്ചു ചില പരി‌ഷ്കാരങ്ങള്‍ ചെയ്യണമെന്നുള്ള വിചാരം ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു മുമ്പേതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുന്നതുവരെ അതിനൊന്നും അവിടേക്കിടയായില്ല. സിംഹാസനാരോഹണാനന്തരം അവിടുന്നു കല്പിച്ചു ചില ഏര്‍പ്പാടുകള്‍ ചെയ്തുതുടങ്ങി. ആദ്യം തന്നെ രാജ്യരക്ഷാര്‍ഥം തൃപ്പൂണിത്തുറെയും തൃശ്ശിവപേരൂരും ഓരോ കോട്ടയും കിടങ്ങുമുണ്ടാക്കിക്കുകയാണ് അവിടുന്ന് ചെയ്തത്. തൃശ്ശിവപേരൂരുണ്ടാക്കിച്ച വലിയ കോട്ടയുടെ മധ്യത്തിങ്കലായി ഒരു കോവിലകം പണികഴിപ്പിക്കുകയും അതിന്റെ ചുറ്റും ഒരു ചെറിയ കോട്ടകൂടി കെട്ടിക്കുകയും ആ കോട്ടയുടെ ഉപരിഭാഗത്ത് ഒരു വലിയ കൊടിമരം നാട്ടിച്ചു കൊടി തൂക്കിക്കുകയും ചെയ്തു. വലിയ കോട്ടയുടെ ചുറ്റും കാവല്‍ നില്‍ക്കുന്നതിനായി ഏതാനും ഈഴവരെയും അവരുടെ തലവനായി ഒരു തണ്ടാനെയും കല്പിച്ചു നിയമിച്ചു. നായന്മാരുടെ സകലഗൃഹങ്ങളില്‍നിന്നും യൗവനയുക്തന്മാരായിട്ടുള്ളവരില്‍ ഓരോരുത്തര്‍ പട്ടാളത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്നുകൊള്ളണമെന്ന് ഒരു കല്പന പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും അതനുസരിച്ച് ഏകദേശം പതിനായിരത്തോളം നായന്മാര്‍ പട്ടാളത്തില്‍ച്ചേരുകയും അവരുടെ മേലധികാരികളായി നാലു കുമുദാന്തികളെയും അവരുടെ മേലാവായി പണിക്കരു വലിയ കപ്പിത്താന്‍ എന്നൊരു ഉദ്യോഗസ്ഥനെയും കല്പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പണിക്കര്‍ വലിയ കപ്പിത്താന്‍ “കൊല്ലുന്ന രാജാവിനു തിന്നുന്ന മന്ത്രി” എന്നുള്ളതുപോലെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു ചേര്‍ന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യനെപ്പോലെ ശൂരതയും ധീരതയും പരാക്രമവും ഗാംഭീര്യവും ഉള്ളവര്‍ അക്കാലത്തെന്നല്ല, ഇക്കാലത്തും എങ്ങുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഗതാഗതസൌകര്യം, ശുചീകരണം മുതലായ വി‌ഷയങ്ങളിലും പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു. അവിടുന്നു സ്വരാജ്യത്തിന്റെ നാനാഭാഗങ്ങളിലും സഞ്ചാരസൗകര്യത്തിനു വിസ്താരത്തില്‍ വെട്ടുവഴികളുണ്ടാക്കിക്കുകയും വഴികളുടെ ഇരുവശങ്ങളിലും ഛായാവൃക്ഷങ്ങള്‍ വച്ചുപിടിപ്പിക്കുന്നതിന് ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്യുകയും വഴികളുടെ ഇരുവശങ്ങളിലുമുള്ള വസ്തുക്കളുടെ ഉടമസ്ഥര്‍ അവരുടെ അതിര്‍ത്തി വരെയുള്ള വഴികള്‍ ദിവസവും അടിച്ചുവാരി വൃത്തിയാക്കിയിട്ടുകൊള്ളണമെന്നും കല്പനകൊടുക്കുകയും അപ്രകാരമെല്ലാം ശരിയായി നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. തൃപ്പൂണിത്തുറെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ നടമുതല്‍ കിഴക്കേ കോട്ടവാതില്‍വരെയുള്ള മാര്‍ഗത്തിലും അഞ്ചെട്ട് അരയാല്‍ വൃക്ഷങ്ങള്‍ അവിടുന്നു നട്ടുപിടിപ്പിക്കുകയും അവയില്‍നിന്ന് ഒരിലപോലും യാതൊരുത്തരും പൊട്ടിച്ചുപോകരുതെന്നു പ്രത്യേകം കല്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തന്റെ മാതുലന്മാരുടെ പള്ളിദീക്ഷ ഒരു സംവത്സരം യഥാവിധി ആചരിക്കുകയും തിരുമാസമടിയന്തിരം ഭംഗിയായും കേമമായും നിര്‍വ്വഹിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം സ്വകീയപ്രിയപുത്രിയുടെ താലികെട്ടുകല്യാണം ആഘോ‌ഷപൂര്‍വം നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കല്യാണം ഏകദേശം ഒരു ലക്ഷം രൂപ കല്പിച്ചു ചെലവു ചെയ്തു. ഏറ്റവും കേമമായി നടത്തപ്പെട്ട ആ അടിയന്തിരത്തില്‍ തൃശ്ശിവപേരൂരുള്ള പ്രധാനപ്പെട്ട സകല നായര്‍കുടുംബാംഗങ്ങളും സംബന്ധിച്ചിരുന്നു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ “കരിമ്പറ്റെ ചുമ്മുക്കുട്ടിയമ്മ”യും സന്നിഹിതയായിരുന്നു. സൗന്ദര്യം, സൗശീല്യം മുതലായ സകലസദ്ഗുണങ്ങളും പരിപൂര്‍ണമായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന ആ തരുണീമണിയെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നൈത്യാരമ്മയായി സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അന്നത്തെ ഇളയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ വകയായി നാലഞ്ച് ആടുകളുണ്ടായിരുന്നു. അവയ്ക്കു തിന്നാന്‍ കൊടുക്കുന്നതിനായി ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കൂടെ താമസിച്ചിരുന്ന ചെറുപറമ്പത്തു കുഞ്ഞികൃ‌ഷ്ണമേനോന്‍ കിഴക്കേനടയില്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരു മനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം വച്ചുപിടിപ്പിച്ചിരുന്ന അരയാല്‍ വൃക്ഷങ്ങളില്‍ നിന്നു കുറെ ഇല പറിച്ചെടുത്തു. ഈ കുഞ്ഞികൃ‌ഷ്ണമേനോന്‍ ഇളയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ സേവകനും ഇഷ്ടനും വിശ്വസ്തനും കുഞ്ഞിട്ടിമേനവന്റെ അനന്തരവനുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അരയാല്‍ വൃക്ഷങ്ങളില്‍നിന്ന് ഇല പറിച്ചെടുത്തുവെന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അയാളെ പിടിച്ചുവരുത്തി, കുടുമയ്ക്കു ചുറ്റിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് വാളെടുത്ത് അയാളുടെ കഴുത്തുവെട്ടാന്‍ ഭാവിച്ചു. ആ സമയം ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ ഓടിയെത്തുകയും “എന്നെക്കൊന്നിട്ടു കുഞ്ഞികൃ‌ഷ്ണനെക്കൊന്നോളൂ” എന്നരുളിച്ചെയ്തുകൊണ്ട് ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അരയ്ക്കു കെട്ടിപ്പിടിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇവന്റെ കാലത്താണ് ഈ രാജ്യം അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോകുന്നത്” എന്നരുളിചെയ്ത് വാള്‍ നിലത്ത് വലിച്ചെറിയുകയും “പോ, നിന്നെ എന്റെ മുമ്പില്‍ കാണരുത്” എന്നു കല്പിച്ചു കുഞ്ഞികൃ‌ഷ്ണമേനവനെ വിട്ടയയ്ക്കുകയും ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അയാളെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

തൃശ്ശിവപേരൂരുള്ള സകല നായര്‍സ്ത്രീകളും പ്രതിദിനം വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിച്ചുപോവുകയെന്നുള്ളതു പണ്ടേക്കുപണ്ടേയുള്ള ഒരു പതിവാണ്. വലിയ കോട്ടയ്ക്കു പുറത്തു താമസിച്ചിരുന്ന ഒരു നായര്‍ സ്ത്രീയും ആ പതിവനുസരിച്ച് ദിവസം പ്രതി വടക്കുന്നാഥദര്‍ശനം നടത്തിപ്പോന്നിരുന്നു. കല്പനപ്രകാരം കോട്ടയ്ക്കു കാവലായി നിറുത്തപ്പെട്ടിരുന്ന ഈഴവരുടെ തലവനായ തണ്ടാന്‍ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയും യൗവനയുക്തയുമായ ഈ സ്ത്രീയെ ഒരു ദിവസം കാണുന്നതിനിടയായി. ആ സ്ത്രീരത്നത്തിന്റെ ദര്‍ശനമാത്രയില്‍ത്തന്നെ തണ്ടാന്‍ തണ്ടാര്‍ശരപരവശനായിത്തീരുകയും ആ വിധത്തില്‍ കുറച്ചു ദിവസം വളരെ പണിപ്പെട്ടു കഴിച്ചുകൂട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അവന്‍ തന്റെ അഭിലാ‌ഷത്തെ ആ തരുണീമണിയെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. “വാച്യാവാച്യ വിചാരമാര്‍ഗ്ഗവിമുഖോ ലോകേ‌ഷു കാമീ ജനഃ” എന്നുണ്ടല്ലോ.

തണ്ടാന്‍ ശക്തന്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ ഇഷ്ടനും പ്രബലനുമായിരുന്നതിനാല്‍ അവന്റെ ഇഷ്ടത്തെ അനുസരിക്കാതിരുന്നാല്‍ അവന്‍ ആപത്തു വല്ലതുമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയവും സ്വകുലാചാര വിരുദ്ധമായ അകൃത്യം പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതിലുള്ള സങ്കടവും നിമിത്തം ആ അബല അത്യന്തം പരവശയായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും ബുദ്ധിശാലിനിയായ ആ യുവതി തന്റെ പാരവശ്യം പുറത്തു കാണിക്കാതെയും അവനെ വെറുപ്പിക്കാതെയും തത്ക്കാലം ചില ഒഴിവുകഴിവുകള്‍ പറഞ്ഞു പിരിഞ്ഞു പോയി. തണ്ടാന്റെ നിര്‍ബന്ധം പിന്നെയും ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുതുടങ്ങി. അതിനതിന് ആ മനസ്വിനി ഓരോ പ്രതിബന്ധങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു കഴിച്ചുകൂട്ടിക്കൊണ്ടുമിരുന്നു.

ഇങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം തണ്ടാന്‍ ഈ സ്ത്രീ കോട്ടയ്ക്കകത്തേക്കു പോകുന്ന സമയമറിഞ്ഞു കോട്ടവാതില്‍ക്കലെത്തി കാത്തുനിന്നു. സ്ത്രീ അടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ തണ്ടാന്‍, “എന്താ, ഇങ്ങനെ ഓരോ ഒഴിവുകഴിവുകള്‍ പറഞ്ഞുതന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടാമെന്നാണോ വിചാരിക്കുന്നത്? ഇതു നല്ല പന്തിയാകുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എന്റെ കൈയിലാണെന്നു നല്ല ഓര്‍മ്മ വേണം. ആളറിയാതെയാണ് കളിക്കുന്നത്. ഇന്നു തിരികെ വരുമ്പോള്‍ തീര്‍ച്ച പറയണം. അല്ലെങ്കില്‍ പിന്നെയുണ്ടാകുന്ന ഫലം അനുഭവംകൊണ്ടറിയാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സ്ത്രീ ഇതു കേട്ടിട്ട് ഒന്നും ഉത്തരം പറയാതെ അകത്തേക്കു കടന്നുപോയി. “എന്റെ വടക്കുന്നാഥാ, ഈ ആപത്തില്‍നിന്നൊഴിയുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാക്കിത്തരണേ! ഞാന്‍ പതിവായി ഭഗവദ്ദര്‍ശനം നടത്തുന്നതിന്റെ ഫലം എനിക്കിങ്ങനെയാണല്ലോ വന്നു ചേര്‍ന്നത്” എന്നിങ്ങനെ ഓരോന്നു വിചാരിക്കുകയും പതുക്കെപ്പതുക്കെ പറയുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് ആ സാധ്വി വ്യസനത്തോടുകൂടിപ്പോയി കുളിയും ദേവദര്‍ശനവും കഴിക്കുകയും വീണ്ടും വിചാരമഗ്നയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. “ഈശ്വരാ, എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ച്ചെല്ലുമ്പോള്‍ ആ ദുഷ്ടനോട് എന്താണ് പറയേണ്ടത്? ഇനി ഒഴിവുകഴിവുകള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ സമ്മതിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെയായല്ലോ. ഏതെങ്കിലും ഈ ധര്‍മ്മസങ്കടം വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെ ഒന്നറിയിച്ചു നോക്കാം. തണ്ടാന്‍ അവിടുത്തെ ഇഷ്ടനായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് കല്പനയുണ്ടാകുന്നത് ഏതു പ്രകാരമായിരിക്കുമോ, എന്തോ? എങ്ങനെയെങ്കിലുമാകട്ടെ. “നിവേദ്യതേ രക്ഷ്യജനേന ദുഃഖം തതഃ പരസ്താല്‍ പ്രഭവഃ പ്രമാണം” എന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ പറയാനുള്ളതു പറയേണ്ടുന്ന സ്ഥലത്തു പറയുക. പിന്നെ വിധിപോലെ അനുഭവിക്കുക. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. ദുഷ്ടനിഗ്രഹവും ശിഷ്ടപരിപാലനവുമാണല്ലോ രാജധര്‍മ്മം. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നിതിമാനാണെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. അവിടേയ്ക്കും സ്വരാജ്യത്ത് ഈ അനീതി നടക്കുന്നതിനു സമ്മതമാണെങ്കില്‍ ഇതെന്റെ കര്‍മ്മമാണെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കാം. അവിടുന്ന് ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ എഴുന്നള്ളി താമസിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ഇതറിയിക്കാതെയിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ല. ഏതായാലും ഒന്നറിയിച്ചുനോക്കുക തന്നെ” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് ആ സ്ത്രീ കോവിലകത്തു മുറ്റത്തു ചെന്നു വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി അങ്ങനെ നിന്നു. അകസ്മാല്‍ ആ സ്ത്രീ അവിടെച്ചെന്നു നിന്നതുകണ്ടിട്ട് “എന്തിനാണ് വന്നു നില്‍ക്കുന്നത്” എന്നു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്പിച്ച് ഒരാളെ അയച്ചു ചോദിപ്പിക്കുകയും “ഒരു സങ്കടം തിരുമനസ്സറിയിക്കാനാണ്” എന്ന് ആ സ്ത്രീ മറുപടി പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ അബലയെ തിരുമുന്‍പാകെ വരുത്തി “സങ്കടമെന്താണ്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. സ്ത്രീ സംഗതികളെല്ലാം വിവരമായി തിരുമനസ്സറിയിച്ചു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: അവനങ്ങനെ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കില്‍ അതു സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കേണ്ടതാണ്. അതിനെന്താ വിരോധം?”

സ്ത്രീ: ഇങ്ങനെ കല്പനയാകുന്നതു സങ്കടമാണ്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഇതില്‍ സങ്കടപ്പെടാന്‍ എന്താണുള്ളത്? ഒന്നുമില്ല. കാര്യം ഇന്നുതന്നെ നടക്കട്ടെ. ജനസഞ്ചാരം നിന്നിട്ട് അവനവിടെ വന്നാല്‍ മതി. പത്തു നാഴിക രാച്ചെന്നതിനുശേ‌ഷം അവന്‍ അവിടെ എത്തിക്കൊള്ളുന്നതിനു പറഞ്ഞേക്കണം. ആട്ടെ, പൊയ്ക്കോ. ഇനി ഇവിടെ നിന്നതുകൊണ്ട് പ്രയോജനമൊന്നുമില്ല. നാം കാര്യം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കഴിഞ്ഞു.

ഈ കല്പന കേട്ട് ആ സ്ത്രീ അത്യന്തം വ്യസനാക്രാന്തയായി കരഞ്ഞുംകൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും സിംഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ മാന്‍പേട എന്ന പോലെ വിറച്ചുകൊണ്ട് തണ്ടാന്റെ അടുക്കല്‍ എത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തണ്ടാന്‍, “എന്താ നിശ്ചയിച്ചത്? തീര്‍ച്ച പറയണം” എന്നു പറയുകയും ആ സ്ത്രീ തിരുമനസ്സിലെ കല്പന പ്രകാരമെല്ലാം സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞിട്ട് സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു പോവുകയും അവിടെ എത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷവും വ്യസനംനിമിത്തം ജലപാനം പോലും കഴിക്കാതെ ആപന്നിവാരണാര്‍ത്ഥം ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഈശ്വരനെത്തന്നെ ധ്യാനിക്കുകയും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ആ സുന്ദരി സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് തണ്ടാന്‍ സന്തോ‌ഷസാഗരവീചികളില്‍ മുഴുകി നീന്തിത്തുടിച്ചുകൊണ്ടു തന്റെ വാസസ്ഥലത്തെത്തി പകലിന്റെ ദുസ്സഹമായ ദൈര്‍ഘ്യത്തെ ശപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു യഥാകാലം നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളെയും അത്താഴമമൃതേത്തും കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഇന്ന് ചില നേരമ്പോക്കുകളും ദീപക്കാഴ്ചയുമൊക്കെ വേണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിലേക്കു കുറെ എണ്ണയും തിരിതുണിയും നാലഞ്ചു പന്തവും കൊണ്ട് ചില പട്ടാളക്കാരോടുകൂടി പത്തുമണി കഴിയുമ്പോഴേക്ക് … എത്തണം. ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോകുന്നു” എന്ന് അരുളിചെയ്തു കപ്പിത്താനെ അയച്ചിട്ടു രണ്ടുമൂന്നു ഭൃത്യന്മാരോടുകൂടി പുറത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളി, ആ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടിന്നടുക്കലെത്തി ഒരു ഗൂഢസ്ഥലത്ത്, ഭീമസേനന്‍ കീചകന്റെ വരവിനെ കാത്തു നൃത്താഗാരത്തിലെന്നപോലെ, തണ്ടാന്റെ ആഗമനത്തെ പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തണ്ടാന്‍ അത്തര്‍, പുഴു, കളഭം, കസ്തൂരി, പനിനീര്‍ മുതലായ സുഗന്ധവര്‍ഗങ്ങളാലും സുരഭിലകുസുമങ്ങളാലും വിശേ‌ഷപ്പെട്ട വസ്ത്രങ്ങളാലും മറ്റും അലംകൃതശരീരനായി, തന്നാല്‍ ആഗ്രഹിക്കപ്പെട്ട യുവതിയാലും ചേതോവഞ്ചകനായ പഞ്ചബാണനാലും അധര്‍മ്മിഷ്ഠമര്‍മ്മഭേദിയായ ധര്‍മ്മരാജാവിനാലും നിര്‍ദ്ദിഷ്ടമായ സങ്കേതസ്ഥലത്തേക്ക് ഈശ്വരവിധിയാല്‍ നയിക്കപ്പെട്ടു. തണ്ടാന്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ വീടിന്റെ പടിക്കകത്തേക്കു കടന്നപ്പോള്‍ ആസന്നമരണന്റെ പിന്നാലെ അന്തകനെന്നപോലെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഗൂഢമായിട്ടുകടന്നു. തണ്ടാന്‍ വീട്ടിനകത്തേക്കു കടക്കാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവന്റെ കുടുമ്മയ്ക്ക് ചുറ്റിപ്പിടിക്കുകയും “അങ്ങോട്ടല്ല, ഇങ്ങോട്ട്” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തുകൊണ്ട് പിന്നാക്കം ഒന്നു വലിക്കുകയും അതോടുകൂടി തണ്ടാന്‍ നിലംപതിക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തണ്ടാനെ അവിടെയിട്ട് അമര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് “ആരവിടെ? സാമാനങ്ങളൊക്കെ കൊണ്ടുവരട്ടെ. പന്തം കൊളുത്തട്ടെ. ഇവന്റെ ദേഹം മുഴുവനും തിരിത്തുണി ചുറ്റട്ടെ. എണ്ണ ഒഴിച്ചു നനയ്ക്കട്ടെ. തീ കൊളുത്തട്ടെ. ഇവന്റെ ആര്‍ത്തനാദം പുറത്തുകേള്‍ക്കാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം ഭേരി കൊട്ടിഗ്ഘോ‌ഷിക്കട്ടെ” എന്നിങ്ങനെ അരുളിച്ചെയ്ത ക്ഷണത്തില്‍ സകലസാധനങ്ങളുംകൊണ്ട് വലിയകപ്പിത്താന്‍ മുതലായവര്‍ അവിടെ എത്തുകയും കല്പനപോലെയെല്ലാം നടത്തുകയും തണ്ടാന്റെ ശരീരം മാത്രനേരം കൊണ്ടു ഭസ്മാവശേ‌ഷമായിത്തീരുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കോവിലകത്തേക്കെഴുന്നള്ളുകയും കപ്പിത്താന്‍ മുതലായവരും അവരവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ എറണാകുളത്ത് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ അവിടെനിന്നു രണ്ടുമൂന്നു നമ്പൂരിമാര്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്കായി പുറപ്പെട്ടു. അവര്‍ എറണാകുളത്തുനിന്ന് വഞ്ചി കയറി കരൂപ്പടന്നെ ഇറങ്ങി. അവര്‍ അവിടെയെത്തിയപ്പോള്‍ ഏകദേശം രണ്ടു നാഴിക പകലുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അത്താഴത്തിനു വെള്ളാങ്ങല്ലൂരോ മറ്റോ വല്ലയിടത്തുമെത്താമെന്നു വിചാരിച്ച് അവര്‍ അവിടെനിന്നും കാല്‍നടയായി പുറപ്പെട്ടു. കുറച്ചു നടന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അവര്‍ മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരു സ്ഥലത്തു മുറുക്കാനായിട്ടിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും നേരം ഏകദേശം സന്ധ്യയായിത്തുടങ്ങി. അവര്‍ വെറ്റില മുറുക്കു കഴിഞ്ഞ് അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെടാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ രണ്ടു ജോനകമാപ്പിളമാര്‍ അവിടെയെത്തി. അവര്‍ ആ നമ്പൂരിമാരോട് “നമ്പൂരിശ്ശന്മാര്‍ എങ്ങോട്ടാണ് പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് അസമയത്ത് സഞ്ചരിക്കാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ഭയമില്ലയോ” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ “ഇപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കാലമല്ലേ? ഇക്കാലത്ത് ആരെ ഭയപ്പെടണം” ഇപ്പോള്‍ ആര്‍ക്കും എവിടെയും ഏതുസമയത്തും നിര്‍ഭയമായി സഞ്ചരിക്കാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞ്. അതുകേട്ട് മാപ്പിളമാര്‍, “ശക്തന്‍ രാജാവിന്റെ ശക്തി കരൂപ്പടന്നയ്ക്ക് വടക്കോട്ടു ഫലിക്കയില്ല. ഇവിടെ ഞങ്ങളുടെ ശക്തിയേ നടക്കുകയുള്ളൂ. സംശയമുണ്ടെങ്കില്‍ കാണിച്ചുതരാം. നിങ്ങളുടെ കയ്യിലുള്ളതൊക്കെ ഇങ്ങോട്ടു തന്നേക്കുക. തന്നില്ലെങ്കില്‍ കുത്തി കമഴ്ത്തിക്കളയും” എന്നു പറഞ്ഞ് അരയില്‍ തിരുകിയിരുന്ന ഉറയില്‍നിന്നു കത്തി ഊരിയെടുത്തു. അതുകണ്ട് നമ്പൂരിമാര്‍ ഭയപ്പെട്ട് അവരുടെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന മോതിരങ്ങളും പണമടിശ്ശീലകളുമെല്ലാം മാപ്പിളമാരുടെ മുമ്പില്‍ വച്ചുകൊടുത്തു. മാപ്പിളമാര്‍ അവയെടുത്തുകൊണ്ട് അവരുടെ വഴിക്കുപോയി. നമ്പൂരിമാര്‍ തിരിയെ കരൂപ്പടന്നെച്ചെന്നു വഞ്ചികയറി എറണാകുളത്തേക്കും പുറപ്പെട്ടു. പിറ്റെ ദിവസം രാവിലെ നമ്പൂരിമാര്‍ എറണാകുളത്തെത്തി, ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ മുമ്പാകെ ചെന്നു തലേദിവസം വഴിക്കുവച്ചുണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം വിവരമായി അറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഈ നമ്പൂരിമാരുടെ പണവും പണ്ടങ്ങളും തട്ടിപ്പറിച്ചുകൊണ്ടു പോയ കള്ളന്മാരെ പിടിച്ചു കളവുമുതലുകളോടുകൂടി നാളെ രാവിലെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം. ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ കരൂപ്പടന്നയ്ക്ക് പുറപ്പെട്ടോളൂ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. കല്പന കേട്ട മാത്രയില്‍ത്തന്നെ വലിയ കപ്പിത്താന്‍ അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെട്ടു. അന്നുതന്നെ കരൂപ്പടന്നയെത്തി, കൌശലത്തില്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചറിഞ്ഞ്, ആ കള്ളന്മാരെ പിടികൂടി പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ അവരെ തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെല്ലുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ നമ്പൂരിമാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, ആ മാപ്പിളമാരെയും കളവുമുതലുകളും കാണിച്ചിട്ട്, “ആ മാപ്പിളമാര്‍ ഇവര്‍ തന്നെയോ, നിങ്ങളുടെ മോതിരങ്ങളും മടിശ്ശീലകളും ഇവതന്നെയോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതുകേട്ട് നമ്പൂരിമാര്‍ സൂക്ഷിച്ചുനോക്കീട്ട്, “ആ മാപ്പിളമാര്‍ ഇവര്‍ തന്നെയാണെന്നാണ് തോന്നുന്നത്; മോതിരങ്ങളും മടിശ്ശീലകളും ഇവ തന്നെ, സംശയമില്ല” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ മോതിരങ്ങളും പണമടിശ്ശീലകളും നമ്പൂരിമാര്‍ക്ക് കൊടുത്ത് അവരെ സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കുകയും “ഇനി എപ്പോള്‍ വേണമെങ്കിലും എവിടെ വേണമെങ്കിലും സഞ്ചരിക്കാം. ലേശം പോലും ഭയപ്പെടേണ്ടാ” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്ത് അയയ്ക്കുകയും ആ കള്ളന്മാരെ “മനയ്ക്കല്‍” ത്തന്നെ കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് വലിയകപ്പിത്താനു കല്പന കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. വലിയ കപ്പിത്താന്‍ ഉടനെ ആ മാപ്പിളമാരെ വഞ്ചികളില്‍ക്കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോയി കപ്പല്‍ച്ചാലില്‍ കെട്ടിത്താഴ്ത്തുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കൂടെത്താമസിച്ചിരുന്ന വരില്‍ അവിടുത്തെ പ്രീതിക്കു പ്രത്യേകം പാത്രീഭവിച്ചിരുന്നത് കോട്ടപ്പുറത്തു കുഞ്ഞന്‍ തിരുമുല്‍പ്പാടെന്നും മാളിയയ്ക്കല്‍ വലിയ യജമാനന്‍ എന്നും രണ്ടുപേരായിരുന്നു. വലിയ യജമാനന് ആഭിജാത്യം സ്വല്പം കുറവായതിനാല്‍ കിരിയം, ഇല്ലം മുതലായ ഉയര്‍ന്നതരം നായന്മാര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍പ്പോയി ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും മറ്റും പതിവില്ലായിരുന്നു. അതു നിമിത്തം യജമാനനു വളരെ കുണ്ഠിതമായിരുന്നു. ആ വിവരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അറിയുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് യജമാനന്റെ വീട്ടില്‍ ഒരു താലികെട്ടുകല്യാണമുണ്ടായി. ആ അടിയന്തിരത്തിന് ആ ദേശത്തുള്ള സകല നായന്മാരും അവരുടെ സ്ത്രീകളും യജമാനന്റെ വീട്ടില്‍ച്ചെന്ന് അടിയന്തിരം വേണ്ടതുപോലെ നടത്തിക്കൊടുക്കണമെന്നു കല്പനയുണ്ടാവുകയും കല്പനപ്രകാരം എല്ലാവരും പോവുകയും ചെയ്തു. മുഹൂര്‍ത്തസമയമായപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. താലികെട്ടു കഴിഞ്ഞയുടനെ സദ്യയ്ക്ക് ഇലവയ്ക്കാന്‍ കല്പനയായി. ഇല വച്ച് സകലവിഭവങ്ങളും വിളമ്പിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സ്ത്രീകളും പുരു‌ഷന്മാരും എല്ലാവരും ഭക്ഷണത്തിനിരിക്കാന്‍ കല്പിച്ചു. എല്ലാവരും ഇരുന്നയുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുതന്നെ രണ്ടു മൂന്നിലയ്ക്ക് ചോറു വിളമ്പുകയും ശേ‌ഷമിലകളിലെല്ലാം യജമാനനെക്കൊണ്ടു ചോറു വിളമ്പിക്കയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഉണ്ടുതുടങ്ങാതെ എല്ലാവരും സംശയിച്ചിരുന്നു. അതുകണ്ടിട്ട് ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഒട്ടും സംശയിക്കേണ്ട, എല്ലാവര്‍ക്കും ഊണു കഴിക്കാം; മാളിയയ്ക്കന്‍ ഇന്നു മുതല്‍ നായരായിരിക്കുന്നു” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തിട്ട് വാളും ഊന്നിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെത്തന്നെ എഴുന്നള്ളി നിന്നു. ആ കല്പനപോലെതന്നെ ഇന്നും നടന്നുവരുന്നു. വലിയ യജമാനന് ആ യജമാനസ്ഥാനം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്പിച്ചുകൊടുത്തതാണെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അതുകൂടാതെ അദ്ദേഹത്തിനു നെടിയ കുട, ചങ്ങല വട്ടക മുതലായ പദവികളും തറവാട്ടേക്കു മേനവസ്ഥാനവുംകൂടി കല്പിച്ചു കൊടുത്തു. മാളിയയ്ക്കല്‍ വലിയ യജമാനന്റെ വീടു തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കു സമീപം എരവൂര്‍ എന്ന ദേശത്താണ്. മാളിയയ്ക്കല്‍ വലിയ യജമാനന്റെ പേരില്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ മനസ്സിലേക്കു വളരെ കരുണയും വാത്സല്യവുമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും അവിടുന്ന് യജമാനന് അധീനനായിരുന്നുവെന്ന് ആരും വിചാരിച്ചുപോകരുത്. തിരുമനസ്സിലെ ഇഷ്ടംപോലെയല്ലാതെ യജമാനന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ അവിടുന്ന് ഒരു കാര്യവും കല്പിച്ചു ചെയ്തിരുന്നില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ധനവാനായ ഒരീഴവന്‍ ഒരു കുറ്റം (ഒരു നമ്പൂരിയെ തീണ്ടുകയോ മറ്റോ) ചെയ്തതിന് അവനെപ്പിടിച്ചു തടവില്‍ വയ്ക്കുവാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്പന കൊടുത്തു. ഈഴവനെ കല്പനപ്രകാരം പിടിച്ചു തടവില്‍ വച്ചയുടനെ അവന്റെ ബന്ധുക്കള്‍ ചെന്നു കുറെ പണവും കാഴ്ചവച്ചു വലിയ യജമാനനെക്കണ്ടു സങ്കടം പറയുകയും ഏതു വിധവും അവനെ തടവില്‍നിന്നു വിടുവിച്ചു കൊടുക്കണമെന്നു പ്രത്യേകം അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. “ആകട്ടെ, വല്ലതും കൌശലമുണ്ടാക്കാമോ എന്നു നോക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു യജമാനന്‍ ആ കാഴ്ചദ്രവ്യം സ്വീകരിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ അയച്ചു. ഈ സംഗതി തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എങ്ങനെയോ ഉടന്‍ അറിയുകയും വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുന്‍പാകെ വരുത്തി, “തടവിലാക്കിയിരിക്കുന്ന ആ ഈഴവനെ നാളെ മാളിയയ്ക്കല്‍ എന്റെ അടുക്കല്‍ വരുന്ന സമയം വെടിവച്ചു കൊന്നേക്കണം” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതൊന്നും അറിയാതെ വലിയ യജമാനന്‍ പിറ്റേദിവസം രാവിലെ തിരുമുന്‍പിലെത്തി, ആ ഈഴവനെ തടവില്‍നിന്നു വിടുവിക്കേണ്ടുന്ന കാര്യത്തെപ്പറ്റി തിരുമനസ്സറിയിച്ചുകൊണ്ടുനിന്നപ്പോള്‍ ഒരു വെടിയുടെ ശബ്ദം കേട്ടിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ പാറാവുനിന്നിരുന്ന ശിപായിയോട്, “എന്താണ് ആ കേട്ടത്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു.

ഉടനെ ശിപായി, “ഇന്നലെ കല്പനപ്രകാരം തടവിലാക്കിയിരുന്ന ആ ഈഴവനെ വലിയ കപ്പിത്താന്‍ യജമാനന്‍ വെടിവച്ചു കൊന്നു. ആ വെടിയുടെ ശബ്ദമാണ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതുകേട്ടു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് “ഓ! ശരി തന്നെ, അവനെ ഇന്നു രാവിലെ വെടിവച്ചു കൊല്ലുന്നതിനു നാം ഇന്നലെതന്നെ ചട്ടംകെട്ടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അവനെ വിട്ടയയ്ക്കണമെന്നു മാളിയേയ്ക്കലിനഭിപ്രായമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇന്നലെ എന്നോടു പറയാമായിരുന്നില്ലേ? എന്നാല്‍ അങ്ങനെ ചെയ്യാമായിരുന്നു. ഇനി അതു പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് പ്രയോജനമില്ലല്ലോ?” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതുകേട്ടു വലിയ യജമാനന്‍ ഏറ്റവും കുണ്ഠിതത്തോടുകൂടി തിരുമുമ്പില്‍നിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സേവകന്മാരുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം യാതൊന്നും പ്രവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നില്ലെന്നുള്ളതിലേക്കു ദൃഷ്ടാന്തമായി ഇങ്ങനെ പല സംഗതികല്‍ പറയുവാനുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയൊന്നും ഇവിടെ വിവരിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ചിറ്റമ്മയുടെ പുത്രന്മാരായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന സഹോദരന്മാര്‍ രണ്ടുപേരും (ഇളയ തമ്പുരാനും വീരകേരള മൂന്നാംകൂര്‍ തമ്പുരാനും) ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരായിരുന്നു. അവര്‍ക്കു വേദാന്ത ശാസ്ത്രം കൂടി ഗ്രഹിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് ഒരാഗ്രഹം ജനിക്കുകയാല്‍ അതു പഠിപ്പിക്കുന്നതിനു വേദാന്തികളായ പല മലയാളബ്രാഹ്മണരോടും ആവശ്യപ്പെട്ടതില്‍ “വേദാന്തം ക്ഷത്രിയര്‍ക്ക് അര്‍ഹമായിട്ടുള്ളതല്ല” എന്നു പറഞ്ഞതല്ലാതെ ആരും പഠിപ്പിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ആ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചുകൊണ്ട് തുളു എമ്പ്രാന്മാരുടെ സ്വാമിയാരായ ഒരു വേദാന്തിയെ അവിടെ വരുത്തിത്താമസിപ്പിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വേദാന്തശാസ്ത്രം പഠിച്ചുതുടങ്ങുകയും അതോടുകൂടി വി‌ഷ്ണുമുദ്ര ധരിക്കുകയും വിഗ്രഹാരാധന മുതലായ ചില കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ആചരിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്കു ക്രമേണ വി‌ഷ്ണുമതത്തില്‍ പ്രതിപത്തി വര്‍ദ്ധിച്ചു വരികയാല്‍ തുളു എമ്പ്രാന്മാരുടെ ആചാരനടപടികളെ അവര്‍ മിക്കവാറും സ്വീകരിക്കയും ചെയ്തു. ഇത്രയുമൊക്കെ ആയതിനുശേ‌ഷം ആ തമ്പുരാക്കന്മാരെ പഠിപ്പിക്കുന്നതിന് തന്റെ ശി‌ഷ്യന്മാരിലൊരാളെ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താമസിപ്പിച്ചിട്ട് ആ സ്വാമിയാര്‍ സ്വദേശത്തേക്കു പോയി.

അക്കാലത്ത് ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളി ത്താമസിച്ചിരുന്നതു തൃപ്പൂണിത്തുറെയായിരുന്നു. ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ വേദാന്തശാസ്ത്രം പഠിച്ചുതുടങ്ങുകയും വി‌ഷ്ണുമുദ്ര ധരിക്കുകയും വിഗ്രഹാരാധന മുതലായ ചില കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ആചരിച്ചു തുടങ്ങുകയും തുളു എമ്പ്രാന്മാരുടെ ആചാരനടപടികളെ മിക്കാവാറും സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നതായി അവിടേക്ക് അറിവു കിട്ടി. ആ സഹോദരന്മാരുടെ പ്രവൃത്തികള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. എങ്കിലും താന്‍ അവര്‍ക്കു വിരോധമായി വല്ലതും പ്രവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ ചിറ്റമ്മയ്ക്കു മനസ്താപമുണ്ടായെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചു തത്ക്കാലം അവിടുന്ന് ഒന്നും ചെയ്തില്ല. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഇളയ തമ്പുരാനും വീരകേരള തമ്പുരാനുകൂടി തങ്ങള്‍ക്കു ചെലവിനുവച്ചിരിക്കുന്ന സംഖ്യ ഒട്ടും മതിയാകുന്നില്ലെന്നും അതിനാല്‍ കുറച്ചുകൂട്ടിക്കൊടുക്കണമെന്നും ശക്തന്‍ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കലേക്ക് ഒരപേക്ഷ അയച്ചു. അതിനു ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ക്രമപ്രകാരമുള്ള ചെലവിന് ഇപ്പോള്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന സംഖ്യകൊണ്ടു മതിയാകും. സ്വകീയാചാരവിരുദ്ധങ്ങളായ നടപടികള്‍ക്കായി കൂടുതല്‍ സംഖ്യ അനുവദിക്കുന്നതല്ല” എന്നു മറുപടി കൊടുത്തു. ഈ മറുപടി ആ അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, അന്നുമുതല്‍ അവര്‍ക്ക് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ പേരില്‍ വൈരം വര്‍ദ്ധിച്ചുവരുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ നടപടിദോ‌ഷങ്ങളെ സവിസ്തരം വിവരിച്ച് ഒരെഴുത്തെഴുതി അക്കാലത്ത് ഇംഗ്ലീഷ്കാരുടെ പ്രതിനിധിയായി (റസിഡന്റായി) വന്നുതാമസിച്ചിരുന്ന മെക്കാളിസ്സായ്പിന്റെ പേര്‍ക്കയച്ചു. സായ്പ് ആ എഴുത്ത് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കാണുന്നതിനായി അവിടേക്കയച്ചുകൊടുത്തു. ആ എഴുത്തു കണ്ടപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായ കോപം അതിദുസ്സഹമായിരുന്നു എന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. എഴുത്തുകണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, ആ എഴുത്തുംകൊണ്ട് ചിറ്റമ്മത്തമ്പുരാട്ടിയുടെ തിരുമുമ്പാകെ എഴുന്നള്ളി, അപ്പോള്‍ തമ്പുരാട്ടി, “കുഞ്ഞിപ്പിള്ള ഈ മദ്ധ്യാഹ്നസമയത്ത് ഇത്ര ബദ്ധപ്പെട്ടുവന്നത് എന്തിനാണ്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. (അന്നു വലിയ തമ്പുരാട്ടിയായിരുന്ന ചിറ്റമ്മത്തമ്പുരാട്ടി ശക്തന്‍ തിരുമേനിയെ ഓമനപ്പേരായി കുഞ്ഞിപ്പിള്ള എന്നാണു വിളിച്ചുവന്നിരുന്നത്). ഉടനെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നുമില്ല; ചിറ്റമ്മയുടെ പുത്രന്മാരുടെ പ്രവൃത്തികളെക്കുറിച്ച് സ്വല്പം തിരുമനസ്സറിയിക്കാനുണ്ട്. അതിനായിട്ടാണ് ഞാനിപ്പോള്‍ വന്നത്. അത് അവരെക്കൂടി ഇവിടെ വരുത്തീട്ടാണ് നല്ലതെന്നു തോന്നുന്നു” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ആ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ അപ്പോള്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെയുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ തമ്പുരാട്ടി ഉടനെ ആളയച്ച് അവരെ അവിടെ വരുത്തി. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ എഴുത്തു വായിച്ചു കേള്‍പ്പിച്ചിട്ട് ഇതു ചിറ്റമ്മയുടെ പ്രിയപുത്രന്മാരായ ഇവര്‍ മെക്കാളിയുടെ പേര്‍ക്കയച്ചിട്ട് ഞാന്‍ കാണാനായി അയാള്‍ എനിക്കയച്ചുതന്നിട്ടുള്ളതാണ് എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതു കേട്ടിട്ട് തമ്പുരാട്ടി “ഇവരുടെ കാര്യമൊന്നും എന്നോടു പറയേണ്ടാ. കുഞ്ഞിപ്പിള്ളയുടെ ഇഷ്ടം പോലെ എന്തെങ്കിലും ചെയ്തോളൂ. എനിക്കു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് “ഇതിനൊക്കെ പകരം ചെയാനും ഇവരെ നല്ലശീലം പഠിപ്പിച്ചു മര്യാദയ്ക്കു നടത്താനും എനിക്കു വയ്യായ്കയില്ല. ഞാന്‍ വല്ലതും പ്രവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ അതു ചിറ്റമ്മയ്ക്കു വ്യസനകരമായിത്തീരുമല്ലോ എന്നു മാത്രം വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ ഇതുവരെ ക്ഷമിച്ചു പോന്നതാണ്. ചിറ്റമ്മയെ വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ ഈ പ്രാവശ്യംകൂടി ക്ഷമിക്കുന്നു. ഇവര്‍ ഇനിയും ഇപ്രകാരം വല്ലതും പ്രവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ അതിന്റെ ഫലം അപ്പോളറിയാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ട് അവിടെനിന്നെഴുന്നള്ളി. ഉടനെ അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാരും പേടിച്ചുവിറച്ചുംകൊണ്ട് അവിടെ നിന്ന് എഴുന്നള്ളി.

ഒരിക്കല്‍ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃശ്ശിവപേരൂരെഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാലുവശത്തും തേക്കുങ്കാടു നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നതായും തന്നിമിത്തം അവിടെക്കൂടി ഗതാഗതം ചെയ്യുന്നതിന് ജനങ്ങള്‍ക്ക് വളരെ ഭയവും അസൗകര്യവും ഉള്ളതായിട്ടും കാണുകയാല്‍ ആ കാടെല്ലാം വെട്ടിമാറ്റിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റും വിസ്താരത്തില്‍ പ്രദക്ഷിണവഴി ഉണ്ടാക്കിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഒരു ദിവസം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുകൂടി എഴുന്നള്ളി നിന്നു കാടുവെട്ടിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ “പാറമേല്‍ക്കാവ്” എന്നു പ്രസിദ്ധമായ അവിടെയുള്ള ഭഗവതീക്ഷേത്രത്തിലെ വെളിച്ചപ്പാടു വാളും ചിലമ്പും ധരിച്ചു തുള്ളിക്കൊണ്ടു തിരുമുമ്പാകെ ചെന്ന്, “ഇതെന്റെ അച്ഛന്റെ ജടയാണ്; ഇതിങ്ങനെ വെട്ടിക്കളയാന്‍ പാടില്ല” എന്നു കോപഭാവത്തോടുകൂടി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഞാനിതൊക്കെ വെട്ടിക്കളയിച്ച് ഇവിടം വെടിപ്പും വൃത്തിയും വരുത്തി ഇടുവിക്കാനാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. അനാവശ്യമായി ഒന്നും പറയാതെ പൊയ്ക്കോ, അതാണ് നല്ലത്. ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്‍ വന്ന് ക്ഷേത്രത്തില്‍ കടന്ന് വടക്കുന്നാഥന്റെ ബിംബം ഇളക്കിപ്പറിച്ചു പുറത്തുകളഞ്ഞപ്പോള്‍ നീയും നിന്റെ അച്ഛനും എവിടെപ്പോയിരുന്നു?” എന്ന് അരുളിചെയ്തു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടിനു കോപം കുറച്ചുകൂടി വര്‍ദ്ധിച്ചു. തുള്ളല്‍ ഒന്നുകൂടി കടുത്തു. “ആഹാ, ഉണ്ണി എന്നോടു കളിക്കുന്നു, അല്ലേ? അനുഭവം കാണിച്ചുതരാം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അയാള്‍ തലവെട്ടിപ്പൊളിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ വാള്‍ മൂര്‍ച്ചയില്ലാത്തതായിരുന്നതുകൊണ്ട് തല നല്ലപോലെ മുറിഞ്ഞില്ല. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “നീ വിചാരിചല്‍ നമ്മോട് എന്തു ചെയ്വാന്‍ കഴിയും? ആ വാളിനു മൂര്‍ച്ചയില്ലെങ്കില്‍ മൂര്‍ച്ചയുള്ള വാള്‍ എന്റെ കയ്യിലുണ്ട്. ഇതായിരിക്കും നല്ലത്” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ടു തിരുമനസ്സിലെ തൃക്കൈയിലിരുന്ന പള്ളിവാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുതന്നെ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ ശിരസ്സില്‍വച്ചു ചിലമ്പുകൊണ്ടു മുട്ടിയിറക്കി. ആ വാള്‍ നല്ലപോലെ മൂര്‍ച്ചയുള്ളതായിരുന്നതിനാല്‍ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ ശരീരം ക്ഷണത്തില്‍ രണ്ടായി പിളര്‍ന്നു നിലത്തു പതിച്ചു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന കാടുകളെല്ലാം വെട്ടിക്കളയിച്ചു വെടിപ്പാക്കിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റും പ്രദക്ഷിണവഴി ഉണ്ടാക്കിച്ചു. അതിനാല്‍ അവിടെ ജനങ്ങള്‍ക്കു ഗതാഗതസൗകര്യവും നിര്‍ഭയതയും സിദ്ധിച്ചു.

ചുമ്മുക്കുട്ടിയമ്മ നൈത്യാരമ്മയ്ക്ക് അക്കാലംവരെ അവര്‍ പ്രസവിച്ചു സന്തതിയുണ്ടാകാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അത്യന്തം മനസ്താപത്തോടുകൂടി “സന്തത്യര്‍ത്ഥമായി വല്ലതും ചില സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാമായിരുന്നു” എന്ന് അവര്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതുകേട്ട് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അതിനെന്താ വിരോധം? ചുമ്മു വിന്റെ ഇഷ്ടംപോലെയൊക്കെ ചെയ്യാമല്ലോ” എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും അവരുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം പലവിധത്തിലുള്ള ദാനഹോമാദിസല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളും ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു പരക്കെ സദ്യയും പ്രതിഗ്രഹവുമെല്ലാം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍വച്ചുതന്നെ നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇവയെല്ലാം നടത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞിട്ടു ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കെഴുന്നള്ളി. ഒരു ദിവസം അവിടുന്ന് ചിമ്മുത്തമ്പുരാട്ടിയുടെ തിരുമുമ്പാകെ എഴുന്നള്ളിയ സമയം തമ്പുരാട്ടി, “കുഞ്ഞിപ്പിള്ള പാറമേല്‍ക്കാവിലെ വെളിച്ചപ്പാടിനെ കൊന്നു എന്നു കേട്ടു. ഭഗവതിയോട് ഇങ്ങനെ ചെയ്യാമോ? ഇനി ഇതു നിമിത്തം എന്തെല്ലാമനര്‍ത്ഥങ്ങളാണാവോ ഉണ്ടാവുന്നത്? ഈശ്വരന്മാരോടും മറ്റും കളിക്കുന്നത് ഒട്ടും നല്ലതല്ല” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതിനു മറുപടിയായി ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഞാന്‍ ഭഗവതിയോട് യാതൊന്നും ചെയ്തില്ല. ഞാന്‍ കൊന്നത് കോമരത്തെയാണ്. അവന്‍ അനാവശ്യമായി തുള്ളിക്കൊണ്ടുവന്നു ചില അസംബന്ധങ്ങള്‍ പറയുകയും ചില ധാര്‍ഷ്ട്യങ്ങള്‍ കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാനങ്ങനെ ചെയ്തത്. അതു നിമിത്തം ഭഗവതിക്ക് എന്നോട് ഒരു വിരോധവും തോന്നുകയുമില്ല. ഇവിടെ ഒരനര്‍ത്ഥവും സംഭവിക്കുക യുമില്ല.”

തമ്പുരാട്ടി: ആട്ടെ, ഇനി മേലാല്‍ ഇങ്ങനെയുള്ള സാഹസമൊന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കരുത്. ഇതിന്റെയൊക്കെ ഫലം എന്നെങ്കിലും ഒരിക്കല്‍ അനുഭവിക്കേണ്ടതായിവരും.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഈശ്വരവിരോധം വരത്തക്കവണ്ണം ഞാനൊരിക്കലും യാതൊന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയില്ല. ഇതുവരെ പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുമില്ല. ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചുറ്റുമുണ്ടായിരുന്ന കാട് കളയിച്ചു പ്രദക്ഷിണവഴി ഉണ്ടാക്കിച്ചതുകൊണ്ട് ഈശ്വരപ്രസാദമല്ലാതെ ഈശ്വരവിരോധം ഒരിക്കലുമുണ്ടാകാനിടയില്ലല്ലോ.

തമ്പുരാട്ടി: ചുമ്മൂനു സന്തതിയുണ്ടാകാനായിട്ടു കുഞ്ഞിപ്പിള്ള വളരെ സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചുവെന്നു കേട്ടുവല്ലോ. ഇവിടെ നമുക്കും സന്തതി ചുരുക്കമായിട്ടല്ലേ ഇരിക്കുന്നത്? അതിനായിട്ടൊന്നും ചെയ്യിച്ചില്ലല്ലോ. ഇതിനൊന്നും ചെയ്യിക്കാതെ മറ്റേതു നടത്തിച്ചതു നന്നായില്ല. നമ്മുടെ കാര്യം കഴിഞ്ഞിട്ടല്ലേ മറ്റെല്ലാം വേണ്ടത്?

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ചിറ്റമ്മ ഇങ്ങനെ അന്യഥാ ശങ്കിക്കരുത്. ആ സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളെല്ലാം ഞാന്‍ ചെയ്യിച്ചതുകൂടിയായിരുന്നു. പക്ഷേ ചുമ്മുവിനു സന്തതിയുണ്ടാകാനായിട്ടാണെന്നു ചുമ്മുവും ജനങ്ങളും വിചാരിച്ചിരിക്കാം. അതുകൊണ്ടു നമുക്കെന്താണ്? നമ്മുടെ മുതല്‍ ചെലവു ചെയ്തു ചെയ്യിക്കുന്ന സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളുടെ ഫലം അന്യന്മാര്‍ക്ക് അനുഭവിക്കാന്‍ കഴിയുമോ? “പൊരുള്‍ പോകുന്നിടത്തു പുണ്യം” എന്നല്ലേ അഭിജ്ഞവചനം? വൃക്ഷത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ നനച്ചാല്‍ ഫലമുണ്ടാകുന്നതു മുകളിലല്ലേ? അതുപോലെ ചുമ്മുവിനു വേണ്ടി എന്നു പറഞ്ഞു ചെയ്യിച്ച സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളുടെ ഫലമുണ്ടാകുന്നത് ഇവിടെയായിരിക്കും.

ഇങ്ങനെ അരുളിച്ചെയ്തു ചിറ്റമ്മത്തമ്പുരാട്ടിയെ സമ്മതിപ്പിക്കുകയും സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അവിടുന്ന് തിരുമുമ്പില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നായാട്ടിനായി ഒരിക്കല്‍ ഒരു വനത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിയ സമയം ഒരു പുലി തിരുമനസ്സിലെ നേരെ ചാടിച്ചെന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തത്ക്കാലം അല്പമൊന്നു പരിഭ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഉടന്‍ ധൈര്യത്തെ അവലംബിക്കുകയും തൃക്കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന ഇരട്ടക്കുഴല്‍ തോക്കില്‍ നിന്ന് ഒരു നിറ ഒഴിക്കുകയും ആ വെടിയേറ്റു പുലി തല്‍ക്ഷണം നിലത്തു വീഴുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സിലെ സഹായത്തിനായി വേറൊരു വെടിക്കാരന്‍ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നു. പുലിയെ കണ്ടമാത്രയില്‍ അവനെ കാണാതായി. പുലിയെ കൊന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവന്‍ എവിടേക്ക് പോയി ഒളിച്ചുവെന്ന് അറിയാനായിട്ട് നാലുവശത്തേക്കും നോക്കി. അപ്പോള്‍ അവന്‍ ഒരു മരത്തിന്റെ മുകളില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിവരുന്നതുകണ്ടു. തന്റെ ദേഹരക്ഷയ്ക്കായി താന്‍ കൊണ്ടുവന്നവന്‍ അതു നോക്കാതെ സ്വദേഹ രക്ഷയെ മാത്രം കരുതി പ്രവര്‍ത്തിച്ചതിനാല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് അവന്റെ പേരില്‍ വളരെ അപ്രീതിയും കോപവുമുണ്ടായി. അതിനാല്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് തന്റെ തോക്കിന്റെ മറ്റേക്കുഴലിലുണ്ടായിരുന്ന നിറ അവന്റെ നേരെ ഒഴിക്കുകയും അവനും ചത്തു നിലത്തു വീഴുകയും ഉടനെ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് നായാട്ടു മതിയാക്കി കോവിലകത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ തിരുവിതാംകൂര്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ ആലുവാ കൊട്ടാരത്തില്‍ എഴുന്നെള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം മദ്ധ്യാഹ്നസമയത്ത്, കയ്യില്‍ ഒരു പീലിക്കുന്തവും ചുമലില്‍ ഒരു വലിയ ഭാണ്ഡവും വഹിക്കുകയും ധാരാളമായി വളര്‍ന്നിരുന്ന തലമുടി കെട്ടിവയ്ക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന ഒരു മനു‌ഷ്യന്‍ അവിടെ സമീപത്തുള്ള ഒരു മലയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങി പുഴയിലേക്ക് വരുകയും കൊട്ടാരത്തിനു വടക്കുവശത്തുള്ള മണല്‍പ്പുറത്ത്, പീലിക്കുന്തവും ഭാണ്ഡവുംവച്ചിട്ടു കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ മണല്‍പ്പുറത്തു തന്നെ ഒരടുപ്പുകൂട്ടി, ഭാണ്ഡത്തില്‍ നിന്ന് അരിയും വിറകും പാത്രവുമെടുത്ത് സ്വയംപാകവും ഉപ്പും മുളകും മാത്രം കൂട്ടി ഭക്ഷണവും കഴിച്ചിട്ടു പാത്രം തേച്ച് മുക്കി ഭാണ്ഡത്തില്‍വച്ചുകെട്ടി ആ ഭാണ്ഡവും പീലിക്കുന്തവുമെടുത്തുകൊണ്ട് വന്ന വഴിയെ തന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു. രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇതെല്ലാം കണ്ടുകൊണ്ടാണ് കൊട്ടാര ത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിയിരുന്നത്. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ തിരിച്ചുപോയിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന കേശവപ്പിള്ള ദിവാന്‍ജിയോട്, “ആ മണല്‍പ്പുറത്ത് അരിവച്ച് ഊണുകഴിച്ചുപോയ മനു‌ഷ്യന്‍ ആരാണെന്ന് മനസ്സിലായോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “അടിയനു മനസ്സിലായില്ല” എന്നു ദിവാന്‍ജി തിരുമനസ്സറിയിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അതു നമ്മുടെ പെരുമ്പടപ്പില്‍ മൂപ്പീന്നാണ്. അവിടത്തേക്കു വയ്യാത്ത കാര്യം ഒന്നുമില്ല. ഇങ്ങനെ ഒരു നേരം കഴിച്ചുകൂട്ടാന്‍ എന്നാല്‍ സാധ്യമല്ല. ഇനിയൊരു ദിവസം ഇങ്ങോട്ടും വരവുണ്ടായേക്കാം. അതിനി എന്നാണാവോ? എല്ലാവരും കരുതിയിരുന്നു കൊള്ളണം. ആളറിയാതെ അബദ്ധമൊന്നും പറ്റാനിടയാകരുത് എന്നരുളി ച്ചെയ്തു. പിന്നെ നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, ആലുവാക്കൊട്ടാരത്തിലെഴുന്നള്ളി, രാമ വര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കാണുകയും കുറച്ചുനേരം പരസ്പരം സംഭാ‌ഷണം ചെയ്തിരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരിയേ എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

ഒരാണ്ടില്‍ ഇടവപ്പാതിയില്ല, മിഥുനപ്പാതി കഴിഞ്ഞിട്ടും മഴപെയ്യാതിരുന്നതിനാല്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള ജനങ്ങള്‍ കൂടി ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ സങ്കടമറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് തൃശ്ശിവപേരൂരെഴുന്നള്ളി വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി മുതലായ മഹാ ബ്രാഹ്മണരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “മഴ പെയ്യിക്കാന്‍ വല്ലതും മാര്‍ഗമുണ്ടോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “ജലജപം തുടങ്ങിയാല്‍ പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തിനകം മഴ പെയ്യും” എന്നവര്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. വരുന്ന ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കൊക്കെ അതികേമമായിട്ടു സദ്യയും ദക്ഷിണയുമായിട്ടു പിറ്റേ ദിവസം തന്നെ ജലജപം കല്പിച്ചു തുടങ്ങിച്ചു. അങ്ങനെ പതിനൊന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞിട്ടും മഴ പെയ്തില്ല. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം ജലജപത്തിനുള്ള സമയമായപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വാളുമൂരിപ്പിടിച്ചു ജലജപസ്ഥലത്ത് എഴുന്നള്ളുകയും നമ്പൂരിമാരെ കല്പിച്ചു വിളിച്ച് “ജലജപം തുടങ്ങീട്ട് ഇന്ന് പന്ത്രണ്ടാം ദിവസമായിരിക്കുന്നു. ഇതുവരെ മഴ പെയ്തില്ല. ഇന്നും മഴ പെയ്യാത്തപക്ഷം നിങ്ങളെയാരെയും വെറുതെ വിട്ടയയ്ക്കുകയില്ല. എല്ലാവരും നല്ലപോലെ കരുതിക്കൊള്ളണം” എന്നരുളി ചെയ്കയും ചെയ്തു. കല്പന കേട്ടപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു ഭയവും വ്യസനവും പരിഭ്രമവും കലശലായി. ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് കോപം വന്നാല്‍ കഴുത്തു വെട്ടിക്കളയാനും മടിക്കുന്ന ആളല്ലെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും അറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ട് നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരും ഭക്തിയോടുകൂടി ഈശ്വരനെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് മനസ്സിരുത്തി ജലജപം തുടങ്ങി. അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കാര്‍മേഘം കൊണ്ട് ആകാശമണ്ഡലം നിറയുകയും അതികേമമായി മഴപെയ്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സന്തോ‌ഷിച്ച് അന്നു നമ്പൂരിമാര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും പതിവിലിരട്ടി ദക്ഷിണ കഴിച്ച് അവരെ സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കുകയും അന്നു മുതല്‍ മുടക്കം കൂടാതെ ധാരാളമായി മഴ പെയ്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഒരാട്ടത്തിരുനാള്‍ ദിവസം ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പതിവു സമയത്ത് അമൃതേത്തിന് എഴുന്നള്ളാതെയിരുന്നതിനാല്‍ വലിയ (ചിറ്റമ്മ) തമ്പുരാട്ടിയും മറ്റുള്ള തമ്പുരാക്കന്മാരും കാത്തിരുന്നു. അങ്ങനെ വളരെ നേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളുകയും അവിടുന്നും മറ്റുള്ള തമ്പുരാക്കന്മാരും അമൃതേത്തിനിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ പതിവുപോലെ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് വിളമ്പിക്കൊടുത്തിട്ട് വലിയ തമ്പുരാട്ടിയും അമൃതേത്തിനിരുന്നു. പിന്നെ വലിയ തമ്പുരാട്ടി “കുഞ്ഞിപ്പിള്ള ഇന്നിത്ര താമസിച്ചതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ശക്തന്‍: ഇന്നു രാവിലെ ഞാന്‍കുളിക്കാനായിട്ടു പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ ഒരു മാപ്പിള ഒരു പശുവിനെ അറത്തു എന്നു കേട്ടു. എന്നാല്‍ അവന്റെ കഥ കഴിച്ചിട്ടാവാം കുളി എന്നു വിചാരിച്ച് ഉടനെ പോയി, അന്വേ‌ഷിച്ച് അവനെ പിടികൂടി കൊന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് കുളിചത്. അതുകൊണ്ട് സ്വല്പം താമസം പറ്റിപ്പോയി.

തമ്പുരാട്ടി: കഷ്ടം! ഇന്ന് ആട്ടപ്പുറന്നാളായിട്ട് ഇങ്ങനെ ചെയ്തത് ഒട്ടും നന്നായില്ല. സല്‍ക്കര്‍മ്മം ചെയ്യേണ്ടുന്ന ദിവസം ദു‌ഷ്ക്കര്‍മ്മം ചെയ്യാമോ? നരഹത്യ തന്നെ കഷ്ടം! വിശേ‌ഷിച്ച് ജന്മനക്ഷത്രദിവസം അതു മഹാകഷ്ടം തന്നെ.

ശക്തന്‍: ജന്മനക്ഷത്രദിവസം ഗോഹത്യ ചെയ്യുന്നതു നല്ലതാണോ? അതു നല്ലതാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ചെയ്തതു തെറ്റുതന്നെ.

തമ്പുരാട്ടി: അവന്‍ ചെയ്തതു നന്നായില്ല. എങ്കിലും അതിന്റെ പാപം അവനല്ലേ അനുഭവിക്കുന്നത്?

ശക്തന്‍: ചിറ്റമ്മേ, അതിനു കുറച്ചു ഭേദമുണ്ട്. അവന്‍ ചെയ്ത പാപമവനനുഭവിക്കുമായിരിക്കാം. എങ്കിലും അതു കേട്ടിട്ട് ഞാനൊന്നും ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ അതും പാപമല്ലേ? അതു ഞാന്‍ അനുഭവിക്കേണ്ടതായി വരുമല്ലോ. യഥാക്രമം ശിക്ഷാരക്ഷകള്‍ ചെയ്ത് ഈ രാജ്യത്തു നീതി നടത്താനുള്ള ചുമതല എനിക്കാണ്. അതു ഞാന്‍ ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ പരലോകത്തു ചെല്ലുമ്പോള്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് എന്നോടു ചോദിക്കാന്‍ ആളുണ്ടല്ലോ. അതുകൊണ്ട് എന്റെ കാലത്ത് ഇപ്രകാരമുള്ള ദു‌ഷ്കൃത്യം രാജ്യത്ത് ആരും ചെയ്‌വാന്‍ ഞാന്‍ സമ്മതിക്കില്ല. ഇങ്ങനെ അരുളിച്ചെയ്തുകൊണ്ട് അമൃതേത്തും കഴിച്ച് അവിടുന്ന് അവിടെനിന്ന് എഴുന്നള്ളി.

പ്രസിദ്ധനായ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ പൂരം ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്ത് അവിടുത്തെ കല്പനപ്രകാരം ഉണ്ടാക്കിയതാണ്. അതിനു മുമ്പ് അവിടെ അങ്ങനെ ഒരാഘോ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃശ്ശിവപേരൂരെഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ആ ദേശക്കാരെയെല്ലാം തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഇവിടെ ആണ്ടുതോറും മേടമാസത്തില്‍ പൂരം ഒരാഘോ‌ഷദിവസമായി കൊണ്ടാടണം; അതിനു നാട്ടുകാര്‍ തിരുവമ്പാടി, പാറമേക്കാവ് ഇങ്ങനെ രണ്ടു ഭാഗമായി പിരിഞ്ഞു ശാസ്താവു മുതലായ ദേവന്മാരെയും എഴുന്നള്ളിച്ചു വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്ര സന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുവരണം; അവയില്‍ തിരുവമ്പാടിയില്‍നിന്നും പാറമേക്കാവില്‍നിന്നുമുള്ള എഴുന്നള്ളത്തുകള്‍ പ്രധാനങ്ങളായിരിക്കണം’ ഈ വകയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന പണം ജനങ്ങള്‍ വീതിച്ചെടുത്തു ചെലവു ചെയ്യണം; പിന്നെ വേണ്ടുന്ന സഹായങ്ങളെല്ലാം നാം ചെയ്തുതരുകയും ചെയ്യാം” എന്നരുളിച്ചെയുകയും എഴുന്നള്ളത്തു സംബന്ധിച്ചും മറ്റും വേണ്ടുന്ന മുറകളും ചടങ്ങുകളുമെലാം പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം കല്പിക്കു കയും ചെയ്തു. ജനങ്ങളെല്ലാവരും ആ കല്പനയെ സമ്മതിക്കുകയും ആ ആണ്ടില്‍ത്തന്നെ പൂരമഹോത്സവം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ പൂരത്തിന് ഇപ്പോഴും തുടര്‍ന്നുവരുന്ന ചട്ടവട്ടങ്ങളെല്ലാം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അന്നു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളവയാണ്. പൂരം തുടങ്ങിയ കാലം മുതല്‍ ആജീവനാന്തം അവിടുന്നുകൂടി എഴുന്നള്ളിയിരുന്നാണ് ആ മഹോത്സവം നടത്തിയിരുന്നത്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പൂരം സംബന്ധിച്ചുള്ള ശ്രമങ്ങളും ചട്ടംകെട്ടുകളും ചെയ്തുകൊണ്ട് രണ്ടുമൂന്നു മാസത്തോളം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു പോയതുകൊണ്ട് അക്കാലത്ത് അമ്മത്തമ്പുരാന്‍ കോവിലകത്തേക്കു ചെലവിനുള്ള പണം അയച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് അവിടേക്കു സാധിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ വലിയ തമ്പുരാട്ടി തന്റെ പുത്രിമാരോട്, “കുഞ്ഞിപ്പിള്ള നമ്മുടെ കാര്യം മറന്നുപോയിരിക്കുമോ? ചെലവിനുള്ള പണം ഇതുവരെ അയച്ചുതന്നില്ലല്ലോ. ഇനി എവിടെ നിന്നെങ്കിലും കുറച്ചു പണം കടം വാങ്ങുകതന്നെ; അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടിമാര്‍, “അമ്മയ്ക്ക് ഇങ്ങനെതന്നെ പറ്റണം. അമ്മ ഓപ്പയെ ക്രമത്തിലധികം വാല്‍സല്ലിച്ച് എടുത്തു തലയില്‍ വയ്ക്കുന്നതിന്റെ ഫലമാണിത്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതുകേട്ട് വലിയ തമ്പുരാട്ടി, “അതു ശരിയാണ്. ആട്ടെ, ഇനി കുഞ്ഞിപ്പിള്ള ഇവിടെ വന്നാല്‍ ഞാന്‍ മിണ്ടുകപോലുമില്ല, നിശ്ചയം തന്നെ” എന്നും അരുളിച്ചെയ്തു. പൂരം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഈ സംഗതി (പണം അയച്ചു കൊടുത്തില്ല എന്നുള്ളത്) ഓര്‍മ്മവരുകയും ഉടനെ തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും തല്‍ക്ഷണം വലിയ തമ്പുരാട്ടിയുടെ തിരുമുമ്പാകെ എത്തി, ഒരു കുടന്ന സ്വര്‍ണ്ണപു‌ഷ്പം (സ്വര്‍ണ്ണംകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ പൂവ്) തൃപ്പാദത്തിങ്കല്‍ ചൊരിഞ്ഞു സാഷ്ടാംഗമായി നമസ്കരിച്ചിട്ട്, “ചിറ്റമ്മേ, എനിക്കു കുറച്ചൊരു അന്ധാളിത്തം പറ്റിപ്പോയി, അത് അവിടുന്ന് സദയം ക്ഷമിക്കണം. ചെലവിനുള്ള പണം പലിശയോടുകൂടി കൊണ്ടുവന്നിട്ടുണ്ട്” എന്നരുളിച്ചെയുകയും പണം തിരുമുമ്പാകെ വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാട്ടി, “എനിക്കു കുഞ്ഞിപ്പിള്ളയോടു യാതൊരു രസക്കേടുമില്ല. പണത്തിനു തല്‍ക്കാലമുണ്ടായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൊണ്ടും എന്റെ ശുദ്ധഗതികൊണ്ടും സ്വല്പമായി വല്ലതും മനസ്സില്‍ തോന്നിയിരുന്നുവെങ്കിലും കുഞ്ഞിപ്പിള്ളയെക്കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അതെല്ലാം തീര്‍ന്നുപോയി” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ അതുകേട്ടു സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ഉടനെ തിരുമുമ്പാകെനിന്ന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്ത് തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യം വാണിരുന്നത് 973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നു എന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവിടുത്തെ ദിവാനായിരുന്ന കേശവപിള്ള ഒരിക്കല്‍ ആ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍, “വല്ല പ്രകാരവും കൊച്ചിരാജ്യം കൂടി പിടിച്ചടക്കിയാല്‍ക്കൊള്ളമെന്ന് അടിയന് ആഗ്രഹമുണ്ട്” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഇപ്പോഴത്തെ പെരുമ്പടപ്പില്‍ മൂപ്പിലെ കാലത്ത് അത് അസാധ്യംതന്നെയാണ്. സംശയമുണ്ടെങ്കില്‍ കേശവന്‍ കൊച്ചിയിലോളം പോയി അവിടുത്തെ സ്വഭാവം ആകപ്പാടെ ഒന്ന് അറിഞ്ഞുപോരൂ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അന്നുതന്നെ കേശവപിള്ള ദിവാന്‍ജി കൊച്ചിയിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. തൃപ്പൂണിത്തുറെയെത്തി, ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍കൊള്ളാമെന്ന് അവിടുത്തെ സേവകന്മാരിലൊരാള്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും തിരുമുന്‍പാകെ ചെല്ലാന്‍ കല്പനയാവുകയും ചെയ്തു. കേശവപിള്ള ദിവാന്‍ജി കാണാനായി ചെന്ന സമയം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃക്കയ്യില്‍ വാളുമൂരിപ്പിടിച്ചു കളിക്കോട്ടയില്‍ ലാത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ദിവാന്‍ജിയുടെ ദേഹം വിയര്‍ക്കുകയും വിറച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അടുത്തുചെല്ലാന്‍ ഭയം തോന്നുകയാല്‍ അകലെ നിന്നു വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്താ ദൂരെ നില്‍ക്കുന്നത്? അടുത്തുവരൂ” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയാല്‍ കേശവപിള്ള വളരെ ഭയത്തോടുകൂടി അടുത്തു ചെല്ലുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കുശലപ്രശ്നാനന്തരം “കേശവനെ കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു നാം വളരെ നാളായി വിചാരിക്കുന്നു. ഇപ്പോള്‍ കാണാന്‍ സംഗതിയായതു സന്തോ‌ഷമായി. കേശവനെ നാം നമ്മുടെ സ്വന്തമാളായിട്ടാണു വിചാരിക്കുന്നത്” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയും തൃക്കൈയിലിരുന്ന വാളും രണ്ടു കൈയ്ക്കും വീരശൃംഖലയും ഒരു കുത്തു പാവുമുണ്ടും കല്പിച്ചു കൊടുത്തു യാത്രയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കേശവപിള്ള സന്തോ‌ഷത്തോടും ഭയത്തോടും കൂടിയാണ് സമ്മാനങ്ങള്‍ വാങ്ങിക്കൊണ്ടു തിരുമുന്‍പില്‍നിന്നു പോയത്. അദ്ദേഹം തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ തിരുമുന്‍പാകെ ചെന്നപ്പോള്‍, “എന്തെല്ലാമാണ് കേശവന്‍ പോയിട്ടുള്ള വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍. കേശവന്റെ ആഗ്രഹം ഫലിക്കുമോ. എന്തു തോന്നുന്നു?’ എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “ആ തിരുമനസ്സിലെ കാലത്ത് അസാദ്ധ്യം തന്നെയാണ്” എന്നു കേശവപിള്ള തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും “അതു ഞാന്‍ മുന്‍പേ തന്നെ പറഞ്ഞിരുന്നില്ലേ? അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ കേശവന്റെ വിദ്യയൊന്നും പറ്റുകയില്ല. അദ്ദേഹം ഒരു രാജസിംഹമാണ്” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വലിയമ്മത്തമ്പുരാന്‍ തീപ്പെട്ടു. ആ വലിയ തമ്പുരാട്ടി ചിറ്റമ്മ ആയിരുന്നുവെങ്കിലും പെറ്റമ്മയെപ്പോലെതന്നെയാണ് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വിചാരിച്ചുപോന്നത്. അതിനാല്‍ ശവസംസ്കാരം മുതലായതിന് അവിടുന്നുകൂടി കൂടുകയും തിരുവന്തളി (പിണ്ഡം) അടിയന്തിരം കേമമായി നടത്തുകയും ചെയ്തു. ഒരു കൊല്ലത്തെ പള്ളിദീക്ഷ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും യഥാവിധി ആചരിച്ചു. തിരുമാസമടിയന്തിരം എറണാകുളത്തുവച്ചു വളരെ ഭംഗിയായും കെങ്കേമമായുമാണ് കല്പിച്ചു നടത്തിയത്. ഇങ്ങനെ കേമമായിട്ടൊരു തിരുമാസം ഇതുനുമുമ്പുണ്ടായിട്ടില്ലെന്ന് അന്നവിടെ കൂടിയിരുന്ന സകല ജനങ്ങളും സമ്മതിച്ചു. എങ്കിലും ആ തിരുമാസത്തിനു സ്വല്പമായിട്ട് ഒരാക്ഷേപം വന്നുകൂടി. സദ്യവകയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന പഞ്ചസാരയ്ക്ക് ഏല്പിച്ചിരുന്നത് കൊച്ചിയില്‍ ഒരു വലിയ കച്ചവടക്കാരനായിരുന്ന ദേവരേശക്കിണി എന്നൊരു കൊങ്ങിണിയെ ആയിരുന്നു. അയാള്‍ പഞ്ചസാര യഥാകാലം എത്തിച്ചുകൊടുക്കാതെയിരുന്നതിനാല്‍ സദ്യയ്ക്കു പഞ്ചസാര വിളമ്പാന്‍ സ്വല്പം താമസം വന്നുപോയി. വിളമ്പിയപ്പോള്‍ ധാരാളം വിളമ്പിയെങ്കിലും അതു വേണ്ടുന്ന സമയത്തായില്ല എന്നു ചില ബ്രാഹ്മണര്‍ ആക്ഷേപം പറഞ്ഞു. ആ ആക്ഷേപം തീര്‍ക്കുന്നതിനായി ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ക്കു നാലും നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു മൂന്നും, എമ്പ്രാന്മാര്‍, തിരുമുല്പാടന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ക്കു രണ്ടും പരദേശബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ഒന്നും അമ്പലവാസികള്‍ക്ക് അരയും രൂപാവീതം പ്രതിഗ്രഹംകൊടുത്തു. പ്രതിഗ്രഹം പതിവില്‍ കൂടുതല്‍ കിട്ടിയപ്പോള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. മുമ്പേ ആക്ഷേപിച്ചിരുന്നവര്‍ തന്നെയും പിന്നെ സ്തുതിച്ചുതുടങ്ങി. തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി, വൈദികന്മാര്‍, പ്രഭുക്കന്മാര്‍ മുതലായി തിരുമാസമടിയന്തിരത്തിന്നു വന്നു കൂടിയിരുന്ന യോഗ്യന്മാര്‍ക്കെല്ലാം പിറ്റേ ദിവസം വന്‍മുറി സദ്യകഴിഞ്ഞ തിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് യഥാക്രമം സമ്മാനങ്ങളും കല്പിച്ചു കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് അവരെയും യാത്ര അയച്ചു. അന്ന് അത്താഴമമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞു പള്ളിക്കുറുപ്പിന് എഴുന്നള്ളാറായപ്പോള്‍ പണിക്കരു വലിയകപ്പിത്താനെ തിരുമുന്‍പാകെ വരുത്തി, “ദേവരേശന്‍ പഞ്ചസാര സമയത്തിന് എത്തിച്ചുതന്നിരുന്നില്ലെന്നുള്ള വിവരം പണിക്കരും അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ. അവന്റെ പാര്‍പ്പു കൊച്ചിയില്‍ കോട്ടയ്ക്കകത്താകയാല്‍ നമ്മെ കൂട്ടാക്കീട്ട് എന്തു വേണമെന്നു വിചാരിച്ചായിരിക്കണം അവന്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തത്. അതിനാല്‍ നാളെ രാവിലെ ഞാനുണരുമ്പോള്‍ കണി കാണ്‍മാന്‍ തക്കവണ്ണം അവന്റെ തല എന്റെ മുന്‍പില്‍ കൊണ്ടുവരണം. കൊച്ചിയില്‍ കോട്ടവാതില്‍ അടയ്ക്കുന്നതിനു മുന്‍പ് അകത്തു കടക്കണം. അതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പൊയ്ക്കോളൂ. ഞാന്‍ ഉറങ്ങാന്‍ പോകുന്നു” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ടു പള്ളിക്കുറിപ്പിനെഴുന്നള്ളി.

ഇവിടെ കൊച്ചീക്കോട്ടയുടെയും ദേവരേശക്കിണിയുടെയും സ്ഥിതിയെപ്പറ്റി സ്വല്പം വിവരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോള്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷുകൊച്ചി എന്നു പറയപ്പെടുന്ന സ്ഥലം പണ്ടു കൊച്ചീരാജാവിന്റെ വകയായിരുന്നു. പോര്‍ത്തുഗീസ്സുകാര്‍ ആദ്യം കൊച്ചിയില്‍ വന്ന സമയം അവരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ആ സ്ഥലം രാജാവ് അവര്‍ക്കു കൊടുക്കയും രാജാവിന്റെ അനുമതിയോടുകൂടി അവിടെ ഒരു കോട്ട കെട്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. കോട്ടയുടെ പടിഞ്ഞാറുവശം സമുദ്രവും വടക്കുവശം അഴിയും (തുറുമുഖവും) കിടങ്ങുമുണ്ടാക്കിക്കുകയും രണ്ടുമൂന്നു കോട്ടവാതിലുകളുണ്ടാക്കിച്ചു കോട്ടവാതില്‍ക്കലെല്ലാം പട്ടാളക്കാരുടെ കാവലേര്‍പ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പത്തുമണിമുതല്‍ നാലുമണിവരെ കോട്ടവാതിലുകള്‍ അടച്ചിടുക പതിവായിരുന്നതിനാല്‍ ആ സമയത്ത് ആര്‍ക്കും കോട്ടയ്ക്കകത്തുനിന്നു പുറത്തേക്കും അകത്തേക്കും ഗതാഗതങ്ങള്‍ ചെയ്‌വാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. കോട്ടവാതിലുകള്‍ അടച്ചിരുന്ന സമയങ്ങളില്‍ കോട്ടയ്ക്കകത്തും പട്ടാളക്കാരുടെ കാവലുണ്ടായിരുന്നു. പോര്‍ത്തുഗീസുകാര്‍ അവിടം വിട്ടുപോയതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ സ്ഥലം ലന്തക്കാര്‍ കൈവശപ്പെടുത്തി. അവരും ഏകദേശം ആറു കൊല്ലത്തോളം പോര്‍ത്തുഗീസുകാരെപ്പോലെ സൈന്യസമേതം അവിടെപ്പാര്‍ത്തിരുന്നു. ലന്തക്കാര്‍ അവിടെനിന്നു പോയതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് ആ സ്ഥലം ഇംഗ്ലീഷുകാരുടെ കൈവശമായിത്തീര്‍ന്നത്. തദനന്തരം കോട്ട നശിച്ചു പോവുകയും ആ സ്ഥലത്തിനു “ബ്രിട്ടീ‌ഷുകൊച്ചി” എന്നു നാമം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാകുന്നു ബ്രിട്ടീ‌ഷുകൊച്ചിയുടെ ചരിത്രം. ഇനി ദേവരേശക്കിണിയെക്കുറിച്ചു പറയാം.

ദേവരേശക്കിണി വലിയ ധനവാനും പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ കച്ചവടം നടത്തി വന്നിരുന്ന ആളും കൊങ്ങിണികളുടെ പ്രധാനപ്പെട്ട ദേവസ്ഥലമായ തിരുമലദേവസ്വത്തിലെ അധികാരിയുമായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, സകല കൊങ്ങിണികളും അയാളുടെ വരുതിയിലുമായിരുന്നു. അയാളുടെ ശമ്പളത്തില്‍ കാര്യസ്ഥന്മാരും കണക്കെഴുത്തുകാരും ഗുമസ്തന്മാരും ശേവുകക്കാരും മറ്റുമായി അനേകം പേരുമുണ്ടായിരുന്നു. അയാളുടെ പ്രധാനപ്പെട്ട കച്ചവടസ്ഥലവും ഭവനവും കൊച്ചിയില്‍ കോട്ടയ്ക്കകത്തായിരുന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ക്കു കൊച്ചീരാജാവിനെപ്പോലും ഭയവും ബഹുമാനവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അക്കാലത്തു കോട്ട ലന്തക്കാരുടെ കൈവശമായിരുന്നതിനാല്‍ അവരെക്കുറിച്ചുമാത്രമേ അയാള്‍ക്കു സ്വല്പം ബഹുമാനമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഇപ്രകാരമായിരുന്നു ദേവരേശന്റെ സ്ഥിതി. ഇനി പ്രകൃതത്തില്‍ പ്രവേശിക്കാം.

കല്പന കേട്ടമാത്രയില്‍ വലിയകപ്പിത്താന്‍ തന്റെ അരവാളും കുറച്ചു പണവും എടുത്തുകൊണ്ട് ഒരു വഞ്ചിയില്‍ കയറി കൊച്ചിയില്‍ ഇറങ്ങുകയും കോട്ടവാതില്‍ അടയ്ക്കുന്നതിനുമുമ്പു കോട്ടയ്ക്കകത്തു കടക്കുകയും ചെയ്തു. കപ്പിത്താന്‍ പാണ്ടികശാലയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ദേവരേശന്‍ അന്നത്തെ പിരിവിന്റെയും വരവുചെലവുകളുടെയും കണക്കുകള്‍ പരിശോധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ദേവരേശന്‍ കപ്പിത്താനെ കണ്ടയുടനെ (ഒരു കസേര ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചിട്ട്) “യജമാനന്‍ ഇവിടെ ഇരിക്കാമല്ലോ. എന്താ ഈ രാത്രിയില്‍ ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടത്? വിശേ‌ഷിച്ചു വല്ല കാര്യവുമുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

കപ്പിത്താന്‍: കുറച്ചു പട്ടിന് അത്യാവശ്യമായിട്ടാണ് ഞാന്‍വന്നത്.

ദേവരേശന്‍: ഇതിനു യജമാനന്‍തന്നെ ബുദ്ധിമുട്ടി വരണമെന്നില്ലായിരുന്നു. ഒരാളെ അയച്ചാല്‍ വേണ്ടുന്ന സാമാനങ്ങളുംകൊണ്ടു ഞാനങ്ങോട്ടു വരുമായിരുന്നല്ലോ.

കപ്പിത്താന്‍: ഞാന്‍തന്നെ വന്നു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ചെല്ലണമെന്നാണ് കല്പന. വല്ലവരെയുമയച്ചാല്‍ ശരിയാവുകയില്ലെന്നാണ് തിരുമനസ്സിലെ വിചാരം. ഉടനെ വേണമെന്നും ഞാന്‍തന്നെ വേണമെന്നുമാണ് കല്പിച്ചത്. കല്പനയായതും ഇപ്പോളാണ്. അതിനാലാണ് ബദ്ധപ്പെട്ടു ഞാന്‍തന്നെ പോന്നത്. ആട്ടെ, പട്ടെടുക്കൂ, നോക്കട്ടെ.

ദേവരേശന്‍: താഴ്ന്നതരം പട്ടുകള്‍ മാത്രമേ ഇവിടെ ഇരിക്കുന്നുള്ളൂ. മേല്‍ത്തരം പട്ടുകളെല്ലാം മാളികയുടെ മുകളിലാണിരിക്കുന്നത്.

കപ്പിത്താന്‍: അധികം വേണ്ടതു മേല്‍ത്തരത്തിലാണ്. താഴ്ന്ന തരത്തിലും കുറച്ചു വേണം.

ഉടനെ ദേവരേശന്‍ താഴ്ന്നതരം പട്ട് കപ്പിത്താന്‍ പറഞ്ഞിടത്തോളം മുറിച്ചുകൊടുത്തിട്ടു മേത്തരം പട്ടെടുക്കുന്നതിനായി കപ്പിത്താനോടുകൂടി മാളികയുടെ മുകളിലത്തെ നിലയിലേക്കു പോയി. അവിടെ ചെന്നയുടനെ ദേവരേശന്‍ വിശേ‌ഷപ്പെട്ട ചില പട്ടുതരങ്ങളെടുത്തു മേശപ്പുറത്തു വയ്ക്കുകയും രണ്ടുപേരും ഓരോ കസാലയിലിരുന്നുകൊണ്ടു സംഭാ‌ഷണമാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

ദേവരേശന്‍: പഞ്ചസാരയെത്തിക്കാന്‍ സ്വല്പം താമസം വന്നുപോയതുകൊണ്ട് എന്റെ പേരില്‍ തിരുവുള്ളക്കേടായിരിക്കും. അല്ലേ? എന്റെ ജോലിത്തിരക്കുകള്‍കൊണ്ടു ഞാനക്കാര്യം അന്ധാളിച്ചുപോയി. ഓര്‍മ്മ വന്നയുടനെ കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

കപ്പിത്താന്‍: തിരുവുള്ളക്കേടൊന്നും സാരമില്ല. നിങ്ങളൊന്നു തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നാല്‍ അതൊക്കെ തീരും.

ദേവരേശന്‍: എന്റെ താമസം ആ തമ്പുരാന്റെ രാജ്യത്തായിരുന്നെങ്കില്‍ എന്റെ കഥ ഇപ്പോള്‍ കഴിയുമായിരുന്നു. ഈ കോട്ടയ്ക്കകത്തായതുകൊണ്ട് ഒട്ടും ഭയം തോന്നുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനിടയില്‍ കപ്പിത്താന്‍ ഉപായത്തില്‍ അരവാളെടുത്ത് ദേവരേശന്റെ കഴുത്തിന് ഒരു വെട്ടു കൊടുത്തു. തല്‍ക്ഷണം തല മുറിഞ്ഞ് താഴെ വീണു. കപ്പിത്താന്‍ ആ തല ഒരു പട്ടില്‍ പൊതിഞ്ഞെടുത്തുകൊണ്ടുപോയി താഴത്തേക്കു പോന്നു. ദേവരേശന്‍ താഴത്തേക്ക് ഇറങ്ങിവരാതിരുന്നതിനാലും രാത്രി വളരെ അധികമായിരുന്നതുകൊണ്ടും അയാള്‍ മാളികയുടെ മുകളില്‍ കിടന്നുറങ്ങുകയായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ച് അയാളുടെ ഭൃത്യന്മാരും മറ്റും താഴത്തു കിടന്നുറങ്ങി. കപ്പിത്താന്‍ ദേവരേശന്റെ തലയുംകൊണ്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെ നിന്നിറങ്ങി. കോട്ടവാതിലിനു സമീപം ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നിരുന്നു. നാലുമണിക്കു കോട്ടവാതില്‍ തുറന്ന ഉടനെ പുറത്തിറങ്ങി, അങ്ങോട്ടു പോയ വഞ്ചിയില്‍ത്തന്നെ കയറി കപ്പിത്താന്‍ എറണാകുളത്തെത്തുകയും കോവിലകത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു പള്ളിക്കുറുപ്പുണര്‍ന്നിട്ടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ദേവരേശന്റെ തല പട്ടില്‍നിന്നെടുത്തു പള്ളിയറവാതില്‍ക്കല്‍ കെട്ടി തൂക്കീട്ട് പള്ളിക്കുറുപ്പുണരാനായി കാത്തുനില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പള്ളിക്കുറുപ്പുണര്‍ന്നു പള്ളിയറവാതില്‍ തുറന്നു. ആ സമയം തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് ആദ്യം ദേവരേശന്റെ തലയും രണ്ടാമതു വലിയ കപ്പിത്താനെയുമാണ് കണി കണ്ടത്. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിച്ചു കപ്പിത്താനോട്, “പണിക്കര്‍ കുറച്ചു ബുദ്ധിമുട്ടിയിരിക്കും, എങ്കിലും വിചാരിച്ച കാര്യം സാധിച്ചുവല്ലോ; വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. പണിക്കര്‍ വലിയ ധീരനും നല്ല ശൂരനുംതന്നെ സംശയമില്ല” എന്നരുളിച്ചെയ്തു.

കപ്പിത്താന്‍: ഇതൊന്നും അടിയന്റെ ധീരത്വവും ശൂരത്വവും സാമര്‍ത്ഥ്യവും മറ്റും കൊണ്ടു സാധിക്കുന്നതല്ല. തിരുമനസ്സിലെ കല്പനയുടെ ശക്തികൊണ്ടു മാത്രം. കല്പനയുണ്ടെങ്കില്‍ ഇതിലെക്കാള്‍ വലിയ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനും ആര്‍ക്കും കഴിയും.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ആട്ടെ, പണിക്കര്‍ ഇന്നലെ ഒട്ടും ഉറങ്ങിയിരിക്കയില്ലല്ലോ. പോയിക്കിടന്നു കുറച്ചുറങ്ങൂ. എന്റെ കുളിയും ഊണും കഴിയുമ്പോള്‍ പണിക്കരെ ഇവിടെ കാണണം. ഇപ്പോള്‍ പൊയ്ക്കോളൂ.

കല്പന കേട്ടയുടനെ കപ്പിത്താന്‍ തിരുമുമ്പാകെ നിന്നു പോവുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ദേവരേശന്റെ തല ഉടനെ കായലില്‍ കെട്ടിത്താഴ്ത്തിച്ചിട്ടു നീരാട്ടുകുളി, അമൃതേത്തു മുതലായതിന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞ് എഴുന്നള്ളിയപ്പോഴേക്കും വലിയ കപ്പിത്താന്‍ തിരുമുമ്പാകെ എത്തി. കപ്പിത്താനെക്കണ്ടയുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “പണിക്കര്‍ കുറച്ചുകൂടി ബുദ്ധിമുട്ടേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ദേവരേശന്റെ പ്രാഭവവും പ്രതാപവും നിമിത്തം കൊച്ചിയിലുള്ള കൊങ്ങിണികളെല്ലാവരും തന്നെ ഏറ്റവും ഗര്‍വ്വിഷ്ഠന്മാരായിത്തീര്‍ന്നിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ കൊച്ചിയില്‍ പോയി സകല കൊങ്ങിണികളുടെയും അവരുടെ ദേവസ്വത്തിന്റെയും സകല ജംഗമസ്വത്തുക്കളും കൊള്ളയിട്ടു കുത്തിവാരി ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം. ഇതിലേക്ക് ആവശ്യമുള്ള സൈന്യങ്ങളെക്കൂടെ കൊണ്ടുപൊയ്ക്കോളൂ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. വലിയ കപ്പിത്താന്‍ ഉടനെ സൈന്യസമേതം കൊച്ചിയിലെത്തി കൊങ്ങിണികളുടെ സ്വന്തവും ദേവസ്വംവകയുമായുള്ള സകല സ്വത്തുക്കളും കൊള്ളയിട്ടു കുത്തിവാരിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ കൊങ്ങിണികളെല്ലാം പരവശരായിത്തീരുകയും അവരുടെ വിഗ്രഹം കൂടി കപ്പിത്താന്‍ ഇളക്കിയെടുത്തു കൊണ്ടു പോയേക്കുമെന്നു ശങ്കിച്ച് അവരില്‍ ചിലര്‍ ആ വിഗ്രഹമിളക്കിയെടുത്തും കൊണ്ടു തിരുവിതാംകൂറിലെത്തി അഭയം പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. കപ്പിത്താന്‍ അവരുടെ ഭരണിപാത്രങ്ങളും പൊന്‍വെള്ളിപ്പണ്ടങ്ങളും പണവും രത്നവുമെല്ലാം കൊണ്ടുപോയി തിരുമുമ്പാകെവച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഇവയെല്ലാം നമ്മുടെ ഈടുവയ്പില്‍ കൊണ്ടുപോയി സൂക്ഷിക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിക്കുകയും കപ്പിത്താന്‍ അവയെല്ലാം ഈടുവയ്പില്‍ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. “തിരുമല ദേവസ്വം വക” എന്നു പേരുവെട്ടീട്ടുള്ള പാത്രങ്ങളും മറ്റും ഇപ്പോഴും തൃപ്പൂണിത്തുറ ഈടു വയ്പില്‍ കാണുന്നുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരം പട്ടണവും രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെയും ഒന്നു കാണണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അഞ്ചെട്ടു ഭൃത്യന്മാരോടുംകൂടി അങ്ങോട്ടെഴുന്നെള്ളി. അവിടുന്ന് തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയത് ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തായിരുന്നു. ആദ്യംതന്നെ മഹാരാജാവിനെ കണ്ടുകളയാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വലിയ കൊട്ടാരത്തിലേക്കെഴുന്നള്ളി. അപ്പോള്‍, മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പള്ളിക്കുറുപ്പുണര്‍ന്നു പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിയില്ലെന്നും അതിന് ഏകദേശം രണ്ടു നാഴികകൂടി താമസമുണ്ടായേക്കാമെന്നും തവണക്കാരന്‍ പറയുകയാല്‍ മഹാരാജാവു പള്ളിക്കുറുപ്പുണരുമ്പേഴേക്കും ചില സ്ഥലങ്ങള്‍ കണ്ടിട്ടു തിരിച്ചുവരാമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉടനെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. അവിടുന്ന് ഓരോ സ്ഥലങ്ങള്‍ കണ്ട് ക്രമേണ കുതിരലായത്തില്‍ ചെന്നെത്തി. അപ്പോള്‍ ലക്ഷണയുക്തങ്ങളായ ചില ഒന്നാം തരം കുതിരകള്‍ വളരെ ചടച്ചും ക്ഷീണിച്ചുമിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. “ലായം വിചാരിപ്പുകാരനെവിടെ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ചില കുതിരക്കാര്‍ “വിചാരിപ്പുകാരനങ്ങുന്ന് ഇതാ വരുന്നു” എന്നു ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ടു പറഞ്ഞു. വിചാരിപ്പുകാരന്‍ അടുത്തപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഈ കുതിരകള്‍ ഇങ്ങനെ ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നതെന്താണ്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു.

വിചാരിപ്പുകാരന്‍: ചിലത് അങ്ങനെയിരിക്കും അത് അവയുടെ സ്വഭാവമാണ്.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഇതു സ്വാഭാവികമായിട്ടുള്ള ക്ഷീണമാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ശരിയായി പുല്ലും മുതിരയും മറ്റും കൊടുത്താല്‍ ഇവ ഇങ്ങനെ ക്ഷീണിക്കുന്നവയല്ല.

വിചാരിപ്പുകാരന്‍: എന്നാല്‍ അങ്ങനെയായിക്കൊള്ളട്ടെ. അതു കൊണ്ടു തനിക്കു നഷ്ടമൊന്നുമില്ലല്ലോ.

ശക്തന്‍: എടാ സ്വാമിദ്രോഹീ, എനിക്കു നഷ്ടമൊന്നും ഉണ്ടായിട്ടല്ല. ഈ കുതിരകളെ വേണ്ടതുപോലെ നോക്കി രക്ഷിക്കുന്നതിനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന നീ ആ വകയ്ക്കുള്ള ശമ്പളം വാങ്ങി സാപ്പാടു കഴിച്ചിട്ടു നിന്റെ ജോലി നീ ശരിയായി ചെയ്യാത്തതെന്താണെന്നാണ് ചോദിച്ചത്?

വിചാരിപ്പ്: ഇതു ചോദിക്കാന്‍ തനിക്കെന്തധികാരമാണ്? താനെന്റെ മേലാവാണോ?

ശക്തന്‍: മേലാവല്ലെങ്കിലും അന്യായമായ പ്രവൃത്തി കണ്ടാല്‍ ആര്‍ക്കും ചോദിക്കാം. കുതിരകളുടെ തീറ്റിസ്സാമാനങ്ങള്‍ക്കു പതിവുള്ള പണം വാങ്ങി അപഹരിക്കുകയും ഈ മിണ്ടാപ്രാണികളെ പട്ടിണിയിടുകയുമല്ലേ നീ ചെയ്യുന്നത്? സ്വാമിദ്രാഹീ! നിന്നോടു ചോദിച്ചാല്‍ മതിയോ? നിന്റെ ദു‌ഷ്പ്രവൃത്തിക്കുള്ള സമ്മാനം ഇതാ പിടിച്ചോ.

എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ടു വിചാരിപ്പുകാരന്റെ ചെകിടത്തു തൃക്കൈ കൊണ്ടുതന്നെ ഒരടിവച്ചുകൊടുത്തു. അടി കൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ വിചാരിപ്പുകാരന്‍ നിലത്തു പതിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഭൃത്യസമേതം അവിടെനിന്ന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വിചാരിപ്പുകാരനു ബോധം വീണു. ഉടനെ അയാള്‍ ഒരു വിധത്തില്‍ അവിടെനിന്നെണീറ്റു സങ്കടമറിയിക്കാനായി കരഞ്ഞുകൊണ്ടു വലിയ കൊട്ടാരത്തിലെത്തി. അപ്പോള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പള്ളിയറയില്‍നിന്നു പുറത്തെഴുന്നള്ളിയതിനാല്‍ വിചാരിപ്പുകാരന്‍ തിരുമുമ്പില്‍ച്ചെന്നു രാവിലെ ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു.

വിചാരിപ്പുകാരന്‍: ഇവിടെ അടിയങ്ങളെയൊക്കെ ശിക്ഷിക്കാനും രക്ഷിക്കാനും അധികാരമുണ്ട്. കല്പിച്ച് എന്തുചെയ്താലും അതൊക്കെ അടിയങ്ങള്‍ സഹിക്കണം. അതിനു സങ്കടമില്ല. വല്ലവരുമൊക്കെ ഇവിടെ വന്ന് അടിയങ്ങളെ ഇങ്ങനെയൊക്കെ ചെയ്യുന്നതു വലിയ സങ്കടമാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് കല്പിച്ചന്വേ‌ഷിച്ചു വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്യണം.

മഹാരാജാവ്: ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ആരായിരിക്കും? അയാളുടെ വേ‌ഷം എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു?

വിചാരിപ്പുകാരന്‍: ഒരു നമ്പൂരിയാണെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. പൂണൂലുണ്ട്. തലമുടി വളര്‍ത്തീട്ടുണ്ട്. കയ്യില്‍ ഒരു വാളുമുണ്ട്. അയാളുടെ കൂടെ ഭൃത്യന്മാരുമുണ്ട്.

മഹാരാജാവ്: എന്നാല്‍ പെരുമ്പടപ്പു മൂപ്പീന്നായിരിക്കണം. അല്ലാതെയാര്‍ക്കും ഇവിടെവന്ന് ഇങ്ങനെ പ്രവര്‍ത്തിക്കാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടാകുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ആട്ടെ, നീ പൊയ്ക്കോ, ഞാന്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ച് അന്വേ‌ഷിക്കാം.

ഇങ്ങനെ അരുളിച്ചെയ്തു വിചാരിപ്പുകാരനെ അയച്ചു. അപ്പോഴേക്കും ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊട്ടാരത്തിലെഴുന്നള്ളി. തിരുമനസ്സിലെ കണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അഭ്യുത്ഥാനം ചെയ്തു തൃക്കയ്യും പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി, ആസനസല്‍ക്കാരം ചെയ്തിരുത്തീട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും ഇരുന്ന് കുശലപ്രശ്നാദികള്‍ ചെയ്തു. പരസ്പരം കുറഞ്ഞൊന്നു സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഇന്നു ഞാന്‍ ഇവിടെ ഒരു സാഹസം പ്രവര്‍ത്തിച്ചു. അത് അവിടെ അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ. ലക്ഷണയുക്തങ്ങളായ ആ ഒന്നാന്തരം കുതിരകളുടെ കഷ്ടസ്ഥിതി കണ്ടപ്പോള്‍ എനിക്കു കുറച്ചു കോപം വന്നുപോയി. അതുകൊണ്ടാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തത്.

മഹാരാജാവ്: അവിടുത്തെ പ്രവൃത്തി വളരെ ഉചിതമായി. ഇതു ഞാന്‍ ചെയ്യേണ്ടതായിരുന്നു. ജോലിത്തിരക്കുകളും ഔദാസീന്യവും നിമിത്തം ഈ വക കാര്യങ്ങളില്‍ ദൃഷ്ടിവയ്ക്കാന്‍ എനിക്കു സാധിക്കുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ഈ കള്ളന്മാരൊക്കെ വല്ലാതെ മൂത്തുപോയി. ഇവരുടെ കള്ളത്തരത്തിന് ഇങ്ങനെയൊക്കെ ചിലപ്പോള്‍ ചെയ്യേണ്ടതാണ്. അല്ലെങ്കില്‍ അതു ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിച്ചുപോകുമല്ലോ. ആട്ടെ, അവിടുന്ന് ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെടുന്ന വിവരം മുന്‍കൂട്ടി എന്നെ അറിയിക്കാഞ്ഞതെന്താണ്? ഇവിടെ എപ്പോള്‍ എത്തി? വന്നയുടനെ ലായത്തിലേക്കായിരിക്കുമോ പോയത്?

ശക്തന്‍: ഞാന്‍ അരുണോദയമായപ്പോള്‍ ഇവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ ഇവിടെ ഉറക്കമുണര്‍ന്നിട്ടില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ഉണര്‍ന്നു പുറത്തു വരുമ്പോഴേക്കും ചില സ്ഥലങ്ങളൊക്കെ നോക്കിക്കണ്ടു വരാമെന്നു വിചാരിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. ആ വഴി ലായത്തിലും കയറാനിടയായി. ആ കുതിരകളുടെ പാരവശ്യം കണ്ടിട്ട് എനിക്കൊട്ടും സഹിച്ചില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് വിചാരിപ്പുകാരനെ പ്രഹരിക്കാനിടയായത്. ഞാന്‍ ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെടണമെന്നു മുന്‍കൂര്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. ഒരു ദിവസം അങ്ങനെ തോന്നി. ഉടനെ പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അതാണ് മുന്‍കൂട്ടി അറിയിക്കാതിരുന്നത്.

മഹാരാജാവ്: ഇവിടെ വന്നിട്ടെങ്കിലും കാണണമെന്നു തോന്നിയല്ലോ. അതും കൂടാതെ കഴിച്ചുകളയാമെന്നു വിചാരിക്കാഞ്ഞതു തന്നെ ഭാഗ്യം. ആട്ടെ, ഇനി നമുക്കു കുളി മുതലായതു കഴിക്കാന്‍ പോകാം. നേരം അധികമായിരിക്കുന്നു.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം പരസ്പരസംഭാ‌ഷണം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നീരാട്ടു കുളി, അമൃതേത്ത് മുതലായതിനായി രണ്ടു തിരുമേനിമാരും എഴുന്നള്ളി. ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് എഴുന്നള്ളിത്താമസിക്കുന്നതിനു പ്രത്യേകമൊരു കൊട്ടാരം ഒഴിഞ്ഞുകൊടുത്തിരുന്നു. എങ്കിലും അമൃതേത്തു രണ്ടു തിരുമേനിമാര്‍ക്കും ഒരുമിച്ചു ഒരു സ്ഥലത്തുതന്നെയായിരുന്നു. രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ ആതിഥ്യം സ്വീകരിച്ചു കൊണ്ടു ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സുഖമായി നാലു ദിവസം തിരുവനന്തപുരത്ത് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു. അതിനിടയ്ക്കു രണ്ടു തിരുമേനിമാരും ഒരുമിച്ചെഴുന്നള്ളി തിരുവനന്തപുരത്തുള്ള പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളെല്ലാം സന്ദര്‍ശിച്ചു.

ഒരു ദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞ സമയം രണ്ടു തിരുമേനികളും കൂടി കരുവേലപ്പുര മാളികയുടെ മുകളില്‍ ഓരോ സംഗതികളെക്കുറിച്ചു സംഭാ‌ഷണംചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനിടയ്ക്ക് രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഈ മാളികയുടെ മുകളില്‍ നിന്നു താഴത്തേക്കു ചാടാന്‍ ആരെങ്കിലുമുണ്ടാകുമോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു “ഓഹോ, ഉണ്ടാവും” എന്നു ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അരുളിചെയ്തു. അതു കേട്ട മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തന്റെ അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന ഭൃത്യന്മാരോട് “എന്താ ചാടാമോ?” എന്നു കല്പിച്ച് ചോദിച്ചു. അവര്‍ ഓരോരുത്തരും മുകളില്‍നിന്നു താഴേക്കു നോക്കീട്ടു പ്രയാസമാണെന്നുള്ള ഭാവത്തില്‍ പിന്മാറി നിന്നു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തന്റെ ഭൃത്യന്മാരുടെ നേരെ ഒന്നു കല്പിച്ചു നോക്കി. അവരെല്ലാവരും ഉടനെ താഴത്തേക്കു ചാടി. എല്ലാവര്‍ക്കും ഓരോ തരത്തില്‍ പരിക്കുകള്‍ പറ്റി. ചിലര്‍ ബോധരഹിതരാവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അവരെ എടുത്തു കൊണ്ടുപോയി ചികിത്സിക്കട്ടെ. കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ അവരെ സുഖപ്പെടുത്തണം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. കല്പന കേട്ട മാത്രയില്‍ ചിലര്‍ വന്ന് അവരെ എടുത്തു കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാലു ദിവസം കഴിഞ്ഞു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളത്തായപ്പോള്‍ ആ യാത്രയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന സകലസൗകര്യങ്ങളും കാര്യങ്ങളുമെല്ലാം രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പ്രത്യേകം കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടിയതിനാല്‍ വഴിക്കു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടിനുമിടയാകാതെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സസുഖം തിരിയെ തൃപ്പൂണിത്തുറെ എഴുന്നെള്ളി. ആ എഴുന്നള്ളത്തുവകയ്ക്കു വേണ്ടിവന്ന ചെലവു മുഴുവനും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടാണ് ചെയ്തത്.

മാളികയുടെ മുകളില്‍നിന്നു ചാടി പരിക്കുകള്‍ പറ്റി ചികിത്സയില്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്നവര്‍ ഒരു മാസംകൊണ്ട് സുഖക്കേടെല്ലാം മാറി പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിച്ചു. അനന്തരം മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അവരെ തിരുമുന്‍പാകെ വരുത്തി, “നിങ്ങള്‍ എന്തു വിചാരിച്ചാണ് മാളികയുടെ മുകളില്‍നിന്നു ചാടിയത്?” എന്നു കല്പിച്ച് ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവര്‍, “അടിയങ്ങള്‍ അപ്പോള്‍ ചാടിയില്ലെങ്കില്‍ അടിയങ്ങളുടെ കഥ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കഴിയും; ചാടിയാല്‍ ഒരു സമയം ജീവിച്ചുവെന്നും വരാമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ടാണ് ചാടിയത്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതു കേട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും അവരുടെ സ്വാമിഭക്തിയെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും പ്രശംസിക്കുകയും അവര്‍ക്കു പലവിധ സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പുണിത്തുറെ എഴുന്നള്ളിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അധികം താമസിയാതെ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്കെഴുന്നള്ളുകയും രണ്ടു മാസത്തോളം അവിടെ താമസിക്കുന്നതിനു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കാലത്ത് അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ തങ്ങളുടെ ഉപദേഷ്ടാവായ തുളുനാടന്‍സ്വാമിയാരെ തൃപ്പൂണിത്തുറെ വരുത്തുകയും കുറച്ചുദിവസം സല്‍ക്കാരപൂര്‍വ്വം താമസിപ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗുരുദക്ഷിണയും മറ്റും കഴിച്ചു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കുന്നതിനു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ സംഗതി എങ്ങനെയോ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അറിയുകയും “ഞാന്‍ കൂടി തൃപ്പൂണിത്തുറെ വന്നു വന്ദിച്ച് അനുഗ്രഹം വാങ്ങിയല്ലാതെ സ്വാമിയാരെ യാത്രയയയ്ക്കരുത്” എന്നൊരു തിരുവെഴുത്ത് ഇളയതമ്പുരാന്റെ പേര്‍ക്കു തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കു അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുവെഴുത്തു കണ്ട് ഇളയ തമ്പുരാന്‍ വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും “ജേഷ്ഠന് ഈ കാര്യത്തില്‍ തൃപ്തിയില്ലെന്നായിരുന്നു ഞാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നത്. തിരുവെഴുത്തു കണ്ടിട്ട് അങ്ങനെ തോന്നുന്നില്ല. അവിടേക്കും സ്വാമിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും ബഹുമാനവുമുണ്ടെന്നു തിരുവെഴുത്തുകൊണ്ട് സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്” എന്ന് അവിടുത്തെ അനുജനായ വീരകേരളതമ്പുരാനോട് അരുളിച്ചെയുകയും സ്വാമിയാരെ അയയ്ക്കാതെ അവിടെ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം പത്തു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പുണിത്തുറെ എഴുന്നള്ളുകയും ഉടനെ സ്വാമിയെ ചെന്നു കാണുകയും കാഴ്ചകള്‍വച്ചു വന്ദിച്ചു കുശലപ്രശ്നാദികള്‍ ചെയ്തു യാത്രയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. സ്വാമിയാരെ ഡോലിയില്‍ (മേനാവില്‍) ക്കയറ്റി വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടിയാണ് അയച്ചത്. കോട്ടവാതില്‍വരെ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു അനുയാത്രയായി എഴുന്നള്ളുകയും അവിടെയെത്തിയപ്പോള്‍ സ്വാമിയാരെ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ചു താഴെയിരുത്തുകയും “എമ്പ്രാന്മാര്‍ക്കും ഭസ്മം കുറിയിടുക വളരെ നിന്ദ്യമാണല്ലോ; അതുകൊണ്ടു ധാരയാവട്ടെ” എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം ഒരു വഞ്ചി നിറച്ചു ചാരം കൊഴുക്കെ കലക്കി അവിടെ വച്ചിരുന്നതു മുഴുവനും സ്വാമിയാരുടെ ശിരസ്സില്‍ അഭി‌ഷേകം കഴിച്ച് അവിടെനിന്ന് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ടിട്ട് അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്കു സഹിക്കാന്‍വയ്യാതെ വ്യസനവും കോപവുമുണ്ടായി. എങ്കിലും ശക്തന്‍ തിരുമസ്സിലെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം നിമിത്തം അവര്‍ എല്ലാം സഹിച്ചു മൗനത്തെ അവലംബിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെ നിന്നു. ആ സ്വാമിയാര്‍ അന്നു പോയിട്ടു പിന്നെ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ കൊച്ചീരാജ്യത്തു കടന്നിട്ടില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എറണാകുളത്തുനിന്നു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്ക് ഒരു ഓടിവഞ്ചിയില്‍ക്കയറി എഴുന്നള്ളിയപ്പോള്‍ ഇടയ്ക്കുവച്ചു വടക്കുനിന്ന് ഒരു വഞ്ചി വരുന്നതു കണ്ടു. ആ വഞ്ചി അടുത്തു വന്നപ്പോള്‍ അതിലിരുന്നിരുന്ന ഒരു സോമയാജി (ചോമാതിരി) “ഇന്നിടത്ത് ഇന്ന ചോമാതിരി ഇന്നു രാവിലെ മരിച്ചുപോയിരിക്കുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിലുള്ള പട്ടത്താനം എനിക്കാക്കിത്തരണം” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഒരു ചോമാതിരി മരിച്ചാല്‍ ആ വര്‍ത്തമാനം ആദ്യം ചെന്ന് തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്ന ആള്‍ക്കാണ് മരിച്ച ആള്‍ക്ക് പതിവുള്ള പണക്കിഴിയുടെ അവകാശം. അങ്ങനെ ആദ്യം ചെന്ന് അറിയിക്കുന്നതിന്റെ പേര്‍ “വീഴില്ലം പറയുക” എന്നാണ്. ചോമാതിരി വീഴില്ലം പറഞ്ഞയുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ആട്ടെ അതങ്ങനെ ചെയ്യാം. ചോമാതിരി ഈ വഴി ഇനി തിരുവനന്തപുരത്തേക്കാണെങ്കില്‍ എന്റെ ഈ ഓടിവഞ്ചിയില്‍ക്കയറി പോയ്ക്കോളൂ. എന്നാല്‍ വേഗത്തിലെത്താം. ഞാന്‍ ചോമാതിരിയുടെ വഞ്ചിയിലും പൊയ്ക്കൊള്ളാം” എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും അപ്രകാരം പരസ്പരം വഞ്ചി മാറുകയും ചെയ്തിട്ടു വഞ്ചിക്കാരോട്, “നാളേ ഉദിക്കുന്നതിനുമുമ്പേ നിങ്ങള്‍ ചോമാതിരിയെ കുലശേഖരപ്പെരുമാളുടെ മുമ്പിലെത്തിക്കണം” എന്നുകൂടി അരുളിച്ചെയ്തയയ്ക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ചോമാതിരിയുടെ വഞ്ചിയില്‍ത്തന്നെ എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. അന്ന് അര്‍ദ്ധരാത്രിയായപ്പോള്‍ ഓടിവഞ്ചി ‘ഇടവ’ എന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. അവിടെനിന്നു തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു വഞ്ചിക്കു പോകുവാന്‍ അക്കാലത്തു മാര്‍ഗ്ഗമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ വഞ്ചിക്കാര്‍ ചോമാതിരിയെ കെട്ടിയെടുത്തും കൊണ്ട് ഓടി. ഒരു വിധത്തില്‍ നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും അവര്‍ ചോമാതിരിയെ തിരുവനന്തപുരത്തു വലിയ കൊട്ടാരത്തിലെത്തിച്ചു. മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പള്ളിക്കുറുപ്പുണര്‍ന്നു പുറത്തെഴുന്നള്ളിയ ഉടനെ ചോമാതിരി, “ഇന്നിടത്ത് ഇന്ന ചോമാതിരി ഇന്നലെ രാവിലെ മരിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിലുള്ള പട്ടത്താനങ്ങള്‍ എന്റെ പേരില്‍ പതിച്ചുതരുന്നതിനു കല്‍പ്പനയുണ്ടാകണം” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍, ആറു ദിവസത്തെ വഴിക്കപ്പുറത്തുണ്ടായ ഒരു വര്‍ത്തമാനം അറുപതു നാഴിക കഴിയുന്നതിനു മുമ്പ് ഒരാള്‍ ഇവിടെ വന്നു പറയണമെങ്കില്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ സഹായം കൂടാതെ സാധിക്കുകയില്ലെന്നു തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നുകയാല്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ചോമാതിരിയോട്, “പോരുന്ന വഴിക്കു പെരുമ്പടപ്പില്‍മൂപ്പിലെ കാണുകയുണ്ടായോ? എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ചോമാതിരി, ”കണ്ടു; എന്നുമാത്രമല്ല, അവിടുന്ന് അവിടുത്തെ ഓടി വഞ്ചിയില്‍ക്കയറ്റി എന്നെ ഇന്ന് ഉദിക്കുന്നതിനു മുമ്പേ ഇവിടെയെത്തിക്കണമെന്നു വഞ്ചിക്കാരോടു പ്രത്യേകം ചട്ടംകെട്ടി അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ ഇത്ര വേഗത്തില്‍ ഇവിടെ എത്തിയത്. എങ്കിലും മൂത്രവിസര്‍ജ്ജനത്തിനു കരയ്ക്കിറക്കാതെ വഞ്ചിക്കാര്‍ എന്നെ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടിച്ചു” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ആട്ടെ, ചോമാതിരി ഇവിടെത്താമസിക്കൂ. ആ ബുദ്ധിമുട്ടിനിടയാകാതെ ഞാന്‍ അയച്ചുകൊള്ളാം. ചോമാതിരി പോകുമ്പോള്‍ പറഞ്ഞേ പോകാവൂ. ഇപ്പോള്‍ വന്നിട്ടുള്ള വഞ്ചിക്കാര്‍ മടങ്ങിപ്പോയ്ക്കൊള്ളട്ടെ” എന്നു കല്പിക്കുകയാല്‍ ആ വഞ്ചിക്കാര്‍ മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചോമാതിരി തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചോമാതിരി യാത്രയറിയിച്ചു. ഉടനെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചു ചോമാതിരിയെ ഒരു വഞ്ചിയില്‍ക്കയറ്റി, പിറ്റേദിവസം അദ്ദേഹത്തെ തൃശ്ശിവപേരുരെത്തിക്കണമെന്നും വഴിക്കു കാണുന്ന കടവുകളിലെല്ലാമിറക്കി മൂത്രവിസര്‍ജ്ജനം കഴിപ്പിക്കണമെന്നും പ്രത്യേകം കല്‍പ്പിചയച്ചു. കല്‍പ്പനപ്രകാരം വഞ്ചിക്കാര്‍ ചോമാതിരിയെയും കൊണ്ടു പുറപ്പെട്ടു. വഴിക്കു കടവുകണ്ട സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം അവര്‍ ചോമതിരിയെ കരയ്ക്കിറക്കി മൂത്രമൊഴിപ്പിച്ചു. ചോമാതിരിക്കു മൂത്രവിസര്‍ജ്ജനം വേണ്ടെന്നു പറഞ്ഞാലും വഞ്ചിക്കാര്‍ സമ്മതിക്കുകയില്ല. കല്‍പ്പന ലംഘിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ ചോമാതിരിയെപ്പിടിച്ചു കരയ്ക്കിറക്കി മൂത്രമൊഴിപ്പിക്കാതെ ഒരു കടവും കടന്നുപോയില്ല. ഒട്ടും വേണ്ടെന്നു ചോമാതിരി പറഞ്ഞാലും വഞ്ചിക്കാര്‍ നിര്‍ബന്ധിച്ച് അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ട് കുറച്ചെങ്കിലും മൂത്രമൊഴിപ്പിക്കും. അങ്ങനെ കൊണ്ടുപോയി അവര്‍ അദ്ദേഹത്തെ പിറ്റേദിവസം തന്നെ തൃശ്ശിവപേരൂരെത്തിച്ചു. ചോമാതിരി ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെ ച്ചെന്നപ്പോള്‍ “എന്താ ചോമാതിരീ, സുഖമായി പോയിപോന്നു, ഇല്ലേ” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചോമാതിരി, “അങ്ങോട്ടു പോയപ്പോള്‍ മൂത്രവിസര്‍ജ്ജനത്തിനു കരക്കിറക്കാതെയും ഇങ്ങോട്ടു പോന്നപ്പോള്‍ എനിക്കു വേണ്ടെങ്കിലും നിര്‍ബന്ധിച്ചും വഞ്ചിക്കാര്‍ എന്നെ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടിച്ചു. അതല്ലാതെ വിശേ‌ഷമൊന്നുമുണ്ടായില്ല” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ചോമാതിരിക്ക് ഒരു പ്രാവശ്യം കൂടി തിരുവനന്തപുരത്തോളം പോയിവരാമോ” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി ചോമാതിരി, “നിങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ മത്സരിക്കുന്നതിനൊക്കെ ബുദ്ധിമുട്ടാന്‍ ഞാന്‍വേണമോ? അതു കൂടാതെ കഴിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്നുണ്ടെങ്കില്‍ വേണമെന്നില്ല” എന്നരുളിച്ചെയ്തു ചോമാതിരിയെ അയച്ചു.

ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടുത്തെ നൈത്യാരമ്മയ്ക്ക് ഒരു വീടു പണിയിച്ചു കൊടുത്തു. പുരപണി കുറ തീര്‍ന്നു പാലുകാച്ച് അടുത്തപ്പോള്‍ നൈത്യാരമ്മ, “പാലുകാച്ചടിയന്തിരം ഒരുവിധം കേമമായും ഭംഗിയായും നടത്തിയാല്‍ക്കൊള്ളമെന്ന് അടിയന് ആഗ്രഹമുണ്ട്. ദേശക്കാരെയെല്ലാം ക്ഷണിച്ച് ഒരു സദ്യ നടത്തിയാല്‍ക്കൊള്ളമെന്നാണ് അടിയന്റെ ആഗ്രഹം” എന്നു തീരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അതിനെന്താ വിരോധം? ചുമ്മുവിന്റെ ഇഷ്ടംപോലെയാകാമല്ലോ. സദ്യയ്ക്ക് വേണ്ടുന്ന വട്ടങ്ങള്‍ക്കു ചുമ്മുതന്നെ ഒരു വര്യോല എഴുതിത്തന്നേക്കൂ. അപ്രകാരമെല്ലാം ചട്ടംകെട്ടിയേക്കാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. നൈത്യാരമ്മ വേണ്ടുന്ന സാമാനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം ഒരു വര്യോല എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ആ വര്യോലപ്രകാരമെല്ലാം കല്‍പ്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടി വട്ടംകൂട്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. സദ്യയുടെ വട്ടമൊക്കെ വളരെ കേമമായിരുന്നു. അരിമാത്രം വര്യോലയിലെഴുതാന്‍ നൈത്യാരമ്മ മറന്നുപോയിരുന്നതിനാല്‍ അതുമാത്രമില്ലായിരുന്നു. അടിയന്തിരദിവസം കറിക്കുവെട്ടും ദേഹണ്ഡവുമെല്ലാം കഴിഞ്ഞു. സദ്യയ്ക്കു കല്‍പ്പനപ്രകാരം ദേശക്കാരെയൊക്കെ ക്ഷണിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ അവരെല്ലാവരും വന്നു. സദ്യയ്ക്ക് ഇലവയ്ക്കുകയും എല്ലാവരും ഉണ്ണാനിരിക്കുകയും സകല വിഭവങ്ങളും വിളമ്പുകയും ചെയ്തു. ചോറുമാത്രമില്ല. അപ്പോഴാണ് ചോറുണ്ടാക്കീട്ടില്ലെന്നു നൈത്യാരമ്മ അറിഞ്ഞത്. കല്‍പ്പനപ്രകാരം വട്ടംകൂട്ടി നടത്തുന്ന അടിയന്തിരമാകയാല്‍ എല്ലാം മുറക്കു നടക്കുമെന്നു വിചാരിച്ച് നൈത്യാരമ്മ ഇടയ്ക്കൊന്നും അന്വേ‌ഷിച്ചിരുന്നില്ല. എല്ലാവരും ഉണ്ണാനിരുന്നുകഴിഞ്ഞിട്ടറിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ നിവൃത്തിയൊന്നുമില്ലല്ലോ. എല്ലാവരും ചോറു കൂടാതെ സദ്യയൂണും കഴിച്ചുപോയി. ഇതു നൈത്യാരമ്മയ്ക്കു വലിയ അപമാനത്തിനും കുണ്ഠിതത്തിനും കാരണമായി. നൈത്യാരമ്മ തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് ഇതിനെക്കുറിച്ചു വളരെ മനസ്താപത്തോടുകൂടി സങ്കടമറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്,

“ചുമ്മു വര്യോലയില്‍ അരി എഴുതിയിരുന്നില്ലായിരിക്കും. അതാണ് ചോറില്ലാതെയിരുന്നത്. അത് ഇനി പറഞ്ഞതുകൊണ്ടു പ്രയോജനമൊന്നുമില്ലല്ലോ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു.

പണ്ടു കൊച്ചിരാജ്യത്തു പണിക്കര്‍, കയ്മള്‍, കര്‍ത്താവ് ഇങ്ങനെ പല നാടുവാഴികളുമുണ്ടായിരിന്നു. അവരെല്ലാവരും വലിയ ധനവാന്മാരും ഗര്‍വ്വിഷ്ഠന്മാരുമായിരുന്നു. അവരില്‍ ചിലര്‍ മാത്രമേ രാജഭോഗം കൊടുത്തും രാജകല്പന അനുസരിച്ചും നടന്നിരുന്നുള്ളു. മിക്കവരും രാജഭോഗം കൊടുക്കാതെയും രാജകല്പന അനുസരിക്കാതെയും നടക്കുന്ന മു‌ഷ്ക്കരന്മാരായിരുന്നു. അപ്രകാരമുള്ള ധിക്കാരികളെയെല്ലാം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പിടിച്ചമര്‍ത്തുകയും അവരുടെ സര്‍വ്വസ്വവും കൊള്ളചെയ്തു കുത്തിവാരി അപഹരിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ രാജഭോഗം ശരിയായി കൊടുക്കുകയും കല്പനയനുസരിച്ചു നടക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നവരെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിക്കുകയും സഹായിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു.

മേല്‍പറഞ്ഞ നാടുവാഴികളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ “മുരിയാടത്തു നമ്പ്യാര്‍” എന്നൊരളുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ ജാതിയില്‍ നായരായിരുന്നു. നമ്പ്യാര്‍ എന്നുള്ളതു കല്പിച്ച് കൊടുത്ത ഒരു സ്ഥാനപ്പേരായിരുന്നു. അയാളുടെ ഭവനത്തില്‍ സന്തതിയില്ലാതെ ഒടുക്കം ഒരു വൃദ്ധ മാത്രം ശേ‌ഷിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീ തന്റെ കുടുംബത്തിലേക്കു ചിലരെ ദത്തെടുക്കണമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും ആ വിവരം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കുടുംബം ഏറ്റവും ധനപുഷ്ടിയുള്ളതായിരുന്നതിനാല്‍ അവരുടെ വസ്തുവകകളെല്ലാം കൈവശപ്പെടുത്തണമെന്നുള്ള ഉദ്ദേശ്യത്തോടുകൂടി ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ സ്ത്രീയുടെ പേര്‍ക്ക്, “ദത്തിനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടി, ദിവസവും മുഹൂര്‍ത്തവും നിശ്ചയിച്ചു വിവരമറിയിച്ചാല്‍ ദത്തെടുക്കാനുള്ളവരെയും കൊണ്ടു ഞാനവിടെ വന്നുകൊള്ളം. ഞാന്‍ കൊണ്ടുവരുന്നവരെ അല്ലാതെ വേറെ ആരെയും ദത്തെടുത്തുപോകയുമരുത്” എന്നൊരു കല്പനയയച്ചു.

ആ സ്ത്രീ അപ്രകാരം ദത്തിനു വേണ്ടുന്നതെലാം വട്ടംകൂട്ടി മുഹൂര്‍ത്തവും നിശ്ചയിച്ചു വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. മുഹൂര്‍ത്തസമയമായപ്പോള്‍ പുരു‌ഷനും സ്ത്രീയുമായിട്ടുള്ള രണ്ടു കുട്ടികളെയുംകൊണ്ട് ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ സ്ഥലത്തെഴുന്നള്ളി. ആ കുട്ടികള്‍ ഒരു തമ്പാന്റെ കോവികലത്തേതായിരുന്നു. കുട്ടികള്‍ തമ്പാന്റെ ജാതിയിലുള്ള വരാണെന്ന് അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീക്കു സീമാതീതമായ സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി. ഉടനെ ദത്തിന്റെ ക്രിയകളും ചടങ്ങുകളുമൊക്കെ മുറയ്ക്കു നടത്തുകയും അവ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം സദ്യ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. സദ്യ അതികേമമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ദത്തെടുക്കപ്പെട്ട കുട്ടികളെയും ഭക്ഷണത്തിനിരുത്തി. അവര്‍ക്ക് ആ വൃദ്ധ തന്നെ ചോറു വിളമ്പിക്കൊടുത്തു. അവര്‍ ഉണ്ണാതെ വി‌ഷാദഭാവത്തോടുകൂടിയിരുന്നതു കണ്ടിട്ട് വൃദ്ധ തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് “അടിയന്റെ അവകാശികളാക്കി ദത്തെടുക്കപ്പെട്ടവര്‍ അടിയന്‍ വിളമ്പിക്കൊടുത്ത അന്നം ഭക്ഷിക്കാതെയിരിക്കുന്നതെന്താണ്? ഇത് അടിയനു വളരെ സങ്കടകരമാണ്” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കുട്ടികളോടു, “ആട്ടെ, ഊണുകഴിക്കുന്നതിനു വിരോധമില്ല. പിന്നീടു ഞാന്‍നോക്കിക്കൊള്ളാം” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയും കുട്ടികള്‍ മനസ്സോടുകൂടിയല്ലെങ്കിലും ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ദത്തുസംബന്ധിച്ചുള്ള സദ്യ മുതലായവയെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ കുട്ടികളെ അവിടെത്തന്നെ താമസിപ്പിച്ചിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കോവിലകത്തേക്കെഴുന്നള്ളി. കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ മരിക്കുകയും അവരുടെ ശേ‌ഷക്രിയകള്‍ ആ കുട്ടികളെക്കൊണ്ടുതന്നെ ചെയ്യിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വൈദികന്മാര്‍ മുതലായവരെ വരുത്തി, നായരുടെ അന്നം ഭക്ഷിച്ച ഈ ക്ഷത്രിയക്കുട്ടികളെ ഏതു സ്ഥിതിയിലാണ് ഇരുത്തേണ്ടതെന്ന് ആലോചിച്ചു. കുട്ടികള്‍ കല്പനയെ നിരസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരുകയാല്‍ മനസ്സുകൂടാതെ ഭക്ഷിച്ചതാകയാല്‍ അവര്‍ക്കു ഭ്രഷ്ടു കല്പിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നും അവരെ ഒരു പ്രത്യേകജാതിക്കാരായി ഇരുത്തേണ്ടതാണെന്നും അവരുടെ ആചാരങ്ങളെല്ലാം ക്ഷത്രിയരെപ്പോലെ ആയിരിക്കേണ്ടതാണെന്നും ക്രിയാദികള്‍ മന്ത്രം കൂടാതെ ബ്രാഹ്മണര്‍ നടത്തിക്കൊടുക്കേണ്ടതാണെന്നും ഉപനയനം പൂണൂലിടാതെ നടത്തണമെന്നും അവരെ ദേവാലയവും ബ്രാഹ്മണാലയവുമില്ലാത്തതായ ഒരു ദേശത്ത് ഒരു നദീത്തീരത്തു താമസിപ്പിക്കേണ്ടതാണെന്നും മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ കൂടിയാലോചിച്ചു വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “മലയാറ്റൂര്‍” എന്ന ദേശത്ത് അവര്‍ക്കൊരു ഭവനം പണികഴിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും അവരെ അവിടെത്താമസിപ്പിക്കുകയും അവരുടെ ചിലവിനു പതിവായി സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു കല്പിച്ച് ഏര്‍പ്പാടുചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ആ സ്ഥലത്ത് ആ കുട്ടികളുടെ വംശ്യന്മാര്‍ ഇപ്പോഴും താമസിക്കുന്നുണ്ട്. അവരുടെ ചെലവിന് ഇപ്പോഴും കൊച്ചിസര്‍ക്കാരില്‍നിന്നാണ് കൊടുത്തുവരുന്നത്. അവര്‍ ആദ്യം തമ്പാക്കന്മാരായിരുന്നതിനാല്‍ അവരെ നായന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ ഇപ്പോഴും വിളിച്ചുവരുന്നതു തമ്പാക്കന്മാരെന്നു തന്നെയാണ്. എന്നാല്‍ നമ്പ്യാരുടെ കുടുംബത്തില്‍ ദത്തു കേറിയവരായതുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണരും മറ്റും അവരെ ഇപ്പോഴും നമ്പ്യാന്മാരെന്നാണു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ കുടുംബത്തില്‍ ഒടുക്കം ശേ‌ഷിച്ചിരുന്ന സ്ത്രീ മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അവരുടെ സര്‍വ്വസ്വവും കൊച്ചിസര്‍ക്കാരിലേക്കു ചേര്‍ത്തു. പാത്രങ്ങളും പണ്ടങ്ങളുമെല്ലാം വരുത്തി തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈടുവെയ്പില്‍ വെയ്പ്പിച്ചു.

നമ്പ്യാരുടെ പാത്രങ്ങളിന്മേലും മറ്റും പേരു വെട്ടിയിരുന്നത് “മുകുന്ദപുരം” എന്നായിരുന്നു. അങ്ങനെ പേരുവെട്ടീട്ടുള്ള പണ്ടങ്ങളും പാത്രങ്ങളും തൃപ്പൂണിത്തുറെ ഈടുവെയ്പ്പില്‍ ഇപ്പോഴും കാണുന്നുണ്ട്.

തിരുവനന്തപുരത്തെ മുറജപത്തിന്റെ വട്ടങ്ങളും കേമത്തങ്ങളും മറ്റും ചില നമ്പൂരിമാര്‍ പറഞ്ഞുകേട്ടിട്ട് ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതൊക്കെ ഒന്നു പോയി കണ്ടും അനുഭവിച്ചും മനസ്സിലാക്കണമെന്നും നിശ്ചയിച്ച് ഒരു മുറജപക്കാലത്ത് അങ്ങോട്ടുപുറപ്പെട്ടു. പരിവാരങ്ങളൊന്നും കൂടാതെ ഏറ്റവും ഗൂഢമായിട്ടായിരുന്നു ആ എഴുന്നള്ളത്ത്. ഒരു കട്യാവുഭാണ്ഡവും ഒരോലക്കുടയും ഒരു വടിയുമായി ഒരു നമ്പൂരിയുടെ മട്ടിലാണ് എഴുന്നള്ളിയത്. മുറജപകാലത്തു വഴിക്ക് ഓരോ സ്ഥലങ്ങളിലും നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു ഭക്ഷണത്തിനു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു കേമമായി വട്ടംകൂട്ടിയിരിക്കുമല്ലോ. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ സ്ഥലങ്ങളിലൊക്കെയിറങ്ങി നമ്പൂരിമാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ അമൃതേത്തു കഴിച്ചുകൊണ്ടാണ് എഴുന്നെള്ളിയത്. എങ്കിലും ഈശ്വരാനുകൂല്യംകൊണ്ട് വഴിക്ക് അറിയുന്നവരാരും കണ്ടില്ല. അങ്ങനെ ക്രമേണ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി. പത്മതീര്‍ത്ഥത്തില്‍ ഒരൊതുങ്ങിയ സ്ഥലത്തിറങ്ങി, കുടയും വടിയും ഭാണ്ഡവും കരയ്ക്കുവച്ചിട്ടു നീരാട്ടുകുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ടാനാദികളും കഴിച്ചു ശീവേലിപ്പുരയില്‍ച്ചെന്ന് അമൃതേത്തും കഴിച്ചു. അപ്പോഴും ആരും കണ്ടറിഞ്ഞില്ല. അമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞു കൈ കഴുകാനായി നേരത്തെ നീരാട്ടുകുളി കഴിച്ച കടവില്‍ത്തന്നെ ചെന്നിറങ്ങി കൈ കഴുകി. ആ സമയം രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കരുവേലപ്പുര മാളികയുടെ മുകളിലിരുന്നുകൊണ്ടു കാണുകയും കണ്ടയുടനെ ആളറിയുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അവിടുന്ന് അപ്പോള്‍ അറിഞ്ഞതായി ഭാവിക്കുകയും ഒന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തില്ല. രാത്രിയായപ്പോള്‍ പത്മതീര്‍ത്ഥക്കരയിലെല്ലാം കല്പനപ്രകാരം തീവെട്ടി (ദീപയ ഷ്ടി) കൊളുത്തിപ്പിടിക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കരുവേലപ്പുരമാളികയുടെ മുകളിലേക്കെഴുന്നള്ളി നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കൈ കഴുകാനായി പത്മതീര്‍ത്ഥത്തില്‍ വന്നിറങ്ങിത്തുടങ്ങി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൈ കഴുകാനിറങ്ങിയത് രാവിലെ നീരാട്ടുകുളി കഴിച്ച കടവില്‍ത്തന്നെയായിരുന്നു. അപ്പോഴും അവിടുത്തെ തൃക്കയ്യില്‍ ഓലക്കുടയും വടിയും കട്യാവുഭാണ്ഡവുമുണ്ടായിരുന്നു. അവിടുന്നു കടവില്‍ വന്നിറങ്ങിയ ഉടനെ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു രണ്ടു പട്ടക്കാരെ വിളിച്ച് “വടക്കേക്കരയിലുള്ള ആ ഇടുക്കുകടവിലിറങ്ങി കൈ കഴുകുന്ന ആ കട്യാവുഭാണ്ഡക്കാരനെ വിളിച്ച് ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം. ഞാന്‍പറഞ്ഞു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അദ്ദേഹം വരും. നിങ്ങള്‍ ബലം പ്രയോഗിച്ചു കൊണ്ടുവരണമെന്നില്ല” എന്നു കല്പിച്ചയച്ചു. പട്ടാളക്കാര്‍ ഓടിച്ചെന്ന് “കരുവേലപ്പുരമാളികയില്‍ ചെല്ലാന്‍ കല്പനയായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. “അദ്ദേഹം ആളറിഞ്ഞുകഴിഞ്ഞു. ഇനി ഇവിടെ മടിക്കുകയും ഒളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു യുക്തമല്ല” എന്നു വിചാരിച്ചു ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നേരെ കരുവേലപ്പുരമാളികയിലേക്കുതന്നെ എഴുന്നള്ളി. എഴുന്നള്ളത്തു കോവണിച്ചുവട്ടിലായപ്പോള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ട് താഴെ എഴുന്നള്ളി തൃക്കൈയ്ക്കു പിടിച്ച് മുകളിലേക്കു കൊണ്ടുപോയി. ആസനസല്‍ക്കാരം ചെയ്തിതിരുത്തീട്ട് അവിടുന്നും ഒരു കസാലയിലിരിക്കുകയും ഉടനെ സംഭാ‌ഷണമാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

രാമവര്‍മ്മ: ഇതെന്തൊരു നേരംപോക്കാണ്? ഈ ഗൂഢസഞ്ചാരത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യമെന്താണ്?

ശക്തന്‍: ഇങ്ങനെയായാലല്ലാതെ ഈ ഘോ‌ഷങ്ങളൊക്കെ വേണ്ടതുപോലെ കാണാനും മറ്റും സാധിക്കയില്ലല്ലോ. നമ്പൂരിമാരുടെ ബഹളങ്ങളും മറ്റും കാണുകയും ആ കൂട്ടത്തില്‍ച്ചെന്നു സദ്യയുണ്ടുനോക്കുകയും മറ്റും ചെയ്യുന്നതിന് ഇങ്ങനെയായാലല്ലാതെ സാധിക്കുമോ?

രാമവര്‍മ്മ: അതില്ല. ഞാന്‍ അത് ഊഹിക്കാതിരുന്നില്ല. ഞാന്‍ രാവിലെതന്നെ അവിടുത്തെക്കണ്ടു. ആഗ്രഹം സാധിച്ചുകഴിയട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഇതുവരെ ക്ഷമിച്ചത്. ഇതൊക്കെ അവിടേക്കല്ലാതെ സാധിക്കയില്ല.

ശക്തന്‍: ഈവക കളവുകള്‍ കണ്ടുപിടിക്കാന്‍ അവിടേക്കും.

രാമവര്‍മ്മ: കൂടെ വേറെ ആരുണ്ട്?

ശക്തന്‍: ഇതാ ഈ കുടയും വടിയും ഭാണ്ഡവും മാത്രം.

രാമവര്‍മ്മ. അതും അത്ഭുതം തന്നെ. ഭൃത്യന്മാരാരും കൂടാതെ വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങളൊക്കെ സ്വയമേവ സാധിക്കുന്ന അവിടുത്തെ, ജനങ്ങള്‍ ശക്തനെന്നു പറയുന്നതു യഥാര്‍ത്ഥംതന്നെ. ശക്തന്‍ എന്നു പോരാ, സര്‍വ്വശക്തന്‍ എന്നുതന്നെ പറയേണ്ടതാണ്. ആട്ടെ, ആ വടിക്കകത്തു വാളായിരിക്കുമല്ലോ.

ശക്തന്‍: അതങ്ങനെതന്നെ. അതും ഇല്ലാതെ തനിച്ചു സഞ്ചരിക്കുന്നതു ചിലപ്പോള്‍ ആപല്‍ക്കരമായി വന്നേക്കുമല്ലോ.

രാമവര്‍മ്മ: എന്നെ അറിയിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോകണമെന്നായിരിക്കുമൊ വിചാരിച്ചത്?

ശക്തന്‍: സാധിച്ചുവെങ്കില്‍ അങ്ങനെ വേണമെന്നുതന്നെയായിരുന്നു വിചാരം. സാധിക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാണെന്നും വിചാരിക്കാതെയിരുന്നില്ല.

രാമവര്‍മ്മ. ആട്ടെ. കാണാന്‍ സാധിച്ചുവല്ലോ; സന്തോ‌ഷമായി. ഇനി മുറജപം കഴിഞ്ഞിട്ട് പോയാല്‍ മതി.

ശക്തന്‍: അതിനു നിവൃത്തിയില്ല. ഇന്നുതന്നെ തിരിയെ മടങ്ങണമെന്നാണ് വിചാരിച്ചത്. അതു തെറ്റിയല്ലോ. നാളെയെങ്കിലും പോകണം.

രാമവര്‍മ്മ: ആട്ടെ,അതു നാളെ നിശ്ചയിക്കാം. ഇപ്പോള്‍ നമുക്കു കിടക്കാന്‍ ശ്രമിക്കാം. നേരം രാത്രി അധികമായി.

ഇങ്ങനെ സംഭാ‌ഷണം അവസാനിപ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം രണ്ടു തിരുമേനികളും പള്ളിക്കുറുപ്പിനെഴുന്നള്ളി.

കുലശേഖരപ്പെരുമാള്‍ തിരുമനസ്സിലെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ പ്രാവശ്യവും നാലു ദിവസം തിരുവനന്തപുരത്ത് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു. രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വേണ്ടുന്ന ഭൃത്യന്മാരെയും മറ്റും ഏര്‍പ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. രാജപദവിയോടുകൂടിത്തന്നെയാണ് ശക്തന്‍തിരുമേനിയെ അവിടെ താമസിപ്പിച്ചിരുന്നത്. തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിയ സമയം വഴിക്കു വേണ്ടുന്ന സൗകര്യങ്ങളെല്ലാം കല്പനപ്രകാരം ചട്ടം കെട്ടിയിരുന്നു എന്നുമാത്രമല്ല, തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു ബോട്ടില്‍ക്കയറ്റിയാണ് തൃപ്പൂണിത്തുറെ എത്തിച്ചത്.

ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആരുമറിയാതെ തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നുപോകണമെന്നു വിചാരിച്ചുവല്ലോ. അതിനു പകരമൊന്നു പറ്റിക്കണമെന്ന് രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നിശ്ചയിച്ചു. എന്നാല്‍ അത് ആരോടും കല്പിച്ചില്ലതാനും. ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അഷ്ടമിദര്‍ശനത്തിനായി വൈക്കത്തെഴുന്നള്ളുകയും അവിടെ ഏതാനും ദിവസം താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം തിരിയെ എഴുന്നള്ളത്തു നിശ്ചയിച്ച് ഒരു ദിവസം അത്താഴമമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞു ബോട്ടിലെഴുന്നള്ളി. ബോട്ടു നീക്കാറായപ്പോള്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കു പിടിക്കട്ടെ എന്നും നിശ്ശബ്ദമായിരിക്കണമെന്നും ബോട്ടു തൃപ്പുണിത്തുറെ ക്ഷേത്രത്തിനു പടിഞ്ഞാറുവശത്തുള്ള തോട്ടുകടവിലടുക്കണമെന്നും കല്പിച്ചു. അപ്രകാരം ബോട്ട് അവിടെ അടുത്ത ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു സാധാരണ മനു‌ഷ്യനെപ്പോലെ ഒരു മുണ്ടും ഒരു തോര്‍ത്തുമുണ്ടും മാത്രമുടുത്തുകൊണ്ട് കരയ്ക്കിറങ്ങി നേരെ കിഴക്കോട്ടു കാല്‍നടയായി എഴുന്നള്ളി. അമ്പലക്കുളത്തിലെത്തി നീരാട്ടുകുളി കഴിച്ച്, ആ ഈറന്‍ തന്നെ ധരിച്ചുകൊണ്ട് അമ്പലത്തിലെഴുന്നള്ളി. ഒരു ശരപ്പൊളിമാലയും പതക്കവും നടയ്ക്കുവച്ചു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു പുറത്തിറങ്ങി. ക്ഷണത്തില്‍ ബോട്ടിലെഴുന്നള്ളി തിരിയെ എഴുന്നെള്ളുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉത്സവമായിരുന്നു എന്നുതന്നെയല്ല, അന്നു തൃക്കേട്ട പുറപ്പാടുമായിരുന്നു. വിളക്കിനെഴുന്നള്ളിച്ചു പടിഞ്ഞാറേ നടയില്‍ മേളം പൊടിപൊടിച്ചിരുന്ന സമയത്താണ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ച് എഴുന്നള്ളിയത്. അതിനാല്‍ ആരും കണ്ടറിയുന്നതിനിടയായില്ല. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരിയെ എഴുന്നള്ളി കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അപരിചിതനായ ഒരാള്‍ അമ്പലത്തില്‍ വന്നു വളരെ വില പിടിപ്പുള്ളതായ ഒരു ശരപ്പൊളിമാലയും പതക്കവും നടയ്ക്കുവച്ചു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു പോയതായി ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലേക്ക് അറിവുകിട്ടി. മാലയും പതക്കവും വരുത്തി പരിശോധിച്ചപ്പോള്‍ പതക്കത്തിന്റെ പുറകുവശത്ത് “തിരുവിതാംകൂര്‍ രാമവര്‍മ്മ” എന്നു പേരുവെട്ടിയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. ഉടനെ ആളുകളെ അയച്ച് അന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ കുറച്ചു സമയം മുമ്പേ പടിഞ്ഞാറെ ബോട്ടുകടവില്‍ ഒരു ബോട്ട് അടുത്തു കിടന്നിരുന്നുവെന്നും അതു വിട്ടുപോയിട്ട് ഏകദേശം നാലു നാഴിക കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നുവെന്നും അറിവുകിട്ടി. ഈ വന്നുപോയത് ഇന്നാരാണെന്നും ഇതു തന്നെ പറ്റിക്കുകയാണ് ചെയ്തതെന്നും ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു മനസ്സിലാക്കിയെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലൊ. രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പിറ്റേദിവസം രാവിലെ അമ്പലപ്പുഴെ എത്തുകയും ആ വഴി തിരുവനന്തപുരത്തിന് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ പ്രത്യേക പ്രീതിക്കു പാത്രീഭവിച്ചവരായി കേശവപിള്ള ദിവാന്‍ജിയെ കൂടാതെ, കുഞ്ചിക്കുട്ടി, കുതിരപ്പക്ഷി, വൈക്കം പത്മനാഭപിള്ള ഇങ്ങനെ മൂന്നുപേരുകൂടിയുണ്ടായിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ല,പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനായിരുന്ന തേവലശ്ശേരിനമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ശി‌ഷ്യപ്പെട്ട് ഉപദേശം വാങ്ങീട്ടുള്ള വലിയ മന്ത്രവാദികളുമായിരുന്നു. അവര്‍ക്കു ശത്രുക്കളുടെ ആയുധമേറ്റു മരണം സംഭവിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനായി തേവലശ്ശേരിനമ്പി അവരെ രക്ഷ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. സ്വര്‍ണ്ണത്തകിടില്‍ രക്ഷയെഴുതി അവരുടെ തുടകീറി തുടയ്ക്കകത്താണ് നമ്പി രക്ഷ സ്ഥാപിച്ചിരുന്നത്. അവരുടെ അത്ഭുത കര്‍മ്മങ്ങളും മറ്റും വിവരിക്കുന്നതിന് ഓരോരുത്തരെക്കുറിച്ചും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ഓരോ ഉപന്യാസങ്ങള്‍ വേണ്ടിയിരിക്കുന്നതിനാല്‍ അതിനായി ഇപ്പോള്‍ ഉദ്യമിക്കുന്നില്ല. ഇവിടെ പ്രകൃതം ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ ചരിത്രമാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ തിരുമേനിയുമായി കൂടിക്കാണാന്‍ സംഗതിയായിട്ടുള്ള കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെക്കുറിച്ചുമാത്രം സ്വല്‍പ്പം പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു. കുഞ്ചിക്കുട്ടി തിരുവനന്തപുരത്തു വലിയ കൊട്ടാരം സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത് “കുഞ്ചിക്കുട്ടി സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍” എന്നായിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ കൊച്ചിയും തിരുവിതാംകൂറും തമ്മില്‍ച്ചേര്‍ന്നതായ അതിര്‍ത്തി സ്ഥലത്ത് ഒരാന കുഴിയില്‍ വീണു. അതറിഞ്ഞ് ആ ആനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റിക്കൊണ്ട് പോകാനായി കുഞ്ചിക്കുട്ടി സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ പോയിരുന്നു. കുഞ്ചിക്കുട്ടി സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോഴേക്കും കൊച്ചീസര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു താപ്പാനകളെയും മറ്റുംകൊണ്ട് ആളുകള്‍വന്ന് ആനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റി അതിര്‍ത്തി കടത്തിക്കഴിഞ്ഞിരുന്നു. കുഞ്ചിക്കുട്ടി അടുത്തുചെന്നു തന്റെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ട് ആനയെ പുറകോട്ടു നടത്തി തിരിച്ചു കൊണ്ട് വന്ന് ആനക്കൂട്ടിലാക്കിയടച്ചു. ഇണക്കവും പരിചയവും വരാത്ത കാട്ടാനയെ പിടിക്കാനോ തടുക്കാനോ അതിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെല്ലാനോ ആര്‍ക്കും സാധ്യമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ കൊച്ചിയില്‍നിന്നു വന്നവര്‍ ഒന്നും ചെയ്യാതെ നോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നതേയുള്ളു.

ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടു ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമസ്സിലെപ്പേര്‍ക്ക് “അവിടെ സര്‍വ്വാധിയായിരിക്കുന്ന കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ സൗകര്യംപോലെ അവനെ ഇങ്ങോട്ടയച്ചാല്‍കൊള്ളാം” എന്നൊരു തിരുവെഴുത്തെഴുതിയയച്ചു. തിരുവെഴുത്തു കണ്ടയുടെനെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരെ തിരുമുന്‍പില്‍ വരുത്തി, “കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെ ഒന്നു കാണാനായിട്ടു തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് അയച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു പെരുമ്പടപ്പില്‍ മൂപ്പിലെ എഴുത്തു വന്നിരിക്കുന്നു. എന്താ, ഒന്നു പോയിവരാന്‍ വയ്യേ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “കല്‍പ്പനയുണ്ടെങ്കില്‍ വിടകൊള്ളാം” എന്നു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ഉണര്‍ത്തിക്കുകയും “ആട്ടെ, ഒന്നു പോയി വരൂ. സൂക്ഷിച്ചു വേണം. അദ്ദേഹം ഒരു ശുദ്ധാത്മാവാണ്. എങ്കിലും മുന്‍കോപം കലശലാണ്. ദേ‌ഷ്യം വന്നാല്‍ എന്തും പ്രവര്‍ത്തിക്കും. അങ്ങനെയാണ് സ്വഭാവം. ആളറിഞ്ഞു പെരുമാറിക്കൊണ്ടാല്‍ മതി’എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമേനിയെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അന്നുതന്നെ പുറപ്പെട്ടു. നാലാം ദിവസം തൃപ്പൂണിത്തുറെയെത്തി. സേവകന്മാര്‍ മുഖാന്തരം അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു തിരുമുന്‍പാകെചെന്നു. ആ സമയം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കളിമാളികയുടെ വരാന്തയില്‍ ഒരു കസാലയില്‍ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുകയായിരുന്നു. തൃക്കൈയില്‍ ഒരു വാളുമുണ്ടായിരുന്നു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ അടുത്തു ചെന്നു വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെക്കുറിച്ച് ധാരാളമായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. കാണാന്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. ഒന്നു കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചു തുടങ്ങീട്ടു വളരെ ദിവസമായി. ഇന്നു കണ്ടുവല്ലോ; സന്തോ‌ഷമായി.”’

സര്‍വ്വാധി: ഇവിടെ വിടകൊണ്ടു തൃപ്പാദം കണ്ടു വന്ദിച്ചാല്‍കൊള്ളാമെന്ന് അടിയനും വിചാരിക്കാറുണ്ട്. അതിനുള്ള വിധി ഇന്നേ അടിയനു ലഭിച്ചുള്ളു.

ശക്തന്‍: (തൃക്കയ്യിലിരിക്കുന്ന വാള്‍ കാണിച്ചുകൊണ്ട്) കുഞ്ചിക്കുട്ടി ഇതു കണ്ടുവോ?

സര്‍വ്വാധി: എറാന്‍, ചെറുതായിട്ടൊന്ന് അടിയന്റെ കൈയിലുമുണ്ട്. (എന്നു പറഞ്ഞ് അരയില്‍ ഒളിച്ചുവച്ചിരുന്ന അരവാളെടുത്തു കാണിച്ചു.)

ശക്തന്‍: കാണട്ടെ, അതിങ്ങൊട്ടൊന്നു തരു.

സര്‍വ്വാധി: തൃക്കൈലിരിക്കുന്നതു ഇങ്ങോട്ടു കല്‍പ്പിച്ചുതന്നാല്‍ക്കൊള്ളാം.

(ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃക്കൈയിലിരുന്ന വാള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ താണു തൊഴുതിട്ടു രണ്ടു കൈയും നീട്ടി വാങ്ങുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം)

ശക്തന്‍: ഇനി അതിങ്ങോട്ടു തരരുതോ?

സര്‍വ്വാധി: നിവൃത്തിയില്ല. ഇതു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അടിയനു കല്പിച്ച് തന്നിട്ടുള്ളതാണ്. ഇത് അടിയന്റെ ജീവനുള്ളപ്പോള്‍ താഴെ വയ്ക്കുകയോ മറ്റൊരാളുടെ കയ്യില്‍ കൊടുക്കുകയോ ചെയ്യുകയില്ല.

ശക്തന്‍: എന്നാല്‍ ഞാന്‍ തന്നത് ഇങ്ങോട്ടു തന്നേക്കു.

സര്‍വ്വാധി: അടിയന് ഇവിടുത്തെക്കുറിച്ചും ഭക്തി ഒട്ടു കുറവില്ല. അവിടുന്ന് അടിയനു കല്‍പ്പിച്ചുതന്നത് അടിയന്‍ തിരിച്ചുതരുന്നതു മര്യാദയല്ലല്ലോ. അതും അടിയന്‍ അടിയന്റെ ജീവനുള്ളപ്പോള്‍ താഴെ വയ്ക്കുകയോ മറ്റൊരാളുടെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയോ ചെയ്കയില്ല. അടിയനു കല്പിച്ചുതന്നതു തിരിച്ചു വാങ്ങുന്നതു ഇവിടെക്കു യുക്തവുമല്ലല്ലോ.

ശക്തന്‍: എടാ, സമര്‍ത്ഥാ! നീ കുഞ്ചിക്കുട്ടിയല്ല, ആനക്കുട്ടിയാണ്.

സര്‍വ്വാധി: ഇവിടെ വിചാരിച്ചാല്‍ അടിയനെ ആനക്കുട്ടിയാക്കാനും പൂനക്കുട്ടിയാക്കാനും കഴിയും.

ശക്തന്‍: ആട്ടെ, സന്തോ‌ഷമായി. കുലശേഖരപ്പെരുമാളുടെ ആളുകളെല്ലാം നമ്മുടെ സ്വന്തമാണ്. എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും ഒരു കുത്തു പാവുമുണ്ടും ഒരു വീര ശൃംഖലയുംകൂടി സമ്മാനമായി കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്തു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

കുഴിയില്‍ വീണ ആനയെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുപോന്നതിനെക്കുറിച്ചു വല്ലതും കല്‍പ്പിച്ചുചോദിക്കുമോ എന്നുള്ള വിചാരം സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരുടെ മനസ്സില്‍ സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. ഈശ്വരകൃപകൊണ്ട് അതിനെപ്പറ്റി യാതൊന്നും കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചില്ല. തിരുമനസ്സിലെ ആയുധമേറ്റു മരിക്കാനിടയാവുകയില്ലെന്നുള്ള ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും തിരുമുന്‍പാകെനിന്നു പിരിഞ്ഞുപോന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമേ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരുടെ മനസ്സിനു സമാധാനമുണ്ടായുള്ളു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറനിന്ന് അന്നുതന്നെ പുറപ്പെടുകയും യഥാകാലം തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി തൃപ്പൂണിത്തുറെ ചെന്നിട്ടുണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം വിവരമായി തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ചൊവ്വര എന്ന ദേശത്തു പുഴവക്കത്തായി ഒരു കോവിലകം പണികഴിപ്പിക്കുകയും ആ കോവിലകത്തിന്റെ തെക്കുവശം പുഴയായിരുന്നതിനാല്‍ ശേ‌ഷം മൂന്നു വശങ്ങളിലും കിടങ്ങുണ്ടാക്കിക്കുകയും അവിടെ ഒരു കൊടിമരം സ്ഥാപിച്ചു കൊടി തൂക്കിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ഏതാനും ദിവസം അവിടെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ഒരു ശിവരാത്രിനാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ കോവിലത്തിന്റെ മുറ്റത്തിറങ്ങി ലാത്തികൊണ്ട് നിന്നപ്പോള്‍ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ ഒരു തോണിയില്‍ക്കയറി പുഴയില്‍ക്കൂടി പോകുന്നതു കണ്ടിട്ട്, “ഇവിടെ ഒന്നിറങ്ങീട്ടു പോകണം” എന്നു വിളിച്ചരുളിച്ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരിമാര്‍ തോണി അവിടെ അടുപ്പിച്ചു കരയ്ക്കിറങ്ങി തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു. ആ സമയത്ത് ഒരു മാപ്പിളയുടെ മൂക്കു തുളച്ചു കയറു കോര്‍ത്തുപിടിച്ചുകൊണ്ട് വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി രണ്ടു ഭടന്മാര്‍ അവനെ തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു. ഉടനെ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് എന്തോ ഒരു ഭാ‌ഷയില്‍ ഒരു വാക്ക് ആ ഭടന്മാരോട് അരുളിച്ചെയുകയും അവര്‍ ആ മാപ്പിളയെയുംകൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ടപ്പോള്‍ ഇതിന്റെ കാരണവും ഉദ്ദേശ്യവുമൊന്നും മനസ്സിലാകായ്കയാല്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ വല്ലാതെ പരിഭ്രമിച്ചുവശായി. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്,

“നിങ്ങള്‍ പരിഭ്രമിക്കുകയും അന്ധാളിക്കുകയും ഒന്നും വേണ്ടാ. നിങ്ങളെല്ലാവരുംകൂടി എങ്ങോട്ടായിട്ടാണ് പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്? അതു പറയുക” എന്നു അരുളിച്ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍, “ഇന്നു ശിവരാത്രിയാണല്ലോ, ഞങ്ങള്‍ ഉറക്കമൊഴിക്കാന്‍ ആലുവാ മണല്‍പ്പുറത്തേക്കു പോവുകയാണ്” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ഇപ്പോള്‍ പോകാം. നാളെ രാവിലെ കുളിക്കാന്‍തക്കവണ്ണം നിങ്ങളെല്ലാവരും ഇവിടെ വരണം” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയും “അങ്ങനെയാവാം” എന്നു സമ്മതിച്ചു നമ്പൂരിമാര്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തോണിയില്‍ക്കയറി പോവുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം രാവിലെ തിരുമനസ്സിലെ നീരാട്ടുകുളിയും നിത്യ കര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിമാരും ചൊവ്വരയെത്തി, കുളിയും മറ്റും കഴിച്ചുകൊണ്ടു തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവര്‍ക്ക് ഓരോ പവന്‍ ദാനംചെയ്തു. പിന്നെ അവരുടെ ഭക്ഷണവും തിരുമനസ്സിലെ അമൃതേത്തും മറ്റും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂരിമാര്‍ വീണ്ടും തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നപ്പോള്‍ “ഇന്നലെ ഒരു മാപ്പിളയെപ്പിടിച്ച് ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നതു നിങ്ങളും കണ്ടുവല്ലോ. അവന്‍ ഇന്നലെ രാത്രി ഒരു പശുവിനെ അറുത്തതായിക്കേട്ടു. ഇങ്ങനെയുള്ള ദു‌ഷ്കൃത്യം നമ്മുടെ രാജ്യത്തു നടക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ശിവരാത്രി വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചതുകൊണ്ട് എന്തു ഫലമാണുള്ളത്? അതിനാല്‍ അവനെ ഇന്നലെത്തന്നെ വെടിവച്ചു കൊല്ലിച്ചു. ഇന്നലെ ശിവരാത്രിയായിട്ട് ആ ദു‌ഷ്കൃത്യം നടന്നതായി കേട്ടതിന്റെ ദോ‌ഷം തീരാനായിട്ടാണ് ഞാനിന്നു ദാനം ചെയ്തത്. ഇനി ബദ്ധപ്പാടു വല്ലതുമുണ്ടെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു പോകാം. അതൊന്നുമില്ലെങ്കില്‍ കുറച്ചുദിവസം ഇവിടെത്താമസിച്ചിട്ടു പോയാല്‍ മതി. ഇഷ്ടംപോലെയാവാം” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയും നമ്പൂരിമാര്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്തു.

അതിന്റെ ശേ‌ഷം നാലു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിയതായിക്കേട്ട് ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വളരെ വ്യസനിക്കുകയും “എന്റെ വലതുകൈ പോയി” എന്നു സഗദ്ഗദം അരുളിച്ചെയുകയും ചെയ്തു. രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടു നീങ്ങിയത്, “കൊല്ലം തൊള്ളായിര ത്തില്‍പ്പരമൊരെഴുപതും മൂന്നുമാം കുംഭമാസേ നല്ലേരാറാംദിനേ ചേര്‍ന്നിയലിന ബുധവാരത്തില്‍” ആണെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ.

തദനന്തരം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ പ്രധാനശ്രമം കണ്ടുകൃ‌ഷിവസ്തുക്കളുണ്ടാക്കാനായിട്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഓരോ സ്ഥലങ്ങളിലെഴുന്നള്ളി “ഇന്നിടം മുതല്‍ ഇന്നിടംവരെ നമ്മുടെ തനതുവസ്തുക്കളാണ്” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയും അവിടുന്നുകൂടി എഴുന്നള്ളിനിന്നു കന്നു പൂട്ടിക്കുകയും (ഉഴവു നടത്തിക്കുകയും) ചെയ്താല്‍പിന്നെ ആ വസ്തുക്കള്‍ ആരുടെ വകയായിരുന്നാലും തിരുമനസ്സിലെ വകയായി. അവയില്‍ പിന്നെ ആര്‍ക്കും പ്രവേശിക്കാന്‍ പാടില്ല. ഇങ്ങനെയാണ് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കണ്ടുകൃ‌ഷിവസ്തുക്കളുണ്ടാക്കിയത്. ചില പാവപ്പെട്ട വസ്തു ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ക്കു കുറേശ്ശ വില കല്പിച്ചുകൊടുക്കയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മുന്നൂറ്ററുപത്തഞ്ചു കണ്ടുകൃ‌ഷിസ്ഥലങ്ങളും അവിടങ്ങളിലൊക്കെ ഓരോ കുളങ്ങളും തോപ്പുകളും ഉണ്ടാക്കിച്ചു.

ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സിലെ സേവകനായ ഒരാള്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ “ഇവിടെ സര്‍ ക്കാരിലേക്കു ധാരാളം മുതലെടുപ്പുണ്ടല്ലോ. പിന്നെ ഈ കണ്ടുകൃ‌ഷികൂടി ഉണ്ടാക്കുന്നതെന്തിനാണ്” എന്നു ചോദിച്ചതിനു മറുപടിയായി തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “നമ്മുടെ അനന്തരവരൊക്കെ കേവലം ഭോ‌ഷന്മാരും കാര്യശേ‌ഷിയില്ലാത്ത വരുമാകയാല്‍ അവരുടെ കാലത്ത് ഈ രാജ്യം അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോയേക്കാനെളുപ്പമാണ്. അങ്ങനെ വന്നാലും നമ്മുടെ കുടുംബത്തിലുള്ളവര്‍ പട്ടിണിയായിപ്പോകരുതെന്നു വിചാരിച്ച് ഇങ്ങനെ ചെയ്തതാണ്. പതിവായി ഓരോ കണ്ടുകൃ‌ഷി സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നും നെല്ലും തോപ്പുകളില്‍ നിന്നും കറിസ്സാമാനങ്ങളും നാളികേരം മുതലായവയും കിട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്നാല്‍ അവര്‍ക്ക് പട്ടിണികൂടാതെ കഴിച്ചു കൂട്ടാമല്ലോ” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. കണ്ടുകൃ‌ഷിയുണ്ടാക്കുന്നതിനു തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു ജന്മികളായ ചില നമ്പൂരിമാരുടെ വസ്തുക്കള്‍കൂടി അപഹരിച്ചതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു തിരുമനസ്സിലെപ്പേരില്‍ വളരെ അതൃപതിയുണ്ടായി. എങ്കിലും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവരുടെ വിരോധത്തെ ഒട്ടും വകവച്ചില്ല.

ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു ഡോലിയില്‍ക്കയറി തൃശ്ശിവപേരുരില്‍നിന്നു പട്ടിക്കാട്ടേക്കു പുറപ്പെട്ടു. മൂര്‍ക്കാടെന്ന സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോള്‍ ആ ദിക്കില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന ഇരിങ്ങാലക്കുടക്കാരായ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ അടുത്തുചെന്ന് അസഭ്യം പറഞ്ഞു തിരുമേനിയെ അധിക്ഷേപിക്കുകയും ഡോലിയിലേക്കു ചെളി കുത്തിയെടുത്തെറിയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഏറ്റവും കുപിതനായി വാളുമെടുത്തുകൊണ്ടു ഡോലിയില്‍നിന്നു ചാടിയിറങ്ങി നമ്പൂരിമാരുടെ നേരെ പാഞ്ഞുചെന്നു. അതു കണ്ട് എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടിയുണ്ടായിരുന്ന പട്ടപ്പുറത്തു കുഞ്ഞന്‍ തിരുമുല്‍പ്പാട്, തിരുമനസ്സിലെ അരയ്ക്കു കെട്ടിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട്, “പൊന്നു സ്വാമീ, ബ്രഹ്മഹത്യ ചെയ്യരുതേ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിമാരെല്ലാം ഭയവിഹ്വലരായി ഓടിയൊളിച്ചുകഴിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട്, “ആട്ടെ, കുഞ്ഞനായിപ്പോയല്ലോ. അതുകൊണ്ടു ഞാന്‍ ക്ഷമിക്കുന്നു” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തിട്ടു വീണ്ടും ഡോലിയില്‍ക്കയറി എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

അതിനുശേ‌ഷം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കുറച്ചുകാലം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നു. ആയിടയ്ക്ക് അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ വടക്കുനിന്ന് ഒരു ജ്യോല്‍സ്യന്‍ വാര്യരെ ഗൂഢമായി തൃപ്പൂണിത്തുറെ വരുത്തി, “ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇനി എത്ര ജീവിച്ചിരിക്കുമെന്നു ഗണിച്ചുനോക്കി സൂക്ഷ്മംപറയണം” എന്നരുളി ച്ചെയ്തു. തിരുമനസ്സിലെ ജനനസമയം മുതലായതും പറഞ്ഞുകൊടുത്തു.

വാര്യര്‍ ഗണിച്ചുനോക്കി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ഇന്നയാണ്ട് ഇന്നമാസം ഇത്രാം തീയതി, ഇന്ന സമയം ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുമെന്ന് എഴുതിക്കൊടുത്തു. തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു വാര്യര്‍ക്കു പല സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്ത് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ വര്‍ത്തമാനം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, ചാരര്‍മുഖേന അറിയുകയും ആ വാര്യര്‍ തൃശ്ശിവ പേരൂര്‍കൂടി വടക്കോട്ടു കടന്നുപോകാനായി ചെന്ന സമയം ഭടന്മാരെക്കൊണ്ട് അയാളെ പിടിപ്പിച്ചു തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തുകയും “നീ തൃപ്പൂണിത്തുറെപ്പോയി, ഞാന്‍മരിക്കുന്നത് ഇന്ന ദിവസമാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി എഴുതിക്കൊടുത്തുവോ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. വാര്യര്‍ പേടിച്ചു വിറച്ചുകൊണ്ട് “ഗണിച്ചിട്ടു കണ്ടപ്രകാരം അടിയന്‍ കുറിച്ചുകൊടുത്തു” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “നീ നിശ്ചയിച്ചതു ശരിയാകുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്നാല്‍ നീ ഇന്ന് അസ്തമിക്കുന്നതിനുമുമ്പു മരിക്കുമെന്നു ഞാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനു വ്യത്യാസം വരുകയുമില്ല” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തിട്ടു വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി വാര്യരെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട് “ഇവന്റെ കഥ ഇന്ന് അസ്തമിക്കുന്നതിനുമുമ്പ് കഴിച്ചേക്കണം. ഇവനെ നാലുപേര്‍ കൂടി പിടിച്ചുകെട്ടി അടിക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ നാലു രാജഭടന്മാര്‍ വന്നു വാര്യരെ പിടിച്ചുകെട്ടി കൊണ്ടുപോയി വളരെ അടിക്കുകയും അസ്തമിക്കുന്നതിനുമുമ്പേ അയാളുടെ കഥ കഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വടക്കാഞ്ചേരിക്കോവിലകത്തെഴുന്നള്ളി ഏതാനും ദിവസം അവിടെത്താമസിച്ചു. അക്കാലത്ത് ഒരു ദിവസം അവണപ്പറമ്പു നമ്പൂരി തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് ഒരു ദിവസം തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒരു വിരുന്നമൃതേത്തു നടത്തിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് ആഗ്രഹമുള്ളതിനാല്‍ ഒരു ദിവസം ഇല്ലത്തേക്കെഴുന്നള്ളിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സ് അത് കല്പിച്ചനുവദിക്കുകയും ദിവസം നിശ്ചയിച്ച് പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി പോയി വിരുന്നമൃതേതിന്നു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടി. അദ്ദേഹം വലിയ ധനവാനായിരുന്നതിനാല്‍ വട്ടക്കൂട്ടെല്ലാം ഏറ്റവും കേമമായിട്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നിശ്ചിതദിവസം പട്ടാളക്കാര്‍ മുതലായ പരിവാരങ്ങളോടുകൂടി നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തെഴുന്നള്ളി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി വെള്ളയും കരിമ്പടവും വിരിച്ചു നിറപറയും വിളക്കുംവച്ച് എല്ലാം തയ്യാറാക്കിയിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അകത്തെഴുന്നള്ളി അവിടെ വിരിച്ചു തയ്യാറാക്കിയിരുന്ന കട്ടിലില്‍ സ്വല്പസമയം എഴുന്നള്ളിയിരുന്നു വിശ്രമിക്കുകയും അവിടെയുള്ള നമ്പൂരിമാരോടും മറ്റും കുശലപ്രശ്നം ചെയ്യുകയും ചെയ്തതിന്റെശേ‌ഷം നീരാട്ടുകുളി, അമൃതേത്തു മുതലായവയും കഴിച്ചു. അമൃതേത്തു മുതല്‍ പട്ടാളക്കാര്‍ മുതലായവരുടെ ഭക്ഷണംവരെയുള്ള സദ്യയുടെ വട്ടങ്ങളും മറ്റും കെങ്കേമമായിരുന്നു. കുതരികള്‍ക്കൊക്കെ തിന്നുന്നതിനു നെല്‍ക്കതിരു കൊയ്യിച്ചു വരുത്തിയാണ് കൊടുത്തത്. നിറപറവച്ചിരുന്നതു പറകളില്‍ വീരരായന്‍ പണമിട്ടു നിറച്ചായിരുന്നു. ഇവ ആകപ്പാടെ കണ്ടിട്ട് തിരുമനസ്സിലേക്കു ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. ഇത്രയൊന്നും ആവശ്യമില്ലായിരുന്നുവെന്നും നമ്പുരിയുടെ ധനത്തിന്റെ തിളപ്പു കുറച്ചധികമാണെന്നും തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നി. എങ്കിലും അതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും അരുളിച്ചെയ്തില്ല. അന്ന് അവിടെ എഴുന്നെള്ളിത്താമസിക്കുകയും അവിടെ എല്ലാവര്‍ക്കും സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ എഴുന്നള്ളത്തു പുറപ്പെടാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ നമ്പൂരി തിരുമുമ്പാകെ ച്ചെന്ന്, “നാലു ദിവസംകൂടി ഇവിടെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാഗ്രഹമുണ്ട്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും “അതിനിപ്പോള്‍ സൗകര്യമില്ല” എന്നരുളിചെയ്തിട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. അടുത്ത ദിവസംതന്നെ നമ്പൂരിയുടെ മിക്ക വസ്തുക്കളും കല്‍പന പ്രകാരം കണ്ടുകെട്ടി സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ക്കുകയും നമ്പൂരിയുടെ മു‌ഷ്ക്ക് അതോടുകൂടി ശമിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വടക്കാഞ്ചേരിയില്‍നിന്നു വടക്കന്‍ ദിക്കുകളിലുള്ള പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്കും അവിടെ നിന്ന് എറണാകുളത്തേക്കും എഴുന്നള്ളി. എറണാകുളത്ത് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം അമ്പലത്തിലെഴുന്നള്ളിയ സമയം താടിയും തലയും വളര്‍ത്തിയ ഒരു മൂത്തതിനെ അവിടെക്കണ്ടിട്ട് “എന്താ, മൂത്തതിന് അമ്മയുടെ ദീക്ഷയാണോ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂത്തത്, “അതല്ല ഗര്‍ഭദീക്ഷയാണ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അതുകേട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ബ്രാഹ്മണരെപ്പോലെ നിങ്ങള്‍ക്കും ഗര്‍ഭദീക്ഷ പതിവുണ്ടോ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചതിന് മറുപടിയായി മൂത്തത്, “ബ്രാഹ്മണാചാരങ്ങളില്‍ പകുതി ഞങ്ങള്‍ക്കുമുണ്ട്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് കോവിലകത്ത് എഴുന്നള്ളിയ ഉടനെ മൂത്തതിനെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുവരാന്‍ കല്പിക്കുകയും രാജഭടന്മാര്‍ പോയി മൂത്തതിനെ പിടിച്ചു തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടു ചെല്ലുകയും ചെയ്തു. കല്പനപ്രകാരം ഒരു ക്ഷരൗക്കാരനെയും അവിടെ വരുത്തി. “മൂത്തതിനു ബ്രാഹ്മണാചാരങ്ങളില്‍ പകുതിയുണ്ടെന്നല്ലേ പറഞ്ഞത്? അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ താടിയും തലയും മുഴുവന്‍ വളര്‍ത്തീട്ടാവശ്യമില്ല അതിനാല്‍ ആപാദമസ്തകം ദേഹത്തില്‍ പകുതി ഭാഗം ക്ഷൌരം ചെയ്യട്ടെ” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയും അപ്രകാരം ചെയ്യിച്ചു മൂത്തതിനെ വിട്ടയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിനുശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എറണാകുളത്തും തൃപ്പൂണിത്തുറെയും മാറിമാറി എഴുന്നള്ളിതാമസിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്തു തിരു മനസ്സുകൊണ്ട് രാജ്യത്ത് അക്രമങ്ങള്‍ വല്ലതും നടക്കുന്നുണ്ടോ എന്നും തന്നെക്കുറിച്ചു ജനങ്ങള്‍ എന്തു പറയുന്നു എന്നും അറിയുന്നതിനായി രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ഗൂഢമായി പല സ്ഥലങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ചിലപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കൂടെ രണ്ടോ മൂന്നോ ഭൃത്യന്മാരുമുണ്ടായിരിക്കും. മിക്കപ്പോഴും അവിടുന്ന് ഏകാകിയായിട്ടുതന്നെയാണ് സഞ്ചരിക്കുക പതിവ്. എങ്ങനെയായാലും തൃക്കൈയില്‍ ഒരു വാളില്ലാതെയിരിക്കാറില്ല.

ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഏകാകിയായി “എളംകുളം” എന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു മാപ്പിള കൂടെക്കൂടെ പിന്നാക്കം തിരിഞ്ഞുനോക്കിക്കൊണ്ടു ഗൂഢമായിട്ടു പോകുന്നതു കണ്ടു. ‘ഇവന്‍ വല്ല സ്ഥലത്തും കയറി മോ‌ഷണം നടത്താനോ മറ്റോ പോവുകയായിരിക്കണം. അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ അതു കണ്ടുപിടിക്കണം, എന്നു വിചാരിച്ച് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഗൂഢമായിത്തന്നെ അവന്റെ പിന്നാലെകൂടി. ആ മാപ്പിളചെന്നുകയറിയത് ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തായിരുന്നു. അവന്‍ ഇല്ലത്തിന്റെ മുറ്റത്ത് ചെന്നപ്പോള്‍ അകത്തുനിന്ന് ഒരു വൃ‌ഷലി ഇറങ്ങി അവന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, “എല്ലാം ചട്ടംകെട്ടീട്ടുണ്ട്. അകത്തേക്കു കടക്കാം’ എന്നു പറഞ്ഞ് അവനെ നാലുകെട്ടിനകത്തേക്കു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി ഒരു മുറിക്കകത്താക്കീട്ട്, “ആ കട്ടിലില്‍ക്കയറിക്കിടന്നോളൂ. കുഞ്ചാത്തലെ ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങോട്ടയച്ചേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞ് പുറത്തേക്കു പോയി. മാപ്പിള അകത്തേക്കു കടന്നതിനോടുകൂടി ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും നാലുകെട്ടിനകത്തു കടന്നു വാള്‍ ഊരിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു കോണില്‍ ഒളിച്ചിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടത്തെ അന്തര്‍ജ്ജനം അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് ഒരു കോല്‍വിളക്കുമായി നാലുകെട്ടിലേക്ക് വന്നു. അപ്പോള്‍ വൃ‌ഷലി, “നേരം പതിവില്‍ വളരെയധികമായല്ലോ. ഇന്നു പള്ളിക്കുറുപ്പിന് ഇത്ര അമാന്തമെന്താണ്” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി അന്തര്‍ജ്ജനം, “നമ്പൂരി ഇവിടെയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചിട്ടാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ദാസി, “ആട്ടെ, ഇനിയെങ്കിലും വേഗമാകട്ടെ. അടിയനു നിലംപൊത്താന്‍ വൈകി” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനം “എനിക്കിനി കിടക്കാന്‍ താമസമൊന്നുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു കൊണ്ട് ശയനഗൃഹത്തിനകത്തേക്കു കടക്കാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ കട്ടിലില്‍ മാപ്പിള ഇരിക്കുന്നതുകണ്ട് ഭയപ്പെട്ട്, “അയ്യോ, ഇതാരാണ് ഈശ്വരാ! ശക്തന്‍ രാജാവിന്റെ ശക്തി ഈ ദിക്കില്‍ ഫലിക്കയില്ലായിരിക്കുമോ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് പിന്നാക്കം മാറിയപ്പോള്‍ മാപ്പിള കട്ടിലില്‍നിന്നെണീറ്റ് അന്തര്‍ജ്ജനത്തെക്കടന്നു പിടിക്കാനായി അടുത്തു. അവന്‍ അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ തൊട്ടു, തൊട്ടില്ല എന്നായപ്പോള്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മാപ്പിളയെ പിടികൂടി. അവനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പിടിച്ചുവലിച്ചു മുറ്റത്തുകൊണ്ടുപോയി വാള്‍കൊണ്ട് ചക്ക കൊത്തുന്നതുപോലെ കൊത്തിയരിഞ്ഞിട്ടു. പിന്നെ ദാസിയെ വിളിച്ച് “നമ്പൂരി എവിടെയാണ് പോയിരിക്കുന്നതെ”ന്ന് കല്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും “തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കാണ്” എന്ന് അവള്‍ ഉണര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “നീ ചെയ്ത ദു‌ഷ്കൃത്യം വിചാരിക്കുമ്പോള്‍ നിന്നെയും കൊല്ലേണ്ടതാണ്. എങ്കിലും നീയൊരു സ്ത്രീയായിപ്പോയല്ലോ. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ കൊല്ലുന്നില്ല. എങ്കിലും നിന്നെ വെറുതെ വിട്ടയയ്ക്കുന്നുമില്ല” എന്നു അരുളിച്ചെയ്ത് അവളുടെ കൈകള്‍ രണ്ടും മുറിച്ചുകളഞ്ഞു. പിന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സമീപസ്ഥന്മാരായ ചില നായന്മാരെയും അവരുടെ സ്ത്രീകളെയും അവിടെ വിളിച്ചുവരുത്തി, “നമ്പൂരി ഇവിടെ വരുന്നതുവരെ നിങ്ങളെല്ലാവരും ഇവിടെ കാത്തു സൂക്ഷിച്ചു നിന്നുകൊള്ളണം” എന്നരുളിചെയ്തിട്ട് അപ്പോള്‍തന്നെ തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ നമ്പൂരിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഇന്നലെ രാത്രിയില്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു ചില നേരമ്പോക്കുകളൊക്കെയുണ്ടായി. എങ്കിലും തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയില്ല. ഏതായാലും നമ്പൂരി വേഗത്തില്‍ ഇല്ലത്തേക്കു ചെല്ലേണ്ടതാവശ്യമാണ്” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. കുറച്ചു പണവും കൊടുത്തു നമ്പൂരിയെ വേഗത്തിലയച്ചു. പിന്നെ കുറച്ചു കാലം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു.

അനന്തരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ചൊവ്വരയ്ക്കെഴുന്നള്ളി. തിരുമനസ്സിലേക്ക് നായാട്ടില്‍ വളരെ ഭ്രമമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് കുറച്ചു ദിവസം അവിടെത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു. അങ്ങനെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു ദിവസം ഒരു പീലിക്കുന്തവും ധരിച്ചുകൊണ്ട് നായാട്ടിനെഴുന്നള്ളി. ഒരു മലയില്‍ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു പന്നിയെ കാണുകയാല്‍ അതിനെ കൊല്ലുന്നതിനായി തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കുന്തവുമായി പാഞ്ഞടുത്തു. പന്നി ഭയപ്പെട്ട് ഓടിത്തുടങ്ങി. തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അതിനെ പിന്തുടര്‍ന്നു. അങ്ങനെ ചെന്നപ്പോള്‍ ഐനിക്കാട് എന്നില്ലപ്പേരായി ഒരു നമ്പൂരി ആ വഴിയേ വരുന്നതു കണ്ടിട്ട് “നമ്പൂരി, പിടിച്ചോളൂ, പിടിച്ചോളൂ, വിട്ടുകളയരുത്” എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ച് അരുളിച്ചെയ്തു. നമ്പുരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന കുട മലര്‍ത്തിയിട്ടു പന്നിയെ പൊത്തിപ്പിടിക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഓടിയെത്തി പന്നിയെ കുത്തിക്കൊല്ലുകയും ചെയ്തു. അതിനുശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂരിയോട്, “നമ്പൂരി എവിടെപ്പോകാനായിട്ടാണ് പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്” എന്നു കല്പിച്ച് ചോദിച്ചു.

നമ്പൂരി: ഇല്ലത്ത് വളരെ ദാരിദ്ര്യമാണ്. ഇന്നത്തെ ഉപജീവനത്തിനു തന്നെ അവിടെ യാതൊന്നുമില്ല. അതിനാല്‍ വല്ലവരോടും യാചിച്ച് കുറെ നെല്ലു വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പോകണമെന്നു വിചാരിച്ചു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ആട്ടെ, നമ്പൂരി ഇപ്പോള്‍ ഇല്ലത്തേക്കു തന്നെ മടങ്ങിപ്പോയ്ക്കോളൂ. ഇന്നത്തെ ചെലവിനുവേണ്ടുന്ന നെല്ല് അവിടെയെത്തിച്ചുകൊള്ളാം.

ഇതുകേട്ട് നമ്പൂരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉടനെ ചൊവ്വര കോവിലകത്ത് എഴുന്നള്ളുകയും കണ്ടു കൃ‌ഷിവകയില്‍ നിന്ന് നാല്‍പതു പറ നെല്ല് ഉടനെ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്ത് എത്തിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് കല്പിക്കുകയും അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ അപ്രകാരം എത്തിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പിന്നെയും കുറച്ചുകാലംകൂടി ചൊവരെത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചു. അക്കാലത്ത് തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠം അഗ്നിബാധയാല്‍ നശിച്ചുപോയിരിക്കുന്നുവെന്നും തന്നിമിത്തം വേദാദ്ധ്യയനം നടത്താന്‍ സ്ഥലമില്ലാതെ വന്നിരിക്കുന്നുവെന്നും വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അതിനു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട്, “ചൊവ്വരെവച്ച് ത്രിസന്ധ നടത്താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിലേക്ക് വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയും മറ്റുള്ള ബ്രാഹ്മണോത്തമന്മാരെല്ലാവരും ഉടനെ ചൊവ്വരെ ചെന്നു ചേരണ”മെന്നുമാണ് മറുപടി അയച്ചത്. അപ്രകാരം വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി മുതലായവരെല്ലാം ചൊവ്വരെ ചെന്നു ചേരുകയും ഉടനെ ത്രിസന്ധ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ത്രിസന്ധയ്ക്കു ബ്രാഹ്മണര്‍ പതിവിലധികമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും രണ്ടുനേരവുമുള്ള സദ്യയുടെ കേമത്തവും പതിവില്‍ വളരെ അധികമായിരുന്നു.

ത്രിസന്ധ നടന്നുകൊണ്ടിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഇവിടെ പതിവായി വേദഘോ‌ഷവും മറ്റും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്കു ഈ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം ഒരു പള്ളിയിരിക്കുന്നതു ഭംഗിയല്ല. അതിനാല്‍ അത് ഉടനെ പൊളിപ്പിച്ചു പുഴയില്‍ തള്ളിക്കളയണം” എന്നു കല്പിച്ചു. കല്പന കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ കപ്പിത്താന്‍ സൈന്യസമേതം ചെന്നു പള്ളിപൊളിക്കാനാരംഭിച്ചു. ഉടനെ പള്ളിയുടെ ഉടമസ്ഥരും കൈസ്ഥാനക്കാരും മറ്റുംകൂടി ഒരു പെട്ടി നിറച്ച് ഉറുപ്പികയുംകൊണ്ട് തിരുമുമ്പാകെ ചെന്ന് പെട്ടി തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചവെച്ച് വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് “അടിയങ്ങളെ കല്പിച്ചു രക്ഷിക്കണം. അടിയങ്ങളുടെ പള്ളി വളരെ പുരാതനമായിട്ടുള്ളതാണ്. അത് പൊളിച്ചുകളയുന്നത് അടിയങ്ങള്‍ക്കു വളരെ സങ്കടമായിട്ടുള്ളതാണ്. അത് പൊളിച്ചു കളയാതിരിക്കുവാന്‍ കല്പനയുണ്ടാകണം” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഇവരുടെ ആ പള്ളി വളരെ പുരാതനമായിട്ടുള്ളതാണെന്നും അതു പൊളിച്ചുകളയുന്നത് അവര്‍ക്കു സങ്കടമാണെന്നും പറയുന്നുവല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ പള്ളി ഇപ്പോള്‍ പൊളിപ്പിക്കണമെന്നില്ല” എന്നു കല്പിക്കുകയും കപ്പിത്താന്‍ സൈന്യങ്ങളേയും മറ്റും തിരിയെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

“ത്രിസന്ധ കഴിയുമ്പോഴേക്കും സര്‍ക്കാര്‍ ചെലവിന്മേല്‍ തൃശ്ശിവ പേരൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠം പണിതീര്‍ന്നിരിക്കണം” എന്നു കല്പന കൊടുത്തിരുന്നതിനാല്‍ അപ്രകാരം മഠത്തിന്റെ പണി തീര്‍ത്തിരുന്നു. ത്രിസന്ധ വളരെ ഭംഗിയായിട്ടു കഴിഞ്ഞുകൂടിയതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സന്തോഷിച്ചു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിക്കും മറ്റും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് അവരെ എല്ലാവരെയും തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്കയയ്ക്കുകയും പിന്നെ അധികം താമസിയാതെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കെഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്ന ആ കാലത്ത് അന്നു തിരുവിതാംകൂര്‍ നാടുവാണിരുന്ന ബാലരാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വൈക്കത്തെഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നതായി അവിടേക്ക് അറിവു കിട്ടി. ബാലരാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മഹാശുദ്ധനും നിര്‍മ്മല ഹൃദയനും പരമാര്‍ത്ഥിയും ആയിരുന്നതുകൊണ്ട് അവിടുത്തെ വൈക്കത്തുവച്ചു ക്ഷണിച്ചു തൃപ്പൂണിത്തുറെ കൊണ്ടുവന്ന് സല്‍ക്കരിച്ചു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചു കരപ്പുറം പന്തിരുകാതവും ആലങ്ങാട്ടും പറവൂരും ഉപായത്തില്‍ വീണ്ടെടുക്കാമെന്നു വിചാരിച്ച് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ ക്ഷണിക്കുന്നതിനായി ഇളയാമ്പുരാനെയും പാലിയത്തു വലിയച്ചനെയും കൂടി വൈക്കത്തേക്കയച്ചു. ഇളയ തമ്പുരാനും പാലിയത്തച്ചനുംകൂടി വൈക്കത്തെത്തി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെക്കണ്ടു ക്ഷണിച്ചിട്ട് “ഇപ്പോള്‍ അതിനു സൗകര്യമില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇനിയൊരവസരത്തിലാവാം” എന്നു കല്പിച്ചു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവരെ മടക്കിയയച്ചു. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടി വേലുത്തമ്പി ദളവയുമുണ്ടായിരുന്നു. വേലുത്തമ്പിയും പാലിയത്തച്ചനും തമ്മില്‍ ഏറ്റവും സ്നേഹവും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. വേലുത്തമ്പി പാലിയത്തച്ചനോടു ചോദിച്ച് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അന്തര്‍ഗ്ഗതം മനസ്സിലാക്കുകയും അത് മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ അറിയിക്കുകയും തല്‍ക്കാലം തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളരുതെന്നു പറഞ്ഞു വിരോധിക്കുകയും ചെയ്തതി നാലാണ് മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ക്ഷണം സ്വീകരിക്കാതെയും തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളാതെയുമിരുന്നത്. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് എഴുന്നള്ളാതെയിരിക്കയില്ലെന്ന വിശ്വാസത്തോടു കൂടി ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വിരുന്നുസല്‍ക്കാരത്തിനു വളരെ കേമമായി വട്ടം കൂട്ടുകയും ഇന്നസമയം എഴുന്നെള്ളത്തു തൃപ്പൂണിത്തുറെ എത്തുമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച ആ സമയത്ത് മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ എതിരേല്‍ക്കാനായി പരിവാരസമേതം പടിഞ്ഞാറെ കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയത്ത് ഇളയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ ബോട്ടു കടവില്‍ വന്നടുത്തു. ബോട്ടില്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കാണായ്കയാല്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വലിയ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി “എന്താ, കുലശേഖരപ്പെരുമാള്‍ കബളിപ്പിച്ചു, അല്ലേ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഇളയ തമ്പുരാന്‍ “അദ്ദേഹത്തിന് ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങോട്ടു വരാന്‍ സൗകര്യമില്ലെന്നും ഇനിയൊരിക്കലാകാമെന്നുമാണ് പറഞ്ഞത്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇതെല്ലാം ആ വേലുത്തമ്പിയുടെ കൗശലമാണ്. ആട്ടെ, അവന്‍ നോക്കിക്കോട്ടേ” എന്നു അരുളിചെയ്തിട്ട് തൃപ്പുണിത്തുറയപ്പന്റെ നടയ്ക്കലെഴുന്നള്ളി നിന്നുകൊണ്ട് “എന്റെ പൂര്‍ണ്ണ ത്രയീശ, നാല്‍പതു ദിവസത്തിനകം ആ വേലുത്തമ്പി എന്റെ കാല്‍ക്കല്‍ വന്നു വീഴാന്‍ സംഗതിയാക്കിത്തരണേ” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കളിക്കോട്ടയിലെക്കെഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. കളിക്കോട്ടയിലെഴുന്നള്ളിയിരുന്നുകൊണ്ട് പാലിയത്തച്ചനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി വൈക്കത്തു പോയിട്ടുണ്ടായ സംഗതികളെപ്പറ്റി കല്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും വലിയച്ചന്‍ എല്ലാം വിവരമായി തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. തന്റെ അന്തര്‍ഗ്ഗതം ഇന്നതാണെന്നു വേലുത്തമ്പിക്കു അറിവുകൊടുത്തത് വലിയച്ചനാണെന്ന് തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഊഹമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടു പാലിയത്തച്ചന്‍ തിരുമുമ്പാകെ നിന്നിരുന്നതു കൈ ഭിത്തിയിന്മേല്‍ ചാരി വടക്കോട്ടു നോക്കിയായിരുന്നതിനാലും തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് രണ്ടര്‍ത്ഥമായിട്ട്, “മേനോന്‍ ഇപ്പോഴത്തേ നില തെക്കോട്ടു ചാരിയാണെന്നു തോന്നുന്നു” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അരുളിച്ചെയ്തതിലുള്ള ഗൂഢാര്‍ത്ഥം മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ട് വലിയച്ചന്‍ “നില തെക്കോട്ടു ചാരിയാണെങ്കിലും ദൃഷ്ടി വടക്കോട്ടു തന്നെയാണ്” എന്നു മറുപടി ഉണര്‍ത്തിച്ചു. ഈ മറുപടി തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, തിരുമനസ്സില്‍ കോപാഗ്നിയെ ജ്വലിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “എടാ, സ്വാമിദ്രോഹീ! പൊയ്ക്കോ. ഇനിമേല്‍ നിന്നെ എന്റെ മുമ്പില്‍ കാണരുത്” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്കയാല്‍ വലിയച്ചന്‍ പേടിച്ചുവിറച്ച് ഉടനെ തിരുമുമ്പില്‍നിന്നു പോയി. പിന്നെ വലിയച്ചന്റെ താമസം മുള്ളൂര്‍ക്കരയായിരുന്നു. ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ വലിയച്ചന്‍ പിന്നെ അവിടെനിന്നു തെക്കോട്ട് ഒരിക്കലും കടന്നിട്ടില്ല.

വേലുത്തമ്പി എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടി തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം പട്ടാളക്കാരുടെ ശമ്പളത്തില്‍ സ്വല്പം കുറവുചെയ്കയും അവര്‍ക്കു ഉപദ്രവകരങ്ങളായ ചില നിയമങ്ങള്‍ ഏര്‍പ്പെടുത്തുകയും മറ്റും ചെയ്യുകയാല്‍ പട്ടാളക്കാര്‍ ആകപ്പാടെ ക്ഷോഭിച്ചുവശാവുകയും വേലുത്തമ്പിയെ കണ്ടാല്‍ വെടിവച്ചു കൊല്ലണമെന്ന് തിര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഈ വിവരമറിഞ്ഞു വേലുത്തമ്പി ഭയപ്പെട്ടു തിരുവനന്തപുരത്തു നിന്നു ഗൂഢമായി ഒളിച്ചോടി തൃപ്പൂണിത്തുറെ എത്തുകയും ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കണ്ടാല്‍കൊള്ളാമെന്നു അവിടുത്തെ ഇഷ്ടന്മാര്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സറിയിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു തിരുമുന്‍പാകെ ചെന്ന് ഏതാനും വില്‍ക്കാശു തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചവച്ചു തൃപ്പാദങ്ങളില്‍ വീണു വന്ദിച്ചിട്ട് “അടിയന്‍ എന്തെങ്കിലും അപരാധം ചെയ്തുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ അവിടുന്ന് അതെല്ലാം സദയം ക്ഷമിച്ച് അടിയനു മാപ്പു തന്ന് രക്ഷിക്കണം” എന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും അവിടുത്തെ ശരണം പ്രാപിക്കാനുണ്ടായ കാരണം തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സു കൊണ്ട്, “ആട്ടെ ഒട്ടും ഭയപ്പെടേണ്ടാ, കൊച്ചിയില്‍പ്പോയി താമസിച്ചോളൂ” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയും വേലുത്തമ്പിയെ കൊച്ചിക്കോവിലകത്തു പറഞ്ഞയച്ചു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

താന്‍ പൂര്‍ണ്ണത്രയീശന്റെ അടുക്കല്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചതുപോലെതന്നെ നാല്‍പ്പതു ദിവസത്തിനകം വേലുത്തമ്പി തന്റെ കാല്‍ക്കല്‍ വന്നു വീഴാന്‍ സംഗതിയായതിനാല്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വേലുത്തമ്പി തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചവച്ച വില്‍ക്കാശുരുക്കി ഒരു തലയില്‍ക്കെട്ടു പണിയിച്ചു പൂര്‍ണ്ണത്രയീശനു നടയ്ക്കുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പിന്നെ കുറച്ചു ദിവസംകൂടി തൃപ്പൂണിത്തുറെ താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ക്കെഴുന്നള്ളി. അവിടെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒരു ശീലായ്മ ആരംഭിച്ചു. അതിനു പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുവെങ്കിലും അവയൊന്നും പിടിക്കാതെ ശീലായ്മ ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചു തുടങ്ങി. ആ വിവരമറിഞ്ഞ് ഇളയതമ്പുരാന്‍ അവിടുത്തെ അനുജനോടുകൂടി തൃശ്ശിവപേരൂരെഴുന്നള്ളി. അവര്‍ തിരുമുമ്പാകെ എഴുന്നള്ളിക്കണ്ട സമയം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട്, “എനിക്ക് ദീനം ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുവരുകയാണ്. ക്ഷീണവും സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ട്. ഇനി ഇതു ഭേദമായി ഞാന്‍ സുഖമായിട്ടിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ ഇവിടെതന്നെ താമസിക്കണം, പൊയ്ക്കളയരുത്. എന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞാല്‍ രാജ്യം മുറപോലെ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളണം. വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ യോഗിയാരെ അവരോധിക്കുക, ഇരിങ്ങാലക്കുട ക്ഷേത്രത്തില്‍ തച്ചുടകയ്മളെ അവരോധിക്കുക, പാലിയത്തു മേനവനു മന്ത്രിസ്ഥാനം കൊടുക്കുക, ഇംഗ്ലീഷുകാരോടു മത്സരിച്ചു വെടിവയ്ക്കുക ഇങ്ങനെ നാലുകൂട്ടം കാര്യം ഒരിക്കലും ചെയ്യരുത്. ഇവ നാലും ചെയ്താല്‍ നമ്മുടെ രാജ്യം പൊയ്പോകും” എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും ആ അനുജന്‍ തമ്പുരാക്കന്മാരെ അവിടെത്തന്നെ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാവിലെ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അമൃതേത്തു കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ഇളയ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ അവിടെ എഴുന്നള്ളുകയും അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി, “ജേഷ്ഠന്റെ അമൃതേത്തു കണ്ടിട്ട് രുചിക്ഷയം സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്. വല്ലതിനും രുചി തോന്നുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ അരുളിച്ചെയ്താല്‍ അത്താഴമമൃതേത്തിനു തക്കവണ്ണം തയ്യാറാക്കാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. അതുകേട്ടിട്ട് ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇവര്‍ നമ്മുടെ കാലം കഴിഞ്ഞാല്‍പിന്നെ രാജ്യം ഭരിക്കേണ്ടുന്നവരാണല്ലോ. അവരുടെ കല്പനാശക്തി എത്രമാത്രമുണ്ടെന്നു ഒന്നു പരീക്ഷിക്കണം” എന്നു തിരുമനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചിട്ട്, “എനിക്ക് ഒന്നിലും നല്ല രുചി തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും ചക്ക കൂട്ടാന്‍ വച്ചാല്‍ കുറച്ചു കൂട്ടാമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തു. ഉടനെ ഇളയ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍, അതു വൈകുന്നേരത്തേക്കുണ്ടാക്കാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചിട്ടു തിരുമുന്‍പാകെ നിന്ന് എഴുന്നള്ളി. ഉടനെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും “എവിടെനിന്നെങ്കിലും എന്തു വിലകൊടുത്തിട്ടും വൈകുന്നേരത്തേക്കു ഒരു ചക്ക കൊണ്ടു വരണം” എന്നു കല്പിച്ചു പണവും കൊടുത്തു പല സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ആളുകളെ അയച്ചു. നേരം വൈകിയപ്പോഴേക്കും ചക്കയെങ്ങും കിട്ടിയില്ലെന്നു പറഞ്ഞ് ആ ആളുകളെല്ലാം മടങ്ങി വന്നു. ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട്, “എന്താ ചക്ക കിട്ടിയിലായിരിക്കും, അല്ലേ” എന്നു കല്പിച്ച് ചോദിച്ചു. ഉടനെ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ “കന്നിമാസം കാലമാകയാല്‍ ചക്ക കിട്ടാന്‍ വളരെ പ്രയാസമായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. ഞങ്ങള്‍ പണവും കൊടുത്ത് പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ആളുകളെ അയച്ച് അന്വേ‌ഷിപ്പിച്ചു. എങ്ങും കിട്ടിയില്ല. ഞങ്ങളുടെ അമാന്തം ഒട്ടുമില്ല. ഞങ്ങള്‍ കഴിയുന്നത്ര ശ്രമങ്ങളെല്ലാം ചെയ്തുനോക്കി. കാര്യം സാധിച്ചില്ല എന്നേ ഉള്ളൂ. എവിടെ നിന്നെങ്കിലും ഒരു ചക്കയെങ്കിലും വരുത്താനായിട്ടു നാളെയും ശ്രമിച്ചു നോക്കാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അയ്യോ, കഷ്ടം! വിഡ്ഢികളേ! ഒരു ചക്ക വരുത്താന്‍പോലും ശേ‌ഷിയില്ലാത്ത നിങ്ങള്‍ ഇനി മേലാല്‍ ഒരു രാജ്യം ഭരിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്?” എന്നരുളിച്ചെയ്തു.

അത്താഴമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് വലിയ കപ്പിത്താനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “നാളെ രാവിലെ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു പരക്കെ ഒരു സദ്യയും ചില ദാനങ്ങളും മറ്റും വേണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ അതിനുവേണ്ടുന്നവയെല്ലാം നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് തയ്യാറാക്കിക്കൊടുക്കണം. സദ്യയ്ക്കു പ്രഥമന്‍, എരിശ്ശേരി, ഉപ്പേരി, തോരന്‍ മുതലായവയെല്ലാം ചക്കകൊണ്ടുതന്നെ വേണമെന്നാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. “കല്പന പോലെയെല്ലാം തയ്യാറാക്കിക്കൊള്ളാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചിട്ട് വലിയ കപ്പിത്താന്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തിരുമുമ്പാകെനിന്നു പോയി. നിശ്ചിത സമയത്തിനു മുമ്പുതന്നെ കപ്പിത്താന്‍ സകല സാധനങ്ങളും അവിടെ തയ്യാറാക്കി എത്തിച്ചുകൊടുത്തു. നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പു പഴുത്തതും പച്ചയുമായി അഞ്ഞൂറിലധികം ചക്ക അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. സദ്യയുടെ ആവശ്യം കഴിഞ്ഞിട്ടും പിന്നെയും വളരെ ചക്ക ശേ‌ഷിച്ചു കിടന്നിരുന്നു. സദ്യ ഏറ്റവും കെങ്കേമമായിയെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ശക്തന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു പരക്കെ പല വിധത്തിലുള്ള ദാനങ്ങളും ചെയ്തു.

പിന്നെയും ശീലായ്മ ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്ന തിനാല്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പിന്നെയും പ്രതിദിനം പലവിധത്തിലുള്ള ദാനങ്ങള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. കിം ബഹുനാ? 981-ആമാണ്ടു കന്നിമാസം 12-ആം തീയതി ആ രാജകേസരി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വച്ചുതന്നെ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

തിരുമനസ്സിലെ പള്ളിശ്ശവം ദഹിപ്പിച്ചതു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ കോവിലകത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തുള്ള തോപ്പിലാണ്. ആ സ്ഥലത്തിനുചുറ്റും ചെറിയതായി ഒരു മതില്‍ കെട്ടിച്ചിട്ടുള്ളത് ഇപ്പോഴും കാണ്‍മാനുണ്ട്. അവിടെ അക്കാലം മുതല്‍ പതിവായി വിളക്കുവച്ചുവന്നിരുന്നത് ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ആകെപ്പാടെ വിചാരിച്ചാല്‍ ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരു മനസ്സുകൊണ്ട് ഒരമാനു‌ഷപ്രഭാവനായിരുന്നുവെന്നു തന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 51
അമ്മന്നൂര്‍ പരമേശ്വരച്ചാക്യാര്‍

വേ‌ഷത്തിന്റെ ഭംഗികൊണ്ടും അഭിനയത്തിന്റെ തന്മയത്വം മുതലായ ഗുണങ്ങള്‍ കൊണ്ടും അമ്മന്നൂര്‍ പരമേശ്വരച്ചാക്യാരോടു തുല്യനായ ഒരു നടന്‍ ഇക്കാലത്തിലെന്നല്ല, അക്കാലത്തുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്ഥിരവാസം മൂഴിക്കുളത്തുള്ള സ്വഭവനത്തിലായിരുന്നുവെങ്കിലും തിരുവിതാംകൂര്‍, കൊച്ചി, മലബാര്‍ ഈ മൂന്നു രാജ്യങ്ങളിലുമുള്ള രാജാക്കന്മാര്‍, പ്രഭുക്കള്‍, ധനവാന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വേ‌ഷവും ആട്ടവും കാണാനായി ക്ഷണിച്ചുവരുത്തി കൂടെക്കൂടെ കൂടിയാട്ടങ്ങള്‍ നടത്തിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു.

കൊല്ലം 1036-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് ഇളയ തമ്പുരാനായിരുന്ന കാലത്ത് തന്റെ സേവകനും പള്ളിയറ വിചാരിപ്പുകാരനുമായിരുന്ന ഈശ്വരപിള്ളയെ ആട്ടമഭ്യസിപ്പിക്കാനായി ഈ ചാക്യാരെ തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തി താമസിപ്പിച്ചിരുന്നുവെന്നും ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാര്‍ക്കു ആട്ടത്തില്‍ (കഥകളിയില്‍) അസാമാന്യമായ പ്രസിദ്ധിയും കൈലാസോദ്ധരണം, സ്വര്‍ഗ്ഗ വര്‍ണ്ണന, സമുദ്രവര്‍ണ്ണന മുതലായവ അഭിനയിച്ചാടുന്നതില്‍ അനന്യസാധാരണമായ സാമര്‍ത്ഥ്യവും ഗുണവും തന്മയത്വവും സിദ്ധിച്ചതിനുള്ള പ്രധാന കാരണം ആ ചാക്യാരുടെ ശിക്ഷാസാമര്‍ത്ഥ്യമാണെന്നുള്ളത് പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ.

മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇളയ തമ്പുരാനായിരുന്ന കാലത്തും തിരുവനന്തപുരത്തു പൂജപ്പുരക്കൊട്ടാരത്തില്‍ (അന്ന് അവിടുന്ന് അവിടെയാണ് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നത്) എന്നും കഥകളി പതിവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം, കഥകളി കാണാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ പരമേശ്വരച്ചാക്യാരുമുണ്ടായിരുന്നു. അന്ന്, “കാര്‍ത്തവീര്യാജ്ജുനവിജയ”മായിരുന്നു കഥ. രാവണന്റെ കൈലാസോദ്ധരണം കണ്ടിട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ചാക്യാരോട് “എന്താ ചാക്യാരേ, കൈലാസോദ്ധാരണം നന്നായോ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി

ചാക്യാര്‍, “തരക്കേടില്ല കൈലാസം കുറച്ചുകൂടി വലിയതാണെന്നാണ് ധരിച്ചിരുന്നത്” എന്നറിയിച്ചു. പിന്നെ അതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും കല്പിച്ചില്ല പിറ്റേദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞസമയം ചാക്യാരെ കൊട്ടാരത്തില്‍ വരുത്തി “കൈലാസോദ്ധരണം ഒന്നാടിക്കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാം” എന്നു കല്പിച്ചു. വേ‌ഷംകെട്ടാതെയാടുന്ന കാര്യത്തില്‍ കുറച്ചു മടിയുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും കല്പന അനുസരിക്കാതെയിരിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ചാക്യാര്‍ ഉടനെ രണ്ടാംമുണ്ട് അരയില്‍ മുറുക്കിക്കെട്ടിക്കൊണ്ട് ആട്ടം ആരംഭിച്ചു. താന്‍ തലേദിവസം പറഞ്ഞ വാക്കോര്‍ത്തു തന്നെ പരീക്ഷിക്കാനായിട്ടാണ് ഈ കല്പനയെന്നു മനസ്സിലായതിനാല്‍ ചാക്യാര്‍ മനസ്സിരുത്തിയാണ് ആടിയത്. തലേദിവസം ദശമുഖന്റെ വേ‌ഷം കെട്ടിയാടിയ ആള്‍ മുതലായി കൊട്ടാരംവക കളി യോഗത്തിലുള്ള എല്ലാവരും സേവകന്മാരും അമ്മച്ചിയും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. ചാക്യാരുടെ ആട്ടം വളരെ കേമമായി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ആട്ടംകണ്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മുതലായി എല്ലാവരും വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു. വിസ്മയാകുലയായ അമ്മച്ചി “അമ്പമ്പോ! കൈലാസപര്‍വ്വതം ഇത്ര വലിയതാണോ? ഇന്നലെ ആടിക്കണ്ടപ്പോള്‍ അത് ഏകദേശം നമ്മുടെ വേളിക്കുന്നിനോളമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നേ തോന്നിയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉടനെ രത്നഖചിതമായി ഒരു മോതിരം ചാക്യാര്‍ക്കു കല്പിച്ച് സമ്മാനിക്കുകയും ആട്ടത്തില്‍ അദ്വിതീയന്മാരാണെന്നു സ്വയമേവ അഭിമാനിച്ചിരുന്ന കൊട്ടാരംവക കഥകളിയോഗക്കാരെല്ലാം അപ്പോള്‍ ‘സലജ്ജോഹ’മാടുകയും ചെയ്തു.

പരമേശ്വരച്ചാക്യാര്‍ കല്പനപ്രകാരം തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം പകലെ വെയിലാറിയ സമയം കാറ്റുകൊള്ളാനായി കടല്‍പ്പുറത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. കടല്‍പ്പുറത്തെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ നാട്ടുകാരായിട്ടും യൂറോപ്യന്മാരായിടും മറ്റും വളരെയാളുകള്‍ കാറ്റു കൊള്ളാനായി വന്നുകൂടിയിരുന്നു. അക്കൂട്ടത്തില്‍ റസിഡണ്ടു സായ്പും മദാമ്മയും അവരുടെ വാത്സല്യഭാജനമായ ഒരു പട്ടിയുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ പട്ടി സായ്പോ മദാമ്മയോ പറയാതെ ആരെയും കടിക്കാറില്ലെങ്കിലും വലിയ സിംഹത്താനെപ്പോലെ ഭയങ്കരമൂര്‍ത്തിയായ അവനെക്കണ്ടാല്‍ അപരിചിതന്മാരായ ഏവരും ഭയപ്പെട്ടുപോകുമായിരുന്നു. കടിക്കാനല്ലെങ്കിലും ആ പട്ടി കാണുന്നവരുടെയെല്ലാമടുക്കല്‍ മണത്തു മണത്തു ചെല്ലുക പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവുപോലെ അതു ചാക്യരുടെ അടുക്കലേക്കും ചെന്നു. ചാക്യാരു വല്ലാതെ ഭയപ്പെട്ട് “പട്ടി, പട്ടി” എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അനുവാദം കൂടാതെ അതു കടിക്കയില്ലെന്നു നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ പട്ടിയെ തിരിച്ചു വിളിക്കാതെ സായ്പും മദാമ്മയും ചാക്യാരുടെ പരിഭ്രമം കണ്ടു ചിരിച്ചുകൊണ്ടു നിന്നതേ ഉള്ളു. പിന്നെ ഗത്യന്തരമൊന്നുമില്ലെന്നുകണ്ട് ചാക്യാര്‍ കുനിഞ്ഞ് അവിടെ നിന്ന് ഒരു കല്ലെടുത്തു പട്ടിയെ ലക്ഷ്യമാക്കി ഒരേറുകൊടുത്തതായി ഒന്നഭിനയിച്ചു. വാസ്തവത്തില്‍ എറിഞ്ഞതായി നടിക്കുക മാത്രമേ ഉണ്ടായുള്ളൂ. എങ്കിലും ഏറുകൊണ്ടതായിത്തന്നെ തോന്നുകയാല്‍ പട്ടി ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചും കൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോയി. പട്ടിക്ക് ഏറുകൊണ്ടാതായിത്തന്നെ തോന്നുകയാല്‍ സായ്പും മദാമ്മയും അത്യന്തം കുപിതരായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ച ആള്‍ ആരാണെന്നു സായ്പു തന്റെ അടുക്കലുണ്ടായിരുന്ന ചിലരോടു ചോദിക്കുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കല്പനപ്രകാരം വന്നു താമസിക്കുന്ന ഒരു ചാക്യാരാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. കല്പനപ്രകാരം വന്നു താമസിക്കുന്ന ആളാണെങ്കില്‍ ഈ വിവരം തിരുമനസ്സറിയിക്കാതെ പ്രതിക്രിയചെയ്യുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു സായ്പും മദാമ്മയും കൊട്ടാരത്തിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കടല്‍ക്കാറ്റുകൊള്ളുന്നതിനായി കടല്‍പ്പുറത്തു ബംഗ്ലാവില്‍ എഴുന്നള്ളീട്ടുണ്ടെന്നറിയുകയാല്‍ സായ്പും മദാമ്മയും അവിടെച്ചെന്നു വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ ചാക്യാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി കല്പിച്ചു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ചാക്യാര്‍ ഉണ്ടായ വാസ്തവമെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. എറിഞ്ഞില്ലെന്നു പറയുന്നതു ശുദ്ധമേ വ്യാജമാണെന്നും നാട്യം കണ്ടു തങ്ങളുടെ പട്ടി ഒരിക്കലും ഭയപ്പെടുകയില്ലെന്നും സായ്പും മദാമ്മയും വാദിച്ചു. “ഇതിനെന്താണ് സമാധാന”മെന്നു കല്പിച്ച് ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ചാക്യാര്‍, “വാസ്തവം സായ്പിനെയും ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്താമോ എന്നു നോക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു സ്വല്പം പിന്നോക്കം മാറി താണു നിന്ന് അവിടെ കരിങ്കല്ലുകൊണ്ടിട്ടിരുന്ന വലിയ നടക്കല്ലു വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടു കുലുക്കി ഇളക്കിയെടുത്തു സായ്പിന്റെ തലയിലേക്കിട്ടതായി ഒരു നാട്യം കാണിച്ചു. ആ കല്ലു തന്റെ തലയില്‍ വീണു എന്നുതന്നെ തോന്നിപ്പോവുകയാല്‍ സായ്പ് “അയ്യോ!” എന്ന് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഉടനെ അവിടെ മറിഞ്ഞുവീണു. കല്ല് സായ്പിന്റെ തലയില്‍ വീണു എന്നുതന്നെ തോന്നിപ്പോവുകയാല്‍ മദാമ്മയും ഏറ്റവും പരവശയായിത്തീര്‍ന്നു. വീണിട്ടു വളരെ നേരം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് സായ്പിനു ബോധംവീണത്. ബോധംവീണ് എണീറ്റിരുന്നിട്ടും കുറച്ചു വെള്ളം കുടിക്കുകയും തണുത്തവെള്ളംകൊണ്ടു മുഖം കഴുകുകയും കുറച്ചുനേരം കാറ്റേല്‍ക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷമേ സായ്പിനു സംസാരിക്കാറായുള്ളൂ. സായ്പു പിന്നെയും തലയില്‍ തപ്പിനോക്കി, കല്ലു തലയില്‍ വീണില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയശേ‌ഷം “നമ്മുടെ പട്ടിക്കും ഏറു കൊണ്ടില്ലായിരിക്കും. ഇപ്രകാരം അഭിനയസാമര്‍ത്ഥ്യമുള്ള ഒരു നടനെ ഞാന്‍ യൂറോപ്പുരാജ്യങ്ങളിലെങ്ങും കണ്ടിട്ടില്ല. ഇവിടെ ഇങ്ങനെ ഒരു മഹാനുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നതു കേരളത്തിന് ആകപ്പാടെ അഭിമാനകരംതന്നെ. വാസ്തവമറിയാതെ ഈ മഹാന്റെ പേരില്‍ മഹാരാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ പരാതി അറിയിച്ചതിനെക്കുറിച്ചു ഞാന്‍ നിര്‍വ്യാജം വ്യസനിക്കുകയും ചാക്യാരോടു മാപ്പു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളുന്നു” എന്നു പറയുകയും ചാക്യാര്‍ക്കു പല സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിയതിനാല്‍ എല്ലാവരും പരസ്പരം യാത്രപറഞ്ഞ് അവരവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ആ സമയം മുമ്പ് ഓടിപ്പോയ പട്ടിയും അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ സായ്പിനും മദാമ്മയ്ക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

പരമേശ്വരച്ചാക്യാരുടെ വാക്സാമര്‍ത്ഥ്യത്തെപ്പറ്റിയും പല ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതൊക്കെ ഇനിയൊരവസരത്തില്‍ വിവരിക്കാമെന്നു വയ്ക്കാനല്ലാതെ ഇപ്പോള്‍ നിവൃത്തിയില്ല. അതിനാല്‍ ഇയ്യിടെ കൊച്ചി വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തൃക്കയ്യില്‍നിന്നു വീരശൃംഖല ലഭിച്ച പരമേശ്വരച്ചാക്യാരും ഈ പരമേശ്വരച്ചാക്യരുടെ കുടുംബജാതനാണെന്നു കൂടി വായനക്കാരെ അറിയിച്ചുകൊണ്ട് വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 52
ചേരാനല്ലൂര്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ്

ചേരാനലൂര്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ഭവനം ഇപ്പോള്‍ കൊച്ചീസംസ്ഥാനത്ത് കണയന്നൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ചേരാനല്ലൂര്‍ ദേശത്താണ്. ഇടപ്പിള്ളി തീവണ്ടി സ്റ്റേ‌ഷനില്‍നിന്നു രണ്ടു നാഴിക വടക്കുമാറിയാണ് ഈ ഭവനം. ഇവരെ സാധാരണയായി പറഞ്ഞു വരുന്നത് ‘ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവ്’ എന്നാണെങ്കിലും ഇവരുടെ കുടുംബത്തേക്കുള്ള സ്ഥാനപ്പേര് “കുന്നത്തു രാമക്കുമാരക്കൈമ്മള്‍” എന്നാണ്.

പണ്ട് ഇവരുടെ തറവാടു വരാപ്പുഴയായിരുന്നു. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥാനപ്പേര് ‘പടിഞ്ഞാറ്റ്യേടത്തു പടനായര്‍’ എന്നായിരുന്നുവെന്നും ഇവരുടെ തറവാട്ടേക്കു കൊച്ചിരാജാവിന്റെ പടനായകസ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് ഈ സ്ഥാനപ്പേരു സിദ്ധിച്ചതെന്നും ഒരു കേള്‍വിയുണ്ട്. ഇവര്‍ക്കു വാരാപ്പുഴെ ചില പുരയിടങ്ങളും മറ്റും അടുത്ത കാലംവരെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ കേള്‍വി കേവലം അടിസ്ഥാന രഹിതമാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

എറണാകുളം ജില്ലയ്ക്ക് (കൊല്ലവര്‍‌ഷം 1100-ല്‍) ഇപ്പോള്‍ ‘അഞ്ചിക്കയ്മള്‍ ജില്ല’ എന്നാണല്ലോ പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ സ്ഥലം അഞ്ചു കയ്മള്‍മാരുടെ വകയായിരുന്നു. അതിനാലാണ് ആ ജില്ലയ്ക്ക് ഈ പേരു സിദ്ധിച്ചത്. അ കയ്മള്‍മാര്‍ അന്യംനിന്നുപോയപ്പോള്‍ അതിലൊരു കുടുംബം പടിഞ്ഞാറ്റ്യേടത്തു പടനായരുടെ തറവാട്ടേക്കൊതുങ്ങി. അതിനാല്‍ എറണാകുളത്ത് ഇവരുടെ സ്ഥാനപ്പേരു “ചെറുകാട്ട് ഇരവിക്കയ്മള്‍” എന്നായിത്തിര്‍ന്നു. ഈ വക സംഗതികളെല്ലാം കൊണ്ടും മുമ്പ് ഇവരുടെ സ്ഥാനപ്പേരു കയ്മള്‍ എന്നായിരുന്നു എന്നും കര്‍ത്താവെന്നുള്ള സ്ഥാനം പിന്നീടുണ്ടായതാണെന്നും വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കര്‍ത്താവെന്നും കയ്മള്‍ എന്നും പണിക്കരെന്നും കുറുപ്പെന്നും മറ്റുമുള്ള സ്ഥാനങ്ങള്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ കല്പിച്ചുകൊടുക്കുന്നതാണല്ലോ. ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവിനു പണ്ടുണ്ടായിരുന്ന കയ്മള്‍ എന്ന സ്ഥാനം ഇടക്കാലത്ത് ഏതോ ഒരു രാജാവു ഭേദപ്പെടുത്തി കര്‍ത്താവെന്നാക്കിയതായിരിക്കാം.

മുകുന്ദപുരം താലൂക്കിലുള്ള “കോടശ്ശേരിക്കര്‍ത്താവി”നെ ചിലര്‍ “തമ്പാന്‍” എന്നും പറയാറുണ്ട്. അവിടെ ഒരു കവിതക്കാരന്‍ കര്‍ത്താവുണ്ടായിരുന്നുവല്ലോ. അദ്ദേഹത്തെ ‘കോടശ്ശേരിക്കുഞ്ഞന്‍ തമ്പാന്‍‍ എന്നാണു സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. കോടശ്ശേരിക്കര്‍ത്താവിന്റെ കുടുംബത്തിലെ സ്ത്രീകളെ “തമ്പായിമാര്‍” എന്നാണ് പറയുന്നത്. എന്നാല്‍ ചേരാനലൂര്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ സ്ത്രീകളെ പറയുന്നതു ‘കുഞ്ഞമ്മമാര്‍’ എന്നാണ്. ഇവരുടെ ഒരു ശാഖാകുടുംബം തിരുവിതാംകൂറില്‍ മൂവാറ്റുപുഴത്താലൂക്കില്‍ “തൃക്കാരിയൂര്‍” ദേശത്തുമുണ്ട്. അവിടെയുള്ള സ്ത്രീകളെയും കുഞ്ഞമ്മമാര്‍ എന്നുതന്നെയാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. തിരുവിതാംകൂറില്‍ വേറെയുള്ള കര്‍ത്താക്കന്മാരുടെ സ്ത്രീകളെയും പറഞ്ഞുവരുന്ന കുഞ്ഞമ്മമാര്‍ എന്നുതന്നെയാണ്. തിരുവിതാംകൂറില്‍ കയ്മള്‍ എന്ന സ്ഥാനപ്പേരായിരുന്ന ചില കുടുംബക്കാര്‍ ഈയിടെ കര്‍ത്താവെന്ന് പേരുവച്ച് എഴുത്തുകുത്തുകള്‍ തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നതായിക്കാണുന്നുണ്ട്. ഈ പെരുമാറ്റം അവര്‍ സ്വയമേവ ചെയ്തതാണ്. രാജകല്‍പ്പന പ്രകാരവും മറ്റുമല്ല.

മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം പലവിധത്തിലുള്ള സ്ഥാനമാനങ്ങളോടുകൂടി ചേരാനലൂര്‍ കുന്നത്തുകുടുംബത്തില്‍ ജനിച്ച ആളാണ് നമ്മുടെ കഥാനായകനായ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജനനമരണങ്ങള്‍ ഏതേതാണ്ടുകളിലായിരുന്നു എന്നറിയുന്നതിനു മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നും കാണുന്നില്ല. എങ്കിലും അദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരുന്നത് ഏകദേശം ഇരുനൂറു കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു മുന്‍പായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു ചില ലക്ഷ്യങ്ങളുണ്ട്.

കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു ചെറുപ്പത്തില്‍തന്നെ സ്വദേശം വിട്ടുപോയി. ഏതാനുംകാലം പരദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയും താമസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ ദിക്കുക്കളില്‍നിന്ന് അദ്ദേഹം മന്ത്രവാദം, വൈദ്യം, പാട്ട്, വീണവായന, ഇന്ദ്രജാലം മുതലായ പല വിദ്യകളില്‍ അനിതരസാധാരണമായ പാണ്ഡിത്യം സമ്പാദിച്ചുകൊണ്ടാണ് സ്വദേശത്തു തിരിച്ചെത്തിയത്. സ്വദേശത്തു വന്നതിന്റെ ശേ‌ഷവും അദ്ദേഹം ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന വേ‌ഷഭൂ‌ഷാദികളെല്ലാം പരദേശീയംതന്നെയായിരുന്നു.

കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനു പല വിദ്യകള്‍ അറിയാമായിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹം അധികമായി പ്രയോഗിച്ചിരുന്നത് ഇന്ദ്രജാലമാണ്. അതിനാല്‍ ആ വി‌ഷയത്തിലാണ് അധികം പ്രസിദ്ധിയുണ്ടായത്. അദ്ദേഹം ഹനുമാനെസ്സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയിരുന്നതിനാല്‍ ഏതൊരു കാര്യം സാധിക്കുന്നതിനും അദ്ദേഹത്തിനു യാതൊരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. വിശേ‌ഷിച്ച് അദ്ദേഹം ചില കുട്ടിച്ചാത്തന്മാരെയും സേവിച്ചു വശംവദന്മാരാക്കിയിരുന്നു. കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു പരദേശത്തുനിന്നു മടങ്ങിവന്നു കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തറവാട്ടില്‍ മൂപ്പുസ്ഥാനം ലഭിച്ചു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കുടുംബകാര്യങ്ങളൊന്നും അന്വേ‌ഷിച്ചിരുന്നില്ല. അവയെല്ലാം അനന്തരവരെക്കൊണ്ടു നടത്തിക്കുകയാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. അദ്ദേഹം മിക്കപ്പോഴും താമസിച്ചിരുന്നതു രാജസന്നിധിയിലാണ്. ചിലപ്പോള്‍ മാത്രമേ സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.

കൊച്ചീസംസ്ഥാനത്തു വടുതലപ്പുഴയ്ക്കു വടക്കുള്ള നികുതി മുഴുവനും പിരിച്ചു സര്‍ക്കാരിലടയ്ക്കുന്നതിന് ചേരാനല്ലൂര്‍ക്കര്‍ത്താവിനെ കല്‍പ്പനപ്രകാരം അധികാരപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. വളരെക്കാലം അവര്‍ ആ ജോലി ശരിയായി നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഏര്‍പ്പാട് ഭേദപ്പെടുത്തിയത് 1074-ആമാണ്ടാണ്.

ഒരാണ്ടില്‍ നികുതി അടച്ചുതീര്‍ക്കാതെയിരുന്നതിനാല്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്ന് കര്‍ത്താവിന്റെ അടുക്കല്‍ ആളെ അയച്ചു. അപ്പോള്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു ഗൃഹത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. തറവാടുകാര്യങ്ങളന്വേ‌ഷിക്കുകയും നികുതി പിരിച്ചു സര്‍ക്കാരിലടയ്ക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്ന അനന്തരവന്‍ അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നില്ല. പുറത്ത് എവിടെയോ പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് ആ വന്ന ആളോട് “അനന്തരവന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെയില്ല. അയാള്‍ എന്തോ കാര്യമായി പുറത്തെവിടെയോ പോയിരിക്കുകയാണ്. എന്റെ കൈവശം പണമൊന്നുമില്ല. അതിനാല്‍ നാളെ വരണം. അപ്പോഴേക്കും അനന്തരവന്‍ വരുമായിരിക്കാം. അയാള്‍ വന്നില്ലെങ്കിലും നാളത്തേക്കു പണമുണ്ടാക്കിത്തരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. വന്നയാള്‍ അതു കേട്ടു അപ്പോള്‍ മടങ്ങിപ്പോവുകയും അടുത്ത ദിവസം വീണ്ടും വരുകയും ചെയ്തു. അന്നും കാര്യാന്വേ‌ഷണക്കാരനായ അനന്തരവന്‍ കര്‍ത്താവു വന്നിട്ടില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും താന്‍ പറഞ്ഞിരുന്നപോലെ ചെയ്യാതിരിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് അകത്തുനിന്ന് ഒരു പെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ടു വന്നു തുറന്ന് സര്‍ക്കാരിലേക്കു ചെല്ലുവാനുണ്ടായിരുന്ന സംഖ്യ മുഴുവനും അതില്‍നിന്ന് എണ്ണിക്കൊടുത്തു. അതു മുഴുവനും അക്കാലത്തു കൊച്ചീരാജ്യത്തു നടപ്പുണ്ടായിരുന്ന ഇരട്ടിപ്പുത്തനായിരുന്നു. മുഴുവനും എണ്ണിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “പുത്തനെക്കുറിച്ചു വല്ല സംശയവുമുണ്ടെങ്കില്‍ വെട്ടിമുറിച്ചോ ഉരുക്കിയോ നോക്കിക്കൊള്ളണം” എന്നു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞു. വന്നിരുന്ന ആള്‍ വേണ്ടുന്ന പരിശോധനയെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം “എല്ലാം നല്ല പുത്തന്‍തന്നെയാണ്. സംശയമൊന്നുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് പുത്തനെല്ലാം വാരിക്കെട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. അയാള്‍ പോയി കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അനന്തരവന്‍ കര്‍ത്താവു വന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തോടു നികുതിവക പണത്തിനു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്ന് ആളെ അയച്ചിരുന്നുവെന്നും താന്‍ പണമുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തയച്ചു എന്നും കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അനന്തരവന്‍ കര്‍ത്താവു വല്ലാതെ ഭയപ്പെട്ടു. കാരണവരുടെ കൈവശം പണമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്ന് അനന്തരവന് അറിയാമായിരുന്നു. പിന്നെ പണമുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തയച്ചത് ഇന്ദ്രജാലംകൊണ്ടായിരിക്കണമല്ലോ. അതിനാല്‍ അനന്തരവന്‍കര്‍ത്താവ് “അയ്യോ! ഇതു വേണ്ടായിരുന്നു. സര്‍ക്കാരിനെ വഞ്ചിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ. എന്നു മാത്രമല്ല, സംഗതി വെളിപ്പെടുമ്പോള്‍ നമ്മള്‍ ശിക്ഷ അനുഭവിക്കേണ്ടതായും വന്നേക്കാം” എന്നു പറയുകയും പണവുംകൊണ്ടു ക്ഷണത്തില്‍ എറണാകുളത്തേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. എറണാകുളത്തെത്തി പണം ഏറ്റുവാങ്ങേണ്ടുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു “നികുതി വക പണം ഹാജാരാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഇത് ഏറ്റുവാങ്ങി രസീതു തരണം” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ “നികുതിവക പണമെല്ലാം ഇവിടെ അടച്ചുതീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവ്, “കാരണവര്‍ കൊടുത്തയച്ച അപ്പണം വേറൊരിനമാണ്. അതിനാല്‍ അതു മടക്കിത്തരുകയും ഞാന്‍ കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്ന പണം ഏറ്റുവാങ്ങി പ്രമാണം തരുകയും ചെയ്യണ”മെന്നും നിര്‍ബന്ധിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ അങ്ങനെ സമ്മതിച്ചു. കാരണവര്‍ കൊടുത്തയച്ച പണം എടുത്തു കൊണ്ടുവന്ന് എണ്ണിയേല്‍പ്പിക്കുന്നതിനായി അഴിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ അതു മുഴുവനും ഇരട്ടിപ്പുത്തന്റെ വലിപ്പതില്‍ വൃത്താകാരമായി മുറിച്ച ഓലക്ക‌ഷണങ്ങളായിരുന്നു. അതു കണ്ട് എല്ലാവരും വിസ്മയിക്കുകയും നികുതിവക പണം ഏറ്റുവാങ്ങിക്കൊണ്ട് അതിനുള്ള രസീതും കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു പരദേശത്തിനിന്നു മടങ്ങി വന്നിട്ട് ആദ്യം പ്രയോഗിച്ച വിദ്യ ഇതായിരുന്നു. ഇതു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസിദ്ധി സര്‍വത്ര പരന്നു.

ഒരിക്കല്‍ തൃപ്പുണിത്തുറെനിന്നും ചില കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാര്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ഭവനത്തില്‍‍ എഴുന്നള്ളുകയും ചില വിദ്യകള്‍‍ കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനോട് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു നാലു തോക്കെടുത്തു നിറച്ചു നാലു ഭൃത്യന്മാരെ വിളിച്ച് ഓരോ തോക്കുവീതം അവരുടെ കയ്യില്‍കൊടുത്ത് അവിടെയുള്ള കുളത്തിന്റെ നാലു കരയിലും നിറുത്തീട്ട്, “ഞാന്‍ ഈ കുളത്തില്‍ മുങ്ങിയാല്‍ പൊങ്ങിവരുന്ന സമയം നിങ്ങള്‍ എന്നെ വെടിവയ്ക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭൃത്യന്മാര്‍ അരയും തലയും മുറുക്കി വെടിവയ്ക്കാനായി സന്നദ്ധരായിക്കഴിഞ്ഞു എന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവു കുളത്തിലിറങ്ങി മധ്യഭാഗത്തു ചെന്നു മുങ്ങി. കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാരും ഭൃത്യന്മാരും നോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നു. ഏകദേശം മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ തല വെള്ളത്തിനു മുകളില്‍ കണ്ടു. ഉടനെ ഭൃത്യന്മാര്‍ വെടിവെക്കുകയും കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ തല പൊട്ടിച്ചിതറുകയും കുളത്തിലെ വെള്ളം രക്തമയമായിത്തീരുകയും കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ മൃതശരീരം വെള്ളത്തിനു മീതെ പൊങ്ങിവരുകയും ചെയ്തു. ഇതെല്ലാം കണ്ടു കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാര്‍ വല്ലാതെ ഭയപ്പെടുകയും “കര്‍ത്താവ് ഇങ്ങനെ മരിച്ചതിന്റെ കാരണമെന്തായിരിക്കും? കാരണമെന്തായാലും വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി. കര്‍ത്താവിന്റെ വിദ്യ കാണാന്‍ വന്നിട്ട് നമുക്കു മരണം കാണാനാണല്ലോ സംഗതിയായത്. കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞിട്ടാണെങ്കിലും ഈ ഭൃത്യന്മാര്‍ വെടിവച്ചതു ന്യായമായില്ല. വെടിവയ്ക്കുന്ന സമയം കര്‍ത്താവു വെള്ളത്തില്‍ മുങ്ങിക്കളയും. വെടി കൊള്ളാനിടയാവുകയില്ല എന്നാണ് വിചാരിച്ചത്. അല്ലെങ്കില്‍ വെടിവെയ്ക്കാന്‍ സമ്മതിക്കയില്ലായിരുന്നു. അഥവാ കര്‍ത്താവിന് അബദ്ധം പറ്റിപ്പോയതല്ലയോ? വെടി വരുമ്പോഴേക്കും മുങ്ങിക്കളയാമെന്നായിരിക്കും വിദ്വാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നത്. വെടിയുണ്ടയുടെ വേഗംകൊണ്ട് അതിനിടകിട്ടിയില്ലായിരിക്കും. എങ്ങനെയായാലും കാര്യം വലിയ കഷ്ടമായി” എന്നും മറ്റും അരുളിച്ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ മൃതശരീരം വെള്ളത്തില്‍ത്താണു. ഉടനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാളികയില്‍ ഒരു വീണ വായന കേട്ടുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ വെടിക്കാരായ ഭൃത്യന്മാര്‍ കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ചെന്ന് “ഈ കഷ്ടസംഭവം തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തതിനാല്‍ തിരുമനസ്സിലുണ്ടായിരുന്ന അസ്വാസ്ഥ്യം ആ മാളികയിലെഴുന്നള്ളി വീണവായന കുറച്ചുകേട്ടാല്‍ത്തീരും” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാര്‍ മാളികയിലെഴുന്നള്ളി. അപ്പോള്‍ അവിടെ വീണ വായിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നത് കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവായിരുന്നു. കര്‍ത്താവിനെക്കണ്ടപ്പോള്‍ ആ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും വിസ്മയവും എത്രമാത്രമായിരുന്നു എന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. അവര്‍ കരുതിക്കൊണ്ട് വന്നിരുന്ന സമ്മാനങ്ങളെല്ലാം കൊടുത്തു കര്‍ത്താവിനെ അത്യന്തം ബഹുമാനിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മടങ്ങിയെഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവും ഒരു നമ്പൂരിയുംകൂടി ചതുരംഗംവച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ചില സ്നേഹിതന്മാര്‍ അവിടെച്ചെന്ന്, “ഞങ്ങള്‍ വഞ്ചികളിക്കാനായി പുറപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്. യജമാനന്‍കൂടെ വരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ചതുരംഗത്തിലുള്ള രസംകൊണ്ട് കര്‍ത്താവ്, ‘ഞാന്‍ വരുന്നില്ല നിങ്ങള്‍ പോയി വഞ്ചികളിക്കുവിന്‍; ഞങ്ങള്‍ ചതുരംഗം കളിക്കാം’ എന്നും പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ആ സ്നേഹിതന്മാര്‍ സമ്മതിക്കാതെ വീണ്ടും നിര്‍ബന്ധിക്കുകയാല്‍ കര്‍ത്താവ് നമ്പൂരിയോട്, “ഞാന്‍പോയി ക്ഷണത്തില്‍ മടങ്ങി വന്നേക്കാം. അവിടുന്ന് ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കണം. പൊയ്ക്കളയരുത്” എന്ന് പറഞ്ഞിട്ട് അവരോടുകൂടിപ്പോയി. ഉടനെ എല്ലാവരുംകൂടിച്ചെന്നു തോണിയില്‍ കയറി സ്വല്പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തോണിയുടെ കളി തുടങ്ങി. കൊമ്പത്തിരുന്ന കര്‍ത്താവ് എങ്ങനെയോ തെറിച്ചു വെള്ളത്തില്‍ വീഴുകയും ഉടനെ താണുപോവുകയും ചെയ്തു. വഞ്ചിയിലുണ്ടായിരുന്ന കൂട്ടുകാര്‍ക്കു പരിഭ്രമമായി. ചിലര്‍ വെള്ളത്തില്‍ ചാടി മുങ്ങിത്തപ്പിനോക്കി. കര്‍ത്താവിന്റെ മൃതശരീരം പോലും എങ്ങും കണ്ടില്ല. പിന്നെ വലക്കാരെ വരുത്തി വലവീശിച്ചുനോക്കി. എന്നിട്ടും കണ്ടില്ല. കര്‍ത്താവിന്റെ ശവംപോലും കണ്ടുകിട്ടുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമെന്നു തീര്‍ച്ചയാവുകയാല്‍ അവരെല്ലാവരും ഏറ്റവും വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി കളി മതിയാക്കി കരയ്ക്കു കയറി. ഈ വര്‍ത്തമാനം കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തിലറിയിക്കാതിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അവരെല്ലാവരും കൂടി അങ്ങോട്ടു നടന്നു.

അവര്‍ അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവും നമ്പൂരിയുംകൂടി യഥാപൂര്‍വ്വം ചതുരംഗം വച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ട് അവര്‍ അത്ഭുതപ്പെട്ടു. “യജമാനന്‍‍ ഞങ്ങളെ ഇങ്ങനെ വ്യസനിപ്പിച്ചതു വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി” എന്ന് അവര്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “നിങ്ങള്‍ ഞങ്ങളുടെ ചതുരംഗായോധനമൂര്‍ദ്ധ്വമാക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചതു കഷ്ടമായിപ്പോയി” എന്നു കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞു.

കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെക്കുറിച്ച് പരദേശത്തു കേള്‍ക്കുകയാല്‍ അവിടെനിന്നു കെങ്കേമനായ ഒരിന്ദ്രജാലക്കാരന്‍ ഇദ്ദേഹത്തെ പരീക്ഷിക്കാനായി ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അയാല്‍ എറണാകുളത്തെത്തി, അടുത്ത ദിവസം കായലില്‍വച്ച് ഒരു കളി നടത്താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നതായി ഒരു പരസ്യം പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. നിശ്ചിതസമയമായപ്പോഴേക്കും എറണാകുളത്തുള്ള കായല്‍ക്കരയില്‍ അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടി. കൊച്ചീ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും പരിവാരസമേതം അവിടെ എഴുന്നള്ളി. അക്കൂട്ടത്തില്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ പരദേശി വന്നിരിക്കുന്നതു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനെ പരീക്ഷിക്കാനാണെന്ന് ആര്‍ക്കും അറിയാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അയാള്‍ ആ പരമാര്‍ത്ഥം ആരോടും പറഞ്ഞുമില്ല. എങ്കിലും കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് ഈ വാസ്തവം ഊഹിക്കാതിരുന്നില്ല. സമയമായപ്പോള്‍ ആ ഐന്ദ്രജാലികന്‍ ചില സാമാനങ്ങള്‍ കെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ട് ഒരു മെതിയടിയില്‍ക്കയറി വെള്ളതിന്റെ മീതെ നടന്നു കായലിലേക്കു പോയി. കരയില്‍നിന്ന് ഏകദേശം നൂറടി അകലെച്ചെന്ന് അവിടെ വെള്ളത്തിനുമീതെ ഒരു കരിമ്പടം വിരിച്ച് അതില്‍ “പേനക്കത്തികള്‍ പേനയും പെനിസിലും പിച്ചാത്തി പിഞ്ഞാണവും ചീനത്തൂശിയുമുണ്ടനൂലു ചരടും തീപ്പെട്ടി കാല്‍പ്പെട്ടിയും” മറ്റും നിരത്തിവച്ച് “ഓടിവരുവിന്‍, ഓടിവരുവിന്‍, സാമാനം മെച്ചം, വില സഹായം ഇപ്പോള്‍ തീര്‍ന്നുപോകും” എന്നും മറ്റും വിളിച്ചു പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. ‘കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനു വായുസ്തംഭം, ജലസ്തംഭം മുതലായവ അറിയാമെങ്കില്‍ വെള്ളത്തിന്റെ മീതെ നടന്നുചെല്ലും. അങ്ങനെ ചെന്നില്ലെങ്കില്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ആവക വിദ്യകള്‍ അറിഞ്ഞു കൂടെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യാമല്ലോ’ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ആ പരദേശി ഇങ്ങനെ വിളിച്ചുപറഞ്ഞുകൊണിരുന്നത്. അയാള്‍ സാഹങ്കാരം ഇങ്ങനെ വിളിച്ചുപറയുന്നതു കേട്ടപ്പോള്‍ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് “എന്താ, അവിടെച്ചെന്നു വല്ലതും വാങ്ങിക്കൊണ്ടുവരാന്‍ വയ്യേ” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “കല്പനയുണ്ടെങ്കില്‍ പരീക്ഷിച്ചു നോക്കാം” എന്നു കര്‍ത്താവു മറുപടി അറിയിച്ചപ്പോള്‍ “ആട്ടെ, ഒന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കൂ” എന്നു വീണ്ടും കല്പിച്ചു. ഉടനെ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് ഒരു വലിയ വെള്ളക്കുതിരയുടെ പുറത്തു കയറി വെള്ളത്തിനുമീതെ ഓടിച്ച് അങ്ങോട്ടു ചെന്നു. അപ്പോഴേക്കും കരിമ്പടവും കച്ചവടസ്സാമാനങ്ങളും കച്ചവടക്കാരനും എല്ലാം വെള്ളത്തില്‍ താണുകഴിഞ്ഞു. കായലില്‍ക്കിടന്നു മുങ്ങിയും പൊങ്ങിയും വെള്ളംകുടിച്ചു മരിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയ ആ പരദേശികനെ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവും പിടിച്ചുവലിച്ചു തന്റെ കുതിരയുടെ പുറത്തു കയറ്റിയിരുത്തിക്കൊണ്ട് കുതിരയെ തിരിയെ ഓടിച്ചു കരയ്ക്കെത്തീട്ട് ആ പരദേശിയോട് “എന്താ, പരീക്ഷ ഒട്ടു മതിയായോ” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ പരദേശി തൊഴുതുകൊണ്ട് “അബദ്ധം പിണഞ്ഞുപോയി. ക്ഷമിക്കണം. എന്റെ പ്രാണരക്ഷചെയ്തതിനായി പ്രത്യേകം വന്ദനംപറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു. ഇനി എന്റെ ജീവനുള്ളപ്പോള്‍ ഞാന്‍ യജമാനനെ പരീക്ഷിക്കാന്‍ പുറപ്പെടുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു സത്യം ചെയ്തു ലജ്ജാവനമ്രമുഖനായി അവിടെനിന്നു മടങ്ങി പരദേശത്തേക്കുതന്നെ പോയി.

ആ വേനല്‍ക്കാലത്തു വഴിപോക്കരായും മറ്റുമുള്ള അനവധിയാളുകള്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ മാളികയില്‍ വന്നുകൂടി. അവര്‍ വെയിലുകൊണ്ട് പരവശന്മാരായിട്ടാണ് അവിടെക്കയറിയത്. ദാഹം കലശലായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ കുടിക്കാന്‍ വെള്ളം വേണമെന്ന് അവര്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിനോട് പറഞ്ഞു. “എന്തു വെള്ളമാണു വേണ്ടത്” എന്നു കര്‍ത്താവു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ കരിക്കായാല്‍കൊള്ളാം; അല്ലെങ്കില്‍ ഇവിടുത്തെ സൗകര്യം പോലെ എന്തു വെള്ളമായാലും വിരോധമില്ല” എന്നവര്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവ്, “കരിക്കുതന്നെ ആവാം, ഇവിടെ സൗകര്യക്കുറവൊന്നുമില്ല. പക്ഷേ തെങ്ങിന്മേല്‍ക്കയറാന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ നമ്മുടെ ഭൃത്യന്മാരാരുമില്ല എന്നൊരു തരക്കേടു മാത്രമേ ഉള്ളു. വാലിയക്കാരെ ഒക്കെ ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ക്കായി ഓരോ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കു പറഞ്ഞയച്ചിരിക്കുകയാണ്. അതുകൊണ്ട് വിരോധമൊന്നുമില്ല. തെങ്ങിന്മേല്‍ക്കയറാന്‍ എനിക്കുമറിയാം. നല്ല പരിചയമില്ല എന്നേ ഉള്ളു” എന്നു പറഞ്ഞ് കര്‍ത്താവു തന്നെ ചെന്ന് ഒരു തെങ്ങിന്മേല്‍നിന്നു മറ്റൊരു തെങ്ങി ന്മേലേക്കു ചാടി. അതിന്മേല്‍നിന്നും ഒരു കരിക്കു പറിച്ചിട്ട് പിന്നൊരു തെങ്ങിന്മേലേക്കു ചാടി. അങ്ങനെ ഓരോ കരിക്കുവീതം പറിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഒരു കുരങ്ങനെപ്പോലെ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന തെങ്ങിന്മേലൊക്കെ ചാടി നടന്നു. അവിടെ കൂടിയിരുന്നവര്‍ ഇതു കണ്ട് അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുക്കം ചാട്ടം പിഴച്ചു കര്‍ത്താവു നിലത്തുവീണു. അതുകണ്ടു പരിഭ്രമിച്ച് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം ഓടിച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ബോധമില്ലായിരുന്നു. അത്യന്തം വിവശനായിരിക്കുന്നതു കണ്ട് അദ്ദേഹം അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മരിച്ചുപോകുമെന്ന് എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. കര്‍ത്താവിന്റെ അവശത കണ്ടപ്പോള്‍ വെള്ളം കുടിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച കാര്യം എല്ലാവരും മറന്നു. അവര്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവരെല്ലാവരും ഇതികര്‍ത്തവ്യതാമൂഢന്മാരായി അങ്ങനെ നിന്നപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവ് വായ് തുറന്ന് കാണിച്ചു. അതു കണ്ടിട്ട് “അദ്ദേഹത്തിനു വെള്ളം കുടിക്കണമെന്നുണ്ടായിരിക്കും; അതുകൊണ്ടായിരിക്കും വായ് പൊളിച്ചുകാണിക്കുന്നത്. ആരെങ്കിലും ചെന്ന് ഒരു കരിക്കു ക്ഷണത്തില്‍ ചെത്തിക്കൊണ്ടു വരണം” എന്ന് ഒരാള്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ ചിലര്‍ കരിക്കു ചെത്തിക്കൊണ്ടുവരുവാനായി ഓടിപ്പോയി. അപ്പോള്‍ ഒരു ചെത്തിയ കരിക്കുംകൊണ്ട് കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു അവിടെ വന്നു. തെങ്ങില്‍ നിന്നു വീണ് അവശനായിക്കിടന്നിരുന്ന കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു തല്‍ക്ഷണം അദൃശ്യനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ജനങ്ങള്‍ക്കുണ്ടായ വിസ്മയം വാചാമഗോചരമെന്നല്ലാതെ മറ്റൊന്നും പറയാനില്ല. കര്‍ത്താവു തെങ്ങിന്മേലെല്ലാം ചാടി നടന്നതു ഹനുമാന്റെ അനുഗ്രഹംകൊണ്ടും താഴെ വീണ് മരിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയതായിക്കാണിച്ച ഇന്ദ്രജാലവിദ്യകൊണ്ടുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. കര്‍ത്താവു തെങ്ങിന്മേല്‍ ചാടിനടക്കുന്നതു കണ്ടപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കുണ്ടായ വിസ്മയം അവശനായിക്കിടന്നിരുന്ന അദ്ദേഹത്തെ സ്വസ്ഥശരീരനായിക്കണ്ടപ്പോള്‍ ശതഗുണീഭവിച്ചു. കരിക്കു ചെത്തിക്കുടിച്ചു ദാഹം തീര്‍ത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം വീണ്ടും എല്ലാവരും മാളികയില്‍ക്കൂടി. അപ്പോള്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ്, “വെള്ളംകുടി കഴിഞ്ഞുവല്ലോ, ഇനി ഒന്നു മുറുക്കിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ടായിരിക്കും, ഇല്ലേ? ആവശ്യമുള്ളവര്‍ക്കൊക്കെ മുറുക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു മുറുക്കപ്പെട്ടി തുറന്നുവെച്ചു. അതില്‍ മുറുക്കാനുള്ളതൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ “ഈ പെട്ടിയില്‍ മുറുക്കാനുള്ളതൊന്നുമില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കര്‍ത്താവ് “ഒന്നുമില്ലെങ്കില്‍ എല്ലാമിപ്പോള്‍ വരുത്താമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് ആ ജനക്കൂട്ടത്തില്‍ ഒരാള്‍ “ഞങ്ങള്‍ക്കുവേണ്ടി അങ്ങനെ ബുദ്ധിമുട്ടണമെന്നില്ല. ഇവിടെയിപ്പോള്‍ വാലിയക്കാരാരും ഇല്ലാതെയിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു മുറുക്കുസാമാനങ്ങള്‍ വാങ്ങാനും യജമാനന്‍തന്നെ പോകണമായിരിക്കുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. “നിങ്ങള്‍ അതൊക്കെ എന്തിനറിയുന്നു? നിങ്ങള്‍ വേണമെങ്കില്‍ മുറുക്കിക്കൊള്ളണം. അപ്പം തിന്നുന്നവന്‍ കുഴിയെണ്ണുന്നതെന്തിനാണ്” എന്നു കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞപ്പോഴേക്കും എവിടെ നിന്നോ എന്തോ മുറുക്കാനുള്ള സാധനങ്ങളെല്ലാം പെട്ടിയില്‍ നിറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞു. ഒന്നാന്തരം വെറ്റില അടയ്ക്ക, പുകയില, നൂറ്, ഏലത്തിരി, ഗ്രാമ്പൂവ്, വാല്‍മുളക്, ജാതിക്ക, ജാതിപത്രി മുതലായവയെല്ലാം കണ്ട് ആ ജനങ്ങള്‍ പൂര്‍വ്വാധികം വിസ്മയിക്കുകയും ആവശ്യമുള്ളവരൊക്കെ മുറുക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം എല്ലാവരും കര്‍ത്താവിനെ വന്ദിച്ചു യാത്ര പറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

വിശേ‌ഷിച്ചു വല്ലവരുമുള്ളപ്പോള്‍ ഒരു സാധനവും കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു വാലിയക്കരെയും മറ്റും പറഞ്ഞയച്ചു വരുത്തുക പതിവില്ല. ആവശ്യമുള്ളതെല്ലാം താനേ അവിടെ വന്നുകൊള്ളും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. ഈ സാമാനങ്ങളെല്ലാം ആവശ്യംപോലെ കൊണ്ടുവന്നു കൊടുക്കുന്നതു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിട്ടുള്ള കുട്ടിച്ചാത്തന്മാരാണെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ഇങ്ങനെ ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. അവ മിക്കവാറും കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്റെ വിദ്യകളെ അനുകരിക്കുന്നവയാകയാലും ലേഖനദൈര്‍ഘ്യത്തെ ഭയപ്പെട്ടും ഇനി അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. ദേവാസുരയുദ്ധത്തില്‍ സഹായിക്കുന്നതിനു ചെല്ലാനായിട്ടു ക്ഷണക്കത്തു നൂലിന്മേല്‍ക്കെട്ടി ആകാശമാര്‍ഗ്ഗത്തിങ്കില്‍ നിന്നു ദേവേന്ദ്രന്‍ കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്റെ പേര്‍ക്കയയ്ക്കാറുള്ളതുപോലെ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവിന്റെ പേര്‍ക്കും അയയ്ക്കാറുണ്ട്. തമ്പാനെപ്പോലെ കര്‍ത്താവും നൂലിന്മേല്‍ പിടിച്ചുതന്നെ സ്വര്‍ഗ്ഗത്തിലേക്കു കയറിപ്പോവുകയും മറ്റും പലപ്പോഴും ഉണ്ടായിട്ടുമുണ്ട്. തമ്പാന്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിന്റെ തിരുമുമ്പില്‍വച്ചാണെന്നും കര്‍ത്താവും കൊച്ചി വലിയ തമ്പുരാന്റെ തിരുമുമ്പില്‍വച്ചാണെന്നും മാത്രമേ വ്യത്യാസമുള്ളൂ. രണ്ടു പേര്‍ കാണിച്ചതാണെങ്കിലും ഒരുപോലെയുള്ള രണ്ടു സംഗതികള്‍ പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വിവരിക്കുന്നത് അനാവശ്യമാണല്ലോ.

കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവു വൈദ്യം വകയായും മന്ത്രവാദം വകയായും ഇന്ദ്രജാലം വകയായും അസ്ത്രശാസ്ത്രപ്രയോഗങ്ങള്‍ സംബന്ധിച്ചുള്ളവയായും സേവാമാര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ വിവരിക്കുന്നവയായും മറ്റും അനേകം ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍‍ പരദേശത്തുനിന്നു സമ്പാദിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു സ്വഗൃഹത്തില്‍‍ സൂക്ഷിച്ചുവച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹം അവിടെയില്ലാതെയിരിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ അനന്തരവന്മാരില്‍ ചിലര്‍ ആ ഗ്രന്ഥങ്ങളെടുത്തുനോക്കി സ്വകാര്യമായി ചില വിദ്യകള്‍ പഠിച്ചുതുടങ്ങി. കുറച്ചുകാലത്തേക്കു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് അനന്തരവരുടെ ഈ കളവ് അറിഞ്ഞില്ല. കുറച്ച് കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഇതറിയുന്നതിനു ചില കാരണങ്ങളുണ്ടായി.

ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹമിരിക്കുന്ന പുരയിടത്തിന്റെ കിഴക്കുവശം കുമ്പളം, വെള്ളരി, മത്ത മുതലായവ കൃ‌ഷിചെയ്യുന്നതിനു കൊള്ളാവുന്ന സ്ഥലമാണ്. അവിടെ ആണ്ടുതോറും പതിവായി മേല്‍പറഞ്ഞ കൃ‌ഷി ചെയ്യാറുണ്ടായിരുന്നു. കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് അവിടെയുള്ളപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം കാലത്തെ എഴുന്നേറ്റ് അവിടെച്ചെന്ന് നോക്കി കുമ്പളം, മത്ത മുതലായവയുടെ ഫലപുഷ്ടി കണ്ടാനന്ദിക്കുക പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവനുസരിച്ച് അദ്ദേഹം ഒരു ദിവസം കാലത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു കുമ്പളങ്ങയിന്മേല്‍ രൂപാവട്ടത്തില്‍ മറുപുറം തുളഞ്ഞതായ ഒരു ദ്വാരം കണ്ടു. ഇതെന്തെന്നു സംശയിച്ചു പരിശോധിച്ചപ്പോള്‍ എല്ലാത്തിന്മേലും അങ്ങനെ ഓരോ ദ്വാരം വീതം കാണുകയാല്‍ അനന്തരവരെ വിളിച്ച് ഇതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരനന്തരവന്‍, “ഞാന്‍ അസ്ത്രശാസ്ത്രഗ്രന്ഥമെടുത്തു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു പ്രയോഗം കണ്ടു. ആ വിദ്യ ഫലിക്കുമോ എന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുവാനായി തെങ്ങിന്റെ ഈര്‍ക്കില്‍കൊണ്ട് ഒരസ്ത്രമുണ്ടാക്കി പ്രയോഗിച്ചതാണ്. ഞാന്‍ ഒന്നിന്മേല്‍ മാത്രമേ എയ്തുനോക്കിയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ്, “ഗുരൂപദേശം കൂടാതെ ഗ്രന്ഥത്തില്‍ കാണുന്നവ പ്രയോഗിച്ചുതുടങ്ങിയാല്‍ അനര്‍ത്ഥങ്ങളുണ്ടായേക്കും, അതിനാല്‍ അങ്ങനെ ചെയ്യരുത്’ എന്നുമാത്രം മറുപടി പറഞ്ഞു.

വേറൊരനന്തരവന്‍ സേവാക്രമഗ്രന്ഥമെടുത്തു നോക്കി ചില മന്ത്രങ്ങള്‍ പഠിച്ചു കൊണ്ടു ഹനുമാനെ സേവ തുടങ്ങി. ഒടുക്കം അയാള്‍ക്കു ഭ്രാന്തുപിടിച്ചു. അതുകൂടെയായപ്പോള്‍ കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് “ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ഇവിടെ വച്ചിരുന്നാല്‍ ഇനി ഇതിനേക്കാള്‍ വലിയ അനര്‍ത്ഥങ്ങളും ഉണ്ടായേക്കും” എന്നു വിചാരിച്ച് അവയെല്ലാമെടുത്തു ചുട്ടുനശിപ്പിച്ചുകളഞ്ഞു. ആ ഭ്രാന്തുപിടിച്ച ആളുടെ ബാധയെ പിടിച്ചു ചിറ്റൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുന്‍വശത്തുള്ള ആല്‍ത്തറയ്ക്കല്‍ കുടിയിരുത്തുകയും ചെയ്തു.

ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ വകയായി ചിറ്റൂര്‍ എന്ന ദേശത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഗുരുവായൂരപ്പനെത്തന്നെയാണ് അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്. ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവിനുണ്ടായിട്ടുള്ള ശ്രേയസ്സുകള്‍ക്കൊക്കെ പ്രധാന കാരണം ആ സ്വാമിയാണ്. കുഞ്ചുക്കര്‍ത്താവ് ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മൂന്നുപ്രാവശ്യം അതിനിഷ്ഠയോടുകൂടി സംവത്സരഭജനം നടത്തീട്ടുണ്ട്. മൂന്നാമത്തെ സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞതില്‍പിന്നെയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കീര്‍ത്തി ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിച്ചത്. ഇനി ആ ക്ഷേത്രമുണ്ടായത് എങ്ങനെയെന്നുകൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

ഇളമുറക്കാരനായിരുന്ന ഒരു ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവ് ഗുരുവായൂര്‍ ചെന്നു ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സ്വാമിയെ ഭജിച്ചു താമസിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ പത്തുപന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കാരണവര്‍ മരിച്ചുപോവുകയാല്‍ ഈ കര്‍ത്താവിനു തറവാട്ടില്‍ മൂപ്പായി.

തറവാട്ടില്‍ മൂത്തയാള്‍ നടത്തേണ്ടതായ അനേകം കാര്യങ്ങളുള്ളതിനാല്‍ അദ്ദേഹം തറവാട്ടില്‍ വന്നു താമസിക്കണമെന്നു പറഞ്ഞ് ആളുകള്‍ ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ സന്നിധിയില്‍നിന്ന് വിട്ടുപിരിയുന്ന കാര്യം ഏറ്റവും വ്യസനകരമായിത്തീര്‍ന്നു. തറവാടില്‍ വന്നു താമസിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയും വന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം വല്ലാതെ വിഷണ്ണനായി ഭവിച്ചു. “എന്റെ ഗുരുവായൂരപ്പാ! ഞാനെന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? അവിടുന്നു തന്നെ ഇതിനൊരു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരണം” എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവിന് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. “നീ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട; നാളെത്തന്നെ സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു പൊയ്ക്കൊള്ളുക. ഞാന്‍ അവിടെ വന്നു കൊള്ളാം. അവിടെ ഒരു നല്ല സ്ഥലം നോക്കി ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുകയും സമൂഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുകയും ചെയ്യണം. എന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം അവിടെയുണ്ടായിരിക്കും. പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു സമയമാകുമ്പോള്‍ അവിടെ വരുന്ന തന്ത്രിയെക്കൊണ്ടു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കണം. മുന്‍കൂട്ടി ആരോടും പറയണമെന്നില്ല” എന്നൊരാള്‍ അടുക്കല്‍ചെന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടാണ് കര്‍ത്താവ് സ്വപ്നം കണ്ടത്. ഇതു ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ അരുളിച്ചെയ്തതുതന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചു കര്‍ത്താവു പിറ്റേ ദിവസംതന്നെ സ്വദേശത്തേക്കു പോന്നു.

കര്‍ത്താവു സ്വഗൃഹത്തിലെത്തി താമസം തുടങ്ങീട്ട് അധികം താമസിയാതെ തന്നെ സ്ഥലം നോക്കി നിശ്ചയിച്ചു ക്ഷേത്രംപണി നടത്തിക്കുകയും പ്രതിഷ്ഠിക്കാനുള്ള വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു വയ്ക്കുകയും മുഹൂര്‍ത്തം നോക്കിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിക്കുകയും ചെയ്ത്, തന്ത്രി വരാനായി കാത്തിരുന്നു.

അക്കാലത്തു ചേന്നാസ്സുനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കും ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. “ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താവു ചിറ്റൂര്‍ ദേശത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ച്, പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടി വച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. മുഹൂര്‍ത്തം ഇന്നപ്പോഴാണ്. അതിനു തക്കവണ്ണം അവിടെച്ചെന്നു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തണം” എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. അതനുസരിച്ചു നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെയെത്തുകയും നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തു. കര്‍ത്താവു തന്ത്രിക്കു ദക്ഷിണചെയ്തത് ഒരു പൊന്‍കിണ്ണം നിറയെ വില്‍ക്കാശായിരുന്നു. കിണ്ണം നിറയെ വില്‍ക്കാശു കൊണ്ടു ചെന്നു തന്ത്രിയുടെ മുന്‍പില്‍ ചൊരിഞ്ഞിട്ടു കിണ്ണം തിരിയെ കൊണ്ടുപോന്നു. തന്ത്രി കര്‍ത്താവിനോട് “എല്ലാം വളരെ ഭംഗിയായി. ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം എന്നും വേണ്ടതുപോലെ ഉണ്ടായിരിക്കും” എന്നു സന്തോ‌ഷസമേതം പറഞ്ഞ് അനുഗ്രഹിച്ചു. അപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവ് “ഈ ക്ഷേത്രം കാലക്രമേണ ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തെ അതിശയിക്കും, ഇല്ലേ? എന്നു ചോദിച്ചു? “അതില്ല, അതിലൊരുപടി താഴെയായിരിക്കയേ ഉള്ളു” എന്നു തന്ത്രി പറഞ്ഞപ്പോള്‍, “അതെന്തു കൊണ്ടാണ്? എന്നു കര്‍ത്താവു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ തന്ത്രി, “ആ പൊന്‍കിണ്ണത്തോടു കൂടിതന്നെ ദക്ഷിണ ചെയ്തിരുന്നുവെങ്കില്‍ കര്‍ത്താവു വിചാരിച്ചതു പോലെതന്നെ ആകാമായിരുന്നു. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലല്ലോ. അതു കൊണ്ടാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. കര്‍ത്താവ് ആ പൊന്‍കിണ്ണംകൂടി എടുത്തു കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു. തന്ത്രി അതു സ്വീകരിച്ചില്ല. “എനിക്കു മനസ്സോടുകൂടി തന്നതു മതി. അതിലധികം ആവശ്യമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു തന്ത്രി നമ്പൂരിപ്പാടു പോവുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവം. ഇവിടത്തെ ദേവനെ ചേരാനല്ലൂര്‍ കര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ അവരുടെ കുലപരദേവതയായി ഇപ്പോഴും ആചരിച്ചു വരുന്നുമുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 53
കൊട്ടാരക്കരഗ്ഗോശാല

തിരുവിതാംകൂറില്‍ കൊല്ലം ഡിവി‌ഷനില്‍ച്ചേര്‍ന്ന കൊട്ടാരക്കര താലൂക്കില്‍ കൊട്ടാരക്കര എന്ന ദേശത്ത് ഒരു ശിവക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഈ ക്ഷേത്രം പണ്ടു കൊട്ടാരക്കര (ഇളയിടത്തു സ്വരൂപം) രാജാവിന്റെ വകയായിരുന്നു. ആ സ്വരൂപത്തിലെ രാജാക്കന്മാര്‍ ഈ ശിവനെ അവരുടെ പരദേവതയായിട്ടാണ് ആചരിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും ചെയ്തുവന്നിരുന്നത്. കൊട്ടാരക്കര ദേശം തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായിത്തീര്‍ന്നു. ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു മതില്‍ക്കകത്തായി ഒരു ഗോശാല ഇപ്പോഴും കാണ്മാനുണ്ട്. അതിന്റെ ഉത്ഭവത്തെപ്പറ്റിയാണ് ഇവിടെ പറയാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്.

പണ്ടു ബ്രിട്ടി‌ഷുമലബാര്‍കാരനായ ഒരു നമ്പൂരി അനപത്യത നിമിത്തം വളരെ ദുഃഖിച്ച് അനേകം സല്‍ക്കര്‍മങ്ങളും ദാനധര്‍മങ്ങളും ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ വഴിപാടുകളും മറ്റും നടത്തിയതിന്റെ ഫലമായി ഒരു പുത്രസന്താനമുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ ആ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചുവെങ്കിലും ആ സന്തോ‌ഷം അധിക നാളത്തേക്കു നീണ്ടുനിന്നില്ല. ഉണ്ണിയുടെ ജാതകഫലം ചിന്തിച്ചതില്‍ അദ്ദേഹം ഇരുപതാമത്തെ വയസ്സില്‍ വി‌ഷഭയമുണ്ടായി മരിക്കുമെന്നു സമര്‍ത്ഥന്മാരായ അനേകം ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍ ഐകകണ്ഠ്യേന അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. അതിനാല്‍ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ക്കു സന്തോ‌ഷത്തിലധികം സന്താപമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. “ഇതിനെക്കാള്‍ നല്ലത് ഉണ്ണി ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കുകതന്നെയായിരുന്നു” എന്നു അവര്‍ക്ക് തോന്നി. എങ്കിലും ആ ഉണ്ണി ക്രമേണ വളര്‍ന്നുവരുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം മുതലായവ യഥാകാലം അച്ഛന്‍നമ്പൂരി നടത്തുകയും ചെയ്തു. യഥാക്രമം വേദാധ്യയനവും വിദ്യാഭ്യാസവും ചെയ്യിക്കുകയാല്‍ പതിനാറു വയസ്സു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ആ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്‍ നല്ല വേദജ്ഞനും വിദ്വാനുമായിത്തീര്‍ന്നു. ആകൃതികൊണ്ടും പ്രകൃതികൊണ്ടും മനോഹരനായ ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിയുടെ പ്രായത്തെ അതിക്രമിച്ചുള്ള വളര്‍ച്ചയും ദേഹപുഷ്ടിയും കണ്ടു മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ “ഇവന്‍ അല്പായുസ്സായിട്ടു പോകാന്‍തന്നെ ഉണ്ടായവനാണ്” എന്നു വിചാരിച്ചു പ്രതിദിനം ദുഃഖിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ സദാ ദുഃഖിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നതിന്റെ കാരണം ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരി കാലക്രമേണ മനസ്സിലാക്കുകയും “ഇതുകൊണ്ടു വി‌ഷാദിക്കാനൊന്നുമില്ല. പതിനാറാമത്തെ വയസ്സില്‍ മരിക്കാതെ മാര്‍ക്കണ്ഡേയനെ രക്ഷിച്ച ഈശ്വരന്‍ എന്നെയും രക്ഷിക്കാന്‍ കഴിയും” എന്നു മനസ്സില്‍ ദൃഢമായി നിശ്ചയിക്കുകയും അക്കാലംമുതല്‍ അദ്ദേഹം വലിയ ഈശ്വരഭക്തനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരി ഇല്ലത്തുനിന്നിറങ്ങി, കേരളത്തിലുള്ള മഹാക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം ചെന്നു സ്വാമി ദര്‍ശനം ചെയ്തുകൊണ്ടു സഞ്ചരിച്ചു. അങ്ങനെ ക്രമേണ അദ്ദേഹം ആറന്മുളെച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. ആറന്മുളബ്ഭഗവാനെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെ ഒരു മണ്ഡലം (നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം) താമസിച്ചു. നാല്‍പത്തൊന്നാം ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം അമ്പലത്തില്‍ കിടന്ന് ഉറങ്ങിയ സമയം ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “അങ്ങേക്ക് ഇപ്പോള്‍ ഇരുപതാമത്തെ വയസ്സായിരിക്കുന്നു. ഇവിടെത്താമസിച്ചാല്‍ ഫലസിദ്ധി ഉണ്ടാവുകയില്ല. ഇളയിടത്തു (കൊട്ടാരക്കര) മഹാദേവനെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെച്ചെന്നു താമസിക്കുക. ആ മഹാദേവന്‍ അങ്ങയുടെ ആപത്തൊഴിച്ച് രക്ഷിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. അദ്ദേഹം പെട്ടെന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇതു കരുണാനിധിയായ തിരുവാറന്മുളയപ്പന്‍തന്നെ അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നു വിശ്വസിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അടുത്ത ദിവസംതന്നെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു കൊട്ടാരക്കരയെത്തി ഇളയിടത്തു മഹാദേവനെ ഭജിച്ചു തുടങ്ങി.

അങ്ങനെ നാല്പതു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം ആ നമ്പൂരി സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനായി അമ്പലത്തില്‍നിന്നിറങ്ങി കുളത്തിലേക്കു പോയപ്പോള്‍ എവിടെനിന്നോ ഒരു കൃ‌ഷ്ണ സര്‍പ്പം ചീറ്റിക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ ചെന്നു. അതു കണ്ടു നമ്പൂരി, “ഓ! നമ്മുടെ ജാതകഫലമനുഭവിക്കനുള്ള കാലമായിരിക്കുമോ? ഇതിനെത്തടുക്കാന്‍ മഹാദേവനു ശക്തിയില്ലെങ്കില്‍ അനുഭവിക്കുകതന്നെ. സര്‍പ്പഭൂ‌ഷണനായ സര്‍വേശ്വരന്‍ ഒരു സര്‍പ്പത്തെത്തടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരുകയില്ല” എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് കുളത്തിലിറങ്ങി സന്ധ്യാ വന്ദനവും ജപവുമെല്ലാം നടത്തി. സര്‍പ്പം കുളക്കടവില്‍ കരയ്ക്കു ചെന്നു നിന്നു. നമ്പൂരി മറ്റൊരു വഴിയെ കരയ്ക്കു കയറി, അമ്പലത്തിലെത്തി പ്രദക്ഷിണം വച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പം അവിടെയുമെത്തി അദ്ദേഹത്തെ പിന്‍തുടര്‍ന്നു. സര്‍പ്പം ഏറ്റവുമടുത്തപ്പോള്‍ നമ്പൂരി നടയില്‍ ചെന്നു സാഷ്ടാംഗമായി നമസ്കരിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെക്കിടന്നു. അപ്പോള്‍ ദീപാരാധനയ്ക്കു നട അടച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. സര്‍പ്പം നമ്പൂരിയെ തൊട്ടു തൊട്ടില്ല എന്ന സ്ഥിതിയിലായപ്പോള്‍ എവിടെനിന്നോ ഒരു പരുന്തു വന്ന് ആ സര്‍പ്പത്തെ റാഞ്ചി (പെട്ടെന്നു കൊത്തിയെടുത്തു) കൊണ്ടു പോയി. ദീപാരാധനയ്ക്കു നട തുറന്നപ്പോള്‍ നമ്പൂരി എണീറ്റു. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പത്തെ അവിടെയെങ്ങും കണ്ടില്ല. സര്‍പ്പത്തെ പരുന്തു കൊന്ന് അമ്പലത്തിന്റെ മതില്‍ക്കു പുറത്തു പടിഞ്ഞാറുവശത്തായി ഒരു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുപോയി ഇട്ടതായി ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം കേള്‍ക്കുകയും മഹാദേവന്റെ കൃപകൊണ്ട് തന്റെ ആപത്ത് ഇങ്ങനെ ഒഴിഞ്ഞു എന്നു വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു.

അടുത്ത ദിവസംതന്നെ നമ്പൂരി സ്വദേശത്തേക്കു പുറപ്പെടുകയും ഇല്ലത്തെത്തി വിവരം മാതാപിതാക്കന്മാരെ അറിയിക്കുകയും അവര്‍ അത്യന്തം സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം നമ്പുരി ഏതാനും പണവുംകൊണ്ടു വീണ്ടും കൊട്ടാരക്കരെ എത്തുകയും രാജാവിന്റെ അനുവാദപ്രകാരം കരിങ്കല്‍പ്പണികളോടുകൂടി മഹാദേവക്ഷേത്രം ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിക്കുകയും അതിന്റെ തെക്കുവശത്തു കരിങ്കല്ലുകൊണ്ടു തന്നെ പുത്തനായി ഒരു ഗോശാല പണിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഗോശാല തറമുതല്‍ മുഴുവനും, മുകളിലത്തെ മേച്ചില്‍കൂടിയും, കരിങ്കല്ലു കൊണ്ടാണ് പണി കഴിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഗോശാലയുടെ വടക്കുവശമൊഴിച്ചു മൂന്നു വശങ്ങളും കരിങ്കല്ലുകൊണ്ടുതന്നെ ഭിത്തി കെട്ടി അടവാക്കീട്ടുണ്ട്. ഈ ഗോശാല പണിയിച്ചത് കൊല്ലം 900-ആം മാണ്ടിടയ്ക്കാണെന്നാണ് കേള്‍വി. അതിന് ഇപ്പോഴും യാതൊരു കേടും സംഭവിച്ചിട്ടില്ല. സര്‍പ്പം ചത്തുവീണ സ്ഥലത്ത് ആ നമ്പൂരി ഒരു നാഗപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുകയും അവിടം കാലക്രമേണ ഒരു സര്‍പ്പക്കാവായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ സര്‍പ്പക്കാവ് ഇപ്പോള്‍ അവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്.

മേല്‍പറഞ്ഞ ഗോശാല ഇപ്പോള്‍ വലിയ ഉപയോഗമൊന്നുമില്ലാതെയാണ് കിടക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ക്കു പിടികൊടുക്കാതെ രാത്രി കാലങ്ങളില്‍ കണ്ടവരുടെ വിളവില്‍ കയറി തിന്നു നശിപ്പിച്ചു നടക്കുന്ന ചില കന്നുകാലികള്‍ ചിലപ്പോള്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെച്ചെന്നു കിടക്കാറുണ്ട്. അതിനാല്‍ ആ ശാല പണിയിച്ച ആളുടെ ഉദ്ദേശം കേവലം നി‌ഷ്ഫലമായിപ്പോയി എന്നു പറയാന്‍പാടില്ല. ഇതു പണിയിച്ച നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലപ്പേര് ‘പറമ്പില്‍’ എന്നാണെന്നു ചിലരും ‘പറമ്പൂര്’ എന്നാണെന്നു മറ്റു ചിലരും പറയുന്നു. ഈ ഗോശാല കൊല്ലം 1092-ആമാണ്ടിടയ്ക്ക് പുരാതന സാധനാന്വേ‌ഷിയായ മിസ്റ്റര്‍ ഗോപീനാഥറാവു സന്ദര്‍ശിക്കുകയും പഴമപരിചയമുള്ള ചില വൃദ്ധന്മാരോട് ഇതിനെപ്പറ്റി ചോദിച്ചു ചില വിവരങ്ങള്‍ അറിയുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 54
തേവലശ്ശേരി നമ്പി

തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ഭവനം തിരുവിതാംകൂറില്‍ പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട ചെങ്ങന്നൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു സ്വല്പം തെക്കു മാറിയായിരുന്നു. ആ കുടുംബക്കാരെ “തേവലശ്ശേരിത്താന്‍” എന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. ഇവര്‍ അമ്പലവാസി വര്‍ഗ്ഗത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു ജാതിക്കാരാണ്. ഇവര്‍ക്ക് പാരമ്പര്യമായിട്ടുള്ള കുലവിദ്യ മന്ത്രവാദമായിരുന്നു. ഇവരുടെ കുടുംബവകയായി ആറന്മുള വടക്കേക്കര നെടുംപ്രയാര്‍ എന്ന ദേശത്ത് ഏതാനും സ്ഥാവരവസ്തുക്കളും ഒരു കളരിയുമുണ്ട്. ആ കളരിയില്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന മൂര്‍ത്തി ഭദ്രകാളിയാണ്. തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ഗൃഹത്തിലുണ്ടാകുന്ന പുരു‌ഷന്മാരെല്ലാവരും ഉപനയനവും സമാവര്‍ത്തനവും കഴിഞ്ഞാല്‍ അവിടെച്ചെന്ന് ഒരു സംവല്‍സരകാലം ഭജിച്ചു പാര്‍ക്കുക മുമ്പിനാലെ ഉള്ള പതിവാണ്. അക്കാലത്താണ് അവര്‍ മന്ത്രവാദം പഠിക്കുകയും മന്ത്രദീക്ഷ നിര്‍വ്വഹിക്കുകയും മന്ത്രസിദ്ധി വരുത്തുകയും പതിവ്. ആ കാലത്ത് അവരെ മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ നോക്കിക്കുന്നതിന്നും പഠിപ്പിക്കുന്നതിനും ഉപദേശിക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി ഗൃഹത്തില്‍നിന്നു വയോവൃദ്ധന്മാരും വിദ്യാവൃദ്ധന്മാരുമായിട്ടുള്ളവരില്‍ ഒരാള്‍ കൂടി അവിടെ ചെന്നു പാര്‍ക്കുകയും പതിവാണ്. ഇങ്ങനെ ആ സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞതിനു ശേ‌ഷം മാത്രമേ അവര്‍ മന്ത്രവാദം ചെയ്തുതുടങ്ങാറുള്ളു.

തേവലശ്ശേരി കുടുംബത്തില്‍ ഒടുവില്‍ അവശേ‌ഷിച്ചിരുന്ന ആളായ ദാമോദരന്‍ നമ്പിയെക്കുറിച്ചാണ് ഇവിടെ വിവരിക്കാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്. ഇദ്ദേഹം പൂര്‍വ്വാചാരപ്രകാരം നെടുമ്പ്രയാറ്റുകളരിയില്‍ സംവല്‍സരഭജനവും മന്ത്രദീക്ഷയും നിര്‍വിഘ്നം നിര്‍വ്വഹിക്കുകയും മന്ത്രസിദ്ധി വരുത്തുകയും മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ച് മന്ത്രസാരം, യന്ത്രസാരം, പ്രപഞ്ചസാരം, പ്രയോഗസാരം, ശാരദാതിലകം മുതലായ അനേകം ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍നോക്കിപ്പഠിച്ചു ഹൃദിസ്ഥമാക്കുകയും പൂര്‍വ്വികന്മാരോട് ഉപദേശവും അനുഗ്രഹവും വാങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്നതു കൂടാതെ സംസ്കൃതഭാ‌ഷയില്‍ അപാരമായ പാണ്ഡിത്യവും സമ്പാദിച്ചിരുന്നു. ഇദ്ദേഹം മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ച് പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുള്ള കര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്ക് അവസാനമില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസിദ്ധി ഭൂലോകത്തില്‍ സര്‍വത്ര പ്രസരിച്ചിരുന്നു. രണ്ടാം ഭാഗത്തില്‍ നാലേക്കാട്ടുപിള്ളമാരെക്കുറിച്ചു വിവരിച്ചിട്ടുള്ള 12-ആം ഉപന്യാസത്തില്‍ യോഗീശ്വരന്‍ രാമന്‍പിള്ളയുടെ ഭാര്യയെ ബാധിച്ചിരുന്ന ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിച്ചതായി പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ‘തേവലശ്ശേരിത്താന്‍’ ഈ മഹാന്‍ തന്നെയാണെന്നു വായനക്കാര്‍ മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളേണ്ടതാണ്.

ദാമോദരന്‍നമ്പിയുടെ ജനനം 930-മാണ്ടാണെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. ഇദ്ദേഹത്തിനു മന്ത്രവാദത്തില്‍ മാത്രമല്ല, വൈദ്യം, ഇന്ദ്രജാലം മുതലായവയിലും അസാമാന്യമായ പാണ്ഡിത്യം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹം നെടുംപ്രയാറ്റുകളരിയിലെ സംവല്‍സരഭജനം നിര്‍വഹിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മൂന്നു സംവത്സരക്കാലം മൗനവ്രതമായി സ്വഗൃഹത്തില്‍ നിലവറയിലിരുന്നു ഭഗവതിയെ സേവിച്ചു. അക്കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുളി ഏഴരനാഴിക വെളുക്കാനുള്ളപ്പോഴും, അസ്തമിച്ചു പത്തു നാഴിക രാച്ചെന്നതിനു ശേ‌ഷവുമായിരുന്നു പതിവ്. ഈ മൂന്ന് സംവത്സരക്കാലത്തിനിടക്ക് അദ്ദേഹം സ്വന്തം ജ്യേഷ്ഠനെയും അമ്മയെയുമല്ലാതെ മറ്റാരെയും ദര്‍ശിക്കുകപോലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഈ മൂന്നു സംവത്സരത്തെ മൗനവ്രതാനുഷ്ഠാനം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഇദ്ദേഹം നാല്‍പ്പത്തൊന്നുദിവസം ചെങ്ങന്നൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയിലും ഭജനം നടത്തി. ഇത്രയുമൊക്കെ സാധിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പതിനെട്ടാമത്തെ വയസ്സിലാണ് അദ്ദേഹം മന്ത്രവാദം ചെയ്തു തുടങ്ങിയത്.

ഈ തേവലശ്ശേരി നമ്പി മന്ത്രവാദം ചെയ്തുതുടങ്ങിയ കാലത്ത് പരദേശത്തു നിന്ന് ഒരു സ്ത്രീ അച്ചന്‍കോവിലില്‍ വന്നു ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനമിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു ബാധയുടെ ഉപദ്രവം ഒഴിക്കാനായിട്ടാണ് അവര്‍ അവിടെ വന്നു ഭജനം തുടങ്ങിയത്. അവിടെ ഒരു സംവത്സരം ഭജിച്ചിട്ടും ബാധ ഒഴിഞ്ഞു പോകായ്കയാല്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ പിന്നെ മന്ത്രവാദികളെ അന്വേ‌ഷിച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പി വലിയ മന്ത്രവാദിയാണെന്നും അദ്ദേഹം ഏതു ബാധയെയും ഒഴിപ്പിക്കുമെന്നും മറ്റും ചിലര്‍ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ അവര്‍ ആ സ്ത്രീയെയും കൊണ്ട് ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്ക് പുറപ്പെട്ടു. അവര്‍ നമ്പിയെക്കണ്ട് വിവരം പറഞ്ഞപ്പോള്‍, “ആട്ടെ പന്ത്രണ്ടു ദിവസം ചെങ്ങന്നൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയില്‍ ഭജനമിരിക്കട്ടെ. അതുകഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ എന്തെങ്കിലും വേണമെങ്കില്‍ ചെയ്യാം” എന്നാണു അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്. അതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീയെ പടിഞ്ഞാറെ നടയില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഭജനമിരുത്തി. ഭജനമായിപ്പാര്‍ത്ത പന്ത്രണ്ടു ദിവസവും ആ സ്ത്രീ സദാ ചിരിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു. സന്ധ്യാസമയത്ത് നമ്പി പതിവായി തൊഴാന്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരെ നോക്കി കണ്ണുരുട്ടുകയും പതിവായിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം സന്ധ്യയ്ക്ക് നമ്പി തൊഴാന്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ പതിവിലധികം രൂക്ഷതയോടുകൂടി നമ്പിയുടെ നേരെ തുറിച്ചുനോക്കുകയും വിശേ‌ഷാല്‍ ചില ഗോഷ്ടികള്‍ കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പി ശാന്തിക്കാരനെ വിളിച്ച്, “ഇന്നിന്ന മന്ത്രങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഇത്രയിത്ര ഉരുവീതം പു‌ഷ്പാഞ്ജലി ചെയ്യണം. അതു കഴിയുമ്പോഴേക്കും ഞാനൊന്നു പോയി വരാം” എന്ന് പറഞ്ഞു ചട്ടം കെട്ടീട്ട് അവിടെനിന്നു പോയി. നമ്പി സ്വഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്നു നിലവറയിലിറങ്ങി ചില മന്ത്രങ്ങള്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക ഇരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം താന്‍ പതിവായി വച്ചു പൂജിച്ചിരുന്ന ചൂരല്‍വടിയുമെടുത്തുകൊണ്ട് വീണ്ടും അമ്പലത്തിലെത്തി. നമ്പിയെക്കണ്ടപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ പിന്നെയും തുറിച്ചു നോക്കുകയും ഗോഷ്ടികള്‍കാട്ടുകയും “എന്താ വടി കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നത്? എന്നെ അടിച്ചോടിക്കാമെന്ന് വിചാരിച്ചായിരിക്കും, അല്ലേ? എന്നാല്‍ അടികൊള്ളുന്നതും ഓടുന്നതുമാരാണെന്ന് ഒടുക്കം നമുക്കറിയാം” എന്നും മറ്റും പറയുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. നമ്പി അതൊന്നും കണ്ടതായിട്ടും കേട്ടതായിട്ടും ഭാവിക്കാതെ അമ്പലത്തിനകത്തേക്ക് ചെന്നു. അപ്പോഴേക്കും പു‌ഷ്പാഞ്ജലി കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ പ്രസാദം (പു‌ഷ്പാഞ്ജലി കഴിച്ച പൂവ്) വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പുറത്തിറങ്ങി അമ്പലത്തിനു മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം വച്ചു പടിഞ്ഞാറെനടയിലെത്തി. ആ സ്ത്രീ അപ്പോഴും ഗോഷ്ടികള്‍ കാട്ടുകയും മറ്റും ചെയ്യുന്നുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പി പു‌ഷ്പാഞ്ജലി പ്രസാദം ആ സ്ത്രീയുടെ ശിരസ്സിലിട്ടിട്ടു ചൂരല്‍വടി അവരുടെ കയ്യില്‍കൊടുത്ത്. അവള്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ട് ആ വടി വാങ്ങി തന്നെത്താന്‍ അടി തുടങ്ങി. അങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ, “അയ്യോ ഞാന്‍പൊയ്ക്കൊള്ളാമേ. എന്റെ അമ്മ എന്നോടിങ്ങനെ ചെയ്യുമെന്ന് ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. എനിക്ക് നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ ഇനിയൊരിക്കലും ഈ ദേഹത്തെ ബാധിക്കയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്തു ഒഴിഞ്ഞുപോയ്കൊള്ളാം” എന്ന് വിളിച്ചുപറഞ്ഞു തുടങ്ങി. ഉടനെ നമ്പി സത്യവാചകം പറഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും ബാധ അപ്രകാരം സത്യം ചെയ്തു ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയും സ്ത്രീ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവ് അമ്പലത്തില്‍ അനേകം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും നമ്പിക്കു പട്ടുകളും മുണ്ടുകളും പണവും മറ്റുമായി അസംഖ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തിട്ട് സ്ത്രീയെയും കൊണ്ട് പരിവാരസമേതം സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. നമ്പി പട്ടും പണവുമെല്ലാം ചെങ്ങന്നൂര്‍ ഭഗവതിക്ക് വഴിപാടായി നടയ്ക്കു വച്ചിട്ട് മുണ്ടുകള്‍മാത്രം സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. ഈ മന്ത്രവാദം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ കീര്‍ത്തി പരദേശങ്ങളിലും പൂര്‍വാധികം വ്യാപിച്ചു.

മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ചു മോഹനം, സ്തംഭനം, ബന്ധനം, മാരണം, വിദ്വേ‌ഷണം, വശീകരണം, ആകര്‍‌ഷണം, ഉച്ചാടനം മുതലായ പ്രയോഗങ്ങളെല്ലാം നമ്പിക്കറിയാമായിരുന്നു. എന്നല്ല, അദേഹത്തിന് അറിഞ്ഞുകൂടാത്തതായി ഒന്നും തന്നെയില്ലായിരുന്നു എന്നു തീര്‍ച്ചയായും പറയാം. യക്ഷി, ഗന്ധര്‍വന്‍ മുതലായവരെ വരുത്തി അദ്ദേഹം പലരെയും പ്രത്യക്ഷമാക്കി കാണിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം ഒന്നാന്തരം വൈദ്യനും അദ്വിതീയനായ വി‌ഷവൈദ്യനുമായിരുന്നു. സിംഹവ്യാഘ്രാദികളായ ക്രൂരമൃഗങ്ങളെപ്പോലും ആജ്ഞാനുസാരികളാക്കുന്നതിനുള്ള ശക്തി അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു. ദാമോദരന്‍നമ്പിയുടെ അത്ഭുത പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു കയ്യും കണക്കുമില്ല. വന്ധ്യകളെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തപ്പെട്ടവരും വയോവൃദ്ധകളുമായ അനേകം സ്ത്രീകള്‍ നമ്പിയുടെ ചികിത്സയും മന്ത്രവാദവും കൊണ്ട് ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. മരിച്ചവരെ ജീവിപ്പിച്ചു കുറച്ചു ദൂരം നടത്താനും രണ്ടും മൂന്നും വാക്കുകള്‍ സംസാരിപ്പിക്കാനും കൂടി അദ്ദേഹത്തിനു കഴിയുമായിരുന്നു. ആകെപ്പാടെ വിചാരിച്ചാല്‍ നമ്പി അമാനു‌ഷപ്രഭാവനായ ഒരു ദിവ്യനായിരുന്നു എന്നു തന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

അത്യാവശ്യകാര്യങ്ങള്‍ക്കായിട്ടല്ലാതെ നമ്പി സ്വഗൃഹത്തിലെ നിലവറ വിട്ടു പുറത്തിറങ്ങാറില്ല. വെള്ളിയാഴ്ചയും ചൊവ്വാഴ്ചയും രാവിലെ നെടുംപ്രയാറ്റു കളരിയില്‍ പോയി വന്ദിക്കുകയും പ്രതിദിനവും കാലത്തും വൈകുന്നേരവും ചെങ്ങന്നൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയില്‍ചെന്ന് തൊഴുകയും അദ്ദേഹം ആജീവനാന്തം പതിവായി നടത്തിയിരുന്നു. മന്ത്രവാദത്തിനും മറ്റുമായി ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍ പോയാലും ഈ പതിവ് അദ്ദേഹം മുടക്കാറില്ല. എട്ടും പത്തും ദിവസത്തെ വഴിക്കപ്പുരത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങളില്‍പ്പോയി അദ്ദേഹം പത്തും പതിനഞ്ചും ദിവസം വീതം ചിലപ്പോള്‍ താമസിക്കാറുണ്ട്. അക്കാലങ്ങളിലും ചൊവ്വാഴ്ചയും വെള്ളിയാഴ്ചയും രാവിലെ കളരിയിലും കാലത്തും വൈകുന്നേരവും ചെങ്ങന്നൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയിലും അദ്ദേഹത്തെ പതിവായി കണ്ടിരുന്നു. ഇത് സാധാരണ മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് സാധ്യമല്ലാത്ത കാര്യമാണല്ലോ.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ അടയ്ക്കാ കവു(കഴു)ങ്ങിന്മേല്‍ പഴുത്തു നിന്നാല്‍ സര്‍ക്കാരിലേക്ക് പറിപ്പിച്ചെടുക്കുകയല്ലാതെ കുട്ടികള്‍ പറിച്ചെടുത്തുകൂടാ എന്നൊരേര്‍പ്പാടുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ നമ്പിയുടെ പുരയിടത്തില്‍ വളരെ അടയ്ക്കാ പഴുത്തുനില്‍ക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞു പാര്‍വത്യകാര്‍, മുന്നിലക്കാരന്‍, ചേരുമാനക്കാരന്‍ മുതലായവര്‍ പഴുക്കാ പറിപ്പിക്കുന്നതിനായി അവിടെ ചെന്നു. കവുങ്ങിന്മേല്‍ കയറുന്നതിനു വേറെ ആരെയും കിട്ടായ്കയാല്‍ ചേരുമാനക്കാരന്‍തന്നെ കയറിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ നമ്പി നിലവറയില്‍ തേവാരം കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ നമ്പിയുടെ അമ്മ നിലവറവാതില്‍ക്കല്‍ച്ചെന്ന്, ‘നമ്മുടെ പഴുക്കാപ്പാക്കെല്ലാം പറിച്ചു കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ സര്‍ക്കാരാളുകള്‍ വന്നിരിക്കുന്നു. ചേരുമാനക്കാരന്‍ അടക്കാമരത്തിന്മേല്‍ കയറിത്തുടങ്ങി’ എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് നമ്പി ഒരു തിരിയും കൊളുത്തിയെടുത്ത് ഒരു കിണ്ടി വെള്ളവും കൊണ്ടു നിലവറക്കു പുറത്തുവന്നു. നടുമുറ്റത്തിറങ്ങി തിരിമേല്പോട്ട് എറിയുകയും വെള്ളം നടുമുറ്റത്ത് ഒഴിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അമ്മയോട്, ‘അവര്‍ കയറുകയോ ഇറങ്ങുകയോ എന്തെങ്കിലും ചെയ്യട്ടെ. അമ്മ സ്വസ്ഥമായി ഇരിക്കണം. നമുക്കുള്ളതൊന്നും ആരും കൊണ്ടുപോവുകയില്ല’ എന്നു പറയുകയും പിന്നെയും നിലവറയില്‍ത്തന്നെ പോയി ഇരിക്കുകയും ചെയ്തു. ചേരുമാനക്കാരന്‍ അടക്കാമരത്തിന്റെ മധ്യത്തിലായപ്പോള്‍ അതിന്റെ അഗ്രഭാഗത്തു തീ കത്തുന്നതു കണ്ടു ഭയപ്പെട്ടു കീഴ്പ്പോട്ടിറങ്ങിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അടിയില്‍ വെള്ളം പൊങ്ങിവരുന്നതായിക്കണ്ടു. വെള്ളത്തിലിറങ്ങിയാല്‍ നീന്തി എവിടെയെങ്കിലും ചെന്നു രക്ഷപ്രാപിക്കാമെന്നു വിചാരിച്ച് കീഴ്പ്പോട്ടുതന്നെ ഇറങ്ങിനിലത്തുവന്നപ്പോള്‍ മുകളില്‍ തീയും താഴെ വെള്ളവും കാണ്മാനില്ലായിരുന്നു. “ഇതു നമ്പിയുടെ ജാലവിദ്യകൊണ്ട് വെറുതെ തോന്നിയതാണ്. പഴുക്കാക്കുല പറിക്കുകതന്നെവേണം” എന്നു പറഞ്ഞു അയാള്‍ പിന്നെയും കയറിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴും യഥാപൂര്‍വം മുകളില്‍ തീ കത്തുന്നതും താഴെ വെള്ളം പോങ്ങിവരുന്നതും പൊങ്ങിവരുന്നതും കണ്ട് അയാള്‍ പിന്നെയും താഴെയിറങ്ങി. ഇങ്ങനെ നാലഞ്ചു പ്രാവശ്യം കയറുകയും ഇറങ്ങുകയും ചെയ്തിട്ട് ഒടുക്കം, “ആശാന്റെ (ആ ദിക്കുകാര്‍ നമ്പിയെ ആശാനെന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്) പഴുക്കാ നമുക്കു വേണ്ടാ” എന്നു പറഞ്ഞു അവര്‍ മടങ്ങിപ്പോയി. അതില്‍പ്പിന്നെ പഴുക്കാ പറിക്കാന്‍ അവിടെ ആരും ചെല്ലാറില്ല.

പണ്ട് റാന്നിക്കര്‍ത്താവ് ദേശാധിപത്യമുള്ള ഒരിടപ്രഭുവായിരുന്നു. ആ ദേശത്തു കുഴിയില്‍ വീഴുന്ന ആനകളുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം കര്‍ത്താവിനായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കര്‍ത്താവ് തന്റെ മലകളില്‍ ആനക്കുഴികളുണ്ടാക്കിക്കയും ആനകളെ പിടിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. ഒരാണ്ടില്‍ കുഴിയില്‍ വീഴേണ്ടുന്ന കാലത്ത് വീഴാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി കര്‍ത്താവ് പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ വിരോധം കൊണ്ടാണ് ആന കുഴിയില്‍ വീഴാത്തതെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. ഈ വിരോധം തീരുന്നതിനു ചില പ്രതിവിധികള്‍ നിശ്ചയിച്ച് അയാള്‍ ഒരു ചാര്‍ത്തും എഴുതിക്കൊടുത്തു. ആ ചാര്‍ത്തിന്‍പ്രകാരമുള്ള പ്രതിവിധികളെല്ലാം ചെയ്തിട്ട് ആ ആണ്ടില്‍ ആനകളെ പിടിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമായിരുന്നതിനാല്‍ കര്‍ത്താവിനു വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് സമീപമൊരു സ്ഥലത്ത് മന്ത്രവാദത്തിനായി തേവലശ്ശേരി നമ്പി വന്നിട്ടുണ്ടെന്നു കേട്ട് കര്‍ത്താവും അവിടെച്ചെന്ന് നമ്പിയെക്കണ്ട് വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഒട്ടും കുണ്ഠിതം വേണ്ടാ. കാര്യം ഞാന്‍സാധിപ്പിച്ചു തന്നുകൊള്ളാം. അങ്ങേക്ക് ഒമ്പതു കുഴികളല്ലേ ഉള്ളത്? അവയിലെല്ലാം ഇന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ ആന വീഴും. നാളെ രാവിലെ ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ കാണാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ടു കര്‍ത്താവിനു നല്ല വിശ്വാസമായില്ല. “അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ വിരോധം നമ്പിയുടെ ഈ വാക്കുകൊണ്ടു തീരുമോ” എന്നു സംശയിച്ചുക്കൊണ്ടു കര്‍ത്താവ് പോയി അത്താഴം കഴിച്ചു കിടന്നുറങ്ങി. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കര്‍ത്താവു നല്ല വിശ്വാസത്തോടു കൂടിയല്ലെങ്കിലും മലയില്‍ചെന്നു കുഴികളില്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒമ്പതു കുഴികളിലും ഓരോ ആന വീതം വീണിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഒമ്പതും പിടിയാനകളായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ കുണ്ഠിതം മുഴുവനും വിട്ടുമാറിയില്ല. ആ ആനകളെ കുഴിയില്‍ നിന്നു കയറ്റി കൂടുകളിലാക്കി അടക്കാന്‍ ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തിട്ട് കര്‍ത്താവ് ചെന്നു പിന്നെയും നമ്പിയെ കണ്ടു. “എന്താ, കുഴികളിലൊക്കെ ആനകള്‍ വീണില്ലേ” എന്നു നമ്പി ചോദിച്ചു. “ആനകള്‍ വീണു പക്ഷേ, എല്ലാം പിടിയാനകളാണ്. രണ്ടു മൂന്നെണ്ണമെങ്കിലും കൊമ്പനായിരുന്നില്ലല്ലോ എന്നുള്ള മനസ്താപമേയുള്ളൂ” എന്നു കര്‍ത്താവു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “ഓ അതു സാരമില്ല. ഇന്ന് രാത്രിയില്‍ വീഴുന്നതെല്ലാം കൊമ്പനായിരിക്കും; എന്നാല്‍ പോരേ?അങ്ങു പോയി കുഴികള്‍ക്ക് അറ്റകുറ്റം വല്ലതും വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ തീര്‍ത്ത് എല്ലാം ശരിയാക്കിയിടുവിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു കര്‍ത്താവിനെ അയച്ചു. കര്‍ത്താവു പോയി കുഴികളെല്ലാം അറ്റകുറ്റങ്ങള്‍ തീര്‍ത്തു ശരിയാക്കിയിടുവിക്കുകയും ചെയ്തു.

അന്നു രാത്രിയില്‍ കര്‍ത്താവു കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ ഒരു സ്വപ്നം കണ്ടു. “കുഴികളിലെല്ലാം ആനകള്‍ വീണിട്ടുണ്ട്. എല്ലാം കൊമ്പനാണ്. എങ്കിലും അഞ്ചാമത്തെ കുഴിയില്‍വീണിരിക്കുന്ന ആ ആനയെ തേവലശ്ശേരിനമ്പി കൂടി വരാതെ കുഴിയില്‍നിന്നു കരക്കു കയറ്റരുത്. അല്ലെങ്കില്‍ ആപത്തുണ്ടാകും” എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നത്തിന്റെ സാരം. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കര്‍ത്താവു മലയില്‍ച്ചെന്നു കുഴികളില്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ എല്ലാ കുഴികളിലും ആനകള്‍ വീണിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എല്ലാം കൊമ്പനാനകളുമായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ കര്‍ത്താവിനുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍പ്രയാസം. ഉടനെ താപ്പാനകളെയും മറ്റും വരുത്തി. നാല് കുഴികളിലെ ആനകളെ കയറ്റി കൂടുകളിലാക്കിയടച്ചു. അഞ്ചാമത്തെക്കുഴിയിലെ ആനയെക്കയറ്റാന്‍ നമ്പിയെക്കൂടി വരുത്തീട്ടാവാമെന്നു വിചാരിച്ചു കര്‍ത്താവു നമ്പി വന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി. അവിടെ ചെന്നന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ നമ്പി ഒരു മന്ത്രവാദത്തിനായി പോയി എന്നും അവിടെ നിന്നു രണ്ടുമൂന്നാളുകള്‍ വന്നു നാലഞ്ചുദിവസം മുമ്പു മുതല്‍ക്കുതന്നെ നിര്‍ബന്ധിച്ചുക്കൊണ്ടു കൂടിയിട്ടുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും അറിയുകയാല്‍ കര്‍ത്താവു ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോന്നു. അദ്ദേഹം അഞ്ചാമത്തെ കുഴിയുടെ സമീപത്തു ചെന്നു സൂക്ഷിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ മറ്റുള്ള ആനകളൊക്കെ പോയാലും ആ കുഴിയില്‍ വീണിരിക്കുന്ന ആനയെ ഏതുവിധത്തിലും ക്ഷണത്തില്‍ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റി കൂട്ടിലാക്കി അടക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. സകല ലക്ഷണങ്ങളും പൂര്‍ണമായിത്തികഞ്ഞ ഒരൊന്നാന്തരം കൊമ്പനായിരുന്നു ആ കുഴിയില്‍വീണിരുന്നത്. അഴകുകൊണ്ടും പുഷ്ടികൊണ്ടും ലക്ഷണങ്ങള്‍കൊണ്ടും മറ്റും ഇത്രയും യോഗ്യത തികഞ്ഞ ഒരാനയെ കര്‍ത്താവ് അതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കലും ഒരിടത്തും കണ്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ഉടന്‍ ആ ആനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റാനുള്ള ശ്രമം തുടങ്ങി. ആ സമയം അതിഭയങ്കരമൂര്‍ത്തിയായ ഒരു വലിയ വ്യാഘ്രം പെട്ടെന്നു കാട്ടില്‍നിന്നു ചാടിയിറങ്ങിവന്നു. കര്‍ത്താവിനെ കടിച്ചെടുത്തുകൊണ്ട് കാട്ടിലേക്കുതന്നെ കയറിപ്പോയി. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന വേലക്കാരും മറ്റും ഭയം കൊണ്ടും പരിഭ്രമം കൊണ്ടും വ്യസനം കൊണ്ടും വിവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നുവെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എല്ലാവരും അവിടെനിന്നു നാലുവഴിക്കുമായി ക്ഷണത്തില്‍ ഓടിപ്പോയി.

ഇനി നമ്പി മന്ത്രവാദത്തിനു പോയ സ്ഥലത്തെ കഥ പറയാം. അവിടെ ഒരു സ്ത്രീക്ക് ഒരു ഗന്ധര്‍വന്റെ ഉപദ്രവമായിരുന്നു. അനേകം മന്ത്രവാദികള്‍ ആ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിവാക്കാനായി പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചുനോക്കി. ഒന്നുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അക്കാലത്ത് “ഉശകാരാവുത്തര്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരു മാന്ത്രികന്‍ തൊടുപുഴെ ഉണ്ടായിരുന്നു. മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ഗന്ധര്‍വബാധിതയായ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടിനു സമീപം ഉശകാരാവുത്തരുടെ ചാര്‍ച്ചക്കാരനായ ഒരു മഹമ്മദീയന്‍ താമസിച്ചിരുന്നു. അവന്‍ മുഖാന്തരം രാവുത്തരെയും അവിടെക്കൊണ്ടു പോയി മന്ത്രവാദം ചെയ്യിച്ചു. രാവുത്തര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചുനോക്കീട്ടും ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിക്കാന്‍കഴിഞ്ഞില്ല. ഇനി വേറെ വല്ല മന്ത്രവാദികളും വന്നു ഈ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അതു തനിക്കു കുറച്ചിലായിത്തീരുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ആരു വിചാരിച്ചാലും ആ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിക്കാന്‍കഴിയാത്തവിധത്തില്‍ ചില പ്രയോഗങ്ങള്‍ കൂടി ചെയ്യുകയും ഇനി ഈ വീട്ടുകാര്‍ വല്ല മന്ത്രവാദികളെയും ഇവിടെ വരുത്തുന്നതായാല്‍ ഉടനെ ആ വിവരം തന്നെ അറിയിക്കണമെന്നു തന്റെ ചാര്‍ച്ചക്കാരനോടു പറഞ്ഞു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് ഒടുക്കം രാവുത്തര്‍ അവിടെനിന്നു മടങ്ങിപ്പോന്നത്. രാവുത്തരുടെ ഈ ഗൂഢപ്രയോഗങ്ങള്‍ ആരും അറിഞ്ഞുമില്ല. ഇങ്ങനെയിരുന്ന സമയത്താണ് ആ സ്ത്രീയുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പിയെ അവിടെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയത്. നമ്പിയെക്കൊണ്ടുവരാന്‍ ആള്‍ പോകുന്നു എന്നു കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ രാവുത്തരുടെ ചാര്‍ച്ചക്കാരനായ മഹമ്മദീയന്‍ വിവരം രാവുത്തരെ അറിയിക്കുകയും നമ്പി അവിടെ എത്തുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ രാവുത്തര്‍ ആ ചാര്‍ച്ചക്കാരന്റെ വീട്ടിലെത്തി താമസം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ വിവരമൊന്നും അറിയാതെ നമ്പി അവിടെച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. നമ്പി സൗന്ദര്യവും ദേഹപുഷ്ടിയും വസ്ത്രാഭരണാദ്യലങ്കാരപ്രൗഢിയും മെരട്ടും തട്ടിപ്പും ജാടയുമൊന്നുമില്ലാത്ത ആളായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടിട്ട് ആ ദിക്കുകാര്‍ക്ക് അത്ര ബഹുമാനമുണ്ടായില്ല. “ഉശകരാവുത്തര്‍ മുതലായ യോഗ്യന്മാര്‍ വിചാരിച്ചിട്ട് ഒഴിക്കാന്‍ കഴിയാത്ത ഗന്ധര്‍വനെ ഈ ശോങ്കിയാണോ ഇനി ഒഴിക്കാന്‍പോകുന്നത്? ഇയാളെ ഇവിടെ വലിച്ചുകൊണ്ടു വന്നതുതന്നെ കേവലം അനാവശ്യവും വിഡ്ഢിത്തവുമായിപ്പോയി” എന്നും മറ്റും ചിലര്‍ കുറേശ്ശെ പറയുകയും ചെയ്തു. അതൊക്കെ കുറേശ്ശെ നമ്പിയും കേട്ടു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം അതൊന്നും കേട്ടതായി നടിച്ചില്ല. അന്യന്മാര്‍ ഇങ്ങനെയൊക്കെ പറയുകയും വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവ് മുതലായവര്‍ നമ്പിയെ സാദരം സ്വീകരിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിനു ഭക്ഷണത്തിനും മറ്റും വെടിപ്പായി ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തുകൊടുക്കുകയും ഈ ഗന്ധര്‍വന്റെ ഉപദ്രവം നിമിത്തമുണ്ടായിട്ടുള്ള കഷ്ടനഷ്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഈ ബാധ ഒഴിക്കുന്നതിനായി ഓരോ മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ച വിവരവും വിസ്തരിച്ചു പറയുകയും ഏതുവിധവും ഈ ഉപദ്രവം ഒഴിച്ചുകൊടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പി, “പല യോഗ്യന്മാര്‍ പരീക്ഷിച്ചിട്ടു സാധിക്കാത്തകാര്യം സാധിക്കാമെന്നു ഞാന്‍ ഉറപ്പു പറയുന്നില്ല. എന്നാല്‍ കഴിയുന്നതു ഞാനും ചെയ്തുനോക്കാമെന്നു മാത്രമേ പറയാന്‍ നിവൃത്തിയുള്ളൂ. എങ്കിലും ഭഗവതിയുടെ കാരുണ്യംകൊണ്ടു സാധിക്കാതെ വരുകയില്ലെന്നാണ് എന്‍റെ വിശ്വാസം. ഞാന്‍ ഒരു മന്ത്രവാദത്തിനു ചെന്നിട്ടു ബാധയൊഴിയാതെ ഇതുവരെ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. അതിനാല്‍ ഇതും ഒഴിയുമെന്നുതന്നെ വിചാരിക്കാം” എന്നു പറയുകയും വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പിയുടെ മന്ത്രവാദത്തിനു അധികമായിട്ട് ഉപകരണങ്ങളൊന്നും പതിവില്ല. നമ്പി ആദ്യംതന്നെ പത്മമിട്ടു വിളക്കുവച്ചു ഭഗവതിക്ക് ഒരു പൂജ കഴിക്കും. പിന്നെ ഉമിച്ചാരം കൊണ്ട് ഒരു ചക്രം വരച്ചുവച്ച് അതില്‍ പിണിയാളെ ഇരുത്തും. പിണിയാളുടെ അടുക്കല്‍ ഒരു ചൂരല്‍വടിയും ജപിച്ചു വയ്ക്കും. ഇത്രയും ചെയ്തിട്ട് നമ്പി കിടന്നുറങ്ങും. കുറച്ചു കഴിയുമ്പോള്‍ പിണിയാള്‍ തുള്ളി, ചൂരല്‍വടിയെടുത്തു തന്നെത്താന്‍ അടിച്ചുതുടങ്ങും. അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിയുമ്പോള്‍ തുള്ളുന്നയാള്‍ “അയ്യോ ഞാന്‍പൊയ്ക്കൊള്ളാമേ” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞു തുടങ്ങും. അപ്പോള്‍ നമ്പി എണീറ്റു പിണിയാളെക്കൊണ്ട് പൊന്നും വിളക്കും പിടിപ്പിച്ചു സത്യം ചെയ്യിക്കും. ബാധ ഒഴിഞ്ഞു പോകുകയും ചെയ്യും. ഇത്രയുമല്ലാതെ നമ്പിയുടെ മന്ത്രവാദത്തിനു വലിയ വട്ടങ്ങളൊന്നും പതിവില്ല. എന്നാല്‍ ഇവിടെ അങ്ങനെയായാല്‍ പോരെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. തന്നെ കണ്ടിട്ടുതന്നെ പുച്ഛം തോന്നിയിരിക്കുന്നവര്‍ക്കു നിസ്സാരമായ ചാര്‍ത്തുകൂടി കണ്ടാല്‍ ആക്ഷേപമധികമാകും എന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പി കെങ്കേമമായിട്ടാണ് ചാര്‍ത്തെഴുതിക്കൊടുത്തത്. എങ്കിലും ഉച്ചയായപ്പോഴേക്കും സകലവും ആ വീട്ടുകാര്‍ തയ്യാറാക്കിക്കൊടുത്തു. മുറ്റത്തു കുത്തിമറച്ചു കെട്ടി വിതാനിച്ച് അലങ്കരിച്ച പന്തലില്‍നമ്പി പഞ്ചവര്‍ണപ്പൊടികള്‍ കൊണ്ടു ഗന്ധര്‍വന്റെ ഒരു കളം (രൂപം) എഴുതി. ജീവനുണ്ടെന്നു തോന്നത്തക്കവണ്ണം രസികനായ കളം കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പി നിസ്സാരനല്ലെന്നു ജനങ്ങള്‍ക്കു തോന്നിത്തുടങ്ങി. കളം എഴുതിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം പൂജയ്ക്കുള്ള പത്മമിടുകയും പിണിയാളെ ഇരുത്താനുള്ള ചക്രം വരക്കുകയും കളത്തിനടുക്കല്‍ സുരഭിലകുസുമങ്ങള്‍ കൊണ്ട് ഒരു പൂപ്പട കൂട്ടുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിത്തുടങ്ങിയതിനാല്‍ “ഇനി ശേ‌ഷമെല്ലാം സന്ധ്യാവന്ദനം കഴിഞ്ഞു വന്നിട്ടാവാം” എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പി പുറത്തേക്കിറങ്ങിപ്പോയി. നാലഞ്ചുനാഴിക കഴിഞ്ഞിട്ടും നമ്പി മടങ്ങി വരായ്കയാല്‍ ചിലര്‍, “കഴിഞ്ഞു അയാളുടെ മന്ത്രവാദം. ഇത്രയേ ഉള്ളൂ. സാധു ഇവിടെ വന്നപ്പോഴാണ് ഇവിടെ സൂത്രം കൊണ്ടൊന്നും കാര്യം പറ്റുകയില്ലെന്നും വലിയ കെങ്കേമന്മാരൊക്കെ വിചാരിച്ചിട്ടു നടക്കാത്ത കാര്യമാണിതെന്നും മനസ്സിലാക്കിയത്. അയാള്‍ ഒളിച്ചുപോയതാണ്. അയാള്‍ വരാനായിട്ട് ഇനി കാത്തിരിക്കണമെന്നില്ല” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി.

ഇങ്ങനെ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ നമ്പി വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം ഭഗവതിയുടെ പൂജ ആരംഭിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും നമ്പിയുടെ മന്ത്രവാദം കാണാനായി അസംഖ്യം ആളുകള്‍ അവിടെ വന്നുകൂടി. അക്കൂട്ടത്തില്‍ ഉശകാരാവുത്തരുമുണ്ടായിരുന്നു. പിണിയാള്‍ തുള്ളാതിരിക്കുന്നതിനും തുള്ളിയാലും ബാധ ഒഴിയാതിരിക്കുന്നതിനുമായി ചില പ്രയോഗങ്ങള്‍ രാവുത്തര്‍ മുമ്പേ തന്നെ ചെയ്തിരുന്നതുകൂടാതെ അപ്പോഴും ചിലതൊക്കെക്കൂടി ചെയ്തിട്ടാണ് അക്കൂട്ടത്തില്‍ വന്നുകൂടിയത്. പൂജ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പിണിയാളെക്കൊണ്ടു വന്നു ചക്രത്തിലിരുത്തി. നമ്പി ഉടനെ പൂജയ്ക്കു പു‌ഷ്പാഞ്ജലി ചെയ്തതില്‍നിന്നു കുറെ പൂവും അക്ഷതവും (നെല്ലുമരിയും) കൂടിയെടുത്തു ജപിച്ചു പിണിയാളുടെ ശിരസ്സിലിട്ടു. നമ്പി പൂവും അക്ഷതവും ജപിച്ചിട്ടാല്‍ ഏതു ബാധയും ഉടനെ തുള്ളുകയാണ് പതിവ്. എങ്കിലും ഈ പിണിയാള്‍തുള്ളിയില്ല. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അതിന്റെ കാരണം ഏകദേശം ഊഹിച്ചുക്കൊണ്ട് നമ്പി, “ഈ കൂട്ടത്തില്‍ മന്ത്രവാദിയായിട്ടാരെങ്കിലുമുണ്ടോ?” എന്നു വിളിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അക്കൂട്ടത്തില്‍നിന്നും ഒരാള്‍ “ഇല്ല” എന്നുത്തരം പറഞ്ഞു. അത് രാവുത്തരായിരുന്നു. ആ ആള്‍ ഇന്നാരാണെന്നു വ്യക്തമായിട്ടറിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും ഈ പറഞ്ഞ ആളാണ് തന്റെ പ്രതിയോഗി എന്ന് ആ ശബ്ദം കൊണ്ടു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് നമ്പി, “ഒടുക്കം നിങ്ങളൊരു മന്ത്രവാദിയാണെന്നു വന്നേക്കാം” എന്ന് പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം ഒരു ക‌ഷണം ഓലയെടുത്തു അതില്‍ ഒരു മന്ത്രമെഴുതുകയും അത് ശകലം ശകലമായി കീറി മേല്‍പ്പോട്ടെറിയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ അടുത്തുനിന്നിരുന്ന കരിമ്പനയുടെ ചുവട്ടില്‍ കിടന്നിരുന്ന വള്ളി തുള്ളിത്തുള്ളി കരിമ്പനയുടെ അഗ്രഭാഗം വരെ കയറുകയും ഉടനെ പനപൊട്ടിക്കീറി ഇഞ്ചനാരുപോലെയായി നിലത്തുവീഴുകയും ചെയ്തു. ആ വള്ളി നമ്പിയെ അകപ്പെടുത്താനായി രാവുത്തര്‍ എന്തോ പ്രയോഗമൊപ്പിച്ചു ഇട്ടിരുന്നതായിരുന്നു എന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാവുത്തര്‍ അവിടെനിന്നു പൊയ്കളഞ്ഞു. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ വയര്‍ വല്ലാതെ വീര്‍ത്തുതുടങ്ങി. അതു വര്‍ദ്ധിച്ചുവര്‍ദ്ധിച്ച് അദ്ദേഹം ഇരിക്കാനും ശ്വാസോച്ഛ്വാസം ചെയ്യാനും വയ്യാതെ ഏറ്റവും വിവശനായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ നമ്പി ഒരു നാരായമെടുത്തുകൊണ്ട് പുറത്തേക്കിറങ്ങി, ആ നാരായം ജപിച്ച് ഒരു വാഴയിന്മേല്‍ഒരു കുത്തുകൊടുത്തു, നാരായം കൊണ്ട ദ്വാരത്തിലൂടെ ഉടനെ വെള്ളം പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ കുറെ വെള്ളം വാഴയില്‍നിന്നു പോയപ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ വയറൊട്ടുകയും അദ്ദേഹം യഥാപൂര്‍വം സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. നമ്പിക്ക് ഈ അസ്വാസ്ഥ്യമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നതും രാവുത്തരുടെ ദു‌ഷ്പ്രയോഗം കൊണ്ടാണെന്നുള്ളത് സ്പഷ്ടമാണല്ലോ. നമ്പിയെ അകപ്പെടുത്താനും അപമാനിച്ചയയ്ക്കാനുമായി രാവുത്തര്‍ ഇങ്ങനെ പലതും പ്രയോഗിച്ചുനോക്കി. നമ്പി ഉടനുടന്‍ പ്രതിവിധികള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഒന്നും പറ്റിയില്ല. തന്റെ വിദ്യകളൊന്നും നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ഫലിക്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ രാവുത്തര്‍ പിന്നെയും ജനക്കൂട്ടത്തില്‍ വന്നു നിന്നു. അപ്പോള്‍ രാവുത്തരെ ഒന്ന് പറ്റിക്കണമെന്നും ആളെ അറിയിക്കാതെ ഒളിച്ചുവന്നു നില്‍ക്കുന്ന അയാളെക്കൊണ്ടുതന്നെ അയാളുടെ പേരു വിളിച്ചുപറയിക്കണമെന്നും നിശ്ചയിച്ച് നമ്പി കുറച്ചു ഭസ്മമെടുത്തു ജപിച്ച് ആള്‍ക്കൂട്ടത്തിലേക്ക് ഊതിപ്പറപ്പിച്ചു. ആ ഭസ്മം ആരുടെയെല്ലാം ദേഹത്തില്‍ പതിച്ചുവോ, അവരൊക്കെ ഉടനെ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ രാവുത്തരുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ തുള്ളലിനിടയ്ക്കു നമ്പി ഗന്ധര്‍വ്വന്റെ കളത്തിങ്കലും ഒരു പൂജ കഴിച്ചു. രാവുത്തരുടെ തുള്ളല്‍ മുറുകിയപ്പോഴേക്കും മറ്റുള്ളവരുടെ തുള്ളലെല്ലാം ശമിച്ചു. വലിയ തടിയനും കുടവയറനുമായിരുന്ന രാവുത്തര്‍ രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക നേരം ചാടിത്തുള്ളിയപ്പോഴേക്കും വിയര്‍ത്തൊലിച്ച് ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ രാവുത്തര്‍, “അയ്യോ, എന്നെ രക്ഷിക്കണേ, ഞാന്‍ ഉശകാരാവുത്തരാണേ, അങ്ങയുടെ യോഗ്യത അറിയാതെയും എന്റെ അഹമ്മതിയും കഥയില്ലായ്കയും കൊണ്ടും അങ്ങയുടെ മന്ത്രവാദം ഫലിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനും പിണിയാള്‍ തുള്ളാതിരിക്കുന്നതിനും അങ്ങേക്കു ജീവഹാനി സംഭവിക്കുന്നതിനും ഞാന്‍ ചിലതൊക്കെ ചെയ്തുപോയി. അവയെല്ലാം വിഫലീഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്റെ തെറ്റുകളെല്ലാം ക്ഷമിച്ച് അവിടുന്നെന്നെ സദയം രക്ഷിക്കണം. ഇനിയും എന്നെ ഇങ്ങനെ തുള്ളിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ഇവിടെത്തന്നെ വീണു മരിച്ചുപോകും. ഇനി ഞാന്‍ഒരുകാലത്തും ഒരിടത്തും മന്ത്രവാദസംബന്ധമായി യാതൊന്നും ചെയ്യുകയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്യണമെങ്കില്‍ അതും ചെയ്യാം. എന്നാലും എന്നെ കൊല്ലാതെ വിട്ടയയ്ക്കണമേ” എന്നു വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് നമ്പി, “ഉശകാ രാവുത്തരോ? എന്നാല്‍ ഇവിടെ അടുത്തുവരാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ രാവുത്തരുടെ തുള്ളല്‍ നിന്നു. അടുത്തുചെന്നപ്പോള്‍ നമ്പി “രാവുത്തര്‍ അവിടെ ഇരിക്കുക. ഉശകാ രാവുത്തരെന്ന് ഞാന്‍കേട്ടിട്ടേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഇന്നു കാണാനുള്ള ഭാഗ്യവും സിദ്ധിച്ചുവല്ലോ. വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. രാവുത്തര്‍ ഇവിടെയുള്ള സ്ഥിതിക്ക് ഈ ഗന്ധര്‍വ്വനെ ഒഴിവാക്കാന്‍ രാവുത്തര്‍തന്നെ വേണം” എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. ഇത് കേട്ടിട്ട് ഇരിക്കാതെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് രാവുത്തര്‍, “അവിടുന്ന് ഇനിയും എന്നെ അപമാനിക്കാന്‍ തുടങ്ങുന്നതു സങ്കടമാണ്. ഞാന്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചിട്ട് ഒഴിയാത്ത ഈ ഗന്ധര്‍വ്വനെ ഒഴിക്കാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തനല്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, ഇത് ഒരിക്കലും ഒഴിയാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം ഞാന്‍ ചിലതൊക്കെ ചെയ്തുപോയിട്ടുമുണ്ട്.”

നമ്പി: അതു സാരമില്ല. അങ്ങനെവല്ലതും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ അതിനു പരിഹാരം ചെയ്താല്‍മതിയല്ലോ.

രാവുത്തര്‍: പരിഹാരമില്ലാത്ത പ്രവൃത്തികളാണ് ഞാന്‍ചെയ്തു പോയിട്ടുള്ളത്.

നമ്പി: പരിഹാരമില്ലാത്ത പ്രവൃത്തി ഒന്നുമില്ല.

രാവുത്തര്‍: അവിടുന്നു വിചാരിച്ചാല്‍ എല്ലാത്തിനും പരിഹാരമുണ്ടാകും. എനിക്ക് അവിടുത്തെപ്പോലെ പഠിത്തവും പരിചയവും പാരമ്പര്യവുമില്ല. നിത്യവൃത്തിക്കു ഗതിയില്ലാത്ത ഞാന്‍ കാടുകേറി നടന്നപ്പോള്‍ ഒരാളില്‍നിന്ന് ഒരു ഗ്രന്ഥം കിട്ടാനിടയായി. അതില്‍നോക്കി ഞാന്‍ ചിലതൊക്കെ പ്രയോഗിക്കുകയും ചിലതൊക്കെ ഫലിക്കുകയും തന്നിമിത്തം ദൈവഗത്യാ പേര് കിട്ടുകയും ചെയ്തു എന്നല്ലാതെ എനിക്കു വാസ്തവത്തില്‍ വലിയ പഠിപ്പൊന്നുമില്ല.

നമ്പി: അതൊന്നുമല്ല, രാവുത്തരെക്കുറിച്ചു ഞാന്‍ നല്ലപോലെ കേട്ടുമനസ്സിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. രാവുത്തര്‍ ഒരു ഒന്നാന്തരം മന്ത്രവാദിയാണെന്ന് എനിക്കറിയാം. ഇതാ ഈ പൂവ് ആ പിണിയാളുടെ ശിരസ്സിലിടുക.

എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പി ഗന്ധര്‍വനു പൂജിച്ച പൂവു കുറച്ചെടുത്ത് രാവുത്തരുടെ കയ്യില്‍കൊടുത്തു. അതു വാങ്ങി പിണിയാളുടെ ശിരസ്സിലിട്ടു. പിണിയാള്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. നമ്പിയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം രാവുത്തര്‍ പിണിയാളെക്കൊണ്ടു പൊന്നും വിളക്കും പിടിപ്പിച്ചു സത്യം ചെയ്യിച്ചു. ഗന്ധര്‍വ്വന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ വീട്ടുകാര്‍ പണമായും പണ്ടങ്ങളായും നമ്പിക്കു വളരെ സമ്മാനങ്ങള്‍കൊടുത്തു. നമ്പി അവയെല്ലാം കയ്യില്‍ വാങ്ങീട്ടു “വാസ്തവത്തില്‍ ഒടുവില്‍ ഗന്ധര്‍വ്വനെ ഒഴിച്ചതു രാവുത്തരാകുകയാല്‍ ഇവയ്ക്കൊക്കെ അര്‍ഹന്‍ രാവുത്തരാണ്” എന്ന് പറഞ്ഞ് അവയെല്ലാം രാവുത്തര്‍ക്കു കൊടുത്തു. രാവുത്തര്‍ അവ വാങ്ങാന്‍ വളരെ മടിച്ചു. ഒടുക്കം നമ്പിയുടെ നിര്‍ബന്ധം കൊണ്ട് മനസ്സില്ലാമനസ്സോടെ അവയെല്ലാം രാവുത്തര്‍ വാങ്ങി. എങ്കിലും എന്നെങ്കിലും നമ്പിയെ അകപ്പെടുത്തണമെന്നു തന്നെയായിരുന്നു പിന്നെയും അയാളുടെ വിചാരം.

മന്ത്രവാദമെല്ലാം കഴിഞ്ഞയുടനെ നമ്പി സ്വദേശത്തേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. നമ്പി ഒരിക്കലും വാലിയക്കാരെ കൊണ്ടുനടക്കാറില്ല. വാലിയക്കാര്‍ക്കു പകരം അദ്ദേഹം ചില സേവാമൂര്‍ത്തികളെയാണ് ഉപയോഗപ്പെടുത്തുക പതിവ്. ഈ യാത്രയും അങ്ങനെത്തന്നെയായിരുന്നു. രാത്രിയായിരുന്ന തിനാല്‍ ചില മൂര്‍ത്തികള്‍ വിളക്കുമായി മുന്‍പേ നടന്നു. പിന്നാലെ നമ്പിയും പോയി. നമ്പി ചെങ്കോട്ട, തെങ്കാശി മുതലായ കിഴക്കന്‍ ദിക്കുകളിലേക്കു പോവുകയും മടങ്ങിവരുകയും ചെയ്യുന്നത് അച്ചന്‍കോവില്‍ വഴിക്കാണ് പതിവ്. അതിനാല്‍ ഈ പ്രാവശ്യവും ആ വഴിക്കു തന്നെയാണ് പോയത്. രാത്രി ഏകദേശം ഒരുമണിയായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം അച്ചന്‍കോവിലിനു സ്വല്പം കിഴക്കുവന്നു. ആ സമയത്തു കറുത്ത് തടിച്ചു കൂറ്റനായ ഒരു പാണ്ടിപ്പിള്ള കാട്ടില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിവന്ന്, “ഈ അസമയത്ത് ഇതിലേ കടന്നുപോകുന്നതാരാണ്” എന്നു ചോദിച്ചു. നമ്പി മറുപടി ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. അപ്പോള്‍ ആ പാണ്ടിപ്പിള്ള, “ഓഹോ, മനസ്സിലായി. അച്ചന്‍കോവിലിലയ്യപ്പനെ ജയിച്ചു റാന്നിക്കാര്‍ത്താവിന്റെ കുഴികളില് ആനകളെ വീഴിച്ചുകൊടുത്ത ആളാണ്, അല്ലേ? കര്‍ത്താവിനെ അയ്യപ്പന്റെ കാട്ടുനായ്ക്കള്‍ പിടിചുകൊണ്ടുപോയി. ഇത് അയ്യപ്പന്റെ കാട്ടുനായ്ക്കള്‍ ധാരാളമുള്ള ദിക്കാണ്, സൂക്ഷിച്ചു നടക്കണം” എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. അതിനും നമ്പി മറുപടി യാതൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. എങ്കിലും നമ്പി അയാളുടെ നേരെ തിരിഞ്ഞുനിന്ന് ഒരാകര്‍‌ഷണവും ബന്ധനവും ഒരുമിച്ചു കഴിച്ചുകൊണ്ടു പിന്നെയും നടന്നുതുടങ്ങി. നമ്പിയുടെ പിന്നാലെ പിള്ളയും നടന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഹേ, അങ്ങെന്തിനാണ് എന്റെ കഴുത്തില്‍ കയറിട്ടുകെട്ടി വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നത്? എന്നെ വിട്ടയയ്ക്കണം. ഞാന്‍ അച്ചന്‍കോവില്‍ അമ്പലത്തില്‍ വിളക്കുവെപ്പുകാരനാണ്. ഭൈരവന്‍പിള്ള എന്നാണ് എന്റെ പേര്. എന്നെ വിട്ടയച്ചില്ലെങ്കില്‍ ഞാന്‍ പോകും.”

നമ്പി: പോകാനായി നിങ്ങള്‍ പല വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചു നോക്കിയല്ലോ. എന്നിട്ട് എന്താ പോകാഞ്ഞത്? ഇനി ചിലതൊക്കെക്കൂടി വിചാരിച്ചിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവ കൂടിക്കഴിയട്ടെ. ഞാന്‍ നിങ്ങളുടെ കഴുത്തില്‍ കയറിട്ടു കെട്ടിവലിക്കുന്നില്ല.

ഭൈരവന്‍പിള്ള: അങ്ങേക്കു കെട്ടിവലിക്കാന്‍ കയറും മറ്റും വേണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞുകൊണ്ടു കുറച്ചുകൂടി നടന്നപ്പോള്‍ അസംഖ്യം വ്യാഘ്രങ്ങള്‍ വഴിയില്‍ നിരന്നുനില്‍ക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഇവയോടു നമ്പി മടങ്ങും, അപ്പോള്‍ തനിക്കു പോകാന്‍ മാര്‍ഗമുണ്ടാകും എന്നു ഭൈരവന്‍പിള്ളയും ഇവയെക്കൂടി കൊണ്ടുപോകണം എന്നു നമ്പിയും നിശ്ചയിച്ചു. വ്യാഘ്രങ്ങളെ കണ്ടിട്ടു നമ്പിക്കു സ്വല്പം പോലും ഭയവും കൂസലുമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹം അവയുടെ അടുക്കല്‍ക്കൂടി കടന്നുപോയി. നമ്പിയെ കണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ ഒരു വലിയ കടുവാ കാട്ടിലേക്ക് ഓടിപ്പോയി. ശേ‌ഷിച്ചുണ്ടായിരുന്നവ നമ്പിയുടെ പിന്നാലെ നടന്നുതുടങ്ങി. അവയുടെ പിന്നാലെ ഭൈരവന്‍പിള്ളയും നടന്നു.

അടുത്ത ദിവസം സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പായി നമ്പി വ്യാഘ്രങ്ങളോടും ഭൈരവന്‍പിള്ളയോടും കൂടി റാന്നിയില്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം കടുവാ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയ കാരണവരുടെ പുല ആചരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന കര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ കാരണവരുടെ മരണവൃത്താന്തം വിവരിച്ചു നമ്പിയോടു പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന അവസരത്തില്‍ മുമ്പു നമ്പിയെ കണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ കാട്ടിലേക്കു കയറിപ്പോയ കടുവായുടെ കഴുത്തില്‍ക്കയറി, കാരണവന്‍ കര്‍ത്താവും അവിടെ എത്തി. അപ്പോള്‍ മുമ്പേ അവിടെ വന്നുനിന്നിരുന്ന വ്യാഘ്രങ്ങളെല്ലാം അവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോയി. അതു നമ്പി അവയെ ഉച്ചാടനം ചെയ്തിട്ടാണെന്നുള്ളത് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇവയെല്ലാം കണ്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം ഭയാത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. ആ സമയത്തും ഭൈരവന്‍പിള്ള നമ്പിയോട് “ഇനിയെങ്കിലും എന്നെക്കൂടെ വിട്ടയയ്ക്കണേ” എന്നപേക്ഷിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി നമ്പി, “എന്റെ മനസ്സോടുകൂടി ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ നിങ്ങളെ വിട്ടയയ്ക്കുകയില്ല പോകാമെങ്കില്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നാണു പറഞ്ഞത്. അപ്പോള്‍ കാരണവന്‍ കര്‍ത്താവ് ഭൈരവന്‍പിള്ളയെ കണ്ടിട്ട്, “എന്നെ കടുവാ പിടിചു കാട്ടില്‍ക്കൊണ്ടുപോയി താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ എനിക്കു ഭക്ഷണവും മറ്റും തന്ന് എന്നെ രക്ഷിച്ചത് ഈ ഭൈരവന്‍പിള്ള തന്നെയാണല്ലോ. ഇദ്ദേഹം ഈ കടുവാക്കൂട്ടത്തിന്റെ ഒരു മേലാവാണ്”എന്നു പറഞ്ഞു. യൂഥത്തലവനായ ആ വലിയ കടുവാ ഭൈരവന്‍പിള്ളയുടെ പാദങ്ങളെ നക്കുകയും നമസ്ക്കരിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്ത് അദ്ദേഹത്തെ അസാമാന്യമായി ബഹുമാനിക്കുന്നതും അപ്പോള്‍ എല്ലാവരും കണ്ടു .

അനന്തരം നമ്പി കര്‍ത്താവിനോട്, “ഇനി ഈയാണ്ടില്‍ ആനകളെ പിടിക്കാന്‍ ശ്രമിക്കേണ്ടാ, നാലാമത്തെ കുഴിയില്‍ വീണുകിട്ടിയ ആ കൊമ്പനെ അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിനു വഴിപാടായി അയച്ചുകൊടുത്തേക്കണം. ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോകുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു യാത്രയായി. “ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോകുന്നതു വലിയ സങ്കടമാണ്. രണ്ടുദിവസമെങ്കിലും ഇവിടെ താമസിച്ചിട്ടു പോയാല്‍മതി” എന്നും മറ്റും കര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ ലൗകികം പറഞ്ഞു. എങ്കിലും നമ്പി അതൊന്നും അനുവദിച്ചില്ല. അദ്ദേഹം ഭൈരവന്‍പിള്ളയെ ആ വലിയ കടുവയുടെ കഴുത്തില്‍ക്കയറ്റി ഇരുത്തുകയും പിന്‍ഭാഗത്തു താനും കയറിയിരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട്, “സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനു അമാന്തം വരാത്തവിധത്തില്‍ ചെങ്ങന്നൂരെത്തിക്കണം ” എന്ന് കടുവായോട് പറഞ്ഞു. ഉടനെ കടുവായാത്രയാവുകയും നിശ്ചിതസമയത്തിനു മുന്‍പേതന്നെ ചെങ്ങന്നൂരെത്തുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം നമ്പി ഒരു മണിയെടുത്തു ജപിച്ചു കടുവായുടെ കഴുത്തില്‍ കെട്ടീട്ട് “നിനക്ക് ഞാന്‍ മണികണ്ഠന്‍ എന്നു പേരിട്ടിരിക്കുന്നു. ഇനിയും ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്ന സമയം എന്റെ അടുക്കല്‍വരണം. ഇപ്പോള്‍ നിനക്കു പോകാം” എന്നു കടുവായോട് പറയുകയും കടുവാ നമ്പിയെയും ഭൈരവന്‍പിള്ളയേയും നമസ്ക്കരിച്ചിട്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ സമയത്ത് ഭൈരവന്‍പിള്ള, ഇനിയെങ്കിലും എന്നെ വിട്ടയയ്ക്കണേ” എന്ന് നമ്പിയോടപേക്ഷിച്ചു. “നിങ്ങളെ അത്രയെളുപ്പത്തില്‍ വിട്ടയയ്ക്കുകയില്ല” എന്നു നമ്പി അപ്പോഴും മറുപടി പറഞ്ഞു. അതിന്റെശേ‌ഷം നമ്പി കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും അത്താഴവും കഴിക്കുകയും ഭൈരവന്‍പിള്ളയെ ഊണു കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരു മുറിക്കകത്തു ചെന്നുകിടന്നു. അപ്പോള്‍, ഭൈരവന്‍പിള്ള, “എന്നെ വെറുതെ ഇങ്ങനെ താമസിപ്പിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? വിട്ടയയ്ക്കുന്നതിന് എന്താണ് വിരോധം? ” എന്നു ചോദിച്ചു .

നമ്പി: “വിരോധമൊന്നുമില്ല. കുറച്ചു ദിവസം ഇവിടെ താമസിച്ചിട്ടു വിട്ടയച്ചേക്കാം.”

ഭൈരവന്‍പിള്ള: ഇനിയും കുറച്ചുദിവസംകൂടി എന്നെ ഇവിടെ താമസിപ്പിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്ന പക്ഷം എനിക്കൊരാഗ്രഹമുണ്ട്; അതുംകൂടി സാധിപ്പിച്ചുതന്നാല്‍ കൊള്ളാം.

നമ്പി: ആഗ്രഹമെന്താണ്?

ഭൈരവന്‍പിള്ള: നിങ്ങളില്‍നിന്നു കുറച്ചു മന്ത്രവാദം പഠിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം.

നമ്പി: നിങ്ങള്‍ എന്നെക്കാള്‍ വലിയ മന്ത്രവാദിയും ശാസ്ത്രജ്ഞനുമാണെന്ന് എനിക്കറിയാം. പക്ഷേ, നിങ്ങള്‍ക്കു രണ്ടു ദോ‌ഷങ്ങളുണ്ട്; അവ രണ്ടും ഉപേക്ഷിച്ചാല്‍ പിന്നെ നിങ്ങളെപ്പോലെ യോഗ്യനായ ഒരു മന്ത്രവാദി ലോകത്തില്‍ വേറെ ഉണ്ടായിരിക്കയില്ല.

ഭൈരവന്‍പിള്ള: ആ ദോ‌ഷങ്ങള്‍ എന്തെല്ലാമാണ്?

നമ്പി: ചില ബാധകള്‍ തുള്ളുമ്പോള്‍ നിങ്ങളെ ആണും പെണ്ണും തിരിച്ചറിയാത്തവന്റെ മകന്‍ എന്നും മറ്റും പറയും. അത് കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു ലജ്ജയുണ്ടാകുന്നു. അതൊരു ദോ‌ഷമാണ്. പിന്നെ നിങ്ങള്‍ക്ക് ആശ്രിതന്മാരില്‍ അനുകമ്പയില്ല. അത് സര്‍വ്വപ്രധാനമായ വലിയ ദോ‌ഷമാണ്.

ഭൈരവന്‍പിള്ള: ആശ്രിതന്മാരില്‍ അനുകമ്പയില്ലാതെ ഞാന്‍ എന്താണു പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുള്ളത്?

നമ്പി: റാന്നിക്കര്‍ത്താവു നിങ്ങളുടെ ഒരു ആശ്രിതനല്ലേ? അദ്ദേഹം എന്തോ തരാമെന്നു പറഞ്ഞിരുന്നത് ആ അവധിദിവസംതന്നെ തരാതെയിരുന്നതുകൊണ്ടല്ലേ അദേഹത്തിന്റെ കുഴികളില്‍ ആനകള്‍ വീഴാതെയാക്കിയത്? എന്നാല്‍ അദ്ദേഹം അത് അവധിദിവസം തരാതെ യിരുന്നതെന്തുകൊണ്ടാണെന്നും അവധി തെറ്റിയാലും അദ്ദേഹം തരുന്ന ആളാണെന്നും നിങ്ങള്‍ വിചാരിക്കാതെയിരുന്നതെന്താണ്? ആ അവധി ദിവസം അദ്ദേഹത്തിനു അമ്മ മരിച്ച പുലയല്ലായിരുന്നുവോ? പിന്നെ എന്റെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ട് ഞാന്‍ കുഴിയില്‍ വീഴിച്ച കൊമ്പനാനകളില്‍ നാലെണ്ണത്തിനെ കുഴികളില്‍ നിന്നു കയറ്റിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അഞ്ചാമത്തെ കുഴിയില്‍ നിന്നു കര്‍ത്താവിനെയെടുപ്പിച്ചുകൊണ്ടുപോയി വലിയ ലഹള ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തതെന്തിനാണ് ?

ഭൈരവന്‍പിള്ള: ആ ഒന്‍പതാനകളില്‍ വാസ്തവത്തില്‍ നല്ല ലക്ഷണങ്ങളോടുകൂടിയ നാലെണ്ണമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന അഞ്ചാനകളും കണ്ടാല്‍ നല്ല ലക്ഷണയുക്തങ്ങളാണെന്നു തോന്നത്തക്കവയായിരുന്നെങ്കിലും വാസ്തവത്തില്‍ അവ വിലക്ഷണങ്ങളായിരുന്നു. ആ ആനകളെ കയറ്റിക്കൊണ്ടു പോയിരുന്നുവെങ്കില്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ ഐശ്വര്യം നിശ്ശേ‌ഷം നശിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന് അനേകമനര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അങ്ങനെ വരരുതെന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഞാന്‍എന്റെ കാട്ടുനായയെ അയയ്ക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തത്.

നമ്പി: ശരി, എന്നാല്‍ ഞാനിങ്ങോട്ടു പോന്നപ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ എന്റെ പിന്നാലെ വന്നതെന്തിനാണ്?

ഭൈരവന്‍പിള്ള: എന്റെ കാട്ടുനായ്ക്കളെ നിങ്ങള്‍ ഉപദ്രവിക്കാതിരിക്കാനായിട്ടും കര്‍ത്താവിന്റെ കാര്യം പറയാനായിട്ടുമാണ്.

നമ്പി: ശരി. നിങ്ങളില്‍നിന്ന് അറിയാനുണ്ടായിരുന്നതെല്ലാം ഇപ്പോള്‍ ഞാനറിഞ്ഞു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഇനി നിങ്ങള്‍ക്കു പോകാം.

ഭൈരവന്‍പിള്ള: ഞാനാരാണെന്നുള്ളതും നിങ്ങള്‍ അറിഞ്ഞുവല്ലോ.

നമ്പി: ഓഹോ. അത് ആദ്യം പാണ്ടിപ്പിള്ളയുടെ വേ‌ഷത്തില്‍ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മനസ്സിലാക്കി.

ഭൈരവന്‍പിള്ള: എന്നാല്‍ എനിക്കിനി ചില സംഗതികള്‍ കൂടി പറയാനുണ്ട്. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ പരദേശങ്ങളിലുള്ളവര്‍ക്ക് വല്ല ബാധോപദ്രവമോ മറ്റോ ഉണ്ടായാല്‍ എന്റെ സന്നിധിയില്‍വന്ന് എന്നെ ഭജിക്കുകയും ശരണം പ്രാപിക്കുകയും ഞാന്‍ അവരുടെ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ നീക്കി സുഖപ്പെടുത്തി അയയ്ക്കുകയുമായിരുന്നു പതിവ്. നിങ്ങള്‍ പരദേശങ്ങളിലും പോയി മന്ത്രവാദം ചെയ്തുതുടങ്ങിയതില്‍പ്പിന്നെ എന്റെ അടുക്കല്‍ ആരും വരാതെയായിരിക്കുന്നു, അതിനാല്‍ എനിക്കു മുമ്പുണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്ന ആദായം ഇപ്പോള്‍ നിന്നുപോയിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മേലാല്‍ നിങ്ങള്‍ പരദേശങ്ങളില്‍പ്പോയി മന്ത്രവാദം ചെയ്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തണം. പരദേശികള്‍ക്കു ബാധോപദ്രവമോ മറ്റോ ഉണ്ടായാല്‍ അവര്‍ എന്റെ സന്നിധിയില്‍ വരണമെന്നും അതു ധനുമാസത്തില്‍ എന്റെ ഉത്സവകാലത്തായിരിക്കണമെന്നും വ്യവസ്ഥചെയ്യുകയും അക്കാലത്തു നിങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കുകയും വേണം. അക്കാലത്ത് അവര്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന മന്ത്രവാദം എന്റെ സന്നിധിയില്‍വച്ചു നിങ്ങള്‍തന്നെ ചെയ്യുന്നതിനു വിരോധമില്ല. പരദേശികള്‍ക്കു നിങ്ങള്‍ മന്ത്രവാദം ചെയ്യുന്നത് എന്റെസന്നിധിയില്‍വച്ചും ഉത്സവകാലത്തുമായിരിക്കണമെന്നു മാത്രമേ എനിക്ക് നിര്‍ബന്ധമുള്ളൂ. അങ്ങനെയായാല്‍ അതും ഉത്സവത്തിന്റെ ആഘോ‌ഷങ്ങളിലൊന്നായിത്തീരുമല്ലോ. നിങ്ങള്‍ ആണ്ടുതോറും ധനുമാസം ഒന്നാം തിയ്യതി രാവിലെ അവിടെയെത്തുകയും ഉത്സവം കഴിയുന്നതുവരെ അവിടെത്താമസിക്കുകയും വേണം. നിങ്ങളെ അങ്ങോട്ട് കൊണ്ടുവരുന്ന തിനു നമ്മുടെ മണികണ്ഠനെ ഞാനിവിടെ അയച്ചുകൊള്ളാം. നിങ്ങളെ ഞാനും എന്റെ ആശാനായി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ അവിടെ വന്നാല്‍വേണ്ടുന്ന ആചാരോപചാരങ്ങളൊക്കെ ചെയ്യുന്നതിനു ഞാന്‍ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തുകൊള്ളാം.

ഭൈരവന്‍പിള്ള പറഞ്ഞതെല്ലാം നമ്പി പൂര്‍ണ്ണമായി സമ്മതിക്കുകയും ഭൈരവന്‍പിള്ള അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. ഈ ഭൈരവന്‍പിള്ള സാക്ഷാല്‍ അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവായിരുന്നു എന്നുള്ള വാസ്തവം ഇപ്പോള്‍ വായനക്കാര്‍ ഊഹിച്ചറിഞ്ഞിരിക്കുമെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു.

ആ ആണ്ടില്‍ ധനുമാസം ഒന്നാം തിയ്യതിയുടെ തലേദിവസം രാത്രിയില്‍ അച്ചന്‍കോവില്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ക്ക് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. “നാളെ രാവിലെ തേവലശ്ശേരി നമ്പി ഇവിടെ വരും. അദ്ദേഹം എന്റെയും ഗുരുവാണ്. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തെ സാദരം എതിരേല്‍ക്കുകയും സബഹുമാനം ആചാരോപചാരങ്ങള്‍ ചെയ്യുകയും വേണം. ബലിക്കല്‍പ്പുരയുടെ വടക്കേപ്പടിയില്‍ വെള്ളയും കരിമ്പടവും വിരിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ ഇരുത്തണം. അവിടെ ഒരു ചങ്ങലവട്ടക കൊളുത്തിവയ്ക്കുകയും വേണം. അദ്ദേഹം ഇവിടെത്താമസിക്കുന്ന ദിവസങ്ങളിലെല്ലാം തന്ത്രിയുടെ പതിവുപോലെ അരിക്കോപ്പുകളും പകര്‍ച്ചയും കൊടുക്കണം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിവാരങ്ങളെയും യഥായോഗ്യം ആദരിക്കണം” എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. ധനുമാസം ഒന്നാം തിയ്യതിയുടെ തലേദിവസം വൈകുന്നേരം മണികണ്ഠന്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ എത്തുകയും നമ്പി മണികണ്ഠന്റെ കഴുത്തില്‍കയറി പരിവാരസമേതം പുറപ്പെട്ടു ധനുമാസം ഒന്നാം തിയ്യതി രാവിലെ അച്ചന്‍കോവിലില്‍ ചെന്നുചേരുകയും ദേവസ്വക്കാര്‍ സ്വപ്നപ്രകാരമെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ എതിരേറ്റ് സല്‍ക്കരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അച്ചന്‍കോവിലില്‍ പ്രധാനമായിട്ടുള്ള നടവരവു നെയ്യാണ്. അതവിടെ ധാരാളമായി വരുകയും ചെയ്യും. എങ്കിലും വിളക്കിനും മറ്റും ഉപയോഗിക്കുകയല്ലാതെ അത് ആരും കൂട്ടി ഊണുകഴിക്കാറില്ല. അവിടെ നെയ്യുകൂട്ടിയൂണ് കഴിച്ചാല്‍ മാത്ര കഴിയുമ്പോള്‍ പനി തുടങ്ങുമെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയാണ്. അതുകൊണ്ട് അവിടെ തന്ത്രിക്കുപോലും പകര്‍ച്ചയ്ക്കു നെയ്യ് കൊടുക്കാറില്ല. എങ്കിലും തേവലശ്ശേരി നമ്പിക്കു പകര്‍ച്ച ക്കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു തുടം നെയ്യുകൂടി കൊടുക്കുകയും അദ്ദേഹം അതുകൂട്ടി ഉണ്ണുകയും ചെയ്തു. നമ്പിക്ക് അതുകൊണ്ട് പനിയെന്നല്ല, യാതൊരു സുഖക്കേടും ഉണ്ടായിട്ടില്ല. ഇതറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തന്ത്രിക്ക് അപരിമിതമായ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. നെയ്യുകൂട്ടിയിട്ട് നമ്പിക്ക് സുഖക്കെടൊന്നും ഉണ്ടാകാതെയിരുന്നതു ശാസ്താവിന്റെ കരുണകൊണ്ടായിരിക്കണമെന്നും താന്‍ തന്ത്രിയായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് തന്നെക്കുറിച്ചുള്ളതിലധികം കരുണ ശാസ്താവിനു മറ്റൊരാളുടെ പേരിലുണ്ടാകുന്നതു തനിക്കു കുറച്ചിലാ ണല്ലോ എന്നും മറ്റുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിചാരം. അദ്ദേഹത്തിന് നെയ്യു കൂട്ടി ഉണ്ണണമെങ്കില്‍ അവിടെ ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും പനി വന്നെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയം നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തിന് അതിനു ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. ഏതെങ്കിലും ഇതിനൊരു തീര്‍ച്ചയുണ്ടായിട്ടല്ലാതെ ഇനി ഊണു കഴിക്കുകയില്ല” എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം പിറ്റേദിവസം ഉച്ചതിരിയുന്നതുവരെ ഉണ്ണാതെയിരുന്നു. തന്ത്രി ഉണ്ണാതെ താനുണ്ണുന്നത് വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പിയും ഊണുകഴിച്ചില്ല. ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്ന് “നമ്പിക്ക് ഒരു തുടം കൊടു, താഴമണ്ണിന് ഒരു തുടം ചുടു” എന്നൊരശരീരി വാക്കുണ്ടായി. ഇത് ശാസ്താവിന്റെ കല്പനയാണെന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന സകലരും വിശ്വസിച്ചു. എങ്കിലും ഇതിന്റെ അര്‍ത്ഥമെന്തെന്ന് സംശയിച്ച് ചിലര്‍ നമ്പിയോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “ഇതിന്റെ അര്‍ത്ഥം എനിക്ക് ഒരു തുടം നെയ്യു തരണമെന്നും താഴമണ്‍പോറ്റി (ഇദ്ദേഹമാണ് ഇവിടുത്തെ തന്ത്രി) നെയ്യു തുടത്തിലെടുത്ത് ചൂടുപിടിപ്പിച്ചു കൂട്ടിക്കൊള്ളണമെന്നുമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. തന്ത്രി അപ്രകാരം നെയു കൂട്ടിയുണ്ടു. അദ്ദേഹത്തിനു പനി വന്നുമില്ല. പിന്നെ അതു പതിവായിത്തീര്‍ന്നു.

തേവലശ്ശേരി നമ്പി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവാവസാനം വരെ ധനുമാസം ഒന്നാം തിയ്യതിതോറും അച്ചന്‍കോവിലില്‍ എത്തി ഉത്സവം കഴിയുന്നതു വരെ അവിടെ താമസിക്കുകയും അക്കാലത്തു ബാധോപദ്രവക്കാരായും മറ്റും അനേകം പരദേശികള്‍ അവിടെ വരുകയും നമ്പി അവിടെവച്ചു മന്ത്രവാദം ചെയ്ത് അവരുടെ ബാധകളെയും മറ്റും ഒഴിച്ചു സുഖപ്പെടുത്തി അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അതിനാല്‍ അക്കാലത്തു വഴിപാടുകളായും മറ്റും ദേവസ്വത്തിലേക്കുള്ള വരവു വളരെ വര്‍ദ്ധിച്ചു. നമ്പി വിചാരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവു സാധിപ്പിച്ചു കൊടുത്തുകൊണ്ടുമിരുന്നു.

കൊല്ലം ‘തൊള്ളായിരത്തില്‍പ്പരമൊരെഴുപതും മൂന്നുമാം കുംഭമാസേ’ നാട് നീങ്ങിയ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ മസൂരി ബാധിതനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പി മസൂരികാരോഗം ആകര്‍‌ഷിച്ചു മാറ്റുമെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമായിരുന്നതിനാല്‍ കല്‍പ്പന പ്രകാരം ആള്‍ വന്നു നമ്പിയെ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുപോയി. രോഗം ഏറ്റവും കടുത്തവകയായിരുന്നതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അത്യന്തം അവശനായി കിടപ്പുതന്നെയായിരുന്നു. നമ്പി ആ രോഗം ആകര്‍‌ഷിച്ചു തന്റെ ദേഹത്തിന്മേലാക്കി. ഉടനെ തിരുമനസ്സിലെ ദേഹത്തിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന കുരുക്കളെല്ലാം കാണാതെയായിത്തീരുകയും തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ സുഖം തോന്നുകയാല്‍ അവിടുന്ന് എഴുന്നേറ്റിരിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും നമ്പിയുടെ ദേഹത്തി ലെല്ലാം തല്‍ക്ഷണം കുരുക്കള്‍ കാണപ്പെടുകയും നമ്പി ഏറ്റവും പരവശ നായി അവിടെത്തന്നെ വീഴുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പിയുടെ ആകൃതി കണ്ടിട്ടു തിരുമനസ്സിലേക്കു തന്നെ ഭയം തോന്നി. ഉടനെ “ഇത് എനിക്കും തനിക്കുമരുത്” എന്നു കല്‍പ്പിചു. അപ്പോള്‍നമ്പി, “പിന്നെ ആര്‍ക്കാകാമെന്നുകൂടി കല്പ്പിക്കണം” എന്നറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സ്വല്പം ആലോചിച്ചിട്ട്, “ഇവിടെനിന്ന് ഏകദേശം നാല്‍പ്പതു നാഴിക ദൂരം കിഴക്കു വഴിയരികിലായിട്ട് ഒരു കാവിന്‍കൂട്ടമുണ്ട്. അവിടെ രണ്ടു വലിയ പാലകള്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. അവയില്‍ അനേകം ദുര്‍ദേവതമാര്‍ വന്നുവാസമായിട്ടുണ്ട്. ആ ദേവതമാരുടെ ഉപദ്രവം നിമിത്തം പകല്‍സമയത്ത് പോലും ആ വഴിയെ ജനങ്ങള്‍ക്കു സഞ്ചരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതായിരിക്കുന്നു. ഈ രോഗം ആകര്‍‌ഷിച്ച് ആ പാലകളില്‍ ആക്കിയാല്‍ അവ നശിക്കുകയും അപ്പോള്‍ ആ ദുര്‍ദ്ദേവതമാര്‍ അവിടം വിട്ടുപോവുകയും ആ വഴി ജനങ്ങള്‍ക്കു സഞ്ചാരയോഗ്യമായിത്തീരുകയും ചെയ്യുന്നതാകയാല്‍ അതൊരു വലിയ ഉപകാരമായിരിക്കും. അതുകൊണ്ട് അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “എന്നാല്‍ എന്നെ ആ സ്ഥലത്തേക്കു കൊണ്ടുപോകുന്നതിനുകൂടി കല്പനയുണ്ടാകണം. എനിക്കു നടന്നുപോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതായിരിക്കുന്നു” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ കല്പനപ്രകാരം ഏതാനുമാളുകള്‍വന്നു നമ്പിയെ ഒരു മഞ്ചലി ലാക്കിയെടുത്ത് ആ സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുപോവുകയും നമ്പി ആ മസൂരി രോഗത്തെ തന്റെ ദേഹത്തില്‍നിന്ന് ആകര്‍‌ഷിച്ച് ആ പാലകളിലാക്കുകയും ആ പാലകള്‍ ഏഴു ദിവസംകൊണ്ട് ഉണങ്ങിയൊടിഞ്ഞു നിലംപതിക്കു കയും ദുര്‍ദേവതമാരെല്ലാം അവിടം വിട്ടു പോവുകയും ആ വഴി ജനങ്ങള്‍ക്കു സഞ്ചാരയോഗ്യമായിത്തീരുകയും നമ്പി സ്വസ്ഥശരീരനായി തിരിയെ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കു തിരുമനസ്സിലേക്കു ക്ഷീണവും മറ്റും തീര്‍ന്നു സുഖമാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സന്തോ‌ഷിച്ചു നമ്പിക്കു പല സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുത്തതു കൂടാതെ കല്‍പ്പന പ്രകാരം ഏതാനും വസ്തുക്കള്‍ കരമൊഴിവായി പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

ഈ നമ്പി പ്രസിദ്ധ യുദ്ധവിദഗ്‌ദ്ധന്മാരായിരുന്ന കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വാധി കാര്യക്കാര്‍, കുതിരപ്പക്ഷി, വൈക്കം പത്മനാഭപിള്ള എന്നിവര്‍ക്കു ചില ഉപദേശങ്ങള്‍ കൊടുക്കുകയും ശത്രുക്കളുടെ ആയുധം കൊണ്ടു മരിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനായി ചില മന്ത്രങ്ങള്‍ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. വേലുത്തമ്പിദളവാ അവസാനകാലത്തു രക്ഷാമാര്‍ഗ്ഗമൊന്നുമില്ലാതായപ്പോള്‍ വിവരം നമ്പിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും തേവലശ്ശേരിയില്‍ ചെന്നാല്‍ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു നമ്പി തമ്പിയെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ദു‌ഷ്ക്കാലശക്തി നിമിത്തം തമ്പിക്ക് അവിടെച്ചെന്നു ചേരാന്‍ സാധിക്കായ്കയാലാണ് ഒടുക്കം ആത്മഹത്യ ചെയ്യേണ്ടതായി വന്നത്. ഈ തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ കാലത്തുതന്നെ ‘താമരശ്ശേരിനമ്പി’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു മന്ത്രവാദി ആറന്മുളെയുണ്ടായിരുന്നു. താമരശ്ശേരിനമ്പി തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ സജാതീയനായിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിനു തേവലശ്ശേരി നമ്പിയെക്കുറിച്ചു പുച്ഛമായിരുന്നു. തന്നെ ജയിക്കത്തക്കവണ്ണമുള്ള യോഗ്യത തേവലശ്ശേരിക്കില്ലെന്നായിരുന്നു താമരശ്ശേരിയുടെ വിചാരം. അങ്ങനെ അദ്ദേഹം ചിലപ്പോള്‍ ചിലരോടു പ്രസംഗവശാല്‍ കുറേശ്ശെ പറയാറുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിനെക്കുറിച്ചു തേവലശ്ശേരി നമ്പിയും അറിയാതെയിരുന്നില്ല. “തേവലശ്ശേരിയുമായി നേരിട്ടു കാണാനിടയാക്കരുത്.നേരിട്ടു കണ്ടാല്‍നാശമുണ്ടാകും” എന്ന് ആരോ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു പറഞ്ഞതായി താമരശ്ശേരി നമ്പി കൂടെക്കൂടെ സ്വപ്നം കാണാറുണ്ടായിരുന്നു. നേരിട്ടു കണ്ടാല്‍ നാശമുണ്ടാകുന്നതു തേവലശ്ശേരിക്കാണെന്നാണ് താമരശ്ശേരി നമ്പി ഈ സ്വപ്നം കൊണ്ടു മനസ്സിലാക്കിയത്. തേവലശ്ശേരിയേക്കാള്‍ യോഗ്യത തനിക്കുണ്ടെന്നുള്ള വിചാരം മനസ്സിലിരിക്കുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് അങ്ങനെയല്ലാതെ തോന്നാന്‍തരമില്ലല്ലോ.

തേവലശ്ശേരി നമ്പി അന്യദേശങ്ങളില്‍പ്പോയും സ്വദേശത്തുവച്ചും മന്ത്രവാദസംബന്ധമായി പ്രതിദിനമെന്നപോലെ ഓരോ അത്ഭുതങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കീര്‍ത്തി വര്‍ദ്ധിച്ചു വര്‍ദ്ധിച്ചു ഭൂലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിച്ചു. അതിനാല്‍ മന്ത്രവാദത്തിനായി താമരശ്ശേരി നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ആരും ചെല്ലാതെയും അദ്ദേഹത്തെ ആരും എങ്ങും കൊണ്ടുപോകാതെയുമായി. അപ്പോള്‍ താമരശ്ശേരി നമ്പിക്കു തേവലശ്ശേരി നമ്പിയെക്കുറിച്ചുള്ള അസൂയ സഹിക്കവയ്യാതായിത്തീര്‍ന്നു. തേവലശ്ശേരി നമ്പി ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന കാലത്തു തന്റെ കീര്‍ത്തിക്ക് പ്രചാരമുണ്ടാകുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണെന്ന് തോന്നുകയാല്‍ ഏതുവിധവും തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ കഥ കഴിക്കണമെന്നു താമരശ്ശേരി നമ്പി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. നേരിട്ടു കണ്ടാല്‍നാശമുണ്ടാകുമെന്നു സ്വപ്നമുണ്ടായിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍നേരിട്ടു കാണ്മാന്‍ മാര്‍ഗമുണ്ടാക്കണമെന്നു തന്നെ അദ്ദേഹമുറച്ചു. അതിനെന്താണ് വഴിയെന്നാലോചിച്ചപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പി ചൊവ്വാഴ്ചയും വെള്ളിയാഴ്ചയും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു പതിവായി നെടുംപ്രയാറ്റു കളരിയിലേക്കു പോകാറുണ്ടെന്നും അത് ആറ്റിലൂടെയാണ് പതിവെന്നും അറിവ് കിട്ടി. അതിനാല്‍ അടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു ജലമാര്‍ഗ്ഗമായി ഒന്നു യാത്ര ചെയ്യണമെന്നു താമരശ്ശേരി നമ്പി നിശ്ചയിച്ചു. ഈ വിവരമെല്ലാം തേവലശ്ശേരി നമ്പി എങ്ങനെയോ മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന് അതുകൊണ്ടു കൂസലൊന്നുമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹം പതിവുപോലെ വെള്ളിയാഴ്ച വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു നെടുംപ്രയാറ്റെക്ക് പുറപ്പെട്ടു. തേവലശ്ശേരി നമ്പി ഒരരകല്ല് (അമ്മി) എടുത്തിട്ട് അതിന്മേല്‍ക്കയറി, അതിന്റെ തലയ്ക്കല്‍ ഒരു പന്തവും കൊളുത്തിക്കുത്തിക്കൊണ്ടാണ് ആറ്റില്‍ക്കൂടി കിഴക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടത്. ആ സമയത്തുതന്നെ താമരശ്ശേരി നമ്പി കിഴക്കുനിന്നു പടിഞ്ഞാട്ടും പുറപ്പെട്ടു. താമരശ്ശേരി നമ്പി ഒരു തൂശനില വെള്ളത്തിലിട്ട് അതിന്മേല്‍ക്കയറിയാണ് പുറപ്പെട്ടത്. താമരശ്ശേരി നമ്പി ‘അത്തിമൂട്’ എന്ന സ്ഥലത്തായപ്പോള്‍ പടിഞ്ഞാറ് അസാമാന്യമായ ഒരു തേജസ്സു കണ്ടു. സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ വരവാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായി. ആ സമയം “ഒഴിഞ്ഞുപോയ്ക്കൊള്ളണം; അല്ലെങ്കില്‍ ആപത്തുണ്ടാകും” എന്ന് ആരോ വിളിച്ചു പറഞ്ഞതായി താമരശ്ശേരി നമ്പിക്കു തോന്നി. ആ ദുര്‍ന്നിരീക്ഷ്യമായ തേജസ്സു കാണുകയും മേല്പറഞ്ഞ വാക്കുകള്‍കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍താമരശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ഹൃദയം വല്ലാതെ ഭയപരവശമായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം പിന്നെയും മുമ്പോട്ടുതന്നെ പോയി. അപ്പോഴേക്കും തേവലശ്ശേരി നമ്പി വന്നടുത്തു കഴിഞ്ഞു. തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ മുഖത്ത് അപ്പോള്‍ അതിഭയങ്കരമായ ഒരു തേജസ്സു ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ആ മുഖം കണ്ടപ്പോള്‍ താമരശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ഭയം ശതഗുണീഭവിച്ചു. അപ്പോള്‍ തേവലശ്ശേരി നമ്പി, “ഇത് ഒടുവിലത്തെ കാഴ്ചയാണ്” എന്നു പറയുകയും താമരശ്ശേരി നമ്പിയുടെ തൂശനിലക്ക് തീപിടിച്ച് അത് ഭസ്മമായിപ്പോവുകയും നമ്പി അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നീര്‍ച്ചുഴിയില്‍ അകപ്പെട്ടു താണുപോവുകയും ചെയ്തു. തേവലശ്ശേരി നമ്പി നേരെ കിഴക്കോട്ടു ചെന്നു നെടുംപ്രയാറ്റു കളരിയിലെത്തി. വന്ദിച്ചിട്ടുതിരിയെപ്പോയി ചെങ്ങന്നൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയിലും ദര്‍ശനം കഴിച്ചു സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു.

വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു വെള്ളത്തില്‍ മുങ്ങിപ്പോയ താമരശ്ശേരി നമ്പി പിറ്റേ ദിവസം ആറേഴുനാഴിക പുലര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും ഒരു വിധത്തില്‍ ആറന്മുള ക്ഷേത്രത്തിനു വടക്കുവശത്തുള്ള കടവിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വലിയ തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയിരുന്നില്ല. കരയ്ക്കുകയറി സ്വല്പം നടന്നപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം ബോധംകെട്ടു നിലത്തുവീണു. അതു കണ്ടു ചിലര്‍കൂടി എടുത്ത് അദ്ദേഹത്തെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുചെന്നാക്കി. ഉടനെ പണി തുടങ്ങുകയും മൂന്നാം ദിവസം ദേഹത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര മസൂരിക്കുരു പുറപ്പെടുകയും പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം അദ്ദേഹം മരിക്കുകയും അതോടുകൂടി ആ കുടുംബം അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

സാധാരണ മന്ത്രവാദികള്‍ കൈവി‌ഷം ശര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചും മറ്റുമാണല്ലോ കളയുക പതിവ്. എന്നാല്‍തേവലശ്ശേരി നമ്പി അങ്ങനെയൊന്നുമല്ല ചെയ്യാറുള്ളത്. കൈവി‌ഷം ഭക്ഷിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ അതു കളയുന്നതിനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നാല്‍ഒരു കരിക്കുചെത്തി തുളച്ചു വലിയ ദ്വാരമുണ്ടാക്കീട്ട് അത് ആ വി‌ഷം ഭക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള ആളുടെ വയറോടു ചേര്‍ത്തു പിടിച്ചുകൊണ്ടു അദ്ദേഹം ഒരു മന്ത്രം ജപിക്കും. അത് കഴിഞ്ഞ് കരിക്കെടുത്തു നോക്കിയാല്‍ കൈവി‌ഷം ഏതു സാധനത്തിലാണ് അകത്ത് ചേര്‍ന്നിട്ടുള്ളതെന്നു വെച്ചാല്‍ ആ സാധനം ആ കരിക്കിന്‍വെള്ളത്തില്‍ കാണും. അതോടുകൂടി കൈവി‌ഷം ഭക്ഷിച്ച ആള്‍ക്കു സുഖമാകുകയും ചെയ്യും. ഇങ്ങനെയാണ് നമ്പിയുടെ പതിവ്.

തേവലശ്ശേരി നമ്പി ഒന്നാന്തരം വി‌ഷവൈദ്യനുമായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹവും ഒരു വി‌ഷവൈദ്യനും കൂടി ഒരു സ്ഥലത്തേക്കു പോയപ്പോള്‍ മധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരാള്‍കൂടെ വന്നുകൂടി. അയാളുടെ തലയില്‍ ഒരു പാത്രവും അതില്‍ കുറച്ചു പായസവുമുണ്ടായിരുന്നു. മൂന്നുപേരും കൂടി കുറചുദൂരം പോയപ്പോള്‍ ആ പായസം തലയില്‍ വച്ചുകൊണ്ടുപോയ ആളുടെ കാലിന്മേല്‍ ഒരു പാമ്പു കടിച്ചു. ഉടനെ അയാള്‍, “അയ്യോ, ആശാനെ എന്റെ കാലിന്മേല്‍ ഏതാണ്ടു കടിച്ചുവലോ” എന്നു പറഞ്ഞു . അത് കേട്ടു നമ്പി, “ഓ, അതു സാരമില്ല. വി‌ഷം ഇപ്പോള്‍ ഇറക്കിക്കളയാം” എന്നു പറഞ്ഞു അവിടെയിരുന്ന് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു വി‌ഷമിറക്കിത്തുടങ്ങി. വി‌ഷം സ്വല്പമിറങ്ങിയെങ്കിലും വീണ്ടും മേല്‍പ്പോട്ടു കേറിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ വി‌ഷബാധിതന്‍, “അയ്യോ, ആശാനേ വി‌ഷം മേല്‍പ്പോട്ടു കേറുകയാണെന്നാണല്ലോ തോന്നുന്നത്. ആദ്യം എന്റെ പാദത്തിന്മേലായിരുന്നു വേദന. അതിപ്പോള്‍ മുട്ടിന്മേലായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇത് കേട്ടപ്പോള്‍, കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന വി‌ഷവൈദ്യന്‍ തന്നെ പരീക്ഷിക്കാനോ അപമാനിക്കാനോ ആയിട്ട് എന്തോ കശൗലം പ്രയോഗിക്കുന്നുണ്ടെന്നു നമ്പി തീര്‍ച്ചയാക്കി. “എന്നാല്‍ മേല്പോട്ടുതന്നെ കേറട്ടെ” എന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. വി‌ഷം മുറയ്ക്ക് മേല്‍പ്പോട്ടു കേറിക്കൊണ്ടിരുന്നു. “ഇപ്പോള്‍ വേദനയെവിടെയാണ്, ഇപ്പോള്‍ എവിടെയാണ്” എന്നിങ്ങനെ നമ്പി കൂടെക്കുടെ ചോദിച്ചുകൊണ്ടും സര്‍പ്പദഷ്ടനായ ആള്‍, “ഇപ്പോള്‍ വയറ്റില്‍, ഇപ്പോള്‍ നഞ്ചില്‍, ഇപ്പോള്‍ നെറ്റിയില്‍” എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞുകൊണ്ടുമിരുന്നു. ഒടുക്കം ദഷ്ടന്‍, “ഇപ്പോള്‍ വേദന ഉച്ചി(നിറുക)യിലായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പി “എന്നാല്‍ തലയിലിരിക്കുന്നതു ദൂരെക്കളഞ്ഞേക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ദഷ്ടന്‍ തലയിലിരുന്ന പായസം ദൂരെ കളയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പി, “ഇപ്പോള്‍ എവിടെയെങ്കിലും വേദന തോന്നുന്നുണ്ടോ” എന്നു ചോദിചു. “ഇല്ല സുഖമായി” എന്നു ദഷ്ടന്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പി, “എന്നാല്‍ പോയ്ക്കൊള്ളൂ. ഇനി ഭയപ്പെടാനൊന്നുമില്ല. വി‌ഷമിറങ്ങി പ്പോയി” എന്നു പറയുകയും ദഷ്ടന്‍ അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ വി‌ഷവൈദ്യന്‍ നമ്പിയോട്, “തലയിലിരുന്നതു ദൂരെക്കളയാന്‍ പറഞ്ഞതെന്തിനാണ്” എന്നു ചോദിച്ചു.

നമ്പി: വി‌ഷം ശിരസ്സിലായി എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഞാനത് അവിടെനിന്ന് ആകര്‍‌ഷിച്ച് ആ പായസത്തിലാക്കി. പിന്നെ ആ പായസം ആരെങ്കിലും ഭക്ഷിച്ചാല്‍ മരിച്ചു പോകുമല്ലോ. അതുകൊണ്ടാണ് അതു ദൂരെക്കളഞ്ഞേക്കാന്‍ പറഞ്ഞത്.

വൈദ്യന്‍: അതു ഞാന്‍ വിചാരിച്ചില്ല. വി‌ഷം ശിരസ്സില്‍ കയറിയാല്‍ പിന്നെ ഇറക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ, ദഷ്ടന്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്യും എന്നായിരുന്നു എന്റെ വിചാരം.

നമ്പി: ഒന്നു വിചാരിച്ചാല്‍ അവസാനംവരെ വിചാരിക്കുകയും ഒന്നും ചെയ്താല്‍ അവസാനംവരെ ചെയ്യുകയും ചെയ്യാത്തവരെയാണ് ജനങ്ങള്‍ ‘മുറിവൈദ്യന്മാര്‍’ എന്നു പറയുന്നത്.

ഇതു കേട്ടു വി‌ഷവൈദ്യന്‍ ഏറ്റവും ലജ്ജിക്കുകയും, “എല്ലാംകൊണ്ടും ആശാനോടു മടക്കംതന്നെ. ശിരസ്സില്‍ക്കയറിയ വി‌ഷം അവിടെനിന്ന് ആകര്‍‌ഷിച്ചെടുത്തുകളയുക എന്നൊരു വിദ്യയുണ്ടെന്നു ഞാനിതുവരെ അറിയുകയും വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തിട്ടു പോയി.

തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ഗൃഹത്തിനു സമീപംതന്നെ ഒരു പോറ്റിയുടെ മഠത്തില്‍ ഒരു പുത്തന്‍ തിരുവാതിരയ്ക്ക് (വേളി കഴിച്ചു വച്ചിട്ട് ആദ്യത്തെ ധനുമാസത്തില്‍ തിരുവാതിരയ്ക്ക് സ്വജനങ്ങളുടെ മഠങ്ങളില്‍നിന്നും ദേശക്കാരുടെ വീടുകളില്‍നിന്നും സ്ത്രീകളാരും പോകരുതെന്നു വേറൊരു പോറ്റി വിരോധിച്ചു. അദ്ദേഹം ഒരു പ്രബലനായിരുന്നതിനാല്‍ അത് എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പുത്തന്‍ തിരുവാതിരയ്ക്ക് സ്ത്രീകള്‍ ധാരാളമായി കൂടുകയും തിരുവാതിര കളിക്കുകയുമാണല്ലോ പ്രധാനമായിട്ടു വേണ്ടത്. അതിനു സ്ത്രീകളാരും ചെല്ലുകയില്ലെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ പുത്തന്‍തിരുവാതിര നടത്തേണ്ടുന്ന മഠത്തിലെ പോറ്റിമാര്‍ക്കും അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്കും വലിയ കുണ്ഠിതമായി. ഈ വിരോധിച്ച പോറ്റി അടിയന്തിരക്കാരന്‍പോറ്റിയുടെ ഒരു ചാര്‍ച്ചക്കാരനായിരിക്കുന്നു. ഈ അടിയന്തിരക്കാരന്‍ തിരുവാതിര ഏതെല്ലാം പ്രകാരമാണ് ആഘോ‌ഷിക്കേണ്ടതെന്ന് ആ ചാര്‍ച്ചക്കാരനുമായി ആലോചിക്കാതെയാണ് നിശ്ചയിച്ചത്. അത് ചാര്‍ച്ചക്കാരന്‍ പോറ്റിക്കു രസിച്ചില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം എല്ലാവരെയും വിരോധിച്ചത്. എന്നാല്‍ ഈ അടിയന്തിരക്കാരന്‍ പോറ്റി ചെന്നു മറ്റേ പോറ്റിയോട് ഒന്നു പറഞ്ഞാല്‍ എല്ലാവരെയും പറഞ്ഞയച്ചേക്കാം എന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു സമ്മതമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അത് അടിയന്തിരക്കാരന്‍ പോറ്റിക്കു സമ്മതമായില്ല. “എന്തെല്ലാം ദോ‌ഷങ്ങള്‍ വന്നാലും അയാളെ ചെന്ന് ആശ്രയിക്കാന്‍ കഴികയില്ല” എന്നായിരുന്നു അടിയന്തിരക്കാരന്റെ വിചാരം. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിവരമെല്ലാം ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ഇതിലേക്ക് എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണെമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടു നമ്പി, “ആട്ടെ പൊയ്ക്കൊള്ളു. കളി തുടങ്ങാനുള്ള സമയമാകുമ്പോള്‍ കളിക്കു വേണ്ടുന്നവരെല്ലാം അവിടെയുണ്ടായിരിക്കും”എന്നു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തെ സമാധാനപ്പെടുത്തിയയച്ചു. നമ്പി പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ കളി തുടങ്ങാനുള്ള സമയമായപ്പോഴേക്കും ആ ദിക്കിലുണ്ടായിരുന്ന അന്തര്‍ജനങ്ങളും ദേശക്കാരുടെ വീടുകളിലെ സ്ത്രീജനങ്ങളും എല്ലാം അവിടെയെത്തുകയും ഉടനെ തിരുവാതിരകളി തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പാട്ടുകേട്ട് അവിടെ അടുത്തുള്ള ഒരു മഠത്തിലെ ഒരു പോറ്റി അവിടെ ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ ദിക്കിലുള്ള സ്ത്രീജനങ്ങളെല്ലാം അവിടെ കളിക്കുന്നതായി കണ്ടു. എന്നുമാത്രമല്ല, കളിയില്‍ പ്രാധാന്യം വഹിച്ചിരുന്നത് ആരും പോകരുതെന്നു വിരോധിച്ച പോറ്റിയുടെ അന്തര്‍ജ്ജനവുമായിരുന്നു. ഇതുകണ്ട്, ആ പോറ്റി ആ വിരോധിച്ച പോറ്റിയുടെ മഠത്തിലെത്തി അദ്ദേഹത്തെ കണ്ട്, “ഹേ, അങ്ങു നല്ല ചതിവാണല്ലോ പറ്റിച്ചത്. പുത്തന്‍തിരുവാതിരയ്ക്ക് ആരും പോകരുതെന്ന് അങ്ങു പറഞ്ഞതനുസരിച്ചാണല്ലോ ഞങ്ങളുടെ മഠത്തില്‍നിന്ന് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളാരും പോകാതിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെനിന്നു അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളെയൊക്കെ പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ആ മഠക്കാര്‍ക്കു ഞങ്ങളോടു വെറുതേ വിരോധമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കാനല്ലേ അങ്ങ് ഈ വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചത്? ഇതൊട്ടും മര്യാദയായില്ല” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ മഠത്തിലെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളെല്ലാവരും അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ പോറ്റി, “താനെന്താണ് അസംബന്ധം പറയുന്നത്” ഇവിടെയുള്ളവരൊക്കെ ഇവിടെത്തന്നെയുണ്ട്. അവരാരും എങ്ങുംപോയിട്ടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “അസംബന്ധമല്ല ഹേ ഇവിടുത്തെ അന്തര്‍ജ്ജനം അവിടെ തിരുവാതിര കളിക്കുന്നതു സത്യമായിട്ട് എന്റെ കണ്ണുകൊണ്ട് ഞാന്‍കണ്ടതാണ്” എന്നു മറ്റേ പോറ്റി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ മഠത്തിലെ പോറ്റി താനറിയാതെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ പുത്തന്‍ തിരുവാതിര സ്ഥലത്തു പോവുകയും ക്ഷണത്തില്‍ തിരികെ പോരുകയും ചെയ്തതായിരിക്കുമോ എന്നു സംശയിച്ച് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളോടു ചോദിച്ചിട്ട് അവരാരും അന്നേദിവസം മഠത്തില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്തു പറഞ്ഞു. ആകെപ്പാടെ പോറ്റിമാര്‍ക്കു വലിയ സംശയമായിത്തീര്‍ന്നു. “എന്നാല്‍ നമുക്ക ആ തിരുവാതിരക്കളി നടക്കുന്ന സ്ഥലത്തുപോയി അന്വേ‌ഷിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു പോറ്റിമാര്‍ രണ്ടുപേരും കൂടി അങ്ങോട്ടുപോയി. അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ രണ്ടുപേരുടെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും അവിടെ തിരുവാതിര കളിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍‍ തിരിയ അവരുടെ മഠത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവരുടെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ എങ്ങും പോയിരുന്നില്ല. ആ രണ്ടു സ്ഥലത്തുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ പോറ്റിമാര്‍ പിന്നെ മറ്റു മഠങ്ങളിലും വീടുകളിലും പോയി അന്വേ‌ഷിച്ചു. ആരും എങ്ങും പോയിരുന്നില്ല. എല്ലാവരും അവരവരുടെ ഗൃഹങ്ങളില്‍ത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. വീണ്ടും പുത്തന്‍തിരുവാതിര സ്ഥലത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ സ്വദേശത്തുള്ള സകല സ്ഥലങ്ങളിലെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും മറ്റുള്ള സ്ത്രീജനങ്ങളും അവിടെ തിരുവാതിര കളിക്കുന്നതായിട്ടു കണ്ടു. ആകെപ്പാടെ ആ പോറ്റിമാര്‍ അത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ ഈ വിവരം ആ ദിക്കിലുള്ള മറ്റു ജനങ്ങളെയും അറിയിച്ചു. എല്ലാവരും അവരവരുടെ ഗൃഹങ്ങളിലുള്ള സ്ത്രീകള്‍ അവരവരുടെ ഗൃഹങ്ങളിലും തിരുവാതിരകളി സ്ഥലത്തും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതായി കണ്ടു വിസ്മയിച്ചു. ഒടുക്കം ഇതു തേവലശ്ശേരിനമ്പി തന്റെ ഇന്ദ്രജാലവിദ്യകൊണ്ടു ജനങ്ങളെ ഭ്രമിപ്പിക്കുന്നതാണെന്നറിഞ്ഞ് എല്ലാവരും സമാധാനപ്പെട്ടു.

ഒരിക്കല്‍ വിടനും രസികനുമായ ഒരു നമ്പൂരി തേവലശ്ശേരി നമ്പിയോട്, “യക്ഷികളുടെ ധ്യാനം പലവിധത്തില്‍ കാണുന്നുണ്ട്. ആ ധ്യാനപ്രകാരം അവരെ കാണാന്‍ സാധിക്കുമോ? എന്നു ചോദിച്ചു.

നമ്പി: യക്ഷികളെ കാണാന്‍ സാധിക്കും. അവരുടെ സൗന്ദര്യം കണ്ടു ഭ്രമിച്ചാല്‍ അപകടമായിത്തീരുകയും ചെയ്യും.

നമ്പൂരി: എനിക്ക് അങ്ങനെയൊരു ഭ്രമവും മറ്റുമുണ്ടാകുകയില്ല. സാധിക്കുമെങ്കില്‍ ഒരു യക്ഷിയെ കാണിച്ചുതന്നാല്‍ കൊള്ളാം.

നമ്പി: ഒന്നെന്നു വെയ്ക്കണ്ട, ധാരാളം കാണിച്ചുതരാം. ഇന്നു പത്തുനാഴിക ഇരുട്ടുമ്പോള്‍ കാണാം, പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നുകൊള്ളുക. അപകടത്തില്‍ ചാടാതെ പ്രത്യേകം സൂക്ഷിചുകൊള്ളണം.

നമ്പൂരി അത്താഴം കഴിഞ്ഞു ശയനഗൃഹത്തിലെത്തി കാത്തിരുന്നു. ഏകദേശം പത്തുനാഴിക രാത്രിയായപ്പോള്‍ ചില സുരഭിലകുസുകങ്ങളുടെയും കളഭം, കസ്തൂരി മുതലായവയുടെയും സരൗഭ്യം വരുന്നതായി നമ്പൂരിക്കു തോന്നി. ഉടനെ സര്‍വാംഗ സുന്ദരിയും നവയവൗന യുക്തയുമായ ഒരു സ്ത്രീ വാതില്‍ തുറന്നു മുറിക്കത്തേക്കു കടന്നു വരുന്നത് അദ്ദേഹം കണ്ടു. അപ്പോള്‍തന്നെ അദ്ദേഹം കാമപരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. സ്വല്പം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ലാവണ്യസമ്പൂര്‍ണ്ണകളായ അനേകം യുവതികള്‍ പിന്നാലെ പിന്നാലെയായി അവിടെ ചെന്നു കയറി നമ്പൂരി ഇരുന്നിരുന്ന കട്ടിലിനു ചുറ്റും ചെന്നു നില്‍പ്പായി. അദ്ദേഹം വല്ലാതെ കുഴങ്ങി. എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നറിയാതെ വി‌ഷമിച്ചു. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ട്, ആദ്യം വന്ന സ്ത്രീയോട്, “ഇവരൊക്കെ എന്തിനാണ് വന്നത്? ഇത്ര വളരെ ആളുകള്‍ ഇവിടെ ആവശ്യമില്ല. ഇവിടെ നീ മാത്രം മതി. മറ്റവരെയൊക്കെ പറഞ്ഞയയ്ക്കുക” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പൂരി ഇത്രയും പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പിന്നാലെ വന്ന സ്ത്രീകളെല്ലാം അദൃശ്യകളായിത്തീര്‍ന്നു. ആദ്യം വന്ന സ്ത്രീ മാത്രം പിന്നെയും അവിടെത്തന്നെ നിന്നുരുന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, “ഈ കട്ടിലില്‍ ഇരിക്കുക” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ സ്ത്രീയെ പിടിച്ചിരുത്താനായി കൈ നീട്ടി. ആ സമയം ആ സ്ത്രീയുടെ മുഖഭാവം പെട്ടെന്നു മാറുകയും അവള്‍ അതിഭയങ്കരാകൃതിയായിത്തീരുകയും ഉറക്കെ അട്ടഹസിച്ചുകൊണ്ട് കൈനിവര്‍ത്തി നമ്പൂരിയുടെ ചെകിടത്ത് ഒരു അടിവച്ചു കൊടുത്തിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി അടികൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ ബോധരഹിതനായി നിലത്തുവീണു. നേരത്തോടുനേരം കഴിഞ്ഞിട്ടേ അദ്ദേഹത്തിനു ബോധം വീണുള്ളു. ബോധം വീണ് എഴുന്നേറ്റപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വായില്‍ പല്ലൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പല്ലെല്ലാം നിലത്തു കിടന്നിരുന്നു. എന്നാല്‍ രക്തം ഒരു തുള്ളിപോലും പോയിരുന്നില്ല. ബോധം വീണു കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴാണ് നമ്പി പറഞ്ഞിരുന്നതു നമ്പൂരീ ഓര്‍ത്തത്. ആ സ്ത്രീകളെ കണ്ടപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബുദ്ധി വല്ലാതെ ഭ്രമിച്ചുപോയതിനാല്‍ നമ്പി പറഞ്ഞി രുന്നതും മറ്റും അദ്ദേഹം ഓര്‍ത്തില്ല. “പ്രായസ്സമാപന്നവിപത്തികാലേ ധിയോപി പുംസാം മലിനാ ഭവന്തി” എന്നുണ്ടല്ലോ.

ഒരിക്കല്‍ മണ്ണടിക്കാവില്‍ഭഗവതിയുടെ സങ്കേതത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു ഗൃഹത്തില്‍ ഒരു സ്ത്രീക്കു ചില ബാധോപദ്രവങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ നിമിത്തം ഗര്‍ഭം ധരിക്കാതെയും ഈ സ്ത്രീ പ്രസവിച്ചിട്ടല്ലാതെ ആ ഗൃഹത്തില്‍ സന്താനമുണ്ടാകുന്നതിനു വേറെ മാര്‍ഗ്ഗം ഇല്ലാതെയും ഇരുന്നു. ആ സങ്കേതത്തില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളില്‍ എവിടെയെങ്കിലും ആര്‍ക്കെങ്കിലും ബാധോപദ്രവങ്ങളുണ്ടായാല്‍ കാവില്‍ ചെന്നു ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചു പാര്‍ക്കുകയും കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി ഭസ്മമിട്ടു ബാധകളെ ഒഴിക്കുകയുമല്ലാതെ അവിടെ ആരും മന്ത്രവാദികളെക്കൊണ്ടു ഒന്നു ചെയ്യിക്കുകയും മന്ത്രവാദികള്‍ അവിടെ ചെന്ന് എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുകയും പതിവില്ല. അതിനാല്‍ മേല്‍പറഞ്ഞ വീട്ടുകാര്‍ ഈ സ്ത്രീയെ കീഴ്മര്യാദപ്രകാരം കാവില്‍ക്കൊണ്ടുചെന്നു ഭജനമിരുത്തി. പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ ഭജനം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളിഭസ്മമിട്ട് ഓരോ ബാധകളെ പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം സത്യം ചെയിച്ച് ഒഴിച്ചു. ഒടുക്കം ഒരു ബാധ മാത്രം ശേ‌ഷിച്ചു. അതൊരു ഗന്ധര്‍വ്വനായിരുന്നു. കാമ്പിത്താന്‍ വളരെ ശ്രമിച്ചിട്ടും ആ ഗന്ധര്‍വന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോയില്ല. ഒടുക്കം ആ സ്ത്രീ തുള്ളി, “ഞാനൊരു ഗന്ധര്‍വ്വനാണ്. ഞാന്‍ഈ ദേഹവും കൊണ്ടല്ലാതെ ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയില്ല. എന്നെ ഒഴിച്ചുവിടാനായി ആരും ശ്രമിക്കേണ്ടാ. തേവലശ്ശേരി നമ്പി വന്നാലും എന്നെ ഒഴിച്ചുവിടാന്‍ സാധിക്കയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തുള്ളികൊണ്ടു നിന്ന കാമ്പിത്താന്‍, “എന്നാല്‍ തേവലശ്ശേരിയില്‍ത്തന്നെ കൊണ്ടു പോകണം. നമ്പി ഈ ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിച്ചുവിടും” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. ആ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടുകാര്‍ ആ വിവരം നമ്പിയെ അറിയിച്ചപ്പോള്‍, “ആ സ്ത്രീയെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരേണ്ടാ. ഇവിടെവച്ചു ഗന്ധര്‍വനെ ഒഴിക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാണ്, വേണമെങ്കില്‍ ഞാനവിടെ വന്നു ശ്രമിച്ചുനോക്കാം” എന്നാണ് നമ്പി പറഞ്ഞത്. അപ്പോള്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ക്കു വലിയ സംശയമായി. മണ്ണടികാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ സങ്കേതത്തില്‍വെച്ച് ആരെക്കൊണ്ടും മന്ത്രവാദം ചെയ്യിക്കാറില്ലല്ലോ. ആ സ്ഥിതിക്കു നമ്പിയെ അവിടെക്കൊണ്ടുപോയി മന്ത്രവാദം ചെയ്യിക്കുന്നതു ഭഗവതിക്കു ഹിതമാകുമോ എന്നായിരുന്നു അവരുടെ സംശയം. ഇതിനെക്കുറിച്ചു കല്‍പ്പന കേള്‍ക്കുന്നതിനായി അവര്‍ കാവില്‍ചെന്നു മുട്ടുപാടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി, “എന്റെ സങ്കേതത്തില്‍വച്ചു തേവലശ്ശേരി എന്തുചെയ്യുന്നതും എനിക്കു സമ്മതവും സന്തോ‌ഷവുമാണ്. മറ്റൊരു മന്ത്രവാദി ഇവിടെ വന്ന് ഒന്നും ചെയ്യാന്‍ പാടില്ലെന്നുമാത്രമേ എനിക്കു നിര്‍ബന്ധമുള്ളു” എന്നു കല്പിച്ചു. ആ വീട്ടുകാര്‍ ഈ വിവരവും നമ്പിയെ അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ദിവസം നിശ്ചയിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. വീട്ടുകാര്‍ ചാര്‍ത്തിന്‍പ്രകാരമുള്ള ഉപകരണങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിച്ചുവച്ചു. നിശ്ചിത ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു നമ്പി അവിടെയെത്തി. പ്രായാധിക്യം കൊണ്ടു നടക്കാന്‍ പ്രയാസമായിരുന്നതിനാല്‍ മണികണ്ഠന്റെ കഴുത്തില്‍ കയറിയാണ് അദ്ദേഹം അവിടെ എത്തിയത്. ചെന്നയുടനെ കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും കഴിച്ചു നമ്പി കാവിലെത്തി ഭഗവതിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെയിരുന്നു. അന്നു പകലും രാത്രിയും മുഴുവന്‍ ക്ഷേത്രാപവാസമായി അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നതേയുള്ളു. അന്നു ജലപാനംപോലും അദ്ദേഹം കഴിച്ചില്ല. ഭഗവതിക്കു വഴിപാടായി ഒരു കൂട്ടുപായസനിവേദ്യവും പു‌ഷ്പാഞ്ജലിയും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തെ കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാദികളും കഴിച്ചു നമ്പി മന്ത്രവാദത്തിനു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. ആ വീട്ടുകാരുടെ വക ഒരു മഠത്തില്‍വച്ചാണ് മന്ത്രവാദം നടത്താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. നമ്പി അവിടെ ചെന്നയുടനെ ഒരു ത്രികാലപൂജയ്ക്കു പത്മമിട്ടു വിളക്കുവച്ചു. പൂജ ആരംഭിക്കുകയും അഷ്ടദ്രവ്യം കൂട്ടി ഒരു ഗണപതിഹോമം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉചപ്പൂജയായപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ തുള്ളി, “എന്നെ ഒഴിച്ചുവിടാനായി ശ്രമിക്കരുത്. ഞാന്‍ഈ ശരീരത്തോടു കൂടിയല്ലാതെ ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയില്ല. അങ്ങനെയല്ലാതെ എന്നെ ഒഴിച്ചാല്‍ ഞാന്‍ശപിക്കും” എന്നു മറ്റും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. നമ്പി അതൊന്നും കേട്ടതായി ഭാവിക്കപോലും ചെയ്തില്ല. ഉചപൂജയും പു‌ഷ്പാഞ്ജലിയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പി വീട്ടുകാരോട്, “വൈകുന്നേരത്തെ പൂജയ്ക്ക് നിവേദ്യത്തിനു മുപ്പത്താറിടങ്ങഴിപ്പാലും മുപ്പത്താറു പലം പഞ്ചസാരയും കൂടി വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വീട്ടുകാര്‍, “അതൊക്കെ ഉണ്ടാക്കം. അവിടുന്ന് ഊണു കഴിക്കണം. ഇന്നലെത്തന്നെ ആഹാരമൊന്നും കഴിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ. ഭക്ഷണത്തിനു വേണ്ടതെലാം ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടു തയ്യാറാക്കിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവിടുന്ന് ഈ വയസ്സുകാലത്ത് ഇവിടെ വന്നു പട്ടിണി കിടക്കുന്നതു ഞങ്ങള്‍ക്കു വലിയ സങ്കടമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പി അതിന്, “ഞാന്‍ ഉണ്ണാനായിട്ടല്ലല്ലോ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്. നിങ്ങള്‍ എന്നെ വരുത്തുകയും ഞാനിവിടെ വരുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം സാധിച്ചല്ലാതെ ഞാന്‍ ഊണു കഴിക്കയില” എന്നാണ് മറുപടി പറഞ്ഞത്. അദ്ദേഹം ആഹാരമൊന്നും കഴിക്കാതെ തന്നെ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ നമ്പി പോയിക്കുളിച്ചു. സന്ധ്യാവന്ദനാദികളെല്ലാം കഴിച്ചു വന്നു. പൂജയ്ക്കു ആദ്യം നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന നിവേദ്യങ്ങളും മൂപ്പത്താറിടങ്ങഴി പാല്‍കാച്ചി പഞ്ചസാരയിട്ട് അതും തയ്യാറാക്കിവച്ചു. പൂജയ്ക്കു വിളക്കു വച്ചിരുന്ന മുറിയുടെ വാതില്‍ക്കല്‍ പുറത്തായി ഉമിച്ചാരംകൊണ്ടു ഒരു ചക്രം വരച്ച് അതില്‍ പിണിയാളെ (ബാധോപദ്രവ മുള്ള സ്ത്രീയെ) ഇരുത്തീട്ട് അദ്ദേഹം മുറിക്കകത്തു കയറി വാതിലടച്ചി രുന്നു പൂജ തുടങ്ങി. ഏകദേശം ഏഴര നാഴികയിരുട്ടിയപ്പോഴേക്കും പൂജയും പു‌ഷ്പാഞ്ജലിയും കഴിഞ്ഞു നമ്പി മുറിയുടെ വാതില്‍ തുറന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം കുറെ തീര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും അക്ഷതവുംകൂടിയെടുത്തു ഭയങ്കരമായ ഒരു ഹുങ്കാരത്തോടുകൂടി പിണിയാളുടെ മുഖത്തെക്കെറിഞ്ഞു. ഉടനെ പിണിയാള്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും കാവില്‍നിന്നു കാമ്പിത്താനും തുള്ളിക്കൊണ്ട് അവിടെയെത്തി. പിണിയാള്‍ (ഗന്ധര്‍വന്‍) അപ്പോള്‍, “അയ്യോ എനിക്കു ദാഹിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പി, കാച്ചി പഞ്ചസാരയിട്ടുവച്ചിരുന്ന പാലെടുത്തു പിണിയാളുടെ അടുക്കല്‍ വച്ചുകൊടുത്തു. പിണിയാള്‍ ആ മുപ്പത്താറിടങ്ങഴി പാല്‍ മുഴുവനും കുടിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍, “ഇപ്പോള്‍ ഇതുമതി, തൃപ്തിയായി, സന്തോ‌ഷമായി. എങ്കിലും ഞാന്‍ഈ ദേഹത്തെ വിട്ടൊഴിഞ്ഞു പോവുകയില്ല. അതിനായിട്ടു നിര്‍ബന്ധിക്കുകയുമരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍, “എന്റെ നമ്പിയെ പരീക്ഷിക്കേണ്ടാ. ക്ഷണത്തില്‍ ഈ ദേഹത്തില്‍നിന്നു ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയാണ് നല്ലത്. അലെങ്കില്‍ നമ്പി ഉപദ്രവിക്കും. ഒടുക്കം സന്താപത്തോടും അപമാനത്തോടും കൂടി പോകേണ്ടതായി വരും. ഇപ്പോളാണെങ്കില്‍ സന്തോ‌ഷത്തോടും ബഹുമാനത്തോടുംകൂടി പോകാം” എന്നു കല്‍പ്പിചു. ഉടനെ പിണിയാള്‍ (ഗന്ധര്‍വന്‍) “നമ്പി അത്ര യോഗ്യനോ?” എന്നാല്‍ അതൊന്നറിയണമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു മന്ത്രസാരം, യന്ത്രസാരം, പ്രയോഗസാരം, പ്രപഞ്ചസാരം മുതലായവയിലുള്ള ചില ഗൂടന്മാര്‍ത്ഥങ്ങളെപ്പറ്റി നമ്പിയോടു ചോദ്യം തുടങ്ങി. ഗന്ധര്‍വന്റെ ചോദ്യങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം നമ്പി ശരിയായിട്ടുത്തരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വന്‍, “ഇത്രയും പഠിപ്പും മറ്റു യോഗ്യതകളും തികഞ്ഞ ഒരു മന്ത്രവാദി ഒരഞ്ഞൂറു സംവല്‍സരത്തിനിപ്പുറം ഭൂലോകത്തിലുണ്ടായിട്ടില്ലെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇപ്രകാരം യോഗ്യനായിരിക്കുന്ന ഇദ്ദേഹവുമായി പിണങ്ങേണ്ടതായിവന്നിരിക്കന്നതില്‍ എനിക്കു വളരെ മനസ്താപമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ഇദ്ദേഹം എന്നെ ഉപദ്രവിച്ചോടിക്കാനുദ്യമിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോവുകായാണു വേണ്ടത്. അഥവാ എന്നെ ഉപദ്രവിക്കാന്‍തന്നെ ഭാവിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ശപിക്കും. ഈ ദേഹത്തെവിട്ടു ഞാന്‍പോകുകയുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം കര്‍ണ്ണാനന്ദകരമാകും വണ്ണം ചില ദിവ്യരാഗങ്ങള്‍ ആലപിക്കുകയും മനോഹരങ്ങളായ ചില ഗീതങ്ങള്‍ പാടുകയും ഇടയ്ക്കിടെ പുഞ്ചിരിയിടുകയും മറ്റും ചെയ്തു തുടങ്ങി.

നമ്പി: ഈവക വിദ്യകള്‍ കൊണ്ടു വിരണ്ടുപോകുന്നവനല്ല ഞാന്‍. എനിക്കു ശാപത്തെക്കുറിച്ചും മറ്റും ലേശംപോലും ഭയമില്ല. ഈശ്വരവിധിപോലെയല്ലാതെ ഒന്നും വരുകയില്ലെന്നു എനിക്കു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ട്. എന്റെ ശിരസ്സിലെഴുത്തിനെ മാറ്റാന്‍ ഇനി ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കുകയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ വേഗത്തില്‍ ഈ ദേഹത്തെ വിട്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളുകയാണു നലത്. മനസ്സോടുകൂടി പോകാത്ത പക്ഷം ഞാനയയ്ക്കും.

ഗന്ധര്‍വന്‍: അയ്യോ ഇതു സങ്കടമാണ്. ഞാന്‍പോകണെമെന്നു നിര്‍ബന്ധമാണെങ്കില്‍ ഒരു മൂന്നു സംവല്‍സരത്തെ അവധി എനിക്കുതരണം. മൂന്നു സംവല്‍സരം കഴിഞ്ഞാല്‍ ഈ ദേഹം വിട്ട് ഞാന്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളാം; അതിനനുവദിക്കണം.

നമ്പി: അനുവദിക്കയില്ല; മൂന്നു സംവല്‍സരമെന്നല്ല, മൂന്നു നാഴികപോലും ഇനി ഈ ദേഹത്തിലിരിക്കാന്‍ പാടില്ല.എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പി ഉമിചാരംകൊണ്ട് അവിടെ ഒരു ചക്രം വരചിട്ട് ഒരു ചൂരല്‍ വടിയെടുത്തു ജപിച്ച് ആ ചക്രത്തില്‍ മൂന്നടി അടിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഗന്ധര്‍വന്‍, “അയ്യോ ഞാന്‍പൊയ്ക്കൊള്ളാമേ. അങ്ങയുടെ മന്ത്രശക്തിയെ തടുക്കുന്നതിനു സഹിക്കുന്നതിനും ഞാന്‍ശക്തനല്ല. നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം എന്നെ ഇങ്ങനെ ദണ്ഡിപ്പിച്ചയയ്ക്കുന്നതുകൊണ്ട് അങ്ങേക്കു സന്തതിയുണ്ടാവാതെ പോട്ടെ; അങ്ങയുടെ വംശം അങ്ങയുടെ കാലാവസാനത്തോടുകൂടി നശിച്ചു പോട്ടെ; എന്നു പറഞ്ഞു.

നമ്പി: ഈ ശാപം ഒരനുഗ്രഹമാണെന്നാണ് ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നത്. ഇതുവരെ ഞാന്‍വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടില്ല. എനിക്കിപ്പോള്‍ വയസ്സ് എഴുപത്തഞ്ചായിരിക്കുന്നു. ഇതുവരെ നിത്യബ്രഹ്മചാരിയായി ജീവിച്ച ഞാന്‍ഇനി വിവാഹം കഴിക്കണമെന്നോ സന്തതിയുണ്ടാകണമെന്നോ വിചാരിച്ചു എന്നു വരുന്നതല്ലല്ലോ. എന്റെ കുടുംബത്തില്‍ ഇപ്പോള്‍ ഞാനല്ലാതെ ആരുമില്ലതാനും. അതിനാല്‍ വിചാരിച്ചിരിക്കാത്ത ആപത്തൊന്നും ഈ ശാപംകൊണ്ട് എനിക്കുണ്ടായിട്ടില്ല ഇനി സത്യം ചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോയ്ക്കൊള്ളുക. പോകുന്നില്ലെങ്കില്‍ ഇനിയും ഞാന്‍ ചില വിദ്യകള്‍ കൂടി പ്രയോഗിക്കും.

ഗന്ധര്‍വന്‍: അയ്യോ വേണ്ടാ, ഞാന്‍പൊയ്ക്കൊള്ളാം. ഞാന്‍ ഇതാ ഈ ദേഹത്തില്‍നിന്നു വിട്ടുമാറുന്നു. ഇനി ഒരു കാലത്തും ഞാന്‍ ഈ ദേശത്തെയും ഈ കുടുംബത്തെയും ബാധിക്കുകയില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, ഈ ദേശത്തു കടക്കുകപോലും ചെയ്കയില്ല ഇതു സത്യം, സത്യം, സത്യം.

സത്യം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞതോടുകൂടി പിണിയാള്‍ പിന്നാക്കം മലര്‍ന്നുവീണു. ഉടനെ ആ ഗൃഹത്തിലുണ്ടായിരുന്ന പടിപ്പുരയും പുറത്തേക്കു മറിഞ്ഞുവീണു. അതു ഗന്ധര്‍വന്‍ പോയ പോക്കിനു തട്ടിയിട്ടതാണെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഗന്ധര്‍വന്‍ പോയപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്റെ തുള്ളലും നിന്നു. ആ വീട്ടുകാര്‍ നമ്പിക്ക് ആയിരം പണം ദക്ഷിണയും മറ്റനേകം സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു. ആ പണം മുഴുവനും നമ്പി മണ്ണടിക്കാവില്‍ ഭഗവതിക്കു വഴിപാടായി കാമ്പിത്താനെ ഏല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്തിട്ടു മണികണ്ഠന്റെ കഴുത്തില്‍ക്കയറി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഗന്ധര്‍വന്‍ ബാധിച്ച സ്ത്രീക്കു ബാധ ഒഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം രണ്ടുമുന്നു ദിവസത്തേക്കു വലിയ ക്ഷീണമുണ്ടായിരുന്നു. ക്രമേണ അതു ഭേദമാവുകയും ആ സ്ത്രീ ഗര്‍ഭം ധരിച്ചു പ്രസവിച്ചു കാലക്രമേണ ആ ഗൃഹത്തില്‍ ധാരാളം സന്തതികളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. നമ്പിയുടെ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ ആ വീട്ടുകാര്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഈശ്വരനിര്‍വിശേ‌ഷമായി ബഹുമാനിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

തേവലശ്ശേരി നമ്പുയോടു മല്‍സരിച്ചു ജയിക്കാനായി അനേകം മന്ത്രവാദികള്‍ ഉദ്യമിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവരെല്ലാവരും തോറ്റ് ഒടുക്കം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശി‌ഷ്യന്മാരായിത്തീരുകയാണ് ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. ആവക കഥകളും നമ്പിയുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും പറഞ്ഞവസാനിപ്പിക്കാന്‍ ആരാലും കഴിയുന്നതല്ല. അതിനാല്‍ അതിനായിത്തുനിയുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാനത്തെക്കുറിച്ചുകൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം സമാപിക്കാമെന്നേ വിചാരിക്കുന്നുള്ളൂ.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു നമ്പൂരി ഉശകാരാവുത്തരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു ഒരു കാര്യം സാധിപ്പിചുകൊടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. അതിലേക്ക് ഇന്നതു പ്രതിഫലം കിട്ടണമെന്നു രാവുത്തര്‍ പറഞ്ഞതിനെ നമ്പൂരി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും രാവുത്തര്‍ വളരെ ശ്രമപ്പെട്ടിട്ടും അതു സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാല്‍ നമ്പൂരി ഇച്ഛാഭംഗത്തോടു കൂടി അവിടെനിന്നു പിരിയുകയും വിവരം തേവലശ്ശേരി നമ്പിയെ അറിയിക്കുകയും നമ്പി പ്രതിഫലേച്ഛകൂടാതെ കാര്യം നി‌ഷ്പ്രയാസമായി നമ്പൂരിക്കു പെട്ടെന്നു സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. രാവുത്തര്‍ പൂര്‍വവൈരം നിമിത്തം നമ്പിയെ അകപ്പെടുത്താനായി ചില ഗൂടന്മപ്രയോഗങ്ങള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടാണിരുന്നിരുന്നത്. പക്ഷേ, നമ്പിയുടെ മുന്‍കരുതലുകള്‍കൊണ്ട് അതൊന്നും ഫലിച്ചിരുന്നില്ല. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോളാണ് ഈ സംഗതിയുണ്ടായത്. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ രാവുത്തര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന വൈരം ദ്വിഗുണീഭവിച്ചു. ഏതുവിധവും നമ്പിയെ താമസിയാതെ അപായപ്പെടുത്തണമെന്ന് അയാള്‍ അപ്പോള്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും അതിനൊരുപായം കണ്ടുപിടിക്കുകയും അതു തയ്യാറാക്കിവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്തു രാവുത്തരും പണ്ടത്തെ നമ്പൂരിയും തമ്മില്‍ കാണുന്നതിനിടയായി. അപ്പോള്‍ പ്രസംഗവശാല്‍ നമ്പൂരി “രാവുത്തരു വിചാരിച്ചിട്ടു സാധിക്കാത്ത കാര്യം തേവലശ്ശേരി നമ്പി എനിക്കു സാധിച്ചുതന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. രാവുത്തര്‍ അതു മുമ്പേ തന്നെ അറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കിലും അതു പറയാതെയും ഭാവിക്കാതെയും അപ്പോള്‍ മാത്രമേ അറിഞ്ഞുള്ളു എന്നുള്ള ഭാവത്തില്‍ അത്ഭുതവും സന്തോ‌ഷവും നടിച്ചുകൊണ്ട്, “അതുവ്വോ സന്തോ‌ഷമായി, തേവലശ്ശേരി നമ്പി സാമാന്യനല്ല. അദ്ദേഹത്തെപ്പോലെ സമര്‍ത്ഥനായിട്ട് ഒരു മന്ത്രവാദി ഇപ്പോള്‍ ഭൂലോകത്തിലില്ല. അവിടെക്കു ആ കാര്യം സാധിപ്പിച്ചുതന്നതില്‍ എനിക്കുള്ള അപാരമായ സന്തോ‌ഷത്തെ കാണിക്കുന്നതിനായി ഞാന്‍ തരുന്ന സമ്മാനം അവിടുന്നുതന്നെ നമ്പിക്കു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു ഞാന്‍തന്നയച്ചതെന്നു പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞ്, അയാളുടെ കൈവിരലിന്മേല്‍ കിടന്നിരുന്ന ഒരു സ്വര്‍ണ്ണമോതിരമൂരി കൊടുത്തിട്ട്, “എന്റെ കാര്യം സാധിപ്പിചുതന്നതില്‍ ഉശകാരാവുത്തര്‍ക്കുള്ള സന്തോ‌ഷത്തെ പ്രദര്‍ശിപ്പിക്കാനായി ഇതു രാവുത്തര്‍ തന്നയച്ചതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഇതു തന്നെ അകപ്പെടുത്താനുള്ള വിദ്യയാണെന്നു നമ്പിക്കു മനസ്സിലായി. അതു കയ്യില്‍ വാങ്ങിപ്പോയതിനാല്‍ പിന്നെ പരിഹാരമൊന്നുമിലതെയിരുന്നതുകൊണ്ട്, “ഇത് ഈശ്വരവിധി തന്നെ” എന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും തനിക്ക് അബദ്ധം പറ്റിപ്പോയി എന്നുള്ള വിവരം ഭാവിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്യാതെ അദ്ദേഹം ഒരു സന്തോ‌ഷഭാവത്തില്‍ നമ്പൂരിയോട്, “രാവുത്തരില്‍നിന്ന് ഒരു സമ്മാനം കിട്ടാനിടയായതുകൊണ്ട് എനിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ട്. അത് ഇവിടെക്കിട്ടിയ വിവരത്തിനു ഞാനൊരെഴുത്തു തരാം അത് അങ്ങുതന്നെ കൊണ്ടുചെന്നു രാവുത്തര്‍ക്കുകൊടുക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പി ഒരോലക്ക‌ഷണമെടുത്ത് അതില്‍, “ഇത് എന്നെങ്കിലുമുണ്ടാകുമെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നതാണ്. ഇതുവരെ കര്‍മ്മവും കാലവുംകൂടി ഒത്തുവന്നില്ല. ഇപ്പോള്‍ രണ്ടുമൊത്തു. ആട്ടെ, വിരോധമില്ല. എനിക്ക് നാല്‍പത്തൊന്നാണെങ്കില്‍ നിനക്കു പന്ത്രണ്ട്” എന്നെഴുതി നമ്പൂരിയുടെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തു. നമ്പൂരി അതു കൊണ്ടു ചെന്ന് രാവുത്തര്‍ക്കും കൊടുത്തു. അതിന്റെ പന്ത്രണ്ടാംദിവസം രാവുത്തരും മോതിരം കയ്യില്‍ വാങ്ങിയതിന്റെ നാല്‍പത്തൊന്നാംദിവസം നമ്പിയും മരിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പിക്കു പ്രായം എഴുപത്തേഴു വയസ്സായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തോടുകൂടിത്തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശവും തീര്‍ന്നു എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ

അദ്ധ്യായം 55
ചില ഈശ്വരന്മാരുടെ പിണക്കം

ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്റെ ആക്രമണകാലത്തു ഗുരുവായൂരപ്പനെ അവിടെ നിന്ന് ഇളക്കിയെടുത്ത് അമ്പലപ്പുഴെയും പിന്നീട് മാവേലിക്കരെയും എഴുന്നള്ളിച്ചു കുടിയിരുത്തിയിരുന്നു എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഗുരുവായൂരപ്പനും അമ്പലപ്പുഴെ കൃ‌ഷ്ണസ്വാമിയും വാസ്തവത്തില്‍ ആള്‍ ഒന്നുതന്നെയാണെങ്കിലും അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി അമ്പലപ്പുഴെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു പല പിണക്കങ്ങളും മല്‍സരങ്ങളുമുണ്ടായിട്ടുള്ളതായി അനേകം ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്.

ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ പ്രീതിക്കായി നടത്തുന്ന നമസ്ക്കാരസ്സദ്യകള്‍ക്കുള്ള കാളന്‍ മുതലായ സാധനങ്ങള്‍ വയ്ക്കുന്ന ഓട്ടുപാത്രങ്ങളില്‍ത്തന്നെ കിടക്കുകയല്ലാതെ, മറ്റു പാത്രങ്ങളില്‍ പകരുക പതിവില്ലെന്നും എന്നാല്‍ ആ സാധനങ്ങള്‍ക്കു കിളാവുചുവ ഉണ്ടാകാറില്ലെന്നുമുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. എങ്കിലും ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ അമ്പലപ്പുഴെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് നമസ്ക്കാരത്തിനായി വച്ചുണ്ടാക്കുന്ന കാളനും മറ്റും കിളാവു ചുവകൊണ്ടു മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു ഉപയോഗിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതായിത്തീര്‍ന്നു. ഇതിങ്ങനെ ആക്കിത്തീര്‍ത്തതു ഗുരുവായൂരപ്പനോടുള്ള സ്പര്‍ദ്ധ നിമിത്തം അമ്പലപ്പുഴെ കൃ‌ഷ്ണസ്വാമിയാണെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇതിനുപകരം ഗുരുവായൂരപ്പനും ചിലതു പ്രവര്‍ത്തിക്കാതിരുന്നില്ല.

അമ്പലപ്പുഴെ കൃ‌ഷ്ണസ്വാമിക്കു പ്രതിദിനം മുപ്പത്താറു പറ പാല്‍കൊണ്ടു പഞ്ചസാരപ്പായസം പതിവുണ്ടായിരുന്നു. അതില്‍ ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ അട്ടയും മറ്റും കാണിച്ചു നിവേദ്യത്തിനു കൊള്ളാത്ത വിധത്തിലാക്കിത്തീര്‍ത്തുതുടങ്ങി. ഇങ്ങനെ ഇവര്‍ തമ്മിലുള്ള സ്പര്‍ദ്ധയും മത്സരവും നിമിത്തം രണ്ടുപേര്‍ക്കും പൂജാനിവേദ്യാദികള്‍ നടത്താന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വന്നതിനാല്‍ ഗുരുവായൂരപ്പനെ ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്റെ ഉപദ്രവം ശമിക്കുന്നതുവരെ മാവേലിക്കരെ കൊണ്ടുപോയി ഇരുത്തേണ്ടതായിവന്നു. ഗുരുവായൂരപ്പനെ കുടിയിരുത്തിയിരുന്ന സ്ഥലവും അവിടുത്തെ വകയായി ഒരു കിണറും ഇപ്പോഴും അമ്പലപ്പുഴെ കാണ്‍മാനുണ്ട്.

ഇപ്രകാരം തന്നെ വൈക്കത്തപ്പനും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവനും തമ്മിലും ചില പിണക്കങ്ങളുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. 973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വൈക്കത്തപ്പനു വഴിപാടായി ഏഴര (ഏഴു വലിയതും ഒന്നു ചെറിയതും) പൊന്നാനകളെ (പ്ലാവുകൊണ്ടു പണിയിച്ചു സ്വര്‍ണ്ണത്തകിടുകൊണ്ട് പൊതിയിച്ചു) തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന് വൈക്കത്തേക്ക് കൊടുത്തയച്ചു. കല്‍പനപ്രകാരം ഹരിക്കാരന്മാര്‍ പൊന്നാനകളെ വിരുത്തിക്കാരെക്കൊണ്ട് എടുപ്പിച്ചു കൊണ്ട് കരമാര്‍ഗ്ഗമായി പുറപ്പെട്ട് ഒരു ദിവസം ഏറ്റുമാനൂര്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. പൊന്നാനകളെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറെ ഗോപുരത്തറയിലിറക്കിവച്ചു നട കാവല്‍ക്കാരെ ഏല്‍പ്പിച്ചിട്ട് ഹരിക്കാരന്മാരും ചുമട്ടുകാരും കുളിക്കാനുമുണ്ണാനു പോയി. അവര്‍ കുളിയും ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞു വന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ പൊന്നാനകളുടെ തലയില്‍ ഓരോ വലിയ സര്‍പ്പങ്ങളിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ആരെങ്കിലും അടുത്തു ചെന്നാല്‍ ആ ഭയങ്കര സര്‍പ്പങ്ങള്‍ ഫണങ്ങള്‍ വിടര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് ചീറ്റിത്തുടങ്ങും. അതിനാല്‍ എല്ലാവരും ഭയപ്പെട്ടു മാറിയതല്ലാതെ അടുത്തു ചെല്ലുന്നതിന് ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ ഇതിനെപ്പറ്റി പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിയതില്‍, ഈ ആനകളെ താന്‍ വിട്ടയയ്ക്കുകയില്ലെന്നും ഇവ തനിക്കു വേണമെന്നുമാണ് ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്റെ അഭിപ്രായമെന്നു കാണുകയും ആ വിവരം തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്നതിന് എഴുതി അയയ്ക്കുകയും പ്രശ്നത്തില്‍ കണ്ടതുപോലെ തന്നെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു ഒരു ദര്‍ശനമുണ്ടാകുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ പൊന്നാനകളെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്റെ ഭണ്ഡാരത്തില്‍ എടുത്തുവച്ചുകൊള്ളുന്നതിനു കല്‍പിച്ചനുവദിച്ചു. ഇപ്പോഴും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ഭണ്ഡാരത്തിലിരിക്കുന്നവയും ഉത്സവകാലങ്ങളില്‍ എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടി കൊണ്ട് നടക്കുന്നവയുമായ പൊന്നാനകള്‍ അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നതിപ്രകാരമാണ്.

വൈക്കത്തപ്പനു വഴിപാടായി നിശ്ചയിച്ച് ഉണ്ടാക്കിച്ചയച്ചവയായ പൊന്നാനകളെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്‍ ഇടയ്ക്കുവച്ച് തട്ടിയെടുത്തതിനാല്‍ വീണ്ടും ഏഴരപൊന്നാനകളെ ഉണ്ടാക്കിച്ചു വൈക്കത്തേക്കയയ്ക്കണമെന്ന് മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്‍പ്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു ഒരു ദര്‍ശനമുണ്ടായി. അതിന്റെ സാരം തനിക്കു പൊന്നാനയും മറ്റും വേണമെന്നില്ലെന്നും അതിന്റെ വില ചെലവാക്കി ഒരു സഹസ്രകലശം നടത്തിയാല്‍ മതിയെന്നുമായിരുന്നു. ഇതു വൈക്കത്തപ്പന്റെ കല്‍പനയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചു മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അപ്രകാരംതന്നെ അതികേമമായി വൈക്കത്ത് ഒരു സഹസ്രകലശം നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. വൈക്കത്തപ്പനും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവനും തമ്മില്‍ ഇപ്പോഴും പിണക്കമാണെന്നാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. അതിനാല്‍ വൈക്കത്ത് അഷ്ടമി ദര്‍ശനത്തിന് ഇപ്പോഴും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേശക്കാരാരും പോകാറില്ല.

ആറന്മുള ദേവനും ശബരിമലശാസ്താവും തമ്മിലും പിണക്കമാണെന്നാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. അതിനാല്‍ ആറന്മുളക്കാര്‍ ശബരിമലയ്ക്കു പോകാറില്ല. പണ്ടൊരിക്കല്‍ ആറന്മുളക്കാരായ ചിലര്‍ ശബരിമലയ്ക്കുപോകുന്നതിനു നിശ്ചയിച്ച് “നോയമ്പു” തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു ആറന്മുളദേവന്‍ സ്വപ്നത്തില്‍ പ്രത്യക്ഷമായി “എന്റെ ജനങ്ങള്‍ മല ചവിട്ടണമെന്നില്ല; സകലകാര്യസിദ്ധിക്കും എന്നെ സേവിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ മതി” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. എങ്കിലും അവര്‍ അതിനെ വകവയ്ക്കാതെ യഥാകാലം ശബരിമലയ്ക്കു പോയി. ശബരിമലയ്ക്ക് പോകുന്നവര്‍ “ശരണമയ്യപ്പോ” എന്നും “അയ്യപ്പസ്വാമിയേ ശരണം” എന്നും മറ്റും വിളിച്ചുപറഞ്ഞു കൊണ്ടാണല്ലോ പോകുക പതിവ്. എന്നാല്‍ ആറന്മുളക്കാര്‍ “ആറന്മുള സ്വാമിയേ ശരണം” എന്നു വിളിച്ചുകൊണ്ടാണ് പോയത്. അവര്‍ അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ നായ്ക്കള്‍ ശബരിമലയ്ക്കു സമീപമായപ്പോള്‍ (കടുവാകള്‍) വായും പൊളിച്ചുകൊണ്ട് അവരുടെ നേരെ പാഞ്ഞുചെന്നു. അതുകണ്ട് ആറന്മുളക്കാര്‍ ഭയപരവശന്മാരായി പൂര്‍വാധികമുറക്കെ ആറന്മുളസ്വാമിയെ വിളിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ വ്യാഘ്രങ്ങളുടെ വായില്‍ അമ്പുകള്‍ വന്നു തറയ്ക്കുകയും അവ മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം ശബരിമല ശാസ്താവിന്റെ വെളിപാടുണ്ടായി (വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി) “ആറന്മുളക്കാര്‍ എന്റെ നടയില്‍ വരാന്‍ പാടില്ല” എന്നു കല്പിക്കുകയും ആറന്മുളക്കാര്‍ അവിടെ ദര്‍ശനം കഴിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ക്കാണ് ആറന്മുളക്കാര്‍ ശബരിമലയ്ക്കു പോകാതെയായത്. ആറന്മുള ദേവന്‍ മഹാവി‌ഷ്ണുവിന്റെ ഒരവതാരമായ അര്‍ജുനനാണെന്നാണല്ലോ സങ്കല്‍പം. അതിനാല്‍ ശബരിമലയയ്യപ്പന്റെ നായ്ക്കളുടെ നേരെ ശരമയച്ചത് ആ ദേവന്‍ തന്നെയാണെന്നാണ് വിശ്വാസം.

ഇങ്ങനെ കേരളത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള അനേകം ദേവന്മാര്‍ തമ്മില്‍ പല പിണക്കങ്ങളുമുണ്ടായിട്ടുള്ളതിനും ഇപ്പോഴും പിണക്കമാണെന്നുള്ളതിനും വളരെ ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം മനു‌ഷ്യരുടെ സങ്കല്‍പത്തില്‍നിന്നുണ്ടായിട്ടുള്ളവയായിരിക്കാനല്ലാതെ കാരണമില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 56
പറങ്ങോട്ടു നമ്പൂരി

ബ്രിട്ടി‌ഷുമലബാറില്‍ ‘പറങ്ങോട്’ എന്നില്ലപ്പേരായി ഒരു നമ്പൂരിയുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം സകല വേദശാസ്ത്രങ്ങളും പുരാണേതിഹാസാദികളും ഗ്രഹിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു വിദ്വാനും പ്രകൃത്യാ വിരക്തനും ഈശ്വരഭക്തനുമായിരുന്നു. ഐഹികസുഖങ്ങളെല്ലാമുപേക്ഷിച്ച് അദ്ദേഹം കുറച്ചുകാലം ഈശ്വരനെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് സ്വഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെ താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അര്‍ത്ഥപുത്രമിത്രകളത്രാദികളെ എല്ലാമുപേക്ഷിച്ചു വളരെക്കാലം അന്യദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ പോയിപ്പോയി ഒടുവില്‍ അദ്ദേഹം ഒരു വലിയ വനാന്തരത്തില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം ക്ഷുല്‍പിപാസാദികള്‍കൊണ്ട് ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ഭക്ഷണപാനീയങ്ങളന്വേ‌ഷിച്ചു കൊണ്ട് അദ്ദേഹം ആ വനാന്തരത്തില്‍ ചുറ്റിസഞ്ചരിച്ചു. അപ്പോള്‍ ദൈവഗത്യാ ഒരു മുനിവരാശ്രമം കണ്ടെത്തുകയും അവിടെ തപസ്സു ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നു തനിക്കു വിശപ്പും ദാഹവും ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നുവെന്നും അവയെ ശമിപ്പിക്കുന്നതിനു വല്ലതും തരണമെന്നും യാചിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകേട്ട് ആ മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്‍ ചില ഭക്ഷണസാധനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്ത് ആ നമ്പൂരിയെ സംതൃപ്തനാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം, “അങ്ങ് ആരാണ്? എന്തിനായിട്ടാണ് ഇവിടെ വന്നത്” എന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി താനൊരു ബ്രാഹ്മണനാണെന്നും മറ്റുമുള്ള പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം മഹര്‍‌ഷിയെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ മഹര്‍‌ഷി, “അങ്ങു വേദാധ്യയനം ചെയ്തിട്ടില്ലേ” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഉണ്ട്” എന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷി. “എന്നാല്‍ അങ്ങേക്കു ക്ഷുല്‍പിപാസാദികളുടെ ബാധയുണ്ടാകാനിടയില്ലല്ലോ. ആട്ടെ, വേദം മുഴുവനും അങ്ങു പഠിച്ചപ്രകാരം ഒന്നു ചൊല്ലിക്കേള്‍ക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു നമ്പൂരി വേദം മുഴുവനും താന്‍ പഠിച്ചിരുന്നതുപോലെ ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷി, “ഇതുമുഴുവനും പിഴയാണ്; ഇതെല്ലാം മറന്നാല്‍ അങ്ങേക്കു ഞാന്‍വേദമുപദേശിച്ചുതരാം. ഇതു മറക്കുന്നതിനു കുറച്ചു ദിവസം വടക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞിരുന്ന് ഉരുവിട്ടാല്‍ മതി.” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം നമ്പൂരി വടക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞിരുന്ന് ഏതാനും ദിവസം വേദം ഉരുവിടുകയും അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം പഠിച്ചിരുന്നതെല്ലാം മറക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്‍ വേദം ആദിമുതല്‍ അവസാനംവരെ നമ്പൂരിക്ക് ഉപദേശിക്കുകയും വേദത്തില്‍ ഇന്നിന്ന മന്ത്രങ്ങള്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ വിശപ്പും ദാഹവും ഉണ്ടാവുകയില്ലെന്നു പറഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ നമ്പൂരി അപ്രകാരം ക്ഷുല്‍പിപാസാദികളെ അടക്കിക്കൊണ്ടും യോഗാഭ്യാസം ചെയ്തുകൊണ്ടും ആ മഹര്‍‌ഷിയുടെ അടുക്കല്‍ താമസിച്ചു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രണ്ടു ദിവ്യപുരു‌ഷന്മാര്‍ അവിടെ വരുകയും മഹര്‍‌ഷിയെക്കണ്ട് എന്തോ ചിലതെല്ലാം പറഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു. അവരും മഹര്‍‌ഷിയുമായി ഉണ്ടായ സംഭാ‌ഷണമെല്ലാം കേട്ടുവെങ്കിലും അതു മനു‌ഷ്യഭാ‌ഷയില്‍ അല്ലായിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരിക്ക് കാര്യമൊന്നും മനസ്സിലായില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം മഹര്‍‌ഷിയോട് ആ വന്ന ദിവ്യപുരു‌ഷന്മാരാരായിരുന്നുവെന്നും അവര്‍ പറഞ്ഞതെന്തായിരുന്നുവെന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷി, “ആ ദിവ്യന്മാര്‍ കൈലാസവാസികളായ രണ്ടു ശിവഭൂതങ്ങളാണ്. ഇന്നു ശ്രീപാര്‍വതിക്കു സോമവാരവ്രതമാകയാല്‍ കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടിനു ഞാന്‍കൂടി ചെല്ലണമെന്നു ദേവി അരുളിച്ചെയ്തിരിക്കുന്നു എന്നാണ് അവര്‍ പറഞ്ഞത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ തനിക്കും കൂടി കൈലാസത്തിങ്കല്‍ പോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുള്ള ആഗ്രഹം കലശലായിത്തീരുകയാല്‍ നമ്പൂരി തന്നെക്കൂടി കൊണ്ടുപോകണമെന്നു മഹര്‍‌ഷിയോടപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷി, “അങ്ങ് അതിനിപ്പോള്‍ ശക്തനായിട്ടില്ല. ഇവിടെത്താമസിച്ചാല്‍ കുറച്ചുകാലം കഴിയുമ്പോള്‍ അങ്ങും അതിന് ശക്തനായിത്തീരുമായിരിക്കാം. അപ്പോള്‍ അതിനായിട്ടാഗ്രഹിച്ചാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അതൊന്നും സമ്മതിക്കാതെ നമ്പൂരി പിന്നെയും നിര്‍ബന്ധിക്കുകയാല്‍ ഒടുവില്‍ മഹര്‍‌ഷി നമ്പൂരിയുടെ ഇഷ്ടംപോലെ ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും എന്നാല്‍ കൈലാസത്തില്‍ച്ചെന്നാല്‍ അങ്ങുമിങ്ങുമൊക്കെ നോക്കുകയോ വല്ലതും സംസാരിക്കുകയോ ചെയ്യരുതെന്നും ഒന്നും മിണ്ടാതെ തല കുമ്പിട്ടു നിലത്തുതന്നെ നോക്കിക്കൊണ്ട് ഇരുന്നുകൊള്ളണമെന്നും മഹര്‍‌ഷി പറയുകയും അപ്രകാരമായിക്കൊള്ളാമെന്നു നമ്പൂരി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പോകാനുള്ള സമയമായപ്പോള്‍ മഹര്‍‌ഷി തന്റെ കൈയ്ക്കു പിടിച്ചുകൊണ്ട് കണ്ണടയ്ക്കാന്‍ നമ്പൂരിയോടു പറഞ്ഞു. നമ്പൂരി അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും അരനിമി‌ഷംകൊണ്ട് രണ്ടുപേരും കൈലാസത്തിങ്കലെത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കാല്‍ കഴുകിച്ചൂട്ടിനായി അവിടെ അസംഖ്യം മഹര്‍‌ഷിമാര്‍ എത്തീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അവരെയൊക്കെ കാല്‍ കഴുകിച്ചത് ശ്രീപരമേശ്വരനായിരുന്നു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ പറങ്ങോട്ടു നമ്പൂരിയെയും ഭഗവാന്‍ കാല്‍കഴുകിച്ചു. ഉടനെ എല്ലാവരും ഉണ്ണാനിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും അവര്‍ക്കു കുടിക്കു നീര്‍വീഴ്ത്താനായി ശ്രീപാര്‍വതിയുടെ പുറപ്പാടായി. ദേവിയുടെ കാല്‍ച്ചിലമ്പിന്റെ മഞ്ജൂളനാദം കേട്ടുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ത്തന്നെ നമ്പൂരിയുടെ മനസ്സിളകിത്തുടങ്ങി. ശ്രീപാര്‍വ്വതി ഓരോരുത്തര്‍ക്കും മുറയ്ക്കു കുടിക്കു നീര്‍വീഴ്ത്തി. ക്രമേണ നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു കുടിക്കു നീര്‍വീഴ്ത്തിയ സമയം അദ്ദേഹം കുനിഞ്ഞിരിക്കുകയായിരുന്നു. എങ്കിലും ശ്രീപാര്‍വ്വതിയുടെ പാദങ്ങള്‍ അദ്ദേഹം സ്പഷ്ടമായിക്കണ്ടു. “ഈ പാദങ്ങള്‍ തന്നെ ഇത്ര മനോഹരങ്ങളായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ഈ ദേവിയുടെ മുഖം എത്രമാത്രം സുന്ദരമായിരിക്കും! എന്തൊക്കെയായാലും അതൊന്നു കാണാതെ കഴിയുകയില്ല” എന്നു വിചാരിച്ച് നമ്പൂരി പതുക്കെയൊന്നു തലയുയര്‍ത്താന്‍ ഭാവിച്ചു.

അപ്പോള്‍ ദേവിയുടെ സമീപത്തു നിന്നിരുന്ന നന്ദികേശ്വരന്റെ ഒരു ഹൂങ്കാരം കേള്‍ക്കപ്പെടുകയും നമ്പൂരി ബോധരഹിതനായി അവിടെ നിന്നു തെറിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം പ്രഭാതമായപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു ബോധം വീണു. അദ്ദേഹം കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ താന്‍ കിടക്കുന്നത് ഒരു കുളത്തിലാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായി. എങ്കിലും ഈ ദേശം ഏതാണെന്നും മറ്റും അദ്ദേഹത്തിനറിയാന്‍ പാടില്ലായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ഒരു വൃ‌ഷലി ചില പാത്രങ്ങള്‍ തേച്ചു മുക്കുന്നതിനായി ആ കുളത്തില്‍ വന്നു. അവളോടു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ആ കുളം പൂമുള്ളിമനയ്ക്കലെ വകയാണെന്നും മറ്റും പറയുകയും നമ്പൂരി അവിടെ മുമ്പു പലപ്പോഴും പോയിരുന്നതു കൊണ്ട് അതു വാസ്തവം തന്നെയാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിക്കു സന്ധിബന്ധങ്ങളെല്ലാം തളര്‍ന്നിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹം ഒരു വിധം അവിടെ നിന്ന് കരയ്ക്കു കയറി. ആ സമയം പൂമുള്ളി മനയ്ക്കല്‍ അതികലശലായി ഒരു കരച്ചിലും പിഴിച്ചിലും അലയും മുറയുമെല്ലാം കേള്‍ക്കുകയാല്‍ അതിന്റെ കാരണമെന്തെന്ന് അദ്ദേഹം ആ വൃ‌ഷലിയോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവള്‍, “മനയ്ക്കലെ വലിയ തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ മോഹിച്ചിരുന്നുണ്ടായ ഏകപുത്രന്‍ ഇന്നലെ രാത്രിയില്‍ പെട്ടെന്നുണ്ടായ എന്തോ സുഖക്കേടുനിമിത്തം മരിച്ചുപോയി. ആ തങ്കക്കട്ടപോലെയിരുന്ന ഓമനക്കുട്ടനു മൂന്നു വയസ്സുമാത്രമേ പ്രായമായിരുന്നുള്ളു. അതിന്റെ ശവം ഇപ്പോള്‍ ദഹിപ്പിക്കാനെടുത്തുകൊണ്ടു പോവുകയാണ്. അതിന്റെ കോലാഹലമാണ് ഈ കേള്‍ക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇതു കേട്ട മാത്രയില്‍ നമ്പൂരി മനയ്ക്കലേക്കു ചെന്നു. ആ സമയം വലിയ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്നു തന്റെ ഏകപുത്രന്റെ മൃതശരീരം ദഹിപ്പിക്കാനായി എടുത്തു ചിതയിങ്കലേക്കു കൊണ്ടുപോവുകയായിരുന്നു. നമ്പൂരി അടുത്തുചെന്ന്, “ഹേ! അവിടുന്ന് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ, ഉണ്ണിയെ ഞാനിപ്പോള്‍ ജീവിപ്പിച്ചുതരാം. അതിനെ അവിടെ കിടത്തണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ഒട്ടും വിശ്വാസമുണ്ടായില്ല. എങ്കിലും മോഹാധിക്യം നിമിത്തം ആ മൃതശരീരത്തെ അവിടെക്കിടത്തി. നമ്പൂരി കുറച്ചു വെള്ളം കൈയിലെടുത്തു കണ്ണടച്ചു എന്തോ ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ഉണ്ണിയുടെ മുഖത്ത് തളിച്ചു. ഉണ്ണി ഉടനെ കണ്ണു തുറന്നു. നമ്പൂരി പിന്നെയും രണ്ടു പ്രാവശ്യം കൂടി വെള്ളം ജപിച്ചു തളിച്ചു. അപ്പോള്‍ മരിച്ചുകിടന്നിരുന്ന ഉണ്ണി സ്വസ്ഥശരീരനായി എണീറ്റ് “അച്ഛാ ” എന്നു വിളിച്ചുകൊണ്ട് നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കലേക്ക് ചെന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കും അവിടെക്കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങള്‍ക്കും മറ്റുമുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും അത്ഭുതവും എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം.

പറങ്ങോട്ടു നമ്പൂരി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു പരിചിതനായിരുന്നു. എങ്കിലും അപ്പോള്‍ ജടയും മുടിയുമൊക്കെ ധരിച്ചും മരവുരി ഉടുത്തും മറ്റുമിരുന്നതുകൊണ്ടും കണ്ടിട്ടും വളരെക്കാലമായിരുന്നതിനാലും അദ്ദേഹം ഇന്നാളാണെന്നു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു തത്ക്കാലം മനസ്സിലായില്ല. പിന്നെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിന്നു ചോദിക്കുകയാല്‍ നമ്പൂരി തന്റെ ചരിത്രങ്ങളെല്ലാം നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു നമ്പൂരിയുടെ മുഖച്ഛായ ഓര്‍മ്മയില്‍ വരുകയും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതെല്ലാം ശരിയെന്നു വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു.

പറങ്ങോട്ടുനമ്പൂരിക്ക് ആഭിജാത്യം സ്വല്‍പം കുറവായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ യോഗ്യതയും ദിവ്യത്വവും വിചാരിച്ചു നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തന്റെ പുരോഹിതസ്ഥാനം കൊടുത്തു തന്റെ കൂടെത്തന്നെ ആജീവനാന്തം താമസിപ്പിച്ചു.

അദ്ധ്യായം 57
പാക്കില്‍ ശാസ്താവ്

പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രം തിരുവിതാംകൂറില്‍ കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ നാട്ടകം പകുതിയിലാണ്. ഈ ക്ഷേത്രം പണ്ട് ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധവും പ്രാധാന്യവുമുള്ളതായിരുന്നു. ഇതിനു പുരാതനത്വവും ഒട്ടും കുറവില്ല.

ശ്രീ പരശുരാമന്‍ കേരളത്തിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായിട്ട് കിഴക്കു മലകളിലും പടിഞ്ഞാറു സമുദ്രതീരങ്ങളിലുമായി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. പാക്കില്‍ശാസ്താവും ആ കൂട്ടത്തിലുള്ളതായി വിചാരിക്കാം. എന്നാല്‍ സ്വല്‍പം ഭേദമില്ലെന്നുമില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ബ്രഹ്മാവു തന്റെ ഹേമകുണ്ഡത്തില്‍നിന്ന് ഉദ്ഭൂതമായ ഒരു ശാസ്തൃവിഗ്രഹം അഗ്നിദേവന്റെ കയില്‍ കൊടുത്ത്, “ഇതു പരശുരാമന്റെ കയ്യില്‍ കൊടുത്ത്, ഇതിനെ യഥോചിതം എവിടെയെങ്കിലും ഒരു നല്ല സ്ഥലത്തു പ്രതിഷ്ഠിക്കാന്‍ പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞയച്ചു. അഗ്നിദേവന്‍ അപ്രകാരം ചെയുകയാല്‍ പരശുരാമന്‍ ആ വിഗ്രഹവും കൊണ്ട് പുറപ്പെട്ട് “പാക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന ആ സ്ഥലത്തു വന്നപ്പോള്‍ ഈ സ്ഥലം കൊള്ളാമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ആ ബിംബം അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. എങ്കിലും അത് അവിടെ ഉറയ്ക്കാതെ ഇളകി ഉദ്ഗമിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. പല പ്രാവശ്യം പിടിച്ചിരുത്തീട്ടും ബിംബമവിടെ ഇരിക്കായ്കയാല്‍ പരശുരാമന്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ആ സമയം ദൈവഗത്യാ സാക്ഷാല്‍ പാക്കനാരും ഭാര്യയും കൂടി അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. പാക്കനാരെ കണ്ടപ്പോള്‍ പരശുരാമന്‍ പരമാര്‍ത്ഥമെലാം പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാക്കനാര്‍ ആ ബിംബത്തിന്മേല്‍പ്പിടിച്ച് കീഴ്പ്പോട്ട് അമര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് “ഇവിടെപ്പാര്‍ക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതോടുകൂടി ബിംബം അവിടെ ഉറച്ചു. പാക്കനാര്‍ “പാര്‍ക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞതിനാല്‍ ആ ദേശത്തിനു “പാര്‍ക്ക്” എന്നു തന്നെ പേരു സിദ്ധിച്ചു. അതു കാലക്രമേണ “പാക്ക്” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്രകാരമൊക്കെയാണ് പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ ആഗമം. അതിനാല്‍ ഈ ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതു പരശുരാമനാണെന്നും പാക്കനാരാണെന്നും അഗ്നിദേവനാണെന്നും ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോവിധം പറയുന്നു. പ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞു പരശുരാമന്‍ പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം ശാസ്താവ് ദിവ്യനായ പാക്കനാര്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷീഭവിക്കുകയും “പാക്കനാരെ ആണ്ടിലൊരിക്കലെങ്കിലും ഇവിടെ കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നരുളിചെയ്കയും അങ്ങനെയാകാമെന്നു പാക്കനാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പാക്കനാര്‍ മുറം വിറ്റുകൊണ്ട് സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന അവസരത്തിലാണ് അവിടെച്ചെന്നിരുന്നത്. അതുപോലെ പാക്കനാര്‍ പിന്നെയും ആണ്ടുതോറും കര്‍ക്കടക സംക്രാന്തിനാള്‍ അവിടെ ചെന്നിരുന്നു. പാക്കനാരുടെ മുറക്കച്ചവടം പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. പാക്കനാര്‍ പതിവായി കര്‍ക്കടകസംക്രാന്തിനാള്‍ പാക്കില്‍ചെന്നിരുന്നതിന്റെ സ്മാരകമായി ഇപ്പോഴും അവിടെ കര്‍ക്കടക സംക്രാന്തിതോറും ജനങ്ങള്‍ കൂടി ഒരു കച്ചവടം നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. അതിനു ‘സംക്രാന്തിവാണിഭം” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ ദിവസം അവിടെ പലജാതിക്കാരായി അസംഖ്യം ആളുകള്‍ കൂടുകയും കച്ചവടത്തിനായി അനേകം സാമാനങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവരുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. എന്നാല്‍ വരുന്നവരില്‍ അധികം പേരും പറയറും പുലയരും സാമാനങ്ങളില്‍ അധികവും കുട്ട, മുറം മുതലായവയുമായിരിക്കും.

പ്രതിഷ്ഠാനന്തരം പരശുരാമന്‍ തദ്ദേശവാസികളായ ജനങ്ങളെ അവിടെ വരുത്തി ഈ ശാസ്താവിനെ എല്ലാവരും ദേശപരദേവതയായി ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നു ഉപദേശിച്ചു. അതനുസരിച്ചു ജനങ്ങള്‍ കൂടി അവിടെ ഉപായത്തില്‍ ഒരമ്പലം പണി കഴിപ്പിക്കുകയും സമീപസ്ഥനായ അയര്‍ക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെക്കൊണ്ട് കലശം നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ദേവന് ആദ്യം നിവേദ്യം കഴിച്ചതു നാഴിയരിവച്ച് അതിന്റെ മുകളില്‍ ഒരു തുടം വെണ്ണയും വച്ചാണ്. അതിനാല്‍ അങ്ങനെയുള്ള നിവേദ്യം ആ ദേവനു വളരെ പ്രധാനവും പ്രിയതരവുമായിത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങനെ വഴിപാടായിട്ട് ഇപ്പോഴും പലരും അവിടെ നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. അതിനു നാഴിയരിയും വെണ്ണയും എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

ദേശക്കാര്‍ക്കൂടി ഉപായത്തില്‍ ആദ്യം പണികഴിപ്പിച്ച ഈ ക്ഷേത്രത്തിനു പിന്നീടു വേണ്ടുന്ന പുഷ്ടിയൊക്കെ വരുത്തിയതു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവാണ്. ഒരു കാലത്തു നാടുവാണിരുന്ന തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് ആണ്ടുതോറും മകരസംക്രാന്തിക്ക് ശബരിമല ക്ഷേത്രത്തില്‍പ്പോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചുവന്നിരുന്നു. ആ തമ്പുരാനു പ്രായാധിക്യം കൊണ്ടുള്ള ക്ഷീണം നിമിത്തം അതു ദു‌ഷ്ക്കരമായിത്തുടങ്ങിയതിനാല്‍ ഒരാണ്ടില്‍ അവിടെച്ചെന്നിരുന്നപ്പോള്‍ നടയില്‍ തൊഴുതുകൊണ്ടുനിന്ന് “എന്റെ സ്വാമിന്‍! ഇവിടെ വന്നു ദര്‍ശനം കഴിചപോകാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തനല്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. ഇതു മുടങ്ങീട്ടു ജീവിച്ചിരിക്കുകയെന്നുള്ളത് എനിക്കു പരമസങ്കടമാണ്. അതിനാല്‍ ഇതിന് എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരണേ” എന്നു ഭക്തിപൂര്‍വം പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അന്നു രാത്രിയില്‍ തമ്പുരാന്‍ കിടന്നുറങ്ങിയിരുന്ന സമയം ഒരാള്‍ അടുക്കല്‍ ച്ചെന്ന്, “ഇവിടെ വന്ന് എന്നെ ദര്‍ശിക്കുന്നതിന് നിവൃത്തിയില്ലാത്തവര്‍ എന്റെ കിഴക്കേ നടയില്‍ വന്ന് എന്നെക്കണ്ടാലും മതി. പാക്കില്‍ പാര്‍ക്കുന്നതും ഞാന്‍തന്നെയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനുതോന്നി. ഉണര്‍ന്ന് ഉടനെ കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. അതിനാല്‍ ഇത് കരുണാനിധിയായ ശബരിമലശാസ്താവു തന്റെ പ്രാര്‍ത്ഥനയെ കൈക്കൊണ്ട് അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നു തന്നെ തമ്പുരാന്‍ വിശ്വസിച്ചു.

തമ്പുരാന്‍ ശബരിമലയില്‍നിന്ന് തിരിയെ രാജധാനിയില്‍ എത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒട്ടും താമസിയാതെ പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ അമ്പലം, നാലമ്പലം, ബലിക്കല്‍പ്പുരം, വാതില്‍മാടം മുതലായവയോടുകൂടി ഭംഗിയായി പണിയിക്കുന്നതിനു കല്‍പന കൊടുത്തു. രണ്ടുമൂന്നു മാസംകൊണ്ട് അമ്പലം പണിയും പരിവാര പ്രതിഷ്ഠയും കലശവും നടത്തിക്കുകയും ഉത്സവം മുതലായ ആട്ടവിശേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കും മാസവിശേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കും നിത്യനിദാനം മുതലായതിനും പതിവുകള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടിടത്തോളം വസ്തുവകകള്‍ ദേവസ്വംപേരില്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആകെപ്പാടെ പാക്കില്‍ ക്ഷേത്രം ഒരു മഹാക്ഷേത്രമാക്കിത്തീര്‍ത്തു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. ക്ഷേത്രം പണി കഴിഞ്ഞിട്ട് അന്നു കലശം നടത്തിച്ചതും അയര്‍ക്കാട്ടു നമ്പുരിയെക്കൊണ്ടുതന്നെയാണ് അതിനാല്‍ ആ നമ്പൂരി ആ ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രിയായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോഴും അവിടെ തന്ത്രി അദ്ദേഹം തന്നെ. അക്കാലം മുതല്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ പാക്കില്‍ ശാസ്താവിനെ അവരുടെ ഒരു പരദേവതയായി ആചരിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ അക്കാലത്തു മാസത്തിലൊരിക്കലെങ്കിലും അവിടെപ്പോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കാതെയിരിക്കാറില്ല. അന്നു രാജധാനി കോട്ടയത്തു തളിയിലായിരുന്നതിനാല്‍ പാക്കില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു നാലഞ്ചു നാഴികയിലധികം ദൂരമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അങ്ങോട്ടു കൂടെക്കൂടെ പ്പോകുന്നതിനു സൗകര്യവുമുണ്ടായിരുന്നു.

പെരുമാക്കന്മാരുടെ ഭരണാനന്തരം കേരളരാജ്യം പല ഖണ്ഡങ്ങളായി ഭാഗിച്ചു ചില രാജാക്കന്മാരും ഇടപ്രഭുക്കന്മാരും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ഭരിച്ചുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അവര്‍ തമ്മില്‍ കൂടെക്കൂടെ യുദ്ധമുണ്ടാവുക സാധാരണമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം സൈന്യങ്ങളെ ശേഖരിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമായും വന്നുകൂടി. തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവും ഇക്കൂട്ടത്തില്‍ പ്രാധനപ്പെട്ട ഒരിടപ്രഭുവായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഒരു സൈന്യശേഖരം വേണ്ടിവന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം രാജ്യത്തുള്ള ഓരോ കരകളിലും ഓരോരുത്തരെ ആശാന്മാരായി നിശ്ചയിക്കുകയും അവര്‍ക്കെല്ലാം ചില സ്ഥാനമാനങ്ങളും മറ്റും കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ആ ആശാന്മാര്‍ ഓരോ കരകളിലും കളരികള്‍ കെട്ടി നാട്ടുകാരായ പുരു‌ഷന്മാരെയല്ലാം ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കണമെന്ന് ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്യുകയും അങ്ങനെ അവിടേക്കു ധാരാളം സൈന്യങ്ങളുണ്ടാ യിത്തീരുകയും ചെയ്തു. എന്നു മാത്രമല്ല, ഇപ്രകാരം യുദ്ധം അഭ്യസിക്കപ്പെടുന്നവര്‍ക്കു ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ ഒരു പരീക്ഷ നടത്തണമെന്നും ആ പരീക്ഷ നടത്തുന്നതു പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ സന്നിധിയില്‍വച്ചു വേണമെന്നും നിശ്ചയിച്ചു.

ആണ്ടുതോറും വിജയദശമിക്കു വിദ്യാംരംഭം കഴിഞ്ഞിട്ട് രാജാവ് ഒരു നല്ല ദിവസം നിശ്ചയിച്ച് പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തും. ആ ദിവസം രാജ്യത്തുള്ള സകല കരകളില്‍നിന്നും ആശാന്മാര്‍ അവരവരുടെ ശി‌ഷ്യന്മാരോടുകൂടി പാക്കില്‍ വന്നുചേരും. അപ്പോള്‍ രാജാവും അവിടെയെത്തും. പിന്നെ പോരാളികളായിട്ടുള്ളവരെ യഥായോഗ്യം രണ്ടുഭാഗമായി തിരിച്ചു നിര്‍ത്തും. അവര്‍ തെക്കും വടക്കുമായി പിരിഞ്ഞ് അണിനിരക്കും. എല്ലാവരും സന്നദ്ധരായി നിന്നു കഴിയുമ്പോള്‍ യുദ്ധം തുടങ്ങുന്നതിന് രാജാവ് കല്പനകൊടുക്കും. ഉടനെ യുദ്ധമാരംഭിക്കുകയും ചെയ്യു. ഇങ്ങനെയൊക്കെയായിരുന്നു ഇതിന്റെ പതിവ്. ഈ പരീക്ഷായുദ്ധത്തിന് പാക്കില്‍ പട എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ഈ യുദ്ധത്തിനായി പാക്കില്‍ ക്ഷേത്രത്തിനുസമീപം മതില്‍ക്കുപുറത്തായിട്ട് ഏതാനും സ്ഥലം ഒഴിച്ചിട്ടിരുന്നു. ആ സ്ഥലത്തിന് ‘പടനിലം’ എന്നാണ് നാമകരണം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഈ യുദ്ധത്തില്‍ ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു സൈന്യത്തില്‍ ചില സ്ഥാനങ്ങളും ചില സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും രാജാവു കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. യുദ്ധത്തില്‍ ജയിക്കുന്നതിനു പ്രധാനമായി സഹായിക്കുന്ന ദേവന്മാര്‍ വേട്ടയ്ക്കൊരു മകനും ശാസ്താവുമാണെന്നാണല്ലോ വച്ചിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവും രാജ്യവാസികളും മാത്രമല്ല, മറ്റു ചില രാജാക്കന്മാരും കോയിത്തമ്പുരാക്കന്മാരും കൂടി പാക്കില്‍ ശാസ്താവിനെ ഒരു പരദേവതയായിട്ടാണ് ആചരിച്ചുവരുന്നത്. നാട്ടുരാജാക്കന്മാര്‍ തമ്മില്‍ യുദ്ധമില്ലാതായപ്പോള്‍ മുതല്‍ അതിനൊക്കെ സ്വല്പം കുറവു വന്നു തുടങ്ങി. എങ്കിലും, പള്ളം, ലക്ഷ്മീപുരം, അനന്തപുരം, പാലിയക്കര, ഗ്രാമം മുതലായ കോയിത്തമ്പുരാക്കന്മാരുടെ കൊട്ടാരങ്ങളിലും മറ്റും കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാരുടെ അന്നപ്രാശനവും കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടിമാരുടെ പള്ളിക്കെട്ടു കഴിഞ്ഞാല്‍ പാക്കില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിപ്പിചു കൊണ്ടുപോവുക ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്.

ശബരിമലശാസ്താവും പാക്കില്‍ ശാസ്താവും ഒന്നുതന്നെയെന്നാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. ശബരിമലയ്ക്ക് പോകുവാന്‍ സാധിക്കാത്തവരും മറ്റുമായി അനേകം ജനങ്ങള്‍ മകരസംക്രാന്തിക്കു പാക്കില്‍ പോയി ദര്‍ശനം കഴിക്കുക ഇപ്പോഴും പതിവാണ്.

പാക്കില്‍ ശാസ്താവിനു മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ഇപ്രകാരമെല്ലാം പ്രസിദ്ധിയും പ്രാധാന്യവും ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യം തിരുവിതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ന്നതോടുകൂടു അതിനൊക്കെ വളരെ ഭേദഗതിവന്നുപോയി. എങ്കിലും ദേവസാന്നിദ്ധ്യത്തിന് ഇപ്പോഴും അവിടെ യാതൊരു മാറ്റവും വന്നിട്ടില്ല. ആ ദേശക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും ആ ശാസ്തവിനെ തങ്ങളുടെ ദേശപരദേവതയായിട്ടുതന്നെ ആചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. ആണ്ടു തോറുമുള്ള ഉത്സവത്തിനു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു സ്വല്പം നെല്ലും പണവും പതിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും പോരാത്തതെല്ലാം ചെലവുചെയ്ത് ഉത്സവം കേമമാക്കുന്നതും അഹസ്സുകള്‍ നടത്തുന്നതും ഇപ്പോഴും ദേശക്കാര്‍ തന്നെയാണ്. പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ മാഹാത്മ്യങ്ങള്‍ പറയുകയാണെങ്കില്‍ വളരെയുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അതിനായി ഇപ്പോള്‍ തുനിയുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 58
കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ വസൂരിമാല

മേലെഴുതിയിരിക്കുന്ന പേര്‍ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ വെളിച്ചപ്പാട് എന്നു പറഞ്ഞു ഭിക്ഷയ്ക്കു നടക്കുന്നവര്‍ പറഞ്ഞെങ്കിലും കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരളത്തില്‍ അധികമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എന്നാല്‍ അതാരാണെന്നും ആ മൂര്‍ത്തിയുടെ ഉത്ഭവം ഏതു പ്രകാരമാണെന്നും മറ്റും അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ ചുരുക്കമാണെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. അതിനാല്‍ വസൂരീമാലയുടെ ഒരു വിവരണം അനാവശ്യമാവുകയില്ലെന്നു കേവലം വിശ്വസിക്കുന്നു.

തെലോക്യകണ്ടകനായി ദാരുകന്‍ എന്നൊരസുരനുണ്ടായിരുന്നു എന്നും അവനെ നിഗ്രഹിക്കുന്നതിനായി ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ മൂന്നാം തൃക്കണ്ണില്‍നിന്നു ഭദ്രകാളി അവതരിക്കുകയും ആ ദേവി യുദ്ധത്തില്‍ അവനെ കൊല്ലുകയും ചെയ്തുവെന്നും മുറ്റുമുള്ള കഥ മാര്‍ക്കണ്ഡേയപുരാണത്തില്‍ അന്തര്‍ഭൂതമായ ഭദ്രാല്‍പ്പത്തിപ്രകരണം വായിച്ചു മറ്റും എല്ലാവരും അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ. ആ ദാരുകാസുരന്റെ ഭാര്യ മയാസുരന്റെ പുത്രിയായ മനോദരി എന്ന സുന്ദരിയായിരുന്നു. ദാരുകന്‍ ഭദ്രകാളിയുമായുള്ള യുദ്ധത്തില്‍ മരിച്ചുപോകുമെന്ന് ഏകദേശം തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ മനോദരി കൈലാസസമീപത്തിങ്കല്‍ ചെന്നു ശ്രീപരമേശ്വരനെക്കുറിച്ച് അതികഠിനമായ തപസ്സുതുടങ്ങി. അവള്‍ വളരെക്കാലം തപസ്സുചെയ്തിട്ടും ഭഗവാന്‍ പ്രസാദിക്കുകയോ അവള്‍ക്കു വല്ല വരവും കൊടുക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ ശ്രീപാര്‍വ്വതി “അല്ലയോ ഭഗവാനേ! പ്രാണനാഥാ! ഈ സ്ത്രീ ഭഗവാനെക്കുറിച്ച് അവളുടെ അഭീഷ്ടങ്ങളെക്കൊടുത്തയയ്ക്കാത്തതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. ശ്രീപരമേശ്വരന്‍: “അല്ലയോ ഭദ്ര! പ്രാണപ്രിയേ! ഇവള്‍ ഏറ്റവും ദുഷ്ടയാണ്. ഇവളുടെ ഭര്‍ത്താവായ ദാരുകാസുരനു ബ്രഹ്മാവു വേണ്ടുന്ന വരങ്ങളെല്ലാം കൊടുക്കുക നിമിത്തം അവന്‍ തെലോക്യവാസികളെ എത്രമാത്രം ഉപദ്രവിച്ചു എന്നുള്ളത് ഭവതിക്കുമറിയാമല്ലോ.

ഇവളുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരമുള്ള വരം ഞാന്‍ കൊടുക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഇവളും ലോകോപദ്രവകാരിണിയായിത്തീരും. അതിനാലാണ് ഞാന്‍ഇവള്‍ക്കു വരമൊന്നും കൊടുക്കാതെയിരിക്കുന്നത്. ദാരുകനെ ഇപ്പോള്‍ നമ്മുടെ പുത്രിയായ ഭദ്രകാളി നിഗ്രഹിച്ചിരിക്കും.

അവന്റെ ഉപദ്രവം തീര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും മറ്റൊരു ഉപദ്രവം ഉണ്ടാക്കിവച്ചുഎന്നു വരുതുന്നതു കഷ്ടമാണല്ലോ. ശ്രീപാര്‍വതി, “അതൊക്കെ ശരിതന്നെ. എങ്കിലും ആശ്രയിക്കുന്നവരെ അനുഗ്രഹിക്കാതിരിക്കുന്നതും കഷ്ടമാണല്ലോ. ഇവളുടെ ഭര്‍ത്താവിനെ നമ്മുടെ പുത്രി നിഗ്രഹിച്ചുവെങ്കില്‍ ഇവളിപ്പോള്‍ അനാഥയായ ഒരു വിധവയായിതീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. ഇവളെ അവിടുന്ന് അനുഗ്രഹിക്കാത്തപക്ഷം ഇവള്‍ക്കു ഇനി ആരാണ് ഒരു ശരണം? അതിനാല്‍ എന്തെല്ലാമായാലും അവിടുന്നു ഇവളെ അനുഗ്രഹിച്ചയയ്ക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇപ്രകാരം ശ്രീ പാര്‍വതിയുടെ നിര്‍ബന്ധം നിമിത്തം ഭഗവാന്‍ ശ്രീപരമേശ്വരന്‍ തന്റെ ദേഹത്തിലെ വിയര്‍പ്പുവെള്ളം വടിച്ചെടുത്തു കൊടുത്തിട്, “നീ ഇതു കൊണ്ടുപോയി മനു‌ഷ്യരുടെ ദേഹതില്‍ തളിക്കുക. നിനക്കു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം മനു‌ഷ്യര്‍ തരും” എന്നരുളിച്ചെയ്തു മനോദരിയെ അയച്ചു.

മനോദരി ഇപ്രകാരം ഭഗവാന്റെ അനുഗ്രഹം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു കൈലാസത്തിങ്കില്‍ പുറപ്പെടു. മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം അവള്‍ ഭദ്രകാളിയെക്കണ്ടു. ഭദ്രകാളി ദാരുകനെ കൊന്ന് അവന്റെ ശിരസ്സു മുറിച്ചെടുത്ത് ഇടതുകൈയില്‍ വഹിച്ചു കൊണ്ടും വേതാളിയുടെ കഴുത്തില്‍ കയറി ഭൂതപ്രതപിശാചാദികളൊടുംകുടി ജയഭേരി മുഴക്കിച്ചുകൊണ്ടും ആര്‍ത്തിവിളിച്ചുകൊണ്ടും കൈലാസത്തിങ്കലേക്കുള്ള വരവായിരുന്നു. ഈ ഘോ‌ഷയാത്ര കണ്ടിട്ട് മനോദരിക്ക് ഒട്ടു രസിച്ചില്ലെന്നല്ല വളരെ വ്യസനമുണ്ടാകുകയും ചെയ്തു. ഈ ദുഷ്ട എന്റെ ഭര്‍ത്താവിനെ കൊന്നുവല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇത് ആദ്യം ഇവളില്‍ത്തന്നെ പ്രയോഗിക്കാം എന്നു വിചാരിച്ചു മനോദരി ശ്രീപരമേശ്വരന്‍ കൊടുത്ത വിയര്‍പ്പുവെള്ളത്തില്‍ നിന്ന് സ്വല്പമെടുത്തു ഭദ്രകാളിയുടെ ദേഹത്തില്‍ തളിച്ചു. ഉടനെ ഭഗവതിയുടെ ദേഹത്തിലെല്ലാം കുരുക്കള്‍ പുറപ്പെട്ടു. തലവേദന പനി മുതലായ സുഖക്കേടുകള്‍ കൊണ്ടു ദേവി ഏറ്റവും പരവശയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ഭഗവതി ഒരുവിധം വാഹനത്തില്‍ നിന്നിറങ്ങി വഴിയില്‍ത്തന്നെ കിടപ്പായി. ഉടനെ ഭൂതഗണങ്ങളില്‍ ചിലര്‍ ഓടിച്ചെന്നു വിവരം ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ അടുക്കല്‍ ഉണര്‍ത്തിച്ചു. അതുകേട്ടു ഭഗവാന്‍ ഏറ്റവും കോപത്തോടു വ്യസനത്തോടും കൂടി ആസനത്തിങ്കല്‍ നിന്ന് എണീറ്റു. അപ്പോള്‍ ഭഗവാന്റെ ചെവിയില്‍നിന്ന് ഒരു ഭയങ്കരമൂര്‍ത്തി ഉത്ഭവിച്ചു. ഉടനെ ഭഗവാന്‍ ആ തനുജനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു. “അല്ലയോ വത്സാ, ഞാന്‍നിനക്കു ഘണ്ടാകര്‍ണ്ണന്‍ എന്നു പേരിട്ടിതിക്കുന്നു. നീ ക്ഷണത്തില്‍ പോയി നിന്റെ സഹോദരിയുടെ അവശത തീര്‍ത്തു വരണം. അവള്‍ ഏറ്റവും പരവശയായി വഴിയില്‍ കിടക്കുന്നു എന്നരുളിച്ചെയ്തു.

ഉടനെ ഘണ്ടാകര്‍ണ്ണന്‍ ശ്രീ പരമേശ്വരന്റെ പാദങ്ങളില്‍ വീണു നമസ്കരിച്ച് അനുഗ്രഹവും വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പുറപ്പെട്ടു. കുറെ ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ പരവശയായി വഴിയില്‍ കിടന്നിരുന്ന ഭദ്രകാളിയെ കണ്ടിട്ട് ആ ശിവപുത്രന്‍ ഭദ്രകാളിയുടെ പാദം മുതല്‍ നക്കി കുരുക്കളെല്ലാം തിന്നൊടുക്കി. ഒടുക്കും മുഖത്തു നക്കാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ ഭദ്രകാളിമുഖം തിരിച്ചുകൊണ്ട് “നീ എന്റെ സഹോദരനാണല്ലോ. മുഖത്തോടുമുഖം ചേര്‍ക്കുക ശരിയായിട്ടുള്ളതല്ല. അതിനാല്‍ മുഖത്തുള്ള കുരുക്കള്‍ എന്നും എനിക്ക് ഭൂ‌ഷണമായിരിക്കട്ടെ. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നതെല്ലാം പോയപ്പോള്‍ത്തന്നെ എനിക്കു സുഖമായിക്കഴിഞ്ഞു.” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. ഉടനെ ഭഗവതി ചുഴലവും നോക്കിയപ്പോള്‍ പേടിച്ചുവിറച്ചു ദൂരെ മാറി നോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന മനോദരിയെ കണ്ടിട്ട് അവളെ പിടിചുകൊണ്ടുവരുന്നതിനു ഘണ്ടാകര്‍ണ്ണനോട് കല്പിച്ചു. ഘണ്ടാകര്‍ണ്ണന്‍ മനോദരിയെ പിടിച്ചു ഭദ്രകാളിയുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു. ദേവി തന്റെ വാള്‍ കൊണ്ട് അവളുടെ കണ്ണും ചെവിയും കാലും ചേദിച്ചിട്ട്, “നീ ഇനി കണ്ടും, കേട്ടും ഓടിയും ചെന്നു മനു‌ഷ്യരെ ഉപദ്രവിക്കരുത്. നിന്റെ മനോദരിയെന്നുള്ള പേരിനെ മാറ്റി നിനക്കു ഞാന്‍ “വസൂരി” എന്നു പേരിട്ടിരിക്കുന്നു. ഇനി നീ എന്നും എന്റെ ആജ്ഞാകാരണിയായി പാര്‍ത്തുകൊള്ളുക” എന്നരുളിച്ചെയുകയും അവളെക്കൂടി തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങളുടെ കൂട്ടതില്‍ കൈലാസത്തിങ്കലേക്ക് കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരമാണ് വസൂരിമാല എന്ന ദേവത ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നത്. ആ ദേവത ബാധിച്ചിട്ടാണ് വസൂരീ അല്ലെങ്കില്‍ മസൂരി എന്ന വ്യാധിയുണ്ടാകുന്നതെന്നും ഭദ്രകാളിക്കു വിരോധമുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ആ ദേവി പറഞ്ഞയച്ചിട്ടാണ് ഈ ദേവത മനു‌ഷ്യരെ ബാധിക്കുന്നതെന്നുമാണ് ചിലരുടെ വിശ്വാസം. വസൂരിമാലയ്ക്ക് കണ്ണും ചെവിയും കാലുമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ ദേവത മണം പിടിച്ചും നിരങ്ങിയും ചെന്നാണ് മനു‌ഷ്യരെ ബാധിക്കുന്നതെന്നും അതുകൊണ്ടാണ് അടുത്ത സ്ഥലങ്ങളില്‍ വസൂരിയുള്ളപ്പോള്‍ കടുകു വറുക്കുകയും പപ്പടം കാച്ചുകയും മറ്റും ചെയ്യരുതെന്നു പറയുന്നതെന്നും ചിലര്‍ പറയുന്നു.

പ്രശ്നക്കാര്‍ പറയുന്നത് വസൂരി, ചൊവ്വാസംബന്ധമായ ഒരു രോഗമാണെന്നും ചൊവ്വയുടെ വിരോധംകൊണ്ടാണ് അതുണ്ടാകുന്നതെന്നുമാണല്ലോ. ചൊവ്വാ എന്ന ഗ്രഹത്തെക്കൊണ്ടു നിര്‍ദ്ദേശിക്കുന്നതും ഭദ്രകാളിയെ ആണല്ലോ. എന്നാല്‍ വൈദ്യന്മാര്‍ പറയുന്നത് വസൂരിയും ത്രിദോ‌ഷങ്ങള്‍ കോപിച്ചിട്ടുണ്ടാകുന്ന മറ്റു രോഗങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെ ഒന്നാണെന്നാണ്. രോഗങ്ങള്‍ എല്ലാം തന്നെ പകരുന്നതാണെന്നും നേത്രത്വഗ്രാഗങ്ങള്‍ക്കു വിശേ‌ഷിച്ചും പകരാനുള്ള ശകിയുണ്ടെന്നുമാണല്ലോ വൈദ്യശാസ്ത്രം ഘോ‌ഷിക്കുന്നത്. വസൂരിയും ത്വരോഗങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലുള്ളതാകയാല്‍ പകരുന്നതിനെളുപ്പമുണ്ടെന്നേ അതിനൊരു വിശേ‌ഷമുള്ളു എന്നാണ് വൈദ്യന്മാര്‍ പറയുന്നത്. എന്നാല്‍ വസൂരി ദീനത്തിനു സാധാരണ വൈദ്യന്മാര്‍ ചികിത്സിക്കാറില്ല. വസൂരിക്കു ചികിത്സിക്കുന്ന വൈദ്യന്മാര്‍ പ്രത്യേകമൊരു കൂട്ടക്കാരാണ്. അഷ്ടാംഗഹൃദയവും മറ്റും അവര്‍ പഠിക്കാറുമില്ല. അവരുടെ ശാസ്ത്രവും വേറെയാണ്. “വസൂരിപടലം” എന്നും മറ്റും അവര്‍ക്കു പ്രത്യേകം ചില വൈദ്യശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളുണ്ട്. അവയില്‍ പറയുന്ന പ്രകാരമാണ് അവര്‍ ചികിത്സിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ വസൂരി ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കാനും ഉണ്ടായാല്‍ അതിന്റെ ശമനത്തിനായിടും ഭദ്രകാളിയെ സേവിക്കുകയാണ് വേണ്ടതെന്നു മിക്കവരും സമ്മതിക്കുന്നുമുണ്ട്. അതു യുക്തവും തന്നെ. “ആപദി കിം കരണീയം” എന്ന ചോദ്യത്തിനു “സ്മരണീയം ചരണയുഗളമംബായാഃ” എന്നാണല്ലോ കാക്കശ്ശേതി ഭട്ടതിരി ഉത്തരം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്.

അദ്ധ്യായം 59
തൃപ്പൂണിത്തുറക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവങ്ങള്‍

സന്താനഗോപാലമൂര്‍ത്തിയായ തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പന്റെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചിങ്ങം, വൃശ്ചികം, കുംഭം ഈ മാസങ്ങളിലായി ആണ്ടുതോറും മൂന്ന് ഉത്സവങ്ങള്‍ വീതമാണ് നടത്തിവരുന്നത്. ഇവയില്‍ പ്രസിദ്ധിയും പ്രാധാന്യവും കേമത്തവുമെല്ലാം വൃശ്ചികമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിനാണ്. “തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പന്റെ ഉത്സവം” എന്നുള്ള പേരും ആ ഉത്സവത്തിനു മാത്രമേ ഉള്ളു. ആ ഉത്സവം മുമ്പിനാലേ ഉള്ളതാണ്. മറ്റുള്ള ഉത്സവങ്ങള്‍ രണ്ടും മുമ്പിനാലേ ഉള്ളവയല്ല. അവ ഇടക്കാലത്ത് ചില കാരണങ്ങളാല്‍ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളവയാണ്.

ചിങ്ങമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിന് “മൂശാരിയുടെ ഉത്സവം” എന്നാണ് പേരു പറയുന്നത്. അ ഉത്സവത്തിന് അങ്ങനെ പേരുവാരാനുള്ള കാരണം താഴെപ്പറയുന്നു.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പന്റെ ബിംബത്തിനു കേടു സംഭവിക്കുകയാല്‍ ബിംബം മാറി പ്രതിഷ്ഠിക്കേണ്ടതായിവന്നു. അതിലേക്ക് ഒരു ബിംബം വാര്‍ക്കുന്നതിനായി ഒരു മൂശാരിയെ ഏല്പിച്ചു. പഞ്ചലോഹങ്ങള്‍ (സ്വര്‍ണ്ണം, വെള്ളി, ചെമ്പ്, പിച്ചള, ഇരുമ്പ്) ചേര്‍ത്താണ് ബിംബം വാര്‍ക്കുവാന്‍ ഏര്‍പ്പാട് ചെയ്തത്. മൂശാരി ലോഹങ്ങളെല്ലാം കൂട്ടിയുരുക്കി വാര്‍ത്തിട്ട് എല്ലാ ലോഹങ്ങളും ഒരുപോലെ ഉരുകിച്ചേര്‍ന്നില്ല. രണ്ടുമൂന്നു പ്രാവശ്യം ഉരുക്കി വാര്‍ത്തിട്ടും ശരിയാകായ്കയാല്‍ മൂശാരി വല്ലാതെ വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭഗവാനെ ദൃടന്മമായി സ്മരിച്ച്, “കൂടുകൂടെന്റെ തൃപ്പൂണിതുറയപ്പാ!” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് വാര്‍ത്തപ്പോള്‍ എല്ലാം ശരിയായി കൂടിചേരുകയും ആ ബിംബത്തില്‍ ആ മൂശാരിയും കൂടിച്ചേര്‍ന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ ഭഗവത്ഭക്തനായ ആ മൂശാരിക്ക് സായൂജ്യം സിദ്ധിച്ചതിന്റെ സ്മാരകമായി ഒരുത്സവംകൂടിത്തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ ആ ഉത്സവത്തെ “മൂശാരിയുടെ ഉത്സവം” എന്ന് ഇപ്പോള്‍ പറഞ്ഞുപോരുന്നു.

ഇനി കുംഭമാസത്തില്‍ ഉത്സവുമുണ്ടായതിന്റെ കാരണം പറയാം.

കുംഭമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിനു “നങ്ങ(കന്യ)പ്പെണ്ണിന്റെ ഉത്സവം” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഏകാദശി (ഉദയമ്പേരൂര്‍) വടക്കേടത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്ത് അന്തര്‍ജനം പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായി. ആദ്യമായിട്ടുണ്ടായ ആ കുട്ടിയില്‍ അതിന്റെ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ക്ക് അപരിമിതമായ വാത്സല്യമുണ്ടായിരുന്നു. ചില നമ്പുരിമാര്‍ക്ക് പെണ്‍കുട്ടികളെക്കുറിച്ച് വാത്സല്യമുണ്ടായിരിക്കാറില്ല. അവരെ വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കാനുള്ള ബുദ്ധുമുട്ടു വിചാരിച്ചിട്ടോ എന്തോ, “കന്യാപിതൃത്വം ബഹു ദുഃഖഹേതുഃ” എന്നാണ് അവര്‍ വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്യുന്നു. അതു മനു‌ഷ്യത്വമല്ലെന്നാണ് ചിലരുടെ അഭിപ്രായം. ചിലര്‍ക്ക് ആണ്‍കുട്ടികളെക്കുറിച്ചുള്ളതിലധികം വാത്സല്യം പെണ്‍കുട്ടികളെക്കുറിചായിട്ടും കാണുന്നുണ്ട്. “പ്രായശോ മാനവാനാം മകളരില്‍ മുകളേറും പക്ഷപാതാതിരേകം” എന്നുണ്ടല്ലോ. വടക്കേടത്തു നമ്പൂരിയും ഇക്കൂട്ടത്തിലുള്ള ആളായിരുന്നു.

ആ പെണ്‍കുട്ടിക്ക് ജാതകവശാല്‍ പന്ത്രണ്ടു വയസ്സു കഴിയുന്നതു വരെ വലിയ ഗ്രഹപ്പിഴയാണെന്നും തദ്ദോ‌ഷപരിഹാരാര്‍ത്ഥം ആ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ കുട്ടിയെ പതിവായി തൃപൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിപ്പിക്കണമെന്നുമുണ്ടായ ജ്യോല്‍സ്യവിധിപ്രകാരം ആ കുട്ടിയെ ആറാം മാസത്തില്‍ അതിന്റെ അന്നപ്രാശനം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുതല്‍ പതിവായി തൃപ്പുണിത്തൂറെക്കൊണ്ടു പോയി തൊഴീച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ ശൈശവകാലം മുതല്‍ ശീലിച്ചുവന്നതിനാല്‍ കൗമാരക്കാലമായപ്പോള്‍ ആ കുട്ടിക്ക് തൃപ്പൂണിത്തുറെ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനു പോകുന്ന കാര്യത്തില്‍ വളരെ സന്തോ‌ഷവും ശ്രദ്ധയും നിര്‍ബന്ധവുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം ആ കന്യക തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പനെ ത്തൊഴാതെ ജലപാനം കഴിക്കയില്ലെന്ന് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും നിര്‍വിഘ്നം അത് അങ്ങനെതന്നെ നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ ആ കന്യകയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടു വയസ്സു കഴിഞ്ഞു. അതുവരെ ആ ബ്രാഹ്മണകുമാരിക്ക് യാതൊരു സുഖക്കേടുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഇതിനിടയ്ക്ക് അച്ഛന്‍നമ്പൂരിക്ക് ആണായിട്ടും പെണ്ണായിട്ടും മൂന്നുനാലു കുട്ടികള്‍ കൂടിയുണ്ടാവുകയും എലാം തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പന്റെ കാരുണ്യംകൊണ്ടെന്ന് വിശ്വസിച്ച് ആ ബ്രാഹ്മണകുടുംബക്കാര്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍ പറഞ്ഞിരുന്ന കാലാവധി കഴിഞ്ഞുകൂടിയതിനാല്‍ ഇനി ഈ കന്യകയ്ക്ക് ആപത്തൊന്നുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്ന് അവിടെയെല്ലാവരും തീര്‍ച്ചയാക്കി. എങ്കിലും കന്യക തന്റെ സ്വാമിദര്‍ശനം പിന്നെയും വിഘ്നം കൂടാതെ നടത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് കന്യകയെ വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകൊണ്ട് ഒരു നമ്പൂരി വന്നുചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം സമ്പത്തുകൊണ്ടും സന്ദൗര്യംകൊണ്ടും ആഭിജാത്യംകൊണ്ടും എന്നു വേണ്ടാ, എല്ലാംകൊണ്ടും ഈ കന്യകയ്ക്ക് അനുരൂപനായിരുന്നതിനാല്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി ജ്യോത്സ്യന്മാരെ വരുത്തി, വധുവരന്മാരുടെ ജാതകങ്ങള്‍ നോക്കിക്കുകയും ജാതകം ചേരുമെന്നു ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും കാര്യം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി വിവാഹത്തിനു മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഈ വര്‍ത്തമാനമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ കന്യകയ്ക്കുണ്ടായ വ്യസനം അതിദുസ്സഹമായിരുന്നു. വേളി കഴിക്കാന്‍ വന്ന നമ്പൂരി ദൂരസ്ഥനാകയാല്‍ തന്റെ മാതാപിതാക്കന്മാരെ പിരിഞ്ഞുപോകണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചല്ല ആ പെണ്‍കിടാവു ദുഃഖിച്ചത്. അതിനെക്കുറിച്ച് ആ സാധുശീല ഓര്‍ത്തോ എന്നുതന്നെ സംശയമാണ്. വേളി നിശ്ചയിച്ചു എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍തന്നെ തന്റെ സ്വാമിദര്‍ശനം മുടങ്ങുമല്ലോ എന്നുള്ള വിചാരമാണ് ആ പെണ്‍കുട്ടിക്കുണ്ടായത്. അതു നിമിത്തമുണ്ടായ ദുസ്സഹദുഃഖം മനസ്സിലൊതുക്കിക്കൊണ്ട് ആ കന്യക തന്റെ പതിവു പിന്നെയും മുട്ടിക്കാതെ നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

ആ കന്യക വേളിയുടെ തലേ ദിവസം തൊഴാനായി നടയില്‍ ചെന്ന സമയം വ്യസനം സഹിക്കവയാതെ പൊട്ടിക്കരഞ്ഞുകൊണ്ട്, “എന്റെ തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പാ, ഞാനിനി എന്നാണ് എന്റെ സ്വാമിയെക്കണ്ടു തൊഴുന്നത്? നാളെക്കാലത്ത് എന്റെ വേളിയായി. അതു കഴിഞ്ഞാലുടനെ എന്നെക്കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്യും. എന്റെ തൊഴലും മുട്ടും. പിന്നെ ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? എന്റെ സ്വാമിദര്‍ശനം മുടങ്ങീട്ടു ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിനെക്കാള്‍ നല്ലതു മരിക്കുകതന്നെയാണ്. എന്റെ ഭഗവാനേ, ഇതിനൊരു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരണേ” എന്നിങ്ങനെ മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചു ഭക്തിയോടുകൂടി തൊഴുതുംകൊണ്ടു നിന്നു. ആ സമയം തൃപ്പൂണിത്തുറെയപ്പന്‍ കൈനീട്ടി തന്നെ ശ്രീകോവിലകത്തേക്കു വിളിക്കുന്നതായി നങ്ങയ്ക്കു (കന്യകയ്ക്കു) തോന്നി. ഉടനെ ആ പെണ്‍കിടാവ് അകത്തേക്കു കയറിചെലുകയും ആ വിഗ്രഹം കൈനീട്ടി ആ കന്യകയെപ്പിടിച്ച് തന്റെ മാറോടണയ്ക്കുകയും ആ സമയമുണ്ടായ പരമാനന്ദത്തോടുകൂടി കന്യക ആ ബിംബത്തെ മുറുകെ കെട്ടിപ്പിടിക്കുകയും ആ ബിംബത്തോടുച്ചേര്‍ന്ന് അദൃശ്യയായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവസായൂജ്യം സിദ്ധിച്ച ആ കന്യകയുടെ വളകള്‍, മോതിരങ്ങള്‍ മുതലായ ആഭരണങ്ങള്‍ ബിംബത്തിന്റെ പീഠത്തിന്മേല്‍ കിടന്നിരുന്നതു ശാന്തിക്കാരന്‍ എടുത്തു ദേവസ്വത്തിലേല്പിച്ചു. അവ ഇപ്പോഴും അവിടെ ഭണ്ഡാരത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് അറിയുന്നത്.

ആ കന്യകയുടെ (നങ്ങപ്പെണ്ണിന്റെ) സ്മാരകമായി നടത്തിവരുന്ന താകയാലാണ് കുംഭമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിനു “നങ്ങപ്പെണ്ണിന്റെ ഉത്സവം” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചത്. ഈ ഉത്സവകാല ഒരു ദിവസം വടക്കേടത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇലത്തു തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പനെ എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ട് പോവുക ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്. ആ ദിവസം ആ ഇലത്തു കേമമായി സദ്യ നടത്തുകയും ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പനെ മോതിരമിടുവിക്കുക, തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പന്റെ വകയായി ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്കൊക്കെ ഓണപ്പുടവ കൊടുക്കുക മുതലായി അനേകം ചടങ്ങുകള്‍ ഈ ഉത്സവം സംബന്ധിച്ചു ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ഈ ഐതിഹ്യം കേവലം അടിസ്ഥാനരഹിതമാണെന്നു വിചാരിക്കാന്‍ പാടില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 60
ആറന്മുളമാഹാത്മ്യം

തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു തിരുവല്ലാത്താലൂക്കിലുള്ള ആറന്മുളക്ഷേത്രം ഏറ്റവും പുരാതനവും പ്രസിദ്ധവുമായിട്ടുള്ളതാണ്. ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ദേവന്‍ പാര്‍ത്ഥസാരഥിയായ ശ്രീകൃ‌ഷ്ണസ്വാമിയാകുന്നു. സ്വാമിയെ ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിചത് മധ്യമ പാണ്ഡവനായ അര്‍ജ്ജുനനാണെന്നാണ് കേള്‍വി. ഇവിടെ ഭഗവാന്റെചൈതന്യവും മാഹത്മ്യവും അത്യത്ഭുതമാകുംവണ്ണം സര്‍വദാ വിളങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

ബാല്യത്തില്‍ അമ്പാടിയില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു ഗോപാലബാലന്മാരോടുകൂടി കളിച്ചു നടന്നിരുന്ന ആളായതുകൊണ്ടോ എന്തോ ആറന്മുള ഭഗവാനു കുട്ടികളെയും കുട്ടികളുടെ കളികളെയും കുറിച്ചു വളരെ പ്രതിപത്തിയുള്ളതായിക്കാണുന്നുണ്. ആറന്മുള ദേവനു വഴിപാടെന്നു സങ്കല്പിച്ചു കുട്ടികള്‍ക്ക് തേചുകുളിക്കാന്‍ എണ്ണയും അവര്‍ തേച്ചുകുളിച്ചുവരുമ്പോള്‍ ചതുര്‍വിധ വിഭവങ്ങളോടുകൂടി ഭക്ഷണവും മുണ്ടും മറ്റും കൊടുത്താല്‍ ദേവന്‍ പ്രസാദിക്കുകയും ഈ വഴിപാടു നടത്തുന്നവര്‍ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യം സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യും. ഇപ്രകാരം കുട്ടികള്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിന് “ആറന്മുളയൂട്ട്” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഈ വഴിപാടു തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്ത് സര്‍വത്ര നടത്തി വരുന്നുണ്ട്. ഇതിന് ഇത്ര കുട്ടികള്‍ വേണമെന്നില്ല. ചിലര്‍ പന്ത്രണ്ടു കുട്ടികള്‍ക്കും ചിലര്‍ മുപ്പത്താറു കുട്ടികള്‍ക്കും ധനവാന്മാരണെങ്കില്‍ നൂറ്റെട്ടും അതിലധികവും കുട്ടികള്‍ക്കും സദ്യ നടത്തുന്നുണ്ട്. സന്താനാര്‍ത്ഥമായും കുട്ടികള്‍ക്കുണ്ടാകുന്ന ദീനങ്ങള്‍ ഭേദമാകുന്നതിനും മറ്റുമാണ് സാധാരണയായി ആറന്മുളയൂട്ടുനടത്തുന്നത്. ആറന്മുളയൂട്ട് ഇന്ന ജാതിയിലുള്ള കുട്ടികള്‍ക്കേ ആകാവൂ എന്നില്ല. ഏതു ജാതിയിലുള്ള കുട്ടികള്‍ക്കും ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നത് ആറന്മുളദേവനു പ്രീതികരമാണ്.

ആറന്മുളദേശത്തു കുട്ടികള്‍ ആണ്ടുതോറും ധനുമാസം ആദ്യം മുതല്‍ അവസാനം വരെ ആ ദിക്കിലുളള പറമ്പുകളിലും തോട്ടങ്ങളിലുംവീഴുന്ന തണുങ്ങു (അടയ്ക്കാമരത്തിന്റെ ഓല) കളെല്ലാം പെറുക്കിശേഖരിക്കുക പതിവാണ്. ആറന്മുള അടയ്ക്കാമരം വളരെയുള്ള പ്രദേശമാകയാല്‍ തണുങ്ങു ധാരാളമുണ്ടായിരിക്കും. മുപ്പതും നാല്‍പ്പതും ബാലന്മാര്‍ കൂട്ടം കൂടി ഒരുവക അസഭ്യപ്പാട്ടുകള്‍ പാടുകയും തെറിപറയുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് തണുങ്ങു പെറുക്കാന്‍ പോകുന്നത്. എന്നു മാത്രമല്ല, അവര്‍ ഓരോ സ്ഥലത്തും ചെന്നാല്‍ പല വിധത്തിലുള്ള ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ചെയുകയും പതിവാണ്. എന്നാല്‍ ആരും അവരെ വിരോധിക്കയും ശാസിക്കുകയും ചെയ്യാറില്ല. അങ്ങനെ വല്ലതും ആരെങ്കിലും ചെയ്താല്‍ അവരോടു ദൈവകോപവും തന്നിമിത്തം അവര്‍ക്കുപല വിധത്തിലുള്ള ആപത്തുകളുമുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. പണ്ടൊരിക്കല്‍ തണുങ്ങു പെറുക്കാന്‍ ചെന്ന കുട്ടികളോടു ചില വീട്ടുകാര്‍ അസഭ്യം പറയുകയും പാടുകയും കലശല്‍കൂടുകയും മറ്റുമരുതെന്നു പറഞ്ഞു വിരോധിക്കുകയാല്‍ അവര്‍ക്കു ദേവവിരോധമുണ്ടാവുകയും ഒടുക്കമവര്‍ ആറന്മുള നടയില്‍ വിളിച്ചുച്ചൊല്ലു പ്രായച്ഛിത്തം ചെയ്യേണ്ടതായി വരുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ പലര്‍ക്കുമുണ്ടായതില്‍പ്പിന്നെയാണ് തണുങ്ങു പെറുക്കാന്‍ ചെല്ലുന്ന കുട്ടികളോടു ആരുമൊന്നുംപറയാതെയായത്. കുട്ടികള്‍ പെറിക്കിയുണക്കി ശേഖരിക്കുന്ന തണുങ്ങെല്ലാം അവര്‍ മകരസംക്രാന്തിയുടെ തലേദിവസം നടയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കമ്പക്കാലുകള്‍ നാട്ടി അവയില്‍വച്ചു കെട്ടി തീ കൊളുത്തും. ശ്രീകോവിലകത്തുനിന്നു ഒരു തിരി കൊളുത്തി വാങ്ങി ആര്‍പ്പ്, വായ്ക്കുരവ,വാദ്യഘോ‌ഷം മുതലായ ആഡംബരങ്ങളോടുകൂടി കൊണ്ടുവന്നാണ് ഈ കമ്പത്തിന് തീ കൊളുതുന്നത്. ഇത് ദേവന് ഏറ്റവും പ്രീതികരമായിട്ടുള്ളതാണ്. ഇതു കാണുന്നതിന് ആണ്ടുതോറും ആ ദിവസം അവിടെ അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടും. ഇതും ഇപ്പോഴും പതിവായി നടന്നുവരുന്നുണ്ട്.

ആറന്മുളക്ഷേത്രം പമ്പാനദിയുടെ തീരത്താണല്ലോ. ആ ക്ഷേത്രക്കടവില്‍ അസംഖ്യം മത്സ്യങ്ങളുണ്ട്. അവയെ ‘തിരുമക്കള്‍’ എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ദേവന്റെ തിരുമക്കളാകയാല്‍ അവയെ ആരും വല വീശിയും മറ്റും പിടിക്കാറില്ല. അവയെ പിടിക്കുകയോ ഉപദ്രവിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവര്‍ക്കും ദേവകോപംനിമിത്തം പലവിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളുണ്ടാകും. ആ മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു തേങ്ങാ ചിരവി അരിയും കൂട്ടിയിളക്കി ഇട്ടുകൊടുക്കുന്നത് അവിടെ ദേവപ്രീതികരമായ ഒരു പഴിപാടാണ്. അഭീഷ്ടസിദ്ധിക്കായി പലരും ഈ വഴിപാട് ഇപ്പോഴും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. ചില സ്ത്രീകള്‍ പ്രസവിച്ചാല്‍ മുലയില്‍ പാല്‍ ചുരുക്കമായിരിക്കുമല്ലോ. അങ്ങനെ വന്നാല്‍ തിരുമക്കള്‍ക്കു മേല്‍പ്പറഞ്ഞ പ്രകാരം അരി കൊടുത്താല്‍ മതി മുലയില്‍ പാല്‍ ധാരാളമായിട്ടുണ്ടാകും. കുട്ടികള്‍ കുടിക്കുന്നതിന് അമ്മമാരുടെ മുലയില്‍ പാലുണ്ടാവാന്‍ ഇവിടെ വേറൊരു വഴിപാടുകൂടിയുണ്ട്. അതു മഞ്ചാടിക്കുരു ശേഖരിച്ചു കൊണ്ടുചെന്നു നടയില്‍ കൂട്ടുകയെന്നുള്ളതാണ്. ഇങ്ങനെ ചെയ്താലും തള്ളമാരുടെ മുലയില്‍ ധാരാളമായി പാലുണ്ടാകും.

ആറന്മുളക്ഷേത്രം ഉണ്ട് ഊരാളന്മാരുടെ (ഊരാണ്‍മക്കാരുടെ) വകയായിരുന്നു. അക്കാലത്തു ദേവസ്വം വകയായി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ മഠങ്ങളും നെല്പുരകളുമുണ്ടായിരുന്നു. ദേവസ്വം വക നെല്ലലാം പിരിച്ച് ആ നെല്‍പുരകളിലാണ് ഇട്ടു സൂക്ഷിച്ചു വന്നിരുന്നത്. ചിങ്ങമാസത്തില്‍ ഓണത്തിനു മുന്‍പു വരുന്ന പൂരാടത്തുനാള്‍ ആ നെല്‍പുരകളിലെല്ലാം അഗതികള്‍ക്കു നെല്ലു കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. ആ ദിവസം നെല്ലു വാങ്ങുവാനായി അനേകമഗതികള്‍ നെല്‍പുരകളിലെല്ലാമെത്തുക പതിവാണ്. ഓണത്തിന് നെല്ലില്ലാഞ്ഞിട് ആ ദേശത്താരും പട്ടിണിയായിപ്പോയി എന്നു വരരുതെന്നാണ് ദേവന്റെ വിചാരം. പണ്ടൊരിക്കല്‍ പതിവുപോലെ ഓണത്തിനു നെല്ലു കൊടുത്തയച്ചപ്പോള്‍ നെല്ലു വാങ്ങുന്നതിനായി “നാരങ്ങാനം” എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള നെല്‍പുരയില്‍ച്ചെന്ന ഒരു ചണ്ഡാലിക്കു നെല്ലുളവുകാര്‍ നെല്ലു കൊടുത്തില്ല. ശേ‌ഷമെല്ലാവര്‍ക്കും നെല്ലുകൊടുത്തു. വയോവൃദ്ധയും രോഗിണിയും അഗതിയുമായിരുന്ന ആ ചണ്ഡാലിയെ ദുഷ്ടന്മാരായ നെല്ലളവുകാര്‍ കണ്ടിട്ടും കണ്ടില്ലെന്നു ഭാവിച്ചു പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. നെല്ലു കിട്ടും കിട്ടുമെന്നു ഭാവിച്ചു സന്ധ്യവരെ ആപാവപ്പെട്ട ചണ്ഡാലി അവിടെ കാത്തുനിന്നു. സന്ധ്യയായപ്പോള്‍ അതികലശലായ മഴ തുടങ്ങി. മഴക്കാറുകൊണ്ട് ചന്ദ്രബിംബം മൂടിപ്പോയതിനാല്‍ വലിയ ഇരുട്ടും വന്നു. ഒരു വിധത്തിലും പോകാന്‍ നിവൃത്തി യില്ലാതെ മഴ നനഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ പാവപ്പെട്ട വയോവൃദ്ധ അവിടെത്തന്നെ കിടന്നു. അവളന്നു ജലപാനം പോലും കഴിച്ചിട്ടുമില്ലായിരുന്നു. വിശപ്പുകൊണ്ടും തണുപ്പുകൊണ്ടും പരവശയായിത്തീര്‍ന്ന ആ ചണ്ഡാലി പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുക്കുന്നതിന് മുന്‍പ് അവിടെക്കിടന്നുതന്നെ മരിച്ചു. ഇതുനിമിത്തം അതികഠിനമായ ദേവകോപം സംഭവിക്കുകയും ഊരാള ന്മാര്‍ക്കും കാരാളന്മാര്‍ക്കുംമെല്ലാം പലവിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളുണ്ടായിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ ഇതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചു നോക്കിച്ചതില്‍ പാവപ്പെട ചണ്ഡാലിക്കു നെല്ലു കൊടുക്കാതെ പട്ടിണിക്കിട്ടു കൊന്നതിലുണ്ടായ ദേവകോപമാണ് അനര്‍ഥകാരണമെന്നു കണ്ടു. ഈ ദോ‌ഷശാന്തിക്കു ഊരാളന്മാരുടെയും കാരാളന്മാരുടെയും ഗൃഹത്തില്‍നിന്ന് ഓരോരുത്തര്‍ എന്നും ആണ്ടു തോറും ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം ഉപവാസമായി ക്ഷേത്രത്തില്‍ താമസിക്കുകയല്ലാതെ വേറെ യാതൊരു പ്രതിവിധിയുമില്ലെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ വിധിപ്രകാരം ഇപ്പോഴും അവിടെ നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ക്ഷേത്രം സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തതിനോടുകൂടി ഓണത്തിന്റെ നെല്ലളവ് മുതലായ പതിവുകളും ഭേദപ്പെട്ടുപോയെങ്കിലും അവിടെ ഊരാണ്‍മയും കാരാണ്‍മയുമുണ്ടായിരുന്നവരുടെ ഗൃഹങ്ങളില്‍ നിന്നു ഓരോരുത്തര്‍ ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തുന്നാള്‍ ക്ഷേത്രാപവാസം ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ അവര്‍ക്കു ദേവകോപം നിമിത്തം അനര്‍ഥങ്ങളുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയായിട്ടുള്ളതാകയാല്‍ അവര്‍ ഇപ്പോഴും ആപതിവിനെ ഭേദപ്പെടുത്തീട്ടില്ല.

ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം ആറന്മുളക്ഷേത്രത്തില്‍ അതികേമമായി സദ്യ പതിവുണ്ട്. ആ ദിവസം അവിടെ ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ജാതിമതഭേദം കൂടാതെ നാനാവിഭവങ്ങളോടുകൂടി ഭക്ഷണം കൊടുക്കുക പതിവാണ്. ഈ സദ്യയ്ക്കുള്ള സാധനങ്ങളെലാം “കാട്ടൂര്‍” എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ദേവസ്വം വക മഠത്തില്‍ ശേഖരിച്ചു വയ്ക്കുകയും അവിടെ നിന്ന് അവയെല്ലാം വലിയ കെട്ടുവള്ള (വഞ്ചി) ങ്ങളിലാക്കി ഉത്രാടത്തുനാള്‍ രാത്രിയില്‍ പുറപ്പെടു തിരുവോണദിവസം അരുണോദയമാകുമ്പോള്‍ ആറന്മുളക്ഷേത്രക്കാവിലടുക്കുകയുമാണ് പതിവ്. സദ്യസാമാനങ്ങളും കൊണ്ടുള്ള വരവു വളരെ കേമമാണ്. സാമാനവള്ളങ്ങള്‍ കൂടാതെ അവയ്ക്ക് അകമ്പടിയായി ഏതാനും കളിവള്ളങ്ങളുമുണ്ടായിരിക്കും. കളി വള്ളങ്ങളിലെല്ലാം ആളുകള്‍ കയറി വഞ്ചിപ്പാട്ടു പാടി കളിച്ചും വാദ്യ ഘോ‌ഷങ്ങളോടും ആര്‍പ്പുവിളി, വായ്ക്കുരവ മുതാലയവയോടും കൂടിയുള്ള ആ വരവു കാണാന്‍ ക്ഷേത്രനടയിലും സമീപപ്രദേശങ്ങളിലും അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടുക പതിവാണ്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ പതിവുപോലെ തിരുവോണത്തിന്റെ തലേദിവസം രാത്രിയില്‍ സാമാനങ്ങള്‍ കെട്ടുവള്ളങ്ങളിലാക്കിക്കൊണ്ട് ആഘോ‌ഷസമേതം കാട്ടുരു നിന്നു പുറപ്പെടു. ഏതാനും വഴി വന്നപ്പോള്‍ സാമാന വള്ളങ്ങള്‍ മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരു സ്ഥലത്ത് കരയ്ക്കടുത്ത് ഉറച്ചു. വളരെ ആളുകള്‍ കൂടി പലവിധത്തില്‍ ശ്രമിച്ചു നോക്കീട്ടും ആ വള്ളങ്ങളെ അവിടെ നിന്ന് ഇറക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ അവിടെ അടുത്തുണ്ടായിരുന്നു ഒരു ദൈവജ്ഞനെക്കൊണ്ട് പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചുനോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ വള്ളങ്ങളടുത്തിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം ഒരു വീട്ടിലുള്ളവര്‍ ഗതികേടുനിമിത്തം തലേദിവസംതന്നെ ആഹാരമൊന്നും കഴിക്കാതെ “ആറന്മുളയപ്പന്‍തന്നെ ശരണം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് പട്ടിണി കിടക്കുന്നുണ്ടെന്നും അവര്‍ക്ക് ആഹാരത്തിനു വല്ലതും കൊടുത്തല്‍ വള്ളങ്ങളിളകുമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. ഉടനെ അരി കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞ് ആ വീട്ടുകാരെ വിളിച്ചു. അവര്‍അരിവാങ്ങുന്നതിനു ഒരു കൊച്ചു മുറവുംകൊണ്ടു വരുകയും ആ മുറം നിറച്ച് അരി കൊടുക്കുകയും തത്ക്ഷണം വള്ളങ്ങളിളകുകയാല്‍ വേഗത്തില്‍പ്പോന്നു ക്ഷേത്രക്കടവിലടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആണ്ടുതോറും സാമാനങ്ങള്‍ വള്ളത്തില്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ട് അവിടെ വരുമ്പോള്‍ ആ വീട്ടുകാരെ വിളിക്കുകയും അവരൊരു മുറവുംകൊണ്ടു വരുകയും കൊണ്ടുവരുന്ന മുറം നിറച്ച് അരി കൊടുക്കുകയും പതിവായി. കൊണ്ടുചെല്ലുന്ന മുറം നിറച്ച് അരി കിടുമെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ അത്യാഗ്രഹികളായ ആ വീട്ടുകാര്‍ മുറത്തിന്റെ വലിപ്പം കൂട്ടിത്തുടങ്ങി. ഈ അരി വാങ്ങുന്നതിനായിത്തന്നെ അവര്‍ പ്രത്യേകം പറഞ്ഞു വലിയ മുറമുണ്ടാക്കിച്ച് ആ മുറവും കൊണ്ട് അരി വാങ്ങാന്‍ വരുക പതിവായി. അങ്ങനെ കുറെ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവരുടെ മേല്‍ ദേവകോപമുണ്ടാവുകയും അവര്‍ ക്രമേണ നശിച്ച് അന്യംനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ചിങ്ങമാസത്തില്‍ ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ സാമനവള്ളങ്ങള്‍ ആ സ്ഥാനത്തു വരുമ്പോള്‍ ഈ പൂര്‍വവൃത്താന്തത്തിന്റെ സ്മാരകമായി മൂന്നു മുഷ്ടി അരി വാരി അവിടെയിടുക ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്.

ആറന്മുള വള്ളം (വഞ്ചി) കളി പ്രാധാനവും പ്രസിദ്ധവുമാണല്ലോ. ഇതു ദേവന് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷകരമായിട്ടുള്ളതാണ്. അവിടെ പതിവായിവള്ളംകളി നടത്തുന്നതു ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണം മുതല്‍ ഉത്രട്ടാതി വരെയാണ്. ഉത്രട്ടാതി തിരുവാറന്മുളയപ്പന്റെ തിരുനാളാണെന്നാണ് വച്ചിരിക്കുന്നത്. ആ ദിവസത്തെ ആ ദേശത്തുള്ളവര്‍ തിരുവോണത്തെക്കള്‍ പ്രധാനമായി ആചരിക്കുന്നുണ്ട്. പ്രധാനമായിട്ടുള്ള വള്ളംകളിയും അന്നാണ്. വള്ളംകളി നടതുന്ന അവിടെയുള്ള കര(ദേശ)ക്കാരാകുന്നു. ആറന്മുളദേവന്റെ സങ്കേതത്തിലുള്‍പ്പെട്ടതായി അനേകം കരകളുണ്ട്. ആ കരക്കാര്‍ക്ക് ഓരോരുത്തര്‍ക്കും ഈ വള്ളംകളിയിലുള്ള വാശിയും മത്സരവും ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല. അവരവരുടെ കളി കേമമാകണമെന്നുള്ള വിചാരം എല്ലാവര്‍ക്കുമുണ്ട്. ഇതിലേക്ക് ആ ദേശക്കാര്‍ ഓരോരുത്തരും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വള്ളങ്ങളുണ്ടാക്കിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഓരോരുത്തരും മത്സരിച്ചു വള്ളത്തിനു നീളം കൂട്ടിക്കൂട്ടി ഇപ്പോള്‍ അവിടെ മൂപ്പത്തിയാറേകാല്‍ കോല്‍വരെ നീളമുള്ള വള്ളങ്ങള്‍ ധാരാളമായിരിക്കുന്നു. വള്ളങ്ങള്‍ ചുണ്ടന്‍, ചുരുളന്‍, ഓടി, പരുന്തുവാലന്‍ ഇങ്ങനെ പലവകയുണ്ടല്ലോ. അവയില്‍ ആറന്മുളെ കളിക്കുന്നതിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നതു ചുണ്ടന്‍ വള്ളമാണ്. ഇപ്പോള്‍ അവിടെ ദേശക്കരുടെ വകയായി നാല്‍പതില്‍ക്കുറയാതെ കളിവള്ളങ്ങളുണ്ട്. അവ എല്ലാംകുടി ചേര്‍ന്നു കളിക്കുക ഉത്രാട്ടാതിനാള്‍ മാത്രമേയുള്ളു. തിരുവോണം മുതല്‍ ദിവസംതോറും രണ്ടും നാലും വള്ളങ്ങള്‍ കൂടിക്കൂടി ഉത്രട്ടാതിനാള്‍ എല്ലാം വന്നുകൂടും. ആദ്യമായി വരുന്ന വള്ളങ്ങള്‍ “നാറാണത്തു മണല്‍പ്പുറം” എന്നു പറയുന്ന സ്ഥലത്തു വന്നടുത്തുകിടക്കും. എല്ലാ വള്ളങ്ങളും അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നാല്‍ കളി തുടങ്ങും. പത്തുനാല്പതു വള്ളങ്ങള്‍ ഒരുമിച്ചുനിരന്നു കൊട്ടും ഘോ‌ഷവും കൊടി, കുട മുതലായവയും പാട്ടും ആര്‍പ്പുവിളിയുമായുള്ള ആ വള്ളംകളി നയനാനന്ദകരമായ ഒരു കാഴ്ച തന്നെയാണ്. നയ്മ്പുകാരും അമരക്കാരും പാട്ടുകാരും വാദ്യക്കാരും മറ്റുമായി ഓരോ വള്ളത്തിലും ഏകദേശം എഴുപത്തഞ്ചുപേരോളം കാണും. ചിങ്ങമാസത്തില്‍ പതിവുള്ള ഈ വള്ളംകളി കൂടാതെ ചിലരുടെ പേര്‍ക്കു വഴിപാടായിട്ടും അവിടെ ചിലപ്പോള്‍ വള്ളംകളി ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. അതിനു രണ്ടോ നാലോ വള്ളങ്ങളല്ലാതെ ഉണ്ടായിരിക്കാറില്ല. വഴിപാടു കളിയുടെ ചെലവെല്ലാം വഴിപാടുകാരന്‍ തന്നെ വഹിക്കണമല്ലോ. വള്ളം കളിക്കാര്‍ക്കു കെങ്കേമമായി സദ്യ നടത്തുകയും മറ്റും വേണ്ടതാകയാല്‍ വള്ളങ്ങളധികമായാല്‍ ചെലവു ദുര്‍വഹമായിത്തീരുമെന്നു വിചാരിച്ചു സാമാന്യക്കാര്‍ വള്ളത്തിന്റെ എണ്ണം കൂട്ടാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുകയില്ല. രണ്ടോനാലോ വള്ളങ്ങള്‍കൊണ്ട് കളി നടത്തിക്കാന്‍തന്നെ ഒരുവിധം ധനികന്മാര്‍ക്കേ സാധിക്കുകയുള്ളു.

ആറന്മുളദേവന്റെ വള്ളംകളിക്കാര്‍ക്കു സദ്യ കഴിക്കുന്നതും സ്വാമിക്കു വഴിപാടു തന്നെ. വള്ളംകളിക്കാര്‍ക്കുള്ള സദ്യയ്ക്കു “വള്ളസദ്യ” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. സന്താനാര്‍ത്ഥമായും രോഗശമനത്തിനായും മറ്റും ഈ വഴിപാട് പലരും നടത്തുന്നുണ്ട്. അന്യദേശക്കാര്‍ വള്ളസദ്യ നടത്തുന്നതിന്റെ മുറ താഴെപ്പറയും പ്രകാരമാണ്. ആദ്യംതന്നെ ഏതു കരക്കാരുടെ വള്ളക്കാര്‍ക്കാണ് സദ്യ നടത്തുന്നതെന്നും എത്ര വള്ളങ്ങള്‍ വരുത്തി സദ്യ നടത്തണമെന്നും നിശ്ചയിക്കണം. പിന്നെ ആ നിശ്ചയിക്കപ്പെടുന്ന കരയിലെ പ്രധാനന്റെ പേര്‍ക്കു വിവരത്തിന് എഴുതിയയയ്ക്കണം. അതില്‍ സദ്യ നടത്താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത് ഇന്ന മാസം ഇത്രാം തീയതിയാണെന്നും ഇത്ര വള്ളം വരണമെന്നും വിവരിച്ചിരിക്കുകയും വേണം. കരനാഥന്റെ മറുപടി കിട്ടിയാല്‍ സദ്യയ്ക്കു വട്ടംകൂട്ടാം. നിശ്ചിതദിവസം രാവിലെ ക്ഷണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളിടത്തോളം വള്ളങ്ങളില്‍ നിറച്ച് ആളുകള്‍ കയറി കൊടി, കുട, തഴ മുതലായ ആഡംബരങ്ങളോടും വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുംകൂടി പാടിക്കളിച്ചു വഴിപാടുകാരന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ വന്നുചേരും. ആ സമയം വഴിപാടുകാരന്‍ അവിടെ നിറപറയും വിളക്കുംവച്ചു കാത്തുനിന്നു വള്ളക്കാരെ എതിരേറ്റിരുത്തി, മുറുക്കാനും മറ്റും കൊടുത്തു സല്‍ക്കരിക്കണം. അവര്‍ മുറുക്കി രസിച്ചുകുറച്ചു നേരമിരുന്നു വിശ്രമിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും തേച്ചുകുളിക്കന്‍ എണ്ണയുമിഞ്ചയും മറ്റും കൊടുക്കണം. അവര്‍ തേച്ചുകുളി കഴിഞ്ഞുവന്നാലുടനെ സദ്യയ്ക്കു ഇല വയ്ക്കണം. സദ്യയുടെ വട്ടം ഉപായത്തിലൊന്നു മായാല്‍പ്പോരാ. കാളന്‍, ഓലന്‍, എരിശ്ശേരി മുതലായ മലയാളക്കറികളും, പരിപ്പ്, പചടി, കൂട്ടുകറി, സാമ്പാര്‍ മുതലായ പരദേശക്കറിക്കളും അപ്പം, വട എള്ളുണ്ട, ബോളി മുതലായവയും പപ്പടം (ചെറിയതും, വലിയതും) പഴം നുറുക്ക്, പഞ്ചസാര മുതലായവയും ധാരാളമായിട്ടെടുത്തു വിലക്കണം. നാലുകൂട്ടം പ്രഥമന്‍, എട്ടുകൂട്ടമുപ്പേരി, അത്രയും ഉപ്പിലിട്ടവ, ഉറത്തൈര്, മോര് മുതലായവയും ധാരാളമുണ്ടായിരിക്കണം. ഒന്നിനും ലോപം പാടില്ല. സദ്യ വള്ളക്കാര്‍ക്കു മാത്രം കൊടുത്താല്‍ പോരാ. ഉണ്ണാനായി വരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും കൊടുക്കണം. എല്ലാവര്‍ക്കും സകലവിഭവങ്ങളും ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരിക്കുകയും വേണം. അങ്ങനെയാണ് വള്ളസദ്യയുടെ പതിവ്. സദ്യ കഴിയുമ്പോള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും ചന്ദനം, പനീനീര്‍ മുതലായവയും മുറുക്കാനും കൊടുക്കണം. വള്ളക്കാര്‍ മുറുക്കി രസിച്ചു വെടികളും പറഞ്ഞു സ്വല്‍പനേരം ഇരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം വഴിപാടുകാരന്റെ അഭീഷ്ടം ആറന്മുളയപ്പന്‍ സാധിപ്പിചുകൊടുക്കട്ടെ എന്നു ആശീര്‍വദിച്ചിട്ടു യാത്രയാകും. ആ സമയം അവര്‍ക്കു വഴിക്കു തിന്നുന്നതിനു ധാരാളമായി വെറ്റില പുകയിലയും അവില്‍ നനച്ചതും ചുമടു കെട്ടി വള്ളത്തില്‍വച്ചു കൊടുക്കണം. കരക്കാരില്‍ പ്രധാനന്മാര്‍ക്കു ചില സമ്മാനങ്ങളും കൊടുക്കണം. ഇങ്ങനെ അവരെ സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചു വള്ളക്കടവുവരെ അനുയാത്രയായിച്ചെന്നു യാത്ര പറഞ്ഞയക്കണം. ഇങ്ങനെയെല്ലാമാണ് വള്ള സദ്യയുടെ മുറ. ഈ വഴിപാട് ഇപ്പോഴും പലര്‍ നടത്തുന്നുണ്ട്. അവര്‍ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യം ഭഗവാന്‍ സാധിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുന്നുമുണ്ട്.

ഉത്രട്ടാതിനാള്‍ വള്ളങ്ങളെല്ലാം നാറാണഞ്ഞു മണല്‍പ്പുറത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷ മാണ് കളി തുടങ്ങുന്നതെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഒരാണ്ടില്‍ വള്ളങ്ങളെല്ലം നാറണത്തു മണല്‍പ്പുറത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്ന സമയം അക്കാലത്തു തിരുവല്ലാ തഹശീല്‍ദാരായിരുന്ന കേശവ പിള്ള അവര്‍കള്‍ അവിടെച്ചെന്ന് അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങളോട് “ആറന്മുള ഭഗവാന്റെ സങ്കേതത്തിലുള്ള സകല കരകളിലെ ജനങ്ങളും ഇവിടെ കൂടീട്ടുണ്ടലോ. നിങ്ങളെ എലാവരേയും കൂടെക്കണ്ട് ഒരു കാര്യം അപേക്ഷിക്കുന്നതിനായിട്ടാണ് ഞാന്‍ വന്നിരിക്കുന്നത്. കാര്യം മറ്റൊന്നുമല്ല. നമ്മുടെ ഭഗവാന്റെ അമ്പലം ചെമ്പിടുവിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നു. അതിലേക്കു നിങ്ങളെല്ലാവരും യഥാശക്തി ധനസഹായം ചെയണമെന്നുള്ളതാണ് എന്റെ അപേക്ഷ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ട് ജനക്കൂട്ടത്തില്‍ നിന്ന് ഒരാള്‍ “അങ്ങുന്നിന്റെ ഈ ഉദ്യമം കേവലം അനാവശ്യവും ഒരു വക ഭോ‌ഷത്വവുമാണ്. ഇതു ഒരിക്കലും നടക്കുന്നതുമല്ല. സര്‍ക്കാര്‍ വക ക്ഷേത്രം ചെമ്പിടുവിക്കുന്നതിനു ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിച്ചു പണമുണ്ടാക്കീട്ടു വേണമെന്നുണ്ടോ? സര്‍ക്കാരില്‍പണം ധാരാളമുണ്ടല്ലോ. ഇതിലേക്ക് ജനങ്ങള്‍ ധനസഹായം ചെയ്യുന്നത് ആരറിയാനാണ്? ഇത് ഉറക്കത്തില്‍ കാല്‍ തിരുമ്മുന്നതുപോലെയാണല്ലോ. ഇതിലേക്കു ആരുമൊന്നും തരുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ജനോപദ്രവും ചെയ്കയെന്നുള്ളത് ഒരു സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥനു യോഗ്യമായിട്ടുള്ളതാണോ? അങ്ങുന്നിതിനു പുറപ്പെട്ടത് ഒട്ടും ശരിയായില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ട് തഹശീല്‍ദാര്‍ വല്ലതെ വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോഴേക്കും ആ മറുപടി പറഞ്ഞയാള്‍ ബോധരഹിതനായി ഏറ്റവും പാരവശ്യത്തോടുകൂടി വെട്ടിയിട്ട മരം പോലെ പെട്ടെന്നു നിലംപതിച്ചു. എല്ലാവരും പരിഭ്രമിച്ച് അടുത്തുചെന്ന് അയാളൊടു സുഖക്കേടെന്താണെന്നു ചോദി ച്ചിട്ട് അയാള്‍ക്കു നാവിളക്കി സംസാരിക്കാന്‍ വഹിയായിരുന്നു. അയാളുടെനാക്ക് സ്തംഭിച്ചുപോയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മറ്റു ജനങ്ങള്‍ താഹശീല്‍ദാരോട്, “ഈ ഏഭ്യന്‍ കഥയിലായ്കകൊണ്ട് ഇങ്ങനെയൊക്കെ പറഞ്ഞതാണ്. അതുകൊണ്ട് അങ്ങത്തേക്ക് ഞങ്ങളോടു പരിഭവം തോന്നരുത്. സ്വാമികാര്യത്തിനായി യഥാശക്തി ധനസഹായം ചെയ്യുവാന്‍ ഞങ്ങളെല്ലാവരും സന്നദ്ധരാണ് എന്നു പറയുകയും ചിലര്‍ ഏതാനും സംഖ്യ അപ്പോള്‍തന്നെ കൊടുക്കുകയും തഹശീല്‍ദാര്‍ കിട്ടി യതു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ആ ബോധരഹിതനായ ആളെ ചിലര്‍ കൂടി ഒരു വള്ളത്തിലാക്കി അയാളുടെ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുചെന്നാക്കി.

വള്ളംകളി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം എല്ലാവരുംകൂടി ആ സുഖക്കേടുപിടിപെട്ട ആളുടെ വീട്ടിലെത്തി. അപ്പോഴും അയാള്‍ ബോധരഹിതനായി ത്തന്നെ കിടന്നിരുന്നു. വൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കിയിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നംവെപ്പിചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ പ്രശ്നക്കാരന്‍ ഈ സുഖക്കേട് ആറന്മുളഭഗവാന്റെ കോപം നിമിത്തമുണ്ടായിട്ടുള്ളതാണെന്നും സ്വാമിഭക്തനായ തഹശീല്‍ദ്ദാരെ ആക്ഷേപിച്ചതിലാണ് സ്വാമിക്ക് അധികം വിരോധമുണ്ടായിട്ടുള്ളതെന്നും അതിനാല്‍ ആ വീട്ടില്‍നിന്നും ചിലര്‍ ചെന്നു തഹശീല്‍ദാരവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും അമ്പലം ചെമ്പിടുവിക്കുന്ന വകയ്ക്കു തക്കതായ ഒരു സംഖ്യ അവിടെകൊടുക്കുകയും ഭഗവാന്റെ നടയില്‍ വിളിച്ചുചൊല്ലി പ്രായച്ഛിത്തം ചെയ്യുകയും ചെയ്താലല്ലാതെ ഈ സുഖക്കേടു ഭേദപ്പെടുകയില്ലെന്നും വിധിച്ചു. ഉടനെ പ്രശ്നവിധിപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ സുഖക്കേടുകാരനു ബോധം വീണു. എങ്കിലും അയാള്‍ക്കു സംസാരിക്കാറായില്ല. അധികം താമസിയാതെ അയാള്‍ മരിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു. ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടു ജനങ്ങള്‍ക്കു ഭഗവാനെക്കുറിച്ചു ഭയവും ഭക്തിയും പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ ചോദിക്കാതെതന്നെ ചെമ്പുമേച്ചില്‍വകയ്ക്കു എല്ലാവരും യഥാശക്തി ഓരോ സംഖ്യ തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. അദ്ദേഹം നാലമ്പലത്തിനു ചെമ്പിടുവിക്കണമെന്നേ വിചാരിച്ചിരുന്നുള്ളു. അതു കഴിഞ്ഞിട് പിന്നെയും പണം വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ വിളക്കുമാടത്തിനുകൂടി അദ്ദേഹം ചെമ്പിടുവിച്ചു. ഇപ്രകാരമാണ് ആറന്മുള ക്ഷേത്രം ചെമ്പിടുവിച്ചത്. ഭഗവാന്റെ മാഹാത്മ്യവിശേ‌ഷം ഇനിയും ഇങ്ങനെ വളരെ പറയാനുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു നായര്‍ക്കു നാഭിക്കു താഴെയായി ഒരു മുഴയുണ്ടായി. അതു ക്രമേണ വളര്‍ന്നു ഒരു സഞ്ചിപോലെ തൂങ്ങി. അത് അയാള്‍ക്കു ഏറ്റവും ഉപദ്രവകരമായിത്തീര്‍ന്നു. “ഈ മുഴയോളം വലിപ്പത്തില്‍ സ്വര്‍ണ്ണംകൊണ്ട് ഒരു കുമിളയുണ്ടാക്കിച്ച് ആറന്മുള ഭഗവാന് നടയ്ക്കു വയ്ക്കുകയും അവിടെ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസം ഭജിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ മുഴ പോകും” എന്നു ചിലര്‍ പറയുകയാല്‍ അതു വിശ്വസിച്ച് നായര്‍ ആറന്മുളെച്ചെന്ന് ഭക്തിപൂര്‍വം ഭജനം തുടങ്ങി. അക്കാലത്ത് ആറന്മുള മതില്‍ക്കകത്ത് ഒരു കല (മാന്‍ ) ഉണ്ടായിരുന്നു. അത് കുട്ടിയായിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് വഴിപാടായി നടയ്ക്കു കെട്ടിയതായിരുന്നു. അതു ക്രമേണ വളരുകയും വലിയ കൊമ്പുകളും മറ്റും ഉണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എങ്കിലും അത് ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു അതിനു തീറ്റക്ക് ചിലതൊക്കെ കൊടുപ്പിച്ചിരുന്നതുകൂടാതെ അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനായും ഭജനത്തിനായും മറ്റുംചെല്ലുന്നവരും ആ കലയ്ക്കു തിന്നാന്‍ എന്തെങ്കിലും കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ആ ഭജനക്കാരന്‍ നായര്‍ ഭഗവത്നാമങ്ങള്‍ ജപിച്ചു കൊണ്ട് ക്ഷേത്രപ്രദക്ഷിണം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ആ കല അടുത്തു ചെല്ലുകയും അതു ചാടി നായരുടെ നാഭിക്കു താഴെയായി ഒരു കുത്തുവച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. കുത്തുകൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ നായര്‍ ബോധരഹിതനായി നിലത്തുവീണു. ഉടനെ ചിലര്‍കൂടി അയാളെ എടുത്തു മതില്‍ക്കു പുറത്തുകൊണ്ടു പോയിക്കിടത്തി. അപ്പോള്‍ രക്തം ഇടമുറിയാതെ പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങി. അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നവര്‍ പരിശോധിച്ച പ്പോള്‍ മുഴ കലയുടെ കൊമ്പുകൊണ്ട് പൊട്ടിക്കീറിയിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ ചിലര്‍ ഒരു വൈദ്യനെ വരുത്തികാണിച്ച് “ഇനി ഇതിനെന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? എന്നു ചോദിച്ചു. വൈദ്യന്‍ മുറിവു പരിശോധിച്ചിട്ട് ” ഇത് ആ കല ഭഗവാന്റെ കല്‍പനപ്രകാരം ചെയ്തതുതന്നെയാണ്. ഭഗവാന്റെ കലയ്ക്കും ശസ്ത്രക്രിയ അറിയാമെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. ഈ കുത്തു സ്വല്പം മാറിയായിരുന്നു കൊണ്ടിരുന്നതെങ്കില്‍ രോഗിയുടെ കഥ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കഴിയുമായിരുന്നു. ഭഗവാന്‍ ചെയ്തതിനു ശേ‌ഷം ചെയ്വാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തനല്ല. ഇനി വേണ്ടുന്നതു ആറന്മുളയപ്പന്‍തന്നെ ചെയ്തുകൊള്ളും. ഇങ്ങനെ രക്തം കുറെ പോയാല്‍പ്പിന്നെ മുഴകാണുകയില്ല. പിന്നെ മുറിവുണങ്ങിയാല്‍ മതിയല്ലോ. അത് ഭഗവത് കൃപകൊണ്ട് ക്രമേണ ശരിയായിക്കൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് വൈദ്യന്‍പോയി. പിന്നെ മൂന്നു ദിവസത്തേക്കു രക്തം ഒലിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും മുഴ കാണ്‍മാനില്ലാതെയായി. ചികിത്സയൊന്നും കൂടാതെ തന്നെ ക്രമേണ മുറിവുണങ്ങി. നായര്‍ പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചു. അനന്തരം ആ നായര്‍ സ്വര്‍ണ്ണക്കുമിളയുണ്ടാക്കിച്ചു നടയ്ക്കുവയ്ക്കുകയും വേറെയും ചില വഴിപാടുകള്‍ നടത്തി ഭജനം കാലംകൂടി മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഒരാള്‍ മറ്റൊരാള്‍ക്കു കൊടുക്കാനുണ്ടായിരുന്ന മുതല്‍ കൊടുക്കാനില്ലെന്ന് ആറന്മുള നടയില്‍ കള്ളസത്യം ചെയ്തിട്ട് ഉടന്‍ അയാളുടെ നാക്കിറങ്ങിപ്പോവുകയാല്‍ സംസാരിക്കാന്‍ വയ്യാതെയാവുകയും അന്നുതന്നെ അയാള്‍ മരിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തത് ഈ അടുത്ത കാലത്താണ്. ഇതു കണ്ടറിഞ്ഞവരില്‍ച്ചിലര്‍ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്. ഗുരുവായുരപ്പനും അമ്പലപ്പുഴ കൃ‌ഷണസ്വാമിയും തമ്മിലും വൈക്കത്തപ്പനും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവനും തമ്മിലും മറ്റും പണ്ടു ചില പിണക്കവും മത്സരവുമൊക്കെ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അതുപോലെ ചില സംഗതികള്‍ ഇവിടെയുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ആറന്മുളക്കാരന്‍ ഒരുനായര്‍ കവിയൂരുള്ള ഒരു വീട്ടില്‍ ഒരു സ്ത്രീയ്ക്കു സംബന്ധം ചെയ്തിരുന്നു. ആ നായര്‍ അയാളുടെ വീട്ടില്‍നിന്ന് ഒരു പൂവന്‍വാഴക്കന്നു കവിയൂര്‍ ഭാര്യഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ട് ചെന്ന് അവരുടെ പറമ്പില്‍ നല്ലവളക്കൂറുള്ള സ്ഥലം നോക്കി കുഴിച്ചുവെച്ചു. പിന്നെയും നല്ലപോലെവളമിട്ടു ശുശ്രൂ‌ഷിച്ചതിനാല്‍ വാഴ യഥാകാലം കുലച്ചു വലിയ കുലയുണ്ടായി. കായ്ക്കു മൂപ്പായപ്പോള്‍, “ഈ കുല വെട്ടിപ്പഴുപ്പിച്ചു കൊണ്ടുപോയി ആറന്മുളഭഗവാനു നിവേദിക്കണം” എന്നു നായര്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭാര്യ “ആ കുല വെട്ടേണ്ട; അതവിടെ നിന്നു പഴുക്കട്ടെ. പഴുത്തിട്ടു വെട്ടി കവിയൂര്‍ദേവനു നിവേദിപ്പിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും തമ്മില്‍വലിയ വാദമായി. കുല ആരും വെട്ടാതെ അവിടെ നിന്നു പഴുത്തുതുടങ്ങി. ഒരു പടല പഴുത്തപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം എവിടെ നിന്നോ ഒരു കുരങ്ങു വന്നു പഴുത്ത കായ് തിന്നു തുടങ്ങി. അത് കണ്ട് നായര്‍ കൊഴിയും കല്ലുമെടുത്തെറിഞ്ഞ് കുരങ്ങിനെ ഓടിച്ചു. കുരങ്ങു വാഴയില്‍നിന്നു ചാടിയപ്പോള്‍ ചാട്ടം പിഴച്ച് ഒരു കുറ്റിയിന്മേല്‍ വീണു വയറു കീറിപ്പോയതിനാല്‍ ഉടനെ മരിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭാര്യ, “ആ കുല ആറന്മുളയ്ക്കു കൊണ്ടുപോകണമെന്നു പറഞ്ഞതു കൊണ്ട് കവിയൂര്‍ ദേവന്‍ തന്റെ ഹനുമാനെ പറഞ്ഞയച്ച് ആ കുല കടിപ്പിച്ച് അശുദ്ധപ്പെടുതിയത് കണ്ടിലേ! ഇനി ആ കുല ആറന്മുളയ്ക്കു കൊണ്ടുപോകുന്നത് എനിക്കൊന്നു കാണണം.” അതുകേട്ട്, “തനിക്ക് നിവേദിക്കാനായി നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന വാഴയ്ക്കു ശുദ്ധം മാറ്റിയ കുരങ്ങിനെ ആറന്മുളയപ്പന്‍ ഉടനെ നിഗ്രഹിച്ചതും കണ്ടില്ലെ? ആറന്മുളയപ്പനോടു കളിച്ചാല്‍ ഇങ്ങനെയിരിക്കും. ആറന്മുള ദേവന്‍ വല്ലാത്തയാളെന്നു നീയും മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളണം.” എന്നു ഭര്‍ത്താവും പറഞ്ഞു. ആറന്മുളനിന്നു ചിലര്‍ പണ്ടൊരിക്കല്‍ ശബരിമലയ്ക്കുപോയി. ശബരിമലയ്ക്കു പോകുന്നവര്‍ “സ്വാമിയെ ശരണമയപ്പാ” എന്നു വിളിച്ചു കൊണ്ടാണല്ലോ പോവുക പതിവ്. “സ്വാമിയെ ശരണമാറന്മുളയപ്പോ” എന്നു വിളിചുകൊണ്ടാണ് ആറന്മുളക്കാര്‍ പോയത്. അഴുത എന്ന സ്ഥലത്തുവച്ച് അയ്യപ്പന്റെ വെളിചപ്പാടായി ഒരാള്‍ തുള്ളി, “എന്റെ നാമം വിളിക്കാതെ എന്റെ മല കേറുന്നവരെല്ലാം എന്റെ നായ്ക്കള്‍ക്കു (വ്യാഘ്രങ്ങള്‍ക്കു) ഇരയാകും” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. എന്നിട്ടും ആറന്മുളക്കാര്‍ അവരുടെ ദേവനെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ പോയി. അങ്ങനെപോയി വലിയ വനത്തിലായപ്പോള്‍ ഒട്ടുവളരെ വ്യാഘ്രങ്ങള്‍ വായും പൊളിച്ചുകൊണ്ട് ആറന്മുളക്കരുടെ നേരെ ചാടിച്ചെന്നു. അപ്പൊള്‍ എവിടെനിന്നോ തുരുതുരെ അമ്പുകള്‍ ചെന്നു വ്യാഘ്രങ്ങളുടെ വായിലും ദേഹത്തിലുമെല്ലാം പതിച്ചുതുടങ്ങി. ഉടനെ വ്യാഘ്രങ്ങളെല്ലാമോടി കാടുകയറി. എങ്കിലും അന്നു രാത്രിയില്‍ ആറന്മുളക്കാര്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം “നിങ്ങളാരും മലകേറരുത്. നാളെത്തന്നെ തിരിയെപ്പോരണം” എന്ന് ഒരാള്‍ അവരുടെഅടുക്കല്‍ചെന്നു പറഞ്ഞതായി അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും സ്വപ്നമുണ്ടായി. ഇപ്രകാരം സ്വപ്നം കാണിചതും ശരം പ്രയോഗിച്ച് വ്യാഘ്രങ്ങളെ ഓടിച്ചതും തിരുവാറന്മുളയപ്പനാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. സ്വപ്നം കണ്ടതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസംതന്നെ ആറന്മുളക്കാര്‍ തിരിയെപ്പോന്നു. അക്കാലം മുതല്‍ ആറന്മുളക്കാര്‍ ശബരിമലയ്ക്കു പോകാതെയായി.ഇപ്പോഴും ആ ദേശക്കാരാരും ശബരിമലയ്ക്കു പോകാറില്ല.

ആറന്മുള ദേവന്റെ ഭണ്ഡാരത്തില്‍ തിരുവാഭരണങ്ങളായിട്ടും പണങ്ങളായിട്ടും മറ്റും വളരെ മുതലുകളിരിപ്പുണ്ടെന്നറിഞ്ഞ് അവ തട്ടിക്കൊണ്ടു പോകാനായി പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒട്ടുവളരെ തുലുക്കന്മാര്‍ ആയുധപാണികളായി അവിടെ ചെന്നു കേറി. തിരുവാഭരണങ്ങളും മറ്റും പെറുക്കിയെടുത്തു ഭാണ്ഡംകെട്ടിക്കൊണ്ട് അവര്‍ യാത്രയായ സമയം സംഖ്യയില്ലാതെ ശരങ്ങള്‍ വന്ന് അവരുടെ ദേഹത്തില്‍ തറച്ചു തുടങ്ങി. ശരങ്ങളയയ്ക്കുന്നത് ആരാണെന്ന് നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരേയും കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. നിവൃത്തിയില്ലാതെയായപ്പോള്‍ തുലുക്കപ്പടകള്‍ അവിടെ നിന്നെടുത്ത മുതലുകളും അവരുടെ ആയുധങ്ങളും അവിടെതന്നെ വലിച്ചെറിഞ്ഞിട്ട് ആറ്റുകടവിലേക്ക് ഓടി. അവര്‍ ആ കടവിനടുത്തുള്ള ഇടവഴിയില്‍ച്ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ രണ്ടു വശത്തുമുണ്ടായിരുന്ന പാറകള്‍ കൂട്ടിയടുത്ത്അവര്‍ക്കു മുമ്പോട്ടും പുറകോട്ടും പോകാന്‍ പാടില്ലാത്തവിധത്തിലാക്കുകയും അസംഖ്യം തുലുക്കന്മാരെ അവിടെയിട്ടു ഞെക്കിഞെരുക്കിക്കൊല്ലുകയും ചെയ്തു. അവരില്‍ ചിലര്‍ മാത്രം ചത്തില്ല. എങ്കിലും അവരും ‘ചാകാതെ ചത്തു’ എന്നുള്ള വിധത്തില്‍ ഏറ്റവും പരവശന്മാരായി ത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങനെ ശേ‌ഷിച്ചവര്‍ “ഇനി ഒരു കാലത്തും ഞങ്ങളും ഞങ്ങളുടെ ജാതിക്കാരും ആറന്മുളദേശത്തു കയറി മോഷ്ടിക്കുകയോ മറ്റുപദ്രവങ്ങള്‍ ചെയുകയോ ചെയ്കയില്ല പടചവനാണ് സത്യം” എന്ന് സത്യം ചെയ്ത് അവിടെ നിന്ന് പോയിപ്പിഴചു. അതില്‍പ്പിന്നെ ഇക്കാലം വരെ ആറന്മുള ദേശത്തു തുലുക്കന്മാരുടെ ഉപദ്രവമുണ്ടായിട്ടില്ല. അന്നവര്‍ എറിഞ്ഞുകളഞ്ഞ വാളുകളെല്ലാം പെറുക്കിയെടുത്തു ക്ഷേത്രമാളികയുടെ മുകളില്‍ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അവയില്‍ ഏതാനുമൊക്കെ തുരുമ്പുപിടിച്ചു കേടുവന്നു പോവുകയും ഒട്ടുവളരെയെണ്ണം ലേലം ചെയ്തു വില്‍ക്കുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും ശേ‌ഷമുള്ള വാളുകള്‍ ഇപ്പോഴുമവിടെ ബലിക്കല്‍പ്പുരയുടെ മുകളില്‍ സൂക്ഷിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത്ര വളരെ വാളുകള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ അന്നു കൊള്ളയ്ക്കു വന്നിരുന്ന തുലുക്കന്മാരുടെ സംഖ്യ ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലായിരുന്നു എന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കാം.

ആറന്മുള ക്ഷേത്രത്തില്‍ എല്ലാക്കാലത്തും ഭജനക്കാര്‍ ധാരാളമുണ്ടായിരിക്കും. അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനായി വരുന്നവരെല്ലാം യഥാശക്തി ഭജനക്കാര്‍ക്കു വല്ലതും കൊടുക്കുക പതിവാണ്. ഭജനക്കാര്‍ക്കു വല്ലതും കൊടുക്കുന്നതു സ്വാമിക്കു സന്തോ‌ഷവും ഒന്നും കൊടുക്കാതെയിരിക്കുന്നതു വലിയ വിരോധവുമാണ്. ഭജനക്കാര്‍ക്ക് ഒന്നും കൊടുക്കാത്തവര്‍ക്കു ദേവകോപവും തന്നിമിത്തം പലവിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളുമുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതു നിശ്ചയമാണ്. ചിലര്‍ ഭജനക്കാര്‍ക്കു ചതുര്‍വിധ വിഭവങ്ങളോടു കൂടി ഭക്ഷണവും പണവും കൊടുത്ത് അവരെക്കൊണ്ടു ശയനപ്രദക്ഷിണം നടത്തിക്ക പതിവാകുന്നു. അതും അവിടെ ദേവപ്രീതികരമായ വഴിപാടാണ്.

ഉത്സവകാലങ്ങളില്‍ ശീവേലിസമയത്തും കുട, കൊടി, തഴ മുതലായവ എടുത്തുകൊണ്ടുനടക്കുന്നവര്‍ക്കു പലഹാരങ്ങള്‍, അവില്‍പ്പൊതി മുതലായവ കൊടുക്കുന്നതും അവിടെ വഴിപാടുതന്നെ. അവിടെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രധാന നടയില്‍ വെളിയില്‍നിന്നു മതില്‍ക്കകത്തു കയറാന്‍ പതിനെട്ടു കല്‍പടികള്‍ ഉണ്ട്. അതിനു ‘പതിനെട്ടാംപടി’ എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഉത്സവകാലത്തു ചിലര്‍ ദേവപ്രീതി ക്കായി പഴക്കുലകള്‍ കൊണ്ടുവന്നു പതിനെട്ടാംപടിയുടെ മുകളില്‍ നിന്നു കൊണ്ട് കുലുക്കും. അപ്പോള്‍ പഴം എടുക്കുന്നതിനായി പതിനെട്ടാം പടിയുടെ താഴത്തു കുട്ടികളായും അഗതികളായും അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ കൂടും. അങ്ങനെ പലര്‍ക്കും തിന്നുന്നതിനായി പഴക്കുലകള്‍ കുലുക്കുന്നതും അവിടെ ഒരു വഴിപാടാണ്. ഇങ്ങനെ ആറന്മുള ദേവന്റെ മാഹാത്മ്യങ്ങള്‍, അവിടെയുള്ള വിശേ‌ഷങ്ങള്‍ മുതലായവ പറയുകയാണെങ്കില്‍ ഇനിയും വളരെയുണ്ട്. ഈ വക സംഗതികള്‍ വിശ്വസിക്കുന്നവര്‍ ഇപ്പോള്‍ വളരെ കുറഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടും വിശ്വസിക്കുന്നവര്‍ക്കു ആറന്മുള ഭഗവാന്റെ മാഹത്മ്യം ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലെന്നു മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടു മതിയാകുന്നതിനാലും ഇനി അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല

അദ്ധ്യായം 61
കോന്നിയില്‍ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍

കോന്നിയില്‍ കൊച്ചയ്യപ്പനെന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന താപ്പാനയെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യത്തും അടുത്തപ്രദേശങ്ങളിലും അധികമാളുകള്‍ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഈ ആന ചരിഞ്ഞു (മരിച്ചു) പോയിട്ട് ഇപ്പോള്‍ പതിനാലു കൊല്ലത്തിലധികംകാലമായിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇവനെ (ഈ ആനയുടെ സ്വഭാവം വിചാരിക്കുമ്പോള്‍ ഇതിനെ എന്നല്ല “ഇവനെ” എന്നുതന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.) കണ്ടിട്ടുള്ളവരായിട്ടുതന്നെ ഇപ്പോള്‍ അനേകംപേര്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട് എന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഈ ആന ആദ്യം റാന്നിയില്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ വകയായിരുന്നു. പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനായിരുന്ന തേവലശ്ശേരി ദാമോദരന്‍ നമ്പി പറഞ്ഞതനുസരിച്ച് കര്‍ത്താവ് ഈ ആനയെ 990-ആമാണ്ട് അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിനു വഴിപാടായി നടയ്ക്കിരുത്തി. നടയ്ക്കിരുത്തിയ സമയത്താണ് ഈ ആനയ്ക്കു കൊച്ചയപ്പന്‍ എന്നു പേരിട്ടത്. അന്ന് ഈ ആനയ്ക്ക് ഏഴു വയസ്സു മാത്രമേ പ്രായമുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. നടയ്ക്കിരുത്തിയപ്പോള്‍ ആന ദേവസ്വംവകയായിത്തീര്‍ന്നുവെങ്കിലും അവിടെ നിറുത്തിയിരുന്നാല്‍ ആനയ്ക്ക് രക്ഷ മതിയാവുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ചും ആ ആനയെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന വാത്സല്യംകൊണ്ടും കര്‍ത്താവ് ആനയെ അപ്പോള്‍ തന്നെ ദേവസ്വക്കാരോട് ഏറ്റുവാങ്ങി റാന്നിയില്‍ത്തന്നെ കൊണ്ടു വന്നു നിറുത്തി രക്ഷിച്ചു വളര്‍ത്തിവന്നു. അക്കാലത്തു കൊച്ചയ്യപ്പനു ചങ്ങല ഇടുകയോ അവനെ തളയ്ക്കുകയോ ചെയ്തിരുന്നില്ല. അവനു കൊടുക്കുന്നതു തിന്നുകൊണ്ട് കര്‍ത്താവിന്റെ വാസസ്ഥലത്തുതന്നെ മുറ്റത്തും പറമ്പിലുമായി കളിച്ചുനടന്നാണ് കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ വളര്‍ന്നത്. എന്നാലവന്‍ മനു‌ഷ്യരെ ഉപദ്രവിക്കുകയോ പറമ്പിലുള്ള തെങ്ങിന്‍തൈവാഴ മുതലായവ നശിപ്പിക്കുകയോ യാതൊന്നും ചെയ്തിരുന്നില്ല. കേവലം മനു‌ഷ്യബാലനെപ്പോലെയാണ് കൊച്ചയപ്പന്‍ അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നത്. കൊച്ചയപ്പനു കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തിലുള്ള സ്ത്രീപുരു‌ഷന്മാരോടു വളരെ സ്നേഹവും കുട്ടികളെക്കുറിചു പ്രത്യേകം വാത്സല്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. അവിടെയുള്ളവര്‍ക്കു കൊച്ചയപ്പനെക്കുറിച്ചുള്ള സ്നേഹവും അളവറ്റതായിരുന്നു. ആ കുടുംബാംഗങ്ങളില്‍ ആരെങ്കിലും “കൊച്ചയപ്പാ!” എന്നു വിളിച്ചാല്‍ അവന്‍ അപ്പോള്‍ അവിടെയെത്തും. കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തിലുള്ള കുട്ടികളെ കളിപ്പിക്കുന്നതിനു കൊച്ചയപ്പനും കൊച്ചയ്യപ്പന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു കളിക്കുന്നതിന് അവിടുത്തെ കുട്ടികള്‍ക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷവും ഉത്സാഹവുമുണ്ടായിരുന്നു. കുട്ടികളെ കൊച്ചയപ്പന്റെ അടുക്കലാക്കിയാല്‍ വേണ്ടതുപോലെ സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളുമെന്നുള്ള വിശ്വാസം അവിടെയുള്ള അമ്മമാര്‍ക്കും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ അതിനനുവദിക്കുകയും നടക്കാറായ കുട്ടികളെല്ലാം കൊച്ചയപ്പന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു കളിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

കൊച്ചയപ്പനെ ഇടവും വലവും പഠിപ്പിച്ച് ഇണക്കി, കൂട്ടില്‍നിന്നിറക്കി കര്‍ത്താവിന്റെ വാസസ്ഥലത്തു കൊണ്ടുവന്ന ദിവസം മുതല്‍ കാരണവരു കര്‍ത്താവ് നെയ്യും പരിപ്പും കൂട്ടിക്കുഴച്ച് ഒരുരുളച്ചോറു കൊച്ചയപ്പനു കൊടുക്കാതെ ഊണു കഴിക്കാറില്ല. അതു കണ്ട് അവിടെയുള്ളവരെല്ലാവരും കൊച്ചയപ്പന് ഒരുരുളച്ചോറുവീതം പതിവായി കൊടുത്തുതുടങ്ങി. എന്നാല്‍ കാരണവരുകര്‍ത്താവ് ഉരുളക്കൊടുക്കുന്ന തിനുമുമ്പ് ആരെങ്കിലും ഉരുള കൊണ്ടുചെന്നാല്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍ വാങ്ങുകയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. കാരണവരുകര്‍ത്താവിന്റെ ഉരുള വാങ്ങിത്തിന്നുകഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ആരു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്താലും അവന്‍ വാങ്ങിക്കൊള്ളും. പിന്നെ നിര്‍ബന്ധമൊന്നുമില്ല.

കൊച്ചയപ്പന്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ വാസസ്ഥലത്തു താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ അവന് ആനക്കാരന്മാരുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവനു തീറ്റി, തെങ്ങോല മുതലായവ ആരെക്കൊണ്ടെങ്കിലും കര്‍ത്താവു വെട്ടിച്ചുകൊടുക്കും. അവന്‍ തീറ്റി കഴിഞ്ഞാല്‍ മുററത്തോ പറമ്പിലോ എവിടെയെങ്കിലും യഥേഷ്ടം പോയിക്കിടന്നുകൊള്ളും; അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. അക്കാലത്തു കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ ദാസ്യപ്രവൃത്തികള്‍ക്കായി ചക്കിയെന്നും വിക്കിയെന്നും പേരായിട്ടുള്ള രണ്ടു സ്ത്രീകള്‍ താമസിച്ചിരുന്നു. കൊച്ചയ്യപ്പന്റെ ശുശ്രൂ‌ഷയ്ക്കായി ആ സ്ത്രീകളെയാണ് കര്‍ത്താവു നിയമിച്ചിരുന്നത്. അവര്‍ പതിവായി കൊച്ചയ്യപ്പനെ പുഴയില്‍ക്കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുവരണം അതല്ലാതെ വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നും ആനയെസ്സംബന്ധിച്ച് അവര്‍ ചെയ്യേണ്ടതായിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ല. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചക്കിയും വിക്കിയും പെട്ടെന്നു മരിച്ചുപോയി.

അപ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പനുണ്ടായ സങ്കടം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. വിക്കിക്ക് മക്കളും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ചക്കിക്ക് ഒരു മകളുണ്ടായിരുന്നു. ചക്കി മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം കര്‍ത്താവു കൊച്ചയപ്പനെ കുളിപ്പിക്കുന്നതിനു ചക്കിയുടെ മകളെ നിയമിച്ചു.

അങ്ങനെ കുറചു കാലംകൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കാരണവരുകര്‍ത്താവും മരിച്ചു. അപ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പനുണ്ടായ സങ്കടം കേവലം ദുസ്സഹംതന്നെയായിരുന്നു. കര്‍ത്താവു മരിച്ചിട്ടു മൂന്നുദിവസത്തേക്ക് കൊച്ചയപ്പന്‍ എന്തെങ്കിലും തിന്നുകയാകട്ടെ, വെള്ളം കുടിക്കുകയാകട്ടെ, ഉറങ്ങുകയാകട്ടെ ചെയ്തില്ല. അഹോരാത്രം കരഞ്ഞു കൊണ്ടുതന്നെ അവന്‍ കഴിചുകൂട്ടി.

കാരണവരുകര്‍ത്താവു മരിച്ചതു സംബന്ധിച്ചുള്ള അടിയന്തിരങ്ങളെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം പതിനേഴാം ദിവസം പിന്നത്തെ കാരണവരുകര്‍ത്താവും തളത്തില്‍ച്ചെന്ന് ഉണ്ണാനിരുന്നപ്പോള്‍ മുന്‍പതിവു വിചാരിച്ചു കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ തളത്തിന്റെ വാതില്‍ക്കല്‍ ഹാജരായി നിന്നു. എന്നാല്‍ ആ കാരണവരുടെ സ്വഭാവം കഴിഞ്ഞുപോയ കാരണവരുടെ സ്വഭാവംപോലെ അല്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കൊച്ചയ്യപ്പന് ഉരുള കൊടുത്തില്ല. അപ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പന് അസാമാന്യമായ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി.എങ്കിലും അവിടെ ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന വരെല്ലാം പതിവുപോലെ ഉരുളകൊടുത്തതിനാല്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍ ഒരുവിധം സമാധാനപ്പെട്ടു. എന്നാല്‍ ആ സമാധാനവും അധികദിവസത്തേക്കു നീണ്ടുനിന്നില്ല. അവിടെ ശേ‌ഷമുള്ളവരെല്ലാം ആനയ്ക്ക് ഉരുളകൊടുക്കുന്നുണ്ടെന്നു രണ്ടുമൂന്നുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പുതിയ കാരണവരറിയുകയും അതിനെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം കോപിച്ച് എല്ലാവരെയും ശാസിക്കുകയും ചെയ്തു. ആനയ്ക്ക് തിന്നാന്‍തെങ്ങോലയോ മറ്റൊ അല്ലാതെ ചോറു കൊടുക്കുന്നത് അനാവശ്യമാണെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം. എന്നുമാത്രമല്ല, ആനയ്ക്കു കുട്ടിപ്രായം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ഇനി അതിന് ഒരാനക്കാരനെ നിയമിക്കുകയും ചങ്ങലയിടു പണിയിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്യണമെന്നുകൂടി അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഇതൊന്നുമറിയാതെ കൊച്ചയപ്പന്‍ പിറ്റേ ദിവസം പതിവു പോലെ ഉരുളയ്ക്കായി അടുക്കളവാതില്‍ക്കല്‍ ഹാജരായി. അപ്പോള്‍ അവിടത്തെ വലിയമ്മ കൊച്ചയപ്പനോട്, “എന്റെ മകനേ, ഈയിടെ കാലമൊക്കെ മാറിപ്പോയി, വലിയമ്മ, നിനക്കു ചോറു തരരുതെന്നാണ് ഇപ്പോഴത്തെ കാരണവരുടെ കല്‍പന. അദ്ദേഹം പറയുന്നതിനെഅനുസരിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. നിനക്കു ചോറു തരരുതെന്നു മാത്രമല്ല. ചങ്ങലയിട്ടു നിന്നെ ഇനി പണിക്കയയ്ക്കണമെന്നുകൂടി അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ ഇതു വലിയ സങ്കടമായിട്ടുള്ള കാര്യമാണ്. എങ്കിലും എന്തു ചെയ്യാം? എല്ലാം സഹിക്കുകയല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു കൊച്ചയ്യപ്പന്‍കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ച് കരഞ്ഞുകൊണ്ടു സ്വല്‍പനേരം വിചാരമഗ്നനായി അവിടെ നിന്നു. ആ സമയം അവിടത്തെ ഒരു ചെറിയ കുഞ്ഞമ്മ കുറെചോറെടുത്തു കുഴച്ചുരുട്ടി കൊച്ചയപ്പനു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. എങ്കിലും അവന്‍ അതു വാങ്ങിയില്ല. പിന്നെ അവന്‍ എല്ലാവരോടും യാത്ര പറയുന്ന ഭാവത്തില്‍ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു ചില ആംഗ്യങ്ങള്‍ കാണിക്കുകയും ദീനസ്വരങ്ങള്‍ പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു കണ്ണിരൊലിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. കൊച്ചയ്യപ്പന്റെ ആ യാത്ര കണ്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാവരും ആബാലവൃദ്ധം പൊട്ടിക്കരഞ്ഞുപോയി.

കൊച്ചയപ്പന്‍ നേരെ ചെന്ന് ആറ്റിലിറങ്ങി നാലു നാഴിക പകലാകുന്നതുവരെ വെള്ളത്തില്‍ത്തന്നെ കിടന്നു. നാലു നാഴിക പകലെ ചക്കിയുടെമകള്‍ കുളിക്കാനായി ആറ്റുകടവില്‍ ചെന്നു. ആ സമയം കൊച്ചയപ്പന്‍അവിടെനിന്ന് എഴുന്നേറ്റു പോയി ആറ്റുവക്കത്തു നിന്നിരുന്ന ഒരില്ലിക്കൂട്ടംകുത്തി മറിച്ചിട്ടു. അപ്പോള്‍ അതിന്റെ ചുവട്ടില്‍ മണ്ണിനിടയില്‍ ഇരുന്നിരുന്ന ഒരു ചെപ്പുകുടം ഉരുണ്ട് ആറ്റിലേക്കു വീണു. കൊച്ചയപ്പന്‍ ആ ചെപ്പുകുടമെടുത്തു ചക്കിയുടെ മകള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും യാത്ര പറയുന്ന ഭാവത്തില്‍ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു ചില ആംഗ്യങ്ങള്‍ കാണിക്കുകയും ചില ദീനസ്വരങ്ങള്‍ പുറപ്പെടുവിക്കുകയും പിന്നെ കര്‍ത്താവിന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്കു നോക്കി കരയുകയും ചെയ്തിട്ട് അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ ചെപ്പുകുടം നിറച്ചു രാശിയായിരുന്നു. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കൊച്ചയപ്പന്‍ അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ നടയിലെത്തി. ശാന്തിക്കാരന്‍ കൊച്ചയ്യപ്പനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അറിയുകയാല്‍ കുറെ ചോറുകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. കൊച്ചയപ്പന്‍ അതു വാങ്ങിതിന്നിട്ടു കാട്ടില്‍ക്കയറി കണ്ടതൊക്കെ പറിച്ചു തിന്നുതുടങ്ങി. അന്നുമുതല്‍കൊച്ചയപ്പന്‍ കാട്ടില്‍നിന്നു തീറ്റി നടത്തുകയും കണ്ടെത്തുന്ന തടാകങ്ങളിലും മറ്റും ഇറങ്ങി വെള്ളം കുടിക്കുകയും രാത്രിയാകുമ്പോള്‍ അമ്പലത്തിന്റെ തിരുമുറ്റത്തു ചെന്നു കിടന്നുറങ്ങുകയും പതിവാക്കി.

അങ്ങനെ കുറച്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ കൊച്ചയപ്പനെ രക്ഷിക്കുന്നതിന് ഒരാനക്കാരനെ നിയമിക്കുകയും വിവരം മേലാവിലേക്കു എഴുതിയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പന്റെ കഥകളെലാം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചറിയുകയും ഈ ആനയെകോന്നിയില്‍ താപ്പനകളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ നിറുത്തി വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിചു കൊള്ളണമെന്നു കല്‍പനയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് നാടുവാണിരുന്നത് കൊല്ലം 1022-ആമാണ്ടു നാടു നീങ്ങിയ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നു. കല്‍പനപ്രകാരം കൊച്ചയപ്പന്‍കോന്നിയിലെത്തി താമസമായി. കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പത്തനാ പുരം തിരുമൂലംപിള്ള എന്നൊരു പാണ്ടിപ്പിള്ള അവന്റെ രക്ഷകനായിനിയമിക്കപ്പെട്ടു.

തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ ശിക്ഷാസാമര്‍ത്ഥ്യംകൊണ്ടും കോന്നിയിലുണ്ടായിരുന്ന മറ്റു താപ്പാനകളുടെ സഹവാസംകൊണ്ടും മറ്റും കൊച്ചയപ്പന്‍ കാലക്രമേണ ഒരു താപ്പാനയായിത്തീര്‍ന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല കുഴിയില്‍ വീഴുന്ന ആനകളെ കരയ്ക്ക് കയറ്റി കൂട്ടിലാക്കി അടയ്ക്കുന്നതിനു കൊച്ചയ്യപ്പനെപോലെ ബുദ്ധിയും സാമര്‍ത്ഥ്യവുമുള്ള ഒരു താപ്പാന തിരുവിതാംകൂറില്‍ വേറെയില്ലെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി അവന്‍ അചിരേണ സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഏറെത്താമസിയാതെ പത്മനാഭന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരു താപ്പാനകൂടി കോന്നിയില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. കുറച്ചുദിവസത്തെ സഹവാസം കൊണ്ടു കൊച്ചയപ്പനും പത്മനാഭനും പരസ്പരം അത്യന്തം സ്നേഹാകുലന്മാരായിത്തീര്‍നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരും കൂടെ കൂടിയാല്‍ എത്ര വലിയ കാട്ടാനയായാലും കുഴിയില്‍നിന്നു കരയ്ക്കു കയറ്റി കൂട്ടില്‍ക്കൊണ്ടുചെന്ന് അടയ്ക്കുന്നതിന് അവര്‍ക്ക് യാതൊരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്തു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്ന് ആനകളെ കുഴിയില്‍ വീഴിച്ചു പിടിക്കുകയെന്നുള്ള ഏര്‍പ്പാടു വേണ്ടെന്നുവയ്ക്കുകയും ആനകളെ പിടിക്കുന്നതിനു കോന്നിയില്‍നിന്നു പതുപന്ത്രണ്ടുനാഴിക കിഴക്കു “മുണ്ടവന്‍പുഴി” എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കൊപ്പമുണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു. കൊപ്പത്തില്‍ കാട്ടാനകള്‍ വന്നു കയറുന്നതു കൂട്ടത്തോടെ ആണലോ. കാട്ടാനകള്‍ കൊപ്പത്തില്‍ കയറികഴിഞ്ഞാല്‍ താപ്പാനകളെ അതിലേക്കു വിടുകയും താപ്പാനകള്‍ കാട്ടാനകളെ ഓടിച്ചു പിള്ളക്കൊപ്പ (വലിയ കൊപ്പത്തിനകത്തുള്ള ചെറിയ കൊപ്പ)ത്തിലാക്കുകയും അവിടെ വച്ചു വടങ്ങളിട്ടു കെട്ടുകയും പിന്നെ താപ്പാനകള്‍ ഇടത്തുവശത്തും വലത്തുവശത്തും നിന്നു വടങ്ങളില്‍ പിടിച്ചുവലിച്ചു കാട്ടാനകളെ ഓരോന്നോരോന്നായി കൊണ്ടു പോയി കൂട്ടിലാക്കി അടയ്ക്കുകയുമാണല്ലോ പതിവ്. അങ്ങനെയായപ്പോള്‍ താപ്പാനകളുടെ ആവശ്യം അധികപ്പെടുകയും കൊച്ചയപ്പന്‍, പത്മനാഭന്‍ മുതലായി മുമ്പവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന താപ്പനകളെകൊണ്ടു മതിയാകാതെ വരുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ‘മഞ്ഞപ്രത്തിരുനീലകണ്ഠന്‍ ’ മുതലായ ചില താപ്പാനകളെക്കുടി അവിടെ വരുത്തി. മഞ്ഞപ്രത്തിരുനീലകണ്ഠനും ഒരോന്നാന്തരം താപ്പാന തന്നെയായിരുന്നു. എങ്കിലും കൊച്ചയപ്പന്റെ സ്വഭാവവും തിരുനീല കണ്ഠന്റെ സ്വഭാവവും തമ്മില്‍ വളരെ അന്തരമുണ്ടായിരുന്നു. കൊച്ചയപ്പന്‍ തന്റെ പിടിയിലമര്‍ത്തിക്കൊണ്ടുപോയി കൂട്ടിലാക്കി അടയ്ക്കും. തിരുനീലകണ്ഠന്‍ തന്റെ പിടിയിലമരാത്ത ആനകളെ ഉടനെ കുത്തിക്കൊല്ലും. ഇതാണ് അവര്‍ തമ്മിലുള്ള പ്രധാന വ്യത്യാസം. അങ്ങനെ മഞ്ഞപ്ര ത്തിരുനീലകണ്ഠന്‍ അനേകം നല്ല ആനകളെ കുത്തിക്കൊല്ലുകയും തന്നിമിത്തം സര്‍ക്കാരിലേക്കു വളരെ നഷ്ടം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇതുനിമിത്തവും മറ്റു ചില കാരണങ്ങളാലും സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു കൊപ്പം വേണ്ടെന്നുവയ്ക്കുകയും പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ ആനകളെകുഴികളില്‍ വീഴിച്ചുപിടിച്ചാല്‍ മതിയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്തു നേരം വൈകുമ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പനെയും പത്മനാഭനെയും ചങ്ങലയെടുത്തു കാട്ടിലേക്കു വിട്ടയയ്ക്കുക പതിവായിരുന്നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരുകൂടി കാട്ടില്‍ക്കയറി കണ്ടതൊക്കെ ഒടിച്ചും പറിച്ചും തിന്നു വയറു നിറയ്ക്കുകയും ഉറക്കം വരുമ്പോള്‍ യഥേഷ്ടം എവിടെയെങ്കിലും കിടന്നുറങ്ങുകയും നേരം വെളുക്കുമ്പോള്‍ ആനക്കാരുടെ വാസസ്ഥലത്തു ഹാജരാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഒരു ദിവസം പതിവുപോലെ രണ്ടാനകളും ഒരുമിച്ചു കാട്ടിലേക്കു പോയിട്ടു കൊച്ചയപ്പന്‍തിന്നുതിന്നു വടക്കോട്ടും പത്മനാഭന്‍ തെക്കോട്ടും പോയതിനാല്‍ അവര്‍തമ്മില്‍ പിരിയാനിടയായി. കുറച്ചുദൂരം പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം പത്മനാഭന്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍ വരുന്നുണ്ടൊ എന്നു നാലുപുറത്തേക്കും നോക്കി. അപ്പോള്‍മുന്‍വശത്തു കുറച്ചു ദൂരെയായി ഒരാന നില്‍ക്കുന്നതുകണ്ട് അതു കൊച്ചയപ്പനാണെന്നു വിചാരിച്ചു പത്മനാഭന്‍ ചെന്നടുത്തപ്പോള്‍ ആ കാട്ടാന ചാടിയൊരുകുത്തുകൊടുത്തു. പത്മനാഭന്‍ കൊമ്പുകൊണ്ടു തട്ടിക്കളഞ്ഞതിനാല്‍ കുത്തു കൊണ്ടില്ല. അപ്പോള്‍ കാട്ടനയ്ക്കു ദേ‌ഷ്യം കലശലായി. ആ ആന പത്മനാഭനെ കുത്താനായി വീണ്ടും ചാടിച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ പത്മനാഭനും കോപാന്ധനായിത്തീരുകയാല്‍ ആ കുത്തും കൊള്ളാതെ കൊമ്പുകൊണ്ടു തട്ടിക്കളഞ്ഞിട്ടു കാട്ടാനയെ കുത്താനായി പത്മനാഭന്‍ ചാടിവീണു. കാട്ടാനയും കുത്തുകൊള്ളാതെ കൊമ്പുകൊണ്ടു തട്ടിക്കളഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ ആ രണ്ടാനകളും ബാലിസുഗ്രീവന്മാരെപ്പോലെ അതിഭയങ്കരമായ യുദ്ധം പൊടിപൊടിച്ചുതുടങ്ങി. പിറ്റേ ദിവസം നേരം വെളുത്തിട്ടും ആ ആനകളുടെ യുദ്ധം അവസാനിച്ചില്ല. നേരം വെളുത്ത പ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍ പതിവുപോലെ ആനക്കാരന്മാരുടെ വാസസ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ പത്മനാഭനെ അവിടെ കാണാഞ്ഞിട്ടു കൊച്ചയ്യപ്പനു വലിയ വിചാരമായി. നേരം രാത്രിയായിട്ടും പത്മനാഭന്‍ വന്നുചേര്‍ന്നില്ല. ഒരുവിധത്തില്‍ രാത്രി കഴിച്ചുകൂട്ടീട്ടു നേരം വെളുത്തപ്പൊള്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍പത്മനാഭനെ അന്വേ‌ഷിക്കാനായി കാട്ടിലേക്കു യാത്രയായി. അവന്റെ പിന്നാലെ ചില താപ്പനകളോടുകൂടി തിരുമൂലംപിള്ള മുതലായ ആനക്കാരും പോയി. കുറെ ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു കാല്‍ നാഴിക അകലെയായി രണ്ടാനകളുടെ അമര്‍ച്ചയും കൊമ്പുകള്‍ കൂട്ടിയിടിക്കുന്ന ശബ്ദങ്ങളും കേട്ടുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കൊച്ചയ്യപ്പനും തിരുമൂലം പിള്ള മുതലായവവരും സംഗതി മനസ്സിലാക്കി. ഉടനെ തിരുമൂലംപിള്ള ഒരുതാപ്പനയുടെ ചങ്ങലയഴിച്ചു കൊച്ചയപ്പന്റെ മുമ്പില്‍ ഇട്ടുകൊടുത്തു.

കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ആ ചങ്ങലെ നാലായിട്ടു മടക്കിയെടുത്തുകൊണ്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. പിന്നാലെ മറ്റുള്ളവരും ചെന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുദൂരംകൂടിചെന്നപ്പോള്‍ പത്മനാഭനും ഒരു വലിയ കാട്ടാനയും തമ്മില്‍ യുദ്ധം ചെയ്തുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നത് അവര്‍ സ്പഷ്ടമായി കണ്ടു. കാട്ടാന ചാടി പത്മനാഭനെ കുത്തുകയും പത്മനാഭന്‍ കൊമ്പുകൊണ്ടു തട്ടുകയുംചെയ്ത സമയം കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ഓടിച്ചെന്നു കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന ചങ്ങല കൊണ്ടു കാട്ടാനയുടെ ഒരു മര്‍മ്മസ്ഥാനത്ത് ഊക്കോടുകൂടി ഒരടികൊടുത്തു. അടികൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ കാട്ടാന മരണവേദനയോടുകൂടി മൂന്നുവട്ടം ചുറ്റി നിലംപതിച്ചു. അതോടുകൂടി ആ കാട്ടാനയുടെ കഥയും കഴിഞ്ഞു. പിന്നെ എല്ലാവരുംകൂടി കാട്ടില്‍നിന്നു തിരികെപ്പോരുകയുംചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ കൊച്ചയപ്പനെക്കൂടാതെ പത്മനാഭന്‍ തനിച്ച് ഒരുകാര്യത്തിനും ഒരു സ്ഥലത്തും പോകാറില്ല.

ഒരിക്കല്‍ കുഴിയില്‍ വീണ ഒരു കാട്ടനയെ കുഴിയില്‍ നിന്നുകയറ്റാനായി വടങ്ങളിട്ടു കെട്ടിയശേ‌ഷം പുറകിലത്തെ വടം ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ കെട്ടീട്ടു കഴുത്തിനു കെട്ടിയിരുന്ന വടങ്ങളില്‍ വലതുവശത്തെ വടം കൊച്ചയപ്പനും ഇടത്തുവശത്തെ വടം മറ്റൊരു താപ്പാനയും പിടിച്ചു. പിന്നെ കുഴിയുടെ മുകളിലിട്ടിരുന്ന തടികള്‍ മഞ്ഞപ്രത്തിരുനീലകണ്ഠന്റെ തുമ്പിക്കൈയിന്മേല്‍ കൊള്ളുന്നതിനിടയായി. തന്നിമിത്തം തിരുനീലകണ്ഠനു സ്വല്പം വേദനയുണ്ടാവുകയും അവന്‍ കോപാന്ധനായിത്തീരുകയും ഊക്കോടുകൂടി ചാടി പത്മനാഭന്റെ പാര്‍ശ്വഭാഗത്ത് ഒരു കുത്തു കൊടുക്കുകയും പത്മനാഭന്‍ തത്ക്ഷണം മറിഞ്ഞുവീണു ചാവുകയും ചെയ്തു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പന്റെ വിധം ആകെപ്പാടെ ഒന്നു മാറി.അപ്പോള്‍ തിരുമൂലംപിള്ള “മകനേ! ചതിക്കരുതേ; വടം വിട്ടുകളയല്ലേ” എന്നു കൊച്ചയപ്പനോടു പറയുകയും “തിരുനീലകണ്ഠനെ മാറ്റിക്കൊള്ളണം” എന്ന ആ ആനയുടെ ആനക്കാരനോട് ആംഗ്യംകാണിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ വാക്കിനെ അനുസരിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായ്കകൊണ്ട് അത്യന്തം കോപത്തോടു ദുസ്സഹമായ ദുഃഖത്തോടും വടംപിടിച്ചു കൊണ്ടുപോയി കാട്ടാനയെ കൂട്ടിലാക്കി അടച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുനീലകണ്ഠന്‍ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്കു അതിവേഗത്തില്‍ ഓടിയെത്തി. അപ്പോള്‍ തിരുനീലകണ്ഠനെഅവിടെയെങ്ങും കാണായ്കയാല്‍ കൊമ്പിന്റെ തരിപ്പു തീര്‍ക്കാനായി അവിടെ നിന്നിരുന്ന് ഒരു തേക്കുമരത്തിന്മേല്‍ ഊക്കോടും കോപത്തോടുംകൂടി ഒരു കുത്തു കൊടുത്തു. കുത്തു കൊണ്ടു മരം തുളഞ്ഞു കൊച്ചയപ്പന്റെ കൊമ്പു മറുവശത്തു ചെന്നു. പിന്നെ കൊച്ചയപ്പന്‍ കൊമ്പ് ഊരിയെടുത്തുകൊണ്ടു തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്കു പോയി. കൊച്ചയപ്പന്‍ കുത്തിത്തുളച്ച തേക്കുമരം ഇപ്പോഴും അവിടെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടത്ര. ആ സമയം തിരുനീലകണ്ഠനെ കണ്ടിരുന്നുവെങ്കില്‍ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍അവന്റെ കഥ കഴിക്കുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ആ സമയത്തെന്നല്ല പിന്നെ ഒരിക്കലും കൊച്ചയ്യപ്പനു മഞ്ഞപ്രത്തിരുനീലകണ്ഠനെ കാണുന്നതിന് ഇട കൊടുത്തിട്ടില്ല. തിരുനീലകണ്ഠനെ ഉടനെ അരിപ്പാട്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിനായി അങ്ങോട്ടയച്ച് അവിടെ നിറുത്തുകയും സാക്ഷാല്‍ വൈക്കത്തു തിരുനീലകണ്ഠന്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അങ്ങോട്ടയയ്ക്കുകയും അവനു പകരം കോന്നിയിലേക്കു താപ്പാനായി വലിയ ബാലകൃ‌ഷ്ണന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട ആനയെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ തിരുമൂലംപിള്ളയുടെവാസസ്ഥലത്തു ചെന്നിട്ട് ഏഴു ദിവസത്തേക്കു വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്യാതെ രാപകല്‍ ഒരുപോലെ കരഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്തുകിടന്നു. പിന്നെ തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ സാന്ത്വനവാക്കുകള്‍കൊണ്ട് ഒരുവിധം സമാശ്വസിച്ചു കുറെശ്ശേ തീറ്റി തിന്നുകയും വെള്ളം കുടിക്കാന്‍തുടങ്ങുകയും ക്രമേണ പൂര്‍വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. “വല്ല ദുഃഖമെന്നാലും കാലം ചെല്ലുമ്പോള്‍ കുറഞ്ഞുപോം” എന്നുണ്ടല്ലോ.

വലിയ ബാലകൃ‌ഷ്ണന്‍ എന്ന പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട താപ്പന കോന്നിയില്‍വന്നു ചേര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചു കാലത്തേക്കു ആനകളെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റി കൂട്ടിലാക്കി അടയ്ക്കുകയെന്നുള്ള കാര്യം ആ ആനയും കൊച്ചയ്യപ്പനും കൂടിയാണ് നിര്‍വ്വഹിച്ചു പോന്നു. കൊച്ചയ്യപ്പനു വലിയ ബാലകൃ‌ഷ്ണനെക്കുറിച്ച് പത്മനാഭനെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്നിടത്തോളം സ്നേഹമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും വിരോധവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു വലിയ കാട്ടാന കുഴിയില്‍ വീണു. അതിനെ വടങ്ങളിട്ടു കെട്ടി കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റി കഴുത്തില്‍ കെട്ടിയിരുന്ന വടങ്ങളില്‍ ഇടത്തുവശത്തേതു കൊച്ചയപ്പനും വലത്തുവശത്തേതു ബാലകൃ‌ഷ്ണനും കടിച്ചുപിടിചുകൊണ്ട് കൂട്ടിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ആ കാട്ടാന കാട്ടിലേക്കു പാഞ്ഞു തുടങ്ങി. ഈ രണ്ടാനകള്‍ പിടിച്ചിട്ടും ആ കാട്ടാന നിന്നില്ല. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വലിയ കാടായി. കാട്ടാനയെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരുവാന്‍ സാധിക്കയില്ലെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ ബാലകൃ‌ഷ്ണന്‍വടം വിട്ടുകളയുകയും പിന്‍തിരിഞ്ഞ് ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ വിട്ടില്ല. ആ കാട്ടാന കാട്ടില്‍ക്കൂടി കൊച്ചയപ്പനെയും വലിച്ചുകൊണ്ടു നടന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നേരം വൈകിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ തിരുമൂലംപിള്ള “മകനേ! നേരം വൈകിത്തുടങ്ങി. രാത്രിയില്‍ നമ്മള്‍ കാട്ടിലകപ്പെടാല്‍ ഈ ആനയുടെ കൂട്ടാനകള്‍ വന്നു നമ്മുടെ കഥ കഴിക്കും. അതിനാല്‍ നേരമിരുട്ടുന്നതിനു മുമ്പു നമുക്കു തിരിച്ചു പോകാനുള്ള മാര്‍ഗ്ഗം നോക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കൊച്ചയപ്പന്‍ തലതാഴ്ത്തി വടത്തിന്മേല്‍ ചവിട്ടിപ്പിടിചുകൊണ്ട് കൊമ്പുകൊണ്ടു വടത്തിന്മേല്‍ ഒരു തട കൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ കാട്ടാന യുടെ തല പെട്ടെന്നു താഴുകയും കൊമ്പു നിലത്തു മുട്ടുകയും ചെയ്തു. അത്തരത്തിന് കൊച്ചയപ്പന്‍ കാട്ടാനയുടെ പാര്‍ശ്വഭാഗത്ത് ഊക്കോടുകൂടി ഒരു കുത്തും അതോടുകൂടി ഒരു തള്ളും കൊടുത്തു. മലപോലെയിരുന്ന കാട്ടാന തത്ക്ഷണം മറിഞ്ഞുവീണ് ചാകുകയും കൊച്ചയപ്പനും തിരുമൂലംപിള്ളയും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തിരികെ വാസസ്ഥലത്തേക്കു പോരുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ വലിയ ബാലകൃ‌ഷ്ണനോടുകൂടി യാതൊന്നിനും പോയിരുന്നില്ല.

കൊന്നിയില്‍ താപ്പാനകളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കല്യാണി എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു പിടിയാനയും ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിന്റെ ആനക്കാരന്‍ ഗോവിന്ദപിള്ള എന്നൊരാളായിരുന്നു. അയാള്‍ കൊച്ചയപ്പന്റെ ആനക്കാരനാകണമെന്നാഗ്രഹിച്ച് അതിലേക്കു ചില ശുപാര്‍ശകള്‍ ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു. അനേകകാലത്തെ ഉത്സാഹവും ശുപാര്‍ശയും കൊണ്ടഒടുക്കം അതു സാധിച്ചു. തിരുമൂലംപിള്ളയെ കല്യാണിയുടെ ആനക്കാരനായും ഗോവിന്ദപിള്ളയെ കൊച്ചയ്യപ്പന്റെ ആനക്കാരനായും നിയമിച്ച് മേലാവില്‍നിന്ന് ഉത്തരവു വന്നു. തിരുമൂലംപിള്ളയ്ക്കും കൊച്ചയ്യപ്പനും ഇത് ഏറ്റവും സങ്കടകരമായിരുന്നു. എങ്കിലും നിവൃത്തിയിലായ്കയാല്‍ അവരതു സമ്മതിച്ചു. കൊച്ചയപ്പനു ഗോവിന്ദപിള്ളയോട് വിരോധമൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അയാള്‍ പറയുന്നതുപോലെയൊന്നും അവന്‍ ചെയ്തിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ കാര്യം നടപ്പില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതറിഞ്ഞു മേലാവില്‍നിന്നു രണ്ടാനക്കാരെയും യഥാപൂര്‍വ്വം ഒരു മാസത്തിനകം മാറ്റി നിയമിക്കുകയും കാര്യങ്ങളെല്ലാം മുറയ്ക്ക് മുമ്പിലത്തെപ്പോലെ നടന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പത്മനാഭന്‍ മരിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം തിരുമൂലംപിള്ള പകലത്തെ പണികഴിഞ്ഞു തന്റെ വാസസ്ഥലത്തേക്കു പോകുമ്പോള്‍ കൊച്ചയപ്പനെ കൂടെ കൊണ്ടുപോയി തീറ്റ കൊടുത്ത് അവിടെ നിറുത്തുകയാണ് പതിവ്. കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ചെറുപ്പത്തില്‍ റാന്നിയില്‍ കര്‍ത്താവിന്റെ വാസസ്ഥലത്ത് എപ്രകാരമോ അപ്രകാരംതന്നെയാണ് തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ വാസസ്ഥലത്തു താമസിച്ചിരുന്നത്. തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ മക്കളും കൊച്ചയപ്പന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു കളിക്കുകയും അവന്‍ അവരെ കളിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കുട്ടികള്‍ചെന്നു കൊച്ചയപ്പന്റെ ചെവികളിലും തുമ്പിക്കയ്യിന്മേലും വാലിന്മേലും പിടിച്ചു തുങ്ങിയാലും അവന്‍ അവരെ ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. ചിലപ്പോള്‍ കുട്ടികളുടെ ഉപദ്രവംകൊണ്ടു വേദന ഉണ്ടായാല്‍ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ അവരുടെ ചെവിക്കും തുടയ്ക്കും തുമ്പിക്കയ്യിന്റെഅഗ്രംകൊണ്ടും പിടിച്ചു തിരുമ്മും. എന്നാല്‍ കുട്ടികള്‍ക്കു അതുകൊണ്ട് വലിയ വേദന ഉണ്ടാകാറുമില്ല.

തിരുമൂലംപിള്ളയ്ക്ക് ഒരിക്കലും കൊച്ചയ്യപ്പനെ അടിക്കേണ്ടിവന്നിട്ടില്ല. തിരുമൂലംപിള്ള പറയുന്നവ മാത്രമല്ല മനസ്സില്‍ വിചാരിക്കുന്നവകൂടി കൊച്ചയപ്പന്‍ അറിഞ്ഞു വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്യും. പിന്നെ അവനെ അടിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? ഇന്ന സ്ഥലത്തു കുഴിയില്‍ ഒരാന വീണിട്ടുണ്ട്; അതിനെക്കയറ്റാന്‍ നമുക്ക് അങ്ങോട്ടു പോകണം എന്നോ, അല്ലെങ്കില്‍ ഇന്ന സ്ഥലത്ത് ഉത്സവമാണ്; അവിടെ എഴുന്നള്ളിപ്പിനു പോകണമെന്നോ പറഞ്ഞ് തിരുമൂലംപിള്ള പുറത്തുയറിക്കിടന്നുറങ്ങിയാല്‍ കൊച്ചയപ്പന്‍ മുമ്പു പോയിട്ടുള്ള സ്ഥലമാണെങ്കില്‍ അവന്‍ അവിടെ എത്തിക്കൊള്ളും.ഇടയ്ക്കു വഴിക്കു സംശയം തോന്നിയാല്‍ അവിടെനിന്നു പതുക്കെ തിരുമൂലംപിള്ളയെ ഉണര്‍ത്തും. അയാള്‍ വഴി പറഞ്ഞുകൊടുത്താല്‍അവന്‍ പിന്നേയും നടന്നുതുടങ്ങുകയും വേണ്ടുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നുചേരുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. ഒരു കൊല്ലം ആറന്മുളക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവക്കാലത്ത് എഴുന്നള്ളിപ്പിനായി കൊച്ചയ്യപ്പനെ കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അവിടെ എണ്ണയ്ക്കാട്ടു കൊട്ടാരംവക ഒരു കൊമ്പനാനയും വന്നിരുന്നു. ആ ആനയ്ക്കു വെടിക്കെട്ടിനെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭയമുണ്ടായിരുന്നു. വെടിയുടെ ശബ്ദം കേട്ടാല്‍ ആ ആന കൂക്കിവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഓടും. അങ്ങനെയാണ് അതിന്റെ പതിവ്. അതിനാല്‍ ആ ആണ്ടില്‍ പള്ളിവേട്ടനാള്‍ വെടിക്കെട്ട് ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷമായിരുന്നു. ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം കൊച്ചയപ്പനെ മതില്‍ക്കകത്തു പടിഞ്ഞാറെ ഗോപുരത്തിനു വടക്കു വശത്തും കൊട്ടാരംവക ആനയെ കിഴക്കെ ഗോപുരത്തിനു തെക്കു വശത്തും കൊണ്ടു ചെന്നു നിറുത്തി. കൊച്ചയ്യപ്പനു വെടിക്കെട്ടു കേട്ടാല്‍ ഒരിളക്കവുമില്ല; അവന്‍ ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിക്കയുമില്ല. അതിനാല്‍ തിരുമൂലംപിള്ള അവന്റെയടുക്കല്‍ നില്‍ക്കാതെ ദൂരെമാറി വെടിക്കെട്ടുകാണാന്‍ തയ്യാറായി നിന്നു. കൊട്ടാരം വക ആനയുടെ അടുക്കല്‍ തോട്ടി, കുന്തം മുതലായ ആയുധങ്ങളോടുകൂടി രണ്ടാനക്കാരന്മാര്‍ നിന്നിരുന്നു.

ആനയ്ക്കു കയ്യിനു വിലങ്ങുമിട്ടു. ഉടനെ വെടിക്കെട്ട് ആരംഭിച്ച്. കമ്പക്കോട്ട പൊട്ടിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ കൊട്ടാരംവക ആന അത്യുച്ചത്തില്‍ ഒന്നുകൂകി. അപ്പോള്‍ മതില്‍ക്കകത്ത് അസംഖ്യം ജനങ്ങളുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ബഹളവും കോലാഹലവും ഇന്ന പ്രകാരമാണെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസംതന്നെ. കൊട്ടാരംവക ആനയുടെ ശബ്ദം കേട്ടക്ഷണത്തില്‍ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ കിഴക്കെ നടയിലെത്തി ആ ആനയെ പിടികൂടി അതിന് ഇളകാന്‍ പാടില്ലാത്തവിധത്തില്‍ അവിടെ നിറുത്തി വെടിക്കെട്ടു കഴിഞ്ഞു ജനങ്ങളെല്ലാം പിരിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമേ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ പിടിച്ചപിടി വിട്ടുള്ളു.

കൊച്ചയപ്പനും ചോറുവകയ്ക്കു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്ന് പ്രതിദിനം രണ്ടുപറ അഞ്ചിടങ്ങഴി അരി പതിവുവച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ആ അരി തിരുമൂലംപിള്ളയെ ഏല്പിച്ചുകൊടുക്കയാണ് പതിവ്. കോന്നിയില്‍ കാട്ടുതീറ്റി ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് തിരുമൂലംപിള്ള തെങ്ങോല മുതലായവ ധാരാളമായി കൊടുത്തിരുന്നതിനാലും കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ഒരു പറ അരിയുടെ ചോറിലധികം തിന്നാറില്ല. ശേ‌ഷമുള്ള അരി തിരുമൂലംപിള്ള എടുക്കുകയാണ് പതിവ്. തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ വീട്ടില്‍ ഭാര്യയും മക്കളും മറ്റുമായി അനേകം പേരുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ക്കുള്ള ശമ്പളംകൊണ്ട് എല്ലാവര്‍ക്കുംകൂടി ചെലവിന് മതിയാവുകയില്ലായിരുന്നു. പിന്നെ അയാള്‍ ഈ അരികൊണ്ടുകൂടിയാണ് കുടുംബം പുലര്‍ത്തിപ്പോന്നിരുന്നത്. ഈ പരമാര്‍ത്ഥമറിഞ്ഞു കല്യാണിയുടെ ആനക്കാരനായ ഗോവിന്ദപിള്ള പേരും ഒപ്പും കുടാതെ കണ്‍സര്‍വേറ്റര്‍ സായ്പിന്റെ പേര്‍ക്ക് ഒരു കള്ളഹര്‍ജി എഴുതിയയച്ചു. ആ ഹര്‍ജിയില്‍ കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ഒരു പറയരിയുടെ ചോറിലധികം തിന്നുകയില്ലെന്നും ശേ‌ഷമുള്ള അരി തിരുമൂലംപിള്ള അന്യായമായി അപഹരിക്കുകയാണെന്നും മറ്റും വിവരിച്ചിരുന്നു. ഹര്‍ജി കിട്ടീട്ടു മുന്നറിവുകൊടുക്കാതെ ഉടനെ പുറപ്പെട്ട് സായ്പ് കോന്നിയിലെത്തി. കാലത്ത് ആറുമണിക്കാണ് സായ്പ് അവിടെ എത്തിയത്. ഉടന്‍തിരുമൂലംപിള്ളയെ വിളിച്ചു കൊച്ചയ്യപ്പനു ചോറ് തന്നെക്കാണ്‍കെ അരി അളന്നിട്ടു വച്ചുകൊടുക്കണമെന്നു സായ്പ് ചട്ടംകെട്ടി. അപ്രകാരം തിരുമൂലംപിളള സായ്പിന്റെ മുമ്പില്‍വച്ചുതന്നെ ഇരുപത്തഞ്ചിടങ്ങഴി അരി അളന്നിട്ടുവച്ചു കൊച്ചയപ്പനു ചോറു കൊടുത്തു. അതിനിടയ്ക്ക് തിരുമൂലംപിള്ള കൊച്ചയപ്പന്റെ ചെവിയില്‍ “മകനേ! ചതിക്കരുതേ; എന്റെ കുഞ്ഞുകുട്ടികള്‍ക്കു പട്ടിണിയാക്കലേ” എന്നു സായ്പ്പ് കേള്‍ക്കാതെ സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞു. കൊച്ചയപ്പന്‍ അതു കേട്ടു കാര്യം മനസ്സിലായി എന്നുള്ള ഭാവത്തില്‍ തല കുലുക്കുകയും ചെയ്തു. കൊച്ചയപ്പന്‍ ആ ചോറു മുഴുവനും തിന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം വിശപ്പടങ്ങിയില്ല എന്നുള്ള ഭാവത്തില്‍ സായ്പിന്റെ മുമ്പില്‍ ചെന്നുനിന്ന് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. സായ്പ് അഞ്ചെട്ടു പഴക്കുലകൂടി വരുത്തി കൊച്ചയപ്പനു കൊടുത്തു. അവന്‍ അതുമെല്ലാം വാങ്ങിത്തിന്നു. എന്നിട്ടും നല്ല തൃപ്തിയായ ഭാവമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പിന്നെ സായ്പ് തിരുമൂലംപിള്ളയെ വിളിച്ചു കൊച്ചയ്യപ്പനെക്കൊണ്ടുപോയി അവനു വയര്‍ നിറയത്തക്കവണ്ണം തെങ്ങോലയോ മറ്റോ കൊടുക്കാന്‍ ചട്ടംകെട്ടിയയച്ചു. അന്നുതന്നെ സായ്പ് അദ്ദേഹതിനു കിട്ടിയ ഹര്‍ജി തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ വിരോധികളാരോ അയച്ച കള്ളഹര്‍ജിയാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും കൊച്ചയ്യപ്പന് അഞ്ചിടങ്ങഴി അരി കൂട്ടി പ്രതിദിനം മൂന്നു പറ അരിയുടെ ചോറുവീതം കൊടുക്കുന്നതിനും അതിനുള്ള അരി യഥാപൂര്‍വ്വം തിരുമൂലം പിള്ളയെത്തന്നെ ഏല്പിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനും ഏര്‍പ്പാടുചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ഗോവിന്ദപിള്ള ചെയ്ത ഉപദ്രവം തിരുമൂലംപിള്ളയ്ക്ക് ഉപകാരമായിത്തീര്‍ന്നു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിനു തക്കതായ ആനയൊന്നും ഇല്ലാതെ വരുകയാല്‍കൊച്ചയ്യപ്പനെ അവിടെ അയച്ചു നിറുത്തണമെന്ന് ഉത്തരവു വരുകയും അതനുസരിച്ച് അവനെ അങ്ങോട്ടയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കൊല്ലംകോന്നിയില്‍ തക്കതായ താപ്പാന ഇല്ലാതെയിരുന്നതുകൊണ്ട് കുഴിയില്‍വീണ ആനകളില്‍ മിക്കവയും കയറിപ്പൊയ്ക്കളയുകയും പിടിച്ചവയെ ത്തന്നെ കൂട്ടിലാക്കിയടയ്ക്കാന്‍ വളരെ പ്രയാസം നേരിടുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ആ വിവരങ്ങളെല്ലാം സായ്പ് എഴുതി അയയ്ക്കുകയും കൊച്ചയ്യപ്പനെ തിരിയെ കോന്നിയില്‍ത്തന്നെ വരുത്തി നിറുത്തിക്കൊള്ളുന്നതിന് ഉത്തരവുണ്ടാകയും ചെയ്തു. അതനുസരിച്ചു കൊച്ചയപ്പന്‍പിന്നെയും കോന്നിയില്‍ത്തന്നെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. കൊച്ചയപ്പന്‍ കൊപ്പത്തില്‍നിന്നു പിടിചു കൂട്ടിലാക്കി അടചിട്ടുള്ള ആനകള്‍ക്കു കണക്കില്ല. അവന്‍ കുഴികളില്‍നിന്നുതന്നെ എഴുനൂറിലധികം ആനയെ കയറ്റി കൂട്ടിലാക്കി അടച്ചിട്ടുണ്ട്. അവന്‍ അധികം ആനകളെ കൊന്നിട്ടുമില്ല. കൊച്ചയപ്പന്‍ ഒരു കാട്ടാനയെ ചങ്ങലകൊണ്ട് അടിച്ചും മറ്റൊന്നിനെ കുത്തിയും ഇങ്ങനെ രണ്ടാനകളെ കൊന്നിട്ടുള്ളതായി മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടലോ. അതു കൂടാതെ അവന്‍ ഒരാനയെക്കൂടി കൊന്നിട്ടുണ്ട്. ഒരിക്കല്‍ കോന്നിയിലുള്ള ആനക്കൂടുകളില്‍ സ്ഥലം മതിയാകാതെ വരുകയാല്‍ പത്തനാപുരത്തും ചില ആനക്കൂടുകളുണ്ടാക്കി. കൊച്ചയ്യപ്പനും മറ്റൊരു താപ്പാനയും കൂടി ഒരു കാട്ടാനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റിക്കൊണ്ടുവന്ന് പത്തനാപുരത്തുള്ള കൂട്ടിലേക്ക് അടയ്ക്കാനായി പുറപ്പെട്ടു. ആ കാട്ടാന വലിയ പിണക്കക്കാരനായിരുന്നു. അതിനെകൊണ്ടുപോകാനുളള പ്രയാസംകൊണ്ടും വല്ല പ്രകാരവും കൂട്ടിലാക്കി അടച്ചാലും പിന്നീടു നാശങ്ങളുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തേക്കുമെന്നു തോന്നിയതി നാലും പിടിവിട്ടാല്‍ തന്നെതന്നെ അവന്‍ കുത്തിക്കൊന്നേക്കുമെന്നുള്ള ഭയം നിമിത്തവും കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ ആ കാട്ടാനയെ വഴിക്കു വച്ചു കുത്തിക്കൊന്നുകളഞ്ഞു. അതു തിരുമൂലംപിള്ളയുടെ സമ്മതപ്രകാരമായിരുന്നു. കൊച്ചയപ്പനും കൂട്ടാനയും വി‌ഷമിക്കുന്നു എന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ “എന്നാല്‍ കാച്ചിക്കള മകനേ!” എന്നു തിരുമൂലംപിള്ള പറഞ്ഞിട്ടാണ് കൊച്ചയപ്പന്‍ കുത്തിയത്. തിരുമൂലംപുള്ള പറയാതെ കൊച്ചയപ്പന്‍ സ്വമേധയാ അങ്ങനെയൊന്നും ചെയ്യാറില്ല.

ഇക്കഴിഞ്ഞ 1099-ാമാണ്ടു കര്‍ക്കടമാസത്തില്‍ നാടുനീങ്ങിയ ശ്രീമൂലം തിരുനാള്‍ മഹാരാജവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ കൊല്ലത്ത് എഴുന്നള്ളിയിരുന്ന സമയം കൊച്ചയ്യപ്പനെ കാണുന്നതിനു കല്‍പിച്ചാവശ്യപ്പെട്ടപ്രകാരം എഴുതിച്ചെല്ലുകയാല്‍ തിരുമൂലംപിള്ള അവനെ കൊല്ലത്തുകൊണ്ടുചെന്നു തിരുമുമ്പാകെ ഹാജരാക്കി. തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന ഉടനെ തുമ്പിക്കയ്യില്‍ മടക്കിപ്പിടിച്ചിരുന്ന ഒരു കടലാസ് തിരുമുമ്പാകെ വച്ചിട്ടു മുട്ടുകുത്തി തലകുനിച്ചു നമസ്കരിച്ചു. ഉടനെ എഴുന്നേറ്റു തിരുമുമ്പാകെനിന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ കടലാസു തൃക്കയ്യിലെടുത്തു തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തു. അത് ഒരു ഹര്‍ജിയായിരുന്നു. അതിന്റെ സാരം. “അടിയന് ആകാമായിരുന്ന കാലത്തെല്ലാം തിരുമനസ്സിലെ ഗവര്‍മ്മെണ്ടിലേക്ക് നഷ്ടം നേരിടാത്ത വിധത്തിലും ആദായമുണ്ടാകത്തക്കവണ്ണവും മടിയും വ്യാജവും കൂടാതെ യഥാശക്തി അടിയന്‍ വേലചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോള്‍ അടിയനു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തമുള്ള ക്ഷീണംകൊണ്ടു വേലചെയ്‌വാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ ആയിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ വേല വിടുര്‍ത്തി പെന്‍‌ഷന്‍ തരുന്നതിനു സദയം കല്‍പനയുണ്ടാകണമെന്നു സവിനയം അപേക്ഷിച്ചുകൊള്ളുന്നു.” എന്നായിരുന്നു. കൊച്ചയപ്പന് ഇത് എഴുതിക്കൊടുത്തത് ആരാണെന്നും മറ്റും അന്വേ‌ഷിക്കാതെ തന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവനു പെന്‍‌ഷന്‍ കൊടുക്കാന്‍ സസന്തോ‌ഷം കല്‍പ്പിച്ചനുവദിച്ചു. കൊച്ചയ്യപ്പനെക്കൊണ്ടു മേലാല്‍ യാതൊരു വേലയും ചെയ്യിച്ചുപോകരുതെന്നും അവനു പതിവുള്ള ചോറും മറ്റു തീറ്റികളും ശരിയായി കൊടുത്തുകൊള്ളണമെന്നും അവനെ മേലാല്‍ ആറന്മുളെ നിറുത്തി രക്ഷിച്ചുകൊള്ളണമെന്നും രണ്ടുനേരവും ആറ്റില്‍ കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിക്കണമെന്നും ചോറു കൊടുക്കുന്നതിനും മറ്റും നേരനീക്കം വരുത്തരുതെന്നും മറ്റുമായിരുന്നുകല്‍പ്പന. ഇങ്ങനെ ഒരു കല്‍പ്പന തിരുവിതാംകൂറില്‍ മറ്റൊരാനയെക്കുറിച്ചും ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതായി കേട്ടു കേള്‍വിപോലുമില്ല. ഈ കല്‍പ്പന ഉണ്ടായ കാലംമുതല്‍ കൊച്ചയപ്പന്റെ താമസം ആറന്മുളയായിരുന്നു.

അവിടെവച്ചു തന്നെ അവന്‍ വിശേ‌ഷിച്ചു യാതൊരു കാരണവും കൂടാതെ അനായാസേന ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അത് കൊല്ലം 1086-ആമാണ്ടു കുംഭമാസത്തില്‍ കൊച്ചയപ്പന്റെ 103-ആമത്തെ വയസ്സിലായിരുന്നു. കൊച്ചയ്യപ്പനെക്കുറിച്ച് ഇനിയും പല കഥകള്‍ പറയാനുണ്ട്. പക്ഷേ, ഇക്കാലത്തുള്ള ചില ചെറുപ്പക്കാര്‍ക്ക് അവയെല്ലാം ഒരുവക അതിശയോക്തികളാണെന്നു തോന്നിയേക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അധികം വിസ്തരിക്കാതെ ചുരുക്കത്തില്‍ പറഞ്ഞു തീര്‍ത്തത്. കൊച്ചയപ്പന്‍കുഴിയില്‍ വീണ കാലം മുതല്‍ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കില്‍ അവന് അനേകം ആനക്കാരന്മാരുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നും പറയാം. എങ്കിലും അവന്റെ അമ്പതാമത്തെ വയസ്സുമുതല്‍ അവസാനകാലംവരെ അവന്റെ രക്ഷകനായി ഇരുന്നിട്ടുള്ളതു തിരുമൂലംപിള്ളതന്നെയാണ്.

അദ്ധ്യായം 62
ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടി

ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രത്തില്‍ പണ്ടൊരു കാലത്തു വാഴപ്പിള്ളി മേനോന്മാരില്‍ ഒരാള്‍ക്ക് ആദ്യം നടകാവലും പിന്നീടു കണക്കെഴുത്തുമുണ്ടായിരുന്നു. കാലക്രമേണ ഊരാളന്മാരായ നമ്പൂരിമാരും മേനവനും തമ്മില്‍ വലിയ പിണക്കമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ മേനോന്‍ ദേവസ്വംവക കണക്കുകളും ഗ്രന്ഥവരികളും മറ്റും ചുട്ടുനശിപ്പിച്ചുകളഞ്ഞു. തന്നിമിത്തം ഇപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രസംബന്ധമായ പഴയ ചരിത്രമറിയുന്നതിനു രേഖാപ്രമാണമൊന്നും ഇല്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. ഇതിനാല്‍ ഇതെഴുതുന്നത് പഴമപരിചയമുള്ള വയോവൃദ്ധന്മാരില്‍നിന്നു ലഭിച്ചിട്ടുള്ള കേട്ടു കേള്‍വിയെമാത്രം അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയാണ്.

അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രത്തില്‍ സ്ഥാന (കാരയ്മ) ക്കണക്ക് ഇപ്പോഴും വാഴപ്പിള്ള മേനോന്റെ തറവാട്ടില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള ആള്‍ ഒരു ഓലക്കണക്കുകെട്ട് എടുത്തുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളത്തിനു മുന്‍പില്‍ നടക്കുക ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്. അതിലേക്കു ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു ചില അനുഭവങ്ങള്‍ അവര്‍ക്കു ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. ആ തറവാട്ടില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള മേനവനെ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ എല്ലാവരും “കാക്കുന്ന മേനോന്‍” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. അതു ലോപിച്ച് “കാക്കര മേനോന്‍” എന്നായിരിക്കുന്നു.

അമ്മതിരുവടിയുടെ സാക്ഷാല്‍ തിരുനാമധേയം “തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭഗവതി” എന്നാണ്. പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന “മഴമംഗലത്തു നമ്പൂരി”യുടെ ഭാ‌ഷാനൈ‌ഷധ ചമ്പുവില്‍,

“അന്‍പതൊന്നക്ഷരാളീ കലിതതനുലതേ,
വേദമാകുന്ന ശാഖി
ക്കൊമ്പത്തന്‍പോടു പൂക്കും കുസുമതതിയിലേ
ന്തുന്ന പൂന്തേന്‍കുഴമ്പേ!
ചെമ്പൊല്‍ത്താര്‍ ബാണഡംഭപ്രശമനസുകൃതോ
പാത്തസൗഭാഗ്യലക്ഷ്മീ
സമ്പത്തേ കുമ്പിടുന്നേന്‍ കഴലിണ വലയാ
ധീശ്വരീ, വിശ്വനാഥേ!”

എന്ന ആദ്യശ്ലോകം ഈ ദേവിയെക്കുറിച്ചാണ്. മഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം ഊരകത്തായിരുന്നു എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഈ ഭഗവതിക്കു ഈ തിരുനാമധേയം സിദ്ധിച്ചതിന്റെ കാരണം താഴെപ്പറയുന്ന സംഗതികള്‍ക്കൊണ്ടു സ്പഷ്ടമാകുന്നതാണ്.

കേരളത്തിലെ അറുപത്തിനാലു ഗ്രാമങ്ങളിലൊന്നായ പെരുമനം ഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ട തൃശ്ശിവപേരൂര്‍നിന്ന് ഏകദേശം ഏഴു നാഴിക തെക്കാണ് പ്രസ്തുത ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ശ്രീപരശുരാമന്‍ പരദേശത്തുനിന്ന് ആദ്യം കേരളത്തില്‍ കൊണ്ടുവന്ന ബ്രാഹ്മണര്‍ തിരുച്ചു പൊയ്ക്കളഞ്ഞതിനാല്‍ രണ്ടാമതു കൊണ്ടുവന്നവരും അപ്രകാരം പോകാതെയിരിക്കുന്നതിനായി അവരുടെ ശിഖ പിന്‍ഭാഗത്തുനിന്നു മുന്‍ഭാഗത്തത്താക്കുകയും ആചാരങ്ങള്‍ മിക്കവാറും മാറ്റുകയും അവര്‍ക്കു നമ്പൂരിമാരെന്നു സംജ്ഞകല്‍പ്പിച്ചു കേരളത്തില്‍ സ്ഥിരതാമസമാക്കിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു മദ്ധ്യകേരളമായ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍വച്ച് അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂരിമാര്‍ എല്ലാവരും കൂടി കേരളത്തിന്റെ സര്‍വ്വ സമ്പദ്സമൃദ്ധ്യര്‍ത്ഥം കാഞ്ചീപുരത്തുപോയി കാമാക്ഷിയമ്മനെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷീകരിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു കേരളത്തില്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും അതിനായി “തിരുവലയന്നൂര്‍” ഭട്ടതിരിയെയും അദ്ദേഹത്തിനു സഹായത്തിനായി “കീഴോട്ടുകര” നമ്പൂരിപ്പാടിനെയും “കോമരത്തു” മേനവനെയും തിരഞ്ഞെടുത്ത് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ മൂന്നുപേരും കാഞ്ചീപുരത്തു പോയി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിക്കുകയാല്‍ അമ്മന്‍ പ്രത്യക്ഷമായി “നിങ്ങളുടെ അഭീഷ്ടമെന്താണ്” എന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “അമ്മന്‍ ഞങ്ങളോടുകൂടി കേരളത്തിലേക്കു പോരണം” എന്ന് അവര്‍ സവിനയം അപേക്ഷിക്കുകയും ദേവി അപ്രകാരം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

അവര്‍ മൂന്നുപേരും സസന്തോ‌ഷം സ്വദേശത്തു മടങ്ങിയെത്തി. സ്വഗൃഹത്തില്‍ ചെന്ന് അവരുടെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന ഓലക്കൂട ഓരോ സ്ഥലത്തുവച്ചിട്ട് പോയി കുളി മുതലായവ കഴിച്ചു തിരിച്ചുവന്നു കുടയെടുത്തപ്പോള്‍ അത് എടുക്കാന്‍ വയ്യായിരുന്നു. അതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ കുടകളില്‍ ദേവി ഇളകൊണ്ടിരുന്നതിനാലാണ് അവ ഇളകാത്തതെന്നു കണ്ടു. അതിനാല്‍ ആ സ്ഥലങ്ങളില്‍വച്ചുതന്നെ ദേവിയെ പൂജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭട്ടതിരിക്ക് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറ്റി ശ്രീകോവിലാക്കി ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ദേവിയെ അവിടെ കുടിയിരുത്തണമെന്നും ഇല്ലത്തെ വക സകലസ്വത്തുക്കളും ദേവിക്കായി വെച്ചൊഴിയുകയും ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ അന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിനുള്ള അധികാരം കൊച്ചിരാജാവിനെ ഏല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നും ഇത്രയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭട്ടതിരി വടക്കോട്ടു പോയ്ക്കൊള്ളണമെന്നും ഒരു ദിവസത്തെ വഴി വടക്കോട്ടു ചെല്ലുമ്പോള്‍ ഇവിടെ ഇപ്പോള്‍ ഉള്ളതിലിരട്ടി സ്വത്തുക്കളും മറ്റും അവിടെ കിട്ടുമെന്നും ഇളങ്കുന്നിന്റെ വടക്കെ താഴ്വരയില്‍ പാതാളാഞ്ജനംകൊണ്ടുള്ള ഒരു ബിംബം കിടക്കുന്നുണ്ടെന്നും ആ ബിംബമെടുത്തു ദേവിയെ അതിന്മേലാവാഹിച്ചു പ്രതി‌ഷ്ഠ നടത്തിച്ചുകൊള്ളണമെന്നും ആരോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടായിരുന്നു സ്വപ്നം. അദ്ദേഹം ഉണര്‍ന്നു കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും ഇതു ദേവിതന്നെ തന്നോടരുളിച്ചെയ്തതാണെന്ന് അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു. അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ പുറപ്പെട്ട ഭട്ടതിരി ഇളങ്കുന്നിന്റെ താഴ്വരയില്‍ ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ സ്വപ്നത്തില്‍ കണ്ടതുപോലെ പാതാളാഞ്ജനം കൊണ്ടുള്ള ഒരു ദേവീവിഗ്രഹം കണ്ടെത്തി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശ്വാസം കുറച്ചുകൂടി ദൃഢീഭവിച്ചു. ഉടനെ അദ്ദേഹം ആ വിഗ്രഹം അവിടെനിന്നെടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു ജലാധിവാസം ചെയ്യിക്കുകയും സ്വപ്നത്തില്‍ കണ്ടതുപോലെതന്നെ ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുകയും ഒരു സുമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠയും കലശവും നടത്തിക്കുകയും സകല സ്വത്തുക്കളും ദേവിക്കായി വച്ചൊഴിയുകയും ദേവസ്വകാര്യാന്വേ‌ഷണം കൊച്ചിരാജാവിനെ ഏല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം വടക്കോട്ടു പോയി. ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം ഒരില്ലത്തെത്തി കുളിയും സന്ധ്യാ വന്ദനവും അത്താഴവും കഴിച്ച് അവിടെത്താമസിച്ചു. അക്കാലത്ത് ആ ഇലത്തെ ഗൃഹസ്ഥന്‍ അനപത്യതകൊണ്ടു വി‌ഷണ്ണനും വാര്‍ദ്ധക്യം കൊണ്ടു വിവശനുമായിത്തീരുകയാല്‍ കൊള്ളാവുന്ന ഒരില്ലത്തുനിന്നു ചിലരെ അവിടെ ദത്തെടുത്ത് അവകാശപ്പെടുത്തണമെന്നു വിചാരിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഭട്ടതിരിയുമായി കുറച്ചുനേരം സംഭാ‌ഷണം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തെത്തന്നെ ദത്തെടുത്താല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു ഗൃഹസ്ഥനു തോന്നുകയും ആ വിവരം ഭട്ടതിരിയോടു പറയുകയും ഭട്ടതിരി തനിക്കുണ്ടായ സ്വപ്നത്തെക്കുറിച്ചുകൂടി ഓര്‍ത്തിട്ടു ഗൃഹസ്ഥന്റെ അഭിപ്രായപ്രകാരം ചെയ്യുന്നതിനു പൂര്‍ണ്ണമായി സമ്മതിക്കുകയും അചിരേണ ഭട്ടതിരിയെ സകുടുംബം ആ ഇല്ലത്തേക്കു ദത്തെടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ഇല്ലത്തേക്ക് ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്തേക്കുണ്ടായിരുന്നതില്‍ ഇരട്ടിയിലധികം സ്വത്തുണ്ടായിരുന്നു. ഈ ഇല്ലമാണ് പ്രസിദ്ധമായ സാക്ഷാല്‍ “പൂമുള്ളിമന” എന്നുകൂടി പറഞ്ഞാല്‍ അവിടെ ധനപുഷ്ടിക്ക് ഇപ്പോഴും യാതൊരു കുറവും വന്നിട്ടിലെന്നു എല്ലാവര്‍ക്കും അറിയാമല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ പൂമുള്ളിമനയ്ക്കലുള്ളവരെല്ലാം തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ടവരാണെന്ന് ഇനി വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇപ്പോഴും അമ്മ തിരുവടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ പൂമുള്ളിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കും തന്ത്രിക്കും മേല്‍ശാന്തിക്കുമല്ലാതെ അകത്തു കടന്നു പൂജ കഴിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നാണ് വച്ചിരിക്കുന്നത്. ദേവിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ടു വരുകയും തന്റെ ഇല്ലംതന്നെ ക്ഷേത്രമാക്കി പ്രതി‌ഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തത് തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭട്ടതിരി ആയതുകൊണ്ടാണ് ഊരകത്ത് അമ്മ തിരുവടിക്കു “തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭഗവതി” എന്നുള്ള തിരുനാമം സിദ്ധിച്ചതെന്ന് ഇനി പ്രത്യേകം പറയണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ദേവിക്കു പ്രതിദിനം അഭി‌ഷേകം കഴിഞ്ഞാലുടനെയുള്ള നിവേദ്യം ഇപ്പോഴും പൂമുള്ളി മനയ്ക്കലെ വകയായിട്ടാണ് നടത്തിപ്പോരുന്നത്.

ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തു കിഴക്കേ പടിഞ്ഞാറുവശത്തായി കരിങ്കല്‍ത്തറയോടുകുടി പ്രദക്ഷിണവഴിക്കു ഇപ്പോള്‍ ഒരു പിലാവു നില്‍ക്കുന്ന സ്ഥലം പണ്ടു തിരുവലയന്നൂര്‍ ഭട്ടതിരി യുടെ ഇല്ലത്തിന്റെ മുറ്റമായിരുന്നു. ആ സ്ഥലതായിരുന്നു ഭട്ടതിരി കാഞ്ചീ പുരത്തുനിന്നു മടങ്ങിവന്നപ്പോള്‍ ഓലക്കുട വച്ചത്. ആ സ്ഥലത്തിന് ഇപ്പോള്‍ ശ്രീമൂലസ്ഥാനം എന്നാണ് പേര്‍ പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ശ്രീമൂല സ്ഥാനത്തും പതിവായി പൂജയും ജനങ്ങള്‍ വന്ദിക്കുകയും ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. അവിടെ എന്തെങ്കിലും കാരണവശാല്‍ അശുദ്ധി ബാധിച്ചാല്‍ ശ്രീകോവിലിനകത്തു ബിംബത്തിങ്കലും പുണ്യാഹം വേണം. ദേവി കാഞ്ചീപുരത്തുനിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് പോന്നത് ഓലക്കുടയിന്മേല്‍ അധിവസിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അമ്മതിരുവടിക്ക് ഇപ്പോഴും ഓലക്കുട പ്രധാനമാണ്. മൂന്നുനേരവും ശീവേലിക്ക് അവിടെ ഇപ്പോഴും ഓലക്കൂടതന്നെയാണ് പിടിക്കുക പതിവ്. പൂരത്തിനും മറ്റും പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ദിവസങ്ങളില്‍ ആനപ്പുറത്തു പിടിക്കുന്നതിനുള്ള പട്ടുകുടയും അവിടെ ഉണ്ടാക്കുന്നത് ഉള്ളില്‍ ഓലക്കുടക്കുടി ചേര്‍ത്താണ്.

അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രം ഒരു മഹാക്ഷേത്രമായിട്ടാണ് ഇപ്പോഴുമിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെ പതിവായി അഞ്ചു പൂജ, മൂന്നു ശീവേലി, നവകം, പഞ്ചഗവ്യം മുതലായവയെല്ലാം ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്.

ദേവി കാര്‍ത്ത്യായനി (കന്യക) ആകയാല്‍ ഇവിടെ സുഗന്ധമുള്ള പു‌ഷ്പങ്ങള്‍ പൂജയ്ക്കും, മറ്റും ഉപയോഗിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, പൂരം മുതലായവയ്ക്കു വെടി, വെടിക്കെട്ട് മുതലായ കരിമരുന്നുപ്രയോഗങ്ങളും പതിവില്ല.

അമ്മതിരുവടിയുടെ ക്ഷേത്രസങ്കേതത്തിനകത്തു നായന്മാരില്‍ താഴ്ന്ന ജാതിക്കാര്‍ കുടിപ്പാര്‍ക്കുകയോ മദ്യം, മാംസം മുതലായവ ക്രയവിക്രയങ്ങള്‍ ചെയ്യുകയോ പാടില്ല. നായന്മാര്‍ മുതലായ ജാതിക്കാര്‍ക്കുതന്നെയും പുരയ്ക്ക് ഓടുമേയിക്കാനോ നാലുകോടി (മൂല)കളും ചേര്‍ത്തിണക്കി പടിപ്പുര പണിയിക്കാനോ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്ക് അപ്രകാരം പന്തല്‍ (കൊട്ടില്‍) കെട്ടിക്കുവാനോ അര്‍ഹതയില്ല. പുരയ്ക്ക് ഓടിടുവിക്കുന്നതിനു കല്യാണത്തിന് ആനപ്പുറത്തു മുല്ല കൊണ്ടുവരുവാനും വലിയ പപ്പടം, പഞ്ചസാര മുതലായവയോടുകൂടി സദ്യ കഴിക്കുന്നതിനും ദേവസ്വത്തിലെ അനുവാദത്തോടുകൂടി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തീട്ടുരം വേണം. പുരയ്ക്ക് ഓടിടുവിക്കുന്നതിനു ദേവസ്വത്തിലെ അനുവാദം കിട്ടണമെങ്കില്‍ ദേവിയുടെ നടയില്‍ ഒരു നൂറ്റൊന്നു പണം കെട്ടി വയ്ക്കണം (ഒരു പണത്തിന് നാലണ ഏഴുപൈ).

കീഴോട്ടുകര നമ്പൂരിപ്പാടും കോമരത്തു മേനവനും കൊണ്ടുവന്ന ഭഗവതിമാരെ അവരും ഓരോ സ്ഥലത്തു പ്രതി‌ഷ്ഠിപ്പിച്ചു. നമ്പൂരിപ്പാടു ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിപ്പിച്ച സ്ഥലത്തിനു പി‌ഷാരിക്കലെന്നും മേനവന്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠിപ്പിച്ച സ്ഥലത്തിന് “പലിശ്ശേരി”യെന്നുമാണ് പേരു പറഞ്ഞു വരുന്നത്. മൂന്നുപേരും (ഭട്ടതിരിയും നമ്പൂതിരിപ്പാടും മേനവനും) ഒരു ഭഗവതിയെത്തന്നെയാണ് സേവിചുകൊണ്ട് വന്നത്. എങ്കിലും പ്രതി‌ഷ്ഠാസമയത്തെ ധ്യാനഭേദംകൊണ്ടോ എന്തോ, മേനവന്റെ ഭഗവതി ഭദ്രകാളിയായിത്തീര്‍ന്നു. അവിടെ ഇപ്പോഴും പൂജ നടത്തിവരുന്നതു ഭദ്രകാളിയ യിട്ടുതന്നെയാണ്. ഭഗവതിയെ പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ ഒരു വാളുമെടുത്തുകൊണ്ടു കോമരത്തുമേനോന്‍ അകമ്പടി സേവിക്കുക ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്.

ആണ്ടുതോറും തുലമാസത്തില്‍ അമാവാസിദിവസം അമ്മതിരുവടിയെ പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുകയും കിഴക്കുവശത്തുള്ള മമ്പിള്ളിക്കുളത്തില്‍ ആറാട്ടും പതിവുണ്ട്. ആ ദിവസംമാത്രമെ പുറത്തേക്കു കിഴക്കെ ഗോപുരത്തില്‍ക്കൂടി എഴുന്നള്ളിക്കാറുള്ളു. പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുക പതിവുള്ള മറ്റു ദിവസങ്ങളില്‍ പടിഞ്ഞാറെ ഗോപുരത്തില്‍ക്കൂടിയാണ് പതിവ്. ഇതിനു പറഞ്ഞുവരുന്ന കാരണം താഴെക്കാണുന്ന പ്രകാരമാണ്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതി ലോകരക്ഷാര്‍ത്ഥം ദേശ സഞ്ചാരം ചെയ്ത കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു ദിവസം ഇവിടെ വന്നുചേരുകയും അമ്മതിരുവടിയെക്കാണുകയും രണ്ടു പേരും തമ്മില്‍ സഖ്യം സിദ്ധിക്കുകയും അമ്മതിരുവടി കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതി തന്റെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ ഇരിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും കിഴക്കെ ഗോപുരത്തിന്റെ മുകളില്‍ ഇരുന്നുകൊള്ളുന്നതിന് അനുവദിക്കുകയും അതനുസരിച്ചു കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതി അന്നുമുതല്‍ കിഴക്കെ ഗോപുരത്തിന്റെ മുകളില്‍ വാസമാവുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അമ്മതിരുവടിയെ അതിലേ എഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ കാല്‍ക്കൂട്ടില്‍ക്കൂടിയാകുമല്ലോ. അതുകൊണ്ടാണ് അതിലെ എഴുന്നള്ളിപ്പു വേണ്ടെന്നു വച്ചത്. തുലാമാസത്തില്‍ അമാവാസി ദിവസം സമുദ്രസ്നാനം ചെയ്യുന്നതിനായി കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതി തലേദിവസം രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ ഇവിടെനിന്നു പോകും. പിന്നെ അമാവാസിനാള്‍ സമുദ്രസ്നാനവും മറ്റും കഴിഞ്ഞേ മടങ്ങിവരുകയുള്ളു. കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതി അവിടെയില്ലാത്ത സമയത്ത് അതിലെ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനു വിരോധമില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ടാണ് അന്നുമാത്രം അതിലെ എഴുന്നള്ളിക്കാമെന്നു വച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇപ്പോഴും ഇവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി വരുന്ന ജനങ്ങള്‍ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ഭഗവതിയെ ധ്യാനിച്ചു കിഴക്കെ ഗോപുരത്തിന്റെ മുകളിലേക്കും തൊഴുക പതിവുണ്ട്.

ഇനി ഭഗവതി ആറാടുന്നതായ മമ്പിള്ളിക്കുളതിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്‍പം പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. മമ്പിള്ളി എന്നത് ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലപ്പേരാണ്. വലിയ ചിറപോലെ വലിപ്പമുള്ളതായ ഈ കുളം ഒരു ദിവസംകൊണു കുത്തിച്ചതാണെന്നാണ് പറയുന്നത്.

പണ്ടൊരുകാലത്തു കൊച്ചി രാജകുടുംബത്തില്‍ പുരു‌ഷസന്താനം ചുരുക്കമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ അക്കാലത്തു ഗര്‍ഭിണിയായിത്തീര്‍ന്ന ഒരു തമ്പുരാട്ടി താന്‍ പ്രസവിച്ചുണ്ടാകുന്നത് ഒരു പുരു‌ഷസന്താനമായിരി ക്കണമെന്നുള്ള പ്രാര്‍ത്ഥനയോടുകൂടി ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനമിരുന്നിരുന്നു. ആ ഭജനക്കാലത്ത് ഒരു ദിവസം തമ്പുരാട്ടി കാലും മുഖവും കഴുകുന്നതിനായി ക്ഷേത്രക്കുളത്തില്‍ ചെന്നിറങ്ങിയ സമയം മമ്പിള്ളിയില്ലത്തെ ബ്രഹ്മചാരിയായ ഒരുണ്ണി ആ കുളക്കടവില്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. കുസൃതിക്കാരനായ ആ ഉണ്ണി തമ്പുരാട്ടിയുടെ മേല്‍മുണ്ടിന്മേല്‍ ചെളിവെള്ളം തട്ടിത്തെറിപ്പിച്ചു. തമ്പുരാട്ടിക്ക് ആ ഉണ്ണിയുടെ നേരെ സാമാന്യത്തിലധികം ദേ‌ഷ്യം തോന്നിയെങ്കിലും ഒന്നും മിണ്ടാതെ കയറിപ്പോവുകയും ആ മുണ്ടിലെ ചെളി കളയാതെ അത് അപ്രകാരം തന്നെ സൂക്ഷിച്ചുവയ്ക്കുകയും ഭജനം കാലംകുടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം തമ്പൂരാട്ടി കോവിലകത്തേക്കു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുകയും യഥാകാലം ഒരു പുരു‌ഷപ്രജയെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭാഗ്യവാനായിരുന്ന ആ രാജകുമാരനു പതിനെട്ടാമത്തെ തിരുവയസ്സില്‍ത്തന്നെ രാജാധികാരം സിദ്ധിച്ചു. രാജ്യഭാരമേറ്റിട്ട് ആദ്യം വന്ന ആട്ടത്തിരുന്നാള്‍ ദിവസം അമ്മതമ്പുരാട്ടി സൂക്ഷിച്ചു വച്ചിരുന്ന ആ ചെളിപുരണ്ട മേല്‍മുണ്ട് അപ്രകാരംതന്നെ ഉടുത്തുകൊണ്ടു തമ്പുരാനു ചോറു വിളമ്പിക്കൊടുത്തു! ആ മുണ്ടു കണ്ടിട്ടു തമ്പുരാന്‍ അതങ്ങനെയാവാനുള്ള കാരണം കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും തമ്പുരാട്ടി വിവരമെല്ലാം ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞു പുറത്തെഴുന്നള്ളിയ ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ ദിവാന്‍ജിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി “നാളെ രാവിലെ എനിക്കു കുളി മമ്പിള്ളി നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലമിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്താണ്. അതിനു വേണ്ടതുപോലെ ചട്ടംകെട്ടിക്കൊള്ളണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. കല്‍പന പ്രകാരം ദിവാന്‍ജി അന്നുതന്നെ വേണ്ടുന്ന ആളുകളെ ശേഖരിച്ചു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം പൊളിച്ചു മാറ്റിക്കുകയും അതിരുന്ന സ്ഥലത്തു വലിയ ചിറപോലെ ഒരു കുളംകുഴുപ്പിച്ചു പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് പുണ്യാഹം കഴിപ്പിച്ചു ശുദ്ധമാക്കിക്കുകയും രാവിലെ തമ്പുരാനെഴുന്നെള്ളി അവിടെ നീരാട്ടുകുളി കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് മാമ്പിള്ളിക്കുളത്തിന്റെ ഉത്ഭവം.

അമ്മതിരുവടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും വൃശ്ചികമാസം ഒന്നാംതീയ്യതി മുതല്‍ നാല്‍പ്പത്തൊന്നുദിവസത്തെ വാരവും കാര്‍ത്തികനാള്‍ വിളക്കും പതിവുണ്ട്. കാര്‍ത്തികനാളത്തെ സദ്യയുടെയും മറ്റും ചിലവും കൊച്ചി സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നാണ് ചെയ്തു വന്നത്.

പ്രസിദ്ധമായ ആറാട്ടുപുഴപ്പൂരം മീനമാസത്തിലാണ്. അതു സംബന്ധിച്ചു രോഹിണിനാള്‍ ശുദ്ധികലശം മുതലായവ കഴിച്ചു മകയിരത്തുന്നാള്‍ കൊടിയേറും. എട്ടാം ദിവസം ഉത്രത്തുന്നാളാണ് പ്രധാനമായ ആറാട്ട്. അത് ഒരോ ദിവസം ഓരോ ദിക്കിലാണ്. അവയില്‍ മകയിരം തിരുവാതിര ഈ ദിവസങ്ങളിലെ ആറാട്ടു മമ്പിള്ളിക്കുളത്തിലാണ് പതിവ്.

ആറാട്ടുപുഴപ്പൂരത്തിനു നാല്പത്തൊന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ചു വരും. ആ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം മകയിരുത്തുന്നാള്‍ കൊടിയേറ്റും ഉത്രത്തുന്നാള്‍ ആറാട്ടുമാണ് പതിവ്. പൂരത്തുന്നാള്‍ ആറാട്ടുപുഴെ എഴുന്നള്ളിച്ചു വന്നാല്‍ ഉത്രത്തുന്നാള്‍ കാലത്ത് ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞിട്ടാണ് എല്ലാ ദേവന്മാരെയും തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ആറാട്ട് ആറാട്ടുപുഴ പുഴക്കടവില്‍തന്നെയാണ്. ഈ സ്ഥലത്തിന് “ആറാട്ടുപുഴ” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചതിന്റെ കാരണം ഇതു തന്നെയായിരിക്കണ. ഇവിടെ നാല്‍പ്പത്തൊന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ നിന്നും എഴുന്നള്ളിച്ചു വരുന്നുണ്ടെങ്കിലും അവയില്‍ പ്രാധാന്യം അമ്മതിരുവടിക്കുതന്നെയാണ്. ഇവിടെ എഴുന്നള്ളിച്ചുവരുന്ന സകല ദേവന്മാര്‍ക്കും ഉത്രത്തുന്നാള്‍ കാലത്തു പുഴക്കടവില്‍ ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞാലുള്ള നിവേദ്യത്തിനും മറ്റും വേണ്ടുന്നതെല്ലാം അമ്മതിരുവടി (ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്ന്) ആണ് കൊടുക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ പ്രഭുത്വം കൊണ്ടു തൃപ്രയാറ്റു ദേവനും (ശ്രീരാമസ്വാമിയും) മത്സരം നിമിത്തം ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതിയും മാത്രം അതൊന്നും സ്വീകരിക്കാറില്ല. അമ്മതിരുവടിയും ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതിയും തമ്മിലുള്ള മത്സരത്തിന്റെ കാരണം പിന്നാലെ പ്രസ്താവിക്കാം.

പെരുമനം ഗ്രാമത്തിലുള്ള നമ്പൂതിരിമാര്‍ തമ്മില്‍ കിടമത്സരം നിമിത്തം മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ മിക്കപ്പോഴും കലഹിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുക പതിവായിരുന്നു. പെരുമനം ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവമില്ലാതെയായിപ്പോയതു തന്നെ ഇവരുടെ മത്സരം നിമിത്തമാണ്. അവിടെ പണ്ട് ഉത്സവമുണ്ടായിരുന്നു. അവിടെയും മകയിരുത്തുന്നാള്‍ കൊടിയേറ്റും ഉത്രത്തുന്നാള്‍ ആറാടുമായിട്ടാണ് ഉല്‍സവം നടന്നിരുന്നത്. നമ്പൂതിരിമാര്‍ തമ്മിലുള്ള മത്സരവും വഴക്കും ലഹളയും നിമിത്തം അതു നിന്നു പോയി. പിന്നെ കുറച്ചു കാലത്തേക്ക് അവിടെ ഉത്സവമെന്നല്ല യാതൊരാഘോ‌ഷവുമില്ലായിരുന്നു. പതിവായിട്ടുള്ള പൂജ മുതലായവപോലും ശരിയായി നടക്കാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങനെ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം യോഗക്കാരില്‍ പകുതി യിലധികമാളുകള്‍ യോജിച്ച് ഉത്സവവും മറ്റുമില്ലെങ്കിലും ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ ഒരാഘോ‌ഷം നടത്തണമെന്നും പൂരം ആറാട്ടുപുഴെ പ്രധാനമാകയാല്‍ അതു പൂയത്തുന്നാള്‍ മതിയെന്നും അതിനും പെരുമനത്തപ്പനെ പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കേണ്ടെന്നും ആ ദിവസം ഗ്രാമത്തിലുള്ള മറ്റു ദേവന്മാരെയെല്ലാമെഴുന്നെള്ളിച്ച് ഇവിടെ കൊണ്ടുവരുകയും ആ എഴുന്നള്ളിപ്പു കഴിവുള്ളിടത്തോളം കേമമാക്കുകയും ചെയ്താല്‍ മതിയെന്നും നിശ്ചയിക്കുകയും അങ്ങനെ നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്തു. അതാണ് ഇപ്പോഴത്തെ പെരുമനത്തുപൂരം.

യോഗക്കാരുടെ മത്സരം നിമിത്തം പെരുമനത്തുക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രതി ദിനമുള്ള ഉച്ചപൂജയും ആണ്ടുതോറുമുള്ള കൂടിയാട്ടവും മറ്റും ചിലപ്പോള്‍ മുട്ടാനിടവരുകയാല്‍ അവ മുട്ടാതെ നടത്തുന്നതിലേക്കു യോജിച്ച യോഗക്കാര്‍കൂടി പറവൂര്‍ രാജാവിനെ ചുമതലപ്പെടുത്തുകയും ആ വകയ്ക്ക് ഒട്ടുവളരെ നിലംപുരയിടങ്ങള്‍ ദേവസ്വത്തില്‍നിന്ന് ആ രാജാവിനു വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. പറവൂര്‍ദേശം തിരുവിതാംകൂറി ലേക്ക് ഒതുങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ വക വസ്തുക്കളും തിരുവിതാംകൂര്‍ ഗവര്‍മ്മെണ്ടിന്റെ അധീനതയിലായി. അതുകൊണ്ടാണ് കൊച്ചീരാജ്യത്തിരിക്കുന്ന പെരുമനത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉച്ചപ്പൂജ, കുടിയാട്ടം മുതലായവ ഇപ്പോഴും തിരുവിതാംകൂര്‍ ഗവര്‍മ്മെണ്ടില്‍ നിന്ന് നടത്തിപ്പോരുന്നത്.

ഇത്രയുമൊക്കെയായിട്ടും യോഗക്കാരുടെ മത്സരവും പിണക്കവും പൂര്‍ണ്ണമായിട്ടു ശമിച്ചില്ല. പെരുമനം ഗ്രാമത്തില്‍ പ്രധാനന്മാരും പ്രബലന്മാരുമായ അവണാ മനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരിപ്പാടും ചിറ്റൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരി പ്പാടും തമ്മിലാണ് ഒടുക്കം വലിയ പിണക്കമുണ്ടായത്. പെരുമന ക്ഷേത്രത്തിലെ സംഗതികളെല്ലാം മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രകാരം ഒരുവിധമവസാനിപ്പിച്ച തിന്റെ ശേ‌ഷം ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അമ്മതിരുവടിയുടെ നേരെ തിരിഞ്ഞു. ഏതുവിധവും ആ ക്ഷേത്രം നാമാവശേ‌ഷമാക്കണമെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം. അതിനായി അദ്ദേഹം പല വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചു നോക്കി. അവണാമനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അവയെല്ലാം സൂക്ഷ്മാവലോകനത്തോടുകൂടി തടഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അമ്മതിരുവടി ദേവസ്വത്തിലേക്ക് വലിയ തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയില്ല. അവണാമനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരി പ്പാടിലേക്ക് അമ്മ തിരുവടിയുടെ ആനുകുല്യവും സജ്ജനങ്ങളുടെ സഹായവും ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് അവ രണ്ടും വളരെ കുറവായിരുന്നു. അതിനാലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉദ്ദേശം ശരിയായി ഫലിക്കാതിരുന്നത്.

അമ്മതിരുവടിയെ പെരുമനത്തു പൂരത്തിന് എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടു പോകുന്ന സമയം ചില അപകടങ്ങള്‍ പറ്റിക്കുന്നതിനായി ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു ഗൂഢമായി ചില ആലോചനകളും ചട്ടംകെട്ടുകളും ചെയ്തിരുന്നു. അവണാമന നമ്പൂരിപ്പാട് ആ വിവരം തന്റെ ചാരന്മാര്‍ മുഖാന്തിരമറിഞ്ഞ് അമ്മതിരുവടിയെ പെരുമനത്തേക്കു എഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ സ്വന്തം ചാത്തംകുടത്തു ശാസ്താവിനെക്കൂടെ എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടു പോകുന്നതിനും ആ എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടി അനേകം അകമ്പടിക്കാരും പോകുന്നതിനും ശട്ടംകെട്ടുകയും ക്ഷേത്രപ്രദക്ഷിണത്തിനായി അമ്മ തിരുവടിയെ പെരുമനത്തു മതില്‍ക്കകത്തേക്ക് എഴുന്നെള്ളിക്കുമ്പോള്‍ ശാസ്താവു മുമ്പിലായിരിക്കണമെന്നും ഉപദേശിക്കുകയും ചെയ്തയച്ചു. അതിനാല്‍ ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ആ ഉദ്ദേശ്യവും ഫലിച്ചില്ല. ഇപ്പോള്‍ ദേവസ്വം ബോര്‍ഡില്‍നിന്ന് അകമ്പടിക്കാരില്ലെങ്കിലും പെരുമനത്തുപൂരത്തിന് അമ്മതിരുവടിയെ എഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ അവണാമന നമ്പൂരിപ്പാട് ഇപ്പോഴും തന്റെ ചാത്തംകുടത്തു ശാസ്താവിനെക്കൂടി എഴുന്നള്ളിച്ചയയ്ക്കാറുണ്ട്. മതില്‍ ക്കകത്തേക്കെഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ ശാസ്താവു മുന്‍പിലും തിരിച്ചെഴുന്നള്ളി ക്കുമ്പോള്‍ ഭഗവതി മുമ്പിലുമായിട്ടാണ് ഇപ്പോഴും പതിവ്. അമ്മതിരുവടിക്ക് അപകടമൊന്നും പറ്റാതെയിരിക്കുന്നതിന് അവണാമന നമ്പൂരിപ്പാട് സദാ വേണ്ടുന്ന മുന്‍കരുതലുകളെല്ലാം ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നുവെങ്കിലും സ്വല്‍പമായ ഒരു നഷ്ടം പറ്റാതെയിരുന്നില്ല. ഒരു തവണ പെരുമനത്തുപൂരത്തിന് തെക്കെ ഗോപുരത്തില്‍ക്കുടി അമ്മതിരുവടിയെ മതില്‍ക്കകത്തേക്കെഴുന്നള്ളിച്ചപ്പോള്‍ ചിലര്‍ ഗോപുരത്തിന്റെ മുകളിലിരുന്നു തോട്ടിയിട്ടു കുടയുടെ പൊന്‍മകുടം വലിച്ചെടുത്തുകൊണ്ട് പോയ്ക്കളഞ്ഞു. ഇത് ചെയ്തത് ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ആജ്ഞാകാരന്മാരായിക്കുമല്ലോ. ഏതെങ്കിലും അക്കാലം മുതല്‍ അമ്മതിരുവടിയെ പെരുമനത്തു മതില്‍ക്കകത്തേക്കു ആ ഗോപുരത്തില്‍ക്കൂടി എഴുന്നള്ളിക്കാറില്ല.

ഇതൊന്നുകൊണ്ടും ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു തൃപ്തിയായില്ല. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രിയായിരുന്ന പടിഞ്ഞാറേടത്തു ഭട്ടതിരിയെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തി, ദേവിയെ പൂവും നീരും കൂട്ടി ആവാഹിച്ചു ശംഖിലാക്കി ചിറ്റൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു പറഞ്ഞു ചട്ടംകെട്ടി. തന്ത്രി അപ്രകാരം ദേവിയെ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് മതില്‍ക്കു പുറത്തു വടക്കുകിഴക്കെ മൂലവരെ ചെന്നപ്പോള്‍ ശംഖ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയില്‍നിന്ന് നിലത്തു വീഴുകയും അതില്‍നിന്ന് ദുര്‍ന്നിരീക്ഷ്യമായ ഒരു തേജസ്സ് പുറപ്പെട്ട് അമ്പലത്തിനക ത്തേക്കു പോകുന്നതായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അന്നുമുതല്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ വരുന്നവരെല്ലാം ശംഖ് നിലത്തു വീണതായ ആ സ്ഥാനത്തു മതിലിന്മേല്‍ തൊട്ടു തലയില്‍ വയ്ക്കുക പതിവായി. അത് ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്. ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വാക്കു കേട്ടു കപടതന്ത്രം പ്രയോഗിച്ച തന്ത്രിയെ യോഗക്കാരും മറ്റും കൂടിയാലോചിച്ച് അന്നുതന്നെ മാറ്റുകയും തന്ത്രത്തിന് അവിടെ വേറെ ആളെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയുമായപ്പോഴേക്കും ചിറ്റൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ഒട്ടു തൃപ്തിയാവുകയും തന്റെ ഉദ്ദേശ്യം ഫലിക്കയില്ലെന്നു പൂര്‍ണ്ണബോധം വരുകയും അതിനാലദ്ദേഹം സ്വന്തമായി ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ച് അവിടെ യും ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിപ്പിക്കുകയും പൂരം മുതലായ ആഘോ‌ഷങ്ങള്‍ നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമുണ്ടായതാണ് ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതി. ഈ സ്ഥിതിക്ക് ആ ഭഗവതിക്ക് അമ്മതിരുവടിയോട് മത്സരമുണ്ടായത് ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ. എന്നാല്‍ മനു‌ഷ്യര്‍ തമ്മിലല്ലാതെ ദേവിമാര്‍ തമ്മില്‍ മത്സരമുണ്ടാവനിടയില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇതു മനു‌ഷ്യസങ്കല്‍പം മാത്രമാണെന്നു വരാനേ തരമുള്ളു. ആറാട്ടുപുഴപ്പൂരത്തിനു ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളത്ത് അമ്മതിരുവടിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തിനേക്കാള്‍ മോടിപിടിപ്പിച്ചു കേമമാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഇപ്പോഴും മത്സരബുദ്ധിയോടുകൂടി ഉത്സാഹിക്കുന്നത് തത്പക്ഷപാതികളായ മനു‌ഷ്യരാണലോ. ആറാട്ടുപുഴപ്പൂരതിനു നാല്‍പത്തൊന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ചുവരുമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവയില്‍ തൃപ്രയാറ്റു ശ്രീരാമ സ്വാമിയുടെയും ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടിയുടെയും ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതിയുടെയും എഴുന്നള്ളത്തുകളാണ് അധികം കേമമായും മോടിയോടു കൂടിയും ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നത്. അമ്മതിരുവടിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തിന് ഇരുപത്തൊമ്പത് ആനകളാണ് പതിവ്. ചേര്‍പ്പില്‍ ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ള ത്തിന് ഒരിക്കലും അതില്‍ കുറയാറില്ല. ചില കൊല്ലങ്ങളില്‍ ഉണ്ടായിരിക്കാറുണ്ട്. എഴുപതില്‍പ്പരം ഒന്നാന്തരം അതിലധികവും കൊമ്പനാനകളോടും മുന്‍വശത്തു നാലു വരിയായി അസംഖ്യം ദീപയഷ്ടി (തീവട്ടി) കളോടുംകൂടി നടുവില്‍ തൃപ്രയാറ്റുദേവനും ഇടത്തുവശത്ത് ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടിയും വലത്തുവശത്ത് ചേര്‍പ്പില്‍ഭഗവതിയുമായി ആറാട്ടുപുഴപ്പാടത്തുള്ള ആ എഴുന്നള്ളത്തു കാഴ്ചക്കാര്‍ക്കു നേത്രാത്സവം തന്നെയാണ്. ആ എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ ഭംഗി മുഴുവനും അനുഭവഗോചരമാകണമെങ്കില്‍ സ്വല്‍പം ദുരത്തുനിന്നു നോക്കണം. ആനകളുടെ ആധിക്യവും മേളത്തിന്റെ തകര്‍പ്പുംകൊണ്ടു ഗംഭീരവും വെടിക്കെട്ടു മുതലായവയുടെ രാഹിത്യം കൊണ്ടു പ്രശാന്തരമണീയവുമായ ആ എഴുന്നള്ളത്തു കാണുന്നതിനു ദേവന്മാരും വരുന്നുണ്ടെന്നുള്ള കേള്‍വി കേവലം അതിശയോക്തിയല്ലെന്ന് ഇതു കാണുന്നവര്‍ക്കു തോന്നിപ്പോകുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. അതിനുള്ള മുഖ്യകാരണവും അമ്മതിരുവടിയുടെ മാഹാത്മ്യം തന്നെയാണ്.

പണ്ടു കീഴോട്ടുകരമനയ്ക്കലെ ഒരു കന്യക പതിവായി അമ്മതിരുവടിയുടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു ദര്‍ശനംകഴിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കന്യകയ്ക്ക് യൗവനാരംഭമായി. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാടു ദുരസ്ഥനായ ഒരു നമ്പൂരിക്കു പുത്രിയെ വേളി കഴിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനു തീര്‍ച്ചയാക്കി മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും വേണ്ടതെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടുകയും വേണ്ടുന്നവരെയൊക്കെ ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. മുഹൂര്‍ത്തദിവസത്തിന്റെ തലേദിവസം തന്നെ വരനായി നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട നമ്പൂരിയും ക്രിയാദികള്‍ക്കു വേണ്ടുന്നവരും ഓതിക്കോന്‍ മുതലായവരും മറ്റും വന്നുചേര്‍ന്നു. മുഹൂര്‍ത്തം ഒരു ദിവസം രാത്രിയിലായിരുന്നു. അന്നുകാലത്തു കന്യക പതിവുപോലെ കുളിച്ച് അമ്മതിരുവടി ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി ദര്‍ശനത്തിനായി നടയില്‍ ചെന്ന സമയം “എന്റെ ദേവീ, ഞാനിനി ഇവിടെ വന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കുന്നത് ഏതു കാലത്തായിരിക്കും? എനിക്കിനി സംഗതിവരുമോ എന്നുതന്നെ സംശയമാണ്. ഒരു ദിവസമെങ്കിലും ഇവിടെ വന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കാതെ ജിവിച്ചിരിക്കുന്നതിനെക്കാള്‍ നല്ലതു മരിക്കുകതന്നെയാണെന്നാണ് എനിക്കു തോന്നുന്നത്. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ ഇന്നുതന്നെ മരിക്കുന്നതിനു സകരുണം ദേവി എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു കരഞ്ഞുകൊണ്ടു തൊഴുതു. അപ്പോള്‍ ദേവി, “ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. ഇങ്ങോട്ടു പോരൂ” എന്നു അരുളിചെയ്തു തൃക്കൈകള്‍ തന്റെ നേരെ നീട്ടിയതായി കന്യകയ്ക്ക് തോന്നി. ഉടനെ കന്യക ശ്രീകോവിലകത്തേക്ക് ഓടിച്ചെന്നു. ദേവിയുടെ ബിംബത്തിന്മേല്‍ മുറുകെ കെട്ടിപ്പിടിക്കുകയും അവിടെ ഐക്യം പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലംമുതല്‍ കീഴോട്ടുകര മനയ്ക്കല്‍നിന്ന് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും കന്യകമാരും അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രതില്‍ വന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കാതെയായി. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്കു ദര്‍ശനത്തിനായി അമ്മതിരുവടിയെ ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ മനയ്ക്കലെഴുന്നള്ളിക്കണമെന്നു നമ്പൂരീപ്പാടു ദേവസ്വത്തിലപേക്ഷിക്കുകയും പൂരം സംബന്ധിച്ചു കൊടിയേറിയാല്‍ ആറാട്ടിനു മുന്‍പായി ഒരു ദിവസം മനയ്ക്കലേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കാമെന്നു ദേവസ്വക്കാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും അപ്രകാരം എഴുന്നള്ളിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആണ്ടുതോറും കൊടിയേറിയാല്‍ ആറാട്ടിനു മുന്‍പായി ഒരു ദിവസം അമ്മതിരുവടിയെ കീഴോട്ടുകര മനയ്ക്കലെഴുന്നള്ളിച്ച് ഇറക്കിപ്പൂജയും മറ്റും ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്. ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ചു തന്ത്രിയുടെ പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ തിടമ്പു കിഴക്കിനിയില്‍ എഴുന്നെള്ളിച്ചുവച്ചിട്ടു തന്ത്രി മാറിനില്‍ക്കും. പിന്നെ അവിടെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ വന്നു പൂജാനിവേദ്യാദി കളും ദര്‍ശനവും മറ്റും കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. തന്ത്രിയുടെ പൂജാനിവേദ്യാദികളെക്കാള്‍ ദേവിക്ക് സന്തോ‌ഷാവഹങ്ങളായിട്ടുള്ളത് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളുടെ നിവേദ്യാദികളാണെന്നാണ് അവരുടെ വിശ്വാസം.

ശീവേലിക്കെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതു ശാന്തിക്കാരന്‍ ബലിക്കല്ലുകളിന്മേല്‍ തൂവിക്കോണ്ടു പോകുന്നതിനു പിന്നിലായിട്ടാണല്ലോ പതിവ്. എന്നാല്‍ അമ്മതിരുവടിക്ഷേത്രത്തില്‍ അത്താഴശ്ശീവേലിക്കുളള പതിവ് ദേവിയെ മുന്‍പേ എഴുന്നള്ളിക്കുകയും ശാന്തിക്കാരന്‍ അതിന്റെ പിന്നാലെ നടന്നു തൂവുകയുമാണ്. ഇവിടെ ഇങ്ങനെയായത് ഇടക്കാലത്താണ്. അതിന് കേട്ടിട്ടുള്ള കാരണം താഴെച്ചേര്‍ക്കുന്നു:

പണ്ടൊരു ഗന്ധര്‍വന്‍ തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തു ദീപാരാധനയ്ക്കും ഊരകത്ത് ക്ഷേത്രത്തില്‍ അത്താഴശ്ശീവേലിക്കും തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ തൃപ്പുകയ്ക്കും പതിവായി ദര്‍ശനം നടത്തിവന്നിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ആ ഗന്ധര്‍വ്വന്‍ തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തുള്ള ദീപാരാധനയ്ക്കു തൊഴുതിട്ട് ഊരകത്തെത്തിയെപ്പോഴേക്കും അവിടെ അത്താഴശ്ശീവേലിക്ക് എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. തനിക്കു പതിവുള്ള പ്രദക്ഷിണവും നമസ്കാരവുമെല്ലാം മുഴുവാനാകുന്നതിനു മുമ്പ് ശീവേലി കഴിഞ്ഞു നടയടച്ചുപോയെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ആ ഗന്ധര്‍വ്വന്‍ എഴുന്നള്ളത്തിന് മുന്‍പു തൂവിക്കൊണ്ടുപോയ മേശ്ശാന്തിക്കാരനെ തടുത്തുനിര്‍ത്തി ഭയപ്പെടുത്തി. അതിനാല്‍ ആ ശാന്തിക്കാരന്‍ ബോധരഹിതനായി കുറച്ചു നേരം സ്തംഭിച്ചുനിന്നുപോയി. ദേവിയെ എഴുന്നള്ളിച്ച് അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമേ അദ്ദേഹത്തിനു ബോധം വീണുള്ളു. ദേവി അടുത്തുണ്ടായാല്‍ ആരെയും ഭയപ്പെടുത്താന്‍ ഗന്ധര്‍വ്വനും മറ്റും വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അക്കാലംമുതല്‍ അവിടെ അത്താഴശ്ശീവേലിക്ക് അമ്മതിരുവടിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊടിമരത്തറയുടെ വടക്കുവശത്തു നിര്‍ത്തിയതിനുശേ‌ഷം മേശ്ശാന്തിക്കാരന്‍ വന്നു തൂവിത്തുടങ്ങിയാല്‍ മതിയെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും അപ്രകാരം തന്നെ നടന്നുവരുന്നു.

ഈ ഐതിഹ്യംകൊണ്ടു ദേവയോനികള്‍പോലും പതിവായി വന്ന് അമ്മ തിരുവടിയെ വന്ദിക്കുന്നുണ്ടെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. അതു നമുക്കിപ്പോള്‍ പ്രത്യക്ഷമായിരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇവിടെ സന്തതിക്കായിട്ടും സമ്പത്തിനായിട്ടും വിദ്യയ്ക്കായിട്ടും മറ്റും അനേകമാളുകള്‍ വന്ന് ഇപ്പോഴും ദേവിയെ ഭജിക്കുകയും എല്ലാവര്‍ക്കും അഭീഷ്ടസിദ്ധിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ടെന്നുള്ളത് എല്ലാവര്‍ക്കും അനുഭവസിദ്ധമായിട്ടുള്ളതാണ്.

“സേവിക്കുന്ന ജനാവലിക്കു സതതം ഭാവിപ്പതെല്ലാം കൊടു-
ത്തീ വിശ്വത്തിനു കല്പവല്ലീസമയായ് ഭൂവില്‍ പ്രസിദ്ധ്യാ പരം
ശ്രീ വിങ്ങും വലയാലയത്തിലമരും ദേവിക്കെഴും പാദമുള്‍
പ്പൂവില്‍ച്ചേര്‍ത്തു നമിക്കിലാര്‍ക്കുമുടനിങ്ങാവിര്‍ഭവിക്കും ശുഭം.”

അദ്ധ്യായം 63
സ്വാതിതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ട്

കൊല്ലം 1004-ആമാണ്ടുമുതല്‍ 1022-ആമാണ്ടുവരെ അനിതരസാധാരണമായ സാമര്‍ത്ഥ്യത്തോടും നീതിയോടും കൂടി തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യം യഥായോഗ്യം ഭരിച്ചിരുന്ന മഹാനും സംഗീതസാഹിത്യസാഗരപാരഗനും ശൂരനും ധീരനും കുശാഗ്രബുദ്ധിയും ഗര്‍ഭശ്രീമാനുമായിരുന്ന സ്വാതി തിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരള രാജ്യങ്ങളിലെന്നല്ല, പരദേശങ്ങളില്‍പ്പോലും അധികമുണ്ടായിരിക്കയില്ല. ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവതാരം ചെയ്തരുളിയത് 988-ആമാണ്ടു മേടമാസത്തിലാണ്.

988-ആമാണ്ട് ബാലരാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിയതിനോടുകൂടി തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജവംശത്തില്‍ ആണ്‍വഴിത്തമ്പുരാക്കന്‍മാരാരുമില്ലാതെയായിത്തീരുകയും തന്നിമിത്തം അന്ന് പെണ്‍വഴിത്തമ്പുരാക്കന്‍മാരില്‍ മൂപ്പായിരുന്ന ലക്ഷ്മി മഹാരാജ്ഞി അക്കാലംമുതല്‍ രാജ്യം ഭരിച്ചുതുടങ്ങുകയും ആ മഹാരാജ്ഞി 990-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിപ്പോവുകയാല്‍ അക്കാലംമുതല്‍ തത്സഹോദരിയായ പാര്‍വ്വതീമഹാരാജ്ഞി നാടുവാഴുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അതിനാല്‍ സ്വാതിതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരുവവതാരം ചെയ്തതുതന്നെ രാജ്യാധിപതിയായിട്ടാണ്. അതിനാലാണ് ആ തിരുമേനിയെ എല്ലാവരും “ഗര്‍ഭശ്രീമാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരുവവതാരം ചെയ്തതിന്റെശേ‌ഷം മേല്പറഞ്ഞ മഹാരാജ്ഞികള്‍ രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്നത് ഈ തിരുമനസ്സിലെ പ്രാതിനിധ്യത്തോടുകൂടിയായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. 1004-ആമാണ്ട് തിരുമനസ്സിലേക്കു പതിനാറു തിരുവയസ്സാവുകയും തിരുമാടമ്പു കഴിയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അക്കാലം മുതല്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു രാജ്യഭരണം ആരംഭിച്ചു. പുരു‌ഷപ്രായം തികയുന്നതിനു പതിനെട്ടു വയസ്സാകണമെന്നേ അക്കാലത്ത് നിര്‍ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. പതിനാറു വയസ്സായാല്‍ രാജ്യഭരണമാരംഭിക്കാമെന്നായിരുന്നു ഇവിടുത്തെ ചട്ടം. കീഴ്നടപ്പും അങ്ങനെയായിരുന്നു. ബാലരാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് 73-ആമാണ്ട് രാജ്യഭരണമാരംഭിച്ചപ്പോള്‍ അവിടേക്കു പതിനാറു വയസ്സുമാത്രമേ ആയിരുന്നുള്ളുവല്ലോ. അതിനാല്‍ ബുദ്ധി സാമര്‍ത്ഥ്യവും തന്റേടവും ഭരണശക്തിയുമുള്ള ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പതിനാറാമത്തെ തിരുവയസ്സില്‍ രാജ്യഭരണമാരംഭിച്ചത് അഭൂതപൂര്‍വ്വവും അത്ഭുതവുമായ ഒരു കാര്യമല്ല. ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ബുദ്ധിയും നീതിയും കാര്യഗ്രഹണശക്തിയും താന്‍ നിശ്ചയിക്കുന്ന കാര്യം അപ്രകാരം തന്നെ നടക്കണമെന്നു നിര്‍ന്ധവുമുള്ള ആളാണെന്നുള്ളതിലേക്ക് അവിടുത്തെ ബാല്യത്തില്‍ത്തന്നെ അനേകം ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. യാഗം കഴിഞ്ഞ് സോമയാജി (ചോമാതിരി) ആകുന്നവര്‍ക്ക് തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തില്‍ തിരുബലി മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്കു കൊല്ലംതോറും ഓരോ പണക്കിഴിവീതം കൊടുക്കുക പതിവുണ്ട്. ഈ ദാനത്തിനു “കര്‍മ്മിത്താനം” എന്നാണ് പേര് പറഞ്ഞു വരുന്നത്. കിഴിയില്‍ ഒരുനൂറ്റൊന്നു പണം വീതമാണ് പതിവ്. അങ്ങനെയുള്ള കിഴി നാലും അഞ്ചും അതിലധികവും പതിവുള്ള ചോമാതിരിമാരും ചിലപ്പോള്‍ ഉണ്ടായേക്കും. ഒരു ചോമാതിരി മരിച്ചാല്‍ ആ വിവരം മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ ആദ്യം ചെന്നറിയിക്കുന്ന ചോമാതിരിക്കു മരിച്ച ചോമാതിരിക്കു പതിവുള്ള കിഴികൂടി പേരില്‍പ്പതിച്ചു കൊടുക്കും. എന്നാല്‍ വിവരം തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്നതു ചോമാതിരി തന്നെ വേണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമില്ല. ചോമാതിരിയുടെ ഇല്ലത്തുള്ളവരില്‍ ആരെങ്കിലുമായാല്‍ മതി. തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന്, “ഇന്ന ഇല്ലത്തെ ഇന്ന ചോമാതിരി മരിച്ചുപോയി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിലുള്ള താനം എന്റെ ഇല്ലത്തെ ഇന്ന ചോമാതിരിയുടെ പേരില്‍ പതിച്ചുതരുന്നതിന് കല്പനയുണ്ടാകണം” എന്നാണ് പറയേണ്ടത്. ഇങ്ങനെ പറയുന്നതിന് “വീഴിലം പറയുക” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. വീഴില്ലം പറയുന്നതിന് തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ ചെല്ലുന്നതിനു സമയം നോക്കേണ്ടാ. ഏതു സമയത്തും ചെന്നു പറയാമെന്നാണ് വെയ്പ്. പള്ളിയറയില്‍ പള്ളിക്ക് കുറുപ്പായിക്കിടക്കുന്ന സമയത്തു വാതില്‍ മുട്ടിവിളിച്ചുണര്‍ത്തിപ്പറയുന്നതിനും വിരോധമില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു ചോമാതിരി മരിച്ചിട്ടു വീഴില്ലം പറയാനായി വേറെ രണ്ടില്ലത്തുള്ള ചോമാതിരിയുടെ ഇല്ലങ്ങളില്‍നിന്നു രണ്ടു നമ്പൂതിരിമാര്‍ പുറപ്പെട്ടു. രണ്ടുപേരും ഒരേ സമയത്തുതന്നെ കരൂപ്പടന്നെ വന്നെത്തി. രണ്ടുപേരും ഉടനെ രണ്ടു വള്ളങ്ങളിലായിക്കയറി ഒരുമിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അക്കാലങ്ങളില്‍ കരൂപ്പടന്നക്കടവില്‍ സദാ വള്ളവുമായി വള്ളക്കാരുണ്ടായിരിക്കുക പതിവാണ്. ഈ നമ്പൂതിരിമാര്‍ കയറിയ വള്ളങ്ങളിലെ ഊന്നുകാര്‍ സമര്‍ത്ഥന്മാരും പരിചയമുള്ളവരുമായ നായന്മാരായിരുന്നു. രണ്ടു നമ്പൂതിരിമാരും അവരവരുടെ വള്ളക്കാരോടു മുന്‍കൂട്ടി തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിചാല്‍ പതിവുള്ള കൂലി കൂടാതെ വിശേ‌ഷാല്‍ ചില സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തേക്കാമെന്നു പറഞ്ഞ് അവരെ പ്രാത്സാഹിപ്പിച്ചു. അതിനാല്‍ വളരെ വാശിയോടുകൂടി രണ്ടു വള്ളക്കാരും ഊന്നിത്തുടങ്ങി. കടുകിടയ്ക്കു വ്യത്യാസംകൂടാതെ രണ്ടു വള്ളങ്ങളും ഒരു പോലെ നിന്നു. അങ്ങനെ പോയി രണ്ടു വള്ളങ്ങളും ഒരുമിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തു കല്‍പ്പാലക്കടവില്‍ച്ചെന്നടുത്തു. ഉടനെ ഒരു നമ്പൂതിരി കരയ്ക്കു ചാടി മറ്റേ വള്ളത്തിന്റെ തലയ്ക്കല്‍ പിടിച്ച് ഒരു തള്ളുകൊടുത്തുംവച്ച് ഓടി. അന്നു നാടുവാണിരുന്നത് ഉത്രട്ടാതി തിരുനാള്‍ പാര്‍വ്വതീഭായി മഹാറാണി തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നു. ഓടിപ്പോയ നമ്പൂതിരി കൊട്ടാരത്തിനകത്തു കടന്നു തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചിട്ടു കുളിക്കാന്‍ പോയി. പിടിച്ചു തള്ളപ്പെട്ട വള്ളത്തിലിരുന്നിരുന്ന നമ്പൂതിരി വീണ്ടും വള്ളമടുപ്പിച്ചു കരയ്ക്കിറങ്ങി ഓടി കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും മുമ്പേ ഓടിയ നമ്പൂതിരി വീഴില്ലം പറയുക കഴിഞ്ഞു എന്നറിയുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഏറ്റവും വി‌ഷാദവും ഇച്ഛാഭംഗവുമുണ്ടായി എന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം പ്രാതഃസ്നാനവും ജപവും നമസ്കാരവും തേവാരവും മറ്റും പതിവുള്ള ഒരു വിശി ഷ്ടനായിരുന്നു. അവയെല്ലാം മുടക്കി വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ടു തിരുവനന്തപുരം വരെ ചെന്നിട്ടു കാര്യം ഫലിക്കാതെപോയതില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ വ്യസനമുണ്ടായത് അത്ഭുതമല്ലല്ലോ. തിരുവനന്തപുരത്ത് എത്തിയപ്പോള്‍ത്തന്നെ നേരം നാലഞ്ചുനാഴിക പുലര്‍ന്നിരുന്നു. കാര്യം തെറ്റിപ്പോയതിലുണ്ടായതിലധികം വി‌ഷാദം അദ്ദേഹത്തിന് യഥാകാലം കുളിയും തേവാരവും കഴിക്കാന്‍ സാധിക്കാഞ്ഞതുകൊണ്ടായിരുന്നു. “വിചാരിച്ചുവന്ന കാര്യം പൂജ്യമായി, കുളി മുതലായതിനു നേരവും തെറ്റി. ഇനിയെങ്കിലും വേഗത്തില്‍ കുളിച്ചു നിത്യകര്‍മ്മമെങ്കിലും കഴിക്കാം. തേവാരത്തിനും വൈശ്യത്തിനും മറ്റും വേണ്ടുന്ന പൂവും പുല്ലും മറ്റും ഇവിടെക്കിട്ടാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ട് അതൊക്കെ ഊര്‍ദ്ധ്വം തന്നെ എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ചു വി‌ഷാദിച്ചുകൊണ്ട് ആ നമ്പൂതിരിയും കുളിക്കാനായി പുറപ്പെട്ടു. ആ സമയം സമപ്രായക്കാരായ അഞ്ചെട്ടു ബാലന്മാരോടുകൂടി കളിച്ചുകൊണ്ട് നമ്മുടെ സ്വാതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊട്ടാരത്തിന്റെ മുറ്റത്ത് എഴുന്നള്ളി നിന്നിരുന്നു. ഓടിയതിനാല്‍ ക്ഷീണിച്ചും തളര്‍ന്നും വിയര്‍ത്തൊലിച്ചും വി‌ഷാദഭാവത്തോടുകൂടിയും പോകുന്ന ആ നമ്പൂതിരിയെക്കണ്ടിട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂതിരിയെ വിളിച്ച് അടുക്കല്‍ വരുത്തീട്ട്, “അങ്ങ് എന്താണ് ഇത്ര ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നത്? മുഖം കണ്ടിട്ട് എന്തോ വലുതായ ഒരു വി‌ഷാദം മനസ്സിലുള്ളതുപോലെ തോന്നുന്നുവല്ലോ. അതിന്റെ കാരണം പറയൂ. എന്തായാലും സമാധാനമുണ്ടാക്കാം, ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ടാ” എന്നു കല്പിച്ചു. തിരുമനസ്സിലേക്ക് അന്ന് ഏകദേശം എട്ടു തിരുവയസ്സുമാത്രമേ പ്രായമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. തന്നോട് ഇപ്രകാരം സമാധാനം പറയുന്ന ഈ ബാലന്‍ ആരാണെന്നു നമ്പൂതിരിക്കു നല്ലപോലെ മനസ്സിലായില്ലെങ്കിലും ഏറ്റവും തേജസ്വിയും ആജാനു ബാഹുവുമായ ഈ കുമാരന്‍ കേവലം നിസ്സാരനല്ലെന്നും ഒരുസമയം രാജകുമാരന്‍ തന്നെ ആയിരിക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം ഊഹിക്കാതെയിരുന്നില്ല. “കേവലം നിസ്സാരനായ ഒരു ചെറിയ കുട്ടിയില്‍നിന്ന് ഇപ്രകാരമുള്ള സാന്ത്വനവാക്കുകളുണ്ടാവാനിടയില്ലല്ലോ” എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ആട്ടെ, കുളിയും തേവാരവും മറ്റും കഴിയട്ടെ. കാര്യത്തിന് എന്തെങ്കിലും സമാധാനമുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിച്ചു നമ്പൂതിരിയെ അയച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുളി കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും തേവാരത്തിനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം കല്പനപ്രകാരം ഒരു കുട്ടിപ്പട്ടര്‍ കടവില്‍ ഹാജരാക്കിക്കൊടുത്തു. തേവാരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മറ്റൊരു പട്ടര്‍ ചെന്ന് “ഊണിനെല്ലാം കാലമായിരിക്കുന്നു. കൊട്ടാരത്തിലേക്കു വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂതിരി കൊട്ടാരത്തില്‍ ചെല്ലുകയും വെടിപ്പായി ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുമ്പു തന്നെ സമാധാനപ്പെടുത്തി കുളിക്കാന്‍ പറഞ്ഞയച്ചത് സ്വാതിതിരുനാള്‍ മഹാരാജകുമാരന്‍ തന്നെയാണെന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. തിരുമേനിയെ നമ്പൂതിരി മുമ്പു കണ്ടിട്ടില്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും ധാരാളമായി കേട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നു.

നമ്പൂതിരിയെ കുളിക്കാന്‍ കല്പിച്ചയച്ച ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇന്ന് ഇല്ലത്തെച്ചോമാതിരി മരിച്ചുപോവുകയും ഇന്ന ഇല്ലത്തെ നമ്പൂതിരി വന്നു നമ്മോടു വീഴില്ലം പറയുകയും ചെയ്തിരിക്കകൊണ്ടു മരിച്ചുപോയ ചോമാതിരിയുടെ പേരിലുള്ള താനം വീഴില്ലം പറഞ്ഞ നമ്പൂതിരിയുടെ ഇല്ലത്തുള്ള ചോമാതിരിയുടെ പേരില്‍ പതിച്ചുകൊടുത്തുകൊള്ളണം” എന്നു കല്പിച്ചു പകടശാലയിലേക്ക് എഴുതിയയപ്പിച്ചു. അതു പകടശാലയില്‍ എത്തിയപ്പോഴേക്കും മഹാരാജ്ഞി തിരുമനസ്സിലെ കല്പന പ്രകാരം താനം പേരുമാറിപ്പതിക്കുക കഴിഞ്ഞിരുന്നു. അതിനാല്‍ പകടശാലയിലുള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ വല്ലാതെ കുഴങ്ങിവശായി. മഹാരാജാവു തിരിമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം ചെയ്യാതെ ഇരിക്കാമോ? മഹാരാജ്ഞി തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം ചെയ്തതിനെ ഭേദപ്പെടുത്താമോ? രണ്ടും വയ്യാതെ അവര്‍ വി‌ഷമിച്ചു. ഒടുക്കം അവര്‍ ഈ വിവരം മഹാരാജ്ഞി തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. മഹാരാജ്ഞി തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മഹാരാജാവു തിരുമേനിയെ വിളിചുവരുത്തി, “അപ്പന്‍ (തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തില്‍ പ്രായം കൂടിയവര്‍ കുറഞ്ഞവരെ “അപ്പന്‍” എന്നു പറയുന്നതു സാധാരണമാണ്. ഇവിടെ അപ്പന്‍ എന്നുള്ളതു കുട്ടന്‍ എന്നും കുഞ്ഞെനും ഓമന എന്നും മറ്റും പറയുന്നതുപോലെ വാല്‍സല്യസൂചകമായ ഒരോമനപ്പേരായിട്ടാണ് വച്ചിരിക്കുന്നത്) ഇങ്ങനെയൊക്കെത്തുടങ്ങുന്നതെന്താണ്? ആദ്യം വീഴില്ലം പറഞ്ഞ നമ്പൂതിരിയുടെ ഇല്ലത്തുള്ള ചോമാതിരിയുടെ പേരിലാണ് താനം പതിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ ഞാന്‍ചട്ടം കെട്ടിയത്. അതു ഭേദപ്പെടുത്തുന്നതു ന്യായമല്ല” എന്നു കല്പിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇപ്പോള്‍ നാടുവാഴുന്നത് അമ്മയാകയാല്‍ അമ്മയുടെ കല്പനപ്രകാരം കാര്യങ്ങളൊക്കെ നടക്കേണ്ടതാണ്. അതിനു സംശയമില്ല. എന്നാല്‍ “കുലശേഖരപ്പെരുമാള്‍” എന്നുള്ള സ്ഥാനം എനിക്കില്ലേ? എന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു വീഴില്ലം പറഞ്ഞ ആളെ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടക്കിയയയ്ക്കുന്നത് ഈ സ്ഥാനത്തേക്കു യുക്തവും ന്യായവുമാണോ? അങ്ങനെയാണെന്ന് അമ്മ കല്പിക്കുന്ന പക്ഷം എനിക്കു നിര്‍ബന്ധമില്ല. അമ്മ കല്പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടിയതുപോലെ നടക്കട്ടെ. എന്റെ ആജ്ഞയെ ഞാന്‍ പിന്‍വലിച്ചേക്കാം. പക്ഷേ അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതു ന്യായവും ഈ സ്ഥാനത്തേക്കു യോഗ്യവുമാണെന്ന് അമ്മ കല്പിക്കണം. അല്ലാതെ ഞാന്‍ സമ്മതിക്കയില്ല” എന്നു കല്പിച്ചു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ മഹാരാജ്ഞി ശരിയായ മറുപടി ഒന്നും തോന്നാതെ കുഴങ്ങി. ഒടുക്കം “ഇനി എങ്ങനെയാണ് വേണ്ടതെന്ന് അപ്പന്‍ തന്നെ നിശ്ചയിക്കണം. അപ്പന്‍ നിശ്ചയിക്കുന്നതെല്ലാം എനിക്ക് സമ്മതമാണ്” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അമ്മയ്ക്കു സമ്മതമാണെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ ന്യായവും രണ്ടുപേര്‍ക്കും മാനവുമായിട്ടുള്ളതു ഞാന്‍ നിശ്ചയിക്കാം. ഇപ്പോള്‍ ഒരു ചോമാതിരിയുടെ പേരിലുള്ള താനമാണ് ഒഴിഞ്ഞുവന്നിരിക്കുന്നത്. അതിനു രണ്ടുപേര്‍ വന്നു വീഴില്ലം പറയുകയും ചെയ്തു. നമ്മള്‍ രണ്ടുപേരും പരസ്പരം അറിയാതെ രണ്ടുപേര്‍ക്കും പതിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ഈ താനം ഒന്നു പകുതിവീതം രണ്ടുചോമാതിരിമാരുടെ പേരിലും തല്‍ക്കാലം പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ഈ ചോമാതിരിമാര്‍ ഒരാള്‍ മരിക്കുമ്പോള്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ചോമാതിരിയുടെ പേരില്‍ മുഴുവനാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് യുക്തമെന്ന് എനിക്കു തോന്നുന്നു. പിന്നെ അമ്മ കല്പിക്കുന്നതുപോലെ” എന്നു കല്പിച്ചു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇതു നല്ല ന്യായമാണെന്നു മഹാരാജ്ഞിക്കും തോന്നുകയാല്‍ അങ്ങനെ ചട്ടം കെട്ടുകയും അക്കാര്യം അങ്ങനെ അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

സ്വാതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെ ബാല്യകഥകള്‍ ഇങ്ങനെ വളരെയുണ്ട്. ഈ ഒരു സംഗതികൊണ്ടുതന്നെ അവിടുന്നു ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ ന്യായസ്ഥനും നീതിമാനും താനൊന്നു നിശ്ചയിച്ചാല്‍ അത് അപ്രകാരം നടക്കണമെന്നു നിര്‍ന്ധമുള്ള ആളുമായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ ഭാഗം അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

വീഴില്ലം പറയുന്നതിന്റെ ചട്ടമൊക്കെ ഇപ്പോള്‍ വളരെ ഭേദപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോള്‍ യഥേഷ്ടം ഏതു സമയത്തും തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു വീഴില്ലം പറയാനും മറ്റും പാടില്ല. അതൊക്കെ ഭേദപ്പെടുത്തീട്ടു വളരെക്കാലമായി. ഇപ്പോള്‍ വീഴില്ലം പറയുന്നത് കൊട്ടാരത്തില്‍ച്ചെന്നു തവണക്കാരുടെ അടുക്കല്‍ മതിയെന്നാണ് ചട്ടം. അവര്‍ സമയം പോലെ തിരുമനസ്സറിയിച്ചു കൊള്ളും.

ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നരസിംഹാംശസംഭൂതനാണെന്നാണ് അക്കാലത്ത് എല്ലാവരും പറയുകയും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത്. അവിടുന്നു നേരെ നോക്കിയാല്‍ ഭയപ്പെടാത്തവരായി അക്കാലത്ത് ആരുംതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആരുടെയും നേരെനോക്കി സംസാരിക്കാറില്ല. സംഭാ‌ഷണങ്ങളെല്ലാം നിലത്തുനോക്കിക്കൊണ്ടാണ് പതിവ്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സിംഹാസനാരോഹണം ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷുഗവര്‍മെണ്ടിന്റെ പ്രതിനിധിയും ഈസ്റ്റിന്ധ്യാകമ്പനിക്കാരില്‍ പ്രധാനനുമായ ഒരു യൂറോപ്യന്‍ തിരുമേനിയെക്കാണുന്നതിനായി തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നിരുന്നു. ബ്രിട്ടീ‌ഷു ഗവര്‍മ്മേണ്ടും തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവുമായിട്ടുള്ള ഉടമ്പടിയില്‍ ചില ഭേദഗതികള്‍ വരുത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിക്കാനായിട്ടാണ് സായ്പു വന്നിരുന്നത്. മഹാരാജാവിനുള്ള രാജാധികാരങ്ങളില്‍ ചിലതു കുറയ്ക്കുകയും കപ്പത്തില്‍ സ്വല്‍പ്പം കൂട്ടുകയും ചെയണമെന്നായിരുന്നു സായിപ്പിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം. മഹാരാജാവിന്നു പ്രായം ചെറുപ്പമാകയാല്‍ ആ ഉദ്ദേശ്യം നി‌ഷ്പ്രയാസം സാധിക്കാമെന്നും അയാള്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നു. സായ്പു തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നിട്ട് അയാള്‍ക്കു സുഖമായി താമസിക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം കല്‍പനപ്രകാരം ചട്ടംകെട്ടിക്കൊടുത്തു. എങ്കിലും തമ്മില്‍ക്കാണുന്നതിനു വളരെ ദിവസം കഴിഞ്ഞിട്ടേ ദിവസവും സമയവും കല്‍പിച്ചനുവദിച്ചുള്ളു. കല്‍പിച്ചനുവദിച്ച ദിവസം നിശ്ചിതസമയത്തു സായ്പു കൂടികാഴ്ചയ്ക്കു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതിനു മുമ്പുതന്നെ അവിടെ എഴുന്നള്ളീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. സായ്പു ചെന്ന ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സബഹുമാനം ആസനസത്കാരം ചെയ്ത് ഇരുത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടുന്നും ഇരുന്നു കുശലപ്രശ്നം ചെയ്തു. സായ്പു മറുപടി പറയാനായി ഭാവിച്ച സമയം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃക്കണ്ണു തുറന്നു സായ്പിന്റെ നേരെ ഒന്നു നോക്കി. തത്ക്ഷണം സായ്പു ബോധരഹിതനായി നിലത്തു വീണു. “ഇയ്യാളെ എടുത്തു പുറത്തുകൊണ്ടു പോകട്ടെ” എന്നു കല്പിചിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൊട്ടാരത്തിലേക്കെഴുന്നള്ളി. ഉടനെ നാലു ഭടന്മാര്‍ വന്ന് സായ്പിനെയെടുത്ത് അയാള്‍ക്കു താമസത്തിനു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്കു കൊണ്ടുപോയി. അവിടെ ചെന്നിട്ടും വളരെനേരം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് സായ്പിന് ബോധം വീണത്. “ഈ മഹാരാജാവിന്റെ കാലത്തു താന്‍ വിചാരിച്ചുവന്ന കാര്യമൊന്നും സാധിക്കയില്ല” എന്നു നിശ്ചയിച്ച് സായ്പ് അന്നുതന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഒരാണ്ടില്‍ മീനമാസത്തില്‍ പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവത്തിന് ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞു കടല്‍ക്കരയില്‍നിന്നു തിരിയെ എഴുന്നളളിച്ച സമയം അമ്പാരികെട്ടി അകമ്പടിയാക്കി കൊണ്ടുപോയിരുന്ന മദോന്‍മത്തനായ ഒരു കൊമ്പനാന പിണങ്ങി ആള്‍ക്കൂട്ടത്തിലേക്ക് ഓടി. വാദ്യക്കാരും അകമ്പടിക്കാരും ദീപയഷ്ടി(തീവെട്ടി)ക്കാരുംമറ്റും പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി നാലുവഴിക്കും ഓടിപ്പോയി. പത്മനാഭസ്വാമിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചി രുന്നതിന്റെ മുമ്പില്‍ പള്ളിവാളും പരിചയും ധരിച്ച് അകമ്പടിയായി നിന്നിരുന്ന തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുമാത്രം ഇളകാതെ ആ നിലയില്‍ത്തന്നെ സധൈര്യം നിന്നു. ജനങ്ങളെല്ലാം ഒഴിഞ്ഞോടിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആന തിരുമനസ്സിലെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു. ആനക്കാരന്‍ മുമ്പേതന്നെ ഓടിയൊളിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ ആനയ്ക്കു സ്വാതന്ത്ര്യവും സിദ്ധിച്ചിരുന്നു. ആന നേരെ പാഞ്ഞുവരുന്നതു കണ്ടിട്ടും അവിടേക്കു യാതൊരു കൂസലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. തുമ്പിക്കൈകൊണ്ട് എത്തിപ്പിടിക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണം അടുത്തപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തൃക്കണ്ണുകള്‍ തുറന്ന് ആനയുടെ നേരെ ഒന്നു നോക്കി. ആന ഉടനെ അത്യുച്ചത്തിലുള്ള ദീനസ്വരത്തോടുകൂടി തിരുമുമ്പില്‍ കൊമ്പുകുത്തി. ആനയുടെ കൊമ്പുകള്‍ മുഴുവനും നിലത്തു താഴ്ന്നു. ഉടനെ ആനക്കാരന്‍ അവിടെയെത്തി, ആനയെ എഴുന്നെല്‍പ്പിച്ചു കൂച്ചുവിലങ്ങിട്ടു കൊണ്ടുപോയി. ആന പേടിച്ചുവിറച്ചുകൊണ്ടാണ് ആനക്കാരന്‍മാരുടെ കൂടെപ്പോയത്. പിന്നെ ആന തിരുമനസ്സിലെ ശബ്ദം കേട്ടാല്‍പ്പോലും നടുങ്ങുമായിരുന്നു. ഇപ്രകാരമുള്ള തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നരസിംഹാംശസംഭൂതാണെന്ന് ജനങ്ങള്‍ വിശ്വസിച്ചിരുന്നതില്‍ അത്ഭുതമില്ലല്ലോ.

തിരുമനസ്സിലെ നാമം കേട്ടാല്‍ത്തന്നെ പേടിക്കാത്തവരായി അക്കാലത്ത് ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാല്‍ അക്രമമായി അവിടുന്ന് ആരെയും ശിക്ഷിക്കുകയും ഉപദ്രവിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. വാസ്തവത്തില്‍ അവിടുന്ന് ഏറ്റവും ദയാലുവായിരുന്നു. അവിടുന്ന് ക്രൂരപ്രവൃത്തി ഒന്നുംതന്നെ ചെയ്തിരുന്നില്ല. എന്നാല്‍ എത്ര വലിയ ആളായാലും കുറ്റം ചെയ്താല്‍ അവിടുന്ന് മുറയ്ക്കു ശിക്ഷിക്കാതെയിരിക്കാറില്ല. കുറ്റക്കാരുടെ പേരില്‍ അവിടേക്ക് ലേശവും ദാക്ഷിണ്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. രാജ്യത്തു നീതി നടക്കണമെന്നും താന്‍ ഒന്നു നിശ്ചയിച്ചാല്‍ അത് അപ്രകാരംതന്നെ നടക്കണമെന്നും അവിടേക്കു വളരെ നിര്‍ന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം കോവിലെഴുന്നള്ളത്തു സമയത്തു കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരോട് “നാളെ ഒരു കുലവാഴച്ചിറപ്പു നടത്തണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. കുലവാഴച്ചിറപ്പിന് ആയിരത്തില്‍ക്കുറയാതെ കുലവാഴ വേണ്ടതാകയാല്‍ സര്‍വാധികാര്യക്കാരന്‍ “നാളെ നടത്തുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാണ്. നാലു ദിവസത്തെ ഇട കല്‍പിച്ചനുവദിക്കണം” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ അവിടുന്ന് “ചിറപ്പു നാളെത്തന്നെ വേണം. എലാം പഴക്കുല ആയിരിക്കുകയും വേണം” എന്നു കല്പിച്ചു. പിന്നെയും കല്‍പനയ്ക്കു വിരോധമായി തിരുമനസ്സറിയിച്ചാല്‍ ശിക്ഷയുണ്ടാകുമെന്ന് അറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ട് സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ “കല്‍പനപോലെ നടത്തിക്കൊള്ളാം” എന്നു തീരുമനസ്സറിയിച്ചു. പിറ്റേ ദിവസം വൈകുന്നേരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പത്മനാഭസ്വാമി ദര്‍ശനത്തിനായി മതിലകത്ത് എഴുന്നളളിയ സമയം അവിടെയെല്ലാം പഴക്കുല വാഴകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരുന്നു. ചിറപ്പു കേമമായും ഭംഗിയായും നടക്കുകയും അവിടുന്നു സന്തോ‌ഷിച്ചു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ക്കു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ പല ദിക്കുകളിലേക്ക് ആളുകളെ ഓടിച്ച് അസംഖ്യം പഴുക്കടയ്ക്കയും കുലച്ച വാഴകളും വരുത്തി, കായയെല്ലാമറുത്തുകളഞ്ഞ് അവയുടെ സ്ഥാനത്തു പഴുക്കടയ്ക്ക കുത്തിക്കോര്‍ത്താണ് പഴക്കുലവാഴകളുണ്ടാക്കിച്ചത്. അവിടത്തെ അഭിപ്രായവും അതുതന്നെയായിരുന്നു. ബുദ്ധിമാനായ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ അതറിഞ്ഞു പ്രവര്‍ത്തിച്ചതിനാലാണ് തിരുമനസ്സില്‍ സന്തോ‌ഷമുണ്ടാകുകയും കല്‍പ്പിച്ചു സമ്മാനം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തത്. തിരുമനസ്സിലേക്ക് സന്തോ‌ഷം തോന്നിയാല്‍ ഉടനെ എന്തെങ്കിലും കല്‍പ്പിച്ചു സമ്മാനം കൊടുക്കുക പതിവാണ്. ഒരിക്കല്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവകാലത്ത് ഒരു ദിവസം ശീവേലിക്കെഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്ന സമയം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിയെ ഉദ്ദേശിച്ച് തന്റെ അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന സേവകനും വിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിരുന്ന കിളിമാനൂര്‍ ചെറുണ്ണിക്കോയിത്തമ്പുരാനവര്‍കളോട്:

“ശിബികായാം വിഭാത്യേ‌ഷഃ
ശ്രീമാനംബുരുഹേക്ഷണഃ”

എന്നൊരു ശോകത്തിന്റെ പൂര്‍വാര്‍ദ്ധം തത്ക്ഷണമുണ്ടാക്കി കല്‍പ്പിക്കുകയും ഉടനെ കോയിത്തമ്പുരാനവര്‍കള്‍ ഉത്തരാര്‍ദ്ധമായി,

“കനകാദ്രിസമാരൂടന്മ ഘനകാന്തിം വിഡംബയന്‍”

എന്നുണ്ടാക്കിച്ചൊല്ലുകയും ശീവേലി കഴിഞ്ഞു കൊട്ടാരത്തിലെഴുന്നള്ളിയ ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കോയിത്തമ്പുരാന് ആയിരംരൂപാ വിലയുള്ള വൈരക്കല്ലുകള്‍ വച്ച ഒരു ജോടി കടുക്കനും ഇപ്രകാരംതന്നെ ഒരാറാട്ടുദിവസം പത്മനാഭസ്വാമിയെ ശംഖുമുഖത്തേക്ക് (പടിഞ്ഞാറെ സമുദ്രതീരത്തേക്ക്) എഴുന്നള്ളിച്ച സമയം അകമ്പടിയായി എഴുന്നെള്ളിയിരുന്ന തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വഴിയുടെ രണ്ടു ഭാഗത്തുമുള്ള മേടകളില്‍ സുന്ദരിമാരായ സ്ത്രീകളുടെ മുഖങ്ങള്‍ കണ്ടിട്ട്

“രാകാശശാങ്കകലിതായതാമാലികേവ മുഗ്ദ്ധാംഗനാവദനപംക്തിരിഹാവഭാതി”

എന്നൊരു ശ്ലോകത്തിന്റെ പൂര്‍വ്വാര്‍ദ്ധം തത്ക്ഷണമുണ്ടാക്കിക്കല്‍പ്പിക്കുകയും അതിന്റെ ഉത്തരാര്‍ദ്ധമായി കോത്തമ്പുരാനവര്‍കള്‍ ഉടനെ

“കിന്ത്വത്ര പങ്കജധിയാ മധുപാവലീവ ദുരാത്സമാപതതി കാമിജനാക്ഷിപംക്തിഃ”

എന്നുണ്ടാക്കിച്ചൊല്ലുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സന്തോ‌ഷിച്ച് അതിലേക്ക് കോയിത്തമ്പുരാനവര്‍കള്‍ക്ക് ഒരട്ടത്തോടന്‍ വീരശൃംഖലയും കല്‍പ്പിച്ചു സമ്മാനിച്ചു എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ.

ഇങ്ങനെ അവിടുന്ന് ഓരോ സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ ഓരോ കാരണങ്ങളാല്‍ പലര്‍തക്കും അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചുകൊടുത്തിട്ടുണ്ട്. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വലിയ വിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിരുന്നതിനാല്‍ സംസ്കൃതവിദ്വാന്‍മാരും സംഗീതവിദ്വാന്‍മാരും മറ്റുമായ യോഗ്യന്‍മാര്‍ പ്രതിദിനമെന്നപോലെ അവിടുത്തെ മുഖം കാണിക്കുന്നതിനായി ദൂരദേശങ്ങളില്‍നിന്നു തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. അവരെയെല്ലാം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സംഗീതത്തിലും സാഹിത്യത്തിലും ഒരുപോലെ പാണ്ഡിത്യമുള്ള ആളായിരുന്നതിനാല്‍ വരുന്നവരെല്ലാം ഒരുവിധം ലജ്ജാവനതമുഖന്‍മാരായിട്ടാണ് മടങ്ങിപ്പോവുക പതിവ്. താര്‍ക്കികന്‍മാരും വൈയാകരണന്‍മാരും ആലങ്കാരികന്‍മാരും മറ്റുമായി പരദേശങ്ങളില്‍നിന്നു വരുന്ന വിദ്വാന്‍മാരോടു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് കല്‍പ്പിച്ചു രണ്ടോ മൂന്നോ ചോദ്യങ്ങള്‍ ചോദിക്കുമ്പോഴേക്കും അവര്‍ തോല്‍ക്കുക പതിവാണ്. അപ്രകാരംതന്നെ സംഗീതവിദ്വാന്‍മാര്‍ വന്നാലും അവരില്‍ പാട്ടുകാരെകൊണ്ടു പാടിക്കുകയും വീണവായനക്കാരെക്കൊണ്ടു വീണ വായിപ്പിക്കുകയും കല്‍പ്പിച്ചുകേട്ടിട്ടു സസന്തോ‌ഷം അവതെ വളരെ ശാഘിച്ചു ചിലതൊക്കെ കല്‍പ്പിക്കുകയും ഒടുക്കം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സ്വല്‍പം പാടുകയോ വീണവായിക്കുകയോ ചെയ്യുകയും പതിവാണ്. തിരുമനസ്സിലെ പാട്ടോ വീണവായനയോ കേള്‍ക്കുന്ന വിദ്വാന്‍മാരെല്ലാം അത്ഭുതപരവശന്‍മാരും ലജ്ജാവിഹ്വലന്‍മാരുമായിത്തീരും. ഈ ഗന്ധര്‍വ്വന്റെ മുമ്പില്‍ വന്നു തങ്ങളുടെ അല്പജ്ഞതയെ പ്രകടിപ്പിച്ചതു ഭോ‌ഷത്വമായിയെന്നും “ഇവിടെനിന്നു സമ്മാനമൊന്നും കിട്ടണമെന്നില്ല, വല്ലവിധവും പോയിപ്പിഴച്ചാല്‍ മതി” എന്നും അവര്‍ വിചാരിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. എങ്കിലും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എല്ലാവര്‍ക്കും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുക്കാറുണ്ട്.

തിരുമനസ്സിലേക്ക് മലയാളത്തിലെന്നപോലെ സംസ്കൃതം, തമിഴ്, ഹിന്ദുസ്ഥാനി, തെലുങ്ക് മുതലായി അനേകം ഭാ‌ഷകളില്‍ അപാരമായ പാണ്ഡ്യത്യമുണ്ടായിരുന്നു. അവയിലെല്ലാം കല്പിച്ചു പാട്ടുകളും മറ്റുമായി കവിതകളുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ പ്രധാനങ്ങള്‍ ഉത്സവവര്‍ണ്ണനം, മണി പ്രവാളബന്ധവും മണിപ്രവാളപദങ്ങളും, സംസ്കൃതത്തില്‍ അജാമിളോപാഖ്യാനം, കുചേലോപാഖ്യാനം എന്നിവയുമാണ്. ഇവകൂടാതെ അനേകം പദങ്ങളും വര്‍ണ്ണങ്ങളും കീര്‍ത്തനങ്ങളും മറ്റും കല്‍പ്പിച്ചുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. കല്‍പ്പിച്ചുണ്ടാക്കീട്ടുള്ള കീര്‍ത്തനങ്ങളും പദങ്ങളും വര്‍ണ്ണങ്ങളും മറ്റും കേരളത്തിലും പരദേശങ്ങളിലുമുള്ള സംഗീതവിദ്വാന്‍മാര്‍ ഇപ്പോഴും പഠിക്കുകയും പാടുകയും ചെയ്തുവരുന്നുണ്ട്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സ്വായത്തസിദ്ധിയായ ഒരു മഹാരാജാവു തന്നെയായിരുന്നു. സകലകാര്യങ്ങളും സ്വയമേവ ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചചെയ്യുന്ന തല്ലാതെ അന്യോപദേശപ്രകാരം അവിടുന്നു യാതൊന്നും കല്പിച്ചു ചെയ്തിരുന്നില്ല. രാജ്യകാര്യങ്ങളെല്ലാം അവിടുന്നുതന്നെയാണ് അന്വേ‌ഷിക്കുകയും നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നത്. കല്‍പ്പനപ്രകാരമല്ലാതെ ഒരു കാര്യവും അക്കാലത്തു രാജ്യത്തു നടന്നിരുന്നില്ല. ദിവാന്‍ജി മുതലായ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍മാര്‍ തിരുമനസ്സിലെ കല്‍പ്പന പ്രകാരം കാര്യങ്ങള്‍ ചട്ടംകെട്ടി നടത്തുക മാത്രമേ അക്കാലത്തു ചെയ്തിരുന്നുള്ളു. അന്നത്തെ ദിവാന്‍ജി ഒരിക്കല്‍ ഒരുമാസത്തെ അവധി കിട്ടിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അപേക്ഷിക്കുകയും അപേക്ഷപ്രകാരം കല്‍പ്പിച്ചനുവദിക്കുകയും ചെയ്തു. ദിവാന്‍ജി ജോലി വിട്ടു പോകുന്നതിനു നിശ്ചയിച്ച ദിവസം തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു മുഖം കാണിക്കുകയും “പകരം കല്‍പ്പിചു നിയമിക്കുന്നതു പഴക്കവും പരിചയമുള്ളവരില്‍ ആരെയെങ്കിലും വേണം. അല്ലെങ്കില്‍ കാര്യങ്ങള്‍ക്കു കുഴപ്പം നേരിട്ടേയ്ക്കും” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും അപ്രകാരം ഒരു ഭൃത്യനെ വിളിച്ച് “ഹജൂര്‍ കച്ചേരി അടിച്ചുവാരി പഴകിത്തേഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരു ചൂലെടുത്തു ദിവാന്‍ജി കച്ചേരിയില്‍ പതിവായിട്ടിരിക്കുന്ന കസേരയില്‍ വച്ചേക്കണം. ദിവാന്‍ജി തിരിച്ചുവന്നിട്ടല്ലാതെ അത് അവിടെ നിന്ന് എടുത്തുമാറ്റുകയുമരുത്” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. ആ ഭൃത്യന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു. ദിവാന്‍ജിക്കു പകരം ജോലി നോക്കുന്നതിന് ആരെയും കല്പിച്ചു നിയമിച്ചുമില്ല. ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞു ദിവാന്‍ജി തിരിച്ചുവന്നു ജോലിയില്‍ പ്രവേശിക്കുന്നതിനായി കച്ചേരിയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ താന്‍ പതിവായിട്ടിരിക്കുന്ന കസേരയില്‍ ഒരു ചൂലിരിക്കുന്നത് കണ്ട് അതവിടെ കൊണ്ടു ചെന്നു വെച്ചതാരാണെന്നു ചോദിച്ചു ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ ഒരു ശിപായി കല്‍പ്പനപ്രകാരമാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തതെന്നു ബോധിപ്പിക്കുകയും ചൂല് അവിടെനിന്ന് എടുത്തു മാറ്റുകയും ചെയ്തു. ദിവാന്‍ജി സ്ഥലത്തില്ലാതെയിരുന്ന ഒരു മാസത്തിനിടയ്ക്കു രാജകാര്യങ്ങളില്‍ യാതൊരു കുഴപ്പവും കൂടാതെ എല്ലാം ശരിയായി നടന്നിരുന്നു എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദിവാന്‍ജി എന്നൊരാളെ പേരിനു മാത്രമായിട്ടാണ് കല്‍പ്പിച്ചു നിയമിച്ചിട്ടുളളതെന്നും രാജ്യകാര്യങ്ങളെല്ലാം തിരുമനസ്സിലെ ശക്തികൊണ്ടാണ് നടന്നുപോകുന്നതെന്നും തന്നെ അറിയിക്കാനായിട്ടാണ് കല്പിച്ച് ഇപ്രകാരം ചെയ്യിച്ചതെന്നു ബുദ്ധിമാനായ ദിവാന്‍ജി മനസ്സിലാക്കുകയാല്‍ പിന്നെ അതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും പറഞ്ഞതുമില്ല.

ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പ്രധാനമായി കല്‍പ്പിച്ചു ചെയ്തിട്ടുള്ള സംഗതികള്‍, തിരുവനന്തുപുരത്ത് ഇദംപ്രഥമമായി ഒരിംഗ്ലീഷ് പള്ളിക്കൂടവും നക്ഷത്രബംഗാവും സ്ഥാപിക്കുകയും ഇപ്പോഴും “പുത്തന്‍മാളിക” എന്നുതന്നെ പറഞ്ഞുവരുന്ന കെട്ടിടം പണിയിക്കുകയും രഥമുണ്ടാക്കിച്ചു രഥത്തിലെഴുന്നള്ളത്തു തുടങ്ങുകയും ഹജൂര്‍കച്ചേരിയും മറ്റും കൊല്ലത്തുനിന്നു മാറ്റി തിരുവനന്തപുരത്താക്കുകയും ജനങ്ങള്‍ക്കു ദുസ്സഹങ്ങളും ദുര്‍വ്വഹങ്ങളുമായിരുന്ന ചില നികുതികള്‍ നിര്‍ത്തുകയും സര്‍വ്വേ തുടങ്ങിക്കുകയും മറ്റുമാണ്. ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ധാര്‍മ്മികനും ദാനശീലനും അനേകം ദാനധര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുള്ള ആളുമായിരുന്നു. അവിടുന്നു സിംഹാസനാരോഹണം ചെയ്തതായ 1004-ആമാണ്ടു തന്നെ തുലാപുരു‌ഷദാനവും 1009-ആമാണ്ടു പത്മഗര്‍ഭദാനവും കല്പിച്ചു നടത്തി. ഇപ്രകാരമെല്ലാം ഗുണവാനും അമാനു‌ഷപ്രഭാവനുമായിരുന്ന ആ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് 34-ആമത്തെ തിരുവയസ്സില്‍ 1022-ആമാണ്ടു ധനുമാസത്തില്‍ നിത്യാനന്ദപ്രദമായ പത്മനാഭ സായൂജ്യത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 64
പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സ്

പിലമന്തോള്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടീ‌ഷുമലബാറില്‍ വള്ളുവനാടു താലൂക്കില്‍ പിലമന്തോള്‍ അംശത്തില്‍ പിലാമന്തോള്‍ ദേശത്താണ്. ഈ ഇല്ലക്കാര്‍ പണ്ടു സാമുരിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്റെ ഇഷ്ടന്മാരും പ്രത്യേക വൈദ്യന്മാരും വൈദ്യവി‌ഷയത്തില്‍ അതിവിദഗ്ദ്ധന്മാരും സുപ്രസിദ്ധന്മാരുമായിരുന്നു. ആ സ്ഥിതിക്കു ഇപ്പോഴും വലിയ വ്യത്യാസമൊന്നും വന്നിട്ടില്ല.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ (അന്നു നാടുവാണിരുന്ന) തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്ക് അതികഠിനമായ ഒരു ശീലായ്മ (വയറ്റില്‍ വേദന) ഉണ്ടാവുകയും തിരുവിതാംകൂറിലും കൊച്ചിയിലും മറ്റുമുള്ള പ്രസിദ്ധന്മാരായ സകല വൈദ്യന്മാരും പഠിച്ച പണി എല്ലാം നോക്കീട്ടും അതു ഭേദമാകാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ഒടുക്കം പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സിനെ വരുത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു അങ്ങോട്ടാളയച്ചു. മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന പിലമന്തോള്‍ മൂസ്സന്മാരെക്കുറിച്ചുള്ള കേള്‍വി നിമിത്തമാണ് അങ്ങോട്ടാളയച്ചത്. എന്നാല്‍ അക്കാലത്ത് അവിടെ പ്രായപൂര്‍ത്തി വന്നവരോ വൈദ്യവിദ്യ അഭ്യസിച്ചവരോ ആയ പുരു‌ഷന്മാര്‍ ആരുംതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഏകദേശം പതിന്നാലു വയസ്സുമാത്രം പ്രായമായ ഒരു ഉണ്ണിമൂസ്സു മാത്രമേ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ഉപനയനവും സമാവര്‍ത്തനവും കഴിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കിലും വൈദ്യവി‌ഷയകമായി യാതൊന്നും അവിടുന്നു പഠിച്ചിരുന്നില്ല. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ ആളുകള്‍ ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടുന്ന് അത്യന്തം വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. “എന്റെ പൂര്‍വന്മാര്‍ മഹായോഗ്യന്മാരും വലിയ വൈദ്യന്മാരും വൈദ്യവി‌ഷയമായി പല അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുള്ളവരും പ്രസിദ്ധന്മാരുമായിരുന്നതിനാലാണല്ലോ മഹാരാജാവു കല്പിച്ച് ഇവിടെ ആളയയ്ക്കാനിടയായത്. കഷ്ടം! ഈശ്വരാ! ഞാനിങ്ങനെയായിപ്പോയല്ലോ. എന്റെ അച്ഛന്‍ എനിക്കു ബാല്യമായിരുന്നപ്പോള്‍തന്നെ മരിച്ചുപോയതിനാലാണല്ലോ എനിക്ക് ഒന്നും പഠിക്കാനിടയാകാഞ്ഞത്. തിരുവിതാംകൂറില്‍ പോയി മഹാരാജാവിന്റെ സുഖക്കേടു ഭേദമാക്കിയെങ്കില്‍ എനിക്കു വളരെ ശ്രയസ്സും യശസ്സും ബഹുമതിയും ലഭിക്കുമായിരുന്നു. ഒന്നും പഠിച്ചിട്ടില്ലാത്ത ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ അതു സാധ്യമല്ലല്ലോ. ഈശ്വരാ! ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ഇവിടെ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? എനിക്കൊന്നു അറിഞ്ഞുകൂടെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ഈ കുടുംബത്തേക്കുകൂടി കുറിച്ചിലായിത്തീരുമല്ലോ” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് അവിടുന്ന് ഏറ്റവും വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി അകത്തു ചെന്നു തന്റെ അമ്മയെ വിളിച്ചു വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ അന്തര്‍ ́നം, “ഉണ്ണി ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ടാ, നമ്മുടെ പരദൈവമായ പരമേശ്വരനെ ഭക്തിപൂര്‍വം പന്ത്രണ്ടു ദിവസം ഭജിക്കുക. അദ്ദേഹം എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരും. ഭജനം കഴിഞ്ഞിട്ടു ചെല്ലാമെന്നു പറഞ്ഞു മഹാരാജാവിന്റെ ആളുകളെ അയയ്ക്കുക” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരംതന്നെ ഉണ്ണിമൂസ്സ് പുറത്തുവന്നു മഹാരാജാവിന്റെ ആളുകളോട്, “എനിക്ക് ഇപ്പോള്‍ അമ്പലത്തില്‍ ഭജനമാണ്. അതിനി പന്ത്രണ്ടു ദിവസംകൂടിയുണ്ട്. അതു കഴിഞ്ഞല്ലാതെ വരാന്‍ എനിക്കു നിവൃത്തിയില്ല. നിങ്ങള്‍ പോയി ഭജനം കഴിയുമ്പോഴേക്കും വരുക. പിന്നെ നമുക്ക് ഒരുമിച്ചു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു രാജപുരു‌ഷന്മാര്‍, “പന്ത്രണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ. അത്രയും ദിവസംകൊണ്ട് പോയിവരാന്‍ സാധിക്കയില്ല. സ്വല്പം താമസിച്ചാലും ഒരുമിച്ചു കൊണ്ടു ചെല്ലണമെന്നാണ് കല്പന. അതിനാല്‍ ഭജനം കഴിയുന്നതുവരെ ഞങ്ങള്‍ ഇവിടെ താമസിചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ അങ്ങനെതന്നെ” എന്നു ഉണ്ണിമൂസ്സും സമ്മതിക്കുകയും അവിടുന്നു അന്നുതന്നെ ഭജനം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭജനം അത്യന്തം ഭക്തിയോടും വലിയ നി‌ഷ്ഠയോടുംകൂടിയായിരുന്നു. ഭജനം തുടങ്ങിയതിന്റെ പതിനൊന്നാം ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഉണ്ണിമൂസ്സ് അമ്പലത്തില്‍ക്കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം ഒരു വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് “ഹേ! അങ്ങ് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. അങ്ങു തിരുവിതാംകൂറില്‍ച്ചെന്ന്, ഇതാ, ഈ മരുന്നു മൂന്നു നേരം കാഞ്ഞവെള്ളത്തില്‍ കലക്കി മഹാരാജാവിനു കൊടുക്കണം. ഇതുകൊണ്ടു നല്ല സുഖമാകും. മഹാരാജാവ് എന്തെങ്കിലും തന്നാല്‍ ഒന്നും വാങ്ങരുത്. “എനിക്ക് ഇതൊന്നും വേണ്ടാ” എന്നു പറയണം. അപ്പോള്‍ “പിന്നെ എന്താണ് വേണ്ടത്?” എന്നു മഹാരാജവു ചോദിക്കും. ഉടനെ അങ്ങ് “താമ്രപര്‍ണ്ണീനദിയില്‍ ധന്വന്തരിയുടെ വിഗ്രഹം കിടക്കുന്നുണ്ട്. അത് അവിടെനിന്ന് എടുപ്പിച്ച് എന്റെ പരദേവതയായ ശിവന്റെ ഇടത്തുവശത്ത് ആ അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെ പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിപ്പിച്ചുതരണം. ഇതാണ് എനിക്ക് വേണ്ടത്. ബിംബം മുങ്ങിയെടുക്കാനുള്ള ആളുകള്‍ താമ്രാപര്‍ണ്ണീതീരത്തു ചെല്ലുമ്പോള്‍, അതു കിടക്കുന്ന സ്ഥലം കാണിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനും പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിക്കുന്നതിനുമുള്ള ആള്‍ അവിടെ വരും. ആള്‍ പറയുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു ബിംബമെടുപ്പിച്ച് ആ ആളെക്കൊണ്ടു പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിപ്പിചാല്‍ മതി” എന്നു പറയണം. “ഇത് എങ്ങനെ അറിഞ്ഞു?” എന്നു മഹാരാജവു ചോദിച്ചാല്‍ ഈ പരമാര്‍ത്ഥമൊന്നും പറയരുത്. “ഞാന്‍ഇങ്ങനെ കേട്ടിട്ടുണ്ട്” എന്നു മാത്രമേ പറയാവൂ. മഹാരാജാവു ബിംബം എടുപ്പിച്ചു പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിപ്പിചാല്‍പ്പിന്നെ ഇപ്പോള്‍ ശിവനെ എന്നപോലെതന്നെ ധന്വന്തരിയെയും പരദേവതയായി വിചാരിച്ചു സേവിച്ചു കൊള്ളണം. പൂജാനിവേദ്യാദികള്‍ രണ്ടു സ്ഥലത്തും യാതൊരു വ്യത്യാസവും കൂടാതെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഒരുപോലെ നടത്തിച്ചുകൊള്ളണം. എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു ഐശ്വര്യവും വൈദ്യത്തില്‍ പ്രസിദ്ധിയും പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു മൂന്നു ഗുളിക തന്റെ കയ്യില്‍ വച്ചതായി ഉണ്ണി മൂസ്സിനു തോന്നി. ഉടനെ ഉണര്‍ന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും മൂന്നു ഗുളിക തന്റെ കൈയ്യില്‍ ഇരിക്കുന്നതായി കണ്ട് ഉണ്ണിമൂസ്സു വളരെ വിസ്മയിക്കുകയും വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്റെ വേ‌ഷത്തില്‍ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് ഇപ്രകാരം പറയുകയും മരുന്നു തരുകയും ചെയ്തത് തന്റെ പരദേവതയായ ശ്രീപരമേശ്വരന്‍തന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു.

പന്ത്രണ്ടു ദിവസംകഴിഞ്ഞു പതിമൂന്നാം ദിവസം യഥാവിധി ഭജനം കാലംകൂടുകയും ഇല്ലത്തു ചെന്ന് അമ്മയെ വിളിച്ചു വിവരമെല്ലാം ധരിപ്പിക്കുകയും പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു യാത്ര പറഞ്ഞ് അനുഗ്രഹവും അനുവാദവും വാങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഉണ്ണിമൂസ്സു മഹാരാജാവിന്റെ ആളുകളോടുകൂടി തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് പുറപ്പെടുകയും യഥാകാലം രാജധാനിയിലെത്തി മഹാരാജാവിനെ കാണുകയും തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ഗുളിക മൂന്നും മൂന്നു നേരമായി മഹാരാജാവിനെ സേവിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

ആ ഗുളിക സേവിച്ചതോടുകൂടി തിരുമനസ്സിലേക്കു വയറ്റില്‍ വേദന നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുമാറി. അവിടുന്നു പരിപൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചു. അതിനാല്‍ അവിടുന്നു സന്തോ‌ഷിച്ച് ഉണ്ണിമൂസ്സിനു വിലപിടിച്ച അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തു. ഉണ്ണിമൂസ്സ്, “എനിക്ക് ഇതൊന്നും ആവശ്യമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് ഉപേക്ഷിച്ചതല്ലാതെ അവയിലൊന്നും സ്വീകരിച്ചില്ല. “പിന്നെ മൂസ്സിന് എന്താണ് വേണ്ടതെ”ന്ന് കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ഉണ്ണിമൂസ്സു തന്നോട് ഉറക്കത്തില്‍ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെയൊക്കെ പറയുകയും അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്യുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന പണവുംകൊടുത്തു തക്കതായ ആളുകളെ കല്‍പ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചയച്ച ആളുകള്‍ താമ്രപര്‍ണ്ണീ തീരത്തെത്തി, ഏതു ഭാഗത്താണ് മുങ്ങിത്തപ്പേണ്ടതെന്നു സംശയിച്ചുകൊണ്ടുനിന്നപ്പോള്‍ എവിടെനിന്നോ അവിടെ ഒരു സന്യാസി ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ഒരു കൃ‌ഷ്ണപ്പരുന്തു നദിയുടെ മേല്‍ഭാഗത്തു വട്ടത്തില്‍ പറന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സന്യാസി രാജപുരു‌ഷന്മാരോടു “നിങ്ങള്‍ എന്താണ് സംശയിച്ചു നില്‍ക്കുന്നത്? ആ പരുന്തു പറക്കുന്നതിന്റെ നേരെ താഴെ മുങ്ങി നോക്കിയാല്‍ ബിംബം കിട്ടും” എന്നു പറഞ്ഞു. മഹാരാജാവിന്റെ ആളുകള്‍ അവിടെ മുങ്ങിത്തപ്പുകയും ധന്വന്തരിയുടെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം കണ്ടുകിട്ടുകയും ചെയ്തു. ബിംബമെടുത്തു കരയ്ക്കു കൊണ്ടുവന്നപ്പോള്‍ ആ സന്യാസി, “നിങ്ങള്‍ ഈ ബിംബം കൊണ്ടുപോയി പ്രതി‌ഷ്ഠയ്ക്കു വേണ്ടതൊക്കെ തയ്യാറാക്കുവിന്‍. പ്രതി‌ഷ്ഠയ്ക്കുള്ള മുഹൂര്‍ത്തമാകുമ്പോള്‍ ഞാനവിടെ വന്നു പ്രതി‌ഷ്ഠ നടത്തിക്കൊള്ളാം”എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ സന്യാസി എവിടെനിന്നാണ് വന്നതെന്നും എങ്ങോട്ടാണ് പോയതെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല.

മഹാരാജവിന്റെ ആളുകള്‍ ബിംബവുംകൊണ്ടു പിലാമന്തോള്‍ എത്തി, ബിംബം അവിടെ പുഴയില്‍ ജലാധിവാസം ചെയ്യിക്കുകയും മൂസ്സിന്റെ പരദേവതയായ ശിവന്റെ അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെ മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ശ്രീകോവിലിന്റെ ഇടത്തുവശത്തായി ഒരു ശ്രീകോവില്‍കൂടി പണിയിക്കുകയും പ്രതി‌ഷ്ഠയ്ക്ക് ഒരു ശുഭമുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും മുഹൂര്‍ത്ത സമയമായപ്പോള്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ സന്യാസി അവിടെ എത്തുകയും ബിംബമെടുത്തുകൊണ്ടുവരാന്‍ ആജ്ഞാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണശ്ര‌ഷ്ഠന്മാര്‍ പോയി ബിംബമെടുക്കാന്‍ നോക്കിയിട്ടു സാധിക്കായ്കയാല്‍ പിന്നെ നാലഞ്ചുപേര്‍കൂടി പോയി. എന്നിട്ടു സാധിച്ചില്ല. കിം ബഹുനാ? അസംഖ്യം ബാഅണന്മാര്‍കൂടി ശ്രമിച്ചിട്ടും ആ ബിംബം കിടന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഇളക്കിയെടുക്കാന്‍പോലും കഴിഞ്ഞില്ല. ആരു വിചാരിച്ചാലും ബിംബം അവിടെനിന്ന് ഇളക്കിയെടുക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ ആ സന്യാസി ഒരു ജലപാത്രവുമെടുത്തുകൊണ്ട് ആ സ്ഥലത്തേക്കു ചെല്ലുകയും ഒരു കൈകൊണ്ടു നി‌ഷ്പ്രയാസം ആ ബിംബം പുഴയില്‍നിന്ന് എടുക്കുകയും മറ്റേക്കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന ജലപാത്രത്തില്‍ വെള്ളം മുക്കിയെടുക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് അമ്പലത്തിലെത്തി. മുഹൂര്‍ത്തസമയത്തുതന്നെ ബിംബം പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കുകയും ജലപാത്രത്തിലുണ്ടായിരുന്ന വെള്ളംകൊണ്ട് ബിംബത്തിന് അഭി‌ഷേകം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നുമുതല്‍ പിലമന്തോള്‍ മൂസ്സന്മാര്‍ക്കു ശിവനും ധന്വന്തരിയും പരദേവതമാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ ഇന്നും ആ രണ്ടു ദേവന്മാരെയും ഒരുപോലെ സേവിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുവരുന്നു. അവിടെ രണ്ടു ദേവന്മാര്‍ക്കും നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവയെല്ലാം ഇന്നും ഒരുപോലെ തന്നെയാണ് നടത്തിവരുന്നത്. ആരെങ്കിലും അവിടെ വഴിപാടു കഴിക്കുകയാണെങ്കിലും രണ്ടു ദേവന്മാര്‍ക്കും ഒരുപോലെ വേണം. ഒരു കദളിപ്പഴം നിവേദിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അതു നടുവേ മുറിച്ചു രണ്ടിടത്തു ഒരുപോലെ നിവേദിക്കണം. ഇങ്ങനെയെല്ലാം ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നു.

തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിന്റെ സുഖക്കേടു ഭേദമാക്കിയ ഉണ്ണിമൂസ്സ് ധന്വന്തരിയുടെ പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ ദേവനെയും പൂര്‍വ്വപരദേവതയായ ശിവനെയും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം വളരെ സേവിക്കുകയും അ‌ഷ്ഠവൈദ്യന്മാരിലൊരാളായ ആലത്തൂര്‍നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ യഥാക്രമം വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിക്കുകയും വൈദ്യവി‌ഷയത്തില്‍ അവിടുന്ന് അതിസമര്‍ത്ഥനും വിശ്വവിശ്രുതനുമായിത്തീരുകയും അനന്തരം തന്റെ ഗുരുനാഥന്റെ പുത്രിയായ ഒരു കന്യകയെ യഥാക്രമം വിവാഹം കഴിക്കുകയും അതില്‍ അവിടേക്കു ധാരാളം പുത്രസന്താനങ്ങളുണ്ടാവുകയും ആ സന്താനപരമ്പര ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും അവരെല്ലാവരും അവരുടെ പരദേവതമാരെ യഥാക്രമം സേവിക്കുകയാല്‍ വൈദ്യവി‌ഷയത്തില്‍ പൂര്‍വന്മാരെ അതിശയിചു പ്രസിദ്ധന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ധന്വന്തരിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ച സന്യാസി പ്രതി‌ഷ്ഠാനന്തരം എങ്ങോട്ടും പോയില്ല. തപസ്സുചെയ്തുകൊണ്ട് ആ അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെ വളരെക്കാലമിരിക്കുകയും ഒടുക്കം അവിടെവച്ചുതന്നെ സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. സന്യാസിയുടെ മൃതശരീരം ആ അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെ രണ്ടു ശ്രീകോവിലുകളുടെയും മദ്ധ്യത്തിലായി ഭൂമിദാനം ചെയ്യ(സംസ്കരിക്ക)പ്പെടുകയും ആ സ്ഥലത്ത് ഒരു തറകെട്ടിച്ചു തുളസി നടുകയും ചെയ്തു. ആ തുളസിത്തറയും തുളസിയും ഇപ്പോഴും അവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്.

ധന്വന്തരിയുടെ പ്രതി‌ഷ്ഠയും സന്യാസിയുടെ സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണവും മറ്റും കഴിഞ്ഞിട്ടു വളരെ തലമുറകള്‍ക്കുശേ‌ഷം പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് ഓരോരുത്തരായി കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ഒടുക്കം ഒരു കന്യക മാത്രം ശേ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്തു നാടുവാണിരുന്ന സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്റെ പുറത്ത് ഏറ്റവും വലിയതായ ഒരു പ്രമേഹകുരു ഉണ്ടാവുകയും അതിനു ചികിത്സിക്കുന്നതിനു പിലമന്തോള്‍ ഇല്ലത്തു മൂസ്സന്മാരാരും ഇല്ലാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്കയാല്‍ അവിടുത്തെ പ്രധാന ശി‌ഷ്യന്മാരിലൊരാളും പിലമന്തോള്‍ക്കു സമീപം “കുലുക്കലൂര്‍” എന്ന ദേശത്തുകാരനും “വടക്കുംകര” എന്ന് ഇല്ലപ്പേരുമായ ഒരു നമ്പൂതിരിയെക്കൊണ്ടു ചികിത്സിപ്പിച്ചു. ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്യാതെ സുഖപ്പെടുത്താന്‍ പ്രയാസമാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരി കുരു കീറുകയും ചികിത്സിച്ചു ദീനം ഭേദമാക്കുകയും ചെയ്തു. ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്യുകയാല്‍ ആ നമ്പൂരിയുടെ ശ്രാദ്ധാദികള്‍ ശേ‌ഷമുള്ള നമ്പൂതിരിമാര്‍ നടത്തിക്കൊടുക്കാതിരിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിനു സ്വന്തം ഇല്ലത്തുതന്നെ താമസിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ വിവരം നമ്പൂരി സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും തമ്പുരാന്‍ ആ നമ്പൂതിരിയെക്കൊണ്ട് പിലാമന്തോളില്ലത്തുണ്ടായിരുന്ന കന്യകയെ വിവാഹം കഴിപ്പിക്കുകയും സര്‍വ്വസ്വദാനമായി അവിടെ ദത്തു കയറ്റി താമസിപ്പിക്കുകയും ആ നമ്പൂതിരിക്കായി വളരെ വസ്തുവഹകള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തേക്ക് ഇപ്പോള്‍ ഉള്ള വസ്തുക്കളില്‍ മിക്കവയും സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ ഇപ്രകാരം കല്പിച്ചു കൊടുത്തിട്ടുള്ളവയും ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ വടക്കുംകര നമ്പൂരിയുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ടവരുമാണ്. ഇപ്പോള്‍ ഈ ഇല്ലത്ത് ഒരു മൂസ്സും അവിടുത്തെ അമ്മയും അവിടുന്നു വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുള്ള അന്തര്‍ജ്ജനവും രണ്ടു പുരു‌ഷസന്താനങ്ങളും ഒരു സ്ത്രീ സന്താനവും മാത്രമേ ഉള്ളു. ആ പുരാതന കുടുംബം സകലൈശ്വര്യങ്ങളോടുംകൂടി എന്നെന്നും വര്‍ദ്ധിച്ചിരിക്കുവാന്‍ സ്വര്‍വ്വേശ്വരന്‍ കടാക്ഷിക്കുമാറാകട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 65
ശാസ്താങ്കോട്ടയും കുരങ്ങന്മാരും

ശാസ്താങ്കോട്ട തിരുവിതാംകൂറില്‍ കുന്നത്തുര്‍ താലുക്കിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു സ്ഥലമാണ്. ഈ സ്ഥലത്തിന് “ശാസ്താങ്കോട്ട” എന്നു പേരുണ്ടായതിന്റെ കാരണംതന്നെ ആദ്യമേ വിവരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. പന്തളത്തു രാജാക്കന്മാര്‍ പാണ്ഡ്യരാജവംശ്യന്മാരാണെന്നും അവരുടെ കുലപരദേവത ശബരിമല ശാസ്താവാണെന്നുമുള്ളതു സുപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ പന്തളത്തു രാജാക്കന്മാരെല്ലാവരും ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ ശബരിമലയില്‍പ്പോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കുക പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്പോഴും അവരിലൊരാളെങ്കിലും ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ (മകരസംക്രാന്തിക്ക്) ശബരിമലയില്‍ച്ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കണമെന്ന് ഏര്‍പ്പാടുണ്ട്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു പന്തളത്തു രാജാവ് കായംകുളത്തു വന്ന് അവിടുത്തെ ഒരു രാജ്ഞിയെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കുകയും അവിടെ ത്തന്നെ താമസം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ രാജാവും രാജ്ഞിയും പരസ്പരാനുരാഗം നിമിത്തം പിരിഞ്ഞു താമസിക്കുവാന്‍ അശക്തരായിത്തീരുകയാല്‍ ആ രാജാവു പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലത്തേക്കു പന്തളത്തു പോവുകയോ ശബരിമലയില്‍പ്പോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കുകയോ ചെയ്യാതെ കായംകുളത്തുതന്നെ താമസിച്ചു. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ പന്തളത്തു രാജാവ് ഉറക്കത്തില്‍ “അയ്യോ! കടുവ വരുന്നേ, പുലി വരുന്നേ!” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. അതുകേട്ടു രാജ്ഞി ഉണര്‍ന്നു പേടിച്ചു വിറച്ചുകൊണ്ട് എന്താണെന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ രാജാവ് “ഒന്നുമില്ല. ഒരു സ്വപ്നം കണ്ടു. അത്രയുള്ളൂ” എന്നു പറയുകയും വീണ്ടും ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്രകാരം പിറ്റേ ദിവസവുമുണ്ടായി. എന്നല്ല, അതു ദിവസംതോറും പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ഇതു നിമിത്തം പേടിച്ചിട്ടു രാജ്ഞിക്കു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. ഈ വിവരം കായംകുളത്തു രാജാവറികയും ഇതിന്റെ ശമനത്തിനായി പല മന്ത്രവാദങ്ങളും ചികിത്സകളും ഈശ്വരസേവാദികളും മറ്റും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതൊന്നുകൊണ്ടും പന്തളത്തു രാജാവിന്റെ സ്വപ്നദര്‍ശനത്തിനും നിലവിളിക്കും യാതൊരു ഭേദവുമുണ്ടായില്ല. പ്രത്യുത, അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ച്, ദിവസം തോറും അഞ്ചുമാറും എട്ടും പത്തും പ്രാവശ്യം വീതമായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ രാജ്ഞിക്കു മാത്രമല്ല, രാജമന്ദിരത്തിലാര്‍ക്കും തന്നെ പേടിച്ചിട്ടു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അതിനാല്‍ കായംകുളത്ത് രാജാവ് ഒരു ദിവസം തന്റെ ആവുത്തനായ പന്തളത്തു രാജാവിനെ അടുക്കല്‍ വരുത്തി “ഹേ! അങ്ങയുടെ കൂക്കുവിളിയും കോലാഹലവും കൊണ്ടു ഇവിടെയാര്‍ക്കും രാത്രികാലങ്ങളില്‍ കിടന്നുറങ്ങാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായല്ലോ. അവിടെക്കു ഭ്രാന്തുണ്ടോ? “കടുവാ വരുന്നു; പുലി വരുന്നു; കടുവാ പെറ്റു; പുലി പെറ്റു” ഇങ്ങനെ എന്തെല്ലം അസംബന്ധങ്ങളാണ് അവിടുന്നു പറയുന്നത്. ഈ സ്ഥിതിയില്‍ ഇനി ഇവിടെ താമസിക്കണമെന്നില്ല. പന്തളത്തുതന്നെ പോയി താമസിക്കാണം. ഈ ഉപദ്രവങ്ങളൊക്കെ മാറിയിട്ട് വന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ പന്തളത്തു രാജാവിന് അസാമാന്യമായ മനസ്താപമുണ്ടായി. ഒന്നാമത്, തന്റെ പ്രാണപ്രിയയായ രാജ്ഞിയെ വിട്ടു പിരിഞ്ഞു താമസിക്കുക എന്നുള്ള കാര്യം അദ്ദേഹത്തിനു പരമസങ്കടമായിട്ടുള്ളതായിരുന്നു. പിന്നെ കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ വാക്കു സ്വല്പം പുച്ഛരസത്തോടുകൂടിയും ആക്ഷേപമായിട്ടും എന്നാല്‍, ഒരു വിധം ശാസനയായിട്ടുമായിരുന്നു. എല്ലാംകൊണ്ടും പന്തളത്തു രാജാവ് അത്യന്തം വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നുവെന്നും പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

അന്നു രാത്രിയില്‍ പന്തളത്തു രാജാവിനു പതിവുള്ളതു കൂടാതെ വിശേ‌ഷാല്‍ ഒരു സ്വപ്നം കൂടിയുണ്ടായി. അതു ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഹേ! അവിടുന്ന് ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ട. അവിടുന്ന് ഒരു കാര്യം ചെയ്താല്‍ അവിടെക്കുണ്ടായിരിക്കുന്ന ഉപദ്രവം നീങ്ങി നല്ല സുഖമാവും. അവിടുത്തെ പരദൈവമായ ശബരിമല ശാസ്താവിനെ ദര്‍ശനം കഴിച്ചിട്ട് ഇപ്പോള്‍ പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലാമായല്ലോ. അതിനാല്‍ അവിടെപ്പോയി ഒരു പന്ത്രണ്ടു ദിവസം ആ സ്വാമിയെ ഭജിക്കണം. പിന്നെ തിങ്കള്‍ ഭജന മുടങ്ങാതെ നടത്തുകയും വേണം. എന്നാല്‍ മതി, എല്ലാ സുഖമാകും. അങ്ങു സ്വപ്നത്തില്‍ കാണുന്നു കടുവായും പുലിയും ശബരിമല ശാസ്താവിന്റെ നായ്ക്കളാണ്. കായംകുളത്തു രാജാവ് അങ്ങേ ആക്ഷേപിച്ചതിന്റെ ഫലം അദ്ദേഹം അനുഭവിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു. ഇത് കേവലം സ്വപ്നമല്ലെന്നും ശബരിമല ശാസ്താവുതന്നെ തന്റെ അടുക്കല്‍ എഴുന്നള്ളി അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നും വിശ്വസിച്ച് രാജാവ് പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ രാജ്ഞിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും തനിക്കു പോകുന്നതിന് അനുവാദം ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാവിനുണ്ടായിട്ടുള്ള ഉപദ്രവം മാറിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വളരെ ആഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹം പിരിഞ്ഞുപോവുകയെന്നുള്ള കാര്യം രാജ്ഞിക്ക് അത്യന്തം സന്താപകരമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭജനം കഴിഞ്ഞാല്‍ അന്നുതന്നെ തന്റെ അടുക്കല്‍ എത്തികൊള്ളാമെന്നു സത്യം ചെയ്തിട്ട് അദ്ദേഹം പോയിവരുന്നതിന് ആ സാധ്വി അനുവദിക്കുകയും രാജാവ് അപ്രകാരം ചെയ്തിട്ട് അന്നുതന്നെ പന്തളത്തേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. അന്നുമുതല്‍ കായംകുളത്തു രാജവിന് ഒരു ചിത്തഭ്രമത്തിന്റെ ലക്ഷണം കണ്ടുതുടങ്ങി. അദ്ദേഹം സദാ “കടുവാ പെറ്റു, പുലി പെറ്റു, കടുവാ പെറ്റു,” എന്ന് ഉരുവിട്ട് തുടങ്ങുകയും വേറെ യാതൊന്നും സംസാരിക്കാതെയാവുകയും ചെയ്തു. കുളി, ഭക്ഷണം മുതലായതുതന്നെ അന്യന്‍മാരുടെ നിര്‍ബന്ധംകൊണ്ടു വേണ്ടതായിത്തീര്‍ന്നു. എന്നാല്‍ അതൊക്കെ പേരിനു മാത്രം നടത്തുമെന്നല്ലാതെ സാമാന്യം പോലെ ഒന്നും ചെയ്യാതെയായി. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ ആരെല്ലാം നിര്‍ബന്ധിച്ചാലും കുളിക്കുകയും ഉണ്ണുകയും ചെയ്യാതെയുമിരുന്നു. രാജ്യകാര്യങ്ങളെപ്പറ്റി അദ്ദേഹത്തിനു ചിന്ത പോലുമില്ലാതെയായി. അങ്ങോട്ട് എന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാലും പറഞ്ഞാലും എല്ലാറ്റിനും ഉത്തരം, “കടുവാ പെറ്റു, പുലി പെറ്റു” എന്നുമാത്രം. ഇതു നിമിത്തം രാജമന്ദിരത്തിലുള്ളവരും രാജപുരു‌ഷന്‍മാരും മാത്രമല്ല, രാജ്യവാസികളും ആകെപ്പാടെ പര്യാകുലന്‍മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അനേകം മന്ത്രവാദങ്ങളും ചികിത്സകളും മറ്റും ചെയ്യിച്ചു നോക്കി. ഒന്നുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവും കണ്ടില്ല. അതിനാല്‍ പിന്നെ പ്രസിദ്ധന്‍മാരായ ചില പ്രശ്നക്കാരെ വരുത്തി പ്രശ്നം വയ്പ്പിച്ച് നോക്കിയപ്പോള്‍ അവര്‍, പന്തളത്തു രാജാവിനെ ആക്ഷേപിച്ചതിനാല്‍ ശബരിമല ശാസ്താവിനുണ്ടായിട്ടുള്ള വിരോധം നിമിത്തം സംഭവിച്ചിട്ടുള്ളതാണെന്നും അതിലേക്കു പ്രായശ്ചിത്തമായി നൂറ്റൊന്നു രാശി ശബരിമല കൊടുത്തയച്ചു നടയിലിടുവിക്കുകയും “കടുവാ പെറ്റു, പുലി പെറ്റു” എന്നുള്ള വാക്കുകള്‍ എന്നും ബ്രാഹ്മണര്‍ സഭയില്‍ പ്രയോഗിക്കത്തക്കവണ്ണം ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്യുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ സുഖക്കേടു മാറി രാജാവു പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുമെന്നും വിധിച്ചു. ഉടനെ നൂറ്റൊന്നു രാശി കൊടുത്തയച്ച്, ശബരിമല ശാസ്തവിന്റെ നടയിലിടുവിക്കുകയും മേല്‍പ്പറഞ്ഞ (കടുവാ പെറ്റു, പുലി പെറ്റു എന്നുള്ള)വാക്കുകള്‍ സംഘക്കളിക്കാരായ നമ്പൂരിമാരെ ക്കൊണ്ടു സഭയില്‍ പ്രയോഗിപ്പിച്ചു തുടങ്ങുകയും കായംകുളത്തു രാജാവ് ഉന്മാദം വിട്ട് പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. സംഘക്കളിക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും

“കാട്ടില്‍ക്കിടന്നഞ്ചെട്ടെലികൂടിക്കടലുഴുതു
കാലത്തിളവിത്തു വിതച്ചപ്പോഴടയ്ക്ക കായ്ച്ചു
തോണ്ടിപ്പറിപ്പിച്ചപ്പോഴരമുറം നിറകേ മാങ്ങാ
തോലു കളഞ്ഞപ്പോളഞ്ഞൂറു പറങ്കിക്കപ്പല്‍
കപ്പല്‍ വലിച്ചങ്ങു തലമലമുകളില്‍ക്കെട്ടി
കായംകുളത്തല്ലോ കടുവായും പുലിയും പെറ്റു”

എന്നൊരു പാട്ടു സംഘക്കളിയില്‍ ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നുണ്ടല്ലോ. പന്തളത്തു രാജാവ് കായംകുളത്തുനിന്ന് പോയതില്‍പ്പിന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു സ്വപ്നദര്‍ശനം മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങളൊന്നുമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹം ഏതാനും ദിവസം സ്വദേശത്തു താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പരിവാരസമേതം ശബരിമലയിലെത്തി നവരത്നഖചിതമായ ഒരു പൊന്‍കിരീടവും വളരെ വിലയേറിയ ഒരു മുത്തുമാലയും നടയ്ക്കു വച്ചു വന്ദിക്കുകയും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ ഭജനം നടത്തുകയും ചെയ്തു. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം നാലഞ്ചു നാഴിക പകലെ രാജാവിനു വയറ്റില്‍ ഒരു വേദന തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ അന്നും അദ്ദേഹം അത്താഴം വേണ്ടെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും യഥാകാലം സന്ധ്യാവന്ദനവും സ്വാമിദര്‍ശനവും കഴിച്ചു പോയിക്കിടന്നു ഉറങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഒരു പരദേശ ബ്രാഹ്മണന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്ന് “ഹേ ഹേ! ഉറക്കമായോ? ഇന്നു രാജ്ഞിയുടെ അടുക്കല്‍ എത്തിക്കൊള്ളാമെന്ന് അങ്ങ് ശപഥം ചെയ്തിട്ടില്ലേ? സത്യലംഘനം വിഹിതമാണോ? ഇതാ ഇവിടെ ഒരു കുതിര നില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിന്റെ പുറത്തു കയറിപ്പോയാല്‍ ക്ഷണത്തില്‍ രാജ്ഞിയുടെ അടുക്കലെത്താം” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ എണീറ്റു പുറത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു കുതിര നില്‍ക്കുന്നതു കാണുകയും അദ്ദേഹം അതിന്റെ പുറത്തുകയറി ഓടിച്ചുപോവുകയും ക്ഷണനേരംകൊണ്ട് കായംകുളത്തെത്തുകയും ചെയ്തു. രാജാവു തന്റെ പ്രിയതമയുടെ ശയനഗൃഹദ്വാരത്തിങ്കലെത്തി താഴെയിറങ്ങുകയും ആ കുതിര അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്യുകയും ഒരുമിച്ചു കഴിഞ്ഞു. രാജാവു രാജ്ഞിയുടെ ശയ്യാഗൃഹത്തിങ്കില്‍ച്ചെന്നു വാതിലില്‍ മുട്ടി വിളിച്ചു. ഉടനെ രാജ്ഞിവാതില്‍ തുറന്നു. ആ സാധ്വി തന്റെ പ്രിയതമന്റെ വരവിനെത്തന്നെ പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കയായിരുന്നു. രാജ്ഞിയും അത്താഴമുണ്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ രണ്ടുപേരും കൂടിപ്പോയി അത്താഴം കഴിച്ചു വരുകയും സുഖമായി കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ കായംകുളത്തു രാജാവ് തന്റെ ആവുത്തനായ പന്തളത്തു രാജാവ് തിരിച്ചുവന്നിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ദിച്ചിട്ട് “അല്ലയോ മഹാത്മാവേ, ഞാന്‍ അജ്ഞതമൂലം പറഞ്ഞു പോയിട്ടുള്ളതെല്ലാം അവിടുന്ന് സദയം ക്ഷമിക്കുകയും ഇനിയും യഥാപൂര്‍വം സ്ഥിരതാമസം ഇവിടെത്തന്നെ ആക്കുകയും ചെയ്യണം” എന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. പന്തളത്തു രാജാവ് അതു കേട്ടു സസന്തോ‌ഷം “എനിക്കു ഭവാനോടു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല. ക്ഷമായാചനം ചെയ്യത്തക്കവണ്ണം ഭവാന്‍ യാതൊരുപരാധവും ചെയ്തിട്ടുള്ളതായി ഞാനറിയുന്നുമില്ല. ഇനിയും നിവൃത്തിയുള്ളിടത്തോളം കാലം ഇവിടെത്തന്നെ താമസിക്കണമെന്നാണ് ഞാനും വിചാരിക്കുന്നത്” എന്നു പറയുകയും അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം പന്തളത്തു രാജാവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രണയിനിയായ രാജ്ഞിയുംകൂടി സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍, രാജാവിനു മുമ്പുണ്ടായ സ്വപ്ന ദര്‍ശനത്തെപറ്റിയും ശബരിമല ശാസ്താവിന്റെ മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ചും മറ്റുംകൂടി പ്രാസ്താവിക്കയുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ ശബരിമല തിങ്കള്‍ഭജനം (മാസംതോറും ദര്‍ശനം) മുടങ്ങാതെ നടത്തണമെന്നു തനിക്കു സ്വപ്നത്തില്‍ ദര്‍ശനമുണ്ടായിട്ടുള്ള കഥ രാജാവിന് ഓര്‍മ്മ വന്നു. അടുത്ത മാസത്തിലെന്നല്ല, മാസംതോറുംതന്നെ ഏതാനും ദിവസം തന്റെ പ്രാണപ്രിയയെ പിരിഞ്ഞു പോകേണ്ടതായിരിക്കുന്നുവല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു രാജാവിനും ഈ വിവരമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാജ്ഞിക്കും മനസ്താപമുണ്ടായി. അന്നു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ ഒരാള്‍ ചെന്ന് മന്ദസ്മിതത്തോടുകൂടി “ഹേ, അങ്ങ് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. അങ്ങ് എന്നെ കാണാനായി പ്രിയതമയെ വിട്ടു പിരിഞ്ഞു ശബരിമലവരെ വരണമെന്നില്ല. ഞാന്‍ഇവിടെ അടുത്തൊരു സ്ഥലത്തു വന്നു ഇരുന്നേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ അദ്ദേഹം ഉണര്‍ന്നു കണ്ണുതുറന്ന നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും വിശേ‌ഷിച്ചാരെയും കണ്ടില്ല. രാജ്ഞി നല്ല ഉറക്കമായിരുന്നു. തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞതും ശബരിമല ശാസ്താവു തന്നെയാണെന്നു രാജാവു വിശ്വസിക്കുകയും സ്വാമിയുടെ ഭക്തവാത്സല്യത്തെയും മാഹാത്മ്യത്തെയും കുറിച്ചു വിചാരിച്ചു വിസ്മയിച്ച് അദ്ദേഹം മനസ്സുകൊണ്ട് തന്റെ പരദേവതയെ നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്തു. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ രാജാവ് ഈ വിവരം രാജ്ഞിയെയും ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാജ്ഞിക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി.

കായംകുളത്തു രാജാവ് ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ തന്റെ സൈനികന്മാരെയൊക്കെ തന്റെ മുമ്പില്‍ വരുത്തി ഒരായുധാഭ്യാസപരീക്ഷ നടത്തുകയും പരീക്ഷയില്‍ ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു യഥായോഗ്യം വസ്തുക്കളും പൊന്നും പണവും പട്ടും വളയും മറ്റും സമ്മാനമായി കൊടുക്കുകയും പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഈ കഥ നടന്ന കാലത്ത് ഈ പരീക്ഷ മേടമാസം ഒമ്പതാം തീയ്യതി നടത്തുന്നതിനു നിശ്ചയിച്ചു. രാജാവു മൂന്നു ദിവസം മുമ്പ് ഒരു വിളംബരം പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. എട്ടാം തീയ്യതി രാത്രിയില്‍ പന്തളത്തു രാജാവിനു വീണ്ടും ഒരു ദര്‍ശനമുണ്ടായി. തേജസ്വിയും യുവാവുമായ ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്ന് “നാളെ ഇവിടെ ആയുധാഭ്യാസപരീക്ഷയുണ്ടാകുമല്ലോ. അതില്‍ച്ചേരാന്‍ ഞാനും വരും. അപ്പോള്‍ ഞാനെയ്യുന്ന അമ്പു വീഴുന്ന സ്ഥലത്തു വന്നാല്‍ എന്നെക്കാണാം.” എന്നു പറഞ്ഞതായി രാജാവിനു തോന്നി. അദ്ദേഹമുണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആരെയും കണ്ടുമില്ല.

ഒമ്പതാം തിയ്യതി രാവിലെ പടയാളികളെല്ലാം കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ മുമ്പില്‍ ഹാജരായി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ അപരിചിതനായ ഒരു യുവാവും വന്നുചേര്‍ന്നു. അവനെ കണ്ടിട്ട്, കായംകുളത്തു രാജാവ്, “നീ ആര്‍” എന്നു ചോദിച്ചു.

യുവാവ്: അടിയന്‍ ഒരു മലയാളിയാണ്.

രാജാവ്: നീ എവിടെപ്പാര്‍ക്കുന്നു?

യുവാവ്: അടിയന്‍ കുറച്ചു കിഴക്ക് ഒരു മലയിലാണ് പാര്‍ക്കുന്നത്.

രാജാവ്: നിന്റെ പേരെന്ത്?

യുവാവ്: അയപ്പന്‍ എന്നാണ്.

രാജാവ്: നീ ഇവിടെ എന്തിനു വന്നു?

യുവാവ്: തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആയുധാഭ്യാസപരീക്ഷ നടത്തി ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുക്കുന്നുണ്ടെന്നു കേട്ടു. അതില്‍ ചേരാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അടിയന്‍ വിടകൊണ്ടത്.

രാജാവ്: നിനക്ക് ഏതായുധം പ്രയോഗിക്കാനാണ് പരിചയമുള്ളത്?

യുവാവ്: അടിയനു എല്ലാം കുറേശ്ശെ പരിചയമുണ്ട്.

രാജാവ്: എന്നാല്‍ ചേര്‍ന്നുകൊള്ളുക. വിരോധമില്ല.

എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു തന്റെ സൈനികന്മാരില്‍ പ്രധാനന്മാരും നല്ല അഭ്യാസികളുമായവരെ വിളിച്ചു ഈ യുവാവിനെ പരീക്ഷീക്കുന്നതിന് ആജ്ഞാപിച്ചു. അവര്‍ വില്ലും അമ്പും പ്രയോഗിച്ചും വാളും പരിചയും പ്രയോഗിച്ചും ഈട്ടി, കുന്തം, വേല്‍ മുതലായ ആയുധങ്ങള്‍ പ്രയോഗിച്ചും പല വിധത്തില്‍ പരീക്ഷിച്ചു. ആ പരീക്ഷകളിലെല്ലാം ആ യുവാവു ജയിക്കുകയും കായംകുളം സൈനികരെ തോല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകണ്ടു കായംകുളത്ത് രാജാവ് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിക്കകയും “നിനക്ക് സമ്മാനമായ് എന്താണ് വേണ്ടത്? എന്തും തരാന്‍ നാം തയാറാണ്” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അതുകേട്ട് ആ യുവാവ്, “അടിയനു അധികമൊന്നും കിട്ടണമെന്ന് ആഗ്രഹമില്ല. അടിയന്‍ ഇവിടെനിന്ന് എയ്യുന്ന ശരം ചെന്നുവീഴുന്ന സ്ഥലവും അതിന്റെ ചുറ്റുമുള്ള സ്ഥലങ്ങളുമുള്‍പ്പെടെ മുക്കാതം (പന്ത്രണ്ടു നാഴിക ദീര്‍ഘവിസ്താരമുള്ള) ഭൂമി കരമൊഴിവാക്കി കല്‍പിച്ചു തന്നാല്‍ മതി” എന്നറിയിച്ചു. “അങ്ങനെതന്നെ. അത്രയും കരമൊഴിവായി തന്നേക്കാം. ശരമെടുത്തെയ്യുക” എന്നു രാജാവു കല്പിച്ചു. ആ യുവാവ് ഒരു ശരമെടുത്തു ഞാണില്‍ത്തൊടുത്തു കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞുനിന്നു വലിച്ചുവിട്ടു. ആ ശരം ചെന്നു വീണ സ്ഥലം കണ്ടു പിടിക്കുന്നതിനായി കായംകുളത്തു രാജാവ് തന്റെ വിശ്വസ്തഭടന്മാരില്‍ ചിലരെ നിയോഗിച്ചയച്ചു. അവരോടുകൂടി ആ യുവാവും, വെറുതെ നേരമ്പോക്കിനായിട്ടെന്നുള്ള ഭാവത്തില്‍ പന്തളത്തു രാജാവും പോയി. അവരെല്ലാവരുംകൂടി കായംകുളത്തുംനിന്നും കിഴക്കുതെക്കായി ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടു നാഴിക ദൂരംവരെ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു പൊയ്കയും അതിന്റെ തീരപ്രദേശത്ത് ഏതാനും കാളകള്‍ മേഞ്ഞുകൊണ്ട് നില്‍ക്കുന്നതും കണ്ടു. അവയില്‍ ഏറ്റവും ഭയങ്കര മൂര്‍ത്തിയായ ഒരു കൂറ്റന്‍ മൂക്കുറയിട്ടുകൊണ്ട് പന്തളത്തു രാജാവിനെ കുത്തനായി പാഞ്ഞുചെന്നു. അതുകണ്ടു രാജഭടന്മാര്‍ പേടിച്ചോടി. അഭാസിയും സുന്ദരനുമായി ആ യുവാവ് ധൈര്യസമേതം തിരിഞ്ഞുനിന്നു. കാളയെ അടിച്ചോടിച്ചു പന്തളത്തു രാജാവിനെ രക്ഷിച്ചു. ഈ സംഭവം നിമിത്തം ആ പൊയ്കയ്ക്ക് അന്നുണ്ടായ “കാളകുത്തിപ്പൊയ്ക” എന്നു പേരുതന്നെ ഇന്നും ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നു.

അനന്തരം പന്തളത്തുരാജാവും ആ യുവാവുംകൂടി അവിടെനിന്നു കുറച്ചു കിഴക്കോട്ടു പോയതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു പാറപ്പുറത്തുചെന്നിരുന്ന് സ്വല്‍പനേരം വിശ്രമിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിയതിനാല്‍ ആ രാത്രി അവിടെ താമസിച്ചു. ആ യുവാവിന്റെ കാലടികള്‍ അന്ന് അവിടെ പതിഞ്ഞത് ഇപ്പോഴും മാഞ്ഞുപോകാതെ തെളിഞ്ഞു കാണ്‍മാനുണ്ട്. ആ സ്ഥലത്തിന് “തൃപ്പാദം” എന്ന് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നു. പിറ്റേദിവസം (പത്താംതീയതി) അതിരാവിലെ പന്തളത്തുരാജാവും ആ യുവാവും കൂടി ഏകദേശം അരനാഴിക കിഴക്കോട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു കായലും അതിന്റെ മധ്യത്തില്‍ ഒരു തുരുത്തും കണ്ടു. അപ്പോള്‍ ആ യുവാവ് “ആ കാണുന്ന തുരുത്തിലാണ് അടിയന്റെ ശരം പതിച്ചിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അങ്ങോട്ടെഴുന്നള്ളണം. ഇവിടെ കടവില്‍ ഒരു പൊങ്ങുതടി കിടക്കുന്നുണ്ട്. അതില്‍ക്കയറിപ്പോയാല്‍ ആ തുരുത്തിലിറങ്ങാം” എന്നു പറഞ്ഞു. രാജാവ് അപ്രകാരം സമ്മതിക്കുകയും യുവാവിനോടുകൂടി കടവില്‍ച്ചെന്നു പൊങ്ങുതടിയില്‍ക്കയറുകയും ചെയ്തു. ആരും തുഴയാതെതന്നെ പൊങ്ങുതടി ചെന്നു തുരുത്തിലടുത്തു. രാജാവു തിരിഞ്ഞു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ യുവാവിനെ കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. ആ പൊങ്ങുതടി അവിടെ നിന്നു വെള്ളത്തില്‍കൂടി നീന്തിപ്പോകുന്നതു കണ്ടു വിസ്മയത്തോടുകൂട് രാജാവ് സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ വാസ്തവത്തില്‍ അതൊരു പൊങ്ങുതടിയല്ലെന്നും ഒരു മുതലയാണെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലാവുകയും തന്റെ പരദേവതയുടെ മാഹത്മ്യത്തെക്കുറിച്ച് വിചാരിച്ച് അത്യന്തം അത്ഭുതപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ഒരാള്‍ വാളും പരിചയുമെടുത്തുകൊണ്ട് ഏറ്റവും വിനയത്തോടുകൂടി രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഇതിലെ എഴുന്നള്ളാം” എന്നറിയിച്ചു. രാജാവ് ഉടനെ കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനവും കഴിച്ച് ആ അകമ്പടിക്കാരനോടുകൂടി തുരുത്തിന്റെ ഒരു ഭാവത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹവും അതിന്മേല്‍ താന്‍ ശബരിമല നടയ്ക്കുവച്ച പൊന്‍കിരീടവും മുത്തുമാലയും ചാര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നതായും കണ്ട് രാജാവ് സന്തോ‌ഷാത്ഭുതപരവശനായി ഭക്തിസമേതം സാഷ്ടാംഗം വീണു നമസ്കരിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അവിടെ നിന്നു ശംഖു വിളിക്കുകയും ഒരാള്‍ വിഗ്രഹത്തിന്റെ മുമ്പിലിരുന്നു പൂജിക്കുകയും അസംഖ്യം കുരങ്ങന്മാര്‍ തൊഴുതു നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ടായിരുന്നു. രാജാവ് നമസ്കരിച്ച് എണീറ്റപ്പോള്‍ ആ പൂജക്കാരന്‍ തീര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും കൊടുത്തു. ആ സമയം വൃദ്ധനായ ഒരു പരദേശ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒരു വെളിച്ചപ്പാടിനെപ്പോലെ തുള്ളിക്കൊണ്ട് അവിടെ വരുകയും പന്തളത്തു രാജാവിന്റെ നേരെ നോക്കി, “എന്താ, എന്റെ ഉണ്ണിക്കു സന്തോ‌ഷമായില്ലേ? ആഗ്രഹം സാധിച്ചുവല്ലോ. ഞാന്‍പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു. ഇനി എന്റെ ഉണ്ണി എന്റെ മല കേറണമെന്നില്ല. ഇവിടെ വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്തുകൊണ്ടാല്‍ മതി. ഈ പൂജക്കാരന്‍തന്നെ എന്റെ പൂജക്കാരനായി ഇരുന്നുകൊള്ളട്ടെ. (രാജാവിന്റെ അകമ്പടിക്കാരനെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട്) ഈ ഉണ്ണിത്താന്‍ എന്റെ ദാസനാണ്. ഇവന്‍ എന്റെ ഉണ്ണിയുടെ അംഗരക്ഷകനായിരിക്കട്ടെ (ശംഖു വിളിച്ച മാരാനെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചിട്ട്) ഇവന്‍ എന്റെ മാരാനും കഴകക്കാരനുമായിരിക്കട്ടെ. ഈ കുരങ്ങന്മാരും എന്റെ ഉണ്ണിയെ ഇക്കരെ കടത്തിയ മുതലയും ഈ കായലിലുള്ള “ശ്ര‌ഷ്ഠകള്‍” (ഏട്ടകള്‍) എന്നു പേരായ മത്സ്യങ്ങളും എന്റെ പരിവാരങ്ങളാണ്. ഇവരെയെല്ലാം എന്റെ ഉണ്ണി രക്ഷിച്ചു കൊള്ളണം. ഇവരില്‍ ആരെയെങ്കിലും ആരെങ്കിലും ഉപദ്രവിച്ചാല്‍ ആ ഉപദ്രവികളെ ഞാന്‍ യഥായോഗ്യം ശിക്ഷിക്കും. എന്റെ ഉണ്ണി ഇവിടെ വന്ന് ആദ്യമായി എന്നെ ദര്‍ശിച്ച ഈ ദിവസം ഈ സമയത്ത് (മേടമാസം പത്താം തീയതി രാവിലെ) ഇവിടെ വന്നു എന്നെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ദര്‍ശിക്കുന്നവര്‍ക്കു സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും ഞാന്‍സാധിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തിട്ട് അദ്ദേഹം വന്നതുപോലെ തന്നെ ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ എവിടെനിന്നു വന്നു എന്നും എങ്ങോട്ടാണ് പോയതെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല. അദ്ദേഹത്തെ അതിനുമുമ്പും അതില്‍ പിന്നെയും ആരും കണ്ടിട്ടില്ല. അതു സാക്ഷാല്‍ ശാസ്താവുതന്നെ വേ‌ഷംമാറി വന്നതാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. മേടമാസത്തില്‍ പത്താമുദയത്തുന്നാള്‍ (പത്താം തീയ്യതി) രാവിലെ അവിടെച്ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കുക വളരെ പ്രധാനമായിട്ടാണ് വച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇതിനായി ആണ്ടുതോറും അസംഖ്യമാളുകള്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെക്കൂടാറുണ്ട്.

ഈ സ്ഥലം അക്കാലത്തു കായംകുളത്തോടു ചേര്‍ന്നതായിരുന്നതിനാല്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ പോയ ഉടനെ പന്തളത്തുരാജാവ് ഉണ്ണിത്താനെ വിളിച്ച് “ഇവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കുന്ന സംഗതികളെല്ലാം ഉടനെ കായംകൂളത്തു രാജാവിനെ അറിയിക്കണം” എന്ന് ആജ്ഞാപിക്കുകയും ഉണ്ണിത്താന്‍ അപ്പോള്‍തന്നെ പുറപ്പെട്ടു കായംകുളത്തെത്തി രാജാവ് അന്നു വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേക്കും ഈ സ്ഥലത്തെത്തി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കുകയും പിന്നെ ഏതാനും ദിവസം അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെ വേണ്ടുന്ന പരി‌ഷ്കാരങ്ങളെല്ലാം വരുത്തുകയും ചെയ്തു. കായംകുളത്തു രാജാവ് അവിടെ ചെയ്ത പരി‌ഷ്കാരങ്ങളില്‍ പ്രാധനപ്പെട്ടവ താഴെ പറയുന്നവ യാണ്. ആദ്യംതന്നെ ജനങ്ങളുടെ ഗതാഗത സൗകര്യത്തിനായി ഒരു തുരുത്തില്‍നിന്ന് ഒരു കല്‍ച്ചിറ കെട്ടിച്ചു പടിഞ്ഞാറേക്കരയോടു സംഘടിപ്പിച്ചു. പിന്നെ ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിക്കുകയും ചുറ്റും മതില്‍ കെട്ടിക്കുകയും ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായ വകയ്ക്ക് വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ നിശ്ചയിക്കു കയും ചെയ്തു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുവശത്തു വടക്കോട്ടു മാറി ഒരു കൊട്ടാരം പണികഴിപ്പിചു. പന്തളത്തു രാജാവിനെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രിയതമയായ രാജ്ഞിയെയും അവിടെ താമസിപ്പിച്ചു. അപ്രകാരംതന്നെ പൂജ (ശാന്തി)ക്കാരന്‍, കഴകക്കാരന്‍, ഉണ്ണിത്താന്‍ എന്നിവര്‍ക്കും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സമീപം തന്നെ ഓരോ ഗൃഹങ്ങള്‍ പണിയിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ക്കു ചെലവിനു വേണ്ടുന്ന വസ്തുക്കള്‍ കരമൊഴിവായി പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. മുമ്പേ തന്നെ ഈ സ്ഥലത്തിനുണ്ടായിരുന്ന “കോട്ട” എന്നു പേരു ശാസ്താവിന്റെ സാന്നിധ്യംനിമിത്തം അക്കാലം മുതല്‍ക്കു “ശാസ്താംകോട്ട” എന്നായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ ക്ഷേത്രം പണി മുതലായവ കഴിഞ്ഞിട്ടും അവിടുത്തെ പൂര്‍വ്വ നിവാസികളായിരുന്ന കടുവ, പുലി മുതലായ ദുഷ്ടമൃഗങ്ങള്‍ അവിടെത്തന്നെ നിവസിച്ചിരുന്നു. അവ അവിടെ പാര്‍ത്തി രുന്നത് ക്ഷേത്രത്തിനു കുറച്ചു കിഴക്കു വടക്കായി കായല്‍വക്കത്തുള്ള ഒരു വലിയ ഗുഹയിലായിരുന്നു. ആ ഗുഹ ഇപ്പോഴും അവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്. ആ ഗുഹയ്ക്ക് “പുലിവാരം” എന്നാണ് ഇപ്പോള്‍ പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ ഗുഹയുടെ അന്തര്‍ഭാഗം ഏറ്റവും വിശാലവും സഞ്ചാര സൗകര്യമുള്ളതുമാണെന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു കടുവാ അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ഭക്തനായ ഉണ്ണിത്താന്റെ ഒരു പശുവിനെ പിടിച്ചു കൊന്നു. അത് സ്വാമിക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ സ്വാമി വില്ലുമമ്പുമെടുത്തുകൊണ്ട് പുറപ്പെട്ടു. സകല ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെയും അവിടെനിന്ന് ആട്ടിയോടിച്ചു കൊണ്ടുപോയി കൊട്ടാരക്കരയ്ക്ക് സമീപം “കോട്ടത്തല” എന്നു പറയുന്ന സ്ഥലത്തിനപ്പുറത്താക്കി. സ്വാമി അവിടെ വില്ല് ഊന്നിപ്പിടിച്ചുനിന്നുകൊണ്ട് “മേലാല്‍ യാതൊരു ദുഷ്ടമൃഗവും ഈ സ്ഥലത്തിനപ്പുറം കടക്കരുത്” എന്നാജ്ഞാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ കോട്ടത്തലയ്ക്കു പടിഞ്ഞാട്ടു യാതൊരു ദുഷ്ടമൃഗവും ഇതുവരെ കടന്നിട്ടില്ല. അന്നു സ്വാമി വില്ലൂന്നിനിന്ന സ്ഥലത്തു തൃപ്പാദങ്ങളും വില്ലിന്റെ അഗ്രവും പതിഞ്ഞത് ഇപ്പോഴും കാണ്‍മാനുണ്ട്.

പന്തളത്തു രാജാവും രാജ്ഞിയും ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ താമസമായതിന്റെ ശേ‌ഷം കൊട്ടാരത്തില്‍നിന്നും പുറത്തിറങ്ങിയാല്‍ മുമ്പിലും പിമ്പിലും കുരങ്ങന്മാര്‍ അകമ്പടിയായി കൂടുക പതിവായി. അപ്രകാരംതന്നെ രാജാവും രാജ്ഞിയും കുളിക്കാനായി കടവില്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുള്ള ആ മുതലയും മത്സ്യങ്ങളും അവിടെ ഹാജരാവും. ഇങ്ങനെ കുറച്ചുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഇവര്‍ക്കു എന്തെങ്കിലും പതിവായി കൊടുക്കേണ്ടതാണെന്നു രാജാവിനും രാജ്ഞിക്കും തോന്നുകയും കുരങ്ങന്മാര്‍ക്ക് പഴം, ശര്‍ക്കര, തേങ്ങാപ്പൂള്‍ മുതലായവയും മുതലയ്ക്ക് ചോറും മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു അരിയും പതിവായി കുറേശ്ശെ കൊടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് ഇനിയൊരു നിശ്ചയം ചെയ്യേണ്ടതാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ പ്രതിദിനം കുരങ്ങന്മാര്‍ക്ക് ആറേകാലിടങ്ങഴി അരിയുടെയും മുതലയ്ക്ക് ഒന്നേകാലിടങ്ങഴി അരിയുടെയും ചോറും മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു മുന്നാഴി അരിയും പതിവായി ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു പന്തളത്തു രാജാവ് ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തു. രാജാവും രാജ്ഞിയും കുളിക്കാന്‍ കടവില്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കുള്ള അരി ദേവസ്വം കലവറക്കാരന്‍ കടവില്‍ കൊണ്ടു ചെല്ലണം. ആ അരി വാരി മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു ഇട്ടുകൊടുക്കുക രാജാവും രാജ്ഞിയും കൂടിയാണ് പതിവ്. ഉച്ചപൂജ കഴിയുമ്പോള്‍ കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കുള്ള ചോറു കിഴക്കേഗോപുരത്തിങ്കല്‍ മതില്‍ക്കുവെളിയില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കേണ്ടതു ശാന്തിക്കാരനും മുതലയ്ക്കുള്ള ചോറു കടവില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കേണ്ടതു മാരാരുമാണ്. അങ്ങനെയാണ് രാജാവ് വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. കുരങ്ങന്മാര്‍ ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ കൊട്ടാരത്തില്‍ച്ചെന്നു രാജാവിനെ കണ്ടു വന്ദിക്കുകയും ഒരു സന്തോ‌ഷശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്യുക പതിവായിരുന്നു.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ കായംകുളത്തു രാജാവു സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനും കാര്യങ്ങളെല്ലാം ശരിയായി നടക്കുന്നുണ്ടൊ എന്ന് അന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിനുമായി വീണ്ടും ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ വന്നു. അദ്ദേഹം മഞ്ചലില്‍ വന്നു പന്തളത്തു രാജാവും രാജ്ഞിയും താമസിച്ചിരുന്ന കൊട്ടാരത്തിലാണ് ഇറങ്ങിയത്. പന്തളത്തു രാജാവും രാജ്ഞിയും കുളിയും സാമിദര്‍ശനവും കഴിച്ചുകൊട്ടാരത്തില്‍ വന്ന സമയത്തായിരുന്നു കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ വരവ്. അതിനാല്‍ അകമ്പടിക്കാരായ കുരങ്ങന്മാര്‍ അപ്പോള്‍ അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. കായംകൂളത്തു രാജാവു മഞ്ചലില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിയ ഉടനെ വാനരവീരന്മാര്‍ രാജാവിനെ താണു തൊഴുതിട്ടു കൈ കെട്ടി വായ് പൊത്തി വളരെ ആദരവോടും ഭക്തിയോടുകൂടി നിരന്നുനിന്നു. അതു കണ്ടിട്ടു കായംകുളത്തു രാജാവ് “ഇതു നല്ല നേരമ്പോക്കുതന്ന. ഇവര്‍ മഹായോഗ്യന്മാരാണെന്നു തോന്നുന്നുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു ചിരിച്ചു. അപ്പോള്‍ പന്തളത്തു രാജാവ്, “അതേ, അവര്‍ യോഗ്യന്മാര്‍തന്നെയാണ്. അവരുടെ ദിവ്യത്വം ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല. അവര്‍ സ്വാമിയുടെ ആളുകളാണ്. അവര്‍ക്കു ദിവസംതോറും പതിവായി ആറേകാലിടങ്ങഴി അരിയുടെ ചോറു ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു ഞാന്‍ ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തിട്ടുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു.

കായംകുളത്തു രാജാവു സ്വല്പം വിശ്രമിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം കുളിക്കാനായി കടവിലേക്കു പോയി. അകമ്പടിയായി കുരങ്ങന്മാരും പോയി. രാജാവിനു തേച്ചുകുളിയായിരുന്നതിനാല്‍ കൈവിരലില്‍ കിടന്ന രത്നഖചിതമായ മോതിരമൂരി കടവില്‍ ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ വച്ചിട്ട് എണ്ണ തേച്ചു രാജഭൃത്യന്മാര്‍ രാജാവിനെ കുളിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുനിന്ന സമയം ഒരു പരുന്ത് ആ മോതിരത്തില്‍ പതിച്ചിരുന്ന രത്നത്തിന്റെ ശോഭ കണ്ടു വല്ല ഭക്ഷണസാധനവുമായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചിട്ടോ എന്തോ, പെട്ടെന്നു പറന്നുവന്ന് ആ മോതിരം റാഞ്ചിക്കൊണ്ടുപോയി. അതു കണ്ടു രാജഭൃത്യന്മാര്‍ “അയ്യോ! തിരുവാഴി കൊണ്ടുപോയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ മോതിരം വളരെ വില കൂടിയതായിരുന്നതിനാല്‍ അതു പോയതു കൊണ്ട് രാജാവിനും അത്യധികമായ മനസ്താപമുണ്ടായി. എങ്കിലും ഗംഭീരമാനസനായ അദ്ദേഹം അതു പുറത്തു കാണിച്ചില്ല. അദ്ദേഹം കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ പോയി ദര്‍ശനം കഴിച്ചു കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് പോയി. ആ സമയത്തും കുരങ്ങന്മാരുടെ അകമ്പടിയുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അവരില്‍ തലവനായ വലിയ കുരങ്ങന്‍ അപ്പോള്‍ ആ കൂട്ടത്തിലുണ്ടാ യിരുന്നില്ല. രാജാവു കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും യൂഥനാഥനായ ആ വാനരവീരന്‍ മോതിരം തട്ടികൊണ്ടുപോയ ആ പരുന്തിനെ അടിച്ചുകൊന്നു പിടിച്ചുവലിച്ച് അവിടെ കൊണ്ട് ചെല്ലുകയും പരുന്തിന്റെ നഖത്തില്‍ കോര്‍ത്തിരുന്ന മോതിരമെടുത്ത് രാജാവിന്റെ മുമ്പില്‍ വച്ചു വന്ദിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകണ്ട് കായംകുളത്തു രാജാവ് വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും തലവനായ ആ വാനരവീരന് “സുഗ്രീവന്‍” എന്നൊരു പേരു കല്പിചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കുരങ്ങന്മാരെല്ലാം രാജാവിന്റെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചിട്ടു കിഴക്കെ നടയിലേക്കും കായംകുളത്തു രാജാവ് പന്തളത്തു രാജാവിനോട് കൂടി ഊണു കഴിക്കാന്‍ അകത്തേക്കും പോയി. രാജാക്കന്മാര്‍ ഊണു കഴിഞ്ഞ് പുറത്തുവന്നപ്പോള്‍ കുരങ്ങന്മാരെ കാണായ്കയാല്‍

“കുരങ്ങന്മാര്‍ ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ അവരുടെ സന്തോ‌ഷത്തെ ചില ശബ്ദങ്ങള്‍ കൊണ്ട് അറിയിക്കാനായി ഇവിടെ വരാറുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്നവരെ കാണാഞ്ഞതെന്താണവോ? എന്ന് പന്തളത്തു രാജാവ് പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കുരങ്ങന്മാരുടെ കളകളശബ്ദം ഉച്ചത്തില്‍ കേള്‍ക്കയാല്‍ “അവിടെ ഇന്ന് എന്തോ വിശേ‌ഷമുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നാണ് തോന്നുന്നത്” എന്താണെന്നു പോയി നോക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് പന്തളത്തു രാജാവ് അങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹത്തോടുകൂടി കായംകുളത്തു രാജാവും പോയി. രാജാക്കന്മാര്‍ അങ്ങോട്ടു ചെന്നപ്പോഴേക്കും സുഗ്രീവാദികള്‍ അവര്‍ക്കു കൊടുത്ത ചോറ് പാത്രത്തോടുകൂടി പിടിച്ചുവലിച്ചു കൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു കൊട്ടാരത്തിലേക്കുള്ള വഴിയിലോളം എത്തിയിരുന്നു. അവര്‍ എന്താണ് ചെയ്യാന്‍ ഭാവിക്കുന്നതെന്നറിയാനായി രാജാക്കന്മാര്‍ ആ വഴിയില്‍ തന്നെ നോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നു. കുരങ്ങന്മാര്‍ ആ പാത്രം പിടിച്ചുവലിച്ചു കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ മുമ്പില്‍കൊണ്ടു ചെന്ന് വച്ചിട്ട് സുഗ്രീവന്‍ ആ പാത്രത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ചോറും ഓരോ കുരങ്ങന്മാരെയും അവരുടെ വയറും തൊട്ടുകാണിച്ചുകൊണ്ടു ദുഃഖഭാവത്തോടുകൂടി രാജാവിന്റെ നേരെ നോക്കി. ബുദ്ധിമാനായ കായംകുളത്തു രാജാവിനു കാര്യം മനസ്സിലായി. അദ്ദേഹം സുഗ്രീവനോട് “നിങ്ങള്‍ക്കു എല്ലാവര്‍ക്കും കൂടി ഈ ചോറുകൊണ്ടുമതിയാകുന്നില്ല, അല്ലേ? എന്നു ചോദിച്ചു. കാര്യം അതുതന്നെ എന്ന് സുഗ്രീവന്‍ ആംഗ്യം കാണിച്ചു. “ആട്ടെ, ഉള്ളതുകൊണ്ട് എലാവരുംകൂടി ഊണു കഴിച്ചിട്ടു കൊട്ടാരത്തില്‍ വരുവിന്‍, സമാധാനമുണ്ടാക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു കായംകുളത്തു രാജാവു പന്തളത്തു രാജാവിനോടുകൂടി കൊട്ടാരത്തിലേക്കു പോയി. ഊണു കഴിച്ചുകൊണ്ടു സുഗ്രീവപ്രഭൃതികളും അവിടെ ഹാജരായി വണക്കത്തോടു കൂടി നിരന്നുനിന്നു. കായംകുളത്തു രാജാവു നാളികേരം, ശര്‍ക്കര, പഴം മുതലായവ് വരുത്തി അവര്‍ക്കു ധാരാളമായി കൊടുത്തിട്ടു പ്രതിദിനം അവര്‍ക്കു മൂന്നുപറ അരിയുടെ ചോറുകൂടി കൊടുത്തുകൊള്ളുന്നതിനു കല്‍പ്പന കൊടുക്കുകയും അപ്രകാരം കല്പിച്ചനുവദിച്ചിരിക്കുന്നതായി ഒരു ചെമ്പുതകിടില്‍ എഴുതിച്ചു തുല്യം ചാര്‍ത്തി സുഗ്രീവന്റെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. കുരങ്ങന്മാര്‍ ഒരു സന്തോ‌ഷശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ട് രാജാവിനെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് നാലുപുറത്തേക്കും പാഞ്ഞുപോവുകയും അടുത്ത ദിവസംമുതല്‍ ദേവസ്വം പടിത്തരത്തില്‍ ചേര്‍ത്ത് അവര്‍ക്കു മൂന്നുപറ ആറേകാലിടങ്ങഴി അരിയുടെ ചോറുവിതം കൊടുത്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ കൊട്ടാരക്കര ഒരു നായര്‍ കുടുംബത്തിലുണ്ടായിരുന്ന സ്ത്രീപുരു‌ഷന്മാര്‍ ഓരോരുത്തരായി ചത്തുകെട്ടുപോയിട്ട് ഒടുക്കം ഒരു സ്ത്രീമാത്രം ശേ‌ഷിച്ചു. ആ സ്ത്രീ നാല്‍പത്തഞ്ചു വയസ്സുവരെ പ്രസവിക്കാതെയിരുന്നു. സന്താനാര്‍ത്ഥമായി അവര്‍ അനേകം സത്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തു എങ്കിലും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീ കേവലം വന്ധ്യയാണെന്നും അവര്‍ പ്രസവിച്ചു സന്താനമുണ്ടാവുകയെന്നുള്ള കാര്യം അസാധ്യമാണെന്നും ആ കുടുംബം അന്യംനിന്നു പോവുകതന്നെ ചെയ്യുമെന്നും എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു ഭിക്ഷക്കാരനായി ഒരു സന്യാസി ആ കുടുംബത്തില്‍ ചെല്ലുകയും ഭിക്ഷ വാങ്ങിയ ശേ‌ഷം ആ ദിവ്യന്‍ ആ കുടുംബനായികയോട് “അമ്മേ, നിങ്ങള്‍ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. നിങ്ങള്‍ ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ പോയി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു വഴിപാടുകള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു സന്തതിയുണ്ടാകും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു ഇറങ്ങിപ്പോകുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടിട്ട് ആ സ്ത്രീക്ക് ഈ ദിവ്യന്റെ വാക്ക് ഒരിക്കലും മിഥ്യയായിപ്പോവുകയില്ലെന്നു മനസ്സില്‍ത്തോന്നുകയും അടുത്ത ദിവസം തന്നെ അവര്‍ അവരുടെ ഭര്‍ത്താവിനോടുകൂടി ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ച്ചെന്നു കുളിച്ചുതൊഴുതു നടയില്‍നിന്ന്, താന്‍ പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായാല്‍ സ്വാമിയുടെ നടയില്‍ വച്ചു കുട്ടിക്കു ചോറു കൊടുക്കുകയും മൂന്നുപറ അരിയുടെ ചോറുകൊണ്ട് നാനാവിഭവങ്ങളോടു കൂടി കുരങ്ങ ന്മാര്‍ക്കു സദ്യ കഴിക്കുകയും മുന്നാഴി അരി ഏട്ടകള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യാമെന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തുപോയി. അനന്തരം ഒരു മാസം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് എന്തോ കാരണവശാല്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവ് അവരോടു മു‌ഷിഞ്ഞു സംബന്ധം മതിയാക്കിപ്പോവുകയും വേറെ ഒരാള്‍ അവര്‍ക്കു സംബന്ധം തുടങ്ങുകയും ഉടനെ ആ സ്ത്രീ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും അവര്‍ യഥാകാലം സസുഖം പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടി ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.

ആറാം മാസത്തില്‍ കുട്ടിക്കു ചോറു കൊടുക്കുന്നതിനായി ആ സ്ത്രീയും അവളുടെ ഭര്‍ത്താവുംകൂടി കുട്ടിയെയുംകൊണ്ടു ശാസ്താങ്കോട്ടയിലെത്തി. ക്ഷേത്രത്തില്‍ വേണ്ടുന്ന വഴിപാടുകള്‍ക്കെല്ലാം ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അവര്‍ പോയി കുളിച്ചുവന്നു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു കിഴക്കെ നടയില്‍ ഹാജരായി. ശാന്തിക്കാരന്‍ തീര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും ചോറും പായസവുമെല്ലാം അവിടെകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്ത് കുട്ടിക്കു ചോറു കൊടുക്കാനായി നടയില്‍ ഇലവച്ചു ചോറും പായസവും വിളമ്പി. അപ്പോഴേക്കും കുട്ടി ആരോ അടിച്ചിട്ടെന്നപോലെ ഞെളിഞ്ഞു പിരിഞ്ഞ് ഉറക്കെക്കരഞ്ഞുതുടങ്ങി. ഒരു വിധത്തിലുംചോറു കൊടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. എടുത്താലും പിടിച്ചാലും കുട്ടി കയ്യിലിരിക്കാതെ കുതിച്ചുചാടിത്തുടങ്ങി. കുട്ടി കയ്യില്‍നിന്നു താഴെപ്പോകുമെന്നായപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ ഒരു മുണ്ടു വിരിച്ചു കുട്ടിയെ അവിടെക്കിടത്തി. ആ സമയം വാനരകുലാധിപതിയായ സുഗ്രീവന്‍ ചാടിച്ചെന്നു കുട്ടിയെ എടുത്തും കൊണ്ടോടിപ്പോയി ഒരു വലിയ വൃക്ഷത്തിന്റെ മുകളില്‍ കയരി ഇരിപ്പായി. സുഗ്രീവന്‍ എടുത്തപ്പോള്‍മുതല്‍ കുട്ടി കരച്ചില്‍ നിര്‍ത്തി, ചിരിക്കുകയും കൈയും കാലും കുടഞ്ഞു കളിക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. ഇതുകേട്ടു കേട്ട് ആ ദിക്കിലുള്ളവരൊക്കെ അവിടെക്കൂടി. എല്ലാവരും വിസ്മയഭരിത രായിത്തീര്‍ന്നു. കുട്ടിയുടെ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ വ്യസനപരവശരുമായിത്തീര്‍ന്നു. കുരങ്ങന്മാരെല്ലാം നടയില്‍ കൂടി. ഏട്ടകളെല്ലാം വെള്ളത്തില്‍ നിന്നു കരയ്ക്കു കയറി നടയിലെത്തി. ഈ അത്ഭുതപൂര്‍വ്വമായ സംഭവത്തിന് എന്തോ കാരണമുണ്ടെന്നു ജനങ്ങള്‍ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഇങ്ങനെയുള്ള സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ വിധി കല്പിക്കാനുള്ള അധികാരം ഉണ്ണിത്താനാണ്. അതിനാല്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍ കുട്ടിയുടെ പിതാവിനെ വിളിച്ച് “നിങ്ങള്‍ ഈ കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കും ഏട്ടകള്‍ക്കും എന്തെങ്കിലും കൊടുക്കാമെന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ടുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “എന്തോ എനിക്കു നിശ്ചയമില്ല” എന്ന് അയാള്‍ പറഞ്ഞു. പിന്നെ കുട്ടിയുടെ മാതാവിനോടു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ “ഈ കുട്ടിയെ നടയില്‍ കൊണ്ടുവന്നു ചോറുകൊടുക്കുന്ന ദിവസം മൂന്നു പറ അരിയുടെ ചോറുകൊണ്ടു നാനാവിഭവങ്ങളോടുകൂടി കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു ഒരു സദ്യ കഴിക്കുകയും മുന്നാഴി അരി ഏട്ടകള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യാമെന്നു ഞാന്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അതു ഞാന്‍ മറന്നുപോയിരുന്നു. ഇപ്പോളാണ് ഓര്‍ത്തത്” എന്നു പരഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു സദ്യയും ഏട്ടകള്‍ക്കും അരിയും കൊടുക്കല്‍ നാളെ നടത്തിക്കൊള്ളമെന്നു പറഞ്ഞ് അതിലേക്കായി നൂറ്റൊന്നു പണം നിങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍ നടയില്‍ വയ്ക്കണം. എന്നാല്‍ എല്ലാം ശരിയാകും. നാളെ വഴിപാടുകള്‍ നടത്തീട്ടേ നിങ്ങള്‍ പോകാവു. പണം ഇപ്പോള്‍ നിങ്ങളുടെ കൈവശമില്ലെങ്കില്‍ ഞാന്‍ തരാം. താമസിയാതെ എത്തിച്ചു തന്നാല്‍ മതി” എന്ന് ഉണ്ണിത്താന്‍ പറഞ്ഞു. ആ സ്ത്രീ അപ്രകാരം സമ്മതിച്ചു നൂറ്റൊന്നുപണം ഉണ്ണിത്താനോടു കടമായി വാങ്ങി നടയില്‍ വച്ചു. തല്‍ക്ഷണം സുഗ്രീവന്‍ കുട്ടിയെക്കൊണ്ടു വന്നു നടയില്‍ കിടത്തിക്കൊടുത്തു. ഉടനെ ആ സ്ത്രീ കുട്ടിയെ എടുത്തു ചോറു കൊടുത്തു. ചോറൂണു കഴിഞ്ഞ് ഉടനെ കുരങ്ങന്മാര്‍ ഓരോ വൃക്ഷങ്ങളിലേക്കും ഏട്ടകള്‍ വെള്ളത്തിലേക്കും ജനങ്ങള്‍ അവരവരുടെ ഗൃഹങ്ങളിലേക്കും പിരിഞ്ഞുപോയി. കൊട്ടാരക്കരക്കാരായ ദമ്പതിമാര്‍ പിറ്റേ ദിവസം കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു കേമമായി സദ്യ നടത്തുകയും ഏട്ടകള്‍ക്കു അരി കൊടുക്കുകയും കഴിച്ച് സ്വാമിയെ തൊഴുതു കുട്ടിയെയും കൊണ്ടു തിരിച്ചുപോവുകയും അടുത്ത് ദിവസംതന്നെ ഉണ്ണിത്താന്റെ പണം എത്തിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

കൊല്ലം 721-ആമാണ്ടു വൃശ്ചികമാസം 5-ആം തീയതി ജയസിംഹനാട്ടു (ദേശിങ്ങനാട്ട്=കൊല്ലത്ത്) നാടുവാണിരുന്ന ഉണ്ണികേരളവര്‍മ്മ പണ്ടാരത്തില്‍ എന്ന രാജാവു ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ വന്നു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കുകയും “അറുപറ” എന്നു പേരായ പ്രധാന വഴിപാടു നടത്തുകയും പ്രതിദിനം ഉ‌ഷഃപൂജയ്ക്ക് ഒന്നേകാലിടങ്ങഴി അരി പതിവു വെക്കുകയും ചെയ്തതായി അവിടെ ഒരു ശിലാലിഖിതം ഇപ്പോഴും കാണുന്നുണ്ട്.

കൊല്ലം 933-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ (തിരുവിതാംകൂര്‍) മാര്‍ത്താണ്ഡ വര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു രാജദ്രാഹികളായ എട്ടുവീട്ടില്‍ പിള്ളമാരെ ഭയപ്പെട്ടു വേ‌ഷപ്രച്ഛന്നനായി സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം മധ്യാഹ്നസമയത്ത് കുന്നത്തൂര്‍ താലൂക്കില്‍ കണ്ണങ്കോട് എന്നു ദേശത്തു ചെന്നെത്തി. അവിടെ വലിയ മാളികയും മറ്റുമുള്ള ഒരു വീട് കണ്ടു കയറിച്ചെന്ന് “ഞാന്‍ ഇന്നലെത്തന്നെ ആഹാരമൊന്നു കഴിച്ചിട്ടില്ല. വിശപ്പും ദാഹവും വളരെ കലശലായിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ആഹാരത്തിനു വല്ലതും ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തു തരണം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതുകേട്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഗൃഹനായകന്‍ തന്റെ ഭൃതനെ വിളിച്ച് “എടാ, അയാള്‍ക്കു ഒരു ഉപ്പുമാങ്ങ എടുത്തുകൊടുക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടെ നിന്നിറങ്ങി അതിനടുത്ത് ഒരു വീട്ടില്‍ക്കയറിച്ചെന്നു. അവിടെ പുരു‌ഷന്മാരാരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീ മുറ്റത്തു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ വൃദ്ധയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം താന്‍ തലേദിവസംതന്നേ ആഹാരം കഴിച്ചിട്ടില്ലെന്നും വിശപ്പും ദാഹവും സഹിക്കവയ്യാതെയായിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിനാല്‍ ആഹാരത്തിനു വല്ലതും ഏര്‍പ്പാടുചെയ്തു കൊടുക്കണമെന്നും അരുളിച്ചെയ്തു. അതുകേട്ട് ആ വൃദ്ധ (ഇതൊരു നമ്പൂരിയോ മറ്റോ ആണെന്നു വിചാരിച്ച്) “ആഹാരത്തിന് അടിയങ്ങള്‍ വല്ലതും തന്നല്‍ അവിടേക്ക് കൊള്ളുകയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അടുത്തുള്ള ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ ചട്ടംകെട്ടിത്തരാം. നീരാട്ടുകുളി കഴിഞ്ഞു ചെല്ലുമ്പോഴേക്കും ആഹാരത്തിനു തയ്യാറായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു കുളവും ബ്രാഹ്മണഗൃഹവും കാണിച്ചു കൊടുക്കുന്നതിന് ഒരാളെ കൂടെയയച്ചു. ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിനും ചട്ടംകെട്ടി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നീരാട്ടുകുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാദികളും കഴിചു ചെന്നപ്പോള്‍ ഊണിനെല്ലാം തയ്യാറായിരുന്നു. ഉടനെ അമൃതേത്തു കഴിച്ച് അവിടെനിന്നറിങ്ങി മേല്‍പറഞ്ഞ രണ്ടു വീട്ടുകാരുടെയും സ്ഥിതിയെപ്പറ്റിയും വീട്ടുപേരുകളും അന്വേ‌ഷിച്ചറിഞ്ഞു. തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് ആദ്യം ചെന്നുകയറിയ വീട് “ചിറ്റുണ്ടിയില്‍ത്തരകന്‍” എന്ന ധനവാന്റേതായിരുന്നു. ആ വീട്ടുകാര്‍ വലിയ ധനവാന്മാരായിരുന്നുവെങ്കിലും ആര്‍ക്കും പച്ചവെള്ളം പോലും കൊടുക്കാത്ത ദുഷ്ടന്മാരായിരുന്നു. രണ്ടാമതു കയറിയ വീടിന്റെ പേരു “നെല്ലിമൂട്ടില്‍” എന്നായിരുന്നു. ആ വീട്ടുകാര്‍ ഉപായകാലക്ഷേപക്കാരായിരുന്നുവെങ്കിലും ദയയും മര്യാദയുമുള്ള ധര്‍മ്മി‌ഷ്ഠന്മാരായിരുന്നു. ആ രണ്ടു വീട്ടുകാരും സുറിയാനി ക്രിസ്ത്യാനികളാണ്. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ വിവരങ്ങളെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചറിഞ്ഞിട്ട് അവിടം വിട്ടു പോവുകയും ചെയ്തു. മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും അവിടുന്നു രാജദ്രോഹികളെയെല്ലാം സംഹരിക്കുകയും കായംകുളം മുതലായ രാജ്യങ്ങള്‍ പിടിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം സാധുക്കളായ നെല്ലിമൂട്ടില്‍ കുടുംബക്കാര്‍ക്കു കരമൊഴിവായി വളരെ വസ്തുക്കള്‍ കല്പിച്ചു പതിച്ചുകൊടുത്തതു കൂടാതെ “മുതലാളി” എന്നൊരു സ്ഥാനവും കല്പിച്ചുകൊടുത്തു. ചിറ്റുണ്ടിയില്‍ത്തരകന്റെ സ്ഥാവരങ്ങളും ജംഗമങ്ങളുമായ സകലവസ്തുക്കളും കണ്ടുകെട്ടി ശാസ്താങ്കോട്ടദേവസ്വത്തില്‍ ചേര്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. ആ വസ്തുക്കളില്‍ നിന്നുള്ള ആദായംകൊണ്ട് ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ ശനിയാഴ്ചതോറും നാല്പത്തൊന്നു പറ അരികൊണ്ട് ധര്‍മ്മകഞ്ഞിയും അഞ്ചുപറ അരി കൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തില്‍ ബ്രാഹ്മമണഭോജനവും നടത്തുന്നതിനും ശേ‌ഷമുള്ളതു നിത്യനിദാനത്തില്‍ കൂട്ടുന്നതിനുമാണ് കല്പിച്ചു വ്യവസ്ഥ ചെയ്തത്. ആ തിരുമനസ്സിലെ കാലാനന്തരമുണ്ടായ പരിക്ഷ്കാരത്തില്‍ ഈ പതിവ് കുറച്ച് ധര്‍മ്മകഞ്ഞിക്കു മൂന്നു പറ അഞ്ചിടങ്ങഴി അരിയും ബ്രാഹ്മണഭോജനം വകയ്ക്ക് ഒരു പറ എട്ടിടങ്ങഴി അരിയുമാക്കുകയും ശേ‌ഷമുള്ളതു കൊണ്ട് കൊല്ലത്ത് ആനന്ദവല്ലീശ്വരം ക്ഷേത്രത്തില്‍ നമസ്കാര(ബ്രാഹ്മണഭോജന)വും ആശ്രാമത്ത് ഊട്ടും നടത്തുന്നതിന് ഏര്‍പ്പാടുചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ശാസ്താങ്കോട്ട ക്ഷേത്രത്തിലുള്ള ചില ഓട്ടുപാത്രങ്ങളിലും മറ്റു “ചിറ്റുണ്ടിയില്‍ത്തരകന്‍വക” എന്നു പേരു വെട്ടിയിരിക്കുന്നത് ഇപ്പോഴും കാണ്‍മാനുണ്ട്.

ബ്രിട്ടി‌ഷ് റസിഡണ്ടും തിരുവിതാംകൂര്‍ ദിവാനുമായിരുന്ന മണ്ട്റോ സായ്പവര്‍കള്‍ ദേവസ്വങ്ങള്‍ പരി‌ഷ്ക്കരിചു പതിവുകളേര്‍പ്പെടുത്തിയ കാലത്ത് ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കും മുതലയ്ക്കും ചോറും മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു അരിയും കൊടുക്കുന്നത് അനാവശ്യമാണെന്നു പറഞ്ഞ് ആവക ചെലവുകള്‍ നിര്‍ത്തലെഴുതിച്ചു. കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു ചോറു കിട്ടാതായപ്പോള്‍ അവര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ക്കടന്നു നിവേദ്യം കഴിയുമ്പോള്‍ അനുഭവക്കരുടെയും വഴിപാടുകാരുടെയും മറ്റും ചോറെല്ലാം എടുത്തു തിന്നുകയും ശാന്തിക്കാരനെയും ദേവസ്വക്കാരനെയും അടിക്കുകയും കടിക്കുകയും മാന്തുകയും കീറുകയും മറ്റും ചെയ്തു ഉപദ്രവിക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. അനുഭവക്കാര്‍ക്കു ചോറു കിട്ടാതാവുകയും ദേവസ്വ ക്കാര്‍ക്കു അവിടെച്ചെന്നു ജോലി ചെയ്വാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതാവുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അവര്‍ എലാവരും കൂടിപ്പോയി മണ്ട്റോ സായ്പവര്‍കളെക്കണ്ടു വിവരം ബോധിപ്പിക്കുകയും സായ്പവര്‍കള്‍ ഇതിന്റെ പരമാര്‍ത്ഥമ റിയുന്നതിനായി ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ വരികയും ചെയ്തു. സായ്പവര്‍കള്‍ വന്നു മതില്‍ക്കു വെളിയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു കസേരയിട്ട് ഇരുന്നു. അപ്പോള്‍ കുരങ്ങന്മാര്‍ എല്ലാം അവിടെ ഹാജരായി കുനിഞ്ഞു സലാം ചെയ്തിട്ടു നിരന്നുനിന്നു. അപ്പോള്‍ സായ്പവര്‍കള്‍ “നിങ്ങള്‍ ഈ അക്രമങ്ങള്‍ കാണിക്കുന്നതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അവര്‍ അവരുടെ വയര്‍ തൊട്ടു കാണിച്ചും മറ്റും വിശപ്പു സഹിക്കാന്‍ വയ്യാഞ്ഞിട്ടാണെന്നു സായ്പവര്‍കളെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ സായ്പവര്‍കള്‍ “നിങ്ങള്‍ക്ക് ഇവിടെ ചോറു പതിവുവച്ചത് ആരാണ്, എന്നാണ്, അതിലേക്കു വല്ല ലക്ഷ്യവുമുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. തത്ക്ഷണം സുഗ്രീവന്‍ തന്റെ വായില്‍ കൈയിട്ട് ഒരു ചെമ്പുതകിടെടുത്തു തുടച്ചു നന്നാക്കി സായ്പവര്‍കളുടെ മുമ്പില്‍വച്ചു. അത് കായംകുളത്തു രാജാവു കൊടുത്ത ചെമ്പു തകിടായിരുന്നു. സായ്പവര്‍കള്‍ അതെടുത്തു വായിച്ചുനോക്കി വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും സമ്മതിക്കുകയും കുരങ്ങന്മാരുടെ ചോറും മറ്റും യഥാപൂര്‍വ്വം കൊടുത്തു കൊള്ളുന്നതിന് അനുവദിക്കുകയും ചെമ്പു തകിട് സുഗ്രീവന്റെ കൈയില്‍തന്നെ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

മുതലയ്ക്കു ചോറു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനുള്ള ചുമതല മാരാര്‍ക്കാണെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഒരു ദിവസം പതിവുമാരാന്‍ മാരാന്‍ എവിടെയോ പോയിരുന്നതിനാല്‍ അവരുടെ കുടുംബത്തിലുണ്ടായി രുന്ന ഒരു ചെറുക്കനാണ് മുതലയ്ക്ക് ചോറു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തത്. മുതല വന്നു ചോറു തിന്നുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ആ ചെറുക്കന്‍ ഒരു വലിയ കല്ലെടുത്തു മുതലയുടെ തലയ്ക്ക് ഒരിടി കൊടുത്തു. ഇടികൊണ്ട് മുതല ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. ആ ശബ്ദം കേട്ടു ചിലര്‍ കടവില്‍ ഓടിച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ മുതല ചത്തു വെള്ളത്തിലും മാരാച്ചെറുക്കന്‍ മരിച്ചു കരയ്ക്കു കിടക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. അക്കാലംമുതല്‍ മുതലയ്ക്കുള്ള ചോറു നിര്‍ത്തലാവുകയും ചെയ്തു.

ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന പന്തളരാജാവിന്റെ കാലാ നന്തരം അവിടെ ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചിരുന്നത് ഉണ്ണിത്താന്റെ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ളവരായിരുന്നു. ആ കുടുംബത്തിലുള്ളവര്‍ അക്കാലത്തു സ്വാമിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭയവും ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുള്ളവരായിരുന്നു. അവര്‍ രാവിലെ കുളിച്ചു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിക്കാതെ വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്യാറില്ലായിരുന്നു. കാലക്രമേണ അതൊക്കെ കുറേശ്ശേ ഭേദപ്പെട്ടു തുടങ്ങി.

പന്തളത്തുരാജാവിന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഏട്ടകള്‍ക്കു അരിവാരിയിട്ടു കൊടുത്തിരുന്നത് ഉണ്ണിത്താനായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഒരുണ്ണിത്താന്‍ ശരീരം ശുദ്ധം മാറിക്കൊണ്ടു ചെന്ന് ഏട്ടകള്‍ക്കു അരി വാരിയിട്ടു കൊടുത്തു. ഏട്ടകള്‍ ആ അരി തിന്നില്ല. അന്നു മുതല്‍ ആ ഉണ്ണിത്താന്‍ അരി വാരിയിട്ടുകൊടുത്താല്‍ ഏട്ടകള്‍ ഒരിക്കലും തിന്നാതെയായി. അതിനാല്‍ ആവക അരിയും നിര്‍ത്തലെഴുതി. ശാസ്താങ്കോട്ടയിലെ കുരങ്ങന്മാര്‍ അബ്രാഹ്മണരുടെ ചോറോ മത്സ്യമാംസാദികളോ ഭക്ഷിക്കാറില്ല. അതിനാലാണ് അവര്‍ക്കു പതിവുള്ള ചോറ് ശാന്തിക്കാരന്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കണമെന്ന് ഏര്‍പ്പാടുവച്ചത്.

ഒരിക്കല്‍ ഇവരില്‍ ചില കുരങ്ങന്മാര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തായി താമസിച്ചിരുന്ന മരയ്ക്കാന്മാരുടെ കുടികളില്‍ക്കയറി അവര്‍ പാകംചെയ്തുവച്ചിരുന്ന മത്സ്യവും മാംസവും ചോറും മറ്റുമെടുത്തു ഭക്ഷിച്ചു. അതു ശേ‌ഷമുള്ള കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു ഒട്ടും രസവും സമ്മതവുമായില്ല. പിറ്റേ ദിവസം പതിവുപോലെ ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എല്ലാ കുരങ്ങന്മാരും കിഴക്കെനടയില്‍കൂടി. പതിവുള്ള ചോറു ശാന്തിക്കാരന്‍ പാത്രത്തോടുകൂടിപ്പിടിച്ചു ഗോപുരത്തിനു വെളിയില്‍ പതിവു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു. മുക്കുവരുടെ ചോറും മാംസവും ഭക്ഷിച്ച കുരങ്ങന്മാര്‍ തൊട്ട ചോറു ശേ‌ഷമുള്ള കുരങ്ങന്മാര്‍ തിന്നുകയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ മാംസം തിന്നവര്‍ ചോറു തൊടാന്‍ മറ്റുള്ളവര്‍ സമ്മതിച്ചില്ല. തങ്ങളെ കൂട്ടാതെ മറ്റവര്‍ തനിച്ചു ചോറെടുത്തു ഭക്ഷിക്കാന്‍ മാംസം തിന്നവരും സമ്മതിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ആ രണ്ടു കൂട്ടുക്കാരും തമ്മില്‍ അവിടെവച്ചു ദേവാസുരയുദ്ധംപോലെ വലിയ യുദ്ധമുണ്ടായി. ഒടുക്കം രണ്ടുകൂട്ടര്‍ക്കും ഊണു കഴിക്കാന്‍ സാധിച്ചില്ല. ചോറ് അവിടെക്കിടന്നു വെറുതെ പോയി. അങ്ങനെ രണ്ടു കൂട്ടരും തമ്മില്‍ ഏകദേശം ഒരു മാസത്തോളം കാലം യുദ്ധമുണ്ടായി. അത്രയും കാലം അവര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന ചോറു വെറുതെ പോയതിനാല്‍ അക്കാലംമുതല്‍ ആ ചോറും നിറുത്തലായിപ്പോയി. എങ്കിലും കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു പതിവുണ്ടായിരുന്ന ചോറും മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു പതിവുണ്ടായിരുന്ന അരിയും ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ (പത്താമുദയദിവസം) ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. മറ്റുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ ചെല്ലുന്നവര്‍ വല്ലതും കൊടുത്തെങ്കില്‍ മാത്രമേ കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കും ഏട്ടകള്‍ക്കും ഇപ്പോള്‍ ആഹാരത്തിനു മാര്‍ഗ്ഗമുള്ളൂ. എങ്കിലും വഴിപാടുകാര്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെ ധാരാളമായി വന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു ഒരു ദിവസവും ആഹാരത്തിനു മുട്ടുവരുന്നില്ല. യുദ്ധത്തില്‍ ഒടുക്കം മാസഭുക്കുകളായ കുരങ്ങന്മാര്‍ തോറ്റുപോവുകയാല്‍ അവര്‍ അക്കാലം മുതല്‍ അവിടം വിട്ട് സ്ഥിരവാസം ക്ഷേത്രത്തിനു പടിഞ്ഞാര് ഇപ്പോള്‍ ചന്തയായിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തോടടുത്തുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലാക്കി. അതിനാല്‍ വഴിപാടായി ലഭിക്കുന്ന ചോറും പഴവും മറ്റും മാസഭോജികളല്ലാത്ത വാനരന്മാര്‍ക്കു ഇപ്പോള്‍ നിര്‍ബാധമായി ഭക്ഷിക്കാം. ആരും ഒന്നും കൊടുക്കാത്ത ദിവസങ്ങളില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ക്ഷേത്രസംബന്ധികളുടെയും മറ്റും ചോറ് ബലാല്‍ തട്ടിയെടുത്താണ് അവരിപ്പോള്‍ ഉപജീവനം കഴിച്ചു വരുന്നത്. അവര്‍ ആ ക്ഷേത്ര സന്നിധി വിട്ട് എങ്ങും പോകാറില്ല. മാംസഭോജികളായ കുരങ്ങന്മാര്‍ ഇപ്പോള്‍ ഉപജീവിച്ചു വരുന്നതും മിക്കവാറും ചന്തകൊണ്ടാണ്. അവരും കച്ചവടക്കാരും തമ്മില്‍ അവിടെ പലപ്പോഴും അടിയും പിടിയും ശണ്ഠയുമുണ്ടാവാറുണ്ട്. വലിയ രാജാക്കന്‍മാരോ പ്രഭുക്കന്‍മാരോ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായി ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ച്ചെന്നാല്‍ അന്നു മാംസഭുക്കുകളായ കുരങ്ങന്‍മാരും ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ വന്നുചേരും. എങ്കിലും അവര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കടക്കാറില്ല. ഭ്രഷ്ടന്‍മാര്‍ക്കു ക്ഷേത്രം പാടില്ലല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ രാജാക്കന്മാരുടെയും മറ്റും വഴിപാടായി രണ്ടുകൂട്ടം കുരങ്ങന്‍മാര്‍ക്കും ചോറോ പഴമോ കൊടുക്കുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ വെവ്വേറെ രണ്ടു പാത്രങ്ങളിലാക്കി കൊടുക്കണം. എന്നു മാത്രമല്ല മാംസഭുക്കുകളല്ലാത്ത കുരങ്ങ ന്മാര്‍ക്കു ആദ്യം കൊടുക്കുകയും വേണം. അതു മറ്റവര്‍ക്കു കൊടുക്കുന്നതിലധികമുണ്ടായിരിക്കുകയും വേണം. അല്ലെങ്കില്‍ യുദ്ധമുണ്ടാകുന്നകാര്യം തീര്‍ച്ചയാണ്.

ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ സ്വാമിയുടെ ചൈതന്യവും കുരങ്ങന്മാരുടെ ദിവ്യത്വവും ഇപ്പോഴും കുറഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇക്കാലത്തും അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനായിട്ടും ഭജനത്തിനായിട്ടും പ്രതിദിനം അസംഖ്യമാളുകള്‍ വരുന്നുണ്ട്. അവിടെ ഭജനമിരുന്നാല്‍ ഒഴിയാത്ത ബാധയും ഭേദമാകാത്ത രോഗവും വഴിപാടു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ സാധിക്കാത്ത കാര്യവുമില്ല. മനു‌ഷ്യര്‍ നിവസിക്കുന്ന ഗൃഹങ്ങളിലും മറ്റും ചിലപ്പോള്‍ ഉറുമ്പിന്റെ ഉപദ്രവം കലശലായി ത്തീരുന്നതു സാധാരണമാണല്ലോ. ആ അവസരങ്ങളില്‍ നാഴി അരിയില്‍ ഒരു നാളികേരം ചിരകിയിട്ടിളക്കി ഏട്ടകള്‍ക്കു കൊടുത്താല്‍ ഉറുമ്പിന്റെ ഉപദ്രവം നിശ്ശേ‌ഷം നീങ്ങിപ്പോകും. ഈ സംഗതിയില്‍ കൊല്ലം, തിരുവനന്തപുരം മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ അനുഭവസ്ഥരായി ഇപ്പോഴും പലരുമുണ്ട്. ഉറുമ്പിന്റെ ഉപദ്രവം ശമിക്കാനായി ഇപ്പോഴും പലരും ഇപ്രകാരം ചെയ്തുവരുന്നുമുണ്ട്. ഇവയ്ക്കെല്ലാം ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളായിട്ട് അനേകം ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്. കുരങ്ങന്മാരുടെ മാഹാത്മ്യം സംബന്ധിച്ചു അസംഖ്യം കഥകള്‍ ഇനിയും പറയാനുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍

അവയൊന്നും ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നില്ല. അടുത്ത കാലത്ത്, അതായത് ഒരു മുപ്പതു കൊല്ലം മുമ്പുണ്ടായതായ ഒരു സംഗതികൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസത്തെ അവസാനിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

കൊല്ലം 1065-ആമാണ്ടിടയ്ക്ക് ദൂരസ്ഥലന്മാരായ അഞ്ചുപേരൊരുമിച്ച് ശാസ്താങ്കോട്ടയില്‍ സ്വാമി ദര്‍ശനത്തിനായി വന്നിരുന്നു. അവരില്‍ നാലു പേര്‍ സ്വാമിക്കു വഴിപാടിനും കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കും ചോറും കൊടുക്കുന്നതിനും ഏട്ടകള്‍ക്ക് അരി കൊടുക്കുന്നതിനും മറ്റും ഉണ്ണിത്തന്റെ പക്കല്‍ പണം കൊടുത്തേല്‍പ്പിച്ചു. ഒരാള്‍ മാത്രം വഴിപാടിനും മറ്റും ഒന്നും കൊടുത്തില്ല. അതിനാല്‍ അയാളോടു മറ്റവര്‍ “എന്താ താന്‍ വഴിപാടിനൊന്നും കൊടുക്കുന്നില്ലേ?’ എന്നു ചോദിച്ചു. ”ഇല്ല. ഞാന്‍ കുളിച്ചു തൊഴണമെന്നു മാത്രമേ വിചാരിക്കുന്നുള്ളു. ഈശ്വരന്മാര്‍ക്കു ഞാന്‍ കൈക്കൂലി കൊടുക്കാറില്ല. എന്നുതന്നെയുമല്ല, കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു ചോറും മത്സ്യങ്ങള്‍ക്കു അരിയും കൊടുക്കുന്നതു കേവലം മൂടന്മത്വമാണെന്നാണ് എന്റെ വിശ്വാസം” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ വേണ്ടാ. എന്തോ ഇതൊരാപത്താണ്” എന്നു മറ്റവരും പറഞ്ഞു. അഞ്ചുപേരുംകൂടി കുളിക്കാന്‍ പോയി. അഞ്ചുപേരും മടിശ്ശീല കടവില്‍ ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ വചിട്ടു കുളിക്കാനിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ ഒരു വാനരവീരന്‍ പെട്ടെന്ന് ചാടിച്ചെന്ന് വഴിപാടിനു കൊടുക്കാത്ത ആ മനു‌ഷ്യന്റെ മടിശ്ശീല മാത്രം എടുത്തുകൊണ്ട് ഓടിപ്പോയി ഒരു വൃക്ഷത്തിന്റ മുകളില്‍ കയറിയിരുന്നു. മടിശ്ശീല കൊണ്ടുപോയപ്പോള്‍ അതിന്റെ ഉടമസ്ഥനു വലിയ വ്യസനമായി. അയാള്‍ പ്രാണനെക്കാള്‍ പണത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നു ഒരാളാണ്. അയാള്‍ ഒരു കല്ലെടുത്ത് ആ കുരങ്ങനെ എറിഞ്ഞു. കുരങ്ങന്‍ ആ കല്ലും ചാടിപ്പിടിച്ച് അതുകൊണ്ടു തന്നെ ആ മനു‌ഷ്യനെയുമെറിഞ്ഞു. ആ ഏറുകൊണ്ട് ആ മനു‌ഷ്യന്റെ തലപൊട്ടിച്ചോരയൊലിച്ചു. പിന്നെ ആ കുരങ്ങന്‍ മടിശ്ശീലയഴിച്ച് അതിലുണ്ടായിരുന്ന പണമെടുത്ത് ഓരോന്നായി കായലിലേക്കിട്ടു. ഗത്യന്തരമിലയ്കയാല്‍ പണത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ അതുകണ്ടു വ്യസനിചു കൊണ്ടു നിന്നു. പണം മുഴുവനും തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ കുരങ്ങന്‍ മടിശ്ശീല ചുരുട്ടിക്കൂട്ടി ഉടമസ്ഥന്റെ മുഖത്തേക്ക് ഒരേറുകൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്റെ കൂട്ടുകാര്‍ “എന്താ തൃപ്തിയായിലേ? ഈശ്വരന്മാര്‍ക്കുകൈക്കൂലി കൊടുക്കാഞ്ഞിട്ടു പണമൊക്കെ ഇപ്പോള്‍ ലാഭമായല്ലോ. തല പൊട്ടിയതുമാത്രം ലാഭം. എന്തെങ്കിലും ആപത്തുണ്ടുകുമെന്നു ഞങ്ങള്‍ മുമ്പുതന്ന പറഞ്ഞുവല്ലോ. ഇനി നടയില്‍ച്ചെന്നു സമസ്താപരാധങ്ങള്‍ ക്ഷമിക്കുന്നതിനു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കൂ. അല്ലെങ്കില്‍ തനിക്ക് ഇവിടെ നിന്നുപോയി പ്പിഴയ്ക്കാനൊക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അവര്‍ അഞ്ചുപേരും കുളിച്ചു നടയില്‍ച്ചെലുകയും വഴിപാടു കഴിക്കാത്തയാള്‍ ഏറ്റവും പശ്ചാത്താപത്തോടുകൂടി മേല്‍പ്പറഞ്ഞപ്രകാരം പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അവിടെച്ചെന്നു സംഗതി കളെല്ലാം ചോദിച്ചറിയുകയും കായലില്‍പ്പോയ പണമെല്ലാം സ്വാമിക്കു വഴിപാടായിട്ടും കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കും ചോറും ഏട്ടകള്‍ക്കു അരിയും കൊടുക്കുന്നതായിട്ടും കൊടുത്തയയ്ക്കാമെന്നു നിശ്ചയിക്കാന്‍ അവരോടു പറയുകയും പണത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ അപ്രകാരം സമ്മതിചു പറഞ്ഞു സ്വാമിയെ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കുരങ്ങന്‍ കായലില്‍ ച്ചെന്നു മുങ്ങി ഒരു ചെരട്ട എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു നടയില്‍വച്ചു. കായലിലിട്ട പണം അതിലുണ്ടായിരുന്നു. എണ്ണിനോക്കിയപ്പോള്‍ അതു നൂറ്റൊന്നു പണമായിരുന്നുവെന്ന് ഉടമസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞു. ആ പണം മുഴുവന്‍ സ്വാമിക്കു വഴിപാടിനും മറ്റുമായി ഉടമസ്ഥന്‍ ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്പിച്ചു. ദേവസ്വക്കാര്‍ അതില്‍ പകുതിപ്പണം കൊണ്ടു സ്വാമിക്കു വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ശേ‌ഷംകൊണ്ടു കുരങ്ങന്മാര്‍ക്കു ചോറും ഏട്ടകള്‍ക്കു അറിയും കൊടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും കുരങ്ങന്മാര്‍ ആ ചോറും ഏട്ടകള്‍ ആ അരിയും തിന്നില്ല. മനസ്സില്ലാത്തവര്‍ നിവൃത്തിയില്ലാഞ്ഞിട്ടു കൊടുത്ത സാധനങ്ങള്‍ അവര്‍ സ്വീകരിക്കാറില്ല.

ആ കായലിന്റെ തീരപ്രദേശത്തു സ്ഥിരവാസക്കാരായ അനേകം മുക്കുവരുണ്ട്. അവര്‍ ആ കായലില്‍നിന്നു മത്സ്യങ്ങളെ പിടിച്ചു വിറ്റും തിന്നും ഉപജീവിക്കുന്നവരാണ്. എങ്കിലും അവര്‍ ഏട്ടകളെ പിടിക്കുകയോ ഏട്ടകള്‍ അവരുടെ വലയില്‍ അകപ്പെടുകയോ ചെയ്യാറില്ല. ഏട്ടകളെ അവര്‍ സ്വാമിയുടെ “തിരുമക്കള്‍” എന്നാണ് പറയുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ (1925-ല്‍) തിരുവനന്തപുരത്തു വലിയകൊട്ടാരം മാനേജരായിത്താമസിക്കുന ശങ്കരന്‍നമ്പി അവര്‍കളുടെ ഉത്സാഹവും പ്രവേശവും നിമിത്തം ശാസ്താങ്കോട്ടയ്ക്കു പൂര്‍വ്വാധികം തെളിച്ചവും പരി‌ഷ്ക്കാരവും സിദ്ധിച്ചിട്ടുള്ള വാസ്തവംകൂടി പ്രസ്താവിച്ചുകൊണ്ട് ഈ ഉപന്യാസത്തെ സമാപിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

അദ്ധ്യായം 66
മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂരി

ചിലര്‍ മഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയെന്നും മറ്റു ചിലര്‍ മഹി‌ഷമംഗലത്തു നമ്പൂരിയെന്നും പറഞ്ഞുവരുന്ന മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയെ, അദ്ദേഹത്തിന് ആഭിജാത്യവും വേദശാസ്ത്രാദികളിലുള്ള അഭിജ്ഞതയും സ്വല്‍പം കുറവായിരുന്നതിനാല്‍, ഒരു യാഗശാലയില്‍നിന്നു ബഹി‌ഷ്ക്കരിക്കുകയും അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു പരദേശത്തു പോയി ശ്രുതിസ്മൃത്യാദികളെല്ലാം പഠിച്ചു തിരിച്ചുവന്നതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു യാഗസ്ഥലത്തു പോയി യാഗശാലയുടെ പുറത്തു നില്‍ക്കുകയും ആ സമയം അകത്തു വപ ഹോമിക്കുന്നതിനുള്ള മന്ത്രം പിഴച്ചു ചൊല്ലുന്നതായി കേട്ട് പെട്ടെന്നു യാഗശാലയ്ക്ക കത്തു കടന്നു തന്റെ കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന വീശുപാള ഹോമകുണ്ഡത്തിന്റെ മീതെ പിടിച്ചുകൊണ്ട് “മംഗലം യാഗശാലയില്‍ കടന്നാല്‍ പ്രായച്ഛിത്തം മതി; വപ പിഴച്ചാല്‍ പ്രായശ്ചിത്തമില്ല; യാഗം നി‌ഷ്ഫലമായിപ്പോകും” എന്നു പറയുകയും പിന്നെ അദ്ദേഹം ആ മന്ത്രം ശരിയായി ചൊല്ലിക്കൊടുത്ത് ഹോമം നടത്തുകയും അന്നുമുതല്‍ മറ്റുള്ള നമ്പൂരിമാര്‍ യാഗമുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെക്കൂടി ക്ഷണിച്ചു യാഗശാലയ്ക്കകത്ത് ഒരു മാന്യസ്ഥലത്ത് പലക കൊടുത്തിരുത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു എന്നും ഇപ്പോഴും യാഗമുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഒരു മാന്യസ്ഥലത്തു “മഴമംഗലത്തിന്” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു പലക വയ്ക്കുക പതിവുണ്ടെന്നും മറ്റുമുള്ള കഥ പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ.

മഴമംഗലത്തു നമ്പൂരി മേല്‍പ്പറഞ്ഞ പ്രകാരം സര്‍വ്വമാന്യനായി ത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം, ചില പോറ്റിമാരുടെ പരോഹിത്യം വഹിച്ചു കൊണ്ടു തിരുവിതാംകൂറില്‍ തിരുവല്ല, ചെങ്ങന്നൂര്‍ മുതലായ ദേശങ്ങളില്‍, കുറച്ചുകാലം താമസിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്തു ചെങ്ങന്നൂരു “വാഴമാവേലി” എന്നില്ലപ്പേരായ ഒരു പോറ്റിയുടെ മഠത്തില്‍ നിത്യശ്രാദ്ധമുണ്ടുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു കൊല്ലം താമസിക്കേണ്ടതായി വന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് ഒരു ദിവസം വാഴമാവേലിപ്പോറ്റിയുടെ പുത്രനും പ്രധാനശി‌ഷ്യനുമായ കൃ‌ഷ്ണന്‍ എന്ന ശൂദ്രയുവാവ് ഏകദേശം സന്ധ്യയാകാറായ സമയം ആ മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്തിറങ്ങി പടിഞ്ഞാട്ടു നോക്കി നിന്നുകൊണ്ട് അമാവാസി നാള്‍ ചന്ദ്രനെക്കണ്ടാലുള്ള ഫലമെന്താണ് എന്ന് മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയോടു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി നമ്പൂരി, “എനിക്ക് നിശ്ചയമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു ചന്ദ്രനെക്കാണാനായി മുറ്റത്തിറങ്ങി പടിഞ്ഞാട്ടു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ആ ശൂദ്രയുവാവ് കൈകൊട്ടിചിരിച്ചു അപ്പോഴാണ് നമ്പൂരിക്കു കാര്യം മനസ്സിലായത് ശ്രുതിസ്മൃതികളും മറ്റും പഠിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിനു ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഗന്ധംപോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പോറ്റി ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രത്തില്‍ അതിനിപുണനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആ പുത്രനെയും ആ ശാസ്ത്രം നല്ലപോലെ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു. നമ്പൂരി ആ വി‌ഷയത്തില്‍ അനഭിജ്ഞനായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ പരിഹസിക്കാനായിട്ടാണ് ആ യുവാവ് അമാവാസിനാളത്തെ ചന്ദ്രദര്‍ശന ഫലമെന്താണെന്നു ചോദിച്ചത്. അയാള്‍ ചിരിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ മാത്രമേ നമ്പൂരിക്ക് ഈ കളവു മനസ്സിലായുള്ളു. കറുത്തവാവുനാള്‍ ചന്ദ്രനെക്കാണാനായി നോക്കിയതും വലിയ ഭോ‌ഷത്വമായിപ്പോയല്ലോ. ആകെപ്പാടെ നമ്പൂരി ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു വാശി തോന്നുകയും “ഇനി ജ്യോതിശ്ശാത്രം പഠിച്ച് ഈ വി‌ഷയത്തില്‍ ഇവനെ (പോറ്റിയുടെ പുത്രനെ) മടക്കിയല്ലാതെ മറ്റൊരു കാര്യമില്ല” എന്ന് അദ്ദേഹം മനസ്സുകൊണ്ട് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

അടുത്ത ദിവസംതന്നെ നമ്പൂരി തന്നെക്കൂടി ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കണമെന്നും പോറ്റിയോടപേക്ഷിക്കുകയും പോറ്റി അപ്രകാരം ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ഒരു സന്മൂഹൂര്‍ത്തത്തത്തില്‍ അദ്ദേഹം നമ്പൂരിയെ പഠിപ്പിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരി ഏറ്റവും ബുദ്ധിമാനും നല്ല വ്യുല്‍പന്നനുമായിരുന്നതിനാല്‍ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം പഠിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന് അധികം ബുദ്ധിമുട്ടോ കാലതാമസമോ വേണ്ടിവന്നില്ല. കുറച്ചു ദിവസത്തെ പരിശ്രമംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ആ വി‌ഷയത്തില്‍ അതിനിപുണനായിത്തീര്‍ന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹത്തിനു പോറ്റിയെക്കാള്‍ യുക്തിയും ബുദ്ധിയുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ “തിരിയില്‍നിന്നു കൊളുത്തിയ പന്തം പോലെ” അദ്ദേഹം ആ വി‌ഷയത്തില്‍ ഗുരുവിനെക്കാളധികം പ്രകാശിച്ചു. പഴയ സമ്പ്രദായത്തില്‍ വളരെ ക്രിയകള്‍ ചെയ്യേണ്ടതായ സംഗതികള്‍ നമ്പൂരി സ്വയമേവ എളുപ്പത്തിലുള്ള ചില വഴികള്‍ കണ്ടുപിടിക്കുകയും അതിലേക്കും പുതിയതായി ചില പ്രമാണങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയുമായപ്പോഴേക്കും പോറ്റിക്കു നമ്പൂരിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ബഹുമാനം തോന്നിത്തുടങ്ങി. പോറ്റിയുടെ പുത്രന് താന്‍ നമ്പൂരിയെ മുമ്പു പരിഹസിച്ചതിനു പകരം അദ്ദേഹം തന്നെ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രവി‌ഷയത്തില്‍ എങ്ങനെയെങ്കിലും അവമാനിക്കാതെയിരിക്കയില്ലെന്നുള്ള വിചാരം നിമിത്തം മനസ്സില്‍ ഭയം ജനിക്കുകയും ആ വിവരം അയാള്‍ അയാളുടെ പിതാവും ഗുരുവുമായ പോറ്റിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

പോറ്റിയുടെ സംവല്‍സരദീക്ഷ കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിയുടെ ഉടനെ നമ്പൂരി പോറ്റിക്കു ജ്യോതിശാസ്ത്രപഠനവും കഴിഞ്ഞു. ഗുരുദക്ഷിണ കഴിക്കാനായി നിശ്ചയിച്ച വിവരം പോറ്റിയോടു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി “അങ്ങ് എനിക്കു ദക്ഷിണയായി ഒന്നും തരണമെന്നില്ല. എന്റെ പ്രിയപുത്രനെ അങ്ങ് അവമാനിക്കാതെയിരിക്കുകമാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. അതിലധികം സന്തോ‌ഷകരമായി എനിക്കു മറ്റൊന്നുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി, “എന്നാല്‍ ഞാന്‍ ഇത്ര പ്രയാസപ്പെട്ട് ഈ ശാസ്ത്രം പഠിച്ചതെന്തിനാണ്? എന്റെ പ്രയത്നത്തിന്റെ പ്രധാനോദ്ദേശ്യം ഇയ്യാളെ അവമാനിക്കയെന്നുള്ളതാണ്. അതിനാല്‍ അതിലേക്ക് അവിടുന്നു സദയം അനുവദിക്കണമെന്നു ഞാന്‍ അപേക്ഷിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതിനുത്തരമായി പോറ്റി, “അങ്ങ് ഇത് പഠിച്ചത് ഈ ഉദ്ദേശ്യത്തോടുകൂടിയായിരിക്കാം. എന്നാല്‍ ഞാന്‍ പഠിപ്പിച്ചത് അങ്ങയുടെ പഠിത്തം ജനോപകാരകരമായി വരണമെന്നു വിചാരിച്ചാണ്. അതിനാല്‍ അത് അങ്ങനെയാക്കിത്തീര്‍ക്കാനായിട്ടാണ് അങ്ങ് ശ്രമിക്കേണ്ടത്” എന്ന് പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, “അതങ്ങനെയാവാം. എന്നാല്‍ അങ്ങയുടെ മകന്റെ പഠിത്തം ജനോപദ്രവകരമാകാതെയിരിക്കത്തക്കവിധത്തിലാക്കണമെന്നുകൂടി എനിക്കാഗ്രഹമുണ്ട്. അതിനെങ്കിലും അവിടുന്നനുവദിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ പോറ്റി, “ഓഹോ; അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിന് എനിക്ക് വിരോധമില്ല”എന്നു സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി, “എന്നാല്‍ അങ്ങയുടെ മകന്‍ ഗണിച്ചുണ്ടാക്കി, എഴുതിവച്ചിരിക്കുന്ന പഞ്ചാംഗത്തില്‍ ചില അബദ്ധങ്ങളുണ്ട്. അവ ജനോപദ്രവകരങ്ങളായിത്തീരുന്നതാകയാല്‍ ആ പഞ്ചാംഗം ചുട്ടുകളയണമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി, “അതില്ല; അവന്റെ പഞ്ചാംഗത്തില്‍ അബദ്ധമൊന്നും കാണാനിടയില്ല. അതു ഞാന്‍ കൂടി പരിശോധിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി, “ആരെല്ലാം പരിശോധിച്ചതായാലും ആ പഞ്ചാംഗത്തിലബദ്ധമുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്താണബദ്ധം?” എന്നു പോറ്റി ചോദിച്ചതിനു നമ്പൂരി “മൂഹൂര്‍ത്തങ്ങള്‍ക്ക് ഇടിമുഴക്കമുണ്ടാകും. അതു തന്നെ” എന്നുത്തരം പറഞ്ഞു.

പിന്നെ ഇടിമുഴക്കമുണ്ടാവുകയില്ലെന്നും ഉണ്ടാകുമെന്നും അവര്‍ തമ്മില്‍ വളരെ വാദിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം എന്നാല്‍ അതൊന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കണമെന്നും പോറ്റിയും അങ്ങനെതന്നെ എന്നു നമ്പൂരിയും പറഞ്ഞു സമ്മതിച്ചു. അപ്രകാരം പോറ്റിയുടെ മകന്റെ മൂഹൂര്‍ത്തചാര്‍ത്തനുസരിച്ച് ഒരു ക്രിയ നടത്തുന്ന ഒരു സ്ഥലത്ത് പോറ്റിയും നമ്പൂരിയും ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ വര്‍‌ഷകാലമല്ലായിരുന്നു. ഇടിമുഴക്കമുണ്ടാകുന്നതിനുള്ള ലക്ഷണമൊന്നും മുഹൂര്‍ത്തമാകുന്നതുവരെ കണ്ടിരുന്നുമില്ല. എങ്കിലും മുഹൂര്‍ത്തസമയമായപ്പോള്‍ പെട്ടെന്ന് ഒരിടിമുഴക്കമുണ്ടായി. അതു കേട്ട് അത്ഭുതപരവശനായ വാഴമാവേലിപ്പൊറ്റി “അമ്പാ! മുഴക്ക മംഗലമേ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു നിമിത്തം നമ്പൂരിക്കു “മുഴക്കമംഗലം” എന്ന പേരു സിദ്ധിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുരാതനമായ ഇല്ലപ്പേരു “മംഗലം” കാലക്രമേണ എന്നു മാത്രമായിരുന്നു. മുഴക്കമംഗലമെന്നുള്ളതു മുഴമംഗലമെന്നായി. വടക്കരായ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ “മുഴാമംഗലം” എന്നും പറയാറുണ്ട്.

ഇടിമുഴക്കമുണ്ടായതിനാല്‍ ആ ക്രിയ മുടങ്ങുകയും അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവരെലാം കൂടി പോറ്റിയുടെ മകന് “അബദ്ധപഞ്ചാംഗക്കാരന്‍” എന്നു പേരിടുകയും അങ്ങനെ മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയുടെ ആഗ്രഹം പരിപൂര്‍ണ്ണമായി സാധിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂരിയുടെ ആഗ്രഹപ്രകാരം വാഴമാവേലിപ്പോറ്റി തന്റെ പുത്രന്‍ ഗണിച്ചുണ്ടാക്കിവച്ചിരുന്ന നൂറുസംവല്‍സരത്തെ പഞ്ചാംഗവും എടുത്തു ചുട്ടുകളയുകയും അതിനു പകരം പഞ്ചാംഗം ഗണിച്ചുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്നും നമ്പൂരിയോടാവശ്യപ്പെടുകയും നമ്പൂരി ഇടിമുഴക്കമുണ്ടാകാത്ത മൂഹൂര്‍ത്തങ്ങളോടുകൂടി ആയിരം സംവല്‍സരത്തെ പഞ്ചാംഗം ഗണിച്ചുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പഞ്ചാംഗം ഇപ്പോഴും വാഴമാവേലിപ്പോറ്റിയുടെ മഠത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി.

മുഴമംഗലത്തെ നമ്പൂരി ജനോപകരാര്‍ത്ഥമായി കാലദീപം മുതലായ ജ്യോല്‍സ്യഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ കൂടാതെ ആശൗചം, പ്രായച്ഛിത്തം മുതലായ വയ്ക്കുള്ള അനേകം പ്രമാണഗ്രന്ഥങ്ങളും നൈ‌ഷധചമ്പു മുതലായ വളരെ ഭാ‌ഷാഗ്രന്ഥങ്ങളും ഭാണം, കൊടിയവിരഹം മുതലായ പല സംസ്കൃതഗ്രന്ഥങ്ങളുമുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ പലതും അച്ചടിക്കുകയും വളരെ പ്രചാരം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാകയാല്‍ അവയുടെ ഗുണപൗഷ്ക്കല്യത്തെപ്പറ്റി ഒന്നുംതന്നെ പറയുന്നില്ല.

മുഴുമംഗലത്തു നമ്പൂതിരി സംസ്കൃതത്തിലും ഭാ‌ഷയിലും ഓരോ ആശൗചഗ്രന്ഥങ്ങളുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ആശൗചഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ വേറെയും പല മഹാന്മാരുമുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ടെങ്കിലും അവയിലൊന്നും മുഴമംഗലത്തു നമ്പൂതിരിയുടെ ആശൗചഗ്രന്ഥങ്ങളോളം സര്‍വ്വസമ്മതത്വവും പ്രചാരവും സിദ്ധിച്ചിട്ടില്ല. ആകെപ്പാടെ നോക്കിയാല്‍ അദ്ദേഹം ഒരു സരസകവിയും നല്ല വിദ്വാനുമായിരുന്നു എന്നുതന്നെ വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 67
വയസ്‌ക്കരകുടുംബവും അവിടുത്തെ ശാസ്താവും

പണ്ട് പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം കഴിയുമ്പോള്‍ തിരുനാവായ മണല്‍പ്പുറത്തു വച്ചു ഒരു മാമാങ്കം നടത്തുകയും അതിനു സകല നാട്ടു രാജാക്കന്മാരും അവിടെ ചെന്നു കൂടുകയും ചെയ്തിരുന്നു എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. മാഘമാസത്തിലെ വെളുത്തപക്ഷത്തില്‍ വരുന്ന മകം നക്ഷത്രം സംബന്ധിച്ചാണ് ഈ അടിയന്തിരം നടത്തിവരുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇതിനു “മാഘമകം” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു. അതു ലോപിച്ചു മഹാമകം എന്നും മാമകം എന്നും ഒടുക്കം മാമാങ്കമെന്നുമായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരിക്കല്‍ മാമാങ്കത്തില്‍ സംബന്ധിക്കാനായിപ്പോയ തെക്കുംകൂര്‍ വലിയ രാജാവിനു മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരു പരു(കുരു)വിന്റെ ഉപദ്രവം കലശലായിത്തീര്‍ന്നു.

രാജാധാനിയില്‍ നിന്നു പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു ഈ പരുവിന്റെ അസഹ്യത കുറേശ്ശെ ഉണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അതു സാരമില്ല എന്നും അടിയന്തിരത്തിനു പോകാതെയി രിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് അദ്ദേഹം പോയത്. പരു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അതു കേവലം നിസ്സാരമായ ഒരു പരുവല്ലായിരുന്നു. പ്രമേഹക്കുരുവെന്നും ആയിരക്കണ്ണി എന്നും മറ്റും പറയുന്ന വലിയ വക പരുവായിരുന്നു. ഒന്നു രണ്ടു ദിവസത്തെ യാത്ര കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പരു മുതുകത്ത് ഒരു ചങ്ങഴി കമഴ്ത്തിയിടത്തോളം വലുതാവുകയും വേദന സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ പോയി ഒരുവിധം ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, അന്നത്തെ നമ്പി സുപ്രസിദ്ധനായ നല്ല വൈദ്യനും ആയിരുന്നു. ആഗതനായ അതിഥി തെക്കുംകൂര്‍ വലിയ രാജാവാണെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പി വളരെ ആദരവോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തെ സല്‍ക്കരിച്ചിരുത്തുകയും സബഹുമാനം കുശലപ്രശ്നം ചെയുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ആഗമനപ്രയോജനം എന്തെന്നു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജാവ്, താന്‍ മാമാങ്കത്തില്‍ സംബന്ധിക്കാനായിട്ടാണ് പുറപ്പെട്ടതെന്നും മധ്യേമാര്‍ഗം പിടകവ്യാധി ബാധിതനായിത്തീര്‍ന്നുവെന്നും വേദന ദുസ്സഹമായിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിനാല്‍ ഉടനെ ദീനം ഭേദമാക്കി തിരുനാവായ്ക്ക് അയയ്ക്കണമെന്നും പറഞ്ഞു. നമ്പി പരുവിന്റെ സ്ഥിതി നോക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഇതു ഭേദമായിട്ടു മാമാങ്കത്തിനു പോവുകയെന്നുള്ളത് അസാദ്ധ്യമാണ്. ഒരു മാസം ഇവിടെ താമസിക്കാമെന്നുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ദീനം ഭേദമാക്കി അയയ്ക്കാം. അതില്‍ക്കുറഞ്ഞ കാലംകൊണ്ട് എന്നാല്‍ അതു സാധ്യമല ” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പിയെക്കാള്‍ യോഗ്യനായ ഒരു വൈദ്യന്‍ ഭൂലോകത്തിലില്ലെന്നു അക്കാലത്തു പ്രസിദ്ധമായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതിനെ രാജാവു സമ്മതിച്ചു. നമ്പി രാജാവിനു താമസിക്കുവാന്‍ തന്റെ പത്തായപ്പുരമാളിക ഒഴിഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും മുറയ്ക്ക് ചികിത്സ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ ഏകദേശം ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പരു നല്ലപോലെ പഴുത്തു. പിന്നെ, അതൊന്നു കീറണമെന്നു നമ്പി നിശ്ചയിച്ചു. ചെറുപ്പത്തില്‍ ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് അതി സമര്‍ത്ഥനായിരുന്നുവെങ്കിലും പ്രായാധിക്യംനിമിത്തം കൈയ്ക്ക് ഒരു വിറയല്‍ ബാധിച്ചിരിന്നതിനാല്‍ അക്കാലത്തു നമ്പിക്ക് അത് ഏറ്റവും ദുസ്സാധ്യമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രന്മാര്‍ അപ്പോള്‍ കേവലം കുട്ടികളുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ നമ്പി തന്റെ കൂടെ പഠിച്ചു താമസിച്ചിരുന്ന പ്രധാന ശി‌ഷ്യനായ വരിക്കുമാശ്ശേരി നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് “എന്താ നമ്പൂരിക്ക് ഈ കുരുവൊന്നു കീറുക വയ്യേ?” എന്നു ചോദിച്ചു . നമ്പൂരിപ്പാടു ശാസ്ത്രപരിജ്ഞാനംകൊണ്ടും ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുള്ള പരിചയംകൊണ്ടും പഴക്കംകൊണ്ടും കൈപ്പുണ്യംകൊണ്ടും നല്ല വൈദ്യനെന്നുള്ള ഒരു പേരു സമ്പാദിച്ചിരുനു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം അതുവരെ ശസ്ത്രക്രിയയൊന്നും ചെയ്തിരുന്നില്ല. എന്നുവരുകിലും ബുദ്ധിമാനും സമര്‍ത്ഥനുമായ അദ്ദേഹത്തിന് ഇത് ദു‌ഷ്ക്കരമായിത്തോന്നിയില്ല. “ഗുരുനാഥന്‍ അടുക്കലിരുന്ന് അനുഗ്രഹപൂര്‍വം പറഞ്ഞു തന്നാല്‍ ഞാനിതു ചെയാം” എന്ന് അദ്ദേഹം മറുപടി പറയുകയും അപ്രകാരം തന്നെ നമ്പിയുടെ സാന്നിധ്യത്തോടുകൂടി പരു കീറുകയും നമ്പി പിന്നെയും യഥാവിധി ചികിത്സകള്‍ ചെയുകയും ആകെ മൂന്നുമാസം കൊണ്ട് രാജാവു പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ കാലത്തിനിടയ്ക്കു മാമാങ്കം കഴിഞ്ഞു പോവുകയാല്‍ രാജാവു നമ്പിക്കും നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കും പലവിധ സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചിട്ടു സ്വരാജ്യത്തിലേക്കു മടങ്ങി. അന്നു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാക്കന്മരുടെ രാജധാനി ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂറിലുള്‍പ്പെട്ടിരിക്കുന്ന “തളി” എന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നു. തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവു സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഏതാനും ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാരിക്കുമാശ്ശേരി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് അച്ഛന്റെ ശ്രാദ്ധമായി. അതു സഹോദരന്മാരോടുകൂടി വേണ്ടതാകയാല്‍ നമ്പിയോട് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ അദ്ദേഹത്തോട് “താന്‍ ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്തതു കൊണ്ട് തന്നോടുകൂടി ഞാനും അനുജന്മാരും ശ്രാദ്ധമൂട്ടാന്‍ പാടില്ലെന്നും തന്നോടുകൂടി ഞങ്ങള്‍ ബലി നടത്തുകയാണെങ്കില്‍ ശ്രാദ്ധത്തിന് ആരും വരികയില്ലെന്നും നമ്മുടെ സ്വജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അവര്‍ അപ്രകാരം പറഞ്ഞതു ന്യായവുമാണല്ലോ. ബ്രാഹ്മണരില്‍ അഷ്ടവൈദ്യന്മാര്‍ക്കല്ലാതെ ശസ്ത്രക്രിയ വിധിച്ചിട്ടുണ്ടോ? അതിനാല്‍ താനങ്ങനെ ചെയ്തതു തെറ്റുതന്നെയാണെന്നാണ് വാദ്ധ്യാന്മാര്‍, വൈദികന്മാര്‍ മുതലായവരുടെയും അഭിപ്രായം. ഞാനവരോടു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. ഒരുമിച്ചു ശ്രാദ്ധമൂട്ടാമെന്നു ആരും പറഞ്ഞില” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വൈദ്യന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “അങ്ങനെയാണ് അവരൊക്കെ പറയുന്നതെങ്കില്‍ ഒരുമിച്ചു ശ്രാദ്ധമൂട്ടണമെന്നില്ല. ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ തന്നെ ഗുരുനാഥന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു പോകുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞ് അപ്പോള്‍ തന്നെ അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും നമ്പിയുടെ അടുക്കലെത്തി വിവരമെല്ലാം പറയുകയും ചെയ്തു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ താന്‍ നിമിത്തം തന്റെ പ്രിയശി‌ഷ്യന് ഇപ്രകാരം ഒരു സ്വജനശാസ്യത്തിന് ഇടയായല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ശി‌ഷ്യവത്സലനായ നമ്പിക്കു വലരെ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. എങ്കിലും അദ്ദേഹം അതു പുറത്തു കാണിക്കാതെ ധൈര്യസമേതം “ഇതുകൊണ്ടു നമ്പൂരി ഒട്ടും വി‌ഷാദിക്കേണ്ട: നമ്പൂരി ഇവിടെ താമസിച്ചു കൊള്ളു. ഞാന്‍ പറഞ്ഞതു കേട്ടതു കൊണ്ടു നമ്പൂരിക്കു മേലാല്‍ ശ്രയസ്സല്ലാതെ ദോ‌ഷം വരികയില്ല. ഗുരുത്വമുള്ളവര്‍ക്കു ദോ‌ഷം വരണമെങ്കില്‍ ഈശ്വരന്‍ ഇല്ലെന്നു വരണം. നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം ഇതു തന്നെ എന്നു വിചാരിച്ചുകൊള്ളു. ഈ കുടുംബമുള്ള കാലത്ത് നമ്പൂരിക്ക് ഇവിടെ യാതൊരു സ്വാതന്ത്യ്രക്കുറവും വരികയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “ഗുരുനാഥന്‍ പറഞ്ഞതു പോലെയൊക്കെത്തന്നെയാണ് എന്റെ വിശ്വാസവും” എന്നു നമ്പൂരിപ്പാടും പറഞ്ഞു. അന്നുമുതല്‍ അദ്ദേഹം ആ ഇലത്തെ ഒരാളെപ്പോലെ അവിടെത്തന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കുകയും ശ്രാദ്ധദിവസം നമ്പി ഒരു നമ്പൂരിയെ വരുത്തി ശ്രാദ്ധം നടത്തിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ നമ്പി നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു പറ്റിയ ദുര്‍ഘടസംഗതിയും അദ്ദേഹം നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തുതന്നെ താമസിച്ചു വരുന്ന വിവരവും കാണിച്ച് ഒരെഴുത്തെഴുതി ഒരു ദൂതന്റെ പക്കല്‍ കൊടുത്തു തെക്കുംകൂര്‍ വലിയ രാജാവിന്റെ അടുക്കലയച്ചു. നമ്പിയുടെ എഴുത്തു ദൂതന്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു രാജാവിനു കൊടുത്തത് ഒരു നല്ല അവസരത്തിലായിരുന്നു. അക്കാലത്തു വയസ്ക്കരയില്ലത്തു പുരു‌ഷന്മാരാരുമില്ലാതെയായിത്തീരുകയും ഒരു കന്യകമാത്രം ശേ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്കയാല്‍ ആ കന്യകയെ സര്‍വ്വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിപ്പിച്ചു ദത്തുകയറ്റുവാന്‍ ആരെയാണ് വേണ്ടതെന്നു രാജാവു വേണ്ടത്തക്ക ആളുകളുമായി ആലോചിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന സമയത്താണ് നമ്പിയുടെ ഭൃത്യന്‍ എഴുത്തു കൊണ്ടു ചെന്നു രാജാവിനു കൊടുത്തത്. എഴുത്തു വായിച്ചു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇതൊരു ശുഭലക്ഷണമാണെന്നും ഈ നമ്പൂരി പ്പാട്ടിലെക്കൊണ്ടുതന്നെ ആ കന്യകയെ വിവാഹം കഴിപ്പിച്ച് വയസ്കരയില്ലത്തു ദത്തുകയറ്റണമെന്നും രാജാവിനും അവിടെകൂടിയിരുന്ന ഇതര ജനങ്ങള്‍ക്കും തോന്നുകയും ആ വിവരത്തിനു രാജാവ് ഒരെഴുത്തെഴുതി നമ്പിയുടെ അടുക്കലേക്ക് ആ ഭൃത്യന്റെ പക്കല്‍തന്നെ കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാവിന്റെ എഴുത്തു കണ്ടപ്പൊള്‍ നമ്പിക്ക് അപരിമിതമായ സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി എന്നുള്ളത് വിശേ‌ഷിച്ച് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. നമ്പി ആ എഴുത്തു നമ്പൂരിപാട്ടിലേക്കു കാണിക്കുകയും പോകാന്‍ മനസ്സുണ്ടോ എന്നു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനു നമ്പൂരിപ്പാട്, “ഗുരുനാഥന്‍ പറഞ്ഞാല്‍ എവിടെ പോകുന്നതിനും എനിക്കു സമ്മതമാണ്. വിശേ‌ഷിച്ച്, ധാരാളം വസ്തുവകകളും പ്രശസ്തിയും വൈദ്യപാരമ്പര്യമുള്ള വയസ്ക്കരയില്ലത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനും തെക്കൂകൂര്‍ രാജാവിന്റെ പ്രിയ വൈദ്യനുമായിത്തീരുന്ന കാര്യത്തില്‍ എനിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ട്. എങ്കിലും ചമ്രവട്ടത്തെ തിങ്കള്‍ഭജനം മുടക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ എനിക്കു വളരെ മനസ്താപവുമുണ്ട്. അതു ഞാന്‍ വളരെക്കാലമായി നിര്‍വിഘ്നം നടത്തിപ്പോരുന്നതാണലോ” എന്നാണു മറുപടി പറഞ്ഞത്. “ആലോചിച്ച് ഇഷ്ടംപോലെ ചെയ്യുക. എനിക്കു നിര്‍ബന്ധമില്ല. നമ്പൂരിക്കു മേലാല്‍ ശ്രയസ്കരമായിരിക്കുന്നതു രാജവിന്റെ ഹിതാനുവര്‍ത്തിയായി കോട്ടയത്തു പോയി താമസിക്കുന്നാതായിരിക്കും. അതുകൊണ്ടു പറഞ്ഞു എന്നേ ഉള്ളു” എന്നു നമ്പിയും പറഞ്ഞു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഹൃദയം ആകെപ്പാടെ അത്യന്തം സംശയഗ്രസ്തമായിത്തീര്‍ന്നു. പോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുള്ള ആഗ്രഹം അതികലശലായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. മാസത്തിലൊരിക്കല്‍ ചമ്രവട്ടത്തു പോയി ദര്‍ശനം കഴിക്കുകയെന്നുള്ള പതിവു മുട്ടിക്കുക എന്നുള്ള കാര്യം അത്യന്തം വ്യസനകരമായിത്തീര്‍ന്നു. നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തെ താമസം എന്നും സുഖമായിരിക്കാന്‍ തരമില്ലല്ലോ. ഗുരുനാഥന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ ശേ‌ഷമുള്ളവര്‍ക്കു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ പേരില്‍ അത്രയും സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമുണ്ടാകുമോ? “അപ്പോള്‍ കടിച്ചതുമില്ല, പിടിച്ചതുമില്ല” എന്ന സ്ഥിതിയിലായിത്തീരും. അതില്‍ ഭേദം ദൈവഗത്യാ ലഭിച്ച ഭാഗ്യത്തെ ഉപേക്ഷിക്കാതെയിരിക്കയാണല്ലോ. ആകെപ്പാടെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് ഏറ്റവും കുഴങ്ങിവശായി. ഉടനെ അദ്ദേഹം ചമ്രവട്ടത്തേക്ക് പോയി. അവിടെച്ചെന്നു കുളിച്ചുതൊഴുത് “എല്ലാം വേണ്ടതുപോലെ ആക്കിത്തരണം” എന്നു സ്വാമിസന്നിധിയില്‍ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അന്നു നമ്പൂരിപ്പാട്ടീന്ന് അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഹേ! അങ്ങ് ഒട്ടു വ്യസനിക്കേണ്ട. തെക്കോട്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളൂ. അങ്ങേക്ക് എന്നെ ക്കാണുന്നതിനു ഞാന്‍ അവിടെ വന്നു കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ അദ്ദേഹമുണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടുമില്ല. എങ്കിലും ഭക്തവല്‍സലനായ ചമ്രവട്ടത്തു ശാസ്താവുതന്നെയാണ് തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞതെന്നു നമ്പൂരിപ്പാടു ദൃടന്മമായി വിശ്വസിക്കുകയും പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ ഈ വിവരം നമ്പിയോടു പറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പിക്കും വളരെ സന്തോ‌ഷമായി.

അടുത്ത ദിവസം തന്നെ നമ്പി നമ്പൂരിപ്പാടോടുകൂടി കോട്ടയത്തേക്കു പുറപ്പെടുകയും യഥാകാലം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ അടുക്കലെത്തി സംഗതികളെല്ലാം ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ ഒരു മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ വയസ്ക്കരയില്ലത്തെ കന്യകയെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെക്കൊണ്ടു വേളി കഴിപ്പിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ അവിടെ ദത്തു കയറ്റി. രാജാവുകൂടി ചെന്നിരുന്നാണ് ഈ അടിയന്തിരം നടത്തിയത്. പിന്നെ ആ അടിയന്തിരം വളരെ കേമമായിരുന്നു എന്നു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഈ അടിയന്തിരം സംബന്ധിച്ച് ഏഴു ദിവസം കെങ്കേമമായ സദ്യയും സംഘക്കളി മുതലായ ആഘോ‌ഷങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു. അത്രയും ദിവസം രാജാവും അവിടെത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിനിടയ്ക്ക് ഒരു ദിവസം സദ്യയ്ക്ക് കറിക്കുവെട്ടു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ചേന സ്വല്‍പം പോരാതെ വന്നു. അന്നു വയസ്ക്കരയില്ലത്തിനു തെക്കുവശത്ത് (ഇപ്പോള്‍ അമ്പലമിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്) ഇല്ലത്തെ വാലിയക്കാരാന്‍ ധാരാളമായി ചേന കൃ‌ഷി ചെയ്തിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെനിന്നു രണ്ടുമൂന്നു ചേനകൂടി പറിച്ചു കൊണ്ടു വരുവാനായി ഒരു ഭൃത്യന്‍ ഒരു തൂമ്പയുമെടുത്തുംകൊണ്ട് ഓടിപ്പോയി. അവന്‍ ചേന പറിക്കാനായി ഒരു ചേനയുടെ ചുവട്ടില്‍ ഒന്നു വെട്ടിയപ്പോള്‍ അവിടെനിന്നു രക്തം പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങി. രക്തപ്രവാഹം കണ്ടു ഭയപ്പെട്ട് ആ ഭൃത്യന്‍ ഓടിച്ചെന്നു വിവരം കറിക്കുവെട്ടുകാരെ അറിയിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനം അവിടെയൊക്കെപ്പരന്നു. ഉടനെ രാജാവും ആലത്തൂര്‍ നമ്പി മുതലായവരും ആ സ്ഥലത്തെത്തി മണ്ണു മാറ്റിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെ ശിവലിംഗംപോലെ ഒരു ശിലാബിംബം മുളച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. വരിക്കുമാശ്ശേരിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ചമ്രവട്ട ത്തയ്യപ്പന്റെ ദര്‍ശനമുണ്ടായിട്ടുള്ള വിവരം മുന്‍പേതന്നെ എല്ലാവരുമറിഞ്ഞി രുന്നതിനാല്‍ ഇതു ചമ്രവട്ടത്തയ്യപ്പന്‍ ഇളകൊണ്ടിരിക്കുന്നതാണെന്നു സര്‍വ്വജനങ്ങളും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും പ്രശ്നക്കാര്‍ അപ്രകാരംതന്നെ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ വിഗ്രഹം കാണപ്പെട്ട് ഉടനെ ഒരു നമ്പൂരിയെക്കൊണ്ടു പൂജ നടത്തിച്ചു. അപ്പോള്‍ നിവേദ്യത്തിന് ഉപയോഗിച്ചത് അവിടത്തെ അന്തര്‍നമുണ്ടാക്കിയ വല്‍സന്‍ (അട) ആണ്. അതിനാല്‍ വയസ്ക്കരശാസ്താവിനു വല്‍സന്‍വഴിപാടു പ്രധാനമായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നീട് അവിടെ ക്ഷേത്രംപണി മുതലായവ നടത്തുകയും വയസ്ക്കര ശാസ്താവെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തില്‍ പരക്കുകയും ആ ശാസ്താവു വയസ്ക്കരയില്ലത്തെ കുടുംബപരദേവതയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. രോഗശമനത്തിനായും മറ്റും ഇപ്പോള്‍ അവിടെ പലരും വല്‍സന്‍വഴിപാടു നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. ഇപ്രകാരമാണ് വയസ്ക്കരശാസ്താവിന്റെ ആഗമം. വയസ്ക്കരക്കുടുംബക്കാരെ മുന്‍ക്കാലങ്ങളില്‍ “പോറ്റി” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. വരിക്കുമാശ്ശേരിനമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെ ദത്തുകയറുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്താനപരമ്പരാജാതന്മാര്‍ അവിടെ കുടുംബനാഥന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തിട്ടും ആ പേരിനു മാറ്റം വന്നില്ല. പിന്നീടു കൊല്ലം 995ം മാണ്ടായപ്പോഴേക്കും അവിടെ ആ പരമ്പരയും അവസാനിച്ചു യഥാപൂര്‍വം ഒരു കന്യക ശേ‌ഷിച്ചു. ആ കന്യകയെ പാമന്തോള്‍ മൂസ്സ് സര്‍വ്വസ്വദാനമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ ദത്തുകയറി. അക്കാലം മുതല്‍ക്കാണ് ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്കു ‘മൂസ്സ്’ എന്നുള്ള പേരു സിദ്ധിക്കുകയും പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തത്. ഇപ്പോഴും വയസ്ക്കരക്കുടുംബത്തിലുള്ളത് ആ പ്ലാമന്തോള്‍ മൂസ്സിന്റെ സന്താനപരമ്പരാ ജാതന്മാരാണ് അതായത്, ആ പ്ലാമന്തോള്‍ മൂസ്സിന്റെ പത്രന്റെ പുത്രന്മാരും തത്പുത്രന്മാരും.

അദ്ധ്യായം 68
കായംകുളത്തു രാജാവിന്റെ ശ്രീചക്രം

കായംകുളം രാജ്യം പിടിച്ചടക്കണമെന്നുള്ള ഉദ്ദേശ്യത്തോടുകുടി രാമയ്യന്‍ ദളവ തിരുവിതാംകൂര്‍ (മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ) മഹാരാജാവിന്റെ ചാരത്വം സ്വീകരിച്ചു കൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ വേ‌ഷം മാറി കായംകുളത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. ഗൂഢമായി അവിടുത്തെ സ്ഥിതിഗതികള്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ രാജ്യവും വംശവും നശിക്കത്തക്കവണ്ണമുള്ള ചില ദുര്‍ന്നടപ്പുകള്‍ രാജാവിനുള്ളതായി ദളവയ്ക്ക് അറിവു കിട്ടി. എങ്കിലും അവിടെ ഐശ്വര്യം ഉപര്യുപരി വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ഇരിക്കുന്നതായിക്കണ്ട് അതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്ന് അദ്ദേഹം വിണ്ടും അന്വേ‌ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ രാജാവിന്റെ തേവാരപ്പുരയില്‍ ഒരു ശ്രീചക്രം ഇരിക്കുന്നുണ്ടെന്നും അതു സര്‍വ്വലക്ഷണങ്ങളും ഒത്തതാണെന്നും അതിന്റെ പൂജ പ്രതിദിനം അവിടെ ശരിയായി നടന്നുവരുന്നുണ്ടെന്നും അതവിടെ ഇരിക്കുന്ന കാലത്ത് ആ രാജ്യത്തിനും രാജവംശത്തിനും ഐശ്വര്യാഭിവൃദ്ധിയല്ലാതെ നാശം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകുന്നതല്ലെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലാവുകയും ഏതു വിധവും ഈ ശ്രീചക്രം തട്ടിയെടുത്തു കൊണ്ടുപോകണമെന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും ചെയ്തൂ.

അനന്തരം ദളവ ഒരു ഭ്രാന്തന്റെ വേ‌ഷം ധരിച്ചു തേവാരപ്പുരയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുകൂടി. വല്ലതുമൊക്കെ അസംബന്ധങ്ങള്‍ പുലമ്പിക്കൊണ്ടിരിക്കുമെന്നലതെ അദ്ദേഹം അവിടെ ഉപദ്രവമൊന്നും ചെയ്തിരുന്നില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, അതിരാവിലെ കുളിച്ചു ഭസ്മക്കുറിയിട്ടു പൂക്കളൊരുക്കിക്കൊടുക്കുക, പൂജാപാത്രങ്ങള്‍ തേച്ചു മുക്കിക്കൊടുക്കുക മുതലായ ചില ഉപകാരങ്ങള്‍ ചെയ്തും പോന്നു. ഇങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പൊള്‍ “ഈ സാധുമനു‌ഷ്യനു ഭ്രാന്തുണ്ടെങ്കിലും ഈയാള്‍ ഉപദ്രവിയല്ല” എന്നൊരു വിശ്വാസം അവിടെ എല്ലാവര്‍ക്കുമുണ്ടായിത്തിര്‍ന്നു.

പൂജക്കാര്‍ രാവിലെ കുളിച്ചുവന്നു നിര്‍മ്മാല്യം (തലേദിവസംപൂജിച്ച പൂവ്) വാരി പുറത്തിട്ടാലുടനെ ഈ ഭ്രാന്തന്‍ അതെല്ലാം വാരി ഒരു വട്ടിയിലാക്കി തലയില്‍ വച്ചുകൊണ്ടു കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ച്ചെന്ന് അവിടെ കാവല്‍ നില്‍ക്കുന്ന പട്ടാളക്കരോട് “ഇതാ ശ്രീചക്രം ഞാന്‍കൊണ്ടുപോകുന്നു; വേണമെങ്കില്‍ പിടിച്ചുകൊള്‍വിന്‍. അല്ലെങ്കില്‍ ഞാന്‍ കൊണ്ടുപോകും” എന്നു പറയും. അപ്രകാരം രാജാവിരിക്കുന്ന മാളികയുടെ ചുവട്ടിലൂം ചെന്നു നിന്ന് “ഇതാ ശ്രീ ചക്രം ഞാന്‍ കൊണ്ടുപോകുന്നു; ഇവിടുത്തെ ചോറു തിന്നുന്ന പട്ടാളക്കാര്‍ നന്ദിയില്ലാത്തവരാണ്; അവരോടു ഞാന്‍വിവരം പറഞ്ഞിട്ട് അവര്‍ എന്നെ പിടിച്ചില്ല. അവിടുന്നും മനൗമവലംബിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ശ്രിചക്രം പോകും; ഇവിടം നശിക്കുകയും ചെയ്യും. പിന്നെ വിചാരിച്ചാല്‍ ഫലമൊന്നുമുണ്ടാവുകയില്ല” എന്നു വിളിച്ചുപറയും. ഇതുകേട്ടു പട്ടാളക്കാരും രാജാവിന്റെ ആള്‍ക്കാരും രണ്ടു മൂന്നു ദിവസം ഭ്രാന്തന്റെ വട്ടി പരിശോധിച്ചു. അതില്‍ പൂക്കളല്ലാതെ ഒന്നും കണ്ടില്ല. പിന്നെ അയാള്‍ വിളിച്ചുപറഞ്ഞാല്‍, ഓഹോ, കൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളൂ. ഇവിടെ ആര്‍ക്കും ശ്രീചക്രം വേണ്ടാ ” എന്ന് എല്ലാവരും പറയുക പതിവായി. ഇങ്ങനെ ഏകദേശം ആറു മാസത്തോളം കാലം പതിവായി ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം തേവാരപ്പുരയില്‍ പൂജക്കാരനില്ലാതിരുന്ന തരം നോക്കി രാമയ്യന്‍ ദളവ ശ്രീചക്രമെടുത്തു വട്ടിയിലാക്കി അതിന്റെ മീതെ പൂക്കളും വാരിയിട്ടു തലയില്‍വച്ചു പതിവുപോലെ കോട്ടവാതില്‍ക്കലെത്തി പട്ടാളക്കരെ വിളിച്ച് “ഇതാ ശ്രീചക്രം ഞാന്‍കൊണ്ട് പോകുന്നു; ഇത്രനാളും പറഞ്ഞതുപോലെയല്ല; ഇന്നു സത്യമായിട്ടു ശ്രീ ചക്രം എന്റെ വട്ടിയിലുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. എങ്കിലും ഇയ്യാള്‍ പതിവുപോലെ ഭ്രാന്തു പറയുകയാണെന്നു വിചാരിച്ചു പട്ടാളക്കാര്‍ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ കൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളു” എന്നു പറഞ്ഞതല്ലാതെ രാമയ്യനെ പിടിക്കുന്നതിനോ വട്ടി പരിശോധിക്കുന്നതിനോ ചെന്നില്ല. രാമയ്യന്‍ പിന്നെ രാജാവിരിക്കുന്ന മാളികയുടെ ചുവട്ടിലും ചെന്നു നിന്നു പതിവുപോലെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടിട്ടു രാജാവും ചിരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതേയുള്ളു. ഉടനെ രാമയ്യന്‍ നേരെ തെക്കോട്ടു വച്ചടിച്ചു. കുറച്ചു സമയം അഴിഞ്ഞു പൂജക്കാരന്‍ തേവാരപ്പുരയില്‍ ചെന്ന സമയം അവിടെ ശ്രീചക്രം കാണായ്കയാല്‍ പരിഭ്രമിച്ചു വിവരം ഗാട്ടുനിന്നിരുന്ന പാട്ടാളക്കാരെ അറിയിച്ചു.

അപ്പോഴേക്കും അവിടെ വലിയ ബഹളമായി. സംഗതി രാജാവുവരെ എല്ലാവരുമറിഞ്ഞു. ഭ്രാന്തനെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പിടിക്കുന്നതിനായി രാജഭടന്മാര്‍ നാലുദിക്കിലേക്കും ഓട്ടം തുടങ്ങി. ഭ്രാന്തന്‍ വേ‌ഷം മാറി പമ്പ കടന്നിരുന്നതിനാല്‍ ഭടന്മാരെല്ലാം ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോന്നു. ഭ്രാന്തനെ എങ്ങും കാണ്മാനില്ലെന്നു രാജസന്നിധിയിലറിയിച്ചു. ആ ശ്രീചക്രം പോയതിനാല്‍ രാജാവിനും രാജ്യവാസികള്‍ക്കും വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. അവിടെ പിന്നെയും പലവിധത്തില്‍ അതിനെപ്പറ്റി അന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ നടത്തി; ഒരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല.അധികം താമസിയാതെ കായംകുളം രാജ്യം തിരുവിതാംകൂറില്‍ ചേരുകയും ചെയ്തു. ആ ശ്രീചക്രം ഇപ്പോഴും തിരുവനന്തപുരത്തു തേവാരപ്പുരയില്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണു കേള്‍വി.

അദ്ധ്യായം 69
കുളപ്പുറത്തു ഭീമന്‍

മീനച്ചില്‍ താലൂക്കില്‍ കയ്യ്യൂര്‍ ദേശത്തു കുളപ്പുറത്ത് എന്ന നായര്‍ ഗൃഹത്തില്‍ കൊല്ലവര്‍‌ഷം ഒന്‍പതാം ശതകത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്ന ഒരു മനു‌ഷ്യന്റെ പേരാണ് മുകളില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. ഈ മനു‌ഷ്യന്റെ സാക്ഷാല്‍ പേര് എന്തായിരുന്നു എന്ന് നിശ്ചയമില്ല. അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ നിമിത്തം ജനങ്ങള്‍ കൊടുത്തിട്ടുള്ളതാണ്. കുളപ്പുറത്തു ഭീമന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പറയുകയെന്നുവച്ചാല്‍ അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു മാത്രമേ ഇവിടെ വിവരിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നുള്ളു.

ആജാനുബാഹുവും സ്ഥൂലശരീരനും ഉന്നതകായനുമായിരുന്ന ഭീമന്‍ കാഴ്ചയില്‍ ഒരു ഭീമന്‍ തന്നെയായിരുന്നുവെങ്കിലും ഒട്ടും വിരൂപനായിരുന്നില്ല “വ്യൂഢോരസ്കോവൃ‌ഷസ്കന്ധസ്സാല പ്രാംശുര്‍മ്മഹാഭുജഃ” എന്നു കാളിദാസന്‍ ദിലീപരാജാവിനെ വര്‍ണ്ണിച്ചിട്ടുള്ളതു നമ്മുടെ ഭീമനും നല്ലപോലെ ചേരുമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ നമ്മുടെ ഭീമനു ചെറുപ്പത്തില്‍ മതിയാകത്തക്കവണ്ണമുള്ള ആഹാരം സ്വഗൃഹത്തില്‍ നിന്നു ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. ഭീമനു ഭക്ഷണം സാധാരണ മനു‌ഷ്യരെപ്പോലെ ആയാല്‍ മതിയാവുകയില്ലെന്ന് അറിഞ്ഞിരുന്നതുകൊണ്ട് അയാള്‍ക്കു പതിവായി കാലത്തു കഞ്ഞിക്കു മൂന്നേകാലും അത്താഴത്തിന് ആറേകാലും ഇടങ്ങഴി അരിവീതമാണ് കാരണവര്‍ പതിവുവച്ചിരുന്നത്. അതുകൊണ്ട് നമ്മുടെ ഭീമന് ഒട്ടും മതിയായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അയാള്‍ സമീപത്തുള്ള കാടുകളില്‍ കയറി ഉടുമ്പ്, മുയല്‍ മുതലായവയെ പിടിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു ചുട്ടു തിന്നു കൂടിയാണ് ചെറുപ്പത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്നത്. കാരണവര്‍ മരിക്കുകയും തനിക്കു തറവാട്ടില്‍ കാരണവസ്ഥാനവും സ്വാതന്ത്ര്യവും ലഭിക്കകയും ചെയ്ത കാലം മുതല്‍ ഭീമന്‍ തന്റെ ഭക്ഷണത്തിനുള്ള പതിവു ഭേദപ്പെടുത്തി. കാലത്തു കഞ്ഞിക്ക് ഇരുപത്തഞ്ചേകാലിടങ്ങഴി അരിയും അതിനു ചേര്‍ന്ന പുഴുക്കും അത്താഴത്തിനു മൂന്നു പറ അരിയും അതിനു ചേര്‍ന്ന മറ്റു വിഭവങ്ങളുമാണ് ഭീമന്‍ സ്വയമേവ നിശ്ചയിച്ചപതിവ്. ഈ പതിവ് അയാളുടെ പതിനാറാമത്തെ വയസ്സില്‍ നിശ്ചയിച്ചതാണ്. അതിനെ പിന്നെ ഒരിക്കലും അയാള്‍ ഭേദപ്പെടുത്തിയിരുന്നുമില്ല. എന്നാല്‍ ഇത്രയും കൊണ്ട് അയാള്‍ക്കു മതിയായിരുന്നു എന്ന് ആരും വിചാരിച്ചുപോകരുത് അയാള്‍ കാരണവരായപ്പോള്‍ തറവാട്ടില്‍ അധികച്ചെലവുണ്ടാക്കി എന്നുള്ള ദു‌ഷ്പേരു തനിക്കുണ്ടാകരുതല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചും ഇതിലധികം ചെലവുചെയ്യാന്‍ മുതലില്ലാ തെയിരുന്നതുകൊണ്ടും ഇത്രയും മതിയെന്നു നിശ്ചയിച്ചു എന്നേയുള്ളു. പോരാത്തതു യഥാപൂര്‍വ്വം വന്യമൃഗങ്ങളെക്കൊണ്ടുതന്നെയാണ് അയാള്‍ നികത്തിപ്പോന്നത്. പക്ഷേ, പ്രായത്തിനും സ്ഥിതിക്കും തക്കവണ്ണം അയാള്‍ അതൊന്നു പരി‌ഷ്കരിച്ചിരുന്നു. ചെറുപ്പത്തില്‍ ഉടുമ്പ്, മുയല്‍ മുതലായവയെ പിടിച്ചു ചുട്ടു തിന്നുകയാണല്ലോ അയാള്‍ ചെയ്തിരുന്നത്. യൗവ്വനമായപ്പോള്‍ മാന്‍, പന്നി മുതലായവയെ പിടിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു കാലുകള്‍ കെട്ടി വലിയ ചെമ്പിലോ വാര്‍പ്പിലോ ഇട്ട് അടുപ്പത്തുവച്ചു വെള്ളമൊഴിച്ചു വേവിച്ചെടുത്തു തോല്‍ പൊളിച്ചാണ് അയാള്‍ തിന്നിരുന്നത്. അതും ഒരു വിശേ‌ഷ രീതിയിലായിരുന്നു. ഭീമനു പകല്‍ സമയം കിടക്കുന്നതിന് ഒരു തൂക്കുവഞ്ചി (ഊഞ്ഞാല്‍ക്കട്ടില്‍) ഒരു മുറിക്കകത്തു തൂക്കിയിരുന്നു. ഇതിന്റെ തലയ്ക്കലായി മാന്‍,പന്നി മുതലായവയുടെ വേവിച്ച മാംസം പൊക്കംപാകത്തിനു കെട്ടിത്തൂക്കും. പിന്നെ ഊഞ്ഞാല്‍ക്കട്ടിലില്‍ മലര്‍ന്നു കിടന്ന് ആടിക്കൊണ്ടു കടിച്ചു കടിച്ചു തിന്നും. ഇങ്ങനെയാണ് പതിവ്. കഞ്ഞിയും ചോറും കറികളും കുടാതെ രണ്ടു പന്നിയെയും ഒരു മാനിനെയും അയാള്‍ പ്രതിദിനം ഇങ്ങനെ ഭക്ഷിച്ചിരുന്നു.

നമ്മുടെ ഭീമന്‍ ഗംഭീരനായിരുന്നുവെങ്കിലും ഒരു വിനോദശീലനു മായിരുന്നു. അയാള്‍ മാനിനെയും പന്നിയെയും മറ്റും പിടിക്കാന്‍ കാട്ടില്‍ പോകുമ്പോള്‍ ചില ദിവസങ്ങളില്‍ നാലും അഞ്ചും പുലിക്കുട്ടികളെയും പിടിച്ചുകൊണ്ടു പോരും അവയെ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുവന്നു പൂച്ചക്കുട്ടികളെപ്പോലെ വളര്‍ത്തി, ചില കളികള്‍ പഠിപ്പിച്ചു സര്‍ക്കസ്സുകാരെപ്പോലെ കളിപ്പിക്കുക പതിവായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഭീമന്‍ കാട്ടില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു വലിയ കടുവയെ കണ്ടു. അതിനെയും അയാള്‍ പിടിച്ചു വീട്ടില്‍ കൊണ്ടു വന്നു. ശ്രീകൃ‌ഷ്ണന്‍ ഉരല്‍ വലിച്ചുകൊണ്ടു ചെന്ന വഴിയില്‍ നിന്നിരുന്ന കകുഭദ്രുമങ്ങള്‍ പോലെ രണ്ടു മരങ്ങള്‍ അടുത്തടുത്തു കുളപ്പുറത്തു പുരയിടത്തില്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഭീമന്‍ ആ കടുവായെ ആ മരങ്ങളുടെ ഇടയ്ക്കു കയറ്റി ഒന്നമര്‍ത്തി അവിടെ നിറുത്തി. കടുവാകാലുകള്‍ നിലത്തു തൊടാതെയും വായ്പൊളിച്ചും നാക്കുനീട്ടിയും കണ്ണുകള്‍ മിഴിച്ചും മുന്‍പോട്ടും പുറകോട്ടും പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയും അവിടെ നിലായായി. അതിനാല്‍ ആ ദിക്കുകാര്‍ക്കു ജീവനോടു കൂടിയ കടുവയെ നിര്‍ഭയമായി അടുത്തു കാണുന്നതിന് അന്നു തരപ്പെട്ടു.

ഒരിക്കല്‍ ഭീമന്‍ കാട്ടില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു കാട്ടുപോത്ത് അയാളെ വെട്ടാനായി ചാടിച്ചെന്നു. പൊത്തിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അയാള്‍ക്കു സ്വല്‍പം ഭയമുണ്ടായി എങ്കിലും അയാള്‍ ധൈര്യസമേതം അതിന്റെ കൊമ്പുകളില്‍പ്പിടിച്ചു തല കുനിച്ചു മോന്ത നിലത്തിട്ട് ഉരച്ചു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പോത്തിന്റെ മുന്‍വശത്തുണ്ടായിരുന്ന പലുകളെലാം രക്തപ്രാവാഹത്തോടുകൂടി നിലത്തു വീണു. ഭീമനെ കൊല്ലാനായി വന്ന പോത്തിന്റെ വിചാരം അപ്പൊള്‍ താന്‍ ചാകാതെ വല്ല പ്രകാരവും പോയിപ്പിഴച്ചാല്‍ മതിയെന്നായി. ആ സമയം ഭീമന്‍ പോത്തിനെ പുറകോട്ടൊന്നു തള്ളുകയും പോത്ത് അവിടെ മറിഞ്ഞു വീഴുകയും ആ തരത്തിനു ഭീമന്‍ ഓടി വീട്ടിലേക്കും പോത്ത് ഒരു വിധം എഴുന്നേറ്റ് കാട്ടിലേക്കും പോവുകയും ചെയ്തു.

ഭീമന്‍ ജീവിച്ചിരിന്ന കാലത്ത് കയ്യൂര്‍ ദേശത്തും സമീപപ്രദേശങ്ങളിലും കച്ചവടസ്ഥലങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ ദേശക്കാര്‍ക്ക് ഉപ്പ് എട്ടുപത്തു നാഴിക കിഴക്ക് ഈരാറ്റുപേട്ട എന്ന സ്ഥലത്തു പോയി വാങ്ങിക്കൊണ്ട് വരേണ്ടിയിരുന്നു. കുളപ്പുറത്തു വിട്ടിലേക്കു ഭീമന്‍ തന്നെ പോയി അഞ്ചാറു പറ ഉപ്പ് ഒരുമിച്ചു വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോരുകയാണ് പതിവ്. ഭീമന്‍ ഉപ്പുവാങ്ങാന്‍ പോകുന്ന സമയം അയല്‍ വീട്ടുകാരും അവരവര്‍ക്കു ആവശ്യമുള്ള ഉപ്പിനു വേണ്ടുന്ന പണവും പാത്രവും അയാളെ ഏല്‍പ്പിച്ചയയ്ക്കുക പതിവാണ്. അക്കാലത്ത് ഇപ്പോഴത്തെപ്പോലെ ചാക്കു സുലഭമല്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ ഉപ്പും മറ്റും വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പോരുന്നതു നെപ്പട്ടിലായിരുന്നു. ഒരു നെപ്പട്ടില്‍ ആറു പറ ഉപ്പുകൊള്ളും. അതിനാല്‍ ഒരു ചുമടുപ്പ് എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ആറു പറ ഉപ്പെന്നു കണക്കാക്കാം. ഒരിക്കല്‍ ഭീമന്‍ പോയി തനിക്കും അയല്‍ വിട്ടുകാര്‍ക്കും കൂടി ആറു ചുമടുപ്പു വാങ്ങിക്കെട്ടി മീതെയ്ക്കു മീതെയായി തലയില്‍ക്കയറ്റിക്കൊണ്ട് ഈരാറ്റുപേട്ടയില്‍ നിന്നു സ്വദേശത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ ഏകദേശം നാലു നാഴിക ദൂരം പോയപ്പോള്‍ കുറേശ്ശേ മഴ ആരംഭിച്ചു. ഉപ്പു നനഞ്ഞാല്‍ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോകുമല്ലോ അതു നനയ്ക്കാതെ കൊണ്ടു പോകാന്‍ എന്താണ് കശൗലമെന്നു വിചാരിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ വഴിക്കടുത്തുതന്നെ ഒരു വലിയ ആഞ്ഞിലിത്തടി കാമരം കേറ്റിയറുത്തി നടു പൊളിച്ചിട്ടു വച്ചിരിക്കുന്നതായി ക്കണ്ടു ഭീമന്‍ അതിലൊരു പൊളിപ്പെടിത്തു ചുമടുകളുടെ മീതെ വച്ചുകൊണ്ട് ഉപ്പു നനയ്ക്കാതെ കൊണ്ടുപോയി. വീട്ടിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും മഴ മറിയതിനാല്‍ അയാള്‍ ആ തടിയെടുത്ത് ഒരു മാവിന്മേല്‍ ചാരിവച്ചിട്ട് ചുമടുകള്‍ ഒരോന്നായി താഴെ ഇറക്കി വയ്ക്കുകയും അയല്‍ക്കാര്‍ക്കു ള്ളതു കൊടുക്കുകയും തനിക്കുള്ളതു വീട്ടുകാരെ ഏല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഭീമന്‍ തന്റെ പുരപൊളിചു പണി കഴിചപ്പോള്‍ അന്നു മാവിന്മേല്‍ ചാരി വച്ചിരുന്ന തടികൂടി എടുത്തുപയോഗിച്ചു. ഇരുപത്തൊമ്പതുകോല്‍ പതിനാറുകണക്കില്‍ പണിയിച്ച തായിപ്പുരയുടെ പടി (നെടിയതും കുറിയതും) നാലും ആ ഒരു പൊളിപ്പുകൊണ്ടു തീര്‍ന്നു. പടി ഒന്നേകാല്‍ക്കോല്‍ ചതുരമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് ആ തടിയുടെ വലിപ്പം എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് ഊഹിക്കാമല്ലോ. ആ പുരയും പടിയും കണ്ടിട്ടുള്ളവരില്‍ പലര്‍ ഇപ്പോഴും ആ ദേശത്തു ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്.

മീനച്ചില്‍ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ പ്രധാനമായി നെല്‍ കൃ‌ഷി ചെയ്യുന്നതു മലകളിലാണല്ലോ. മലകളില്‍ നെല്‍കൃ‌ഷി ചെയ്യുന്നതു പത്തും പന്ത്രണ്ടും കൊല്ലങ്ങള്‍ കൂടുമ്പോള്‍ മാത്രമേ പതിവുള്ളൂ. അതിനാല്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു വലിയ മരങ്ങളും കാടുകളും നിറഞ്ഞിരിക്കും. വിതയ്ക്കുന്ന കാലത്തിനു രണ്ടുമൂന്നു മാസം മുന്‍പേ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ ആ മരങ്ങളും കാടുകളുമെല്ലാം കൂലിക്കാരെക്കൊണ്ടു വെട്ടിച്ചിടും. അതിന് ഉഴവുവെട്ട് എന്നാണ് പേര്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ മരങ്ങളും കാടുകളുമെല്ലാം ഉണങ്ങിക്കഴിയുമ്പോള്‍ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ കൂലിക്കാരെയും ആനകളെയും കൊണ്ട് ആ സ്ഥലത്തു ചെന്ന് വേലിക്കാവശ്യമുള്ള തടികള്‍ പിടിച്ചു വിതയ്ക്കാനുള്ള സ്ഥലത്തിന്റെ നാലരികുകളിലും വെയ്പിക്കുകയും അധികമുള്ള തടികള്‍ പിടിപ്പിച്ചു കൃ‌ഷിസ്ഥലത്തിനു പുറത്താക്കുകയും ഉണങ്ങിക്കിടക്കുന്ന കാടുകളും മറ്റും തീയിട്ടു ചുടുകയും ചെയ്യും. അതിന് ഉഴവു ചുടുക എന്നണ് കൃ‌ഷിക്കാര്‍ പറയുന്നത്. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ നിലം ഉഴുതും കിളച്ചും കല്ലും കട്ടകളും പെറുക്കിമാറ്റിയും പുല്ലും മറ്റും പറിച്ചും പെറുക്കിയും കളഞ്ഞും വെടിപ്പാക്കും. അതിന് ഉഴവൊരുക്കുക എന്നാണ് പറയുന്നത് ഈ പണികളില്‍ പ്രധാനമായതും പ്രയാസമേറിയതും ഉഴവു ചുടുക എന്നുള്ളതാണ്.

എന്നാല്‍ അതിനു നമ്മുടെ ഭീമന് ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭീമന്‍ ഉഴവുചുടാന്‍ പോകുമ്പോള്‍ അയാള്‍ക്കു സഹായത്തിനു കൂലിക്കാരും ആനകളും ഒന്നും വേണ്ടാ. അയാള്‍ ആ ജോലി മുഴുവനും തീര്‍ത്തു തിരിയെ വീട്ടില്‍ വന്നിട്ടില്ലാതെ കഞ്ഞിയും ചോറുമൊന്നും കഴിക്കാറില്ല. ആ ജോലിക്കിടയില്‍ അയാള്‍ കാച്ചിലും കിഴങ്ങും ചേനയും മറ്റും ധാരാളമായി ചുട്ടുതിന്നും. മലയിലേക്കു പോകുന്ന സമയം തന്നെ ചുട്ടുതീറ്റിക്കുള്ള സാമാനങ്ങള്‍ കൂടി അയാള്‍ കൊണ്ടുപോകും; അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. ഭീമന്‍ ഉഴവുസ്ഥലത്തു ചെന്നാലുടനെ വേലിക്ക് ആവശ്യമുള്ള തടികള്‍ പെറുക്കിയെടുത്തു നാലരികുകളിലും അടുക്കി വയ്ക്കും. പിന്നെ ഒരു തടി കയിലെടുത്ത് അതുകൊണ്ട് ശേ‌ഷമുള്ള തടികള്‍ നാലു വശത്തേക്കും തോണ്ടി എറിയും ആ തടികള്‍ ചുറ്റുമുള്ള അയല്‍ വസ്തുക്കളില്‍ ചെന്നുവീഴും. അതിനാല്‍ ഭീമന്‍ ഉഴവുചുടുന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം ചുറ്റുമുള്ള വസ്തുക്കളില്‍ ആരും കൃ‌ഷി നടത്താറില്ല. ഭീമന്‍ തോണ്ടിയെറിയുന്ന തടികള്‍ ആനകളെക്കൊണ്ടല്ലാതെ മാറ്റാന്‍ സാധിക്കുകയില്ലല്ലോ. അതിനുള്ള പ്രയാസം കൊണ്ടാണ് അയല്‍വസ്തുക്കളുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ കൃ‌ഷി വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുന്നത്. തടികളെല്ലാം മാറ്റിക്കഴിഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ ഭീമന്‍ ഉണങ്ങിക്കിടക്കുന്ന കാടിനു തീവയ്ക്കും ആ തീയിലിട്ടാണ് അയാള്‍ കാച്ചില്‍, കിഴങ്ങു മുതലായവ ചുട്ടു തിന്നുന്നത്. ആ സമയം മുയല്‍ പന്നി മുതലായവയെയും അനായാസേന ലഭിച്ചാല്‍ അയാള്‍ ഉപേക്ഷിക്കാറില്ല. അവയെയും അയാള്‍ ചുട്ടു തിന്നുക തന്നെ ചെയ്യും. ഇപ്രകാരമെല്ലാമായിരുന്നു ഭീമന്റെ ഉഴവുചുടല്‍.

അടുത്തുള്ള പൂഞ്ഞാര്‍ എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു വീട്ടുകാര്‍ ഒരു കിണര്‍ കുഴിപ്പിച്ചു. കുഴിച്ചു കുഴിച്ച് അടിയില്‍ ച്ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു വലിയ പാറ കാണപ്പെട്ടു. ആ പാറയുടെ അടിയില്‍ ധാരാളം വെള്ളവുമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ആ പാറ എടുത്തു മാറ്റാതെ വെള്ളം കോരിയെടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. വെള്ളത്തിനു മീതെ ആ പാറ ഒരടപ്പുപോലെ യാണ് കിടന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ പാറ എടുത്തു മറ്റുന്നതിനായി വലിയ വടങ്ങളും ചങ്ങലകളുമിട്ടു കെട്ടി അനേകമാളുകള്‍ കൂടി പിടിക്കുകയും ആനകളെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു നോക്കീട്ടും ആ പാറ ഇളക്കാന്‍പോലും സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കം ആ വീട്ടുകാര്‍ ഈ കാര്യം നമ്മുടെ ഭീമനെക്കൊണ്ട് കഴിപ്പിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ഒരു സദ്യയ്ക്കു വട്ടം കൂട്ടി. ഭീമനെ ക്ഷണിച്ചുവരുത്തി കേമമായി ഭക്ഷണം കഴിപ്പിച്ചു ഭീമന്‍ ഊണും കഴിഞ്ഞ് എഴുന്നേറ്റപ്പോള്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ അയാളോടു “കൈകഴുകുവാന്‍ വെള്ളം കിണറ്റിലാണ് വെള്ളം കോരിയെടുത്തു കൈ കഴുകിക്കൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞ്, ഒരു പാളയും കയറും എടുത്തുകൊടുത്തു. ഭീമന്‍ പാളയും കയറും ഇടത്തുകൈകൊണ്ട് എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി. കിണറ്റില്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ അതില്‍ ഒരു വലിയ പാറയും അതിന്മേല്‍ ചില വടങ്ങളും ചങ്ങലകളുമിട്ടു കെട്ടിയിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. ഉടനെ അയാള്‍ പാളയും കയറും അവിടെ വെച്ചിട്ട് ഇടത്തുകൈകൊണ്ടു തന്നെ വടങ്ങളില്‍ പിടിച്ചുവലിച്ചു നി‌ഷ്പ്രയാസം പാറ കരയ്ക്കെടുത്തിടുകയും പാളയും കയറുമെടുത്തു വെള്ളംകോരി കൈകഴുകുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ടിട്ട് ആ വീട്ടുകാര്‍ക്കും അന്യന്മാര്‍ക്കുമുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും വിസ്മയവും സീമാതീതമായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

നമ്മുടെ ഭീമന്‍ പൂഞ്ഞാറ്റില്‍ത്തമ്പുരാക്കന്മരുടെ ഒരു ഇഷ്ടനായിരുന്നു. അയാള്‍ തമ്പുരാക്കന്മാരുടെ ആവശ്യപ്രകാരം കൂടെക്കൂടെ അവിടെപ്പോവുകയും മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു ദുസ്സാധ്യങ്ങളായ അനേകം കാര്യങ്ങള്‍ സാധിച്ചുകൊടുക്കുകയും തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ സന്തോ‌ഷിച്ച് ഇയാള്‍ക്ക് ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുക്കുകയും സാധാരണമായിരുന്നു. അങ്ങനെ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളവയില്‍ ഒരു സംഗതി മാത്രം താഴെ കുറിക്കുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ പാണ്ടിക്കാരായ മറവരും മുഹമ്മദീയരും കുടി പൂഞ്ഞാര്‍ ദേശത്തെ ആക്രമിക്കുവാന്‍ വരുന്നതായിക്കേട്ടു പൂഞ്ഞാറ്റില്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ ആ വിവരം കുളപ്പുറത്തു ഭീമനെ അറിയിച്ചു. ഉടനെ ഭീമന്‍ ആളയച്ചു തന്റെ സ്നേഹിതനായ മന്ദത്തുപണിക്കരെയും കുളപ്പുറത്തു വരുത്തി. പണിക്കര്‍ കുളപ്പുറത്ത് ഭീമനോളം തന്നെ ദേഹപുഷ്ടിയും കായബലവുമുള്ള ആളല്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും ഒരു ചെറിയ ഭീമന്‍ തന്നെയായിരുന്നു. അയാള്‍ക്കു കാലത്തെ കഞ്ഞിക്കു പന്ത്രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി അരിയും അതിനു ചേര്‍ന്ന പുഴുക്കുമേ പതിവുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവര്‍ തമ്മില്‍ ആലോചിച്ച് ഉടനെ പൂഞ്ഞാറ്റിലേക്ക് പോകണമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തീട്ടു രണ്ടു പേരും കൂടി ഉണ്ണാനിരുന്നു. ഊണ് ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ ഓടിവന്നു “മറവരും മുഹമ്മദീയരും വന്നടുത്തിരിക്കുന്നു. ഉടനെ വരണമെന്നു തമ്പുരാന്‍ കല്‍പിചിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് “എന്നാലിനി പോയിവന്നിട്ട് ഊണു മുഴുവനാക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞ് രണ്ടുപേരും എഴുന്നേറ്റ് കൈകഴുകി. അപ്പോള്‍ തക്കതായ ആയുധമൊന്നും കാണാഞ്ഞിട്ടു രണ്ടുപേരും ഓരോ കൊന്നത്തെങ്ങു ചുവടോടെ പറിച്ചെടുത്തു കൊണ്ട് ഓടിപ്പോയി. ഭീമനും പണിക്കരും കൊന്നത്തെങ്ങുമായി ചെല്ലുന്നതു കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മറവരും മുഹമ്മദീയരും പേടിച്ചോടി പമ്പകടന്നൊളിച്ചു. ഊണു മുഴുവനാക്കണമല്ലോ എന്നു വിചാരുച്ചു ഭീമനും പണിക്കരും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തിരിച്ചു പോരുകയും ചെയ്തു.

ഈ സംഗതി നടന്നത് ഒരു വെള്ളപ്പൊക്കക്കാലത്തായിരുന്നു. ഇവര്‍ അങ്ങോട്ടു പോയപ്പോള്‍ വെള്ളം ആറു നിറഞ്ഞിരുന്നതേയുള്ളൂ ഇവര്‍ ഇങ്ങോട്ടു വന്നപ്പോഴേക്ക് ആ വെള്ളം കരകവിഞ്ഞൊഴുകി ഇരുകരയിലും സാധാരണമനു‌ഷ്യര്‍ക്കു നിലയില്ലാതെയായിരുന്നു. എങ്കിലും ഭീമന് അരയോളവും പണിക്കര്‍ക്കു മുലയോളവും മാത്രമേ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവര്‍ ആ വെള്ളത്തില്‍ക്കൂടിയാണ് നടന്നുപോയത്. അവര്‍ അങ്ങനെ പോന്നപ്പോള്‍ ഒരു വീട്ടിന്റെ ഇറയത്ത് ഒരു പത്തായമിരിക്കുന്നത് കണ്ടു ആ വിട്ടിനകത്തും വെള്ളം കയറിയിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെപ്പാര്‍ത്തിരുന്നവരെല്ലാം പ്രാണരക്ഷാര്‍ത്ഥം ഓടിപ്പോയിരുന്നതുകോണ്ട് ആ വീടു കേവലം നിര്‍ജ്നജമായിരുന്നു; പത്തായവും ഇളകിപ്പോകാറായിരുന്നു. ആര്‍ക്കും ഉപയോഗപ്പെടാതെ വെറുതെ പോകേണ്ടാ എന്നു വിചാരിച്ച് ഭീമന്‍ അതെടുത്തു തലയില്‍വച്ചുകൊണ്ടു നടന്നു. സ്വഗൃഹത്തിലെത്തി പത്തായം താഴെ ഇറക്കി വച്ചു. അതിലുണ്ടായിരുന്ന നെല്ല് വാരിയിട്ട് അളന്നുനോക്കീട്ടു നൂറുപറയുണ്ടായിരുന്നു. നെല്ലു തിരിയെ പത്തായത്തില്‍ത്തന്നെ ആക്കിക്കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പണിക്കരും അവിടെയെത്തി.

പിന്നെ രണ്ടുപേരും കൂടി പകുതിയാക്കി വച്ചിരുന്ന ഭക്ഷണം മുഴുവനാക്കുകയും പണിക്കര്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്ര പറഞ്ഞ് അയാളുടെ വീട്ടിലേക്ക് പോകയും ഭീമന്‍ അവിടെത്തന്നെ കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു.

നമ്മുടെ ഭീമന്റെ കഥകള്‍ ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും വിസ്തരഭയം നിമിത്തം അതിനായി തുനിയുന്നില്ല. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടു തന്നെ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ ഒരസാമാന്യമനു‌ഷ്യനായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. നമ്മുടെ ഭീമന് ഈശ്വരഭക്തി, സത്യം മുതലായ സല്‍ഗുണങ്ങള്‍ ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. “ബ്രാഹ്മേ മുഹുര്‍ത്ത ഉത്തി‌ഷ്ഠേല്‍സ്വസ്ഥേ രക്ഷാര്‍ത്ഥമായു‌ഷഃ” എന്നുള്ള പ്രമാണത്തെ അയാള്‍ ആജീവനാന്തം ശരിയായി ആചരിച്ചിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാള്‍ നൂറു വയസ്സു തികഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചത്. അതും അനായസേന തന്നെയായിരുന്നു. നമ്മുടെ കഥാനായകനു രോഗപീഡ നിമിത്തവും മറ്റും ഒരു ദിവസം പോലും കിടന്നു കഷ്ടപ്പെടേണ്ടതായി വന്നില്ല.

ഭീമന്‍ മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അയാളുടെ പ്രതം (പരേതാത്മാവ്) ആ വീട്ടുകാരെയും മറ്റും അസാമാന്യമായി ഉപദ്രവിചുകൊണ്ടിരുന്നു. അത് അയാളുടെ അപരക്രിയകള്‍ ആരും വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്യാഞ്ഞിട്ടായിരിക്കാം.

“ആബ്ദദീക്ഷാദിലോപേന പ്രതാ യാന്തി പിശാചതാം
സ്വജനാന്‍ ബാധമാനാസ്തേ വിചരന്തി മഹീതലേ ”

എന്നുണ്ടല്ലോ ആ ഉപദ്രവം ഈ പ്രതത്തിന്റേതാണെന്നും മറ്റും അറിയാതെതന്നെ വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞു. ക്രമേണ ആ ഉപദ്രവം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ ഈ അടുത്ത കാലത്തു പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിക്കികയും അപ്പോള്‍ അത് ഈ ഭീമന്റെ ഉപദ്രവമാണെന്നും ഭീമന്‍ സാധാരണ മനു‌ഷ്യനല്ലായിരുന്നുവെന്നും അയാള്‍ ദേവാംശമായിട്ടുള്ള ഒരു അവതാരപുരു‌ഷനായിരുന്നുവെന്നും അയാളുടെ വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു പ്രതത്തെ ആ വിഗ്രഹത്തിന്മേലാവാഹിച്ചു പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കുകയും ആണ്ടുതോറും മുടങ്ങാതെ പൂജ നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തല്ലാതെ ഉപദ്രവം നീങ്ങുകയില്ലെന്നും കാണുകയാല്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ അപ്രകാരമൊക്കെ ചെയ്യിച്ചു പൂജ ആണ്ടുതോറും ഇപ്പോഴും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. പ്രതി‌ഷ്ഠ കുളപ്പുറത്തുപുരയിടത്തിന്റെ കന്നിപദത്തില്‍ ദ്രകാളിമറ്റപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്കൊണ്ടാണ് നടത്തിച്ചത്. പ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിഞ്ഞതില്‍പ്പിന്നെ ഭീമന്റെ ഉപദ്രവം ആ വീട്ടിലെന്നല്ല ആ ദേശത്തു തന്നെ എങ്ങും ഉണ്ടാകാറില്ല. പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന വിഗ്രഹം കണ്ടാല്‍ ഭീമന്റേതാണെന്നുതന്നെ തോന്നും. അതിന്റെ സ്ഥല്യൗം അത്രയ്ക്കു മാത്രമുണ്ട്. അവിടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിനും ഒട്ടും കുറവില്ല. ചില കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനുവേണ്ടി പലരും ഭീമനു വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും ചിലര്‍ക്കു ചിലതു സാധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അവിടെ സാധാരണ വഴിപാടു കരിക്കും പഴവും നിവേദിക്കുകയാണ്. ചിലര്‍ അപ്പം, അട, കൊഴുക്കട്ട മുതലായവ ഉണ്ടാക്കിച്ചു നിവേദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അവയ്ക്ക് അരി ഒന്നേകാലിടങ്ങഴി മുതല്‍ മുപ്പത്തറേകാലിടങ്ങഴി വരെ നടപ്പുണ്ട്. അവിടെ പ്രതി‌ഷ്ഠ ഒരു മേടമാസം പതിനാലാം തീയതിയായിരുന്നതിനാല്‍ ആണ്ടുതോറും വിശേ‌ഷദിവസമായി ആചരിച്ചുവരുന്നത് ആ ദിവസമാണ്.

അദ്ധ്യായം 70
മണ്ണടിക്കാവും കാമ്പിത്താനും

തിരുവിതാംകൂര്‍ കൊല്ലം ഡിവി‌ഷനില്‍ച്ചേര്‍ന്ന കുന്നത്തൂര്‍ താലൂക്കില്‍ കണ്ണാടി എന്ന ദേശത്തുള്ള സുപ്രസിദ്ധമായ ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രത്തെയാണ് “മണ്ണടിക്കാവെ”ന്നു പറയുന്നത്. ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടായിരിക്കുക സാധാരണമാണല്ലോ. ചില ദിക്കുകളില്‍ വെളിച്ചപ്പാടിനെ “കോമര”മെന്നും പറയുന്നതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ കണ്ണടിക്കാവിലെ വെളിച്ചപ്പാടിനെ “കാമ്പിത്താ”നെന്നാണ് പറയുക പതിവ്. മണ്ണടിക്കാവില്‍ ഭഗവതി സ്വയംഭൂവാണ്. ആ ക്ഷേത്രം പണ്ട് ദേശാധിപതിയായിരുന്ന വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴപ്പണ്ടാരത്തിലെ വകയായിരുന്നു. അടുത്ത കാലത്ത് ഒരു വിധിപ്രകാരം അതു “മംഗലത്തു പണിക്കര്‍” എന്നൊരു നായരുടെ വകയാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടത്ര.

പണ്ടു വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴപ്പണ്ടാരത്തില്‍ മണ്ണടിദേശത്തിന്റെ അധിപനായിരുന്ന കാലത്ത് അവിടത്തെ വകയായി ഒരു ചെറിയ സൈന്യശേഖരമുണ്ടായിരുന്നു. ആ സൈനികന്മാരെ ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കുകയും സൈന്യത്തിന്റെ ആധിപത്യം വഹിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത് മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ തറവാട്ടില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിരിക്കുന്നവരായിരുന്നു. അന്നു സൈന്യങ്ങളെ അഭ്യസിപ്പിച്ചിരുന്ന കളരിയും ആ കളരിയില്‍ ചില പരദേവതമാരുടെ വിഗ്രഹങ്ങളും മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ ഗൃഹത്തിനടുത്ത് ഇപ്പോഴും കാണ്‍മാനുണ്ട്. ഇങ്ങനെ വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴപ്പണ്ടാരത്തില്‍ ദേശാധിപതിയും മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ സേനാനായകനുമായിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം കൃ‌ഷിയിറക്കുന്നതിനു കാടു വെട്ടിത്തെളിക്കാനായി ചില പുലയര്‍ മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ ഭവനത്തിനു സമീപം ഒരു കാട്ടില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. അവരുടെ കൂട്ടത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പുലക്കള്ളി (പുലയസ്ത്രീ) അവിടെക്കണ്ട ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ അരിവാള്‍ തേച്ചപ്പോള്‍ ആ ശിലയില്‍നിന്നു രക്തം പ്രവഹിക്കുകയാല്‍ അതുകണ്ടു പുലയര്‍ ഭയാത്ഭുതപരവശന്മാരായി ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. നിലവിളികേട്ടു മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ മുതലായ സമീപസ്ഥര്‍ ഉടനെ സ്ഥലത്തെത്തി സംഗതി മനസ്സിലാക്കുകയും വിവരം വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴപ്പണ്ടാരത്തിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകേട്ടപ്പോള്‍ അന്നത്തെ മൂത്ത പണ്ടാരത്തില്‍ “രക്തം കണ്ടുവെങ്കില്‍ അതൊരു ദേവബിംബമായിരിക്കണം. ഇപ്രകാരം സ്വയംഭൂവായ ദേവബിംബം കണ്ടാല്‍ ഉടനെ അതിനൊരു നിവേദ്യം കഴിച്ചില്ലെങ്കില്‍ അതു മറഞ്ഞു പോകുമെന്നു കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ പണിക്കര്‍ ഈ മലരും പഴവും അവിടെക്കൊണ്ടുപോയി വയ്ക്കുകയും ആ പുലയരെ അവിടെനിന്ന് മാറ്റുകയും ചെയ്യണം. ഞാനൊന്നു കുളിച്ചിട്ടു ക്ഷണത്തില്‍ അങ്ങോട്ടു വന്നേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു കുറെ മലരും പഴവും കൊടുത്തു മംഗലത്തു പണിക്കരെ മുന്‍പെ അയച്ചിട്ടു പണ്ടാരത്തില്‍ കുളിക്കാന്‍പോയി. പണിക്കര്‍ മലരും പഴവും എടുത്തു ബിംബത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നുവച്ചു. അപ്പോഴേക്കും പുലയരെല്ലാം അവിടെനിന്നു ദൂരെ മാറുക കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഉടനെ പണ്ടാരത്തില്‍ കുളിയും കഴിഞ്ഞ് പരിവാരസമേതം ഒരു വിളക്കുമായി അവിടെയെത്തി. ദേശക്കാരെല്ലാവരും അപ്പോള്‍ അവിടെ വന്നുകൂടി. ആ സമയം ഒരു ഊരാളി (മണ്ണാനെന്നും വണ്ണാനെന്നും പരവനെന്നും മറ്റുകൂടി പേരുള്ള ഒരു ജാതിക്കാരന്‍) തുള്ളിക്കൊണ്ട് അവിടെ വരുകയും “ഈ കാണപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ബിംബം ഭദ്രകാളിയുടേതാണ്. ഇവിടെ നിവേദ്യവും പൂജയുമൊന്നും വേണ്ട. അവില്‍, മലര്‍, പഴം മുതലായ സാധനങ്ങള്‍ സന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നുവെയ്ക്കുകയും കുറച്ചുസമയം കഴിയുമ്പോള്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്താല്‍ മതി. അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ നിവേദ്യം കഴിച്ചാലെന്നപോലെ ദേവിക്കു തൃപ്തിയാകും. മലരും, പഴവും മറ്റും കൊണ്ടുചെന്നുവയ്ക്കുന്നത് മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ തന്നെവേണം. ബ്രാഹ്മണരുടെ പൂജയും മറ്റും ഇവിടെ വേണ്ട” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ട് ആരും വിശ്വസിച്ചില്ല. ഇവനിങ്ങനെ പറയുന്നതു പണിക്കരുടെ സേവയ്ക്കുവേണ്ടിയോ സ്വകാര്യമായി പണിക്കര്‍ ചട്ടം കെട്ടീട്ടൊ ആയിരിക്കുമെന്നാണ് എല്ലാവരും വിചാരിച്ചത്. അതിനാല്‍ ആ ഊരാളി, “എന്താ ഞാന്‍ പറഞ്ഞത് നിങ്ങള്‍ക്കാര്‍ക്കും വിശ്വാസമായില്ല, അല്ലേ? ആട്ടേ, ഞാന്‍ നിങ്ങളെ വിശ്വസിപ്പിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോയി. ഉത്സാഹശാലികളായ ചില ജനങ്ങളും അവന്റെ പിന്നാലെ ഓടി. അവന്‍ ഓടിച്ചെന്ന് “കുടപ്പാറ”യുടെ മുകളില്‍ക്കയറി നിന്നു. കുടപ്പാറ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് മണ്ണടിയില്‍നിന്ന് ആറേഴുനാഴിക കിഴക്കുവടക്കായി പത്തനാപുരം താലൂക്കില്‍ കലഞ്ഞൂര് എന്ന ദേശത്ത് ഒരു മലയുടെ മുകളിലാണ്. ആ പാറ കുടയുടെ ആകൃതിയില്‍ മേല്‍ഭാഗം വൃത്താകാരമായി പരന്നും അതിന്റെ മധ്യത്തിങ്കല്‍ ഒരു കാലുമായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അതിന്റെ മുകളില്‍ കയറുകയെന്നുള്ളത് മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് അസാദ്ധ്യമാണ്. ആ ഊരാളി ഏഴു പ്രാവശ്യം അതിന്റെ മുകളില്‍ കയറുകയുമിറങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ പാറയുടെ ചുറ്റും വലിയ കാടായിരുന്നതിനാല്‍ ഊരാളിയുടെ പിന്നാലെ ഓടിച്ചെന്നവര്‍ക്ക് അടുത്തു ചെല്ലുവാന്‍ സാധിച്ചില്ല. പാറ ഒരുയര്‍ന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നതിനാല്‍ അവന്‍ അതിന്മേല്‍ കയറുകയും ഇറങ്ങുകയും ചെയ്തത് അവര്‍ ദൂരെ നിന്നുകൊണ്ട് കാണുക മാത്രമെ ചെയ്തുള്ളൂ. പന്ത്രണ്ടുകോലില്‍ കുറയാതെ പൊക്കമുള്ള ആ പാറ ഇപ്പോഴും അവിടെക്കാണ്മാനുണ്ട്.

ആ ഊരാളി കുടപ്പാറയുടെ മുകളില്‍നിന്നിറങ്ങി, കാട്ടില്‍നിന്നു വെളിയില്‍ വന്നതു നാലഞ്ചു കടുവാക്കുട്ടികളെയും പിടിച്ചുകൊണ്ടാണ്. അവന്‍ ആ കടുവാക്കുട്ടികളെയുംകൊണ്ട് മണ്ണടിയില്‍ ബിംബം കണ്ട സ്ഥലത്തെത്തി. അതുകണ്ട് എലാവരും ഭയപ്പെടുകയും അവന്‍ പറഞ്ഞതും പ്രവര്‍ത്തിച്ചതുമെല്ലാം ദേവിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടാണെന്ന് എല്ലാവരും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അവന്‍ കടുവാക്കുട്ടികളെയെല്ലാം വിട്ടയയ്ക്കുകയും അതോടുകൂടി അവന്റെ കലി അടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഊരാളി പറഞ്ഞതെല്ലാം എല്ലാവരും വിശ്വസിച്ചുവെങ്കിലും പണ്ടാരത്തിലും മംഗലത്തു പണിക്കരും ദേശക്കാരുംകൂടി സര്‍വ്വസമ്മതനായ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെക്കൊണ്ടു പിന്നെ പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചുനോക്കിക്കുകകൂടി ചെയ്തു. ഊരാളി പറഞ്ഞതെല്ലാം ശരിയാണെന്ന് പ്രശ്നക്കാരനും പറയുകയാല്‍ പണ്ടാരത്തിലെ ആജ്ഞപ്രകാരം അവിടെ ക്ഷേത്രം പണി നടത്തിക്കുകയും നിത്യനിദാനം മുതലായവയ്ക്കു പതിവുകള്‍ നിശ്ചയി ക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് മണ്ണടിക്കാവുണ്ടായത്. അവിടെ ഇപ്പോഴും അരിവച്ചു നിവേദ്യവും ബ്രാഹ്മണരുടെ പൂജയും പതിവില്ല. മലര്‍, പഴം മുതലായവ ബിംബസന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വയ്ക്കുകയും കുറച്ചുസമയം കഴിയുമ്പോള്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോവുകയും മാത്രമേ പ്രതിദിനം ഇപ്പോഴും ചെയ്തുവരുന്നുള്ളൂ. മലരും പഴവും മറ്റും കൊണ്ടുചെന്നു വയ്ക്കുന്നത് ഇപ്പോഴും മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ തന്നെയാണ്. ഇനി കാമ്പിത്താനെക്കുറിച്ചു കൂടി പറയാം.

മണ്ണടിക്കാവു ക്ഷേത്രമുണ്ടായതിന്റെ ശേ‌ഷം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാക്കുവഞ്ഞിപ്പണ്ടാരത്തിലേക്കു പുത്രസന്താനമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. പണ്ടാര ത്തില്‍ സന്താനാര്‍ത്ഥമായി അനേകം സത്ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടകായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം ഭഗവതി തന്നെ ഇതിനൊരു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കണമെന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ട് പണ്ടാരത്തില്‍ അന്തര്‍ജ്ജ ́നസമേതം മണ്ണടിക്കാവില്‍ ഭജനമിരുന്നു. ഭജനം ദൃഢഭക്തിയോടും പൂര്‍ണ്ണവിശ്വാസത്തോടും കഠിനനി‌ഷ്ഠയോടും കൂടിയായിരുന്നു. അങ്ങനെ ഏകദേശം അരമണ്ഡലം (ഇരുപത്തിയൊന്നു ദിവസം) കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പണ്ടത്തെ ഊരാളി (ബിംബം കാണപ്പെട്ട സമയം തുള്ളിക്കൊണ്ടു വന്ന ഊരാളി തന്നെ) തുള്ളിക്കൊണ്ടു നടയില്‍ വരുകയും കല്പന കേള്‍ക്കാനായി പണ്ടാരത്തില്‍ അവിടെച്ചെന്നു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഊരാളി “ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. ഇന്നേക്കു മൂന്നാം ദിവസം ഒരാള്‍ ഇവിടെ വരും. ഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ട് അയാള്‍ പറയുന്നതുപോലെ ചെയ്താല്‍ താമസിയാതെ സന്തതിയുണ്ടാകും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് കലിയടങ്ങി മടങ്ങിപ്പോയി.

ഊരാളി പറഞ്ഞതുപോലെ മൂന്നാം ദിവസം ഒരാള്‍ അവിടെച്ചെന്നു. അയാള്‍ ഒരു വിദേശീയനുംഭിക്ഷ യാചിച്ചുകൊണ്ടു നടന്ന പാവപ്പെട്ട ഒരു ശൂദ്രനുമായിരുന്നു. അയാള്‍ അവിടെയെത്തിയ ഉടനെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന കുടയും വടിയും മാറാപ്പും ദൂരെ വലിച്ചെറിഞ്ഞിട്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ തെക്കുവശത്തുള്ള ആറ്റില്‍ച്ചാടിക്കുളിച്ചു കയറി തുള്ളിക്കൊണ്ടു നാലു നടയിലും ചെന്നു നിന്ന് അത്യുച്ചത്തില്‍ മൂന്നു പ്രാവശ്യം വീതം അട്ടഹസിച്ചു. മുന്‍കൂട്ടി ഊരാളി പറഞ്ഞിരുനതിനാലും അട്ടഹാസം കേള്‍ക്കുകകൊണ്ടും പണ്ടാരത്തിലും മംഗലത്തു പണിക്കരും ദേശക്കാരുമെല്ലാം ക്ഷണത്തില്‍ അവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്ന ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പണ്ടാരത്തിലെ നേരെ നോക്കി, “ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. എനിക്ക് ഒരു “ഉച്ചബലി” നടത്തിയാല്‍ ഉടനെ സന്താനമുണ്ടാകും” എന്നും ഉച്ചബലി നടത്തേണ്ടുന്ന ക്രമങ്ങളും പറഞ്ഞു. ഉടനെ കലിയടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പറഞ്ഞതെല്ലാം ഭഗവതി അരുളിച്ചെയ്തതായിത്തന്നെ എല്ലാവരും വിശ്വസിക്കുകയും പണ്ടാരത്തിള്‍ ഉച്ചബലി എന്ന അടിയന്തിരം വഴിപാടായി നടത്തുകയും താമസിയാതെ അവിടേക്കു പുത്രസന്താന മുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ഉച്ചബലി കഴിച്ചാല്‍ ഉണ്ണിയുണ്ടാകുമെന്നു തുള്ളിപ്പറഞ്ഞ ആ മനു‌ഷ്യനെ പണ്ടാരത്തില്‍ ചെലവിനു വേണ്ടതെല്ലാം കൊടുത്ത് അവിടെത്തന്നെ താമസിപ്പിക്കുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് സന്യാസവൃത്തിയോടുകൂടി അവിടെത്തന്നെ താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. പണ്ടാരത്തിലേക്ക് ഉണ്ണിയുണ്ടായപ്പോഴേക്കും ജനങ്ങള്‍ക്ക് ആ മനു‌ഷ്യനെക്കുറിച്ചുള്ള വിശ്വാസവും ഭക്തിയും വളരെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും കല്പനകള്‍ കേള്‍ക്കാനായി പലവിധത്തിലുള്ള സങ്കടക്കാര്‍ മണ്ണടിക്കാവില്‍ മുട്ടുപാടിരിക്കുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പറയുന്നതെല്ലാം ശരിയായിത്തീരുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ പണ്ടാരത്തിലും പണിക്കരും ദേശക്കാരുംകൂടി അയാളെ ആ കാവിലെ കാമ്പിത്താനായി സ്ഥിരപ്പെടുത്തുകയും അയാള്‍ക്ക് ചില സ്ഥാനമാനങ്ങളെല്ലാം നിശ്ചയിക്കുകയും തുള്ളുമ്പോള്‍ ഉപയോഗിക്കാനായി വാള്‍, ശൂലം, അരമണി, ചിലമ്പ് മുതലായവ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. മണ്ണടിക്കാവിലെ ആദ്യത്തെ കാമ്പിത്താന്‍ അയാളാണ്. അയാളുടെ വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും അത്ഭുതപ്പെടത്തക്കവയായിരുന്നു. അയാള്‍ തുള്ളിപ്പറഞ്ഞിട്ടുള്ളവയില്‍ ഒന്നുപോലും ഒക്കാതെയിരുന്നിട്ടില്ല.

ഈ കാമ്പിത്താന്റെ കാലത്തു കായംകുളത്തുരാജാവിനു സന്തതി യില്ലാതാവുകയാല്‍ കല്പന കേള്‍ക്കാനായി കായംകുളത്തുരാജാവ് അവിടെച്ചെലുകയും കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി, “എനിക്കു തരാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളത് നിശ്ചിതകാലത്തു തരണം, വിശേ‌ഷാല്‍ ഒരു ഉച്ചബലി കൂടി നടത്തണം. ഉച്ചബലി കഴിച്ചാല്‍ ഒരു വത്സരം തികയുന്നതിനുമുമ്പു ഒരു സന്തതിയുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിച്ചു. സന്തതിയുണ്ടായാല്‍ ആ കുട്ടിയുടെ അന്നപ്രാശനം കഴിഞ്ഞാലുടനെ മണ്ണടിക്കാവില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു തൊഴീക്കയും രത്നഖചിതമായ ഒരു പൊന്‍മുടി നടയ്ക്കു വയ്ക്കുകയും ചെയ്യാമെന്നായിരുന്നു രാജാവ് നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ഈ സംഗതി മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചതല്ലാതെ അവിടുന്ന് ആരോടും പറഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഇതു കാമ്പിത്താന്‍ കല്പിചുകേട്ടപ്പോള്‍ കായംകുളത്തു രാജാവ് ഏറ്റവും വിസ്മയിക്കുകയും കല്പനപോലെയെല്ലാം ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും അധികം താമസിയാതെ ഉച്ചബലി നടത്തിക്കുകയും ഒരു കൊല്ലം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് അവിടെ സന്തതിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ആ കുട്ടിയുടെ അന്നപ്രാശനം കഴിഞ്ഞയുടനെ ആ കുട്ടിയെ മണ്ണടിക്കാവില്‍ കൊണ്ടുപോയി തൊഴീക്കയും അമൂല്യങ്ങളായ അനേകം രത്നങ്ങള്‍ പതിച്ച ഒരു പൊന്‍മുടി രാജാവു നടയ്ക്കു വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ കളരിയില്‍ വച്ചു സൂക്ഷിച്ചിരുന്നതും ഈ അടുത്ത കാലത്തു തസ്കരന്മാര്‍ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോയതുമായ പൊന്‍മുടി ഇതുതന്നെയാണത്ര.

കായംകുളത്തു രാജാവു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ച വഴിപാടു കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി ചോദിച്ചു മേടിച്ചുവെന്നും മറ്റുമുള്ള വര്‍ത്തമാനം അന്നു മധുരയില്‍ വാണിരുന്ന പാണ്ഡ്യരാജാവു കേട്ടിട്ടു സ്വര്‍ണ്ണത്തിലും വെള്ളിയിലുമായി രണ്ടുകൂട്ടം വാളും ചിലമ്പുമുണ്ടാക്കിച്ചുവയ്ക്കുകയും ഇതറിഞ്ഞ് കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളിക്കല്പിച്ച് ആളയയ്ക്കുകയാണെങ്കില്‍ വെള്ളികൊണ്ടുള്ള വാളും ചിലമ്പും കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും കാമ്പിത്താന്‍ തന്നെ വരുകയാണെങ്കില്‍ സ്വര്‍ണം കൊണ്ടുള്ള വാളും ചിലമ്പും തന്നെ കൊടുത്തയയ്ക്കാമെന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചു.

ഒരു ദിവസം എന്തോ ചില സംഗതികള്‍ക്കു കല്പന കേള്‍ക്കാനായി പണ്ടാരത്തിലും പണിക്കരും ദേശക്കാരും മണ്ണടിക്കാവില്‍ കൂടുകയാല്‍ സന്ധ്യാസമയമായപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളുകയും തുള്ളി നടയില്‍ വന്നയുടനെ “എനിക്ക് ഒരാള്‍ ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ തരാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍പോയി അതുവാങ്ങിക്കൊണ്ടു ക്ഷണത്തില്‍ വരാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നതെന്നറിയാനായി ചിലര്‍ കാമ്പിത്താന്റെ പിന്നാലെ ഓടി. കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍ അദൃശ്യനായിത്തീരുകയാല്‍ പിന്നാലെ ഓടിയവര്‍ മടങ്ങിപ്പോന്നു. രാത്രി മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴികയായപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍ മധുരയില്‍ പാണ്ഡ്യരാജാവിന്റെ അടുക്കലെത്തി. “എനിക്കു തരാനായി വച്ചിരിക്കുന്നതു വേഗത്തില്‍ തരണം. താമസിക്കാനിടയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ആയുധങ്ങളും വേ‌ഷവും വാക്കും എല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും ഈ വന്നിരിക്കുന്നതു കാമ്പിത്താന്‍ തന്നെയാണെന്ന് നിശ്ചയിച്ചു പാണ്ഡ്യരാജാവു വെള്ളികൊണ്ടുള്ള വാളും ചിലമ്പും കൊടുക്കാനായി എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു. അപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താന്‍, “ഇതല്ലല്ലോ എനിക്കു തരാമെന്നു വിചാരിച്ചിരുന്നത്. ഞാന്‍ ആളയയ്ക്കുകയായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇതു മതിയായിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ തന്നെയാണല്ലോ വന്നിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ആദ്യം വിചാരിച്ചതു തന്നെ തരണം. അല്ലെങ്കില്‍ ഒന്നും വേണ്ടാ. താമസിയാതെ ഞാന്‍ ഒന്നിനു രണ്ടുവീതം എന്റെ സ്ഥലത്തു വരുത്തി വാങ്ങിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ട് പാണ്ഡ്യരാജാവ് ഭയാത്ഭുതപരവശനായി അകത്തുപോയി സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ടുള്ള വാളും ചിലമ്പും തന്നെ എടുത്തുകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കു കയും താന്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കാന്‍ ഭാവിച്ച തെറ്റിനു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. കാമ്പിത്താന്‍ ആ വാളും ചിലമ്പും വാങ്ങിക്കൊണ്ട് അപ്പോള്‍ ത്തന്നെ തിരികെപ്പോരുകയും ഏഴരനാഴിക രാച്ചെന്നപ്പോഴേക്കും മണ്ണടിക്കാവിലെത്തുകയും അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവര്‍ ആവശ്യപ്പെട്ട കല്പനകള്‍ യഥോചിതം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ ആ കാമ്പിത്താനും പിന്നീടുണ്ടായ കാമ്പിത്താന്മാരും തുള്ളുന്ന സമയങ്ങളില്‍ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതു പാണ്ഡ്യരാജാവു കൊടുത്ത ആ വാളും ചിലമ്പുമാണ്. ആ ഒന്നാമത്തെ കാമ്പിത്താന്‍ മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ വാളും ചിലമ്പും അവിടെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തുള്ള നദിയില്‍ വലിയ കയമായിട്ടുള്ള ഒരു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നു നിക്ഷേപിക്കുകയും അവിടെ മുങ്ങി ആ വാളും ചിലമ്പും എടുത്തുകൊണ്ടുവരുന്ന ആളെയല്ലാതെ മേലാല്‍ കാമ്പിത്താനായി സ്വീകരിക്കയില്ലെന്നും നിശ്ചയിക്കു കയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരം ചെയ്തതു പണ്ടാരത്തിലും പണിക്കരും ദേശക്കാരും കൂടിയാലോചിച്ചിട്ടാണ്. വാളും ചിലമ്പുമിട്ട ആ സ്ഥലത്തിന്റെ പേര് “പാറക്കടവ്” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുനന്ത്. അതിനിമ്നമായ ആ സ്ഥലത്തു മുങ്ങി അടിയില്‍ച്ചെലുക എന്നുള്ളതു മനു‌ഷ്യരാല്‍ സാദ്ധ്യമായിട്ടുള്ളതല്ല. വര്‍‌ഷകാലങ്ങളില്‍ അവിടെ അതികഠിനമായ ഒഴുക്കുണ്ടായിരിക്കും. ഒഴുക്കില്ലാത്ത സമയങ്ങളില്‍ അവിടെ വലിയ മുതലകളുണ്ടായിരിക്കുകയും പതിവാണ്. എങ്കിലും ഒന്നാമത്തെ കാമ്പിത്താന്റെ കാലശേ‌ഷവും പാറക്കടവില്‍ മുങ്ങി വാളും ചിലമ്പുമെടുത്തുകൊണ്ടുവരികയും കുടപ്പാറയുടെ മുകളില്‍ കയറി നൃത്തം ചെയുകയും കലഞ്ഞൂര്‍ കാട്ടില്‍നിന്ന് കടുവാക്കുട്ടികളെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുവരുകയും ചെയ്തവരായ രണ്ടോ മൂന്നോ കാമ്പിത്താന്മാര്‍ അവിടെ ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നിരുന്നു. അവരുടെ ഓരോരുത്തരുടേയും കാലശേ‌ഷം ആ വാളും ചിലമ്പും ആ കയത്തിലിടുകതന്നെയാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ വളരെക്കാലമായി അവിടെ കാമ്പിത്താനുണ്ടാകാതെയിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് ആ വാളും ചിലമ്പും ആ കയത്തില്‍ത്തന്നെ കിടക്കുകയാണ്.

ഒന്നാമത്തെ കാമ്പിത്താന്റെ കാലശേ‌ഷമുണ്ടായ കാമ്പിത്താന്മാരുടെ ദിവ്യത്വം സംബന്ധിച്ചും അനേകം ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു മാത്രം താഴെപ്പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു നമ്പൂരി ഭദ്രോല്പത്തി പതിവായി വായിക്കണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് എവിടെനിന്നോ ഒരു ഗ്രന്ഥം സമ്പാദിച്ചു. ഭദ്രാല്പത്തി ഗ്രന്ഥം എഴുതി സമ്പാദിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ ചുരുക്കവും അച്ചടിച്ചിട്ടില്ലാത്തതുമാകയാല്‍ ദേവീമാഹാത്മ്യവും മറ്റുംപോലെ അതത്ര സുലഭവുമല്ല. അതിനാല്‍ ആ നമ്പൂരി ആ ഒരു ഗ്രന്ഥം സമ്പാദിച്ചതു വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടാണ്. അദ്ദേഹം ആ ഗ്രന്ഥം അഴിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ അതില്‍ ഒരു ഭാഗത്തു മൂന്നക്ഷരങ്ങള്‍ പൊടിഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. ആ അക്ഷരങ്ങള്‍കൂടിയില്ലാതെ പാരായണം ശരിയായി നടത്താന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ഇതിനെക്കുറിച്ച് പല വിദ്വാന്മാരോടും ചോദിച്ചു. അവര്‍ ഓരോരുത്തരും ഓരോവിധം മാറിമാറിപ്പറഞ്ഞു. വിദ്വാന്മാരുടെ അഭിപ്രായം ഭിന്നിച്ചുവരുക യാല്‍ നമ്പൂരി വേറെ പല ഗ്രന്ഥങ്ങളില്‍ നോക്കി. ഓരോ ഗ്രന്ഥത്തിലും ഈ അക്ഷരങ്ങള്‍ മാറിമാറിത്തന്നെ കണ്ടു. ഒന്നില്‍ കണ്ടതുപോലെ മറ്റൊന്നില്‍ക്കൂടെ കാണ്മാന്‍ സാധിച്ചില്ല. ആകെപ്പാടെ നമ്പൂരി വി‌ഷമിച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹം ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രങ്ങളിലുള്ള വെളിച്ചപ്പാടന്മാര്‍ക്കു ഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടാകുന്ന സമയം അവരോടു ചോദിച്ചാല്‍ ഇതിന്റെ വാസ്തവമറിയാമെന്ന് വിചാരിച്ച് അതിനായി ശ്രമിച്ചുതുടങ്ങി. അദ്ദേഹം ഇതിനായി മലയാളത്തിലുള്ള പല ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ പ്പോയി. ഓരോ സ്ഥലത്തും ചെല്ലുമ്പോള്‍ എന്തിനായിട്ടാണ് ചെന്നതെന്ന് ആരെങ്കിലും ചോദിച്ചാല്‍ “ഒരു കല്പന കേള്‍ക്കാനാണ്” എന്നു മാത്രമല്ലാതെ അദ്ദേഹം വാസ്തവം ആരോടും പറഞ്ഞില്ല. കാര്യമെന്താണെന്ന് ആരെങ്കിലും ചോദിച്ചാല്‍ “അതു ഭഗവതിക്കറിയാം” എന്നു മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞത്.

നമ്പൂരി കല്പന കേള്‍ക്കാനായിച്ചെന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം വെളിച്ചപ്പാടന്മാര്‍ തുള്ളിചെലുമ്പോള്‍ “എന്താണ് എന്റെ ഉണ്ണിക്കു സങ്കടം? എന്താണറിയേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിക്കുകയും “എനിക്ക് അറിയിക്കാനും അറിയാനുമുള്ള കാര്യം ഗോപ്യമായിട്ടുള്ളതാണ്. അത് മറ്റാരും കേള്‍ക്കാനും അറിയാനും പാടില്ല” എന്നു നമ്പൂരി പറയുകയും അപ്പോള്‍ അടുത്തുചെന്നു ചെവിയില്‍ സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നതിന് വെളിച്ചപ്പാടനുവദിക്കുകയും നമ്പൂരി അടുത്തുചെന്ന് വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ ചെവിയില്‍ സ്വകാര്യമായി “ഇപ്പോള്‍ വരട്ടുവാഴയ്ക്കായ്ക്ക് എന്തു വിലയുണ്ട്” എന്നു ചോദിക്കുകയും ഇതുകേട്ടു ചില വെളിച്ചപ്പാടന്മാര്‍ ലജ്ജിച്ച് ഒന്നും മിണ്ടാതെ പിന്മാറുകയും ചിലര്‍ കോപിച്ച്, “അഹോ! എന്നെ പരീക്ഷിക്കാനായി വന്നിരിക്കയാണ് അല്ലേ? ആട്ടെ ഇതിന്റെ ഫലം ഞാന്‍ കാണിച്ചുതരാം” എന്നും മറ്റും പറയുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാടന്മാരുടെ ദേ‌ഷ്യപ്പെടലും മറ്റും നമ്പൂരി അല്പം പോലും വകവയ്ക്കാറില്ല. “വാസ്തവമായി ഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടു തുള്ളുന്നതണെങ്കില്‍ വെളിച്ചപ്പാടന്മാര്‍ കാര്യമെന്താണെന്നു ചോദിക്കയില്ലല്ലോ; ആരും പറയാതെ തന്നെ ഭഗവതിക്ക് എല്ലാമറിയാമല്ലോ” എന്നായിരുന്നു നമ്പൂരിയുടെ വിചാരം. കള്ളത്തുള്ളലു തുള്ളുന്ന വെളിച്ചപ്പാടന്മാരെക്കുറിച്ചുള്ള് പുച്ഛംകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം വരട്ടുവാഴയ്ക്കായുടെ വില ചോദിച്ചിരുന്നതെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഇങ്ങനെ ആ നമ്പൂതിരി ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ പോയി കല്പന കേള്‍ക്കുകയും കാര്യം സാധിക്കായ്കയാല്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി പിരിയുകയും ചെയ്തതിന്റെശേ‌ഷം ഒടുവില്‍ മണ്ണടിക്കാവില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അവിടെ കാമ്പിത്താന്‍ അധിവാസമുണ്ടായി തുള്ളിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമയത്താണ് നമ്പൂരി ചെന്നു ചേര്‍ന്നത്. അദ്ദേഹം അവിടെ ചെന്നയുടനെ കാമ്പിത്താന്‍ അദ്ദേഹത്തെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് “എന്താ, വരട്ടുവാഴയ്ക്കായുടെ വിലയറിയണം, അല്ലേ? പല സ്ഥലങ്ങളില്‍പോയിട്ടും അതറിയാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലല്ലോ. ആട്ടെ അതു ഞാന്‍പറഞ്ഞുതരാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന വാളിന്റെ അഗ്രം കോണ്ട് മൂന്നക്ഷരങ്ങള്‍ നിലത്തു എഴുതിക്കാണിച്ചു കൊടുക്കുകയും, “എന്താ മനസ്സിലായോ? ഇപ്പോള്‍ ശരിയായില്ലേ?” എന്നു ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി ആ അക്ഷരങ്ങള്‍ നോക്കി ധരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭക്ത്യാദരസമേതം കാമ്പിത്താന്റെ കാല്ക്കല്‍ വീണു നമസ്കരിക്കുകയും “ഭഗവതിയുടെ കൃപകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ എന്റെ ആഗ്രഹം സാധിച്ചു. ഈ ഭക്തനില്‍ എന്നും കരുണയുണ്ടായിരിക്കണം” എന്നു പറയുകയും കുളിച്ചു തൊഴുത് ക്ഷേത്രത്തില്‍ അനേകം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തു. കാമ്പിത്താന്‍ എഴുതിക്കാണിച്ച അക്ഷരങ്ങള്‍ ശ്ലോകത്തിന്റെ വൃത്തത്തിനും അര്‍ഥത്തിനും യോജിച്ചവയാ യിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരി അവകൂടി തന്റെ ഗ്രന്ഥത്തില്‍ ചേര്‍ത്തെഴുതിക്കൊണ്ടു സ്വദേശത്തെത്തി പതിവായി ഭദ്രാല്പത്തി പാരായണം ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു.

മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന കാമ്പിത്താന്‍ കഴിഞ്ഞുപോയതിന്റെ ശേ‌ഷം കാമ്പിത്താനുണ്ടാകാതെയും ഒരു കാമ്പിത്തനുണ്ടായാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് ജനങ്ങള്‍ ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ടുമിരുന്ന കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ ഒരു നായര്‍ എവിടെനിന്നോ ഒരു ചുമട് ഉപ്പുമായി മണ്ണടിക്കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. അയാള്‍ അവിടെ ഒരു മരത്തണലില്‍ ചുമടിറക്കിവച്ചു ക്ഷീണം തീര്‍ക്കാനായി ഇരുന്നു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അയാളുടെ വിധമൊക്കെ മാറി. അയാള്‍ തുള്ളിച്ചാടിയെണീറ്റ് അത്യുച്ചത്തില്‍ ഒന്നട്ടഹസിചു. ആ അട്ടഹാസം കേട്ട് സമീപസ്ഥന്മാരായ ജനങ്ങളെല്ലാവരും അവിടെക്കൂടി. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍, “കാമ്പിത്താനാണ്, അടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച ജനങ്ങളെല്ലാവരും കുടപ്പാറയുടെ സമീപത്തു വരണം. അപ്പോള്‍ എന്നെ അവിടെക്കാണാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് പാറക്കടവില്‍ച്ചെന്നു ചാടി വെള്ളത്തില്‍ത്താഴുകയും ചെയ്തു.

അടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച ജനങ്ങള്‍ കുടപ്പാറയുടെ സമീപത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കുടപ്പാറയുടെ മുകളില്‍ നില്ക്കുന്നതായി എല്ലാവരും കണ്ടു. പാണ്ഡ്യരാജാവു സ്വര്‍ണ്ണംകൊണ്ടു പണിയിച്ച് ഇതിനു മുമ്പിലത്തെ കാമ്പിത്താനു കൊടുത്തതും ആ കാമ്പിത്താന്റെ കാലശേ‌ഷം പാറക്കടവില്‍ നിക്ഷേപിച്ചിരുന്നതുമായ വാളും ചിലമ്പും ഇളക്കിപ്പിടിച്ചു കൊണ്ടാണ് ആ മനു‌ഷ്യന്‍ അവിടെ നിന്നിരുന്നത്. ജനങ്ങളെക്കണ്ടയുടനെ അയാല്‍ താഴെയിറങ്ങി നാലഞ്ചു കടുവാക്കുട്ടികളെയും പിടിച്ചുകൊണ്ട് ജനങ്ങളുടെ അടുക്കലെത്തി. അവിടെ നിന്ന് എല്ലാവരുംകൂടി മണ്ണടിക്കാവിലെത്തി. അപ്പോള്‍ വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴപ്പണ്ടാരത്തിലും മംഗലത്തുപണിക്കരും ദേശക്കാരും അവിടെക്കൂടുകയും ആ കാമ്പിത്താനെ വിശ്വാസപൂര്‍വ്വം ബഹുമാനിച്ചു സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കാമ്പിത്താനും അനേകം അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ഈ കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി. പാറക്കടവില്‍ വെള്ളത്തിനടിയില്‍ ഒരു ഭഗവതി ഇരിക്കുന്നുണ്ടെന്നും അവിടെ ഒരു പൂജ കഴിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നുവെന്നും പറഞ്ഞു. കുറെ ഉണക്കലരിയും പൂവും പൂജാപാത്രങ്ങളും തീയും വിറകും ചന്ദനവും ഉപസ്തരണവും മറ്റുമെടുത്തുകൊണ്ട് പാറക്കടവില്‍ച്ചെന്നു വെള്ളത്തില്‍ച്ചാടി മുങ്ങുകയും നാലഞ്ചു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചൂടാറാത്ത ചോറും പൂജാപാത്രങ്ങളും എടുത്തുകൊണ്ട് വെള്ളത്തില്‍നിന്നു കയറിവരുകയും ഇതുകണ്ട് ജനങ്ങള്‍ ഏറ്റവും വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ഏറ്റവും വിലയേറിയ ചില തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ തസ്കരന്മാര്‍ തട്ടിക്കൊണ്ടു പോവുകയും പലവിധത്തില്‍ അന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ നടത്തീട്ടും യാതൊരു തുമ്പുമുണ്ടാകാതെ വരികയും ചെയ്യുകയാല്‍ അന്നു നാടു വാണിരുന്ന മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ഭഗവതിയുടെ കല്പന കേള്‍ക്കുന്നതിനായി മണ്ണടിക്കാവിലേക്ക് കല്പിച്ചാളയച്ചു. തിരുമനസ്സിലെ ആളുകള്‍ മണ്ണടിക്കാവില്‍ വന്ന സമയം ഈ കാമ്പിത്താന്‍ തുള്ളി കളവുപോയ സാധനങ്ങള്‍ ഇന്നിടത്ത് ഇന്നാരുടെ അറയില്‍ ഒരു പെട്ടിക്കകത്തിരിപ്പുണ്ടെന്നും മോഷ്ടിച്ചത് ഇന്നാരാണെന്നും സ്പഷ്ടമായി പറഞ്ഞു. അതനുസരിച്ച് അന്വേ‌ഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ സാധനങ്ങളെല്ലാം കണ്ടുകിട്ടുകയും മോഷ്ടാവു കുറ്റം സമ്മതിക്കുകയും അവനെ യഥാന്യായം ശിക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ മോ‌ഷണം തെളിയിച്ചുകൊടുത്തതിലേക്ക് തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് “പട്ടാഴി” എന്ന ദേശം കരമൊഴിവായി ആ കാമ്പിത്താന്റെ പേരില്‍ കല്പിച്ചു പതിപ്പിച്ചു കൊടുത്തു. അതിനാല്‍ അക്കാലം മുതല്‍ ആ ദേശത്തുള്ള നിലം പുരയിടങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം കാമ്പിത്താന്‍ കുടിയാന്മാര്‍ക്ക് ആധാരങ്ങള്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും പാട്ടം പിരിക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രം ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയിച്ച് കലശം കഴിപ്പിക്കലും കാമ്പിത്താന്‍തന്നെ നടത്തി. ദേവസ്വകാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചു നടത്തിവരുന്നതും കാമ്പിത്താന്‍തന്നെ.

കാമ്പിത്താനെക്കുറിച്ചു ജനങ്ങള്‍ക്കു വിശ്വാസവും ഭക്തിയും ബഹുമാനവും ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുവരികയാല്‍ അവിടെ കാമ്പിത്താനു സാമാന്യത്തിലധികം പ്രാബല്യവും സിദ്ധിച്ചു. അതിനാല്‍ മണ്ണടിക്കാവില്‍ വഴിപാടായും നടവരവായുമുണ്ടാകുന്ന മുതലുകളെല്ലാം കാമ്പിത്താന്‍ തന്നെ എടുത്തുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ക്ക് ആദായം കുറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയും തന്നിമിത്തം പണിക്കരും കാമ്പിത്താനുമായി വഴക്കും ശണ്ഠയും കലശലായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ദേശക്കാരും മറ്റും കൂടിപ്പറഞ്ഞ് ആ ശണ്ഠ ശമിപ്പിച്ച് അവരെ രാജിപ്പെടുത്തുകയും “കയ്യില്‍ കിട്ടുന്നതു കാമ്പിത്താനും നടയ്ക്കു വരുന്നതു പണിക്കരും എടുത്തുകൊള്ളുക” എന്നൊരു വ്യവസ്ഥ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആരുമൊന്നും നടയ്ക്കു വയ്ക്കാതെ എല്ലാം കാമ്പിത്താന്റെ കൈയില്‍ക്കൊടുത്തു തുടങ്ങി. ദേവസ്വം സംബന്ധിച്ച് ഒന്നും കിട്ടാതായപ്പോള്‍ പിന്നേയും പണിക്കര്‍ക്കു കാമ്പിത്താനോട് വൈരം വര്‍ദ്ധിച്ചു. എങ്കിലും കാമ്പിത്താനു സകലജനങ്ങളുടെയും സഹായവും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കാരുണ്യവും വേണ്ടുംവണ്ണമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ജയം കിട്ടുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണെന്നു വിചാരിച്ച് പണിക്കര്‍ വ്യവഹാരത്തിനും മറ്റും പോയില്ല. ചില ദുര്‍മ്മന്ത്രവാദികളെക്കൊണ്ട് പണിക്കര്‍ ആഭിചാരം ചെയ്യിച്ചു (വി‌ഷം കൊടുത്താണെന്നും ചിലര്‍ പറയുന്നുണ്ട്) കാമ്പിത്താനെക്കൊല്ലിച്ചു. അതിനാല്‍ മണ്ണടിക്കാവു ദേവസ്വം പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ കൈവശംതന്നെയായി ത്തീര്‍ന്നു. അതില്‍പ്പിന്നെ ഇതുവരെ അവിടെ കാമ്പിത്താനുണ്ടായിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും ദേവസ്വം നിര്‍ബാധം പണിക്കരുടെ കൈവശം തന്നെയായിരിക്കുന്നു.

ഒരു കാമ്പിത്താന്‍ മരിച്ചാല്‍ അയാളുടെ ശവസംസ്കാരവും ഉദകക്രിയ മുതലായവയും ചെയ്യേണ്ടതു പിന്നെയുണ്ടാകുന്ന കാമ്പിത്താനാണ്. പ്രസ്തുത കാമ്പിത്താന്റെ കാലശേ‌ഷം ഇതുവരെ കാമ്പിത്താനുണ്ടായിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ ഈ ഒടുവില്‍ കഴിഞ്ഞ കാമ്പിത്താന്റെ ശവസംസ്കാരവും ശേ‌ഷക്രിയകളും ഇതുവരെ നടന്നിട്ടില്ല. അയാളുടെ മൃതദേഹം ഒരു പെട്ടിയിലാക്കി ഉപ്പും കര്‍പ്പൂരവുമിട്ടു സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുകയാണ്. വാളും ചിലമ്പും പാറക്കടവിലും നിക്ഷേപിച്ചിരിക്കുന്നു.

കാമ്പിത്താന്‍ മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പട്ടാഴിദേശവും ദേവസ്വവും തിരുവിതാംകൂര്‍ ഗവര്‍മ്മേന്റില്‍ ചേര്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ ഇനിയൊരു കാമ്പിത്താനുണ്ടായാല്‍ അപ്പോള്‍ വിട്ടുകൊടുക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണമല്ലാതെ പൂര്‍ണ്ണമായി സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തിട്ടില്ല.

ഇനി ഉച്ചബലിയെസ്സംബന്ധിചാണ് സ്വല്പം പറയാനുള്ളത്. അതു താഴെ പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

പട്ടാഴിയിലുള്ള ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രത്തില്‍ പണ്ടേതന്നെ ഒരു മുടി ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതു ഭദ്രകാളിയുടെ മുടിയാണെങ്കിലും അവിടെ ബിംബത്തില്‍ ചാര്‍ത്തുക പതിവില്ല. സ്വര്‍ണ്ണമയമായ ആ മുടി ക്ഷേത്രത്തിനകത്തുതന്നെ പ്രത്യേകമൊരു സ്ഥലത്തുവച്ചു പതിവായി പൂജിച്ചിരുന്നു. മുടിവച്ചു പൂജിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തിന് “മുടിപ്പുര” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ മുടി എങ്ങനെയോ മണ്ണടിക്കാവില്‍ച്ചെന്നുചേരുകയും മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ കൈവശപ്പെടുത്തുകയും പണിക്കര്‍ അയാളുടെ വീട്ടുമുറ്റത്തു തന്നെ ഒരു മുടിപ്പുര പണിയിച്ച് മുടി അവിടെവച്ച് അയാള്‍ തന്നെ പൂജ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പണിക്കരും കാമ്പിത്താനും രസമില്ലാതെയാവുകയും മണ്ണടിക്കാവു കാമ്പിത്താന്റെ കൈവശത്തിലാവുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍ അയാളുടെ ഗൃഹത്തിനു സമീപം ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ച് അവിടെ ഒരു ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കുകയും ആ ഭഗവതിക്കു പണിക്കര്‍തന്നെ പൂജ നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ ക്ഷേത്രത്തിനു “പുതിയകാവ്” എന്നും “പടിഞ്ഞാറെ നട” എന്നും പേരു സിദ്ധിച്ചു. പുതിയതായി ഉണ്ടായതു കൊണ്ടും മണ്ണടിക്കാവിന്റെ പടിഞ്ഞാറുവശത്തായതുകൊണ്ടും ഈ പേരുകളുണ്ടായതാണ്. പുതിയ കാവിലും മുടിപ്പുരയിലും നിവേദ്യം മലര്‍ മാത്രമാണ് പതിവ്.

ഇദംപ്രഥമമായി ഉച്ചബലിയടിയന്തിരം നിശ്ചയിച്ച കാലത്ത് പണിക്കര്‍ ഒരു ദാരുക (ചിലര്‍ ദാരികനെന്നും പറയും)ന്റെ മുടികൂടിപ്പണിയിച്ചു മുടിപ്പുരയില്‍ വച്ചു.

കുംഭമാസം ഒന്നാം തീയതി മംഗലത്തു പണിക്കരും ദേശക്കാരും കിഴക്കേനടയില്‍ കൂടിയാണ് ഉച്ചബലിയുടെ ദിവസം നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. കുംഭമാസം 15-ആം തീയതി കഴിഞ്ഞുവരുന്ന വെള്ളിയാഴ്ചയോ ചൊവ്വാഴ്ചയോ വേണമെന്നല്ലാതെ ഉച്ചബലി ഇന്ന ദിവസം വേണമെന്നില്ല. ഉച്ചബലിയുടെ പത്തു ദിവസം മുമ്പേ കൊടിയേറ്റും പിന്നെ പത്തു ദിവസത്തെ ഉത്സവവുമുണ്ട്. കൊടിയേറിയാല്‍ പത്തു ദിവസത്തേക്കു മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ ശരീരശുദ്ധിയോടുകൂടി വ്രതമായിട്ടിരിക്കണം.

ഉച്ചബലിനാള്‍ എഴരനാഴികപ്പകലാവുന്ന സമയം മൂത്തപണിക്കര്‍ വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടും ദേശക്കാരുടെ അകമ്പടിയോടുംകൂടി ഭദ്രകാളിയുടെ മുടിയെടുത്ത് എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ട് വാക്കുവഞ്ഞിപ്പുഴമഠത്തില്‍ച്ചെല്ലണം. അവിടെനിന്ന് മേല്‍പ്രകാരം ആഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടിത്തന്നെ മുടിയെഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ട് ഊരുവലത്തായി (ദേശപ്രദക്ഷിണമായി) കിഴക്കേ നടയില്‍ വന്നു ചേരണം. ഏഴര നാഴിക രാത്രിയാകുമ്പോള്‍ ഇളയ പണിക്കര്‍ ദാരുകന്റെ മുടിയുമെടുത്തുകൊണ്ട് അവിടെ എത്തണം. അവിടെ വച്ചു മൂത്തപണിക്കരും ഇളയപണിക്കരുംകൂടി ഭദ്രകാളിയും ദാരുകനും കൂടി പണ്ടുണ്ടായ വിധം ഒരു യുദ്ധം അഭിനയിക്കണം. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ മുടികള്‍ രണ്ടും പണിക്കരുടെ വീട്ടിലേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കുകയും മുടിപ്പുരയില്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് യഥാപൂര്‍വം വയ്ക്കുകയും ചെയണം. ഇത്രയുമാണ് ഉച്ചബലിയുടെ ചടങ്ങുകള്‍. ഇതിനു “മുടിയെടുപ്പ്” എന്നും പറയാറുണ്ട്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരുച്ചബലിക്കു മൂത്തപണിക്കരും ഇളയപണിക്കരും കൂടി യുദ്ധമഭിനയിച്ച സമയം മൂത്തപണിക്കര്‍ക്കു കലികൊള്ളുകയും യുദ്ധം അഭിനയം വിട്ടു വാസ്തവമായിത്തീരുകയും ദാരുകനായ ഇളയപണിക്കര്‍ക്കു നേരിട്ടുനില്‍ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയാവുകയാല്‍ അയാള്‍ ഓടുകയും ഭദ്രകാളിയായ മൂത്തപണിക്കര്‍ പിന്നാലെ എത്തുകയും ഗത്യന്തരമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ ഇളയ പണിക്കര്‍ ഒരു കിണറ്റില്‍ ചാടുകയും മൂത്ത പണിക്കര്‍ കൂടെ ചാടുകയും കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മൂത്തപണിക്കര്‍ ഇളയ പണിക്കരുടെ തലയും ദാരുകന്റെ മുടിയുംകൊണ്ടു കരയ്ക്കു കയറി വരികയും ആ ഉച്ചബലി അങ്ങനെ അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇളയപണിക്കര്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ അവരുടെ കുടുംബത്തില്‍ പുരു‌ഷനായിട്ടു മൂത്തപണിക്കര്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിനാല്‍ പണിക്കരുടെ തറവാട്ടില്‍ പ്രായം തികഞ്ഞ രണ്ടു പുരു‌ഷന്മാരുണ്ടാകുന്ന കാലത്ത് അവര്‍ മുടിയെഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ മതിയെന്നും അതുവരെ കണിയാന്മാരെക്കൊണ്ട് ഉച്ചബലി നടത്തിയാല്‍ മതിയെന്നും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അതില്‍പ്പിന്നെ ഇതുവരെ മംഗലത്തു പണിക്കരുടെ തറവാട്ടില്‍ പ്രായം തികഞ്ഞ രണ്ടുപുരു‌ഷന്മാര്‍ ഒരു കാലത്തുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഇളമുറക്കാരനു പുരു‌ഷപ്രായമാകുന്നതിനുമുമ്പു മൂത്തപണിക്കര്‍ മരിക്കും. അങ്ങനെയാണ് ഇപ്പോഴും അവിടെക്കണ്ടുവരുന്നത്.

ഇളയപണിക്കരുടെ കാലശേ‌ഷം ഉച്ചബലിയടിയന്തിരം ദേശാവകാശികളായ കണിയാന്മാരെക്കൊണ്ടു നടത്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ഉച്ചബലിദിവസം കാളിയും ദാരുകനുംകൂടി യുദ്ധമഭിനയിച്ചുകൊണ്ടുനിന്ന സമയം ആ സ്ഥലത്തു ജനങ്ങളുടെ തിക്കും തിരക്കുംകൊണ്ടു കണിയാന്മാര്‍ക്കു നില്ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. മറിഞ്ഞുവീണുകയും കാലുമൊടിയുകയോ ഏറ്റവും വിലയേറിയ മുടികള്‍ക്കു വല്ലതും കേടുപറ്റുകയോ ചെയ്തുവെങ്കിലോ എന്നു ഭയപ്പെട്ടു കണിയാന്മാര്‍ മുടികള്‍ അടുത്തു നിന്നിരുന്ന ഈഴവരുടെ കൈയിലേക്കു കൊടുത്തു. ഈഴവര്‍ ആ മുടികള്‍ മടക്കിക്കൊടുക്കാതെ കൊണ്ടുപോവുകയും ഒരു മുടിപ്പുര പണിയിച്ച് അവിടെവച്ച് അവര്‍തന്നെ സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ രണ്ടുകൊല്ലം മുമ്പ് (1097-ആമാണ്ട്) വരെ ഉച്ചബലിയടിയന്തിരം നടത്തിവന്നത് ഈഴവരാണ്. 1097-ആമാണ്ട് ഈഴവര്‍ അവര്‍ക്കുകൂടി ക്ഷേത്രപ്രവേശനമനുവദിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും മംഗലത്തുപണിക്കരും ദേശക്കാരും അതനുവദിക്കായ്കയാല്‍ ഈഴവര്‍ പിണങ്ങി അവര്‍ക്ക് ഉച്ചബലി നടത്താന്‍ കഴികയില്ലെന്നു പറഞ്ഞ് മുടികള്‍ മംഗലത്തു പണിക്കരെ ഏല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലംമുതല്‍ വീണ്ടും കണിയാന്മാരെക്കൊണ്ട് ഉച്ചബലി നടത്തിച്ചു തുടങ്ങി. ഇപ്പോള്‍ അതു നടത്തുന്നതു കണിയാന്മാര്‍ തന്നെയാണ്. മുടികള്‍വച്ചു സൂക്ഷിക്കുന്നതു മംഗലത്തു പണിക്കര്‍ തന്നെ.

ഉച്ചബലി സംബന്ധിച്ചു യുദ്ധമഭിനയിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിനു “ഊട്ടുകളം” എന്നാണ് പേര്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ദാരുകനായ ഇളയപണിക്കര്‍ ചാടിയ കിണറ്റിലെ വെള്ളം ഇപ്പോഴും രക്തവര്‍ണ്ണമായിത്തന്നെ കിടക്കുന്നു. അതു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കു വശത്താണ്. ആ സ്ഥലത്തിനു “ഭഗവതിമഠം” എന്നു പേര്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നു.

മണ്ണടിക്കാവില്‍ ഇപ്പോള്‍ കാമ്പിത്താനില്ലെങ്കിലും ഭഗവതിയുടെ ശക്തിയ്ക്ക് അവിടെ ഇപ്പോഴും യാതൊരു കുറവും വന്നിട്ടില്ല. പതിവായി ഉത്സവവും ഉച്ചബലിയും നടന്നുവരുന്നു. കാലഭേദംകൊണ്ടു ജനങ്ങള്‍ക്കു ഭക്തി കുറഞ്ഞുപോവുകയാല്‍ പണ്ടത്തെപ്പോലെ ആരും ഭഗവതിയെ ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നില്ലെന്നു മാത്രമേ അവിടെയൊരു ദോ‌ഷം വന്നിട്ടുള്ളൂ.

സ്വയംഭൂവായ ബിംബത്തിന്മേല്‍ അരിവാള്‍ തേച്ച പുലക്കള്ളി രക്തം കണ്ട സമയം മണ്ണുവാരി അടിച്ചതിനാലാണ് ആ സ്ഥലത്തിനു “മണ്ണടി” എന്നു പേരു സിദ്ധിച്ചതെന്നു ജനങ്ങള്‍ പറയുന്നു. അതെങ്ങനെയായാലും ആ സ്ഥലം ഏറ്റവും മാഹാത്മ്യമുള്ളതും ആ ഭഗവതി അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തിയാണെന്നുമുള്ളതിന് സംശയമില്ല.

അദ്ധ്യായം 71
ശ്രീകൃഷ്ണകര്‍ണാമൃതം

ഒരു വില്വമംഗലത്തു നമ്പൂരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തുനിന്നു രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക അകലെയുള്ള ഒരമ്പലവാസിസ്ത്രീയെ സംബന്ധം ചെയ്തിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് ആ ഭാര്യയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ പ്രേമമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം എവിടെയെല്ലാം പോയാലും എന്തെല്ലാം പ്രതിബന്ധങ്ങള്‍ നേരിട്ടാലും രാത്രിയില്‍ ഭാര്യഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്നല്ലാതെ കിടക്കുകയില്ലെന്നു നിശ്ചയം ചെയ്തിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ഉച്ചയായപ്പോള്‍ മുതല്‍ അതികലശലായിട്ട് മഴ തുടങ്ങി. നമ്പൂരി അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് മഴ മാറാനായി വളരെ നേരം കാത്തിരുന്നു. പത്തു നാഴിക രാച്ചെന്നിട്ടും മഴ മാറിയില്ല. അപ്പോള്‍ കറുത്തപക്ഷമായിരുന്നതിനാല്‍ അതികഠിനമായ ഇരുട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും പുറപ്പെടുകതന്നെ എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം ചൂട്ടും കത്തിച്ച് ഇല്ലത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. കുടയുണ്ടായിരുന്നു വെങ്കിലും കാറ്റടികൊണ്ടു നനഞ്ഞു. അരനാഴിക കഴിയുന്നതിനുമുമ്പു ചൂട്ടുകെട്ടു. പിന്നെ കൂരിരുട്ടുകൊണ്ടു കണ്ണുതീരെ കാണാന്‍ പാടില്ലായി രുന്നു. എങ്കിലും തപ്പിത്തടഞ്ഞ് അദ്ദേഹം മുമ്പോട്ടുതന്നെ നടന്നു. അങ്ങനെ ഒരു വിധത്തില്‍ മധ്യേമാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടായിരുന്ന പുഴക്കടവില്‍ച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. രാവിലെ ഭാര്യാഗൃഹത്തില്‍നിന്നു പോന്ന സമയം ആ പുഴയില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു കഷ്ടിച്ചു പാദം മുങ്ങാന്‍മാത്രമേ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. രാത്രിയായപ്പോഴേക്കും കിഴക്കന്‍ വെള്ളം വന്നു പുഴ നിറഞ്ഞു കവിഞ്ഞൊഴുകിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു. കടവിലെങ്ങും ആളുമില്ല, തോണിയുമില്ല. തുമ്പി ക്കൈവണ്ണത്തില്‍ ധാരമുറിയാതെയുള്ള മഴയും അതികഠിനമായ കാറ്റുമുള്ള സമയത്ത് വിളിച്ചാലാരും കേള്‍ക്കുകയുമില്ലല്ലോ. എന്താ നിവൃത്തി? പോകാതെയിരിക്കാനും പാടില്ല. ആകെപ്പാടെ നമ്പൂരി ഏറ്റവും വിഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ആ സമയം ദൈവഗത്യാ ഒരു ഇടിമിന്നലുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ ആ കടവില്‍ ഒരു തടി അടുത്തു കിടക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കണ്ടു. ഉടനെ തപ്പിപ്പിടിച്ച് ആ തടിയിന്മേല്‍ക്കയറി കൈകൊണ്ടും കാല്‍ കൊണ്ടും തുഴഞ്ഞ് ഒരു വിധത്തില്‍ മറുകരയിലടുത്തു. ആ കരയ്ക്കിറങ്ങിയപ്പോള്‍ കാലിന്മേല്‍ ഒരു കയറു തടഞ്ഞു. തപ്പിനോക്കിയപ്പോള്‍ അത് ആ തടി യുടെ ഒരറ്റത്തുകെട്ടിയിട്ടുള്ളതാണെന്നു മനസ്സിലായി. അതിനാല്‍ നമ്പൂരി ആ തടി ഒഴുകിപ്പോകാതെയിരിക്കാനായി കയറിന്റെ ഒരറ്റം പിടിച്ച് ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ കെട്ടിയിട്ടിട്ടാണ് പോയത്.

ഏകദേശം അര്‍ദ്ധരാത്രിയായപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരി നനഞ്ഞൊലിച്ച് ഭാര്യാഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഭാര്യ ഉറങ്ങീട്ടില്ലായിരുന്നു. അവര്‍ വിളക്കത്ത് എന്തോ ഒരു പുസ്തകമെടുത്തു വായിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ നമ്പൂരി ചെന്നു വിളിച്ച ഉടനെ വാതില്‍ തുറന്നു. നമ്പൂരി മുണ്ടുപിഴിഞ്ഞു തലയും മേലുമെല്ലാം തോര്‍ത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അകത്തു കടന്ന് ഈറന്‍ മാറിയപ്പോഴേക്കും ഭാര്യ മുറുക്കാനെടുത്തു കൊടുത്തു. നമ്പൂരി മുറുക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അന്നു വഴിക്കുണ്ടായ കഷ്ടപ്പാടുകളെല്ലാം വിസ്തരിച്ചു ഭാര്യയെ കേള്‍പ്പിച്ചു. അതൊക്കെ കേട്ടപ്പോള്‍ ആ പതിവ്രതാരത്നത്തിനു വളരെ വി‌ഷാദമുണ്ടായി. ആ സ്ത്രീ ഭര്‍ത്താവിനെപ്പോലെതന്നെ വൈദു‌ഷ്യമുള്ള കൂട്ടത്തിലായിരുന്നു. നമ്പൂരി വര്‍ത്തമാനമെല്ലാം പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ ആ മുറിക്കകത്തു ഭിത്തിയിന്മേല്‍ ആണി തറച്ചു തൂക്കിയിരുന്ന ചിത്രപടത്തെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട് “അവിടേക്ക് അടിയെനെക്കുറിച്ചുള്ള ഏകാഗ്രചിത്തത്വം അങ്ങോട്ടായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇതിനു മുമ്പു തന്നെ സായൂജ്യം ലഭിക്കുമായിരുന്നു. ഈ ബ്രാഹ്മണജന്മം ഇപ്രകാരം തുലച്ചു കളയുന്നതു കഷ്ടം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ ചിത്രപടം ശ്രീകൃ‌ഷ്ണന്റേതായിരുന്നു.

ഭാര്യയുടെ ഈ വചനശല്യം നമ്പൂരിയുടെ ഹൃദയത്തില്‍ നല്ല പോലെ കൊണ്ടു തറച്ചു. അതോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തിനു പരമാര്‍ത്ഥജ്ഞാന മുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം ആ ചിത്രപടത്തില്‍ത്തന്നെ സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിക്കൊണ്ടു നിശ്ചേഷ്ടനായി ഇരുന്നതിന്റെശേ‌ഷം “ശരിതന്നെ, നീ പറഞ്ഞതു പരമാര്‍ത്ഥമാണ്. ഇപ്പോഴാണ് എനിക്കു തത്ത്വബോധമുണ്ടായത്. ഇപ്പോള്‍ എന്റെ മനസ്സ് നിങ്കല്‍നിന്നു നിവര്‍ത്തിച്ചു ഭഗവാങ്കല്‍ പതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. എന്റെ മനസ്സിനെ ദുര്‍മ്മാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍നിന്നു തിരിച്ചു സന്മാര്‍ഗ്ഗത്തിങ്കലാക്കിത്തീര്‍ത്ത നിന്നെ ഞാന്‍ എന്റെ ഒരു ഗുരുവെന്നു തന്നെ വിചാരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം വീണ്ടും ആ ചിത്രപടത്തില്‍ ദൃഷ്ടി പതിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നു. ആ സമയം ആ ദ്വിജേന്ദ്രന്റെ മുഖസുധാകരങ്കല്‍നിന്ന് അനര്‍ഗ്ഗളമായി പ്രവഹിച്ച പദ്യപരമ്പരയാണ് “ശ്രീകൃ‌ഷ്ണകര്‍ണ്ണാമൃത”മെന്നു പറയുന്നത് (ആ പദ്യവൃന്ദം ശ്രീകൃ‌ഷ്ണനെക്കുറിച്ചുള്ളതും ശ്രോതാക്കള്‍ക്കു കര്‍ണ്ണാമൃതമായിട്ടുള്ളതുമാകയാലായിരിക്കാം അതിനു ശ്രീകൃ‌ഷ്ണകര്‍ണ്ണാമൃതമെന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചത്. അഥവാ, അതു ശ്രീകൃ‌ഷ്ണനു തന്നെ കര്‍ണ്ണാമൃതമായിത്തീര്‍ന്നതിനാലാണ് ഈ പേരു സിദ്ധിച്ചതെന്നും വരാം). നമ്പൂരി ശ്ലോകങ്ങള്‍ ചൊല്ലിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ അവ എഴുതിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ നമ്പൂരി ചൊല്ലിയ ശ്ലോകങ്ങളെല്ലാം ആ വിദു‌ഷി എഴുതിയെടുത്തില്ല. നമ്പൂരി ശ്ലോകം ചൊല്ലി ത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ ചിത്രപടം തലകുലുക്കിത്തുടങ്ങി. എന്നാല്‍ ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ ചൊല്ലിയപ്പോള്‍ തല കുലുക്കിയില്ല. ചിത്രപടം തലകുലുക്കി ശ്ളാഘിക്കാതെയിരുന്ന ശ്ലോകങ്ങള്‍ ആ സ്ത്രീ എഴുതിയുമില്ല. ശ്ലോകങ്ങളുടെ രസികത്വംകൊണ്ടു ഭഗവാന്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചാണ് ചിത്രപടം തല കുലുക്കുന്നതെന്നും, ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ക്കു രസികത്വം മതിയാവാഞ്ഞിട്ടാണ് തലകുലുക്കാത്തതെന്നുമായിരുന്നു ആ സ്ത്രീയുടെ വിശ്വാസം. ശ്രീകൃ‌ഷ്ണകര്‍ണ്ണാമൃതത്തിലുള്ള ശോകങ്ങള്‍ മുഴുവനും ചൊല്ലിക്കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമേ നമ്പൂരി ആ ഇരുന്നയിരുപ്പില്‍നിന്ന് എണീറ്റുള്ളൂ.

നമ്പൂരി പിന്നെ ഒന്നും മിണ്ടാതെ വെളിയിലിറങ്ങി നടന്ന് ആറ്റുകടവിലെത്തി. തലേദിവസം താന്‍ കെട്ടിയിരുന്ന തടി അവിടെ കിടപ്പുണ്ടോ എന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അത് അവിടെ കിടക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കണ്ടു. പക്ഷേ, അത് ഒരു മനു‌ഷ്യന്റെ മൃതശരീരമായിരുന്നു. അപ്പോഴാണ് താന്‍ ശവത്തിന്മേല്‍ക്കയറിയാണ് നദീതരണം ചെയ്തതെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായത്. ആ ശവത്തിന്റെ കഴുത്തില്‍ ഒരു കയറുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കെട്ടിത്തൂങ്ങി മരിചതാണെന്നും ആ ശവം ആരോ കയറോടുകൂടി അഴിച്ചെടുത്തു പുഴയിലിടുകയും ഒഴുക്കുകൊണ്ട് ഈ കടവില്‍ വന്നു ചേരുകയും ചെയ്തതാണെന്നും അദ്ദേഹം ഊഹിച്ചു. നമ്പൂരി ഉടനെ ഒരു തോണി വരുത്തി അതില്‍ക്കയറി അക്കരെ കടക്കുകയും ഇല്ലത്തു ചെന്നതിന്റെശേ‌ഷം കുളിച്ച് അഞ്ചുപേരെക്കൊണ്ടും പുണ്യാഹം കഴിപ്പിക്കുകയും അധികദിവസം കഴിയുന്നതിനുമുമ്പു സന്യസിക്കുകയും കാലക്രമേണ അദ്ദേഹം “വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 72
കടമറ്റത്ത് കത്തനാര്‍

പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനായിരുന്ന കടമറ്റത്തു കത്തനാരെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി കേരളവാസികളില്‍ അധികംപേരുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. തിരുവിതാംകൂറിലുള്ള കുന്നത്തുനാടു താലൂക്കില്‍ കടമാറ്റം എന്ന ദേശത്ത് ഒരു പാവപ്പെട്ട കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരു ‘പൗലൂസ്’ എന്നായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചെറുപ്പത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തെ എലാവരും കൊച്ചുപൗലൂസ് എന്നായിരുന്നു വിളിച്ചിരുന്നത്. മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ മരിച്ചുപോവുകയും സഹോദരന്മാരും മറ്റും ഇല്ലാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ അദ്ദേഹം ആ കുടുംബത്തില്‍ ഏകാകിയായിത്തീര്‍ന്നു. ഏറ്റവും ചെറുതായ ഒരു ചെറ്റപ്പൂരയില്ലാണ് ആ കുടുംബക്കാര്‍ താമസിച്ചിരുന്നത്. നിത്യവൃത്തിക്കു യാതൊരു മാര്‍ഗ്ഗവുമില്ലാതെ ഏകാകിയായി ആ ചെറ്റപ്പുരയില്‍ താമസ്സിക്കയെന്നുള്ളത് കൊച്ചുപൗലൂസിന് ഏറ്റവും ദു‌ഷ്കരവും ദുസ്സഹവുമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാലവന്‍ ഒരു ദിവസം ആ വാസസ്ഥലത്തുനിന്നിറങ്ങി. സ്വദേശത്തുള്ള പള്ളിയില്‍ച്ചെന്നു തന്റെ കഷ്ടതയ്ക്കു എന്തെങ്കിലും നിവൃത്തിമാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാക്കിത്തരേണമെന്നു ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ദൈവത്തെ വിളിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. ആ സമയം ആ പളളിയിലെ പ്രധാന വികാരിയായ കത്തനാര്‍ ദൈവപ്രേരിതനായിട്ടോ എന്നു തോന്നുമാറ് അവിടെ വരികയും കൊച്ചു പൗലൂസിനെ കണ്ടിട്ട് ‘ഏറ്റവും സുമുഖനും കോമളനുമായ ഈ ബാലകന്‍ ദുസ്സഹദുഃഖപാരവശ്യത്തോടു കൂടി ഇവിടെ വന്നു മുട്ടുകുത്തി ഇപ്രകാരം പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നതിന്റെ കാരണമെന്തായിരിക്കും’ എന്നു വിചാരിച്ച് അവനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചു വിവരമെല്ലാം ചോദിക്കുകയും കൊച്ചു പൗലൂസ് തന്റെ കഷ്ടതകളെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിച്ച ആ കത്തനാര്‍, “നീ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. ഇവിടെ വന്ന് എന്നോടുകൂടി താമസിച്ചുകൊള്ളുക. നിന്നെ ഞാനെന്റെ പുത്രനെപ്പോലെ വിചാരിച്ചു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടിനുമിടയാക്കാതെ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി താമസിപ്പിച്ചു. വലിയ സമ്പന്നനായ ആ കത്തനാരുടെ വീട്ടില്‍ അന്നവസ്ത്രാദികള്‍ക്കു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടും കൂടാതെ ആ ബാലന്‍ സുഖമായി താമസിച്ചു.

കുറച്ചുദിവസത്തെ സഹവാസംകൊണ്ടു കൊച്ചുപൗലൂസ് ഏറ്റവും സുശീലനും നല്ല ബുദ്ധിമാനുമാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ കത്തനാര്‍ അവനെ ഒരു ഗുരുനാഥന്റെ അടുക്കലാക്കി യഥായോഗ്യം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുകയും സുറിയാനിയും ഒരു കത്തനാരാകുന്നതിനു വേണ്ടുന്നവയുമെല്ലാം സ്വയമേവ പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ അഞ്ചാറു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കൊച്ചുപൗലൂസ് മലയാളം, സുറിയാനി എന്നീ ഭാ‌ഷകളിലും ഒരു പട്ടക്കാരന്‍ ഗ്രഹിച്ചിരിക്കേണ്ടുന്ന വി‌ഷയങ്ങളിലും അതിനിപുണനായിത്തീരുന്നു. അനന്തരം കൊച്ചുപൗലൂസിന് ശെമ്മാശുപട്ടം കൊടുത്തു. അന്നുമുതല്‍ ആ യുവാവിനെ എല്ലാവരും “പൗലൂസുശെമ്മാശന്‍” എന്നു വിളിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് ആ കത്തനാര്‍ക്ക് അനവധി പശുക്കളും അവയെ മേയ്ക്കുന്നതിന് ഒരു ഭൃത്യനുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഭൃത്യന്‍ രാവിലെ വല്ലതും ആഹാരം കഴിച്ചിട്ട് ഉച്ചയ്ക്കുണ്ണാന്‍ പൊതിച്ചോറും കെട്ടിയെടുത്തു പശുക്കളെയെല്ലാമഴിച്ചുവിട്ട് അടുക്കലുള്ള മലകളില്‍ക്കൊണ്ടുപോയി തീറ്റി, നേരം വൈക്കുമ്പോള്‍ പശുക്കളെയും കൊണ്ടു മടങ്ങിവരിക പതിവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം അവന്‍ പശുക്കളെയെല്ലാം തീറ്റി, നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ എല്ലാറ്റിനെയും തിരിയെ അടിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്ന സമയം മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗംനിന്ന് ഒരു വ്യാഘ്രം ചാടിവന്ന് ഒരു പശുവിനെ അടിച്ചുവീഴ്ത്തുകയും അതു കണ്ടശേ‌ഷം പശുക്കള്‍ വിരണ്ടു നാലുപുറത്തേക്കുമോടുകയും വ്യാഘ്രം അടിച്ചു വീഴ്ത്തിയ പശുവിനെ എടുത്തുകൊണ്ടു കാട്ടിലേക്കു പായുകയും ചെയ്തു. ഇതെല്ലാം കണ്ടു ഭയപരിതാപപരവശനായിത്തീര്‍ന്ന പശുപാലകഭൃത്യന്‍ ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഓടിച്ചെന്നു വിവരം കത്തനാരെ ധരിപ്പിച്ചു. പ്രാണാധിക സ്നേഹത്തോടുകൂടി രക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന പശുക്കള്‍ക്ക് ഇപ്രകാരം ആപത്തു നേരിട്ടിരിക്കുന്നതായിക്കേട്ടു കത്തനാര്‍ അത്യന്തം വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം ആയുധപാണികളായ ചില അനുചരന്മാരോടു പൗലൂസുശെമ്മാശനോടും കൂടി പശുക്കളെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അവര്‍ കാട്ടില്‍ക്കയറിയതിന്റെശേ‌ഷം ഓരോരുത്തരും പല വഴികളിലായിപ്പിരിഞ്ഞാണ് അന്വേ‌ഷണം നടത്തിയത്. സ്വല്പ സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നേരമിരുട്ടുകയും അന്ധകാരംകൊണ്ട് ഒന്നും കാണ്‍മാന്‍വയ്യാതെയായിത്തീരുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ “ഇന്നിനി അന്വേ‌ഷിച്ചതുകൊണ്ടു ഫലമൊന്നുമുണ്ടാവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു കത്തനാരും കൂട്ടരും മടങ്ങിപ്പോന്നു. കത്തനാരു വീട്ടിലെത്തിയപ്പേഴേക്കും വ്യഘ്രം പിടിച്ച ഒരു പശുവൊഴികെ ശേ‌ഷമെല്ലാം അവയുടെ ശാലകളില്‍ വന്നെത്തിയിരുന്നു. “ഒരു പശു പോയെങ്കിലും ശേ‌ഷമുള്ളവ ആപത്തൊന്നും കൂടാതെ ഇങ്ങു വന്നെത്തിയല്ലോ” എന്നു വിചാരിച്ചു കത്തനാരൊരുവിധം സമാധാനപ്പെട്ടു. അപ്പോഴാണ് പൗലൂസുശെമ്മാശന്റെ കാര്യം അദ്ദേഹമോര്‍ത്തത്. രാത്രി നേരം വളരെ അധികമായിട്ടും ശെമ്മാശന്‍ മടങ്ങി വരായ്കയാല്‍ കത്തനാര്‍ ഏറ്റവും വ്യസനാക്രാന്തനായിത്തീര്‍ന്നു. പോയത് ഒരുമിച്ചാണെങ്കിലും കാട്ടില്‍ ചെന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം കത്തനാരാകട്ടെ വേറെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവരാകട്ടെ ആരും ശെമ്മാശനെ കാണുകയുണ്ടായില്ല. സമയമതിക്രമിക്കുംതോറും കത്തനാര്‍ക്കു വ്യസനം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.വാസ്തവത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ശെമ്മാശനെക്കുറിച്ചു പുത്രനിര്‍വ്വിശേ‌ഷമായ വാല്‍സല്യമുണ്ടായിരുന്നു. കത്തനാരും ശെമ്മാശനും ഒരുമിച്ചാണ് ഭക്ഷണംകഴിക്കുക പതിവ്. അതിനാല്‍ ശെമ്മാശന്‍ കൂടി വന്നിട്ട് അത്താഴമുണ്ണാമെന്നു വിചാരിച്ച് കത്തനാര്‍ അര്‍ദ്ധാരാത്രിവരെ കാത്തിരുന്നു. എന്നിട്ടും ശെമ്മാശന്‍ വന്നില്ല. അതിനാല്‍ കത്തനാര്‍ അത്തഴമുണ്ടു എന്നു വരുത്തി, ഉറങ്ങനായി പോയിക്കിടന്നു. എങ്കിലും മനോവിചാരം മൂലം അദ്ദേഹത്തിന് അല്പം പോലും ഉറക്കം വന്നില്ല. അദ്ദേഹം ഇരുന്നും കിടന്നും ശയനമുറിയില്‍ അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും നടന്നും ഒരുവിധത്തില്‍ നേരം വെളിച്ചമാക്കി. കത്തനാര്‍ വെളുപ്പാന്‍ കാലത്തേ എണീറ്റു ദൈവത്തെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടു പത്തുപതിനഞ്ചു കൂട്ടുകാരോടുകൂടി കാട്ടിലേക്കു പോയി. അവിടെ അടുത്തുള്ള കാടും മലയുമെല്ലാം തിരഞ്ഞു പരിശോധിച്ചിട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞിട്ടും വന്നു കാണയ്കയാല്‍ ശെമ്മാശനെയും കടുവാ പിടിച്ചു തിന്നതാണെന്നുതന്നെ എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും കത്തനാര്‍ അങ്ങനെ തീര്‍ച്ചയാക്കിയില്ല. അത്യന്തം സൂശീലനും ദൈവഭക്തനുമായ ആ മനു‌ഷ്യന് അങ്ങനെയുള്ള ദുര്‍മരണത്തിന് ദൈവം ഇടവരുത്തുകയില്ലെന്നായിരിന്നു കത്തനാരുടെ വിചാരം. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ശെമ്മാശന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി സദാ ദൈവത്തോടപേക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

എല്ലാവരും വിചാരിച്ചതുപോലെ ശെമ്മാശനു ജീവഹാനി സംഭവിച്ചില്ല. എന്നാല്‍ സ്വല്പം ചില കുഴപ്പങ്ങള്‍ പറ്റാതെയിരുന്നുമില്ല അദ്ദേഹം കാട്ടില്‍ക്കയറി വളരെ നേരം പശുക്കളെ അന്വേ‌ഷിച്ച് അലഞ്ഞു നടന്നു. പശുക്കളില്‍ ഒന്നിനെപ്പോലും അവിടെയെങ്ങും കാണയ്കയാല്‍ ഒടുക്കം വലിയ മനസ്താപത്തോടുകൂടി വാസസ്ഥലത്തേക്കുതന്നെ മടങ്ങി. ചില സ്ഥലങ്ങളില്‍ ചിലപ്പോള്‍ നടന്നാല്‍ പിശാചുക്കള്‍ കണ്ണുകെട്ടി വഴിയറിയാന്‍ വയ്യാതെയാക്കുമെന്നും മറ്റും ചിലര്‍ പറയുന്നുണ്ടല്ലോ. അങ്ങനെ വല്ലതും സംഭവിച്ചിട്ടോ എന്തോ കുറെ നടക്കുമ്പോള്‍ ശെമ്മാശനു വഴി തെറ്റിയെങ്കിലും അദ്ദേഹമതു തല്‍ക്കാലമറിഞ്ഞില്ല. വികാരിയുടെ വീട്ടിലേക്കെന്നു വിചാരിച്ചു കൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം നടന്നത്. വളരെ നടന്നിട്ടും വിചാരിച്ച സ്ഥലത്തെത്തായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഭയം തോന്നിത്തുടങ്ങി. “ഞാന്‍നടന്നു തുടങ്ങീട്ടു വളരെ നേരമായി. ഇതുവരെ വീട്ടിലെത്തിയില്ലല്ലോ. ഇതെന്താണ്? എനിക്കു വഴിതെറ്റിപ്പോയിരിക്കുമോ? ഞാന്‍നടന്നു തുടങ്ങിയ സ്ഥലത്തുനിന്നു വീട്ടിലേക്കു കൂടിയാല്‍ രണ്ടുനാഴികയാവട്ടെ; അതിലധികം വഴിയില്ല. ഞാന്‍നടന്നുതുടങ്ങീട്ട് ഇപ്പോള്‍ ഏകദേശം ഒരു പന്ത്രണ്ടു നാഴികയായിരിക്കണ. ഇതെന്തൊരത്ഭുതമാണ്? ഇനിയെങ്ങോട്ടാണ് പോകേണ്ടത്? ഇരുട്ടിന്റെ കാഠിന്യംകൊണ്ട് ഇങ്ങോട്ടുവന്ന വഴിതന്നെ കാണ്‍മാന്‍ വയ്യാതെയായിരിക്കുന്നു. വല്ലവരോടും വഴി ചോദിക്കാമെന്നുവച്ചാല്‍ ഇവിടെയെങ്ങും ആരെയും കാണുന്നില്ലെന്നല്ല, മനു‌ഷ്യരുടെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുകപോലും ചെയ്യുന്നില്ല” ഇങ്ങനെ ഓരോന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടു സാധുശീലനായ ആ ശെമ്മാശന്‍ ഒരു സ്ഥലത്തുനിന്നു. അതൊരു വലിയ ഗുഹയുടെ വാതില്‍ക്കലായിരുന്നു.

ശെമ്മാശന്‍ വിചാരമഗ്നനായി ഇങ്ങനെ നിന്ന് സമയം അതിഭയങ്കരമൂര്‍ത്തിയായ ഒരാള്‍ പിന്നില്‍ക്കൂടിച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തെ പിടിച്ചെടുത്തുകൊണ്ട് ആ ഗുഹയിലേക്ക് ഇറങ്ങിപ്പോയി. ആ ഗുഹാന്തര്‍ഭാഗം ആദ്യം ഘോരാന്ധകാരമായമായും വിജനമായിട്ടുമാണ് കാണപ്പെട്ടത്. സ്ഥല്പം ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ നിറച്ചു വിളക്കുകളും പകല്‍പ്പോലെ വെളിച്ചവും കണ്ടുതുടങ്ങി. ശെമ്മാശനെ എടുത്തിരുന്നയാള്‍ അദ്ദേഹത്തെ അവിടെ അതിവിശാലമായ ഒരു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നു നിര്‍ത്തിയിട്ട് അവിടെ ആസനസ്ഥനായിരുന്ന ഗംഭീരപുരു‌ഷന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു സവിനയം എന്തോ സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞു. ആസനസ്ഥനായിരുന്നു ആ ആളുടെ അടുക്കല്‍ പഞ്ചപുച്ഛമടക്കി വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു ചിലര്‍ നില്‍ക്കുന്നുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരെല്ലാവരും നഗ്നന്മാരും ഒരുപോലെ ഭയങ്കരാകൃതികളുമായിരുന്നു. എങ്കിലും ഒരാളുടെ ഇരിപ്പും മറ്റുള്ളവരുടെ നില്പ്പും കൊണ്ട് അവരുടെ സേവ്യസേവകഭാവം സ്പഷ്ടീഭവിച്ചിരിന്നു. അവരെ ആകെപ്പാടെ കണ്ടപ്പോള്‍, മുമ്പേതന്നെ ഒരു ഭയങ്കര മൂര്‍ത്തിയാല്‍ ആക്രാന്തനാകയാല്‍ അര്‍ദ്ധഗതപ്രാണനായീത്തീര്‍ന്നിരുന്ന ശെമ്മാശന്റെ പ്രാണന്‍ മുഴുവനും പോയി എന്നുതന്നെ പറയാം. അദ്ദേഹം ഒരു ജീവച്ഛവം പോലെ അവിടെ നിന്നുവെന്നേയുള്ളു. അദ്ദേഹം മനസ്സുകൊണ്ടു ദൈവത്തെ മുറുകെ പിടിച്ചിരുന്നതിനാലായിരിക്കാം നിലത്തുവീഴാതെ ഒരുവിധം നിന്നത്. അദ്ദേഹം കണ്ഠഗതപ്രാണനായി അങ്ങനെ നില്‍ക്കവെ ചില ബീഭല്‍സാകൃതികള്‍ അവിടെ വന്ന് ആ കൂട്ടത്തില്‍ തലവനായി ഇരുന്നിരുന്ന ആളോട്, “ഇപ്പോള്‍ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ട ഈ മനു‌ഷ്യനെ ഞങ്ങള്‍ മുറിച്ചു പങ്കുവച്ചു തിന്നുകൊള്ളട്ടെയോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ ശെമ്മാശന്റെ മനഃസ്ഥിതി ഏതുപ്രകാരമായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുമെന്നുള്ളതു വായനക്കാര്‍തന്നെ ഊഹിച്ചുകൊള്ളൂകയല്ലാതെ പറഞ്ഞറിയിക്കാന്‍ ‘ഞാന്‍ശക്തനല്ല. എങ്കിലും ആ പ്രധാനപുരു‌ഷന്‍ മറ്റുള്ളവരോടു പറഞ്ഞത് “നിങ്ങള്‍ സ്വല്പം ക്ഷമിക്കുവിന്‍. ഇവന്‍ ഒരു മര്യാദക്കാരനാണെന്നാണ് കണ്ടിട്ട് തോന്നുന്നത്. ഞാന്‍ പരീക്ഷിച്ചു നോക്കട്ടെ. ഇവന്‍ നമ്മോടുകൂടിത്താമസിക്കാന്‍ യോഗ്യനല്ലെന്നു കണ്ടാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കുവിട്ടുതന്നേക്കാം. ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ നില്‍ക്കേണ്ടാ പൊയ്ക്കൊള്‍വിന്‍. ഞാന്‍വിളിക്കുമ്പോള്‍ വന്നാല്‍ മതി” എന്നാണ്. ഇതുകേട്ട് ആ വികൃതാകൃതികള്‍ വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി പിന്മാറിപ്പോയി. ഉടനെ കാട്ടുമുട്ടനായ ആ പ്രമാണി ശെമ്മാശനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് ഏറ്റവും വാല്‍സല്യഭാവത്തോടുകൂടി, “അല്ലയോ സാധുവായ യുവാവേ, നീ ആരാണ്? എങ്ങനെയാണ് ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നത്? എന്റെ നിയമങ്ങളനുസരിച്ച് ഇവിടെ താമസിക്കാന്‍ നിനക്കു സമ്മതമുണ്ടെങ്കില്‍ ഇവിടെ സുഖമായി താമസിക്കാം. ഉണ്ണാനും ഉറങ്ങാനും കുളിക്കാനും മറ്റും ഇവിടെ ധാരാളം സകൗര്യമുണ്ട്. യാതൊന്നിനും ഈ ഗുഹയില്‍നിന്നും പുറത്തു പോകേണ്ടാ. ഇനി ഇവിടെനിന്നു പുറത്തുപോകാന്‍ എങ്ങനെയായാലും നിനക്ക് ഒരിക്കലും സാധിക്കയില്ല. ഇവിടെ വന്നുചേരുന്നവരെ വിട്ടയയ്ക്കുക പതിവില്ല. നമ്മുടെ ആജ്ഞ അനുസരിക്കുന്നവരെ ഇവിടെ സുഖമായി താമസിപ്പിക്കും. അല്ലാത്തവരെ ഇവിടെയുള്ള മനു‌ഷ്യഭോജികള്‍ ഭക്ഷിക്കും. അങ്ങനെയാണ് ഇവിടുത്തെ പതിവ്” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇതുകേട്ട് ശെമ്മാശന്‍, “ഈ ദുഷ്ടന്റെ വരുതി അനുസരിക്കാത്ത പക്ഷം ഉടനെ മരിക്കേണ്ടതായിവരും. ഇവന്റെ ഇഷ്ടമനുസരിച്ചു താമസിച്ചാല്‍ ദൈവകൃപകൊണ്ട് ഒരു കാലത്ത് ഇവിടെനിന്നുപോയി രക്ഷപ്പെടാന്‍ തരംകിട്ടിയെന്നും വരാമല്ലോ” എന്നു വിചാരിച്ച് “ഇവിടുത്തെ കല്പന അനുസരിച്ചു താമസിക്കുന്നതിന് എനിക്ക് പൂര്‍ണ്ണസമ്മതമാണ്. എന്നെ ആരും ഭക്ഷിക്കാതെ അവിടുന്നു രക്ഷിക്കണം”എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ താനാരാണെന്നും ആ ഗുഹയില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നത് ഇപ്രകരമാണെന്നും മറ്റും വിവരിച്ച് അവനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ശെമ്മാശന്റെ ആകൃതിയും വാക്കും വിനയഭാവവുമെല്ലാം ആ സംഘപ്രമാണിക്കു വളരെ ബോധിച്ചു. അതിനാല്‍ സന്തോ‌ഷസമേതം അവന്‍ വീണ്ടും പറഞ്ഞു:

“നിന്നെ ആരുമുപദ്രവിക്കാതെ ഞാന്‍ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം. നീയൊരു നല്ലവനാണെന്നും നമ്മുടെ കൂടെ താമസിക്കാന്‍ യോഗ്യനാണെന്നും നമുക്ക് ബോധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ നാം നിന്നെ നമ്മുടെ ശി‌ഷ്യനായി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. നമുക്കു മന്ത്രവാദവും ഇന്ദ്രജാലം മുതലായ വിദ്യകളും നല്ലപോലെ അറിയാം. അവയെല്ലാം നിന്നെയും നാം പഠിപ്പിക്കാം. നാം ഒരു മലയരയനാണ്. മലയരയന്മാര്‍ക്കു പാരമ്പര്യമായിതന്നെ മന്ത്രവാദമുണ്ട്. നാം അതു വിശേ‌ഷിച്ചും കൂടുതലായി പഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെയുള്ളവരില്‍ മിക്കവരും എന്റെ ജാതിക്കാരാണ്. നിന്നെപ്പോലെ ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്ന അന്യജാതിക്കാരും ചിലരുണ്ട്. എല്ലാവരും നമ്മുടെ ഭൃത്യന്മാര്‍തന്നെ. നമ്മുടെ സ്ഥിരവാസം ഈ ഗുഹയില്‍ത്തന്നെയാണെങ്കിലും നാം നാട്ടുമ്പുറങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയും പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ പല അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും പലരില്‍ നിന്നുമായി പല സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും ലഭിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും നാമാരാണെന്നും നമ്മുടെ വാസമെവിടെയാണെന്നും മറ്റൂം നാമാരെയും അറിയിച്ചിട്ടില്ല. അതൊന്നും ആരുമറിയരുതെന്നാണ് നമ്മുടെ വിചാരം. അതുകൊണ്ടാണ് ഇവിടെ വരുന്നവരെ ആരെയും വിട്ടയയ്ക്കാത്തത്. നമ്മുടെ ഭൃത്യന്മാരില്‍ മനു‌ഷ്യഭോജികളായിട്ടും ചിലരുണ്ട്. ആരും നമ്മുടെ അനുവാദം കൂടാതെ യാതൊന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയില്ല. നീ ഇവിടെ നമ്മുടെ ശി‌ഷ്യനായിത്താമസിക്കാമെന്നു തന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയെങ്കില്‍ നിന്റെ വസ്ത്രങ്ങളെല്ലാമഴിച്ചുകളയുക. നഗ്നന്മാരായിട്ടാല്ലതെ ഇവിടെ ആരും താമസിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നാണ് ഏര്‍പ്പാട്.

നഗ്നനായിത്താമസിക്കുന്ന കാര്യം ശെമ്മാശന് ഒട്ടും സമ്മതമല്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും ഗത്യന്തരമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ആ ക്രൂരന്‍ പറഞ്ഞതെല്ലാം സമ്മതിക്കുകയും അവിടെത്താമസിച്ച് ഇന്ദ്രജാലം, മഹേന്ദ്രജാലം, മന്ത്രവാദം മുതലായവ പഠിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. വൃത്തിഹീനന്മാരും, ക്രൂരന്മാരും ഭയങ്കരമൂര്‍ത്തികളുമായ ആ ദുഷ്ടന്മാരുടെ സഹവാസം സുശീലനായ ശെമ്മാശന് ഒട്ടും സന്തോ‌ഷാവഹമല്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും ഉണ്ണാനുമുറങ്ങാനും കുളിക്കാനും മറ്റും അദ്ദേഹത്തിന് അവിടെ യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെ പലോസ് ശെമ്മാശന്‍ ഒരു വ്യാഴവട്ടം (പന്ത്രണ്ടു സംവല്‍സരം) തികച്ചും ആ ഗുഹയില്‍ താമസിച്ചു. അത്രയും കാലം കൊണ്ട് ആ മലയരയന്‍ പഠിച്ചിരുന്ന വിദ്യകള്‍ മുഴുവനും ശെമ്മാശനെ പഠിപ്പിക്കുകയും ബുദ്ധിമാനായ ശെമ്മാശന്‍ അവയെല്ലാം അക്ഷരംപ്രതി ഹൃദിസ്ഥമാക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ശെമ്മാശന് ആ ഗുരുവിനെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും അളവില്ലാതെ ബഹുമാനവും ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്രകാരംതന്നെ ആ ഗുരുവിന് ശി‌ഷ്യനെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും സ്നേഹവും പുത്രനിര്‍വ്വിശേ‌ഷമായ വാല്‍സല്യവുമുണ്ടായി. എങ്കിലും “ഇനി ഇവിടെനിന്നു വല്ലപ്രകാരവും വെളിക്കു ചാടണം” എന്നുള്ള വിചാരം ശെമ്മാശനും “ഇനിയവന്‍ നമ്മെപറ്റിച്ചു ചാടിപ്പോയേക്കാം” എന്നുള്ള വിചാരം ആ മലയരയനുമുണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ മലയരയന്‍ ശെമ്മാശനെ സദാ സൂക്ഷിച്ചു കൊള്ളുന്നതിനു കാവല്‍ക്കാരെ പ്രത്യേകം ചട്ടംകെട്ടി. അവര്‍ രാത്രിയും പകലും ഒരു പോലെ ഗുഹാദ്വാരത്തിങ്കല്‍ കാവലായി. എന്നു മാത്രമല്ല, രാത്രികാലങ്ങളില്‍ അവര്‍ ഓരോരുത്തര്‍ മാറിമാറി ഉറക്കമിളച്ചിരുന്നു. കൂടെക്കൂടെ ശെമ്മാശനെ വിളിക്കണമെന്നും വിളിക്കുമ്പോഴെല്ലാം ശെമ്മാശന്‍ മൂളണമെന്നും ഏര്‍പ്പാടു വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.അതിനാല്‍ മനോരാജ്യം സാധിക്കാതെ ശെമ്മാശന്‍ വല്ലാതെ കുഴങ്ങിവശായി. എന്തെല്ലാമേര്‍പ്പാടു കളുണ്ടായിരുന്നാലും കാവല്‍ക്കാരെയെല്ലാം മയക്കി വെളിയില്‍ച്ചാടുന്നതിനുള്ള വിദ്യ ശെമ്മാശനറിയാമായിരുന്നു. എങ്കിലും തന്റെ ഗുരുനാഥനെ വഞ്ചിക്കുന്നതിനു അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സുവന്നില്ല. അതിനാലാണ് അദ്ദേഹം കുഴങ്ങിയത്. ഏതു വിധവും പോകണമെന്നുള്ള വിചാരം മൂത്തുവരികയും അതിനു നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീരുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ശെമ്മാശന്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായി ഭവിച്ചു. വി‌ഷാദം നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തിന് ഉണ്ണാനുമുറങ്ങാനും ആസ്ഥ കുറയുകയും സദാ ഒരു മൗനം അദ്ദേഹത്തെ ബാധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തെ പതിവുപോലെയല്ലാതെ വി‌ഷണ്ണനായിക്കാണുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗുരുവായ മലയരയന്‍ അദ്ദേഹത്തെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച്, “നിനക്കെന്താണ് ഈയിടെ വലിയ വി‌ഷാദമുള്ളതുപോലെ ഇരിക്കുന്നത്? സത്യം പറയണം. നിനക്ക് ഇവിടെനിന്ന് പോകണമെന്നുണ്ടോ” എന്നു സ്വകാര്യമായി ചോദിച്ചു.

ശെമ്മാശന്‍: എനിക്കങ്ങനെ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിലും അവിടുന്ന് അതിനനുവദിക്കുകയില്ലല്ലോ. അവിടുന്ന് അനുവദിക്കാതെയിരിക്കുന്നിടത്തോളം കാലം അതു സാദ്ധ്യവുമല്ല. അവിടുത്തെ വിട്ടുപിരിയുന്ന കാര്യത്തിലും എനിക്കു വളരെ സങ്കടമുണ്ട്. എങ്കിലും അനാഥനായ എന്നെ ബാല്യകാലം മുതല്‍ ഇങ്ങോട്ടു പോരുന്നതു വരെ വാല്‍സല്യപൂര്‍വ്വം രക്ഷിച്ചിരുന്ന ദയാലുവായ വികാരിയദ്ദേഹത്തെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുള്ള ആഗ്രഹവും സാമാന്യത്തിലധികം എനിക്കുണ്ട്. ഈ രണ്ടു വിചാരവും കൂടി എന്നെ അത്യധികം വി‌ഷണ്ണനാക്കിത്തീര്‍ത്തിരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെയെല്ലാമാണ് പരമാര്‍ത്ഥം. ഇനി ഇവിടുത്തെ കല്പനപോലെ.

മലയരയന്‍: നീ സത്യം പറഞ്ഞതിനെക്കുറിച്ചു നാം അത്യന്തം സന്തോ‌ഷിക്കുന്നു. നിന്നെ വിട്ടുപിരിയുന്ന കാര്യം നമുക്കൂം വളരെ സങ്കടമായിട്ടുള്ളതാണ്. നിന്നെ ദുഃഖിപ്പിക്കുന്ന കാര്യവും അങ്ങനെതന്നെ. ഇവിടെ വരുന്നവരെ വിട്ടയയ്ക്കുന്നതു നമ്മുടെ പതിവിനു വിരോധവുമാണ്. നാം മനസ്സാലെ നിന്നെ വിട്ടയച്ചാല്‍ നാമൊരസ്ഥിരചിത്തനാണെന്ന് ഇവിടെയുള്ളവര്‍ വിചാരിക്കും. അതിനാല്‍ നാം അപ്രകാരം ചെയ്യുകയില്ല. എങ്കിലും നിന്റെ മനസ്സുപോലെ ചെയ്യുന്നതിനു നാമനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു. നാമൊന്നും അറിഞ്ഞില്ലെന്നുള്ള ഭാവത്തിലിരുന്നേക്കാം. നമ്മുടെ കാവല്‍ക്കാരറിയാതെ പോവാന്‍ നിനക്കു സാമര്‍ത്ഥ്യമുണ്ടെങ്കില്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊള്ളുക. നിനക്കു നിന്റെ ആദ്യരക്ഷിതാവിനെ കാണണമെന്ന് ആഗ്രഹമുണ്ടായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് നീ നമ്മെയും കാലാന്തരത്തില്‍ മറന്നുകളയുകയില്ലെന്നു നാം വിശ്വസിക്കുന്നു.

ശെമ്മാശന്‍: എന്റെ ജീവനുള്ള കാലത്തു ഞാന്‍അവിടുത്തെ വിസ്മരിക്കുകയോ അവിടുത്തെക്കുറിച്ച് എനിക്കുള്ള ഭക്തിബഹുമാനാദരങ്ങള്‍ക്കു കുറവു വരികയോ ചെയ്യുന്നതല്ല.

മലയരയന്‍: എന്നാല്‍ നീ ഇവിടെനിന്നു പുറത്തുപോയാല്‍ എന്നെക്കുറിച്ചും ഈ സ്ഥലത്തെക്കുറിച്ചും ആരോടും യാതൊന്നും പറയുകയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്യണം.

ശെമ്മാശന്‍ ഇതു കേട്ട ഉടനെ സസന്തോ‌ഷം സത്യം ചെയ്യുകയും ആ ഗുരുവിനെ വന്ദിച്ച് അനുഗ്രഹം വാങ്ങുകയും അന്നു രാത്രിയില്‍തന്നെ ചില വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചു കാവല്‍ക്കാരെയും മറ്റും ബോധംകെടുത്തിക്കിടത്തീട്ടു യഥേഷ്ടം ഗുഹയില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം അവിടെച്ചെന്ന ദിവസം അഴിച്ചു സൂക്ഷിച്ചുവച്ചിരുന്ന ഉടുപ്പുകളും തൊപ്പിയുമെല്ലാം എടുത്തുകൊണ്ടാണ് ഗുഹയില്‍ നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയത്. അതിനാല്‍ പുറത്തിറങ്ങിയ ഉടനെ അവയെല്ലാം ധരിച്ചു ശെമ്മാശന്റെ വേ‌ഷത്തില്‍തന്നെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്ര. അന്നു നിലാവുള്ള കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ കുറെ നടന്നപ്പോള്‍ ആ പെരുങ്കാട്ടിനിടയില്‍ ചില ചെറുവഴികള്‍ അദ്ദേഹം കണ്ടു. എങ്കിലും അവ എങ്ങോട്ടെല്ലാമുള്ളവയാണെന്നു തിരിച്ചറിയാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. ‘എവിടെയെങ്കിലും ചെല്ലട്ടെ; മനു‌ഷ്യരുള്ള ദിക്കിലെത്തിയാല്‍പ്പിന്നെ ചോദിച്ചറിഞ്ഞു സ്വദേശത്തേക്കു പോകാമല്ലോ’ എന്നു വിചാരിച്ച് അവയില്‍ ഒരു വഴിയേ അദ്ദേഹം നടന്നുതുടങ്ങി. അദ്ദേഹം ഗുഹയിലെ കാവല്‍ക്കാരെയും മറ്റും ബോധംകെടുത്തിയിരുന്നതു മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക നേരെത്തേക്കു മാത്രമായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ ബോധം വീണു നോക്കുമ്പോള്‍ തന്നെ കാണാഞ്ഞിട്ടു പിന്നാലെ ഓടിയെത്തിയേക്കുമോ എന്നുളള ഭയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം വളരെ വേഗത്തിലാണ് നടന്നത്. അങ്ങനെ പോയിപ്പോയി നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം മനു‌ഷ്യസഞ്ചാരമുള്ള ഒരു ദിക്കിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സില്‍ സ്വല്പം സമാധാനമായി. എങ്കിലും ഭയം മുഴുവനും വിട്ടുമാറിയില്ല. അതിനാല്‍ പിന്നെയും വേഗത്തില്‍ത്തന്നെ നടന്നു. അഞ്ചെട്ടു നാഴിക പുലര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനു വിശപ്പൂം ദാഹവും ക്ഷീണവും കലശലാവുകയാല്‍ നടക്കാന്‍ വഹിയാതെയായി. അതിനാല്‍ വഴിയരികില്‍ കണ്ടതായ ഒരു ചെറിയ വീട്ടില്‍ കയറി. അവിടെ ഒരു വൃദ്ധ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. അവരോടു ശെമ്മാശന്‍, “വലിയമ്മേ,എനിക്കു വിശപ്പും ദാഹവും കലശലായിരിക്കുന്നു. കുറച്ചു കഞ്ഞി തരുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

വൃദ്ധ: എന്റെ മകനേ, അരിയില്ലാഞ്ഞിട്ട് ഇന്നലെത്തന്നെ ഇവിടെ കഞ്ഞിവച്ചില്ല. പിന്നെ ഞാന്‍ എങ്ങനെയാണ് കഞ്ഞി തരുന്നത്? ഇനി വല്ലയിടത്തും പോയി അരി മേടിച്ചു കൊണ്ട് വന്നിട്ടു വേണം കഞ്ഞിവയ്ക്കാന്‍. അതുവരെ ഇവിടെ ഇരിക്കാമെങ്കില്‍ ഉള്ളതില്‍ പങ്കുതരാം.

ശെമ്മാശന്‍: ഒരരിയുടെ തരിയെങ്കിലും ഇവിടെക്കാണാതിരിക്കുമോ?

വൃദ്ധ: ഒന്നോ ഒരു മുറിയോ അരി എന്റെ വട്ടി തട്ടിക്കുടഞ്ഞാല്‍ കാണുമായിരിക്കും. അതുകൊണ്ടെന്തു കാണിക്കാനാണ്?

ശെമ്മാശന്‍: ഒരരിയെങ്കിലും എടുത്തുകൊണ്ടുവരണം. നമുക്കതുകൊണ്ടു വല്ലതും കൗശലമുണ്ടാക്കാം.

വൃദ്ധ: എന്റെ മകനേ, നിനക്കു പിച്ചുണ്ടോ? ആട്ടെ, ഞാന്‍ നോക്കട്ടെ. എന്നു പറഞ്ഞ് ആ വൃദ്ധ ചെന്ന് അവരുടെ അരിവട്ടി തട്ടിക്കുടഞ്ഞിട്ട് ഒരു പൊടിയരി കിട്ടിയതു ശെമ്മാശന്റെ കയ്യില്‍ കൊണ്ടുചെന്നുകൊടുത്തു. ഉടനെ ശെമ്മാശന്‍ “ഇനി വല്യമ്മ വെള്ളം കോരി അടുപ്പത്തു വച്ചു തിളപ്പിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു വെറും കമ്പമാണെന്നു വൃദ്ധയ്ക്കു തോന്നി. എങ്കിലും ഇയാള്‍ എന്തു ചെയ്യുന്നു എന്നു കാണാമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വൃദ്ധ ഒരു പാത്രത്തില്‍ വെള്ളം കോരി അടുപ്പത്തു വച്ചു തീകത്തിച്ചു വെള്ളം തിളപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശെമ്മാശന്‍ ആ പൊടിയരികൊണ്ടു ചെന്നു വെള്ളത്തിലിട്ടു. കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പാത്രം നിറച്ചു കഞ്ഞിയുണ്ടായി. അതു കണ്ടു വൃദ്ധ വിസ്മയിച്ചു. ഉടനെ അവര്‍ ഉപായത്തിലൊരു പുഴുക്കമുണ്ടായി. ശെമ്മാശനു കഞ്ഞി വിളമ്പിക്കൊടുത്തു. രണ്ടുപേരും വയറു നിറച്ചു കഞ്ഞി കുടിച്ചു കഴിഞ്ഞിട്ടും പിന്നെയും പാത്രത്തിലരയിടം കഞ്ഞി ശേ‌ഷിച്ചു. ശെമ്മാശന്‍ മലയരയന്റെ അടുക്കല്‍നിന്നു വിദ്യകളഭ്യസിച്ചിട്ട് ആദ്യമായി പ്രയോഗിച്ച വിദ്യ കാവല്‍ക്കാരെ ബോധംകെടുത്തിയതും രണ്ടാമത്തെ വിദ്യ ഇതുമായിരുന്നു. കഞ്ഞികുടി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ശെമ്മാശന്‍ വൃദ്ധയോട്, “ഇവിടെ നിന്നു കടമറ്റത്തു പള്ളിയിലേക്ക് എന്തുദൂരമുണ്ട്” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഒരു നാലു നാഴിക കാണും” എന്നു വൃദ്ധ പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ പരിഭ്രമിക്കാനൊന്നുമില്ല” എന്നു വിചാരിച്ചു ശെമ്മാശന്‍ അവിടെത്തന്നെ കിടന്ന് ഒന്നുറങ്ങി. ഉണര്‍ന്നെണീറ്റ് അദ്ദേഹം പതുക്കെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. വഴിക്കു കണ്ടവരോടൊക്കെ വഴി ചോദിച്ചുചോദിച്ച് സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പായി പഴയ വാസസ്ഥലത്തെത്തി. കത്തനാരെ കണ്ടു വന്ദിച്ചു. ശെമ്മാശനെ കണ്ടിട്ടു കത്തനാര്‍ ആളറിഞ്ഞില്ല. അതിനാല്‍ ശെമ്മാശന്‍ “അച്ഛന്‍ എന്നെ അറിയില്ലയോ? ഞാന്‍ ഇവിടുത്തെ ദാസനും ശി‌ഷ്യനുമായ പൗലൂസാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കത്തനാര്‍, “അയ്യോ, എന്റെ കുഞ്ഞേ, നീ മരിച്ചുപോയിയെന്നാണല്ലോ ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ശെമ്മാശനെ മുറുകെ കെട്ടിപ്പിടിച്ച് ആനന്ദാശ്രുപൊഴിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശെമ്മാശനും സന്തോ‌ഷ പാരവശ്യത്താല്‍ പൊട്ടിക്കരഞ്ഞുപോയി. പിന്നെ കുറച്ചുനേരത്തേക്കു സന്തോ‌ഷാധിക്യത്താല്‍ രണ്ടുപേര്‍ക്കും സംസാരിക്കാന്‍ ശബ്ദം പുറപ്പെടാതെയിരുന്നു. കുറച്ചുസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ ഒരുവിധം മനസ്സിനെ സമാധനപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് “നീ ഇത്രയും കാലം എവിടെ യായിരുന്നു” എന്നു ചോദിച്ചു.

ശെമ്മാശന്‍: ഞാന്‍അന്നു പശുക്കളെ അന്വേ‌ഷിച്ചു കാട്ടില്‍ നടന്നപ്പോള്‍ വഴിതെറ്റി നടന്നു നടന്നു ഒടുക്കം പരിചയമില്ലാത്ത ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അവിടെ വച്ചു ചില ദുഷ്ടന്മാര്‍ എന്നെ പിടിച്ചു കാരാഗൃഹത്തിലാക്കി. അവിടെനിന്നു പോരാന്‍ ഇപ്പോള്‍ മാത്രമേ എനിക്കു തരംകിട്ടിയുള്ളു. ഉടനെ ഞാന്‍പോരികയും ചെയ്തു.

കത്തന്നാര്‍: ദൈവകൃപകൊണ്ട് ഇപ്പോളെങ്കിലും തിരിയെപ്പോരാന്‍ സാധിച്ചുവല്ലോ. അതുതന്നെ ഭാഗ്യം. എന്റെ ഒരു മകന്‍ മരിച്ചുപോയിട്ടു വീണ്ടും ജനിച്ചുവന്നതുപോലെയുള്ള സന്തോ‌ഷം എനിക്കിപ്പോള്‍ തോന്നുന്നുണ്ട്.

അവര്‍ ഇങ്ങനെ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ പള്ളിയിലെ കപ്പിയാര്‍ ഓടി വിയര്‍ത്തു കിടുകിടാ വിറച്ചുകൊണ്ട് അവിടെയെത്തി, “അയ്യോ, നമ്മുടെ പള്ളിയില്‍ പിശാചുക്കള്‍ നിറഞ്ഞു. ഓരോന്നിന്റെ സ്വരൂപം എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു! അവരെക്കണ്ടാല്‍ പേടിച്ചു ചത്തുപോകും. നേരം സന്ധ്യയായല്ലോ. പള്ളിയില്‍ കേറി മണിയടിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. അങ്ങോട്ടുചെന്നാല്‍ അവര്‍ പിടിച്ചു ജീവനോടെ വിഴുങ്ങും, സംശയമില്ല. ഓരോന്നിന്റെ പൊക്കം ഓരോ കൊന്നത്തെങ്ങോളമുണ്ട്. പിടിച്ചാല്‍ പിടിമുറ്റാത്ത വണ്ണം. കരിങ്കല്ലുകൊണ്ടു വാര്‍ത്തതുപോലെ എല്ലാം കറുകറെയിരിക്കുന്നു. ഇനി എന്താ നിവൃത്തി? ഇന്നു പള്ളിയില്‍ മണിയടിയും നമസ്കാരവുമൊന്നും വേണ്ടയോ? അത് അച്ഛന്‍ നിശ്ചയിക്കണം. ഇന്നവിടെ മനു‌ഷ്യരായിട്ടുള്ളവരാരും വരികയില്ല; അതു തീര്‍ച്ചതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ശെമ്മാശന്‍, “ഞാനങ്ങോട്ടു വരാം. കപ്പിയാരും വരണം. ഞാന്‍ആ പിശാചുക്കളെയൊക്കെ അവിടെനിന്നു മാറ്റിത്തരാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

കത്തനാര്‍: അയ്യോ, നീ പോകണ്ടാ.ഇനിയും വല്ലതും ആപത്തുപറ്റിയേക്കും. ഞാനങ്ങോട്ടു ചെല്ലാം. എനിക്കു വല്ലതും പറ്റിയാലും തരക്കേടില്ല. വയസ്സ് എണ്‍പത്തെട്ടായല്ലോ. ഇനി ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ എത്ര നാളിരിക്കും? എന്റെ കുഞ്ഞിനു ചെറുപ്പമല്ലേ? നീ ഇനിയും വളരെക്കാലം ജീവിച്ചിരിക്കേണ്ടുന്ന ആളാണല്ലോ.

ശെമ്മാശന്‍: ദൈവത്തിന്റെ കൃപകൊണ്ട് ആര്‍ക്കും ആപത്തൊന്നും സംഭവിക്കയില്ല. ഞാനിപ്പിശാചുക്കളെ അവിടെനിന്ന് ഓടിക്കാം. അച്ഛന്‍ കൂടെ വരുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ വരണം, നമുക്കു പോകാം. അച്ചനെ അയച്ചിട്ടു ഞാനിവിടെ ഇരിക്കയില്ല. തീര്‍ച്ചതന്നെ.

ഇങ്ങനെപ്പറഞ്ഞ് കത്തനാരും ശെമ്മാശനും കപ്പിയാരുംകൂടി പള്ളിയിലേക്കു ചെന്നു. കപ്പിയാരുടെ വാക്കു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ പള്ളിയില്‍ വന്നിരിക്കുന്നതു തന്നെ അന്വേ‌ഷിച്ചു കണ്ടുപിടിക്കാനായി ഗുഹയില്‍ നിന്നു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവരായിരിക്കും എന്നു ശെമ്മാശന്‍ ഊഹിചു. അവിടെച്ചെന്നു കണ്ടപ്പോള്‍ അങ്ങനെതന്നെ എന്നു തീര്‍ച്ചയാവുകയും ചെയ്തു. ശെമ്മാശന്‍ അവരുടെ അടുക്കലേക്കു ചെല്ലുന്നതു കണ്ടുപേടിചുവിറചുകൊണ്ട് കത്തനാര്‍, “എന്റെ മകനേ, അടുത്തു പോകരുതേ” എന്നു പറഞ്ഞു. ശെമ്മാശന്‍ ഒരു കൂസലും കൂടാതെ അടുത്തുചെന്ന് അവരോട് “നിങ്ങള്‍ ഇവിടെ എന്തിനു വന്നു? ഇതു ദേവാലയമാണ്. നിങ്ങള്‍ക്കു കളിക്കാനും പാര്‍ക്കാനുമുള്ള സ്ഥലമല്ല. നിങ്ങള്‍ക്കു ജീവനോടുകൂടി തിരിയെപ്പോകണമെന്നുണ്ടെങ്കില്‍ ക്ഷണത്തില്‍ ഇവിടെ നിന്നറങ്ങി, വന്നവഴിയേ പൊയ്ക്കൊള്‍വിന്‍. അല്ലെങ്കില്‍ നിങ്ങളുടെ കഥ ഞാന്‍കഴിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ആ കാട്ടുമുട്ടന്മാര്‍ “ഞങ്ങള്‍ നിന്നെക്കൊണ്ടുപോകാനായിട്ടാണ് വന്നത്. നിന്നെയുംകൊണ്ടല്ലാതെ ഞങ്ങള്‍ പോവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ശെമ്മാശനെ പിടിക്കാനായി എല്ലാവരും അടുത്തുകൂടി. ശെമ്മാശന്‍ ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിക്കുകയും ആ ദുഷ്ടന്മാര്‍ ബോധംകെട്ടു വെട്ടിയിട്ട മരങ്ങള്‍പോലെ തല്‍ക്ഷണം നിലംപതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ടു കത്തനാരും കപ്പിയാരും അത്ഭുതപരവശരായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ കപ്പിയാര്‍ മണിയടിക്കുകയും പള്ളിയില്‍ പതിവിലധികം ആളുകള്‍ വന്നുകൂടുകയും ചെയ്തു. വൈകുന്നേരം പതിവുള്ള കര്‍മ്മാനു‌ഷ്ഠാനുങ്ങളെലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ജനങ്ങളെല്ലാവരും ആ കാട്ടാളന്മാരുടെ ഭയങ്കര ആകൃതി കണ്ടും ശെമ്മാശന്റെ വിദ്യയെക്കുറിച്ചു കേട്ടും വിസ്മയിച്ചു. അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ ശെമ്മാശനോട്, “ഇവര്‍ മരിച്ചുപോയിരിക്കുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ശെമ്മാശന്‍: മരിച്ചിട്ടില്ല. വേണമെങ്കില്‍ മരിപ്പിക്കാം.

കത്തനാര്‍: ഏതുവിധവും ഇവരെ ഇവിടെനിന്നു കളയണമല്ലോ. ഇവര്‍ ഇവിടെ കിടന്നാലും നടന്നാലും ഉപദ്രവം തന്നെ.

ശെമ്മാശന്‍: ഇപ്പോള്‍ കളഞ്ഞേക്കാം.

അദ്ദേഹം പിന്നെയും എന്തോ വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു. ഉടനെ ആ ഉറക്കത്തില്‍നിന്നെന്നപ്പോലെ ഉണര്‍ന്നേണീറ്റു. ഭയങ്കരാകൃതികള്‍ അപ്പോള്‍ ശെമ്മാശന്‍, “എന്താ ഇനിപ്പൊയ്ക്കൊള്ളാമോ? വേണമെങ്കില്‍ കുറച്ചുകൂടി വല്ലതുമാവാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ആ കാട്ടുമുട്ടന്മാര്‍

“അയ്യോ, ഇനി ഒന്നും വേണ്ടാ. ഞങ്ങള്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു ശെമ്മാശനെ വന്ദിച്ചിട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു പോയി. ഇതു കണ്ട് അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെലാം അത്ഭുതപ്പെടുകയും ശെമ്മാശനെ വളരെ പുകഴ്ത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ ശെമ്മാശനോട്, “എന്റെ മകനേ, നീ ഈ ദിവ്യശക്തി എവിടെനിന്നു കിട്ടി?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഇതൊന്നും എന്റെ ശക്തിയില്ല എല്ലാം ദൈവത്തിന്റെ ശക്തിയാണ്. ദൈവം സര്‍വ്വശക്തനാണല്ലോ” എന്നു ശെമ്മാശന്‍ മറുപടി പറയുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ മേല്‍പട്ടക്കാരെല്ലാവരുംകൂടി ശെമ്മാശനു കത്തനാര്‍പട്ടം കൊടുത്തു. അന്നു മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെ ജനങ്ങള്‍ “കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍” എന്നും “കടമറ്റത്തച്ചന്‍” എന്നും അവരുടെ സ്ഥിതി അനുസരിച്ചു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. അക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം സ്വദേശത്തു ചിലര്‍ക്കുണ്ടായ ബാധോപദ്രവങ്ങളും ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവങ്ങളും മറ്റും മാറ്റുകയാല്‍ അദ്ദേഹം വലിയ മന്ത്രവാദിയാണെന്ന് ഒരു പ്രസിദ്ധി ഉണ്ടായിത്തീരുകയും തന്നിമിത്തം ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നുകൂടി ആളുകള്‍ വന്നു മന്ത്രവാദത്തിനായി അദ്ദേഹത്തെ കൊണ്ടുപോയിത്തുടങ്ങുകയും ആ മാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ധാരാളം പണം കിട്ടിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം നല്ല സമ്പന്നനായിത്തീരുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ രക്ഷിതാവായിരുന്ന വികാരിക്കത്തനാര്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അദ്ദേഹം സ്വന്തമായി ഒരു ഗൃഹം പണികഴിപ്പിച്ചു താമസം അങ്ങോട്ടു മാറ്റി. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം പാചകന്മാരായും പരിചാരകന്മാരായും മറ്റും നാലഞ്ചുപേരെ തന്നോടുകൂടി താമസ്സിപ്പിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

അപ്പോഴേക്കും “കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍” എന്നുള്ള കീര്‍ത്തി ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിച്ചു. കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കാത്ത കാര്യം ലോകത്തില്‍ യാതൊന്നുമില്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസം സകല ജനങ്ങളുടെയിടയിലും ദൃഢമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ഓരോരോ കാര്യങ്ങള്‍ക്കായി അദ്ദേഹത്തെ കൊണ്ടു പോകുവാന്‍ ജനങ്ങള്‍ സദാ വന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. ആരാവശ്യപ്പെട്ടാലും എവിടെയായാലും അദ്ദേഹം പൊയ്ക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന ദിവസം ചുരുക്കമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു കാര്യത്തിനായി പോയിട്ട്, അതു സാധിക്കാതെ വരിക ഒരിക്കലുമുണ്ടായില്ല. ആര്‍ക്കായാലും ഏതു കാര്യമായാലും സാധിച്ചുകൊടുത്താല്‍ ഇന്നതു കിട്ടണമെന്നുള്ള നിര്‍ബന്ധവും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം വിചാരിക്കുന്നതില്‍ കൂടുതലായിട്ടാല്ലാതെ അദ്ദേഹത്തിനാരും കൊടുക്കാറുമില്ല. അതിനാലദ്ദേഹം കാലക്രമേണ വലിയ കുബേരനായിത്തീര്‍ന്നു. കടമറ്റത്തു കത്തനാരുടെ മന്ത്രവാദമെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തിലെല്ലാം നിറഞ്ഞു കവിയുകയാല്‍ അനേകം ദിക്കുകളില്‍നിന്നും പലരും മന്ത്രവാദം പഠിക്കാനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു ചേരുകയും എല്ലാവരെയും അദ്ദേഹം പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ശി‌ഷ്യ സമ്പത്തും ധാരാളമുണ്ടായി. “കടമറ്റത്തു സമ്പ്രദായം” എന്നുള്ളത് ഇന്നും പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ആ സമ്പ്രദായക്കാരായ മന്ത്രവാദികള്‍ ഇപ്പോഴും പല സ്ഥലങ്ങളിലുമുണ്ട്. ഇപ്രകാരമെല്ലാമാണ് കടമറ്റത്തു കത്തനാരുടെ ജീവിതകഥാ സംക്ഷേപം മരിക്കുന്നതുവരെ താന്‍ മന്ത്രവാദം മുതലായവ പഠിച്ചത് ആരോടാണെന്നും മറ്റുമുള്ള വിവരം അദ്ദേഹം ആരോടും പറഞ്ഞില്ല. ഗുരുവിന്റെ അടുക്കല്‍വച്ചു ചെയ്ത സത്യം അദ്ദേഹം ശരിയായിട്ടുതന്നെ നിര്‍വ്വഹിച്ചു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം സ്വന്തം ജീവചരിത്രം ഒരു താളിയോലഗ്രന്ഥത്തിലെഴുതി സൂക്ഷിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലശേ‌ഷം ആ ഗ്രന്ഥം മൂലമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവചരിത്രം പ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നത്.

കടമറ്റത്തു കത്തനാരുടെ കുടുംബം അദ്ദേഹത്തോടുകൂടിത്തന്നെ അവസാനിച്ചു. അദ്ദേഹം താമസിച്ചിരുന്ന ഗൃഹംപോലും ഇപ്പോള്‍ അവിടെ കാണ്‍മാനില്ല. എങ്കിലും ചില മന്ത്രവാദികളും മറ്റും ഇപ്പോഴും ആ സ്ഥലത്തു ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തെ ധ്യാനിച്ചു വന്ദിക്കുകയും ചില കാര്യസിദ്ധിക്കായി പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചില വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തുവരുന്നുണ്ട്. അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന മഹാന്മാരെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തി ജനങ്ങളുടെ ഹൃദയത്തില്‍നിന്ന് എളുപ്പത്തില്‍ വിട്ടുപോവുകയില്ല. പുളിയാമ്പള്ളി നമ്പൂരിക്കും മറ്റും ഇപ്പോഴും ചിലര്‍ വെള്ളംകൂടി നടത്തിവരുന്നുണ്ടല്ലോ. ഇനി കത്തനാരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളില്‍ ചിലതുകൂടിപ്പറയാം.

പണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന് പത്മനാഭപുരത്തേക്കു പോകുന്ന വഴിക്കു കുറെയിട മനു‌ഷ്യ വാസമില്ലാതെ വെറും കാടായിക്കിടന്നിരുന്നു. എങ്കിലും തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു കിഴക്കോട്ടു പോകാനും കിഴക്കുള്ള വര്‍ക്കു തിരുവനന്തപുരത്തും മറ്റും വരാനും വേറെ വഴിയില്ലാതിരുന്ന തിനാല്‍ ജനങ്ങള്‍ അക്കാലത്തു സാധാരണമായി സഞ്ചരിച്ചിരുന്നത് ആ കാട്ടുവഴിയേതന്നെയായിരുന്നു. ആ കാട്ടില്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു യക്ഷി വന്നുകൂടി. ആ യക്ഷി പകല്‍സമയത്തും സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയും യുവതിയുമായ ഒരു വേശ്യസ്ത്രീയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ച് ആ വഴിയില്‍ച്ചെന്നു നില്‍ക്കും. അ വഴിയേ പോക്കുന്നവരോട് ആദ്യംതന്നെ “ഒരിക്കല്‍ മുറുക്കാന്‍ ചുണ്ണാമ്പു തരാമോ?” എന്നു സസ്മിതം ചോദിക്കും. ചുണ്ണാമ്പു കൊടുത്തു കഴിയുമ്പോള്‍ നര്‍മ്മസല്ലാപം തുടരും. അവളുടെ വാക്കു കേട്ടാല്‍ മയങ്ങിപ്പോകാത്തവരില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവള്‍ പറഞ്ഞു മയക്കി ഓരോരുത്തരെയും കാട്ടിലേക്കു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകും. കാട്ടില്‍ചെന്നാലുടനെ പിടിച്ചു കടിച്ചുകീറി ചോര കുടിക്കുകയും നഖവും ശിഖയുമല്ലാത്തതെല്ലാം ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യു. ഇതായിരുന്നു അവളുടെ പതിവ്. ഇങ്ങനെ അവള്‍ അനേകമാളുകളെ ഭക്ഷിച്ചു. ഇതറിഞ്ഞു ജനങ്ങള്‍ അതിലേ നടക്കാതായി. അപ്പോള്‍ ആ യക്ഷി രാത്രികാലങ്ങളില്‍ കുടിയിടയില്‍ കടന്നും മനു‌ഷ്യരെ പിടിച്ചു ഭക്ഷിച്ചുതുടങ്ങി. അതിനാല്‍ ജനങ്ങള്‍ ഏതുവിധവും ഈ യക്ഷിയെ ഇവിടെനിന്ന് ഒഴിച്ചുവിടണമെന്നു വിചാരിച്ച് അനേകം മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി പല വിദ്യകള്‍ ചെയ്യിച്ചു. അതൊന്നുകൊണ്ടും യതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം ചിലര്‍ കടമറ്റത്തു ചെന്നു കത്തനാരെ കണ്ടു വിവരം പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി.

കത്തനാര്‍ ആ സ്ഥലത്തു ചെന്നപ്പോഴും യക്ഷി മേല്‍പറഞ്ഞ വേ‌ഷത്തില്‍ വഴിയില്‍ത്തന്നെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ചെന്നപ്പോള്‍ യക്ഷി പതിവുപോലെ പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, “ഒന്നു മുറുക്കാന്‍ ചുണ്ണാമ്പു തരാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതുകേട്ടു കത്തനാര്‍ സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി “തരാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു കുറച്ചു ചുണ്ണാമ്പെടുത്ത് ഒരിരുമ്പാണിമേല്‍ വച്ചു നീട്ടിക്കൊടുത്തു. അതു മേടിക്കാന്‍ യക്ഷി സ്വല്പം മടിച്ചു. ഏങ്കിലും മേടിച്ചു. അതോടുകൂടി യക്ഷി കത്തനാരുടെ ബന്ധനത്തിലകപ്പെടുകയും അവള്‍ക്ക് ഒന്നിനും ശക്തിയില്ലാതായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ചുണ്ണാമ്പോടുകൂടി ആ ഇരുമ്പാണി കൈയില്‍ കൊടുത്തു എന്നാണ് യക്ഷിക്കു തോന്നിയത്. എന്നാല്‍ കത്തനാര്‍ ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് ആ ആണി അവളുടെ ശിരസ്സില്‍ തറയ്ക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. ആ വാസ്തവവും യക്ഷി അറിഞ്ഞില്ല.

ചുണ്ണാമ്പ് കൊടുത്തിട്ട് ഉടനെ കത്തനാര്‍ നടന്നുതുടങ്ങി. ഒരു ദാസിയെപ്പോലെ യക്ഷിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ നടന്നു. അങ്ങനെ നടന്നും ഇടയ്ക്ക് ചില സ്ഥലങ്ങളിലും താമസിച്ചും നാലഞ്ചു ദിവസംകൊണ്ട് അവര്‍ കായംകുളത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നു. അവിടെ കത്തനാര്‍ക്കു പരിചയമുള്ള ഒരു വീടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ കയറി. യക്ഷിയും കൂടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ വീട് കത്തനാരുടെ മാതുലന്റേതായിരുന്നുവത്ര. അവിടെ അക്കാലത്തു കത്തനാരുടെ മാതുലിയും വയോവൃദ്ധയും വിധവയുമായ ഒരു സ്ത്രീ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ആ വിധവ യക്ഷിയെ കണ്ടിട്ട് “ഇവളേതാണ്” എന്നു ചോദിച്ചു.

കത്തനാര്‍: ഇവളെ ഇപ്പോള്‍ ഞാനെന്റെ ദാസിയാക്കിയിരിക്കുകയാണ്, എന്താ ചോദിച്ചത്?

വൃദ്ധ: എനിക്കു സഹായത്തിന് ഇവിടെ ഒരു പെണ്ണുണ്ടായാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. ഇവിടെ ഞാന്‍മാത്രമല്ലേയുള്ളൂ? അതാണ് ചോദിച്ചത്.

കത്തനാര്‍: ഓഹോ, വിരോധമില്ല. വേണമെങ്കില്‍ ഇവളെ ഇവിടെ താമസിപ്പിച്ചേക്കാം.

ഇതുകേട്ടു വൃദ്ധയ്ക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. അവര്‍ ആ യക്ഷിയെ തന്റെ പുത്രിയെപ്പോലെ വാല്‍സല്യപൂര്‍വം സ്വീകരിച്ചു. ഉടനെ കത്തനാര്‍ കുളിക്കാന്‍ പോയി. യക്ഷിയും വൃദ്ധയും കുടി ഭക്ഷണത്തിനെല്ലാം കാലമാക്കി. കത്തനാര്‍ കുളിയും ഊണും കഴിഞ്ഞു സ്വല്പമൊന്നു കിടന്നു. വൃദ്ധയും യക്ഷിയും ഊണു കഴിഞ്ഞ് ഓരോ വര്‍ത്തമാനങ്ങളും പറഞ്ഞ് അവിടെ വേറൊരു മുറിയിലിരുന്നു. ആ സമയം വാല്‍സല്യത്തോടുകൂടി അവര്‍, യക്ഷിയുടെ തലമുടി ഭംഗിയായി കെട്ടിക്കുന്നതിനായി ചീര്‍പ്പെടുത്തു ചീകി. അപ്പോള്‍ എന്തോ തടഞ്ഞതായി തോന്നുകയാല്‍ അവര്‍ സൂക്ഷിച്ചു നോക്കുകയും യക്ഷിയുടെ തലയില്‍ ഒരിരുമ്പാണി തറച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ വൃദ്ധ, “അയ്യോ മകളെ, ഇതാ നിന്റെ തലയില്‍ ഒരിരുമ്പാണി തറച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതെങ്ങനെ വന്നു? കഷ്ടംതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ ആണി വലിച്ചൂരി. തല്‍ക്ഷണം യക്ഷി പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും അദൃശ്യമായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അടുക്കല്‍ ഇരുന്നിരുന്നവള്‍ പെട്ടെന്ന് അദൃശ്യയായിത്തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ വൃദ്ധ വല്ലാതെ പരിഭ്രമിച്ചു കത്തനാരുടെ അടുക്കല്‍ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. തലയില്‍ തറച്ചിരുന്ന ആണി ഊരിക്കളഞ്ഞു എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍, എന്നാല്‍ കാര്യം തെറ്റി എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് കത്തനാരും പിന്നാലെ പുറപ്പെട്ടു. ചില ലക്ഷണങ്ങള്‍കൊണ്ട് യക്ഷി വടക്കോട്ടാണ് പോയതെന്നറിഞ്ഞു കത്തനാരും വടക്കോട്ടുതന്നനടന്നു. കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ യക്ഷി അതിവേഗത്തില്‍ നടന്നുപോകുന്നതു കത്തനാര്‍ കണ്ടു. കൂടെ എത്തണമെന്നു വിചാരിച്ചു കത്തനാരും ക്ഷണത്തില്‍ നടന്നു. രണ്ടുപേരും മാന്നാറില്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു. കത്തനാര്‍ ആറ്റുകടവിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും കടത്തുകാരന്‍ യക്ഷിയെ ഒരു തോണിയില്‍ കയറ്റി “പനയന്നാര്‍കാവില്‍” ക്കടവിലിറക്കിക്കഴിഞ്ഞു. കത്തനാര്‍ക്കു പിന്നാലെ എത്തുന്നതിനു തല്‍ക്കാലമവിടെ വേറെ വള്ളമില്ലായിരുന്നു. വള്ളം കിട്ടീട്ട് അതില്‍ക്കയറി അക്കരെച്ചെലുമ്പോഴേക്കും യക്ഷി അവിടെനിന്നു പൊയ്ക്കളഞ്ഞെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് കത്തനാര്‍ അവിടെനിന്നുകൊണ്ട് യക്ഷിക്ക് അവിടെനിന്നു പോകാന്‍ പാടില്ലാത്ത വിധത്തില്‍ ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹം ഒരു വാഴയില്‍നിന്നുഒരു തൂശനില മുറിച്ചെടുത്തു വെള്ളത്തിലിട്ട് അതില്‍ക്കയറി തുഴഞ്ഞ് അക്കരെയിറങ്ങി യക്ഷിയുടെ അടുക്കല്‍ചെന്ന്, “നീ എവിടെപ്പോകുന്നു” നിന്നെ ഞാന്‍വിട്ടയയ്ക്കുകയില്ല. ജനങ്ങള്‍ക്കു യാതൊരു ഉപദ്രവവും ചെയ്യാതെ ഇവിടെ ഇരുന്നുകൊള്ളമെങ്കില്‍ ഞാനങ്ങനെ അനുവദിക്കാം.അല്ലാത്തപക്ഷം നിന്നെ ഞാന്‍അറുത്തു ഹോമിക്കും. ഏതാണ് നിനക്കു സമ്മതമെന്നു പറയുക” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് യക്ഷി, “ഞാന്‍ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാതെ ഇനിയെന്നും ഇവിടെ ഇരുന്നുകൊള്ളാം. എന്നെ സംഹരിക്കരുതെന്നു ഞാനപേക്ഷിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. “ഇവിടെ ഇരുന്നുകൊള്ളാമെങ്കില്‍ അങ്ങനെ സത്യം ചെയ്യുക” എന്നു കത്തനാര്‍ പറയുകയും യക്ഷി അപ്രകാരം സത്യം ചെയുകയും ചെയ്തു. അന്നുമുതല്‍ ആ യക്ഷി അവിടെത്തന്നെ താമസമായി. യക്ഷി അദൃശ്യയായിട്ടാണ് അവിടെ താമസിക്കുന്നത്. എങ്കിലും കറുത്തവാവ്, വെള്ളിയാഴച ഇങ്ങനെയുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രി സമയത്തും മറ്റും ചിലര്‍ ആ യക്ഷിയെ സുന്ദരിയായ സ്ത്രീയുടെ രൂപത്തിലും കത്തുന്ന തീയായിട്ടും മറ്റും ഇപ്പോഴും ചില കാലങ്ങളില്‍ കാണാറുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. അവിടെയുള്ള ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രത്തെ പ്രധാനമാക്കിപ്പറയുമ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ ആ യക്ഷിയെ “പനയന്നാര്‍ക്കാവിലെ യക്ഷി”യെന്നും ദേശപ്പേരിനെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിപ്പറയുമ്പോള്‍ “പരുമലയക്ഷി” എന്നും പറഞ്ഞുവരുന്നു. ആ യക്ഷി അവിടെ വന്നതില്‍പിന്നെ ആരെയും ഒരുവിധത്തിലും ഉപദ്രവിച്ചതായി കേട്ടുകേള്‍വി പോലുമില്ല.

കടമറ്റത്തു കത്തനാരും അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന കുഞ്ചമണ്‍മഠത്തില്‍ മൂത്തപോറ്റിയും തമ്മില്‍ പരിചയമെന്നല്ല, വലിയ സ്നേഹമായിരുന്നു. കുഞ്ചമണ്‍ പോറ്റിമാര്‍ പണ്ടേതന്നെ വലിയ മന്ത്രവാദികളും ചാത്തന്മാരെ സേവിച്ചു വശംവദന്മാരാക്കീട്ടുള്ളവരുമാണെന്നു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. കത്തനാരും വലിയ മന്ത്രവാദിയായി സഞ്ചരിക്കുമ്പോള്‍ വഴിയില്‍ വച്ചും മറ്റും കത്തനാരും പോറ്റിയും തമ്മില്‍ കാണുകയും അപ്പോഴെല്ലാം പോറ്റി കത്തനാരെ മഠത്തിലേക്കു ചെല്ലാനായി ക്ഷണിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ കുഞ്ചമണ്‍മഠത്തിലൊന്നു പോകണമെന്നു കത്തനാര്‍ നിശ്ചയിച്ചു. അവര്‍ തമ്മില്‍ വലിയ സ്നേഹമായിരുന്നുവെങ്കിലും സ്വല്‍പം ഉള്‍ത്തിടുക്കമുണ്ടായിരുന്നു. താന്‍ ചാത്തന്മാരെ തന്റെ ഭൃത്യന്മാരെപ്പോലെ ആക്കീട്ടുണ്ടല്ലോ എന്നും അതു കത്തനാര്‍ക്കു സാധിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ എന്നുമായിരുന്നു പോറ്റിയുടെ വിചാരം. ഇന്ദ്രജാലം മഹേന്ദ്രജാലം മുതലായ വിദ്യകളില്‍ പോറ്റിക്കുതന്നോളം നൈപുണ്യമില്ലല്ലോ എന്നൊരു വിചാരം കത്തനാര്‍ക്കുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കത്തനാര്‍ ഒരു കൗശലം പ്രയോഗിച്ചു. കുഞ്ചമണ്‍പോറ്റി എവിടെയെങ്കിലും വള്ളത്തിലോ ബോട്ടിലോ കയറിപ്പോകുമ്പോള്‍ ഊന്നാനും തണ്ടുവലിക്കാനും മറ്റും അന്യന്മാര്‍ക്കു അദൃശ്യന്മാരായ ചാത്ത ന്മാരാണ് പതിവ്. അതുപോലെ തനിക്കും പോകണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് കത്തനാര്‍ ഒരു വള്ളത്തില്‍ കയറി ഊന്നുകാരാരുമില്ലതെ പുറപ്പെട്ടു കുഞ്ചമണ്‍ പോറ്റിയുടെ കടവില്‍ച്ചെന്നടുത്തു. ആരും ഊന്നുകയും തഴയുകയും മറ്റും ചെയ്യാതെ ഒരു വള്ളം വന്നടുക്കുന്നതു കണ്ടു പോറ്റി കടവിലേക്കു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ വള്ളത്തില്‍നിന്നു കരയ്ക്കിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ “ഹേ, ഇതെന്താണ് വള്ളക്കാരാരുമില്ലതെ പുറപ്പെട്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു.അതിനുത്തരമായി കത്തനാര്‍,”തല്‍ക്കാലം വള്ളക്കാരെ അന്വേ‌ഷിച്ചിട്ടു കിട്ടിയില്ല. ഇങ്ങോട്ടു യാത്ര നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ എന്നെ ഇവിടെക്കൊണ്ടിറക്കണെമെന്നു തോണിയോടുതന്നെ പറഞ്ഞിട്ടു ഞാന്‍ തോണിയില്‍ കയറി. തോണി അന്യസഹായംകിട്ടാതെ ഇവിടെ വന്നടുക്കുകയും ചെയ്തു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ തോണി തനിയെ നടന്നതു കത്തനാരുടെ ഇന്ദ്രജാലവിദ്യകൊണ്ടാണെന്നും ഇതു തന്നെ ആക്ഷേപിക്കാനായി പ്രയോഗിച്ചതാണെന്നും പോറ്റിക്കു മനസ്സിലായി. എങ്കിലും പിന്നെയൊന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞില്ല.

ഉടനെ പോറ്റി കത്തനാര്‍ക്കു കുളിക്കാനും ഉണ്ണാനും വേണ്ടതെല്ലാം ചട്ടംകെട്ടിക്കൊടുത്തു. ഭക്ഷണാനന്തരം സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടു രണ്ടുപേരുംകൂടി നേരം നാലഞ്ചുനാഴിക പകലാവുന്നതുവരെ അവിടെയി രുന്നു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം കത്തനാര്‍, “നേരം വൈകിത്തുടങ്ങിയല്ലോ, എനിക്ക് ഇന്നുതന്നെ പോകേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അതിനനുവാദം തരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പോറ്റി, “ഞാന്‍ പലപ്രാവശ്യമപേക്ഷിചിട്ടാണ് കത്തനാരിവിടെ വന്നത്. ഒരു നാലു ദിവസമെങ്കിലും താമസിക്കാതെ ഇന്നുതന്നെ പോകുന്നതു വലിയ സങ്കടമാണ്. എനിക്കു കത്തനാരോടു ചോദിച്ചു ചില സംഗതികള്‍ അറിയാനുണ്ട്. അതിനാല്‍ നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ രണ്ടു ദിവസമെങ്കിലും ഇവിടെ താമസിച്ചിട്ടു പോയാല്‍ക്കൊള്ളാം. അതിനു സൗകര്യയമില്ലെങ്കില്‍ ഞാനൊന്നും പറയുന്നില്ല. ഇഷ്ടംപോലെ ചെയ്യുക. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചു. എങ്കിലും “ഇന്നു പോകാതിയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ചങ്ങനാശ്ശേരിയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഇന്ന് എത്തിക്കൊള്ളമെന്നു ഞാന്‍ തീര്‍ച്ചയായി പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അങ്ങോട്ടാണ് ഇപ്പോള്‍ പോകുന്നത്. താമസിയാതെ ഞാന്‍ഇനിയും ഇവിടെ വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞ് കത്തനാര്‍ യാത്രയായി. കടവുവരെ അനുയാത്രയായി പോറ്റിയും വന്നു. അപ്പോള്‍ കത്തനാരുടെ വള്ളം അവിടെ ഇല്ലായിരുന്നു. “ഓ, നമ്മുടെ വള്ളമിവിടെ കാണുന്നില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു കത്തനാര്‍ നാലു പുറത്തേക്കും മേല്‍പ്പോട്ടും നോക്കി. അപ്പോള്‍ വള്ളം കടവിനടുത്തു നിന്നിരുന്ന ഒരു വലിയ മാവിന്റെ മുകളിലിരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് ‘ഇത് പോറ്റി തന്നെ അവമാനിക്കാനായി തന്റെ ചാത്തന്മാരെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ച വിദ്യയാണ്’ എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചു കൊണ്ട് കത്തന്നാര്‍, “ഇതാ എന്റെ തോണി ഈ മാവിന്റെ മുകളിലിരിക്കുന്നു. ഇവിടുത്തെക്കടവിലാണ് ഞാന്‍ തോണിയിട്ടിരുന്നത്. അതിനാല്‍ അതു താഴെ ഇറക്കിച്ചു തരാനുള്ള ചുമതല ഇവിടേക്കാണ്” എന്നു പോറ്റിയോടു പറഞ്ഞു.

പോറ്റി: മാവിന്റെ മുകളിലിരിക്കുന്ന വള്ളം താഴെ ഇറക്കിച്ചുതരാന്‍ ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കയില്ല. അതു കത്തനാര്‍തന്നെ എങ്ങനെയെങ്കിലും ഇറക്കിച്ചുക്കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളണം.

കത്തനാര്‍: ഉപായമൊന്നും പറയേണ്ട. സംഗതിയൊക്കെ എനിക്കറിയാം. തോണി താഴെ ഇറക്കിച്ചു തരാത്തപക്ഷം അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ വസ്ത്രമുടുക്കാതെ വെളിയിലിറങ്ങി വന്ന്, മാവിന്മേല്‍ക്കയറി, തോണിയെടുത്തു താഴെ കൊണ്ടുവരാനുള്ള വിദ്യ ഞാന്‍ പ്രയോഗിക്കും. അതു കൂടാതെ കഴിക്കുകയല്ലേ നല്ലത്?

പോറ്റി: കത്തനാര്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ അതു സാധിക്കുമോ?

കത്തനാര്‍: പരീക്ഷിച്ചു നോക്കാം.

കത്തനാരും പോറ്റിയും തമ്മില്‍ ഇത്രയും സംഭാ‌ഷണം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന അന്തര്‍ജ്ജങ്ങള്‍ വിവസ്ത്രകളായി പുറത്തേക്കു വന്നു തുടങ്ങി. അതു കണ്ടു പോറ്റി, “അയ്യോ, എന്റെ കത്തനാരെ, എന്നെ അവമാനിക്കരുതേ, ഞാനിപ്പോള്‍ വള്ളമിറക്കിച്ചു തരാം” എന്നു പറയുകയും ചാത്തന്മാരെകൊണ്ടു വള്ളമിറക്കിച്ച് അതു കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്താക്കിച്ചു കൊടുക്കുകയും ഉടനെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങ ളെല്ലാം അകത്തേക്കുതന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കത്തനാരും പോറ്റിയും ഇനി ഒരിക്കലും തമ്മില്‍തമ്മില്‍ മല്‍സരിക്കില്ലെന്നും യോജിപ്പോടും സ്നേഹത്തോടുംകൂടിയിരുന്നുകൊള്ളാമെന്നും പരസ്പരം കൈ പിടിച്ചു സത്യം ചെയ്തു. രണ്ടുപേരും ആജീവനാന്തം അങ്ങനെതന്നെ ഇരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ യെറുശലേമില്‍നിന്നോ മറ്റോ ഒരു ബാവ മലയാളരാജ്യം സന്ദര്‍ശിക്കുന്നതിനായി വന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു ദിവസം കടമറ്റത്തു പള്ളിയില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ ചില സാധനങ്ങള്‍ കാഴ്ചവച്ച് ബാവായെ വന്ദിച്ചു. കാഴ്ചവച്ച സാധനങ്ങള്‍ യൂറോപ്പുരാജ്യങ്ങളിലല്ലാതെ മലയാളത്തില്‍ കിട്ടാത്തവയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവ കണ്ട് ബാവാ ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും “ഈ കൂട്ടത്തില്‍ പച്ചമുന്തിരിങ്ങക്കുലകൂടി ആകാമായിരുന്നു. അത് ഈ ദിക്കില്‍ സുലഭമായിരിക്കുമല്ലോ” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു.

അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍, “ഇവിടെ സുലഭമല്ലാതെ ഒന്നുമില്ല, പച്ചമുന്തിരിങ്ങാക്കുല എത്രവേണമെങ്കിലും ഉണ്ടാകും. ഒരു മുന്തിരിങ്ങാപ്പഴം കുഴിച്ചിട്ടാല്‍ ഒരു മാത്ര കഴിയുന്നതിനു മുമ്പ് പച്ചമുന്തിരിങ്ങാക്കുല പറിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു ബാവാ, “എന്നാല്‍ അതൊന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാം” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ കത്തനാര്‍ ഒരു മുന്തിരിങ്ങാപ്പഴം പള്ളിമുറ്റത്തു കുഴിച്ചിടുകയും മാത്രയ്ക്കു മുമ്പ് അത് മുളച്ചു പടര്‍ന്ന് അസംഖ്യം മുന്തിരിങ്ങാക്കുലകളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ബാവാ അതു കണ്ടു പൂര്‍വാധികം വിസ്മയിച്ച് ഒരു പച്ച മുന്തിരിങ്ങാക്കുല പറിച്ചെടുത്തു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കിയതില്‍ കാഴ്ചയിലും സ്വാദിലും യാതൊരു വ്യത്യാസുവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.

ബാവാ പള്ളിയില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍, കത്തനാര്‍ വലിയ മാന്ത്രികനും ഇന്ദ്രജാലക്കാരനുമാണെന്നും അദ്ദേഹം പച്ചമുന്തിരിങ്ങായുണ്ടാക്കിയത് ഇന്ദ്രജാലംകൊണ്ടാണെന്നും കത്തനാരുടെ വാസസ്ഥലത്ത് അനേകം മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥങ്ങളുണ്ടെന്നും മറ്റും ബാവായെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ ബാവാ കത്തനാരുടെ വാസസ്ഥലത്തു ചെന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാമെടുപ്പിച്ചു തീയിലിട്ടു ചുടുവിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ഗ്രന്ഥങ്ങളെലാം പക്ഷികളെപ്പോലെ പറന്ന് ആകാശമാര്‍ഗ്ഗത്തിങ്കല്‍പ്പോയി നിന്നു. ബാവായും കൂട്ടരും വളരെ ശ്രമിച്ചിട്ടും അതിലൊരു ഗ്രന്ഥം പോലും നശിപ്പിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം ബാവാ കത്തനാരെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച്, “എന്റെ മക്കളെ, ഈവക വിദ്യകളൊന്നും ക്രിസ്ത്യാനികള്‍ക്കു ചേര്‍ന്നതല്ല. അതിനാല്‍ നീ ഇനി മേലാല്‍ മന്ത്രവാദവും മറ്റും ചെയ്യരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍, “ഞാന്‍ ദൈവത്തെ മറന്നും ജനങ്ങള്‍ക്കു ഉപദ്രവമായും യാതൊന്നും ചെയ്യാറില്ല. മേലാല്‍ ചെയ്യുകയുമില്ല. പഠിച്ച വിദ്യ ജനോപകാരാര്‍ത്ഥമായി ചെയ്യരുതെന്നു കല്‍പ്പിക്കുന്നതു സങ്കടമാണ്. ജനങ്ങള്‍ക്കു ഉപദ്രവകരമല്ലാ ത്തതെല്ലാം ചെയ്തുകൊള്ളുന്നതിനു കല്‍പ്പിച്ചനുവദിക്കണം” എന്നാണ് മറുപടി പറഞ്ഞത്. വളരെ വാദപ്രതിവാദങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം യഥേഷ്ടം എന്തുംചെയ്തുകൊള്ളുന്നതിന് അനുവദിച്ചു കത്തനാരെ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട് ബാവാ അവിടെ നിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ലന്തക്കാരുടെ ഉപദ്രവം ദുസ്സഹമായിത്തിരുകയാല്‍ അന്നു നാടുവാണിരുന്ന കൊച്ചിത്തമ്പുരാന്‍ കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ക്ക് ആളയച്ചു കോവിലകത്തു വരുത്തി വിവരം കല്‍പ്പിച്ചപ്പോള്‍ കത്തനാര്‍ ഒരമ്പു ജപിച്ചു കൊടുത്തിട്ട് “ഈ അമ്പ് എയ്തു ലന്തക്കാരുടെ പാളയത്തില്‍ വീഴിച്ചാല്‍ ഇവിടേക്കുള്ള ഉപദ്രവമൊഴിയും” എന്നു പറയുകയും തമ്പുരാന്‍ ആ അമ്പ് ഒരു ഭടനെക്കൊണ്ടെയ്യിച്ചു ലന്തക്കാരുടെ പാളയത്തില്‍ വീഴിക്കയും അപ്പോള്‍മുതല്‍ ലന്തപ്പടയാളികള്‍ക്കു ബുദ്ധിഭ്രമമാരംഭിക്കുകയും അവര്‍ പരസ്പരം വെട്ടിയും കുത്തിയും എല്ലാവരും മരിക്കുകയും അങ്ങനെ കൊച്ചിത്തമ്പുരാനു നേരിട്ടിരുന്ന ഉപദ്രവം ശമിക്കുകയും ചെയ്തു.

ചില ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലും മറ്റും വഴിപാടായിട്ടോ വിനോദത്തിനായിട്ടൊ “പടേണി” എന്നൊരു കളി ഇപ്പോഴും നടപ്പുണ്ടലോ. അതില്‍ സംഘ ക്കളിയിലും മറ്റുമുള്ളതുപോലെ പല വേ‌ഷങ്ങള്‍ കെട്ടിവരിക പതിവാണ്. അക്കൂട്ടത്തില്‍ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ഒരു കത്തനാരുടെ വേ‌ഷംകൂടി പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ എവിടെയോ പോയി വരുന്ന സമയം ഒരു പടേണി കാണുന്നതിനിടയായി. ഒരാള്‍ ഒരു കത്തനാരുടെവേ‌ഷം ധരിച്ച അരങ്ങത്തു വന്നു ചില ഗോഷ്ടികള്‍ കാണിക്കുകയും ചില അസഭ്യങ്ങള്‍ പറയുകയും മറ്റും ചെയുന്നതാണ് അദ്ദേഹം കണ്ടത്. ഉടനെ അദ്ദേഹം എന്തോ ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിക്കുകയാല്‍ കത്തനാരുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ചിരുന്നയാള്‍ ബോധരഹിതനായി മുഷ്ടി ചുരുട്ടി തന്നത്താന്‍ മാറ ത്തടിച്ചു തുടങ്ങി. പടേണിക്കാര്‍ വിചാരിച്ചിട്ട് ഭേദപ്പെടുത്താന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല കത്തനാരുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ചയാള്‍ തന്നത്താനടിച്ചു മരിക്കുമെന്നുള്ള ദിക്കായി. അപ്പോള്‍ കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ അവിടെ അടുത്തൊരു സ്ഥലത്തു വന്നിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നും, അദ്ദേഹം എന്തോ ചെയ്തിട്ടാണ് ഈ വേ‌ഷക്കാരന്‍ ഇപ്രകാരം ചെയ്യുന്നതെന്നും പടേണിക്കാര്‍ക്കു മനസ്സിലായി. അവരെല്ലാം കൂടി കത്തനാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു കാല്‍ക്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ടു ക്ഷമായാചന ചെയ്തു. മേലാല്‍ പടേണികളില്‍ കത്തനാരുടെ വേ‌ഷം കെട്ടുകയില്ലെന്ന് അവരെക്കൊണ്ട് സത്യം ചെയ്യിച്ചിട്ട് കത്തനാര്‍ എന്തോ ചെയ്ത് ആ വേ‌ഷക്കാരനെ സ്വസ്ഥനാക്കിത്തീര്‍ത്തു. അന്നുമുതല്‍ പടേണിക്കാര്‍ കത്തനാരുടെ വേ‌ഷം ധരിക്കാതെയുമായി.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു തുടങ്ങിയാല്‍ കടമറ്റത്തു കത്തനാരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ അസംഖ്യമുണ്ട്. അവയെല്ലാം പറഞ്ഞുതീര്‍ക്കാന്‍ ആരാലും സാധിക്കുന്നതല്ല. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടുതന്നെ കത്തനാര്‍ അസാമാന്യനായ ഒരു മാന്ത്രികനായിരുന്നെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

പുരാതനന്മാരായ മഹര്‍‌ഷിമാര്‍, മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ച് മന്ത്രസാരം, യന്ത്രസാരം, പ്രയോഗസാരം, പ്രപഞ്ചസാരം മുതലയി അനേകം ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ടല്ലോ. അതുപോലെ കടമറ്റത്തു കത്തനാരും അസംഖ്യം മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ നിര്‍മ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം ഒരുമാതിരി ദു‌ഷിച്ച ഭാ‌ഷയിലാണെന്നേയുള്ളു.

അദ്ധ്യായം 73
പുരുഹരിണപുരേശമാഹാത്മ്യം

പുരുഹരിണപുര (ഏറ്റുമാനൂര്‍) മഹാക്ഷേത്രം ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും പ്രസിദ്ധികൊണ്ടും തിരുവതാംകൂറിലുള്ള മഹാക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഒട്ടും അപ്രധാനമല്ലാത്തത്താണെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇവിടെ ഖരപ്രകാശമഹര്‍‌ഷിയാല്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട അഘോര (അത്യുഗ്ര) മൂര്‍ത്തിയായ ശിവന്റെ സാന്നിധ്യം ആദ്യകാലം മുതല്‍ക്കുതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും, പിന്നീടു തപസ്വിയായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ ശാപം നിമിത്തം ഈ സ്ഥലം ആയിരം സംവല്‍സരക്കാലം വലിയ വനമായി കിടന്നുപോയി എന്നും തദനന്തരം പ്രസിദ്ധനായ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരാണ് ഈ സ്ഥലം കണ്ടുപിടിക്കുകയും മുപ്പത്താറു നാഴിക ചുറ്റളവുള്ള സ്ഥലം മുഴുവനും ദേവന്റെ സങ്കേതമാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ഈ സ്ഥലത്തുനിന്നുള്ള ആദായം കൊണ്ടും അയല്‍ദേശവാസികളായും മറ്റുമുള്ള മഹാജനങ്ങളുടെ സഹായത്തോടുകൂടിയും ഇവിടെ ക്ഷേത്രം പണി കഴിപ്പിക്കുകയും പ്രസിദ്ധ തന്ത്രിയായ താഴമണ്‍ പോറ്റിയെക്കൊണ്ട് ദേവനു നവീകരണത്തോടുകൂടി കലശം മുതലായ ക്രിയകള്‍ നടത്തിക്കുകയും പടിത്തരം നിശ്ചയിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തതെന്നുമാണ് ഐതിഹ്യം. അതൊക്കെയെങ്ങനെയായാലും ഇവിടെ അസാമാന്യമായി ദേവസാന്നിധ്യമുണ്ടെന്നും ഇവിടത്തെ ദേവന്റെ മാഹാത്മ്യം അദ്ഭുതകരമാണെന്നുമുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്റെ പ്രസിദ്ധി കേരളത്തില്‍ മാത്രമല്ല, പരദേശങ്ങളിലും ധാരാളമായി വ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ ദേവസന്നിധിയില്‍ ഭക്തിയോടുകൂടി ഭജനമിരുന്നാല്‍ ഒഴിയാത്ത ബാധയും ഭേദപ്പെടാത്ത രോഗവുമില്ലെന്നുള്ളതു ലോകപ്രസിദ്ധമാണ്. ആ ദേവ സന്നിധിയില്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ സാധിക്കാത്ത കാര്യവുമില്ല. അതിനാല്‍ പലവിധത്തിലുള്ള കാര്യസിദ്ധിയെ ഉദ്ദേശിച്ചു പല സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നും അനേകമാളുകള്‍ പ്രതിദിനമെന്നപോലെ ഇപ്പോഴും അവിടെ വരികയും ഭജിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. രക്ഷസ്സ്, അപസ്മാരം എന്നീ ബാധകളെ ഒഴിക്കുന്ന വി‌ഷയത്തിലാണ് ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ ശക്തി സവിശേ‌ഷം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു കാണുന്നത്. ഇവ ഇതരദേവസന്നിധിയില്‍പ്പോയാല്‍ എളുപ്പത്തില്‍ ഒഴിയുകയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇവിടെ ഭജനത്തിനായും മറ്റും വരുന്നവരില്‍ അധികം പേരും രക്ഷസ്സോ, അപസ്മാരമോ ബാധിച്ചവരായിരിക്കും. വേറെ കാര്യങ്ങളെ ഉദ്ദേശിച്ചും ഇവിടെ പലരും വരുന്നുണ്ട്. വിശ്വാസവും ഭക്തിയുമുള്ളവരിലാരും ഈ ദേവസന്നിധിയില്‍ വന്നിട്ടു കാര്യം സാധിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോയിട്ടില്ല.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു ചെമ്പകശ്ശേരി (അമ്പലപ്പുഴ) രാജാവിനു സഹിക്കവഹിയാതെയുള്ള ഒരു വറ്റില്‍വേദനയുണ്ടായി. അനേകം വൈദ്യന്മാരെക്കൊണ്ടു ചികിത്സിപ്പിക്കുകയും പല ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഭജനമിരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും വയറ്റില്‍വേദനയ്ക്കു യാതൊരു കുറവുമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവസന്നിധിയില്‍ച്ചെന്നു ഭജിച്ചാല്‍ ഈ ഉദരവ്യാധി ശമിക്കുമെന്നു കാണുകയാല്‍ രാജാവ് അവിടെച്ചെന്ന് ഭജനം തുടങ്ങി. നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസത്തെ ഭജനം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ത്തന്നെ രാജാവിനു വേദന വളരെക്കുറയുകയും ഒരുവിധം സഹിക്കാമെന്നുള്ള സ്ഥിതിയാവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും അദ്ദേഹം ഭക്തിയോടും വിശ്വാസത്തോടും നി‌ഷ്ഠയോടുംകൂടി ഒരു സംവല്‍സരം ഭജിച്ചു. വയറ്റില്‍വേദന നിശ്ശേ‌ഷം മാറി രാജാവു പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചു. ഭജനം ഏതാണ്ടു പതിനൊന്നു മാസമായപ്പോള്‍ത്തന്നെ രാജാവു ഭജനം കാലംകൂടുന്ന ദിവസം ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു സദ്യയും വിളക്കും കഴിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അതു നിശ്ചയിച്ച ദിവസം രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം രാജാവിന് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ഒരാള്‍ ചെന്ന്, ‘എനിക്ക് സദ്യയും വിളക്കുമൊന്നും ആവശ്യമില്ല; വിചാരിച്ചിട്ടുള്ള സംഖ്യ പണമായിട്ടോ പണ്ടമായിട്ടോ തന്നാല്‍ മതി’ എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടാണ് സ്വപ്നം കണ്ടത്. ഇത് ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്‍ തന്നെ അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. പിറ്റേദിവസം പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കീട്ട് അങ്ങനെതന്നെ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ രാജാവു സദ്യയ്ക്കും വിളക്കിനുമായി നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സംഖ്യയില്‍നിന്ന് ഏതാനും ചിലവുചെയ്ത് ഓടുകൊണ്ട് ഒരു വൃ‌ഷഭവിഗ്രഹം വാര്‍പ്പിച്ച് ഭജനം കാലംകൂടിയ ദിവസം നടയ്ക്കു വയ്ക്കുകയും ശേ‌ഷം പണം ഭണ്ഡാരത്തിലിടുകയും ചെയ്തു. ആ വൃ‌ഷഭവിഗ്രഹത്തിന്റെ അകം പൊള്ളയാണ്. അതിന്റെ ഒരു വശത്ത് ഒരു ദ്വാരവും ആ ദ്വാരത്തിനു ശംഖു പിരിയായിട്ട് ഒരടപ്പുമുണ്ട്. ആ വിഗ്രഹത്തിനകത്തു നിറച്ച് ചെന്നെല്ലു വിത്താക്കി അടച്ചാണ് അതു നടയ്ക്കുവെച്ചത്. അതു നടയ്ക്കുവെച്ച രാത്രിയില്‍ രാജാവിനു വീണ്ടും ഒരു ദര്‍ശനമുണ്ടായി. അദ്ദേഹം കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം, മുന്‍പു സ്വപ്നത്തില്‍ക്കണ്ട ആള്‍ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്തുചെന്ന്, ‘ഞാന്‍വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി അങ്ങേയ്ക്കു വയറ്റില്‍വേദന ഒരിക്കലുമുണ്ടാവില്ല. നാളെത്തന്നെ സ്വദേശത്തേയ്ക്കു പൊയ്ക്കൊള്ളൂ. അങ്ങു നടയ്ക്കുവെച്ചിരിക്കുന്ന വൃ‌ഷഭവിഗ്രഹത്തിന്റെ അടപ്പുതുറന്ന് ഒരു നെല്ലെടുത്തു ഭക്ഷിച്ചാല്‍ ആര്‍ക്കും ഏതു വിധത്തിലുള്ള ഉദരവ്യാധിയും ശമിക്കും’ എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ട് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. രാജാവ് ആ വിവരം ദേവസ്വക്കാരെ അറിയിച്ചിട്ടു പിറ്റേ ദിവസം തന്നെ സ്വദേശത്തേയ്ക്കു പോയി. ആ വൃ‌ഷഭവിഗ്രഹം ഇപ്പോഴും ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മണ്ഡപത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ട്. അതില്‍ നിന്നു നെല്ലെടുത്തു തിന്നിട്ടു പലര്‍ക്കും ഉദരവ്യാധി ഭേദമാകുന്നുമുണ്ട്. ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമില്ലാത്തവര്‍ക്കു യാതൊരു ഫലവും കാണുകയില്ലെന്നു മാത്രമേയുള്ളു.

പണ്ടൊരു കാലത്ത് ഒരു പൂഞ്ഞാറ്റില്‍ത്തമ്പുരാന്‍ ആളറിയാതെ ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണനെ വെട്ടിക്കൊന്നു. ആ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് തമ്പുരാനെ ബാധിക്കുകയും തന്നിമിത്തം തമ്പുരാന്‍ വലിയ കഷ്ടസ്ഥിതിയിലായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ രക്ഷസ്സിനെ ഒഴിക്കാനായിട്ടു തമ്പുരാന്‍ പലരെക്കൊണ്ടും മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിക്കുകയും അനേകം ദേവാലയങ്ങളില്‍ ഭജനമാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം അദ്ദേഹം ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവസന്നിധിയിലെത്തി, ഏറ്റവും നി‌ഷ്ഠയോടുകൂടി ഭജനം തുടങ്ങി. നാല്‍പത്തൊന്നാം ദിവസം രക്ഷസ്സു തുള്ളി സത്യം ചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോയി. അനന്തരം തമ്പുരാന്‍ പ്രതിദിനം മുപ്പത്താറു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കുവീതം ക്ഷേത്രത്തില്‍ നമസ്കാരം (ഭക്ഷണം) കൊടുക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ ദേവസ്വത്തിലേക്കു വെച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുത്തു. ആ മുപ്പത്താറു നമസ്കാരം ഇപ്പോഴും അവിടെ മുടക്കം കൂടാതെ നടന്നു വരുന്നുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരന്റെ ഭാഗിനേയിയും ‘മാധവി’ എന്നു പേരുമായ ഒരു തമ്പുരാട്ടിയുടെ തലയില്‍ ഒരു വലിയ വ്രണമുണ്ടായി. അനേകം ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം വ്രണം വളരെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും പുഴുക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാട്ടിക്കു വേദനയും മനസ്താപവും സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായി ത്തീര്‍ന്നു. ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ തമ്പുരാട്ടി വേദന കൊണ്ട് ഉറക്കം വരാതെ വ്യസനിച്ചുകൊണ്ട് കിടന്നപ്പോള്‍ ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ മാഹാത്മ്യങ്ങള്‍ പലരും പറഞ്ഞു കേട്ടിട്ടുള്ളതിനെക്കുറിച്ച് ഓര്‍മ്മ വരികയാല്‍ ‘എന്റെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവാ, എന്റെ ഈ വ്യാധി മാറ്റി ഒരു ദിവസമെങ്കിലും സുഖമായി ജീവിച്ചിരിക്കാന്‍ എനിക്കു സംഗതിയാക്കിത്തന്നാല്‍ അവിടെ എന്റെ പേര്‍ക്ക് എന്നും ഒരു പൂജ നടത്തിച്ചേക്കാം. അനേകം പേരുടെ രോഗങ്ങളും ബാധകളും മാറ്റി അവിടുന്നു രക്ഷിക്കുന്നുണ്ടല്ലോ. എന്നെക്കുറിച്ചുകൂടി അവിടേയ്ക്കു സ്വല്‍പം കൃപയുണ്ടാകേണമേ’ എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. സ്വല്‍പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വേദന കുറയുകയും തമ്പുരാട്ടി ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം വലത്തുകൈയില്‍ ഒരു വാളും ഇടത്തു കൈയില്‍ ഒരു ഭസ്മസഞ്ചിയും അരയില്‍ ഒരു പട്ടും ധരിച്ച്, ഒരാള്‍ തന്റെ അടുക്കല്‍ വരികയും വാള്‍കൊണ്ടു തലയിലെ പുഴുക്കളെയെല്ലാം വടിച്ചു കളഞ്ഞു ഭസ്മം തേച്ചിട്ട് ‘നീ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട, നിന്റെ സുഖക്കേടു നിശ്ശേ‌ഷം ഭേദമായിരിക്കുന്നു’ എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു എന്നു തമ്പുരാട്ടി സ്വപ്നം കണ്ടു. നേരം വെളുത്തു തമ്പുരാട്ടി ഉണര്‍ന്നു തലയില്‍ തപ്പി നോക്കിയപ്പോള്‍ വ്രണം നിശേ‌ഷം ഉണങ്ങിയിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞു. ലേശം പോലും വേദന ഉണ്ടായിരുന്നുമില്ല. ഉടനെ തമ്പുരാട്ടി ഈ വിവരമെല്ലാം സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും തമ്പുരാന്‍ അത്യധികം സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം തന്നെ മാധവിത്തമ്പുരാട്ടിയെയും കൊണ്ടു പരിവാരസമേതം പുറപ്പെട്ട് ഏറ്റുമാനൂരെത്തുകയും ചെയ്തു. തമ്പുരാന്‍ അവിടെ ഏതാനും ദിവസം താമസിച്ചു 336 പറ നിലവും ഏഴര മുറി പുരയിടവും വാങ്ങി. അതിന്റെ ആധാരവും അസംഖ്യം പണവും പട്ടും രത്നങ്ങളും മാധവി ത്തമ്പുരാട്ടിയെക്കൊണ്ടു നടയ്ക്കുവെയ്പിച്ചു വന്ദിപ്പിക്കുകയും ആ വസ്തുക്കളുടെ ആദായമെടുത്ത് പതിവായി ദേവന് അഭി‌ഷേകം കഴിഞ്ഞാലുടനെ ഒരു പൂജ നടത്തുന്നതിന് ഏര്‍പ്പാടു ചെയുകയും ചെയ്തു. ഈ പൂജ പതിവായി നിര്‍വ്വിഘ്നം നടത്തിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം തന്റെ ശമ്പളക്കാരില്‍ ചിലരെ അവിടെ താമസിപ്പിച്ചു. അവര്‍ക്കു താമസിക്കു ന്നതിന് ഒരു മഠം പണിയിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയുമൊക്കെ ക്കഴിച്ചിട്ടാണ് തമ്പുരാന്‍ മടങ്ങിപ്പോയത്. അത്രയും കാലം ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവനെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് മാധവിത്തമ്പുരാട്ടിയും അവിടെത്താമസി ച്ചിരുന്നു. തമ്പുരാട്ടിയുടെ വകയായി ഏര്‍പ്പെടുത്തിയ പൂജ ഇപ്പോഴും അവിടെ പതിവായി നിര്‍വ്വിഘ്നം നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ആ പൂജയ്ക്ക് ‘മാധവിപ്പള്ളിപ്പൂജ’ എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. പൂജ വകയ്ക്കായി ദേവസ്വത്തിലേക്ക് ഏല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്ത നിലത്തിന് ‘മാധവിപ്പള്ളിനില’ മെന്നും പുരയിടങ്ങള്‍ക്ക് ‘മാധവിപ്പള്ളിപ്പുരയിട’ മെന്നും ഇപ്പോഴും പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നു. ഈ പുജയ്ക്കു നീലക്കരിമ്പിന്റെ ആറുപലം ശര്‍ക്കരയും ആറു നാളികേരവും രണ്ടു തുടം നെയ്യും ഇരുനാഴി അരിയുമായിട്ട് ഒരു ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞ പായസവും ഒരു പറ അരി വെള്ള നിവേദ്യവും വിളക്കു വകയ്ക്ക് നാഴി എണ്ണയുമാണ് പതിവ്.

കൊല്ലം 929-ആമാണ്ട് വടക്കുംകൂര്‍ രാജ്യം പിടിച്ചടക്കുന്നതിനായി തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിന്റെ സൈന്യങ്ങള്‍ അവിടെ പ്രവേശിച്ചപ്പോള്‍ മാധവിപ്പിള്ളനിലത്തിലെ വിളവും മാധവിപ്പിള്ളപ്പുരയിടങ്ങളിലെ ഫലപുഷ്ടിയുള്ള വൃക്ഷങ്ങളും മാധവിപ്പള്ളി മഠവും നശിപ്പിച്ചുകളയുകയും തന്നിമിത്തം മഹാരാജവിന് ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ അനിഷ്ടവും പല വിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളും സംഭവിക്കുകയാല്‍ തദ്ദോ‌ഷപരിഹാരാര്‍ത്ഥം മഹാരാജാവു പ്രായശ്ചിത്തമായി എട്ടുമാറ്റില്‍ ഏഴായിരത്തി ഒരുന്നൂറ്റി നാല്‍പത്തിമൂന്നേ അരയ്ക്കാല്‍ കഴഞ്ചു സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ട് ഏഴര ആനകളെയും ഏഴു കഴഞ്ചു സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ട് തോട്ടിയും വളറും തൊണ്ണൂറ്റാറര കഴഞ്ചു സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ട് ഒരു പഴുക്കാക്കുലയും നടയ്ക്കു വെയ്ക്കുകയും മാണിക്കം ദേശത്തുള്‍പ്പെട്ട 168 പറ നിലവും ഇരുപത്തി മൂന്നര മുറി പുരയിടവും ഒരു മഠവും ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവനായി ദേവസ്വത്തിലേയ്ക്കു വെച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തതായി ഒരു പ്രായശ്ചിത്തച്ചാര്‍ത്ത് കൊല്ലം 964-ആമാണ്ട് ഇടവമാസം പന്ത്രണ്ടാം തിയതി എഴുതിവെച്ചതായി ദേവസ്വത്തില്‍ ഇപ്പോഴും കാണുന്നുണ്ട്. ഈ ഏഴര പൊന്നാനകളെ 973- ആമാണ്ട് നാടു നീങ്ങിയ കാര്‍ത്തിക തിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവുണ്ടാക്കിച്ചു വൈക്കത്തപ്പനു വഴിപാടായി കൊടുത്തയച്ചതാണെന്നും ആനകളെ കൊണ്ടുപോയവര്‍ ഏറ്റുമാനൂരെത്തി യപ്പോള്‍ ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ വിരോധം കൊണ്ട് ആനകളെ അവിടെനിന്നു കൊണ്ടുപോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരികയാല്‍ അവ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്റെ വകയായിത്തീര്‍ന്നതാണെന്നും മറ്റും ഒരൈതിഹ്യ മുണ്ട്. മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രായശ്ചിത്തച്ചാര്‍ത്തുകൊണ്ട് ആദ്യം പറഞ്ഞതുതന്നെ വാസ്തവമാണെന്നു വിചാരിക്കാം. ഏതുവിധമായാലും ഈ പൊന്നാനകള്‍ ഇപ്പോഴും ഏറ്റുമാനൂരുണ്ടെന്നുള്ളതില്‍ പക്ഷാന്തരത്തിനവകാശമില്ല. മരംകൊണ്ടുണ്ടാക്കി സ്വര്‍ണ്ണത്തകിടുകൊണ്ടു പൊതിഞ്ഞ ഏഴര (ഏഴു വലിയതും ഒന്നു ചെറിയതുമായ) പ്പൊന്നാനകളെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും ഉത്സവകാലത്ത് ഭണ്ഡാരത്തില്‍ നിന്നെടുത്ത് വിളക്കിനും മറ്റുമുള്ള എഴുന്നള്ളത്തുസമയത്ത് അകമ്പടിയായി കൊണ്ടു നടക്കുന്നത് പതിവായിക്കാണുന്നുണ്ടല്ലോ. ഈ പൊന്നാനകളും പഴുക്കാ ക്കുലയും കൂടാതെ ഓരോ കാലത്ത് ഓരോ രാജാക്കന്മാരും പ്രഭുക്കന്മാരും മറ്റും നടയ്ക്കു വച്ചിട്ടുള്ളതായ വലംപിരിശംഖ്, നെല്ലുമാണിക്യം മുതലായ അനേകം ദിവ്യവസ്തുക്കളും പൊന്നുപണവും പണ്ടങ്ങളുമായി അസംഖ്യം മുതലും ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ ഭണ്ഡാരത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ട്. ‘ചൊല്‍ക്കൊള്ളുന്നേറ്റുമാനൂരധിപതി ഭഗവാന്‍ വിത്തമാര്‍ജിച്ചനേകം വെയ്ക്കുന്നു’ എന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. തിരുവതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് അമ്പലപ്പുഴ രാജ്യം പിടിച്ചടക്കാനായി സൈന്യസമേതം ആക്രമിച്ച സമയം അവിടെ തേവാരക്കാരനായിരുന്ന കാക്കൂര്‍ ചെമ്മന്തട്ടമഠത്തില്‍ നമ്പൂരി തേവാരവിഗ്രഹങ്ങളും സാളഗ്രാമ ങ്ങള്‍ മുതലായവയുമെടുത്തുകൊണ്ട് ഗൂഢമായി പെട്ടെന്ന് വള്ളം കേറിപ്പോയി. ഈ വര്‍ത്തമാനം ചാരമുഖേന ഗ്രഹിച്ച മഹാരാജാവും ഒരു ഓടിവള്ളത്തില്‍ കയറി പിന്നാലെ ചെന്നു. മധ്യേമാര്‍ഗം നമ്പൂരിയെ വെട്ടിക്കൊന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന സാധനങ്ങളെ ടുത്തുംകൊണ്ട് മടങ്ങിപ്പോന്നു. ആ ബ്രഹ്മഹത്യാദോ‌ഷം തീരുന്നതിനായി മഹാരാജാവു കഠിനനി‌ഷ്ഠയോടുകൂടി ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവനെ നാല്‍പ ത്തൊന്നു ദിവസം ഭജിക്കുകയും മഹാദേവപ്രസാദത്താല്‍ ആ ദോ‌ഷം തീരുകയും ചെയ്തു. മഹാരാജാവു ഭജനം കാലം കൂടിയത് ഒരു തുലാമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മഹാരാജാവു താന്‍ വെട്ടിക്കൊന്ന നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലക്കാരുള്‍പ്പടെ വേങ്ങാട്ടുഗ്രാമത്തി ലുള്ള 141 ഇല്ലക്കാരെയും തലേദിവസം വൈകുന്നേരം തന്നെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വരുത്തി, അന്നും പിറ്റേദിവസവുമായി മൂന്നുനേരം ചതുര്‍വ്വിധ വിഭവങ്ങളോടുകൂടി ഭക്ഷണവും തിരുവോണദിവസം 101 പണവും 12 വസ്ത്രവും വീതം ദക്ഷിണയും (ദാനവും) അവര്‍ക്കെല്ലാവ ര്‍ക്കും കൊടുത്ത് സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് അനുഗ്രഹം വാങ്ങുകയും ഇപ്രകാരം ആണ്ടുതോറും ആ മഹാദേവസന്നിധിയില്‍ വച്ചു നടത്തുന്നതിനു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആണ്ടുതോറും തുലാമാസത്തില്‍ തിരുവോണ ദിവസവും തലേദിവസം വൈകുന്നേരവുമായി വേങ്ങാട്ടുഗ്രാമക്കാരായ 141 നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു മൂന്നു നേരത്തെ സദ്യയും 101 പണവും 12 വസ്ത്രവും വീതം തിരുവോണദിവസം ദാനവും ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവസന്നിധിയില്‍ വെച്ചു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ വകയായി ഇപ്പോഴും നടത്തി വരുന്നുണ്ട്. ഈ അടിയന്തിരത്തിനു ‘പട്ടത്താനം’ എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ ഈ ദാനം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ പ്രതിനിധിയായി ഏറ്റുമാനൂരെത്തി നടത്തിവരുന്നത് വഞ്ഞിപ്പുഴത്തമ്പുരാ നാണ്. ഇതിലേയ്ക്കു തമ്പുരാനു ചില അനുഭവങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചുവച്ചിട്ടുമുണ്ട്.

ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ബലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍ വലിയ ബലിക്കല്ലിന്റെ പടിഞ്ഞാറുവശത്തായി ഒരു വലിയ തൂക്കുവിളക്കുണ്ട്. അതു മേല്‍ത്തട്ടിന്മേല്‍ ഒരു കുറ്റിയും വളയും തറച്ച് അതിന്മേലാണു തൂക്കിയി രിക്കുന്നത്. ആ വിളക്കിനു സാധാരണയായി പറഞ്ഞു വരുന്ന പേര് ‘വലിയ വിളക്ക്’ എന്നാണ്. അതു വാടാവിളക്കായി എന്നും അഹോരാത്രം കത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ നില്‍ക്കുന്നു. ആ വിളക്കു വകയ്ക്കു ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നും യാതൊരു ചെലവും പതിവില്ല. ആ വിളക്കു വകയ്ക്കായി വഴിപാടായിട്ടു വരുന്ന എണ്ണകൊണ്ട് ആ ചെലവു നടക്കുന്നുണ്ടെന്നു മാത്രമല്ല, ആണ്ടുതോറും 100-150 ചോതന എണ്ണവീതം മിച്ചം വരുന്നുണ്ട്. ഏറ്റുമാനൂര്‍ വലിയ വിളക്കു കൊളുത്തിക്കുക പ്രാധാനമായിട്ടുള്ള ഒരു വഴിപാടാണ്. ബാധോപദ്രവമുള്ളവര്‍ അവിടെ ഭജനമിരിക്കുകയോ ദര്‍ശനത്തിനായി നടയില്‍ ചെല്ലുകയോ ചെയ്താല്‍ തുള്ളി സത്യംചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞു പോകുക സാധാരണമാണ്. അങ്ങനെ സത്യം ചെയ്യുന്നതെല്ലാം ഈ വലിയ വിളക്കു പിടിച്ചാണ്. ഈ വിളക്കിന്റെ അടിത്തട്ടിനു മുകളിലായി ഒരു മൂടിയുണ്ട്. അതിന്മേല്‍ ദീപജ്വാല തട്ടി എല്ലായ്പോഴും മ‌ഷി പിടിച്ചിരിക്കും. ആ മ‌ഷിയെടുത്തു കണ്ണെഴുതിയാല്‍ സകലവിധ നേത്രരോഗങ്ങളും മറ്റുള്ള വ്യാധികളും ശമിക്കുമെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണ്. പലവിധത്തിലുള്ള ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും ഭേദമാകാത്ത നേത്രരോഗങ്ങള്‍ ഈ മ‌ഷിയെടുത്ത് കണ്ണെഴുതിയിട്ട് പലര്‍ക്കും ഭേദമായിട്ടുണ്ട്. ഇപ്രകാര മെല്ലാം മാഹാത്മ്യമുള്ള ഈ വിളക്ക് ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നതെങ്ങനെയാണെന്നുകൂടി വായനക്കാര്‍ അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടതാകയാല്‍ അതു താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാക്ഷേത്രം ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണാര്‍ത്ഥം കൊല്ലം 717-ആമാണ്ട് അനുജ്ഞ വാങ്ങി പണി ആരംഭിക്കുകയും 721-ആമാണ്ട് പണി കഴിഞ്ഞു ദ്രവ്യകലശം മുതലായവ നടത്തുകയും ചെയ്തു. നാലാം കലശം കഴിഞ്ഞ ദിവസം ഊരാണ്‍മക്കാരും സമുദായവും ക്ഷേത്രസംബന്ധികളും മറ്റും കൃതാര്‍ത്ഥതയോടും സന്തോ‌ഷത്തോടുംകൂടി പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തിങ്കല്‍ക്കൂടി അമ്പലം പണിയും കലശവും നിശ്ചിതകാലത്തു തന്നെ നി‌ഷ്പ്രയാസം കഴിഞ്ഞുകൂടിയതിനെക്കുറിച്ചും മഹാദേവന്റെ മാഹാത്മ്യത്തെപ്പറ്റിയും മറ്റും ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു നിന്ന സമയം ദാരിദ്യ്രദേവതയുടെ മൂര്‍ത്തിയോ എന്നു തോന്നുമാറ് പ്രാകൃതവേ‌ഷനായ ഒരു മൂശാരി മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രകാരം അടിത്തട്ടിനു മുകളില്‍ ഒരു മൂടിയും തറച്ചുതൂക്കാനുള്ള കുറ്റി, വളയം, തുടല്‍ ഇവയുള്ളതുമായ ഒരു വലിയ തൂക്കുവിളക്ക് അവിടെ കൊണ്ടുവന്നു വച്ചിട്ട് “ഈ വിളക്ക് ഇവിടെ എടുത്തുകൊണ്ട് എനിക്കു വല്ലതും തരണം. ഇന്നതു കിട്ടണമെന്നില്ല; ഇന്നത്തെ ചെലവിനുള്ള വക കിട്ടിയാലും മതി. ഈ വിളക്കു വളരെ മാഹാത്മ്യമുള്ളതാണ്. ഇവിടെ എടുക്കാതെയിരിക്കരുത് ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരില്‍ ഒരാള്‍, “ഈ വിളക്കിന്റെ മാഹാത്മ്യമെന്താണ്? ഇതില്‍ എണ്ണ ഒഴിക്കാതെ കത്തുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി മൂശാരി, “ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ മാഹാത്മ്യം കൊണ്ട് അങ്ങനെയും വന്നേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അവിടെ കൂടിയിരുന്നവര്‍ ഓരോരുത്തരും ആ വിളക്കെടുത്തു മാറ്റിവെയ്ക്കാന്‍ നോക്കീട്ടു സാധിച്ചില്ല. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍, “രണ്ടുപേരെടുത്താല്‍ പൊങ്ങാത്ത ഈ വിളക്ക് ഇവിടെ എവിടെയാണ് തൂക്കുന്നത്? ഇതെടുത്തു തൂക്കുന്നതാരാണ്? ഇത് അസാദ്ധ്യമായ കാര്യമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഈ സമയം ഊരാണ്‍മക്കാരായ നമ്പൂരിമാരില്‍ ഒരാള്‍ ഉറക്കെ അട്ടഹസിച്ചുകൊണ്ടു തുള്ളിയുറഞ്ഞു ചെന്ന് ഇടതുകൈകൊണ്ട് ആ വിളക്കു നി‌ഷ്പ്രയാസം എടുത്തുകൊണ്ട് ബലിക്കല്‍പ്പുരയിലേക്ക് ഓടി പ്പോയി. പിന്നാലെ അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങളും ചെന്നു. അവര്‍ അവിടെയെത്തിയപ്പോള്‍ വലിയ ബലിക്കല്ലിനോടടുത്ത് പടിഞ്ഞാറുഭാഗ ത്തായി മേല്‍ത്തട്ടിന്മേല്‍ കുറ്റിയും വളയവും തറച്ചു വിളക്കു തൂക്കിയിരിക്കുന്നതായും തുള്ളിയ നമ്പൂരി സ്വബോധത്തോടു കൂടി സ്വസ്ഥനായി അവിടെ നില്‍ക്കുന്നതായും കണ്ടു. ഉടനെ ചിലര്‍, ‘ഈ വിളക്ക് ഇപ്പോള്‍ തന്നെ കത്തിക്കണം’ എന്നു പറഞ്ഞ് എണ്ണയും തിരിയും കൊണ്ടുവന്നു. തിരി വിളക്കിലിട്ട് എണ്ണയൊഴിക്കുന്നതിനു മുമ്പായി അതിഭയങ്കരമായ ഒരു ഇടിയും മിന്നലുമുണ്ടായി. അതോടുകൂടി അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം കുറച്ചു സമയത്തേക്കു കണ്ണു കാണാന്‍ വയ്യാതെയായിപ്പോയി. എല്ലാ വര്‍ക്കും കണ്ണു കാണാറയപ്പോള്‍ വിളക്കില്‍ എണ്ണ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നതായും വിളക്കു കത്തുന്നതായും കണ്ടു. കൊണ്ടുചെന്നുവെച്ച എണ്ണ മുഴുവനും അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്രകാരമാണ് ഈ വലിയ വിളക്കിന്റെ ആഗമം.

എല്ലാവരും വിസ്മയാകുലരായി കുറച്ചുനേരം നിന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അവര്‍ക്കു മൂശാരിയുടെ കാര്യം ഓര്‍മവന്നു. ‘അവനു വല്ലതും കൊടുത്തയയ്ക്കണം. അവനൊരു പാവമാണ്. നേരം വൈകിത്തുടങ്ങി. അവന് അത്താഴത്തിന് ഇവിടെനിന്നു വല്ലതും കിട്ടി കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു വേണമായിരിക്കും’ എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് എല്ലാവരും വീണ്ടും ഗോപുരത്തിങ്കലെത്തി. മൂശാരിയെ അവിടെക്കാണാഞ്ഞിട്ടു നാലു ദിക്കിലേക്കും ആളുകളെ അയച്ച് അന്വേ‌ഷിപ്പിച്ചു. അവിടെയെങ്ങും അവനെ കണ്ടില്ല. അവന്‍ ഏതു ദിക്കുകാരനെന്നോ എവിടെനിന്നു വന്നു എന്നോ എങ്ങോട്ടു പോയി എന്നോ അറിയാന്‍ പോലും കഴിഞ്ഞില്ല. അതുകൊണ്ട് അവന്‍ കേവലം ഒരു മൂശാരി അല്ലായിരുന്നു എന്നും ഒരു ദിവ്യനായിരുന്നു എന്നും എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. രണ്ടുപേര്‍കൂടിപ്പിടിച്ചാല്‍ നീക്കിവെയ്ക്കാന്‍ കഴിയാത്തതായ ആ വിളക്ക് അവന്‍ തനിച്ച് എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവന്‍ കേവലമൊരു മനു‌ഷ്യനല്ലെന്ന് അറിയേണ്ടതായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് ആരും ഓര്‍ത്തില്ല എന്നേയുള്ളു.

ഇങ്ങനെ ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ മാഹാത്മ്യത്താല്‍ അവിടെയുണ്ടായിട്ടുള്ള അത്ഭുതങ്ങള്‍ പറഞ്ഞാല്‍ ഒരിക്കലും അവസാനിക്കുകയില്ല. അതിനാല്‍ ഈ അടുത്ത കാലത്തുണ്ടായ ഒരത്ഭുതസംഗതികൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസത്തെ സമാപിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

വയോവൃദ്ധനായ ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണന്‍ ചേര്‍ത്തലെയുള്ള ധനവാനായ ഒരു തിരുമുല്‍പാടിന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്ന്, “എന്റെ കൈവശം ആയിരം രൂപയുണ്ട്. ഇത് എന്റെ ചെറുപ്പം മുതല്‍ ഓരോ സ്ഥലങ്ങളില്‍ സദ്യയ്ക്കു ദേഹണ്ഡം (പാചകവൃത്തി) കഴിച്ചും പ്രതിഗ്രഹം വാങ്ങിയും മറ്റും വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ടു സമ്പാദിച്ചതാണ്. ഇതല്ലാതെ എനിക്കു വേറെയാതൊരു സമ്പാദ്യവുമില്ല. ഇപ്പോള്‍ എനിക്ക് അധ്വാനിക്കാന്‍ ശേ‌ഷിയില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. രണ്ടുമൂന്നു കുട്ടികളുള്ളവര്‍ക്ക് ഒന്നും ചെയ്‌വാന്‍ പ്രായമായിട്ടില്ല. ഭാര്യയ്ക്ക് ദേഹത്തിനു നല്ല സുഖമില്ല. ഈ പണത്തിന്റെ പലിശകൊണ്ടുവേണം നിത്യവൃത്തി കഴിഞ്ഞുകൂടാന്‍. അതിനാല്‍ ഈ രൂപ ഇവിടുന്ന് ആര്‍ക്കെങ്കിലും കൊടുത്തു പലിശ ഈടാക്കിത്തന്ന് ഈ പാവപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണകുടുംബത്തെ ഇവിടുന്നു രക്ഷിക്കണം. മറ്റാരുടെ കൈവശവും കൊടുക്കാന്‍ എനിക്കു വിശ്വാസമില്ല. ഇവിടെ ഏര്‍പ്പാടുള്ളവര്‍ ധാരാളമുള്ളതുകൊണ്ട് ഇവിടെയ്ക്ക് ഇതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടായി വരികയുമില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു തിരുമുല്‍പാട്, “ഇതു വാങ്ങി ആര്‍ക്കെങ്കിലും കൊടുത്തു ശരിയായ പ്രമാണം വാങ്ങുകയും ആണ്ടുതോറും മുറയ്ക്കു പലിശ വാങ്ങി അങ്ങേക്കു തരികയും അതിനൊക്കെ കണക്കെഴുതുകയും മറ്റും പ്രയാസമുള്ള കാര്യമാണ്. ചിലര്‍ക്കു കൊടുത്തിട്ടു കിട്ടാതെ വന്നാല്‍ അന്യായം കൊടുത്ത് ഈടാക്കേണ്ടാതായും വരും. അപ്പോള്‍ കുറേശ്ശെ പാഴ്ചെലവും ബുദ്ധിമുട്ടും വേണ്ടിവന്നേക്കും. ചിലപ്പോള്‍ പണം പലിശയ്ക്കു പോകാതെ ഇരിപ്പായിപ്പോയാലും ഞാന്‍ അങ്ങേയ്ക്കു പലിശ തരണമല്ലോ. അതെനിക്കു നഷ്ടകാരണമായിത്തീരുമല്ലോ. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് പരമാര്‍ത്ഥസ്ഥിതി എങ്കിലും അങ്ങ് എന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് അപേക്ഷിച്ചിട്ടു ഞാന്‍ തീരെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതു കഷ്ടമാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ആയിരം രൂപയ്ക്ക് ആണ്ടില്‍ അറുപതു രൂപ പലിശയായിട്ടു സമ്മതമുണ്ടെങ്കില്‍ രൂപ തന്നേക്കൂ; ഞാന്‍ എടുത്തുകൊള്ളാം. പണം പലിശയ്ക്കു പോകാതെ ഇവിടെ ഇരുന്നു പോയാലും ഈ പലിശ ഞാന്‍ തന്നേക്കാം. ഒരു ബ്രാഹ്മണകുടുംബം രക്ഷിക്കാനായിട്ടു സ്വല്‍പം നഷ്ടവും ബുദ്ധിമുട്ടും വന്നാലും അതൊന്നും ഒരു വലിയ കാര്യമായി ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നില്ല. പലിശ ഞാന്‍ പറഞ്ഞതില്‍ കൂടുതല്‍ വേണമെന്നുണ്ടെങ്കില്‍ പണം ഇവിടെ വേണ്ടാ. വേറെ ആര്‍ക്കെങ്കിലും കൊടുത്തുകൊള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. പലിശ സ്വല്‍പം കുറഞ്ഞാലും മുതലിനു ദോ‌ഷം വരികയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ബ്രാഹ്മണന്‍ തിരുമുല്‍പാടു പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെ പലിശ സമ്മതിച്ചു രൂപ കൊടുത്തു. തിരുമുല്‍പാട് രൂപ ആയിരവും എണ്ണിയെടുത്തുകൊണ്ട് അതിന് ബ്രാഹ്മണന് ഒരു പ്രമാണവും എഴുതിക്കൊടുത്തു. പ്രമാണം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ബ്രാഹ്മണന്‍ അപ്പോള്‍തന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആണ്ടു തികഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ തിരുമുല്‍പാടിന്റെ അടുക്കലെത്തി. ഉടനെ തിരുമുല്‍പാടു പലിശവക ഉറുപ്പിക അറുപതും എണ്ണിക്കൊടുക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ അതു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു രശീതു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ അഞ്ചാറു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പ്രമാണത്തിനു കാലഹരണം സംഭവിക്കാറായതിനാല്‍ കാലഹരണം വരുന്നതിന്റെ തലേദിവസം ബ്രാഹ്മണന്‍ തിരുമുല്‍പാടിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, “നമ്മുടെ പ്രമാണത്തിന് കാലഹരണദോ‌ഷം സംഭവിക്കാറായിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ അതൊന്നു മാറിയെഴുതിത്തന്നാല്‍ കൊള്ളാം. എനിക്ക് അവിടുത്തെപ്പേരില്‍ അവിശ്വാസമുണ്ടായിട്ടു പറയുന്നതല്ല. പ്രമാണത്തിനു കാലഹരണം വന്നാലും ഇവിടെ നേരുകേടു പറയുകയില്ലെന്ന് എനിക്കു നല്ല ധൈര്യമുണ്ട്. എങ്കിലും മനു‌ഷ്യാവസ്ഥയല്ലേ? പ്രമാണം ശരിയായിത്തന്നെ ഇരിക്കട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചു പറയുന്നതാണ്. ഞാന്‍ അഗതിയാണെന്നും എനിക്കു വേറെ സമ്പാദ്യമൊന്നും ഇല്ലെന്നും അറിയാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തിരുമുല്‍പാട്, “പ്രമാണത്തിനു നാളെ കാലഹരണ മാകും എന്നുള്ള കാര്യം ഞാന്‍ ഓര്‍ത്തുകൊണ്ടു തന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. ഇനി പ്രമാണം മാറിയെഴുതാനും, അങ്ങേയ്ക്കു പലിശ തന്നു കൊണ്ടിരി ക്കാനും മറ്റും എന്നെക്കൊണ്ടു സാധിക്കയില്ല. ഇവിടെയുള്ള കൊടുക്ക വാങ്ങലുകളെല്ലാംതന്നെ ഇനി മതിയാക്കണമെന്നാണ് ഞാന്‍ വിചാരിക്കു ന്നത്. അങ്ങേയ്ക്കു തരുവാനുള്ള ഒരാണ്ടത്തെ പലിശയും മുതലും നാളെ രാവിലെ വന്നാല്‍ തന്നേക്കാം. പണം ഇവിടെ തയ്യാറുണ്ട്. ഒരു നൂറോ നൂറ്റമ്പതോ ഉറുപ്പിക മാത്രമേ പോരാതെയുള്ളു. അതു നാളെ രാവിലെ ഉണ്ടാവും. എനിക്ക് ഒരാള്‍ ഒരഞ്ഞൂറുറുപ്പിക പലിശ തരാനുണ്ട്. അതു നാളെ കാലത്ത് ഏഴുമണിക്കുമുമ്പ് ഇവിടെ കൊണ്ടുവരാമെന്നാണ് അയാള്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അയാളെ ഞാന്‍ ഇന്നലെ വൈകുന്നേരവും കണ്ടു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്”എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ബ്രാഹ്മണന്‍, “മുതല്‍ കുറച്ചുകാലം കൂടെ ഇവിടെത്തന്നെ നിറുത്തിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം” എന്നു പറഞ്ഞു. “ഇനി അതിനൊക്കെ പ്രയാസമാണ്. അങ്ങു പണം വേറെ ആര്‍ക്കെങ്കിലും കൊടുത്തുകൊള്ളണം. മുതലുള്ള ആളായിരിക്കുകയും വസ്തു ഈടു കാണിച്ച് പ്രമാണം തരികയും ചെയ്താല്‍ പിന്നെ പേടിക്കാനെന്താണുള്ളത്? പണം തന്നില്ലെങ്കില്‍ നമുക്കീടാക്കാമല്ലോ?” എന്നു തിരുമുല്‍പാടു പറയുകയാല്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒടുക്കം അങ്ങനെ സമ്മതിച്ച് അന്നവിടെത്താമസിച്ചു. പിറ്റേദിവസം കാലത്തു മണി ഏകദേശം എട്ടായപ്പോള്‍ തിരുമുല്‍പ്പാട്, “അയാള്‍ വന്നില്ലല്ലോ, ഞാനൊന്നിറങ്ങി അയാളെ അന്വേ‌ഷിക്കട്ടെ. താമസിക്കയില്ല; ക്ഷണത്തില്‍ വന്നേക്കാം. പണം അതു കിട്ടാനില്ലെങ്കില്‍ വേറെ ഉണ്ടാകും. എങ്ങനെയായാലും കാര്യത്തിനു കുഴപ്പമില്ല. ഞാന്‍ മടങ്ങി വരുമ്പോഴേയ്ക്കും അങ്ങ് കുളിച്ച് ഊണുകഴിക്കണം. പണവും കൊണ്ടു പോകുമ്പോള്‍ കുളിക്കാനുമുണ്ണാനുമായി വഴിക്കു വല്ല സ്ഥലത്തും കയറു ന്നതു ശരിയല്ല; വല്ലതും അനര്‍ഥമുണ്ടായാല്‍ വി‌ഷമമാണ്. കാലം കലിയുഗമല്ലേ? ഇപ്പോള്‍ ആരെയും വിശ്വസിക്കാന്‍ പാടില്ല. പണം ആളെക്കൊല്ലിയാണ്; നല്ലപോലെ സൂക്ഷിക്കണം. ‘സൂക്ഷിച്ചാല്‍ ദുഃഖിക്കേണ്ട’ എന്നുണ്ടല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. ബ്രാഹ്മണന്‍ കുളിയും ഊണും കഴിച്ചു തിരുമുല്‍പ്പാടിന്റെ വരവിനെത്തന്നെ പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. നേരം പത്തുമണിയായി. പന്ത്രണ്ടുമണിയായി, രണ്ടുമണിയായി. തിരുമുല്‍പ്പാടിനെക്കാണുന്നില്ല. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണനു കുറേശ്ശെ ദുശ്ശങ്ക തുടങ്ങി. അന്നു പ്രമാണം മാറിയെഴുതുകയോ അന്യായം കോടതിയില്‍ കൊടുക്കുകയോ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ കാലഹരണമാവും. സംഖ്യ ആയിരം രൂപായ്ക്ക് മേലുള്ളതിനാല്‍ അന്യായം കൊടുക്കണമെങ്കില്‍ ആലപ്പുഴ ജില്ലാക്കോര്‍ട്ടില്‍ വേണം. രണ്ടുമണിക്കു തന്നെ പോയാലും കച്ചേരി പിരിയുന്നതിനുമുമ്പ് ആലപ്പുഴച്ചെന്ന് അന്യായമെഴുതിച്ചു കോടതിയില്‍ കൊടുക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ മനസ്സിലെ വ്യസനവും പരിഭ്രമവും പുറത്തുകാണിക്കാതെ ധൈര്യത്തോടുകൂടി അവിടെത്തന്നെയിരുന്നു.

ഏകദേശം മൂന്നു മണിയായപ്പോള്‍ തിരുമുല്‍പ്പാടു മടങ്ങിയെത്തി. അദ്ദേഹം അതുവരെ കുളിക്കുകയും ഉണ്ണുകയും ഉണ്ടായിട്ടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഗൃഹത്തിലെത്തിയ ക്ഷണത്തില്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ കുളിക്കാനുമുണ്ണാനും പോയി. കുളിയും ഊണും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും നേരമേകദേശം മണി നാലരയോളമായി. അപ്പോള്‍ പുറത്തു ബ്രാഹ്മണന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു. “പണത്തിനായി ഓടി നടന്നതുകൊണ്ട് കുളിക്കാനും ഉണ്ണാനും ഒന്നും ഒത്തില്ല. ഇന്നു ഞാന്‍ ഇപ്പോഴാണ് ഊണു കഴിചത്. ഇങ്ങനെ ഒരു കഷ്ടപ്പാട് എനിക്ക് ഇതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. അതുകൊണ്ട് തരക്കേടൊന്നുമില്ല. ഇന്ന് ഏതെങ്കിലും നേരം വൈകിയല്ലോ. നാളെ നേരത്തെ ഏര്‍പ്പാടു തീര്‍ത്തേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. തിരുമുല്‍പ്പാട് പറഞ്ഞതിനെ വിശ്വസിച്ച് ബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെത്താമസിച്ചു. പിറ്റേദിവസം കാലത്തേ തിരുമുല്‍പ്പാട് ഉറക്കമുണര്‍ന്നു പുറത്തു വന്ന് ബ്രാഹ്മണനോട് “പ്രമാണമെടുക്കൂ, നോക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അദ്ദേഹം പ്രമാണമെടുത്തു കൊടുത്തു. തിരുമുല്‍പ്പാട് പ്രമാണം വാങ്ങി നോക്കീട്ട്, “ഹേ! ഈ പ്രമാണത്തിനു കാലഹരണം വന്നുപോയല്ലോ. കാലഹരണം വന്ന പ്രമാണത്തിനു പണം കൊടുക്കുക ഇവിടെ പതിവില്ല. എനിക്കാരും തരാറുമില്ല. അതിനാല്‍ പണത്തിനായി ഇനി താമസിക്കണമെന്നില്ല. അങ്ങേക്കു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടിട്ട് തിരുമുല്‍പ്പാടു നേരംപോക്കു പറയുകയാണെന്നു വിചാരിച്ചു ബ്രാഹ്മണന്‍ “ഹേ നേരംപോക്കു പറയാതെ പണം തന്ന് എന്നെ അയക്കണം. നേരം പുലരുന്നു. ഇനിയും ഇവിടെ താമസിക്കാന്‍ എനിക്കു നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “താമസിക്കണമെന്നില്ല എന്നു ഞാന്‍ പറഞ്ഞില്ലേ? ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങളില്‍ നേരംപോക്കു പറയുക എനിക്കു പതിവില്ല ഞാന്‍ കാര്യമാണ് പറഞ്ഞത്. കാലഹരണം വന്ന പ്രമാണപ്രകാരമുള്ള പണം തരാന്‍ ഞാന്‍ തയ്യാറല്ല. ഇതു തീര്‍ച്ചയാണ്” എന്നു തിരുമുല്‍പ്പാട് ഗൌരവഭാവത്തോടുകൂടി വീണ്ടും പറഞ്ഞപോള്‍ ബ്രാഹ്മണനുണ്ടായ മനസ്താപം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. അദ്ദേഹം വ്യസനസമേതം വീണ്ടും വളരെയൊക്കെ പറഞ്ഞുനോക്കി. യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. തിരുമുല്‍പ്പാടു പണം കൊടുക്കുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ ആ സാധു കരഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങി പ്പോയി. ഉടനെ ഒരു തോണിയില്‍ക്കയറി കായലിനു കിഴക്കേക്കരയിലിറങ്ങി വൈക്കത്തു ചെന്ന് കുളിയും നിത്യകര്‍മാനു‌ഷ്ഠാനവും കഴിച്ചു ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി വൈക്കത്തപ്പനെ തൊഴുതിട്ടു മണ്ഡപത്തില്‍ കയറി ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് ഇലവെച്ചു തുടങ്ങീട്ടും അദ്ദേഹം അവിടെ നിന്ന് എണീറ്റില്ല. ഊണു കഴിക്കാനായി പലരും ചെന്നു വിളിച്ചിട്ടും അദ്ദേഹം പോയില്ല. ജലപാനം പോലും കഴിക്കാതെ അദ്ദേഹം അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നു. നേരം സന്ധ്യയായപ്പോള്‍ പോയി സന്ധ്യാവന്ദനം കഴിച്ചു തിരിച്ചുവന്നു. പിന്നെയും മണ്ഡപത്തില്‍ക്കയറി ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അത്താഴശ്ശീവേലി കഴിഞ്ഞ് അമ്പലമടയ്ക്കാറായപ്പോള്‍ ചിലര്‍ ചെന്നു പുറത്തിറങ്ങിപ്പോകണമെന്നു പറഞ്ഞതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ നിന്നിറങ്ങി കൊടിമരച്ചുവട്ടില്‍ ചെന്നിരുന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രം കാവല്‍ക്കാര്‍ ചെന്ന് അവിടെനിന്നുമിറങ്ങി മതില്‍ക്കു പുറത്തു പോകണമെന്നു പറയുകയാല്‍ അദ്ദേഹം പോയി കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിന്റെ പുറത്തേത്തറയില്‍ ചെന്നിരുന്നു. നേരം രാത്രി ഏകദേശം പത്തു മണിയായപ്പോള്‍ ഇരിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിട്ട് അദ്ദേഹം അവിടെക്കിടന്നു. വ്യസനം കൊണ്ട് ഉറക്കം വന്നില്ലെങ്കിലും വിശപ്പും ക്ഷീണവും കൊണ്ട് അദ്ദേഹം കണ്ണടച്ച് സ്വല്‍പമൊന്നു മയങ്ങി. അപ്പോള്‍ ഒരു വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “ഇവിടെ പട്ടിണി കിടക്കാന്‍ പാടില്ല അങ്ങ് ഏറ്റുമാനൂര്‍ചെന്ന് സങ്കടം പറയൂ. ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്‍ നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരും” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ കണ്ണു തുറന്ന് നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇതു വൈക്കത്തപ്പന്റെ അരുളപ്പാടുതന്നെയാണ് എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നെണീറ്റു പതുക്കെ നടന്നുതുടങ്ങി. പിറ്റേദിവസം കാലത്തെ ഏകദേശം എട്ടുമണിയായപ്പോഴേയ്ക്കും അദ്ദേഹം ഒരുവിധത്തില്‍ ഏറ്റുമാനൂരെത്തി. ഉടനെ പോയിക്കുളിച്ചു നിത്യകര്‍മാദികള്‍ കഴിച്ചുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി. മഹാദേവനെ വന്ദിച്ചിട്ടു മണ്ഡപത്തിലിരുന്നു ജപം തുടങ്ങി. നമസ്കാരമൂണു കാലമായപ്പോള്‍ പലരും ചെന്നു വിളിച്ചിട്ടും അദ്ദേഹം പോകാതെ ജപിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ഇരുന്നു. അദ്ദേഹം അങ്ങനെ ഇരിക്കട്ടെ! ഇനി നമുക്കു തിരുമുല്‍പ്പാടിന്റെ സ്ഥിതി എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു എന്നു നോക്കാം.

ബ്രാഹ്മണന്‍ ഏറ്റുമാനൂരെത്തിയ ദിവസം കാലത്തു പത്തുമണി യായപ്പോള്‍ തിരുമുല്‍പ്പടിനു മുളകരച്ചു തേച്ചതുപോലെയോ ഉമിത്തീയി ലിട്ടതുപോലെയോ ഇന്നവിധമെന്നു പറയാന്‍ വയ്യാത്തവിധം ദേഹമാസ കലം ഒരു നീറ്റലും പുകച്ചിലും തുടങ്ങി. അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ച് തിരുമുല്‍പ്പാടിന് ഇരിക്കാനും കിടക്കാനും കുളിക്കാനും ഉണ്ണാനും ഒന്നും വയ്യാത്ത വിധത്തിലായി. ഉടനെ വൈദ്യന്മാരും മന്ത്രവാദികളുമൊക്കെയെത്തി ചികിത്സകളും മന്ത്രവാദങ്ങളുമൊക്കെത്തുടങ്ങി. അവരെല്ലാവരും പഠിച്ച വിദ്യകളൊക്കെ പ്രയോഗിച്ചിട്ടും അദ്ദേഹത്തിനു സുഖക്കേടുകൂടിവന്നതല്ലാതെ ലേശം പോലും കുറഞ്ഞില്ല. പിന്നെ പ്രസിദ്ധനായ കായിക്കര മേനവനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വയ്പിച്ചു നോക്കിച്ചപ്പോള്‍ ധനസംബന്ധമായ ഒരു കാര്യത്തിനായി ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ചെന്ന് ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവനെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ആ മഹാദേവന്റെ കോപം നിമിത്തമാണ് ഈ സുഖക്കേടുണ്ടായിരിക്കുന്നതെന്നും, ബ്രാഹ്മണനു കൊടുക്കാനുള്ള സംഖ്യ കൊടുത്തു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും അത്രയും സംഖ്യ ഭണ്ഡാരത്തിലിട്ടു മഹാദേവനെ വന്ദിക്കുകയും ചെയ്യാതെ സുഖക്കേടു ഭേദമാവുകയില്ലെന്നും അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ ഉടനെ സുഖമാകുമെന്നും വിധിച്ചു. ഉടനെ തിരുമുല്‍പ്പാട് ആയിരത്തി ഒരുനൂറു രൂപ വീതം രണ്ടു കിഴി കെട്ടിയെടുപ്പിചുകൊണ്ട് ഒരു തോണിയില്‍ കയറി പുറപ്പെട്ട് ഏറ്റുമാനൂര്‍ക്കു സമീപം അതിരമ്പുഴയെത്തി കരയ്ക്കിറങ്ങി നടന്ന് ഏറ്റുമാനൂര്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം കുളിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ ഉത്തമര്‍ണ്ണനായ ബ്രാഹ്മണന്‍ മണ്ഡപത്തില്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ട് ഒരു കിഴി അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ വച്ചു നമസ്കരിച്ചു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും മറ്റേക്കിഴിയിലെ സംഖ്യ ഭണ്ഡാരത്തിലിട്ട് മഹാദേവനെ വന്ദിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയും ചെയ്തുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തിരുമുല്‍പ്പാടിനു സുഖക്കേടൊക്കെ മാറി പൂര്‍ണ്ണസുഖമായി. ബ്രാഹ്മണനു മനസ്താപം തീര്‍ന്നു സന്തോ‌ഷമായി. അദ്ദേഹം കിഴിയഴിച്ച് എണ്ണിനോക്കി ആയിരം രൂപയെടുക്കുകയും നൂറു രൂപ ഭണ്ഡാരത്തിലിടുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അദ്ദേഹവും തിരുമുല്‍പ്പാടും പോയി ഊണു കഴിച്ച് വീണ്ടും നടയ്ക്കല്‍ ചെന്ന് മഹാദേവനെ വന്ദിച്ചിട്ട് അവരവരുടെ ദേശങ്ങളിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. ആയിരത്തി അറുപതു രൂപ കൊടുക്കേണ്ടതു കൊടുക്കാതെയിരുന്ന തിരുമുല്‍പ്പാടിന് ആയിരത്തി ഒരുനൂറ്റി നാല്‍പതു രൂപ നഷ്ടവും കൊടുക്കേണ്ടതു കൊടുപ്പിച്ച ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവനു ആയിരത്തി ഇരുന്നൂറു രൂപ ലാഭവുമായി. ഇപ്രകാരമൊക്കെയാണ് ഏറ്റുമാനൂര്‍ മഹാദേവന്റെ മാഹാത്മ്യം. ആ ദേവസ്വം തിരുവതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തപ്പോള്‍ അവിടുത്തെ നിത്യനിദാനാദികള്‍ക്കു മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന പതിവില്‍ വളരെ കുറച്ചിട്ടുണ്ട്. കാലഭേദം കൊണ്ട് അവിടുത്തെ പൂജാകര്‍മാദികള്‍ക്ക് വളരെ വൈകല്യവും വന്നിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ദേവസാന്നിധ്യത്തിന് ഇപ്പോഴും അവിടെ യാതൊരു കുറവും വന്നിട്ടില്ല.

അദ്ധ്യായം 74
തോലകവി

ഇദ്ദേഹം ഒരു മലയാള ബ്രാഹ്മണകുലത്തില്‍ ജനിച്ച ആളായിരുന്നു എന്നല്ലാതെ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലം എവിടെയായിരുന്നുവെന്നും സാക്ഷാല്‍ പേരെന്തായിരുന്നുവെന്നും ജീവിച്ചിരുന്ന കാലമേതെന്നും മറ്റുമറിയുന്നതിനു ശരിയായ ലക്ഷ്യമൊന്നും കാണുന്നില്ല. എങ്കിലും ഇദ്ദേഹം അഭി‌ഷേകം, തപതീസംവരണം, സുഭദ്രാധനഞ്ജയം എന്നീ നാടകങ്ങളുടെയും ആശ്ചര്യമഞ്ജരി എന്ന ഗദ്യപ്രബന്ധത്തിന്റെയും നിര്‍മാതാവും കേരളചക്രവര്‍ത്തിയുമായിരുന്ന ‘കുലശേഖരവര്‍മാ’വെന്ന ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെകൂടെ സേവകനായി തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തു താമസിച്ചിരുന്നതായി കേള്‍വിയുണ്ട്. അതിനാല്‍ തോലകവി ജീവിച്ചിരുന്നത് ആ ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ കാലത്തായിരുന്നു എന്നു വിചാരിക്കാം. തോലകവിയുടെ കുടുംബവും വംശ്യന്മാരും ഇപ്പോള്‍ ഇല്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചരിത്രം വിചാരിച്ചാല്‍ അതൊന്നുമുണ്ടായിരിക്കാന്‍ മാര്‍ഗവുമില്ല. തോലകവി ഉപനയനം കഴിഞ്ഞു ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്ന കാലത്തുതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛന്‍ മരിച്ചു. പിന്നെ ആ കുടുംബത്തില്‍ അദ്ദേഹവും വിധവയായ അമ്മയും മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. തോലകവി വിവാഹം കഴിച്ചിരുന്നില്ല. പിന്നെ ആ വംശം വര്‍ദ്ധിക്കാനിടയില്ലല്ലോ.

തോലകവി ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ ബുദ്ധിയും യുക്തിയുമുള്ള ആളും ഫലിതക്കാരനും പരിഹാസശീലനുമായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം അദ്ദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്ത് ഊണുകഴിച്ചുകൊണ്ടും അമ്മ വിളമ്പിക്കൊടുത്തു കൊണ്ടുമിരുന്ന സമയം അവിടെ ദാസ്യ പ്രവൃത്തികള്‍ ചെയ്തു താമസിച്ചിരുന്ന ‘ചക്കി’ എന്നു പേരായ വൃ‌ഷലി ഇതൊരു നല്ല അവസരമാണെന്നു കരുതി നെല്ലു മോഷ്ടിച്ചെടുക്കാനായി പത്തായത്തില്‍ കയറി. തോലനും അമ്മയും അടുക്കളയിലായിരുന്നതിനാല്‍ ആരും കാണുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അവള്‍ ആ തരം നോക്കി പത്തായത്തില്‍ കയറിയത്. എങ്കിലും തോലന്‍ അതു കണ്ടു. ബ്രഹ്മചാരികള്‍ ഉണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ മിണ്ടരുതെന്നും അഥവാ വല്ലതും സംസാരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അതു സംസ്കൃതത്തിലേ ആകാവൂ എന്നും മലയാള ബ്രാഹ്മണരുടെ ഇടയില്‍ ഒരു ചട്ടമുണ്ട്. തോലന് സംസ്കൃതഭാ‌ഷാജ്ഞാനമില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു സമയം അദ്ദേഹം കണ്ടാലും തത്ക്കാലമൊന്നും മിണ്ടുകയില്ലെന്നുള്ള വിചാരവും ചക്കിക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ തോലന്‍ ഇതു കണ്ടിട്ടു മിണ്ടാതെയിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിനു ഗീര്‍വ്വാണഭാ‌ഷാജ്ഞാനമില്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും തല്‍ക്കാലാവശ്യത്തിനായി അദ്ദേഹം തന്റെ യുക്തികൊണ്ടും ബുദ്ധികൊണ്ടും ചില വാക്കുകള്‍ സൃഷ്ടിച്ചാണ് സംസാരിച്ചത്. അത് ‘പനസി ദശായാം പാശി’ എന്നായിരുന്നു. പനസം എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ചക്ക എന്നും ദശ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ പത്ത് എന്നും പാശം എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ കയറ് എന്നും അര്‍ത്ഥമുള്ളതിനാല്‍ പനസി എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ചക്കി എന്നും ദശായാം എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ പത്തായത്തിലെന്നും പാശി എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ കയറി എന്നും അര്‍ത്ഥം സിദ്ധിക്കുമെന്നു യുക്തികൊണ്ടു നിശ്ചയിച്ചാണ് അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത്. തോലന്റെ അമ്മയും പുത്രനെപ്പോലെത്തന്നെ ബുദ്ധിയും യുക്തിയുമുള്ള കൂട്ടത്തിലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ അന്തര്‍ജനം പുത്രന്‍ പറഞ്ഞതിന്റെ അര്‍ത്ഥം മനസ്സിലാക്കുകയും ഉടന്‍ ഓടിച്ചെന്ന് ചക്കിയുടെ കളവു കണ്ടുപിടിക്കുകയും ചെയ്തു എങ്കിലും ‘ഇനി മേലാല്‍ ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുതെ’ന്നും പറഞ്ഞു ശാസിച്ചതല്ലാതെ ആ അന്തര്‍ജനം ചിരപരിചിതയും അനന്യശരണയുമായിരുന്ന ആ വൃ‌ഷലിയെ ഉപേക്ഷിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ അവള്‍ പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു. എങ്കിലും അക്കാലം മുതല്‍ അന്തര്‍ജനവും തോലനും പ്രത്യേകം സൂക്ഷിച്ചു തുടങ്ങിയതുകൊണ്ട് അവള്‍ക്ക് അവിടെനിന്ന് ഒന്നും മോഷ്ടിച്ചെടുക്കാന്‍ തരമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാലവള്‍, ‘ബ്രഹ്മചാരിയെ ഏതു വിധവും സ്വാധീനപ്പെടുത്തണം. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹായം കൂടാതെ ഇവിടെനിന്നും യാതൊന്നും കൈക്കലാക്കുവാന്‍ സാധിക്കയില്ല’ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ വശപ്പെടുത്താന്‍ ഉത്സാഹിച്ചു തുടങ്ങി. ഈ ആഗ്രഹം സാധിക്കുന്നതിനായി അവള്‍ പ്രയോഗിച്ച ഉപായങ്ങള്‍ ഗൂഡമായി ചില നര്‍മ്മാലാപങ്ങളും ശൃംഗാരചേഷ്ടകളും മറ്റുമായിരുന്നു. ആദ്യ കാലത്ത് ഇവകൊണ്ട് വിശേ‌ഷിചു ഫലമൊന്നും ഉണ്ടായില്ല. എങ്കിലും ക്രമേണ തോലനു പ്രായം കൂടിവരികയും അതോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തിനു ചക്കിയുടെ ചേഷ്ടകളിലും നാട്യങ്ങളിലും രഹസ്സല്ലാപങ്ങളിലും ഒരു കൌതുകം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. പതിനാറു വയസ്സാകാതെ സമാവര്‍ത്തനം കഴിച്ചുകൂടാ എന്നാണല്ലോ മലയാള ബ്രാഹ്മണരുടെ നിയമം. ഈ ബ്രഹ്മചാരി പതിനാറു വയസ്സാകുന്നതിനു മുമ്പു തന്നെ മന്മഥാക്രാന്തഹൃദയനായിത്തീരുകയും ചക്കിയുടെ അപാംഗവലയിലകപ്പെടുകയും അങ്ങനെ ബ്രഹ്മചര്യവ്രതത്തിനു ഭംഗം വരുത്തുകയും അതു പലരും അറിയുന്നതിന് ഇടയാവുകയും ചെയ്തു. ഇതിനു വിധിപ്രകാരം പ്രായശ്ചിത്തവും മറ്റും ചെയ്യിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ ശുദ്ധീകരിച്ചെടുക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന് അച്ഛനും മറ്റും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നില്ലല്ലോ. എന്നു മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹം തരം കിട്ടുമ്പോഴെല്ലാം എല്ലാവരെയും പരിഹസിക്കാറുമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് സ്വജനങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ അദ്ദേഹത്തോടു വിരോധവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ എല്ലാവരും കൂടി അദ്ദേഹത്തെ ഭ്രഷ്ടനാക്കിക്കളഞ്ഞു. സമാവര്‍ത്തനത്തിന്റെ കാലമായിട്ടും ആരും അത് നടത്താതെയിരിക്കുകയും നടത്തുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയാവുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം സ്വയമേവ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഴുത്തില്‍ക്കിടന്നിരുന്ന തോല്‍ പറിച്ചു കളഞ്ഞു. അങ്ങനെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമാവര്‍ത്തനം. ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരെ ഉപനയിക്കുമ്പോള്‍ പൂണൂലോടു കൂടി തോലും (കൃ‌ഷ്ണാജിനവും) ഇടുക പതിവുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ബ്രഹ്മചാരികളെ തോലിട്ട ഉണ്ണി എന്നും ചിലര്‍ പരിഹാസമായിട്ടു തോലന്‍ എന്നും പറയാറുണ്ട്. ആ തോല്‍ എടുത്തുകളയുന്നത് സമാവര്‍ത്തന സമയത്താണ്. ഈ ഉണ്ണിക്കു തോല്‍ ഇട്ടതല്ലാതെ മുറപ്രകാരം എടുത്തു കളയുകയുണ്ടായില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ടും സ്വയമേവ തോല്‍ പറിച്ചു കളഞ്ഞതുകൊണ്ടും അദ്ദേഹത്തെ എല്ല്ലാവരും തോലന്‍ എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും ആ പേരുതന്നെ ക്രമേണ സ്ഥിരപ്പെടുകയും അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാക്ഷാല്‍ പേര്‍ എന്തായിരുന്നുവെന്നു കാലാന്തരത്തില്‍ ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ലാതെയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഭ്രഷ്ടനായിപ്പോയ അദ്ദേഹത്തിനു സ്വജനങ്ങളായിട്ടുള്ളവരാരും പെണ്ണിനെ കൊടുക്കാഞ്ഞിട്ടാണ് അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിക്കാതെയിരിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശം നശിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തതെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ആരും പെണ്ണിനെ കൊടുക്കുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ ചക്കിയെത്തന്നെ അദ്ദേഹം ഭാര്യയായി സ്വീകരിച്ചു.

അനന്തരം തോലന്‍ യഥാക്രമം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യുകയും അചിരേണ വലിയ വിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകൃതിസിദ്ധമായുള്ള പരിഹാസശീലത്തിനും ഫലിതോക്തിക്കും യാതൊരു ഭേദവും വന്നില്ല. ചക്കിയെക്കുറിച്ചുതന്നെ അദ്ദേഹം വര്‍ണ്ണിച്ചു പല ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘അന്നൊത്ത പോക്കീ! കുയിലൊത്ത പാട്ടീ!
തേനൊത്ത വാക്കീ! തിലപു‌ഷ്പമൂക്കീ!
ദരിദ്രയില്ലത്തെ യവാഗുപോലെ
നീണ്ടിട്ടിരിക്കും നയനദ്വയത്തീ!’

ഈ ശ്ലോകം ചക്കിക്ക് ഒട്ടും സന്തോ‌ഷകരമായില്ല. ‘എന്നെ പോക്കീ, പാട്ടീ, വാക്കീ, മൂക്കീ എന്നും മറ്റും പറയരുത്’ എന്നവള്‍ പറഞ്ഞു. അതിനാല്‍ തോലന്‍ നല്ല ഭംഗിയുള്ള പദങ്ങള്‍ ചേര്‍ത്തു പിന്നെയൊരു ശ്ലോകമുണ്ടാക്കി. അത്:

‘അര്‍ക്കശു‌ഷ്കഫലകോമളസ്തനീ!
ശര്‍ക്കരാസദൃശ ചാരുഭാ‌ഷിണീ!
തന്ത്രിണീദല സമാന ലോചനേ!
സിന്ധുരേന്ദ്രരുചിരാമലദ്യുതേ!

ഇതു ചക്കിക്കു നല്ലപോലെ ബോധിച്ചു. ചക്കി കേവലം വിഡ്ഢിയായിരുന്നുവെന്നും ശ്ലോകങ്ങളുടെ അര്‍ത്ഥം മനസ്സിലാക്കാന്‍ അവള്‍ക്കു ശക്തിയില്ലായിരുന്നുവെന്നും വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. തോലകവി ചക്കിയെ വര്‍ണ്ണിച്ചുണ്ടാക്കിയ മറ്റൊരു ശ്ലോകവും താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘മുളഞ്ഞാസന സൃഷ്ടീങ്കല്‍
വിളങ്ങും ചേര്‍ജലോചനേ!
പൊതിപ്പെണ്ണച്ചനോടൊത്ത
മാര്‍ജദ്വന്ദം വിരാജതേ!’

ചില ആശാന്മാര്‍ ‘വിരിഞ്ചഃ കമലാസനഃ’ എന്നുള്ളത് ‘വിരിംചക്കമലാസന’ എന്നു ചൊല്ലിക്കൊടുത്തു കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കുന്നതുകേട്ടിട്ട് ആ ആശാന്മാരെ പരിഹസിക്കാനും തന്റെ യുക്തി കാണിക്കാനും കൂടിയാണ് തോലന്‍ ഈ ശ്ലോകമുണ്ടാക്കിയത്. ചക്കമലാസനനന്‍ ചക്കയുടെ മലം ആസനമായിട്ടുള്ളവന്‍. ചക്കയുടെ മലം മുളഞ്ഞ്.

‘വിരിഞ്ചഃ കമലാസനഃ’ എന്നുള്ളതു ബ്രഹ്മാവിന്റെ പര്യായങ്ങളാണല്ലോ. ബ്രഹ്മാവിനെ ‘ചക്കമലാസനന്‍’ എന്നു പറയാമെങ്കില്‍ ‘മുളഞ്ഞാസനന്‍’ എന്നും പറയാമെന്നാണ് തോലന്റെ യുക്തി. ചേര്‍ = പങ്കം. ചേര്‍ജം എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ പങ്കജം എന്നര്‍ത്ഥം. കാളപ്പുറത്തു കെട്ടിയിടുന്ന ചുമടിനു പൊതിയെന്നു പറയാറുണ്ടല്ലോ. അപ്പോള്‍ കാളപ്പുറത്തിരിക്കുന്നതിനു പൊതിയെന്നു പറയാമെന്നു സിദ്ധിക്കുന്നു. ശിവനും കാളപ്പുറത്തിരിക്കുമല്ലോ. അതിനാല്‍ ശിവനെയും പൊതിയെന്നു പറയാം. ആ പൊതിയുടെ പെണ്ണ് ശ്രീപാര്‍വതി. ശ്രീപാര്‍വതിയുടെ അച്ചന്‍ (അച്ഛന്‍) ഹിമവാന്‍. അപ്പോള്‍ ‘പൊതിപ്പെണ്ണച്ചനോടൊത്ത്’ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ‘പര്‍വത തുല്യമായ’ എന്നര്‍ത്ഥം. മാര്‍ജം മാറില്‍ ജനിച്ചത്. സ്തനം എന്നു താല്‍പര്യം. ഉരോജം, വക്ഷോജം ഇത്യാദി എന്നപോലെ.

ഈ ശ്ലോകവും ചക്കിക്ക് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷകരമായിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു ശ്ലോകം കൂടിയുണ്ടാക്കണമെന്ന് അവള്‍ പറയുകയും ഉടനെ തോലകവി താഴെക്കാണുന്ന പ്രകാരം ഒരു ശ്ലോകമുണ്ടാക്കിച്ചൊല്ലുകയും ചെയ്തു.

‘വക്ത്രാംഭോജം തു കൈലാസവദിദമളകാലംകൃതം, കൊങ്കയുഗ്മം
വൃത്രാരാതേഃ കഠോരം കുലിശമിവപരി¢ിന്നസാരം ഗിരീണാം.
മധ്യം മത്തേഭവത്തേ പിടിയിലമരുവൊന്നെത്രയും ചിത്രമോര്‍ത്താല്‍
മുഗ്ദ്ധേ, മല്‍പ്രാണനാഥേ, വപുരുദധിരിവാഭാതി ലാവണ്യപൂര്‍ണ്ണം.’

ഇങ്ങനെ ചക്കിയുടെ ആവശ്യപ്രകാരവും അല്ലാതെയും ശൃംഗാരഹാസ്യരസ പ്രധാനങ്ങളും ഫലിതമയങ്ങളുമായിട്ടുള്ള അനേകം ശ്ലോകങ്ങള്‍ തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. എല്ലാത്തിന്റെയും രീതി ഇതു തന്നെ.

തോലകവിയുടെ ഭക്തിരസപ്രധാനങ്ങളായ ശ്ലോകങ്ങള്‍ ഫലിതമയങ്ങളും യുക്തികൊണ്ട് അര്‍ത്ഥം ഗ്രഹിക്കേണ്ടുന്നവയുമാണ്. രീതി കാണിക്കാനായി ഒരു ശ്ലോകം താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘പല്ലിത്തോലാടയാം യസ്യ യസ്യ പന്ത്രണ്ടര പ്രിയാ കോണച്ചേട്ടാഭിധാനസ്യ അര്‍ദ്ധാര്‍ദ്ധം പ്രണതോസ്മ്യഹം.’

പല്ലിനു സംസ്കൃതത്തില്‍ ദന്തമെന്നു പറയുമല്ലോ. അപ്പോള്‍ പല്ലി എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ദന്തി ആന എന്നര്‍ത്ഥം. പന്ത്രണ്ടര ആറ്. ഗംഗ എന്നു താല്‍പര്യം. കോണ് = മുക്ക്. ചേട്ടന്‍ = അണ്ണന്‍. കോണചേട്ടന്‍ = മുക്കണ്ണന്‍. അര്‍ദ്ധാര്‍ദ്ധം = അര്‍ദ്ധത്തിന്റെ അര്‍ദ്ധം. അര്‍ദ്ധം = പകുതി. അര എന്നു താല്‍പര്യം. അതിന്റെ അര്‍ദ്ധം കാല്‍ = പാദം എന്നര്‍ത്ഥം. ആനത്തോല്‍ വസ്ത്രമായും ഗംഗ ഭാര്യയായും മുക്കണ്ണന്‍ എന്നു പേരോടുകൂടിയവനുമായിരിക്കുന്ന അവന്റെ പാദത്തെ ഞാന്‍ നമസ്കരിക്കുന്നു എന്ന് ആകപ്പാടെയുള്ള അര്‍ത്ഥം.

തോലകവി ശിവനെക്കുറിച്ചുതന്നെ മറ്റൊരു വന്ദനശ്ലോകമുണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അതും താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘മാരാരേ, തവ ദാസോഹം വാരി യസ്യ ജടാന്തരേ
യം പ്രാഹുരവ്യയം നിത്യം തന്ത്രിണേത്രം നമാമ്യഹം.’

കേവലം സംസ്കൃതഭാ‌ഷയിലുള്ള ഈ ശ്ലോകത്തിലും അദ്ദേഹം മാരാര്‍, വാരിയര്‍, എമ്പ്രാന്‍, തന്ത്രി എന്നിവരുടെ പേരുകള്‍ വരുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇതും ഒരുവക ഫലിതമാണല്ലോ. പരപരിഹാസാര്‍ത്ഥമായിട്ടും തോലകവി അനേകം ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കീട്ടുണ്ട്. ‘ഒന്നായ്ച്ചേര്‍ക്കയുമാം പദങ്ങളിടവിട്ടെങ്ങെങ്കിലും ചേര്‍ത്തിടാം’ എന്നാണല്ലോ സംസ്കൃതനിയമം. ആ നിയമവും പ്രാസം, യമകം മുതലായ ശബ്ദഭംഗിക്കും പാദപൂരണത്തിനും മറ്റുമായി നിരര്‍ത്ഥകങ്ങളും അനാവശ്യകങ്ങളുമായ പദങ്ങള്‍ പ്രയോഗിക്കുന്നതും തോലകവിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല. അങ്ങനെ പ്രയോഗിക്കുന്ന വരെ ആക്ഷേപിച്ചു തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ള ചില ശ്ലോകങ്ങളും താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

ഥപ്രഥനന്ദാനന്ദം
പദദ്വയം നാത്ര ജനിതനന്ദാനന്ദം
തനയം വന്ദേ വക്യാ
നിരന്വയം ദലിതദാനവന്ദേവക്യാഃ

ഈ ശ്ലോകത്തില്‍ ഥപ്രഥനം, ദാനന്ദം, വക്യാഃ ഈ മൂന്നു പദങ്ങള്‍ നിരര്‍ത്ഥങ്ങളും യമകത്തിനായിട്ടു മാത്രം ചേര്‍ത്തിട്ടുള്ളവയുമാണ്. ശേ‌ഷമുള്ള പദങ്ങള്‍കൊണ്ടു മാത്രമേ കാര്യമുള്ളു. ആവശ്യമില്ലാത്ത

പദങ്ങളോടു ചേര്‍ത്തുതന്നെ ‘പദദ്വയം നാത്ര’ എന്നും ‘നിരന്വയം’ എന്നും പ്രയോഗിച്ച് അവ അനാവശ്യകങ്ങളാണെന്നു സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു. അതും ഒരു സാമര്‍ത്ഥ്യമാണല്ലോ. ഇനി ഇതുപോലെത്തന്നെ വേറൊരു ശ്ലോകം:

‘ഉത്തി‌ഷ്ഠോത്തി‌ഷ്ഠ രാജേന്ദ്ര
മുഖം പ്രക്ഷാളയസ്വ ടഃ
ഏഷഖ ആഹ്വയതേ കുക്കു
ച വൈ തു ഹി ച വൈ തു ഹി’

ഇവിടെ ‘കുക്കു’ എന്നുള്ളതിനോടു ‘ടഃ’ എന്നുകൂടിച്ചേര്‍ത്ത് അന്വയിക്കണം. പദങ്ങളെ അങ്ങുമിങ്ങുമായി പ്രയോഗിക്കാമെങ്കില്‍ അക്ഷരങ്ങളെയും അങ്ങനെ പ്രയോഗിക്കാം എന്നാണ് തോലകവിയുടെ അഭിപ്രായം. അപ്രകാരം തന്നെ ‘ച, വൈ, തു, ഹി ഇത്യാദി അനാവശ്യകങ്ങളായിട്ടുള്ള അവ്യയപദങ്ങള്‍ അങ്ങുമിങ്ങുമായി ഇടയ്ക്കിടയ്ക്കു ചേര്‍ത്തു പ്രയോഗിക്കുന്നതെന്തിന്? എല്ലാംകൂടി ഒരുമിച്ചിരിക്കട്ടെ. ആവശ്യം പോലെ ഓരോ പദങ്ങള്‍ എടുത്ത് അന്വയിക്കാമല്ലോ’ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് തോലകവി ആ വക പദങ്ങള്‍ കൊണ്ടുതന്നെ നാലാം പാദം തീര്‍ത്തത്. അനാവശ്യങ്ങളും അനര്‍ത്ഥങ്ങളുമായ പദങ്ങളെ ഔചിത്യം കൂടാതെ പ്രയോഗിക്കുന്ന കവികള്‍ക്ക് ഈ ആക്ഷേപങ്ങള്‍ മര്‍മഭേദകങ്ങളായിരിക്കുമല്ലോ.

അന്യരുടെ കൃതികള്‍ക്കു കുറ്റവും കുറവും പറയുന്നവര്‍ ധാരാളവും നിരാക്ഷേപമായി കവനം നിര്‍മിക്കുവാന്‍ കഴിയുന്നവര്‍ ലോകത്തില്‍ ചുരുക്കവുമാണല്ലോ. എന്നാല്‍ തോലകവി അന്യന്മാരുടെ കൃതികളെ ആക്ഷേപിക്കുന്നതിനും അന്യന്മാര്‍ ആക്ഷേപിക്കാത്തവിധത്തില്‍ കാവ്യ ങ്ങള്‍ നിര്‍മിക്കുന്നതിനും കഴിയുന്ന ആളായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അന്വയ ക്രമത്തിനു പദങ്ങള്‍ ചേര്‍ത്തും അനാവശ്യപദങ്ങള്‍ കൂടാതെയും കാവ്യം നിര്‍മിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിലുള്ള ശ്ലോകങ്ങളില്‍ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ള ഒന്നു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

‘സ്വര്‍ജാലികാനിര്‍ജരനിര്‍ഝരിണ്യാം
തദീയസൗധാഗ്രജു‌ഷാം വധൂനാം
ആലോലനേത്രപ്രകരം നിരീക്ഷ്യ
ഝ‌ഷഭ്രമാര്‍ജാലശതം ക്ഷിപന്തി.’

ഈ കാവ്യം കൂടി ഉണ്ടാക്കിക്കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും തോലകവി വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തെ ‘തോലന്‍’ എന്നു പറഞ്ഞിരുന്ന അസൂയാലുക്കളായ വിരോധികള്‍ പോലും ‘തോലകവി’ എന്നുതന്നെ പറഞ്ഞുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്താണ് കുലശേഖരവര്‍മാവെന്ന് പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ സംസ്കൃതനാടകങ്ങള്‍ ചാക്യാന്മാരെ ക്കൊണ്ട് അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കുവാന്‍ ഉത്സാഹിച്ചു തുടങ്ങിയത്. അദ്ദേഹം ആദ്യംതന്നെ ചാക്യാന്മാരെക്കൊണ്ട് അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കാനുത്സാഹിച്ചതു ശാകുന്തളം നാടകമാണ്. അരങ്ങേറ്റത്തിനു സൂതന്റെ വേ‌ഷം ധരിച്ച ചാക്യാര്‍ ‘രാജാനം മൃഗഞ്ചാവലോക്യ’ (മൃഗമതിനെയുമാത്തചാപനാകും ജഗദഭിവന്ദ്യ ഭവാനെയും വിലോക്യ) എന്നുള്ള ഭാഗം യഥാക്രമം അഭിനയിച്ചപ്പോള്‍ ആ ചാക്യാരുടെ കണ്ണു പൊട്ടിപ്പോവുകയാല്‍ അരങ്ങേറ്റം നടന്നില്ല. പിന്നെ പെരുമാള്‍ അഭി‌ഷേകം, തപതീസംവരണം, സുഭദ്രാധനഞ്ജയം ഇങ്ങനെ മൂന്നു നാടകങ്ങള്‍ സ്വയമേ നിര്‍മിക്കുകയും അവ ഉടനെ ചാക്യാന്മാരെക്കൊണ്ട് അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ മൂന്നു നാടകങ്ങളില്‍ ഒടുവിലുണ്ടാക്കിയ സുഭദ്രാധനഞ്ജയമാണ് പെരുമാള്‍ക്ക് അധികം ബോധിച്ചത്. അതിനാല്‍ അതു തന്നെ ആദ്യം അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. എങ്കിലും അതു വിദ്വാന്മാരെ ഒന്നു കേള്‍പ്പിച്ചിട്ടു വേണം ചാക്യാന്മാരെ ഏല്‍പിക്കാനെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ‘ആപരിതോ‌ഷാദ്വി ദു‌ഷാം ന സാധു മന്യേ പ്രയോഗവിജ്ഞാനം’ എന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഒരു ദിവസം തന്റെ സദസ്യന്മാരും സമീപസ്ഥന്മാരുമായ വിദ്വാന്മാരെയെല്ലാം വിളിച്ചുകൂട്ടി. ആ സദസ്സില്‍ തോലകവിയും ചെന്നു ചേര്‍ന്നിരുന്നു. ആ സഭാവാസികളെ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ സുഭദ്രാധനഞ്ജയം സ്വയമേവ വായിച്ചു കേള്‍പ്പിക്കാനാരംഭിച്ചു. ഒന്നാമങ്കം കഴിഞ്ഞു രണ്ടാമങ്കം വയിച്ചുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ തന്നെ തോലകവി കുറേശ്ശെ വിറച്ചു തുടങ്ങി. രണ്ടാമങ്കം ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോള്‍ തോലകവി അത്യുച്ചത്തില്‍ അട്ടഹസിച്ചുകൊണ്ടും ‘അയ്യോ, എനിക്കു സഹിക്കാന്‍ വയ്യേ’ എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ചാടിയെണീറ്റുനിന്നു വെളിച്ചപ്പാടിനെ പ്പോലെ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. സദസ്യരെല്ലാം പരിഭ്രമിച്ച് എണീക്കുകയും ‘ആരാണ്? കാര്യമെന്താണ്?’ എന്നും മറ്റും ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തോലകവി ‘ഞാന്‍ശാകുന്തളം നാടകമാണ്. എനിക്കുള്ള അര്‍ത്ഥകല്‍പ്പനകളും ***** ല്ലാമപഹരിച്ച് സുഭദ്രാധനഞ്ജയത്തിനു കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. ഇതെനിക്കു സഹിക്കാവുന്നതല്ല’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ഇതു തോലകവി ചേരമാന്‍ പെരുമാളെ പരിഹസിക്കാനായിട്ടെടുത്ത വിദ്യയാണെന്നു സദസ്യര്‍ക്കു മനസ്സിലാവുകയും ചിലര്‍ മനസ്സറിയാതെ പൊട്ടിച്ചിരിച്ചുപോവുകയും ഏതാനും പേര്‍ തങ്ങള്‍ക്കു വന്ന ചിരി പെരുമാളെ ഭയപ്പെട്ട് ഉള്ളില്‍ ഒതുക്കുകയും ചെയ്തു. പെരുമാള്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം ശേ‌ഷം വായിക്കാന്‍ ശക്തനാകാതെ ലജ്ജാവനതമുഖനായി അവിടെനിന്ന് എണീറ്റുപോയി. ഉടനെ തോലകവിയുടെ തുള്ളല്‍ നില്‍ക്കുകയും സഭാവാസികളെല്ലാവരും പിരിഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

അന്നു രാത്രിയില്‍ കിടന്നിട്ടു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ക്ക് ഉറക്കം വന്നില്ല. തന്റെ നാടകങ്ങള്‍ വിദ്വജ്ജനങ്ങള്‍ക്കു രുചിക്കയും അവയ്ക്കു പ്രസിദ്ധിയും പ്രചാരവും സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിന് എന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അദ്ദേഹം വളരെ നേരം വിചാരിച്ചു നോക്കീട്ടും ശരിയായ മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നും കണ്ടില്ല. ഒടുക്കം തോലകവിയെ തന്നെ വരുത്തി ആലോചിക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ആ രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ ആളയച്ചു തോലകവിയെ ഗൂടമമായി തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുത്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായപ്രകാരം നാടകാഭിനയത്തിനുവേണ്ടുന്ന മുറകളെല്ലാം വ്യവസ്ഥപ്പെടുത്തി. വിദൂ‌ഷകനുള്ള നാടകങ്ങള്‍ അഭിനയിക്കുന്നതിന് ആദ്യം തന്നെ വിദൂ‌ഷകവേ‌ഷധാരിയായ ഒരു നടന്‍ പ്രവേശിച്ചു വിവാദു തീര്‍ത്തു എന്നും വിനോദം, വഞ്ചനം, അശനം, രാജസേവ എന്നീ പുരു‌ഷാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ സാധിച്ചു എന്നും പറയണമെന്നും അവയ്ക്കും നാടക ങ്ങളിലെ വിദൂ‌ഷകന്റെ വാക്യങ്ങള്‍ക്കു പകരമായിട്ടും മണിപ്രവാളമായും മറ്റു ചിലശ്ലോകങ്ങള്‍ കൂടി വേണമെന്നും മറ്റുമാണ് അവര്‍ വ്യവസ്ഥപ്പെടുത്തിയത്. ആ വക ശ്ലോകങ്ങളെല്ലാമുണ്ടാക്കുന്നതിന് ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ തോലകവിയെത്തന്നെ ഏല്‍പിക്കുകയും അദ്ദേഹം ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

വിവാദുതീര്‍ക്കുക എന്നുവെച്ചാല്‍ അനധീതമംഗലം ഗ്രാമക്കാരും പെരുംതൃക്കോവിലെന്ന ക്ഷേത്രത്തിലെ ഊരാളന്മാരുമായ മേയ്ക്കാന്തല, കിഴക്കാന്തല എന്നു രണ്ടുകൂട്ടര്‍ തമ്മിലുള്ള അധികാരത്തര്‍ക്കം തീര്‍ക്കുകയാണ്. ഇതില്‍ ഊരാളന്മാര്‍, സമുദായം, ശാന്തിക്കാര്‍, വാരിയര്‍, മാരാര് മുതലായ ക്ഷേത്രാധികാരികളുടെയും ക്ഷേത്രസംബന്ധികളുടെയും ചാക്യാര്‍, നമ്പ്യാര്‍ മുതലായവരുടെയും സ്വഭാവങ്ങളെ വര്‍ണ്ണിച്ച് അനവധി ശ്ലോകങ്ങള്‍ തോലകവി ഉണ്ടാക്കി. വിനോദം എന്നത് ഈ ഊരാളന്മാര്‍ മുതലായവരെല്ലാംകൂടി ‘ഭ്രമരികുലകോലാഹലത്തുണ്ണിമഞ്ജരി’ എന്നൊരു വേശ്യാസ്ത്രീയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു തൃതീയപുരു‌ഷാര്‍ത്ഥം സാധിക്കുകയാണ്. ഇതിന് സ്ത്രീകളുടെ സ്വഭാവങ്ങളെ വര്‍ണ്ണിച്ചും വളരെ ശ്ലോകങ്ങള്‍ തോലകവി നിര്‍മ്മിച്ചു. വഞ്ചനം എന്നത് വിനോദം സാധിക്കാന്‍ പോയവരില്‍ ഒരാള്‍ ഉണ്ണിമഞ്ജരിയുടെ വെള്ളിക്കരണ്ടകം മോഷ്ടിച്ച് ആരുമറിയാതെ വായിലാക്കി കൊണ്ടുപോന്നു എന്നുള്ളതാണ്. അതിന് അധികം വിസ്താരവും വര്‍ണ്ണനയുമൊന്നുമില്ല. പിന്നെ അശനം എന്നത് ണ്ഠീം ണ്ഠീം നായ്ക്കരുടെ പന്ത്രണ്ടാം മാസസദ്യ ഇവര്‍ പോയി ഉണ്ടു എന്നുള്ളതാണ്. ഇതു വളരെ കേമമാക്കി. സദ്യയുടെ ഓരോ വിഭവങ്ങളെയും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വിവരിച്ചും വര്‍ണ്ണിച്ചും വളരെ ശ്ലോകങ്ങള്‍ കവി ഉണ്ടാക്കി. ഇങ്ങനെ മൂന്നു പുരു‌ഷാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ സാധിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ രാജസേവയായി. അതിന് ഈ ഊരാളന്മാര്‍ മുതലായവരില്‍ സമര്‍ത്ഥനായ ഒരാളെ തിരഞ്ഞെടുത്ത് അയയ്ക്കുകയാണ്. അയാള്‍, പിന്നീടഭിനയിക്കാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന നാടകെമേതോ അതിലെ കഥാനായകനായ രാജാവിനെ സേവിച്ചു താമസിച്ചു എന്നു പറഞ്ഞ് നാടകവുമായി സംബന്ധം വരുത്തണം. നാടകത്തിലെ വിദൂ‌ഷകനായിത്തീരുന്നതും അയാള്‍ തന്നെയാണ്. ഈ നാലാമത്തെ പുരു‌ഷാര്‍ത്ഥം പറയുന്നതിനും രാജാക്കന്മാരുടെ സ്വഭാവങ്ങളെ വര്‍ണ്ണിച്ച് അനവധി ശ്ലോകങ്ങള്‍ തോലകവി ഉണ്ടാക്കി. വിവാദു തീര്‍ത്തതായും പുര്‍‌ഷാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ സാധിച്ചതായും പറയുന്നതിലേക്കായി തോലകവി ഉണ്ടാക്കിയ ശ്ലോകങ്ങളെല്ലാം സരസങ്ങളും ഫലിതഭരിതങ്ങളുമാണ്. അവയില്‍ മിക്കവയും മണിപ്രവാളങ്ങളും ചിലതു സംസ്കൃതങ്ങളുമാണ്. ഭര്‍ത്തൃഹരി മുതലായവയില്‍നിന്നും ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ ഈ ആവശ്യത്തിലേക്കായി അദ്ദേഹം യഥോചിതം എടുത്തു ചേര്‍ത്തിട്ടുമുണ്ട്. തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ള ശ്ലോകങ്ങള്‍ കേട്ടാല്‍ പ്രത്യേകമറിയാം. അവയുടെ രസികത്വം ഒന്നു വേറെ തന്നെയാണ്.

മേല്‍പറഞ്ഞ ചടങ്ങുകളോടും തോലകവിയുടെ സഹായത്തോടും കൂടി ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ തന്റെ നാടകങ്ങളെലാം അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കുകയും എല്ലാവരും വളരെ രസിക്കുകയും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മാത്രമേ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ക്കു മുമ്പുണ്ടായ കുണ്ഠിതം നിശ്ശേ‌ഷം തീര്‍ന്നുള്ളു. പിന്നെ അദ്ദേഹം തോലകവിക്കു വളരെ സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് അദ്ദേഹത്തിനെ തന്റെ കൂടെത്തന്നെ താമസിപ്പിച്ചു.

അനന്തരം ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ നാഗാനന്ദം മുതലായ ചില നാടകങ്ങള്‍ക്കു കൂടി തോലകവിയെക്കൊണ്ടു വിദൂ‌ഷകശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കിക്കുകയും അവയും ആശ്ചര്യചൂഡാമണി, കല്യാണസഗൗന്ധികം മുതലായി മറ്റു ചില നാടകങ്ങളും കൂടി അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ചാക്യാന്മാര്‍ നാടകങ്ങളിലഭിനയിക്കുന്നതിനു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള പേര് ‘കൂടിയാട്ടം’ എന്നാണ് അങ്ങനെതന്നെ ഇപ്പോഴും പറഞ്ഞുവരുന്നു. അതിന് ആകപ്പാടെയുള്ള പേര് കൂത്ത് എന്നുമാണ്. രസവാസനയും നാട്യസാമര്‍ത്ഥ്യവും വേ‌ഷഭംഗിയുമുള്ള ചാക്യാന്മാര്‍ നായകന്റെ ഭാഗവും, മനോധര്‍മ്മവും യുക്തിയും വാഗ്മിത്വവും ***** മാധുര്യവുമുള്ള ചാക്യാന്മാര്‍ വിദൂ‌ഷകന്റെ ഭാഗവും നിര്‍വ്വഹിക്കുന്നതായാല്‍ കൂടിയാട്ടം കാണാനും കേള്‍ക്കാനും വളരെ നല്ലതാണ്. പക്ഷേ അങ്ങനെയുള്ള ചാക്യാന്മാര്‍ ഇപ്പോള്‍ ചുരുക്കമാണെന്നേയുള്ളു. വിദൂ‌ഷകനില്ലാത്ത നാടകങ്ങള്‍ അഭിനയിക്കുന്നതിനു പുര്‍‌ഷാര്‍ത്ഥങ്ങളും മറ്റും പറയുക പതിവില്ലാത്തതിനാല്‍ നല്ല ആട്ടക്കാരായിട്ടുള്ള ചാക്യന്മാരുണ്ടായാലും മതി. അതിനും യോഗ്യന്മാരായിട്ടുള്ളവര്‍ വളരെ ചുരുക്കമാണ്. കൂത്ത് ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ മാത്രമേ പാടുള്ളൂ എന്നാണ് ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളത്. കൂത്തിനുള്ള വിളക്കിനു വെളിച്ചെണ്ണയും വേ‌ഷം കെട്ടുന്നതിനു വെളുത്തേടന്റെ മാറ്റും മാലയ്ക്കു ചെത്തിപ്പൂവും വേണമെന്നാണ് നിശ്ചയം. ‘കലിയുഗം മൂക്കുമ്പോള്‍ ഇല്ലത്തു കൂത്തും കൊമ്പത്തെണ്ണ(പുന്നക്കായെണ്ണ, പൂവത്തെണ്ണ, മരോട്ടിയെണ്ണ മുതലായവ)യും മണ്ണാത്തി മാറ്റും അശകിന്‍ പൂവും വേണമെന്നു ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങും. അപ്പോള്‍ നിങ്ങളുടെ അണയലങ്ങള്‍ (വേ‌ഷം കെട്ടാനുള്ള കോപ്പുകള്‍) തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു മണ്ഡപത്തില്‍ കെട്ടിത്തൂക്കീട്ടു നിങ്ങള്‍ തീര്‍ത്ഥാടനം ചെയ്തുകൊള്ളണം’ എന്നു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ചാക്യാരോടും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെന്ന് ഒരു കേള്‍വിയുണ്ട്. ഇതുകൊണ്ടും മുമ്പു വിവരിച്ചിട്ടുള്ള ചില സംഗതികള്‍ കൊണ്ടും കുലശേഖരവര്‍മ്മാവു താമസിച്ചിരുന്നതു തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തുതന്നെയായിരുന്നുവെന്നും തോലകവിയുടെ വാസ സ്ഥലവും അവിടെ സമീപത്തെവിടെയോ ആയിരുന്നുവെന്നും ഊഹിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ള പുര്‍‌ഷാര്‍ത്ഥശ്ലോകങ്ങളുടെയും നാടക ശ്ലോകങ്ങളുടെയും രസികത്വം വിചാരിക്കുമ്പോള്‍ അവയില്‍ ചിലതുകൂടി ഇവിടെ പകര്‍ത്തിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്. ലേഖനദൈര്‍ഘ്യം വിചാരിക്കുമ്പോള്‍ അതിനു മനസ്സു വരുന്നുമില്ല. എങ്കിലും ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘ശാന്തിദ്വിജഃ പ്രകുരുതേ ബഹുദീപശാന്തിം
തത്രത്യവാരവനിതാമദനാഗ്നിശാന്തിം
പക്വാജ്യപായസഗുളൈര്‍ജഠരാഗ്നിശാന്തിം
കാലക്രമേണ പരമേശ്വരശക്തിശാന്തിം.’

‘കുളിച്ചു കുറ്റിത്തലയും കുടഞ്ഞ-
ങ്ങമന്ത്രകുംഭം ചൊരിയുന്ന നേരം
ഭ്രമിച്ചു ദേവന്‍ ചുമരോടലച്ചു
നീരോകിലൂടെ ഗമനം കരോതി.’

ഈ ശ്ലോകങ്ങള്‍ വിവാദു തീര്‍ക്കുന്നതിലുള്ളവയാണ്. ഇനി വിനോദത്തിലെ ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ താഴെ കുറിക്കുന്നു:

‘പത്തചങ്ങു പടിപ്പുരയ്ക്കു പുറമേ നില്‍പ്പാ, നകം പൂകുവാന്‍
പത്താനക്കളഭാ, നകത്തൊരു പദം വെയ്പാന്‍ സുവര്‍ണ്ണാചലം
മറ്റേകാല്‍ക്കു സുരദ്രുമം, പുണരുവാന്‍ വിശ്വം തരേണം നമു-
ക്കിത്ഥം ചൊല്‍വൊരു നാരിമാരൊടണയുന്നോര്‍ക്കേ‌ഷ ബദ്ധാഞ്ജലിഃ’

അശനത്തിലെ പ്രധാനവും പ്രഥമവുമായ ശ്ലോകം കൂടി അടിയില്‍ ചേര്‍ക്കുന്നു:

വെണ്ണസ്മേരമുഖീം വറത്തു വരളും വാര്‍ത്താകദന്തച്ഛദാം
ചെറ്റോമന്മധുരക്കറിസ്തനഭരാമമ്ലാപദം ശോദരീം
ചേണാര്‍ന്നോരെരുമത്തയിര്‍ക്കുടിതടാം ചിങ്ങമ്പഴോരുദ്വയീ
മേനാം ഭുക്തിവധൂം പിരിഞ്ഞയി സഖേ ലോകഃ കഥം ജീവതി?’

രാജാക്കന്മാരുടെ സ്വഭാവങ്ങളെ വര്‍ണ്ണിച്ചു രാജസേവയിലും വളരെ ശ്ലോകങ്ങളുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയൊന്നും ഇവിടെ പകര്‍ത്തുന്നില്ല.

കേരളത്തില്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു ശാസ്ത്ര(സംഘ)ക്കളിയും നായന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ക്ക് ഏഴാമത്തു കളിയുമുള്ളതുപോലെ അമ്പലവാസിവര്‍ഗ്ഗക്കാര്‍ക്കു കൂറപ്പാറകന്‍ എന്നൊരു കളിയുണ്ടല്ല്ലോ. അതില്‍ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനായിട്ടും തോലകവി അനേകം ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കി ആ വകക്കാര്‍ക്കു കൊടുത്തു. ആ കളിയിലും അനേകം വേ‌ഷങ്ങളുണ്ട്. അവര്‍ ചൊല്ലുന്ന ശ്ലോകങ്ങള്‍ കൂടി ഇവിടെ ഉദ്ധരിക്കാം. പാത്രം തേയ്ക്കാന്‍ പോകുന്ന ഭാവത്തില്‍ പ്രവേശിക്കുന്ന വാരസ്യാരെക്കുറിച്ചുള്ള ശ്ലോകമാണ് താഴെ പകര്‍ത്തുന്നത്:

‘വെണ്ണീറ്റുകട്ട വലിയോന്നു വലത്തുകൈയില്‍,
മറ്റേതില്‍ വറ്റുരുളി, ചട്ടക, മൊട്ടു വയ്ക്കോല്‍
ഓമല്‍ക്കഴുത്തിലൊരു മദ്ദളവും ധരിച്ചു
കൈലാസനാരി വരവുണ്ടതു കാണ്മനീ ഞാന്‍.’

ഒരു വൃദ്ധയും മകളും പ്രവേശിച്ചിട്ടു വൃദ്ധ മകളോടു പറയുന്നതായി ചൊല്ലുന്ന ശ്ലോകം കൂടി താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘പത്തു പത്തനമൊത്തോണം
ശുദ്ധശൂന്യം വരുത്തി ഞാന്‍
പത്താലൊന്നു മുടിച്ചീടാന്‍
മുഗ്ധേ! നീ മതിയാകുമോ?’

കൂട്ടപ്പാഠകത്തില്‍ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്ന ശ്ലോകങ്ങളെല്ലാം തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ളവയാണെന്നാണ് പറയുന്നത്. എന്നാല്‍ അവയില്‍ ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ കേട്ടല്‍ രീതിഭേദം കൊണ്ട് അവ മറ്റാരോ ഉണ്ടാക്കിയതാണെന്ന് തോന്നിപ്പോകും. അങ്ങനെയുള്ള ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ കൂടിയാട്ടങ്ങളില്‍ ചാക്യാന്മാരുപയോഗിക്കുന്ന വിദൂ‌ഷകശ്ലോകങ്ങളിലും കാണുന്നുണ്ട്. അവയുടെ വ്യത്യാസം കവിതാമര്‍മ്മജ്ഞന്മാരായ സഹൃദയന്മാര്‍ ക്കറിയാവുന്നതാണ്. അതൊക്കെ എങ്ങിനയായാലും കൂട്ടപ്പാഠകം എന്നൊന്ന് ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തതു തോലകവിതന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

‘പോരുന്ന ലോകരു പരമ്പരയാ പറഞ്ഞു
പോരുന്ന വാക്കിലയഥാര്‍ത്ഥവിചാരമാകാ’

എന്നുണ്ടല്ലോ. ഇനി നാടകങ്ങളില്‍ വിദൂ‌ഷകനു ചൊല്ലാനായി തോലകവി ഉണ്ടാക്കീട്ടുള്ള ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ കൂടി ഇവിടെ ഉദ്ധരിക്കാം.

സുഭദ്രാധനഞ്ജയത്തില്‍ സുഭദ്രയെക്കുറിച്ചുള്ള ‘സൌന്ദര്യം, സുകുമാരതാ’ ഇത്യാദി ശ്ലോകത്തിനു പകരം,

‘വാനാറ്റം കവര്‍നാറ്റമീറപൊടിയും ഭാവം കൊടുംക്രൂരമാം
നോക്കും വാക്കുമിതാദിസര്‍ഗ്ഗവിഭവാന്‍ നിശ്ശേ‌ഷചക്കീഗുണാന്‍
ഇച്ചക്ക്യാമുപയുജ്യ പത്മജനഹോ! ശക്യാണ, ചക്യന്തരം
സൃഷ്ടിപ്പാനവ വേണമെങ്കിലിഹ വന്നെല്ലാമിരന്നീടണം.’

‘നാഴിഭിരുരിഭിരുഴഗ്ഭിഃ
പാതി മണല്‍ഭിസ്തഥൈവ ചവലരിഭിഃ
യത്ര മനോരഥമുടനേ
സിധ്യയി തസ്യൈ നമോ നമശ്ചക്ക്യൈ’

തനിക്കു വിവേവകമില്ലാതെയിരുന്ന ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ മയക്കി ഭ്രഷ്ടനാക്കിത്തീര്‍ത്ത ചക്കിയെക്കുറിച്ചു തോലകവിക്കു പിന്നീടു വൈരസ്യമുണ്ടായതായി മേലെഴുതിയിരിക്കുന്ന ഈ ശ്ലോകങ്ങള്‍കൊണ്ടു വിചാരിക്കാം. അഥവാ അദ്ദേഹത്തിനു പ്രകൃത്യാ ഉള്ള പരിഹാസശീലം കൊണ്ട് ഇങ്ങനെയുണ്ടാക്കിയതാണെന്നും വരാം. ഏതായാലും അദ്ദേഹം ചക്കിയെ ഒരുകാലത്തും മറന്നിരുന്നില്ലെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്.

മലയാളപദങ്ങള്‍ക്കു (നാമമായാലും ക്രിയയായാലും) സംസ്കൃത പ്രത്യയങ്ങള്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രയോഗിക്കുകയെന്നുള്ള വിദ്യ ആദ്യം തുടങ്ങിയത് തോലകവി തന്നെയാണെന്നാണു തോന്നുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മിക്ക പദ്യങ്ങളിലും അങ്ങനെയുള്ള പ്രയോഗങ്ങള്‍ കാണാം. അങ്ങനെയുള്ളതും പ്രസിദ്ധവുമായ ഒരു സന്ധ്യാവര്‍ണ്ണനശ്ലോകം കൂടി താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

‘താഴ്പൂട്ടിയന്തി തകരാഃ കറികൊയ്തശേ‌ഷാഃ
കാകാഃ കരഞ്ഞു മരമേറിയുറങ്ങിയന്തി
മണ്ടന്തി പാന്ഥനിവഹാഃ പടിബന്ധപേട്യാ
മിന്നാമിനുങ്ങനിവഹാശ്ചഃ മിനുങ്ങയന്തി.’

തോലകവി ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ സേവകനായിത്താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തുണ്ടായ ചില നേരമ്പോക്കുകള്‍ കൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ എണ്ണതേച്ച സമയം തന്റെ കൈ വിരലില്‍ കിടന്നിരുന്ന തിരുവാഴി (മോതിരം) ഊരി താഴെ വച്ചിട്ട് എണ്ണ തേച്ചു. കുളി കഴിഞ്ഞു പോന്ന സമയം ആ മോതിരമെടുക്കാന്‍ അദ്ദേഹം മറന്നുപോയി. കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന പരിചാരകന്മാരും മോതിരത്തിന്റെ കാര്യം ഓര്‍ത്തില്ല. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ കുളികഴിഞ്ഞു പോയ ഉടനെ തോലകവി കടവില്‍ച്ചെന്നപ്പോള്‍ തിരുവാഴി അവിടെയിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. അദ്ദേഹം ആരും കാണാതെയും ആരോടും പറയാതെയും നേരമ്പോക്കിനായി അതെടുത്തുകൊണ്ടു പോയി വാളിന്റെ ഉറയിലിട്ട് ഒളിച്ചുവച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹം ആ കടവില്‍ പോകാതെ മറ്റൊരു സ്ഥലത്തു പോയി കുളിച്ചു പോരികയും ചെയ്തു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഊണു കഴിഞ്ഞു കൈ കഴുകിയപ്പോഴാണ് മോതിരത്തെക്കുറിച്ച് ഓര്‍ത്തത്. ഉടനെ ആളയച്ചു കടവില്‍ നോക്കിച്ചു. മോതിരം അവിടെ കാണായ്കയാല്‍ മുറയ്ക്ക് അന്വേ‌ഷണം തുടങ്ങി. പലവിധത്തില്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചിട്ടും ഒരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല. തോലകവി സേവകന്മാരില്‍ പ്രധാനിയായിത്തീരുകകൊണ്ടും അദ്ദേഹം എല്ലാവരെയും പരിഹസിച്ചിരുന്നതിനാലും പലര്‍ക്കും അദ്ദേഹത്തോടു വിരോധവും അസൂയയുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരെല്ലാവരും കൂടി തിരുവാഴി മോഷ്ടിച്ചതു തോലകവിയാണെന്നു പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ പറഞ്ഞു വിശ്വസിപ്പിച്ചു. പെരുമാള്‍ ചോദിച്ചിട്ടും തോലവവി കുറ്റം സമ്മതിച്ചില്ല. ഒടുക്കം തോലകവി കൈ മുക്കണമെന്നു പെരുമാള്‍ വിധിച്ചു. കൈ മുക്കുകയെന്നാല്‍ ഇരുനാഴിയുരി നെയ്യ് ഒരു പാത്രത്തിലൊഴിച്ച് അടുപ്പത്തുവെച്ച് തിളപ്പിച്ച് ചൂടോടുകൂടി വങ്ങിവെച്ച് അതില്‍ കൈ മുക്കുകയാണ്. കൈ പൊള്ളിയെങ്കില്‍ മോഷ്ടിച്ചു എന്നും പൊള്ളിയില്ലെങ്കില്‍ മോഷ്ടിച്ചില്ലെന്നും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തും. ഒരിക്കല്‍ എന്തെങ്കിലും കുറ്റം ചെയ്തതായി സംശയം ജനിക്കുകയും സംശയിക്കപ്പെടുന്നയാള്‍ കുറ്റം സമ്മതിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ സംശയം തീര്‍ക്കുന്നതിന് അക്കാലത്ത് ഇങ്ങനെ ഒരു വിദ്യയാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. (മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ സ്മാര്‍ത്തവിചാരത്തില്‍ സംശയഗ്രസ്തന്മാരായിത്തീരുന്നവര്‍ ശുചീന്ദ്രത്തു നടയില്‍വെച്ച് കൈ മുക്കുക പതിവായിരുന്നുവല്ലോ.) അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു തോലകവി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ചിലര്‍ കൂടി ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ മുമ്പില്‍ത്തന്നെ ഒരടുപ്പുണ്ടാക്കി തീ കത്തിച്ചു, പാത്രത്തില്‍ നെയ്യൊഴിച്ച്, അടുപ്പത്തു വച്ച് തിളപ്പിച്ചു. നെയ്യ് നല്ലപോലെ തിളച്ച സമയം ഒരാള്‍ കൈക്കല കൂട്ടിപ്പിടിച്ച് അതു വാങ്ങിത്താഴെവെച്ചു. ഉടനെ തോലകവി ‘ഇനി ഞാന്‍കൈ മുക്കണമെന്നുണ്ടോ? കളവിവിടെ തെളിഞ്ഞുവല്ലോ. ഈ നെയ്യു വാങ്ങിവെച്ച ആളാണ് തിരുവാഴി മോഷ്ടിച്ചത്. അല്ലെങ്കില്‍ അയാള്‍ കൈക്കല കൂട്ടിപ്പിടിച്ചതെന്തിനാണ്? അയാള്‍ മോഷ്ടിച്ചില്ലെങ്കില്‍ അയാളുടെ കൈ പൊള്ളുകയില്ലല്ലോ’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതിനു ശരിയായ സമാധാനം പറയാന്‍ ആര്‍ക്കും തോന്നിയില്ല. പെരുമാളും മൗനത്തെത്തനെ അവലംബിച്ചു. അപ്പോള്‍ തോലകവി ‘ഇതൊക്കെ വിഢ്ഢികളെപ്പറ്റിക്കാനുള്ള വിദ്യകളാണ്. ഇതൊന്നും എന്നോടു പറ്റുകയില്ല. ബുദ്ധിയുള്ളവര്‍ ശരിയായി അന്വ്വേ‌ഷിച്ചിരുന്നെങ്കില്‍ തിരുവാഴി കിട്ടുമായിരുന്നു. തമ്പുരാന്റെ ചോറു തിന്നുന്നവരില്‍ അങ്ങനെയുള്ള വരാരും ഇവിടെയില്ല. എല്ലാവരുടെയും ഉത്സാഹമൊക്കെക്കഴിഞ്ഞുവല്ലോ. ഇനി തിരുവാഴി ഞാന്‍കണ്ടെടുത്തുതരാം’ എന്നു പറഞ്ഞു തിരുവാഴി വാളുറയില്‍ നിന്നെടുത്തു തിരുമുമ്പില്‍ വെച്ചുകൊടുത്തു.

ഇപ്രകാരം തന്നെ പിന്നെയുമൊരിക്കല്‍ ചിലര്‍ കൂടി തോലകവിയുടെ മേല്‍ ഒരു കുറ്റം സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ട് തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തോലകവി ആ കുറ്റം സമ്മതിച്ചില്ല. അതിനു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ വിധിച്ചത് തോലകവി ഒരു കയത്തില്‍ ചാടണമെന്നായിരുന്നു. മനു‌ഷ്യരോ മറ്റു ജീവജന്തുക്കളോ വീണാല്‍ ഉടനെ പിടിച്ചുതിന്നുന്നവയായ വലിയ മുതലകള്‍ ആ കയത്തില്‍ വളരെയുണ്ടായിരുന്നു. തോലകവി അതില്‍ ചാടീട്ടു മുതല പിടിച്ചില്ലെങ്കില്‍ നിര്‍ദ്ദോ‌ഷനാണെന്നു വിശ്വസിക്കാമെന്നായിരുന്നു കല്‍പ്പന. തോലകവി അതും സമ്മതിച്ചു. കയത്തില്‍ ചാടാനുള്ള ദിവസവും സമയവും നിശ്ചയിച്ചു മുന്‍കൂട്ടി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ആ സമയത്തു പെരുമാളും അസംഖ്യം ജനങ്ങളും കയത്തിന്റെ കരയിലെത്തുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം, ജനിച്ചിട്ടു കണ്ണുതുറക്കുകപോലും ചെയ്യാത്ത രണ്ടു പട്ടിക്കുട്ടികളെ തോലകവി കയത്തിലേയ്ക്ക് എറിയുകയും തല്‍ക്ഷണം മുതലകള്‍ വന്ന് അവയെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തോലകവി ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് ‘ആ പട്ടിക്കുട്ടികള്‍ ജനിച്ചിട്ട് കണ്ണു തുറക്കുക പോലും ചെയ്തിട്ടില്ല. അവ യാതൊരപരാധവും ചെയ്തിരിക്കയില്ലല്ലോ. അവയെയും ഈ മുതലകള്‍ പിടിച്ചു. അതിനാല്‍ ഈ മുതലകള്‍ അപരാധികളെയും നിരപരാധ ന്മാരെയും തിരിച്ചറിയുന്നവയാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അവ ആരെയും പിടിച്ചു തിന്നും. ഈ സ്ഥിതിക്കു ഞാന്‍ചാടിയാല്‍ എന്നെയും പിടിക്കയില്ലയോ എന്നു ഞാന്‍സംശയിക്കുന്നു’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതിനും ശരിയായ മറുപടിയൊന്നും പറയാന്‍ തോന്നായ്കയാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ തിരിച്ചെഴുന്നള്ളി. പുരു‌ഷാരങ്ങളും പിരിഞ്ഞു. തോലകവിയും മടങ്ങിപ്പോയി. അതില്‍പ്പിന്നെ ആരും അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചു പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ ഏഷണി പറയുകയും പെരുമാള്‍ കുറ്റം വിധിക്കുകയുമുണ്ടായില്ല.

ഇങ്ങനെ തോലകവിയെക്കുറിച്ച് ഇനിയും പല കഥകള്‍ പറയാനുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 75
കുഞ്ചുക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വാധികാര്യക്കാര്‍

പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനും യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധനും ചാരാഗ്രസരനും ധീരനും ശൂരനും അനന്യസാധാരണമായ കായബലത്തോടുകൂടിയ പുരു‌ഷകേസരിയുമായിരുന്ന കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയുടെ ജനനം ആലങ്ങാട്ടു താലൂക്കില്‍ കോട്ടപ്പുറം ദേശത്തു ചന്ത്രത്തില്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധമായ നായര്‍ ഗൃഹത്തിലായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു ശാഖാകുടുംബമായി ഈ പേരോടു കൂടിത്തന്നെ ഒരു വീട് പറവൂര്‍ താലൂക്കില്‍ പറവൂത്തറ ദേശത്ത് ഇപ്പോഴുമുണ്ട്.

കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ബാല്യത്തില്‍ അക്കാലത്തു നടപ്പുണ്ടായിരുന്ന രീതിയില്‍ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്തു. മലയാളവും തമിഴും സാമാന്യംപോലെ എഴുതാനും വായിക്കാനും, കണക്കും ശീലമാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഏതാനും കാലം കായികാഭ്യാസവും യുദ്ധമുറകളും പരിശീലിച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കുറച്ചുകാലം ദേശസഞ്ചാരം ചെയ്തിരുന്നു. അനന്തരം അദ്ദേഹം വീണ്ടും സ്വദേശത്തുതന്നെ മടങ്ങിയെത്തി. അക്കാലത്തു നാടുവാഴികളായിരുന്ന ആലങ്ങാട്, പറവൂര്‍ എന്നീ രാജാക്കന്മാരുടെ സേവകനായും ആ രാജാക്കന്മാരുടെ മേല്‍ക്കോയ്മസ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്ന കൊച്ചി രാജാവിന്റെ ആശ്രിതനായും താമസിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്താണ് 97-ആമാണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ കാര്‍ത്തിക തിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൊച്ചി രാജാവിന്റെ ദാനപ്രകാരം ആലങ്ങാടും പറവൂരും തിരുവിതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ത്തു നാടുവാണിരുന്നത്. അലങ്ങാടും പറവൂരും കൈവിട്ടുകളഞ്ഞതായി അറിഞ്ഞ ഉടനെ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ മുഖം കാണിച്ചു തന്റെ സ്ഥിതികളെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും കല്‍പനപ്രകാരം ആ തിരുമനസ്സിലെ സേവകനായി അവിടെ താമസമുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ വിവരമറിഞ്ഞു കൊച്ചി രാജാവു ഗൂഡമായി ആളയച്ചു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയെ തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുത്തി, ‘നീ നമ്മുടെ അധികാരത്തിലിരുന്നിരുന്ന രാജ്യത്തു ജനിച്ചു വളര്‍ന്നവനാണല്ലോ. എന്നിട്ട് ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂറില്‍പ്പോയി ആ രാജാവിനെ സേവിച്ചു താമസിക്കുന്നതെന്താണ്? ഇതു ന്യായവും നമ്മുക്കു സമ്മതമായിട്ടുള്ളതുമല്ല. കുഞ്ചിക്കുട്ടി നമ്മുടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ താമസിക്കണം’ എന്നു കല്‍പിച്ചു. ഇതിനു മറുപടിയായി കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള, ‘അടിയന്റെ ജന്മഭൂമി തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൈവിട്ടുകളഞ്ഞുവല്ലോ. ആ സ്ഥലം ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂറിലായിരിക്കുന്നതിനാലാണ് അടിയന്‍ അങ്ങോട്ടു വിടകൊണ്ടത്. ആ ദേശം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വീണ്ടെടുക്കുന്ന കാലത്ത് അടിയന്‍ ഇവിടെ വിടകൊണ്ടു താമസിച്ചുകൊള്ളാം’ എന്നറിയിച്ചിട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോന്നു.

കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള കൊച്ചിയില്‍ നിന്നു മടങ്ങിയെത്തി തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ആയോധനവിദ്യ കുറച്ചുകൂടി അഭ്യസിച്ച് അതില്‍ അദ്വിതീയനായിത്തീര്‍ന്നു. ദേശസഞ്ചാരത്തില്‍ അദ്ദേഹം പലരോടും പരിചപ്പെടുകയും പലരില്‍ നിന്നുമായി പല ഭാ‌ഷകളും പഠിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അനന്തരം അദ്ദേഹം തിരുമനസ്സിലെ അനുവാദത്തോടുകൂടി ചെങ്ങന്നൂര്‍ തേവലശ്ശേരി ദാമോദരന്‍ നമ്പിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു താമസിച്ചു മന്ത്രവാദം പഠിച്ച് അതിലും അസാമാന്യമായ നൈപുണ്യം സമ്പാദിച്ചു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയെക്കുറിച്ചു വളരെ സന്തോ‌ഷം തോന്നുകയാല്‍ നമ്പി ഒരു സ്വര്‍ണ്ണത്തകിടില്‍ ഒരു യന്ത്രമെഴുതി മന്ത്രസംഖ്യ കഴിച്ചു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിളയുടെ ഒരു തുട കീറി യന്ത്രം സ്ഥാപിച്ച് ഒരു പച്ചമരുന്നു തേച്ച് മുറിവുണക്കി ശരിയാക്കി. ‘ഈ തകിടു ദേഹത്തിലിരിക്കുന്ന കാലത്ത് കുഞ്ചിക്കുട്ടിക്കു ശത്രുക്കളുടെ ആയുധമേറ്റു മരിക്കാനിടവരില്ല.’ എന്നു പറഞ്ഞു അനുഗ്രഹിച്ചയച്ചു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി വിവരമെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമായെന്നു മാത്രമല്ല, കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയെ ശമ്പളക്കൂടുതലോടുകൂടി വലിയ കൊട്ടാരം ഹേഡ്രായസമായി കല്‍പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്താണ്‍ ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്‍ തിരുവിതാംകൂറിനെ ആക്രമിക്കാന്‍ വരുന്നു എന്നുള്ള വിവരം തിരുമനസ്സിലേക്ക് അറിവു കിട്ടിയത്. എന്നാല്‍ ആ മൈസൂര്‍ കടുവായുടെ വരവ് ഏതു വഴിക്കാണെന്ന് അറിയാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ‘രാജാകേശവദാസന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന കേശവപിള്ള ദിവാന്‍ജിയുമായി ആലോചിച്ച് ഈ വിവരം ഗൂഡമായി തിരക്കിയറിഞ്ഞു വരുന്നതിനായിട്ട് കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിളയെ നിയമിച്ചു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു മധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം സന്യാസിവേ‌ഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട് മൈസൂറിലെത്തി ടിപ്പുവിന്റെ യാത്രാമാര്‍ഗ്ഗവും മറ്റും ഉപായത്തില്‍ മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ടു മടങ്ങി തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി. ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്‍ തൃക്കണാമതിലകം വഴിയാണ് വരുന്നതെന്നും അതിനാല്‍ വടക്കേ അതിര്‍ത്തിയാണ് ഉറപ്പിക്കേണ്ടതെന്നും തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ദിവാന്‍ജിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ അറിവു കിട്ടുകയാല്‍ അങ്ങുമിങ്ങുമായി താമസിച്ചിരുന്ന സൈന്യങ്ങളെയൊക്കെ ശേഖരിച്ചു രാജ്യത്തിന്റെ വടക്കേ അതിര്‍ത്തിയില്‍ അയച്ചു താമസിപ്പിച്ച് ആ ഭാഗം മുന്‍കൂട്ടി ഉറപ്പിക്കുന്നതിനു കേശവപിള്ള ദിവാന്‍ജിക്ക് സാധിച്ചു.

ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്‍ ആലുവായിലെത്തി പാളയമടിച്ചു താമസിച്ച സമയം മലവെള്ളം പൊങ്ങി യുദ്ധക്കോപ്പുകളും സൈന്യത്തില്‍ ഏതാനും ഭാഗവും നശിച്ചു പോവുകയാല്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോയി എന്നുള്ളതു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. എന്നാല്‍ അതിനും കാരണഭൂതന്‍ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളതെന്നെയായിരുന്നു. പെരിയാറ്റിന്റെ ഉദ്ഭവസ്ഥനത്തിനു സമീപം ഒരു വലിയ തടാകമുണ്ടായിരുന്നു. മലവഴി വരുന്ന വെള്ളം മുഴുവനും പെരിയാറുവഴി താഴേക്കു വരികയാണെങ്കില്‍ ആലുവാ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ പുഴയുടെ ഇരുകരകളിലും താമസിക്കുന്നവര്‍ക്കു പലവിധത്തിലുള്ള നാശങ്ങള്‍ സംഭവിക്കുമായിരുന്നു. അങ്ങനെ വരാതെയിരുന്നത് മലവഴി വരുന്ന വെള്ളത്തില്‍ ഏതാനും ഭാഗം ആ തടാകത്തില്‍ വന്നു വീണു കെട്ടിനിന്നതുകൊണ്ടായിരുന്നു. തടാകത്തിന്റെ ഒരു വശം മലയും ശേ‌ഷം ഭാഗങ്ങളില്‍ വലിയ ഉരുളന്‍ പാറകള്‍ കൊണ്ടുള്ള ചിറയുമുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് വെള്ളം അവിടെ കെട്ടിനിന്നിരുന്നത്. ടിപ്പുവിന്റെ സൈന്യങ്ങള്‍ തിരുവിതാംകൂറിലുള്ളതില്‍ വളരെയധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവനെ ജയിക്കാന്‍ കഴിയുമോ എന്നു സംശയം തോന്നുകകൊണ്ട് കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ഒരു കശൗലം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു ഗൂടന്മമാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ക്കൂടി കിഴക്കോട്ട് പുറപ്പെട്ടു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള മുന്‍പു ചെയ്ത ദേശാടനത്തില്‍ കിഴക്കന്‍ പ്രദേശങ്ങളിലെ മലകളും കാടുകളും കുഴികളും സ്ഥിതികളുമെല്ലാം നോക്കിക്കണ്ടു ധരിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഏതു വഴിയേ പോകുന്നതിനും ഏതു ദിക്കില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്നതിനും അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം കിഴക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടതു രാത്രിയിലായിരുന്നു. കുറേ പോയതിനു ശേ‌ഷം രണ്ടു മൂന്നു നാഴിക വിസ്താരം കുറഞ്ഞ ഒരു ഇടവഴിയില്‍ക്കൂടിത്തന്നെ പോകേണ്ടിയിരുന്നു. ആ വഴിയുടെ രണ്ടു വശങ്ങളും വലിയ മതില്‍കെട്ടിയതു പോലെ പാറകളായിരുന്നു. വഴി ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോള്‍ മുന്‍വശത്തു സ്വല്‍പം ദൂരെയായി ഒരു വെളിച്ചം കണ്ടു. ഉടനേതന്നെ അത് അദൃശ്യമാകുകയും ചെയ്തു. സ്വല്‍പം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുറചുകൂടി അടുത്തു പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം വെളിച്ചം കണ്ടു. സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ തനിക്ക് എതിരായി ഏറ്റവും കൂറ്റനായ ഒരു പന്നി വരുന്നെണ്ടെന്നും അതിന്റെ തേറ്റകള്‍ പാറകളില്‍ മുട്ടീട്ടു പുറപ്പെടുന്ന തീയുടെ വെളിച്ചമാണ് താന്‍ കണ്ടതെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു മനസ്സിലായി. പുറകോട്ടു പോവുകയാണെങ്കില്‍ ആ ഇടുങ്ങിയ വഴിയുടെ ദൈര്‍ഘ്യം കുറച്ചൊന്നുമല്ല. പന്നി അടുത്തു വന്നാല്‍ ഉപദ്രവിക്കുമെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ച തെന്നെ. ഒഴിഞ്ഞു മാറാന്‍ അവിടെ മാര്‍ഗ്ഗവുമില്ല. ആകപ്പാടെ അദ്ദേഹം കുഴങ്ങി വശായി. ‘ഈശ്വരാ! ഇനി എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?’ എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ നിന്നപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു കശൗലം തോന്നി. വഴിയുടെ രണ്ടു വശങ്ങളിലുമുള്ള രണ്ടു പാറകളില്‍ കാലുകളുറപ്പിച്ചു പന്നിക്കു കടന്നു പോകാവുന്ന വിധത്തില്‍ കവച്ചു നിന്നു. പന്നികള്‍ മേല്‍പോട്ടു നോക്കുക പതിവില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അത് അദ്ദേഹം അവിടെ അങ്ങനെ നിന്നിരുന്നതു കാണാതെ മുമ്പോട്ടു കടന്നുപോയി. പന്നി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാല്‍ക്കീഴില്‍ക്കൂടി കടന്ന ക്ഷണത്തില്‍ അദ്ദേഹം താഴെചാടുകയും പന്നിയുടെ പിന്‍കാലുകള്‍ രണ്ടും കൂട്ടിപ്പിടിചെടുത്ത് നിലത്ത് ഒരടിയടിക്കുകയും ഒരുമിച്ചു കഴിഞ്ഞു. അതോടുകൂടി പന്നിയുടെ കഥയും കഴിഞ്ഞു. ഇതുകൊണ്ടുതന്നെ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയുടെ കായബല വും കരബലവും സാമാന്യമല്ലായിരുന്നു എന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കാമല്ലോ. സൂകരവധം കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം പിന്നെയും യാത്ര തുടര്‍ന്നു. അങ്ങനെ പോയിപ്പോയി മേല്‍പറഞ്ഞ തടാകത്തിന്റെ വക്കത്തിരുന്നതും പത്താളുകള്‍ കൂടിപ്പിടിചാലിളകാത്തതുമായ ഒരു കല്ല് അദ്ദേഹം ഇളക്കിയുരുട്ടി മാറ്റി. അപ്പോള്‍ തടാകത്തിലെ വെള്ളം വലിയ അണമുറിച്ചുവിട്ടാലെന്നവണ്ണം ഊക്കോടുകൂടി പടിഞ്ഞാട്ട് ഒഴുകിത്തുടങ്ങി. ആ സമയം കാലവര്‍‌ഷത്തിന്റെ ആരംഭഘട്ടമായതിനാല്‍ മലവെള്ളപ്പാച്ചില്‍ തുടങ്ങിയിരുന്നു. അതോടുകൂടി തടാകത്തിലെ വെള്ളവും ചെന്നു ചേര്‍ന്നതിനാലാണ് ക്ഷണത്തില്‍ ആലുവാപ്പുഴ കവിഞ്ഞൊഴുകുന്നതിനും ടിപ്പുവിനു വിചാരിച്ചിരിക്കാത്ത ആപത്തുകളും അനര്‍ത്ഥങ്ങളും സംഭവിക്കുന്നതിനും അവന്‍ പ്രാണഭയത്തോടുകൂടി മടങ്ങിയോടുന്നതിനും ഇടയായത്.

ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്റെ ഉപദ്രവം നിമിത്തം പല ദേശക്കാര്‍ നാടും വീടും വിട്ട് ഓടി തിരുവതാംകൂറിലെത്തി മഹാരാജാവിനെ ശരണം പ്രാപിക്കുകയും അവിടുന്ന് എല്ലാവരെയും അഭയം കൊടുത്തു രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അങ്ങനെ തിരുവനന്തപുരത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നവരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ മൈസൂര്‍ക്കാരനും ടിപ്പുവിന്റെ ചാരനുമായ ഒരു ദുഷ്ടനുമുണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ സദാ മാഹാരാജാവിനെ നിഗ്രഹിക്കാനുള്ള മാര്‍ഗ്ഗവും തരവും നോക്കിക്കൊണ്ടു തന്നെയാണ് തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചത്. ഇതൊന്നും മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് അവിടെ ആര്‍ക്കും കഴിഞ്ഞില്ല. എങ്കിലും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ഈ വന്നിരിക്കുന്നവന്‍ ആരാണെന്നും ഏതു ദേശക്കാരനാണെന്നും അവന്റെ ഉദ്ദേശ്യമെന്താണെന്നും മറ്റും ഉപായത്തില്‍ മനസ്സിലാക്കുകയും അവനെ സദാ പ്രത്യേകം സൂക്ഷിചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

എന്നാല്‍ ഇതൊന്നും അവനറിഞ്ഞുമില്ല. അവന്‍ മഹാരാജാവിനെ അകപ്പെടുത്തുന്നതിനു പല മാര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ നോക്കീട്ടും ഒന്നും ശരിയായി കണ്ടില്ല. ഒടുക്കം അവന്‍ ഒരു കശൗലം കണ്ടുപിടിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ പള്ളിയറ മാളികയുടെ സമീപത്തായി ഒരു മരം നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. രാത്രി സമയം ഒരു കയറും കൊണ്ട് ആ മരത്തിന്മേല്‍ കയറിയാല്‍ കയറിന്റെ ഒരറ്റം മരത്തിന്റെ ഒരുകൊമ്പിന്മേലും മറ്റേ അറ്റം തന്റെ അരയ്ക്കും കെട്ടിമുറുക്കിക്കൊണ്ട് കീഴ്പോട്ടു നിന്നാല്‍ ആടിച്ചെന്നു ജനലില്‍പ്പിടിക്കാം. മഹാരാജാവ് നല്ല ഉറക്കമാകുന്ന സമയം ജന്നലില്‍ക്കൂടി അകത്തു കടന്നു മഹാരാജാവിന്റെ കഥ കഴിക്കാം എന്നാണ് അവന്‍ നിശ്ചയിചുറചത്. ഒരു ദിവസം പകല്‍ സമയം ആ ചാരന്‍ പള്ളിയറയുടെ സമീപത്തു ചുറ്റി നടക്കുന്നതും ആ മരത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ച്ചെന്നു മേല്‍പോട്ടും മറ്റും നോക്കുന്നതും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒളിച്ചുനിന്നു കണ്ടു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവന്റെ അന്തര്‍ഗ്ഗതം മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടുമണിയായ സമയം ആ ചാരന്‍ ഒരു വലിയ കയറും കൊണ്ട് ആ മരത്തില്‍ചെന്നു കയറി. ജന്നലില്‍ക്കൂടി മാളികയിലേക്കുതന്നെ നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. മാളികയില്‍ വിളക്കു കൊളുത്തിവെച്ചിരുന്നതുകൊണ്ട് അവിടത്തെ സ്ഥിതികളെലാം അവനു സ്പഷ്ടമായിക്കാണാമായിരുന്നു. അവന്‍ അവിടെത്തന്നെ ദൃ ഷ്ടി ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ഒരു കറുത്ത വസ്ത്രവും ധരിച്ച് ഒരായുധവുമായി മരത്തിന്റെ മറ്റേവശത്തുകൂടി മന്ദം മന്ദം കയറി മുകളിലെത്തി ശിഖരങ്ങളുടെ മറവിലായി ഒളിച്ചിരുന്നു. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പള്ളിക്കുറുപ്പായി എന്നു തോന്നിയപ്പോള്‍ ആ ചാരന്‍ കയറെടുത്ത് ഒരറ്റം മരത്തിന്റെ കൊമ്പത്തും മറ്റേ അറ്റം തന്റെ അരയിലും കെട്ടിമുറുക്കിക്കൊണ്ട് കീഴ്പോട്ടു പോന്നു. ആ സമയം കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ആയുധം കൊണ്ട് കയറിന്റെ മുകളിലത്തെ അറ്റം അറുത്തുമുറിച്ചു. ചാരന്‍ ചക്കവെട്ടിയതുപോലെ ‘പൊത്തോ’യെന്നു നിലത്തു ചെന്നു വീണു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയുടെ നിയോഗപ്രകാരം അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒളിച്ചിരുന്ന ഭടന്മാര്‍ ഉടനെ വന്ന് അവനെ പിടികൂടി. അപ്പോഴേക്കും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയും താഴെയിറങ്ങി അവിടെയെത്തി ആ ചാരന്റെ അരയില്‍ കെട്ടിയിരുന്ന കയറുകൊണ്ടുതന്നെ അവന്റെ കൈകള്‍ കൂട്ടിക്കെട്ടി കൊണ്ടുപോയി. നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ അവനെ പാറാവില്‍ വച്ചു സൂക്ഷിച്ചു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ആ ചാരണെ തിരുമുമ്പാകെ ഹാജരാക്കിക്കൊണ്ടു സംഗതികളെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ ദുഷ്ടനെ തൂക്കിക്കൊല്ലുന്നതിനു കല്‍പിക്കുകയും കുഞ്ചിക്കിട്ടിപ്പിള്ളയെ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരായി കല്‍പിച്ചു നിയമിച്ചു നീട്ടു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരായിരുന്ന കാലത്തു കൊച്ചിയും തിരുവിതാംകൂറും കൂടിച്ചേര്‍ന്നതായ അതിര്‍ത്തിസ്ഥലത്ത് ഒരാന കുഴിയില്‍ വീണു. അതറിഞ്ഞ് ആ ആനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോരാനായി കല്‍പന പ്രകാരം കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള പരിവാരസമേതം പോയിരുന്നു. അദ്ദേഹം സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോഴേക്കും കൊച്ചി സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു താപ്പാനകളെയും മറ്റും കൊണ്ട് ആളുകള്‍ വന്ന് ആനയെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റി അതിര്‍ത്തി കടത്തിക്കഴിഞ്ഞിരുന്നു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള അടുത്തു ചെന്ന് തന്റെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ട് ആനയെ പിറകോട്ടു നടത്തിത്തിരിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന് തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വക ആനക്കൂട്ടിലാക്കിയടച്ചു. ഇണക്കവും പരിചയം വരാത്ത കാട്ടാനയെ പിടിക്കാനോ തടുക്കാനോ അതിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലാനോ ആര്‍ക്കും സാധ്യമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ കൊച്ചിയില്‍നിന്നു വന്നവര്‍ ഒന്നും ചെയ്യാന്‍കഴിയാതെ നോക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നതേയുള്ളു.

അക്കാലത്തു കൊച്ചിയില്‍ നാടുവാണിരുന്നത് അമാനു‌ഷപ്രഭാവനും പ്രസിദ്ധനുമായിരുന്ന ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നു. ആ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയുടെ ഈ ദിവ്യത്വത്തെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്ക് ‘അവിടെ ഇപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാധിയായിരിക്കുന്ന കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ സകൗര്യംപോലെ അവനെ ഇങ്ങോട്ടൊന്ന് അയച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാം’ എന്നൊരു തിരുവെഴുത്ത് എഴിതിയയച്ചു. തിരുവെഴുത്തു കണ്ടയുടനെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരെ തിരുമുമ്പില്‍ വരുത്തി, ‘കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെ ഒന്നു കാണാനായിട്ടു തൃപ്പൂണിത്തുറേയ്ക്കയചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു പെരുമ്പടപ്പില്‍ മൂപ്പിലെ എഴുത്തു വന്നിരിക്കുന്നു. എന്താ ഒന്നു പോയിവരാന്‍ വയ്യേ?’ എന്നു കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി ‘കല്‍പനയുണ്ടെങ്കില്‍ വിടകൊള്ളാം’ എന്നു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ അറിയിക്കുകയും, ‘ആട്ടെ ഒന്നു പോയി വരൂ: സൂക്ഷിച്ചുവേണം. അദ്ദേഹം ഒരു ശുദ്ധാത്മാവാണ്. എങ്കിലും മുന്‍കോപം കലശലായിട്ടുണ്ട്. ദേ‌ഷ്യം വന്നാല്‍ എന്തും ചെയും. അങ്ങനെയാണ് സ്വഭാവം. ആളറിഞ്ഞു പെരുമാറിക്കൊണ്ടാല്‍ മതി’ എന്നു കല്‍പിക്കുകയും ചെയ്തു.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അന്നു തന്നെ പുറപ്പെട്ട്, നാലാം ദിവസം തൃപ്പൂണിത്തുറയെത്തി. സേവകന്മാര്‍ മുഖാന്തരം അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു തിരുമുമ്പാകെയെത്തി. ആ സമയം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കളിമാളികയുടെ വരാന്തയില്‍ ഒരു ചാരുകസാലയില്‍ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുകയായിരുന്നു. തൃക്കൈയില്‍ ഒരു വാളുമുണ്ടായിരുന്നു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ അടുത്തു ചെന്നു വന്ദിച്ചു. വിനീതഭാവത്തില്‍ പഞ്ചപുച്ഛമൊതുക്കി നിന്നു. അപ്പോള്‍ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ‘കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെക്കുറിച്ചു ധാരാളമായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. കാണാന്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. ഒന്നു കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിച്ചുതുടങ്ങീട്ടു വളരെ ദിവസമായി. ഇന്നു കണ്ടുവല്ലോ. സന്തോ‌ഷ മായി’ എന്നരുളിച്ചെയ്തു.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: ഇവിടെ വിടകൊണ്ട് തൃപ്പാദം കണ്ടു വന്ദിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് അടിയനും വിചാരിക്കാറുണ്ട്. അതിനുള്ള വിധി ഇന്നേ അടിയനു ലഭിച്ചുള്ളൂ.

ശക്തന്‍: (തൃക്കൈയിലിരുന്ന വാള്‍ കാണിച്ചുകൊണ്ട്) കുഞ്ചിക്കുട്ടി ഇതു കണ്ടുവോ?

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: ഇറാന്‍. ചെറുതായിട്ടൊന്ന് അടിയന്റെ കൈയിലുമുണ്ട്. (എന്നു പറഞ്ഞ് അരയില്‍ ഒളിച്ചുവെച്ചിരുന്ന അരവാളെടുത്തു കാണിച്ചു.)

ശക്തന്‍: കാണട്ടെ. അതിങ്ങോട്ടു തരൂ.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: തൃക്കൈയിലിരിക്കുന്നത് ഇങ്ങോട്ടു കല്‍പിച്ചു തന്നാല്‍ കൊള്ളാം.

(ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃക്കൈയിലിരുന്ന വാള്‍ കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ താണു തൊഴുതു രണ്ടു കൈയ്യും നീട്ടി സാദരം വാങ്ങുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം)

ശക്തന്‍: ഇനി അതിങ്ങോട്ടു തരരുതോ?

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: നിവൃത്തിയില്ല. ഇതു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അടിയനു കല്‍പിച്ചു തന്നിട്ടുള്ളതാണ്. അത് അടിയന്‍ ജീവനുള്ളപ്പോള്‍ താഴെ വെയ്ക്കുകയോ മറ്റൊരാളുടെ കൈയ്യില്‍കൊടുക്കുകയോ ചെയ്കയില്ല.

ശക്തന്‍: എന്നാല്‍ ഞാന്‍തന്നത് ഇങ്ങോട്ടു തന്നേക്കൂ.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: അടിയന് ഇവിടുത്തെക്കുറിച്ചും ഭക്തി ഒട്ടും കുറവില്ല. ഇവിടുന്ന് അടിയനു കല്‍പ്പിച്ചുതന്നത് അടിയന്‍ തിരിച്ചുതരുന്നതു മര്യാദയല്ല. കല്‍പ്പിച്ചു തന്നതു തിരിച്ചുവാങ്ങുന്നത് ഇവിടേയ്ക്കും യുക്തമല്ലല്ലോ. ഇതും അടിയന്‍ അടിയന്റെ ജീവനുള്ളപ്പോള്‍ താഴെ വയ്ക്കുകയോ മറ്റൊരാളുടെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയോ ചെയ്കയില്ല.

ശക്തന്‍: എടാ! സമര്‍ത്ഥാ! നീ കുഞ്ചിക്കുട്ടിയല്ല. ആനക്കുട്ടിയാണ്.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍: ഇവിടെ വിചാരിച്ചാല്‍ അടിയനെ ആനക്കുട്ടിയാക്കാനും പൂനക്കുട്ടിയാക്കാനും കഴിയും.

ശക്തന്‍: ആട്ടെ, സന്തോ‌ഷമായി. കുലശേഖരപെരുമാളുടെ ആളുകളെല്ലാം നമ്മുടെയും സ്വന്തമാണ്.

എന്ന് അരുളിച്ചെയുകയും ഒരു കുത്തു പാവുമുണ്ടും ഒരു വീരശൃംഖലയും കൂടി സമ്മാനമായി കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തു സര്‍വ്വ്വാധികാര്യക്കാരെ മടക്കിയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

കുഴിയില്‍ വീണ ആനയെ തിരിച്ചു കൊണ്ടുപോന്നതിനെക്കുറിച്ചു വല്ലതും കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചേക്കുമോ എന്നുള്ള വിചാരം സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരുടെ മനസ്സില്‍ സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. ഈശ്വരകാരുണ്യം കൊണ്ട് അതിനെക്കുറിച്ചു യാതൊന്നും കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചില്ല. തേവലശ്ശേരി നമ്പി ധരിപ്പിച്ച രക്ഷയുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടു തിരുമനസ്സിലെ ആയുധമേറ്റു മരിക്കാനിടയാവുകയില്ലെന്നുള്ള ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും തിരുമുമ്പാകെനിന്നു പിരിഞ്ഞുപോന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമേ സര്‍വ്വാധി കാര്യക്കാരുടെ മനസ്സിനു സമാധാനമുണ്ടായുള്ളു. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍അന്നുതന്നെ തൃപ്പൂണിത്തുറനിന്നു പുറപ്പെടുകയും യഥാകാലം തിരുവനന്തപുരത്തെത്തുകയും തൃപ്പൂണിത്തുറെ ചെന്നിട്ടുണ്ടായ സകല സംഗതികളും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ യോഗ്യതാംശങ്ങള്‍വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. വിസ്തരഭത്താല്‍ ചുരുക്കുന്നു.

കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ഒരു സ്ത്രീയെ വിവാഹം ചെയ്യുകയും ആ സ്ത്രീയില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ചില സന്താനങ്ങളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ആസന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരു വീട്ടുകാര്‍ ഇപ്പോഴും കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ ഏവൂര്‍ ദേശത്ത് ഉള്ളതായി അറിയുന്നുണ്ട്.

ഇപ്രകാരം അര്‍ത്ഥപുത്രമിത്രകളത്രാദികളോടും ഉദ്യോഗപദവിയോടും കൂടി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ പ്രീതിഭാജനമായി പാര്‍ത്തിരുന്ന സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ഒരു യോഗീശ്വരന്റെ സാഹചര്യം നിമിത്തം ഒരു വിരക്തനായ സന്യാസിയായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ മുറയ്ക്കു യോഗശാസ്ത്രമഭ്യസിച്ചു വലിയ യോഗിയായിത്തീരുകയും ഒടുക്കം സര്‍വ്വസ്വവുമുപേക്ഷിച്ചു ദേശം വിട്ടുപോവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കാട്ടുപഴങ്ങളും കാട്ടുകിഴങ്ങുകളും ഭക്ഷിച്ചുകൊണ്ടു വനങ്ങളിലും മലകളിലും സഞ്ചരിച്ചിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം ഒരു മലയുടെ അടിവാരത്തു സമാധിയില്‍ ഇരുന്നിരുന്ന സമയം ഒരു ഉരുള്‍ (മലയുടെ ജലഗര്‍ഭമായ സ്ഥലം) പൊട്ടി അത്യുഗ്രമായ ജലപ്രവാഹമുണ്ടാവുകയും അദ്ദേഹം അതില്‍പ്പെട്ട് ഒഴുകിപ്പോവുകയും ഒടുക്കം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദേഹം സമുദ്രത്തിലും ദേഹി പരമാത്മാവിങ്കലും ചെന്നു ചേരുകയും ചെയ്തു. കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചതും കൊല്ലം 969-ആമാണ്ടാണെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

അദ്ധ്യായം 76
അച്ഛന്‍കോവില്‍ശാസ്താവും പരിവാരമൂര്‍ത്തികളും

അച്ഛന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രം തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു കൊല്ലം ഡിവി‌ഷനിലുള്ള പ്രസിദ്ധ ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഒട്ടും അപ്രധാനമല്ലാത്തതും ഏറ്റവും പുരാതനമായിട്ടുള്ളതുമാണ്. നാലമ്പലവും ബലിക്കല്‍പ്പുരയും ചുറ്റും മതിലും നാലു ഗോപുരങ്ങളും മതില്‍ക്കു പുറമേ ചുറ്റും തേര്‍വീഥിയുമുള്ള ഈ മഹാക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന പ്രധാന മൂര്‍ത്തി ശാസ്താവാകുന്നു. ഈ ദേശം പണ്ടു ഭരിച്ചിരുന്നതു പന്തളത്തു രാജാക്കന്മാരായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ ഈ ശാസ്താവിനെ തങ്ങളുടെ കുലപരദേവതയായിട്ടാണ് ആചരിച്ചു വരുന്നത്. ഇപ്പോഴും അവര്‍ അങ്ങനെ തന്നെ വിചാരിച്ചു പോരുന്നുമുണ്ട്.

അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതു പ്രസിദ്ധമായ അച്ചന്‍കോവില്‍ മലയുടെ കിഴക്കുവടക്കേ കോണിലുള്ള താഴ്വരയിലാണ്. ഇവിടെ മതില്‍ക്കകത്തു തെക്കുഭാഗത്തായി ഒരു ഭഗവതിയും തേര്‍വീഥിക്കു പുറത്തു പടിഞ്ഞാട്ടുള്ള നാട്ടുവഴിക്കു തെക്കുവശത്തായി ആറേഴു കോല്‍ പൊക്കത്തിലുള്ള ഒരമ്മന്‍കോവിലില്‍ വേറെ രണ്ടു ദേവിമാരും മതില്‍ക്കു പുറത്തു കിഴക്കേനടയില്‍ തെക്കോട്ടുമാറി ചതുര്‍ബാഹുവായ വി‌ഷ്ണുവിന്റെ ഒരു ചെറിയ വിഗ്രഹവും ശാസ്താവിന്റെ അമ്പലത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം കാല്‍ നാഴിക ദൂരെ കിഴക്കായി, കിഴക്കേ ഗോപുരത്തില്‍നിന്നു കിഴക്കോട്ടു നോക്കിയാല്‍ കാണാവുന്ന ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒരു കോവിലില്‍ കറുപ്പസ്വാമിയെന്നും അതിന്റെ ഇടത്തുവശത്തു കറുപ്പായി അമ്മ എന്നും രണ്ടു മൂര്‍ത്തികള്‍ പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനമായും കറുപ്പസ്വാമി കോവിലിനു തെക്കുവശത്തു സ്വല്‍പം പടിഞ്ഞാട്ടു മാറി വടക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി ചേപ്പാണിമാടന്‍, കാളമാടന്‍ എന്നിങ്ങനെ രണ്ടു മൂര്‍ത്തികളും ഇവയ്ക്കും പടിഞ്ഞാറ് ഒരാല്‍ച്ചുവട്ടില്‍ കൊച്ചിട്ടാണന്‍ (കൊച്ചിട്ടി നാരായണന്‍) എന്നു പേരായ ഒരറുകുലയും ആ ആലിന്റെ ചുവട്ടില്‍നിന്നു വടക്കോട്ടുമാറി കറുപ്പസ്വാമികോവിലിനു നേരെ, കിഴക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി ശിങ്കിലിഭൂതത്താന്‍ എന്നൊരു ഭൂതവും പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം ശാസ്താവിന്റെ പരിവാരങ്ങളാണ്. ഇവയില്‍ പ്രധാനമൂര്‍ത്തി കറുപ്പസ്വാമി തന്നെ. കറുപ്പായി അമ്മ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ ഭാര്യയാണ്.

പടിഞ്ഞാട്ടുള്ള വഴിയുടെ തെക്കുഭാഗത്ത് ഒരമ്മന്‍കോവിലും അതില്‍ രണ്ടു ദേവിമാരെ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചിട്ടുമുണ്ടെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവിടെ ഒരു ദേവീ വിഗ്രഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ഒരു ശൂലം നാട്ടി അതിന്മേല്‍ ഏതാനും ചിലമ്പുകളും മറ്റേതിന്റെ അടുക്കല്‍ ഒട്ടുവളരെ കുപ്പിവളകളും ഇട്ടിരിക്കുന്നതായിക്കാണുന്നുണ്ട്. ഇതിന്റെ ആഗമവും സങ്കല്‍പവും കാരണവുമൊന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാ. ചേപ്പാണിമാടന്‍, കാളമാടന്‍ എന്നീ മൂര്‍ത്തികളില്‍ കാളമാടന്റെ കഴുത്തിനു മേല്‍പ്പോട്ടു കാളയെപ്പോലെയും ശേ‌ഷം ഭാഗം മനു‌ഷനെപ്പോലെയുമാണിരിക്കുന്നത്. ശിങ്കിലിഭൂതത്താന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ രണ്ടുമൂന്നു ചങ്ങലകള്‍ കിടക്കുന്നതായി ക്കാണുന്നുണ്ട്. ആ ഭൂതത്താന്‍ പോയി ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാതിരിക്കാനായി അയ്യപ്പസ്വാമി ആ ഭൂതത്തിന്റെ കാലില്‍ ചങ്ങലയിട്ടു ബന്ധിച്ചു നിര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നു എന്നാണ് അതിന്റെ സങ്കല്‍പം. ആ ഭൂതത്തിനു പ്രതിദിനമുള്ള പൂജ നടത്തുന്നതു ബ്രാഹ്മണരാണ്. കറുപ്പസ്വാമി മുതലായി ശേ‌ഷമുള്ള പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കെല്ലാം ‘താഴത്തേതില്‍വീട്ടുകാര്‍’ എന്നു പറയപ്പെടുന്ന ഒരു വക പാണ്ടിപ്പിള്ളമാരാണ് ശാന്തി നടത്തി വരുന്നത്. ഈ വീട്ടുകാരെ കറുപ്പന്‍ പൂശാരികള്‍ എന്നും പറയാറുണ്ട്. ഇനി കൊച്ചിട്ടാണനെക്കുറിച്ചു സ്വല്‍പം വിവരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

പണ്ടു കറുപ്പസ്വാമിക്കു മദ്യവും മാംസവും കൂടി നിവേദിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. നിവേദ്യത്തിനുള്ള മാംസം അന്നന്നു കൊല്ലപ്പെട്ട കാട്ടുമൃഗങ്ങളുടേതായിരിക്കണമെന്നു നിര്‍ബന്ധവുമുണ്ടായിരുന്നു. നിവേദ്യത്തിനുള്ള മദ്യവും മാംസവും കറുപ്പസ്വാമികോവിലിലെ ആവശ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന വിറകും തീയും പതിവായി കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിന് ഒരു വീട്ടുകാരെ പ്രത്യേകം ചുമതലപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ വീട്ടില്‍ ഒരു കാലത്ത് കൊച്ചിട്ടാണന്‍ എന്നൊരാളുണ്ടായിരുന്നു. അയാളാണ് കറുപ്പസ്വാമി കോവിലില്‍ അക്കാലത്തു മദ്യവും മാംസവും തീയും വിറകും പതിവായി ശേഖരിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നത്. ഒരു ദിവസം അതിരാവിലെ കൊച്ചിട്ടാണന്‍ മാംസം തേടി കാട്ടില്‍ച്ചെന്നപ്പോള്‍ അയാളെ ഒരു കടമാന്‍ പോത്തു വെട്ടിക്കൊന്നു. അന്നു പൂജയ്ക്കുള്ള സമയായിട്ടും കൊച്ചിട്ടാണന്‍ മടങ്ങിവരായ്കയാല്‍ അയാളുടെ വീട്ടിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ വ്യസനാകുലരായിത്തീര്‍ന്നു. നിവേദ്യത്തിനുള്ള സാധനങ്ങള്‍ സമയത്തിനു കിട്ടായ്കയാല്‍ പൂശാരി കോപിച്ച് വിറച്ചുതുടങ്ങി. ആ സമയം അയാളില്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ ആവേശമുണ്ടാകയാല്‍ അയള്‍ വിറച്ചുവിറച്ചു തുള്ളിത്തുടങ്ങി. തുള്ളിത്തുള്ളി അയാള്‍ കാട്ടിലേക്ക് ഓടിപ്പോയി. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അയാള്‍ ഏറ്റവും വലിയതായ ഒരു കടമാന്‍പോത്തിനെ കൊമ്പില്‍പ്പിടിച്ചു വലിച്ചിഴച്ച് കിഴക്കേ ഗോപുരത്തി ങ്കല്‍ കൊണ്ടുവരികയും അവിടെനിന്ന് അത്യുച്ചത്തില്‍ ഒന്ന് അട്ടഹസിക്കുകയും ചെയ്തു. അട്ടഹാസം കേട്ട് അവിടെ അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ വന്നുകൂടി. അപ്പോള്‍ കറുപ്പസ്വാമി (തുള്ളിനിന്ന പൂശാരി) കല്‍പിക്കുകയാലാണ് കൊചിട്ടാണന്‍ മരിചുപോയി എന്ന് എലാവരും അറിഞ്ഞത്.

കറുപ്പസ്വാമി ആ കടമാന്‍പോത്തിനെ കൊമ്പുകളില്‍പ്പിടിച്ചു തലയോള മുയര്‍ത്തി മൂന്നു പ്രാവശ്യം ചുറ്റിയിട്ട് ഒരേറു കൊടുത്തു. കൊമ്പുകള്‍ സ്വാമിയുടെ കൈകളില്‍ത്തന്നെയായിരുന്നു. കടമാന്‍ പോത്തിന്റെ ഉടല്‍ ഒരാലിന്റെ ചുവട്ടില്‍ച്ചെന്നു വീണു. ദുര്‍മരണം നിമിത്തം അറുകുലയായി ത്തീര്‍ന്ന കൊച്ചിട്ടാണനെ ആ ആലിന്റെ ചുവട്ടില്‍ത്തന്നെ കടമാന്‍ പോത്തിന്റെ ഉടല്‍ ചെന്നുവീണ സ്ഥലത്തു പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചുകൊള്ളണമെന്നും മദ്യവും മാംസവും നിവേദ്യം മേലാല്‍ വേണ്ടെന്നും കറുപ്പസ്വാമി കല്‍പ്പിക്കുകയാല്‍ കൊചിട്ടാണനെ ആ സ്ഥലത്തു പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കുകയും

അക്കാലം മുതല്‍ക്കു കറുപ്പസ്വാമിക്കു മദ്യവും മാംസവും നിവേദ്യം വേണ്ടെന്നു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും കുറച്ചുകാലം മുമ്പുവരെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വിറകും തീയും കൊടുത്തിരുന്നതു കൊച്ചിട്ടാണന്റെ വീട്ടുകാര്‍ തന്നെയാണ്. അവര്‍ക്കു പതിവുണ്ടായിരുന്ന അനുഭവം ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു കൊടുത്തുവരികയും ചെയ്തിരുന്നു. പിന്നീട് അവരുടെ അനുഭവം നിര്‍ത്തിക്കളയുകയാല്‍ അവര്‍ തീയും വിറകും കൊടുക്കാതെയുമായി. കടമാന്‍പോത്തിന്റെ കൊമ്പുകള്‍ കറുപ്പസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അകത്തു മണ്ഡപത്തില്‍ കൊണ്ടുചെന്നിടുകയാല്‍ അവ അവിടെത്തന്നെ കെട്ടിത്തൂക്കിയിരുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്‍ അഗ്നിബാധ യുണ്ടായ കാലത്ത് ആ കൊമ്പുകളും അഗ്നിക്കിരയാവുകയാല്‍ ദഹിച്ചുപോകുകയും ചെയ്തു. പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്ക് പ്രതിദിനം നിവേദ്യത്തിന് ഒരിടങ്ങഴി അരി വീതമാണു പതിവ്. എന്നാല്‍ കൊച്ചിട്ടാണന് ആണ്ടിരൊലിക്കല്‍ വീതമേ നിവേദ്യവും പൂജയും പതിവുള്ളു. കറുപ്പസ്വാമിക്കു ‘കറുപ്പനൂട്ട്’ എന്നൊരു വഴിപാട് ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി പലരും നടത്താറുണ്ട്. ഈ വഴിപാട് ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍വച്ചേ നടത്താവൂ എന്നില്ല. അവരവര്‍ നിശ്ചയിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും വച്ചു നടത്താം. സകൗര്യമുള്ള സ്ഥലമായിരിക്കണമെന്നേയുള്ളു. ഇതിന്റെ കര്‍മ്മി കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂശാരി തന്നെയാണ്. വഴിപാട് എവിടെ വച്ച് നടത്തുന്നതിനു നിശ്ചയിച്ചാലും പൂശാരിയെ അറിയിച്ചാല്‍ അദ്ദേഹം പരികര്‍മ്മികള്‍ മുതലായവരോടു കൂടി നിശ്ചിതദിവസം നിശ്ചിതസ്ഥലത്തെത്തി അതു നടത്തും. കറുപ്പനൂട്ടിനു വേണ്ടുന്ന സാമാനങ്ങളുടെ ചുരുക്കത്തിലുള്ള ഒരു പടിത്തരം താഴെച്ചേര്‍ക്കുന്നു.

ഉണക്കലരി നാലു പറ, നാളികേരം നാല്‍പ്പത്, ചാരായം നാലുപറ, കോഴിമുട്ട നാല്‍പ്പത്, അവില്‍ നാലു പറ, മലര്‍ നാലു പറ, അട നാല്‍പ്പത്, അപ്പം നാല്‍പ്പത്, പഴം പടല നാല്‍പ്പത്, കരിക്ക് (ഇളനീര്‍) നൂറ്റെട്ട്, കഞ്ചാവ് പലം പതിനൊന്ന്, കറുപ്പ് കഴഞ്ച് പതിനൊന്ന്, കളഭം ഇടങ്ങഴി പതിനൊന്നേകാല്‍, കര്‍പ്പൂരം പലം പതിനൊന്ന്, അ ഷ്ടഗന്ധപ്പൊടി ഇടങ്ങഴി പന്ത്രണ്ടേകാല്‍, വെറ്റിലക്കെട്ടു നൂറ്റെട്ട്, പാക്കു നുറുക്ക് പറ രണ്ട്, ചുണ്ണാമ്പു റാത്തല്‍ നാല്, മഞ്ഞള്‍പ്പൊടി ഇടങ്ങഴി പതിനൊന്നേകാല്‍, അരിപ്പൊടി ഇടങ്ങഴി പതിനൊന്നേകാല്‍, ഭസ്മം ഇടങ്ങഴി മുപ്പത്താറേ കാല്‍, നിലവിളക്കു വലിയതു പതിനൊന്ന്, ടി ചെറിയതു തൊണ്ണൂറ്റിയഞ്ച്, കുത്തുവിളക്കു നാല്, വിളക്കിന് എണ്ണ നാലുപറ, തിരശ്ശീല തുലാം ഒന്ന്, തൂശനില നൂറ്റെട്ട്, ചെത്തി, തുളസി മുതലായവ ഉള്‍പ്പെടെ പൂവ് ഇടങ്ങഴി മുപ്പത്താറേകാല്‍, ശര്‍ക്കര പലം പതിനൊന്നേകാല്‍, നെയ്യ് ഇടങ്ങഴി കാല്‍, ഇവ കൂടാതെ ചില ചില്ലറ സാമാനങ്ങളും വേണം. അവ പൂശാരി വരുമ്പോള്‍ പറയും. ഒന്നും മേല്‍പ്പറഞ്ഞതില്‍ കുറയരുത്. കൂടുതല്‍ എത്രയായാലും വിരോധമില്ല. ആഴികൂട്ടുന്നതിനു വിറകുവേണം. ആഴി എത്ര വലിയതായാലും തരക്കേടില്ല. അധികം ചെറിയതായിപ്പോകരുതെന്നേയുള്ളു. കറുപ്പനൂട്ടു കഴിക്കുന്നതു കറുപ്പസ്വാമിയെ ഉദ്ദേശിച്ചാണെങ്കിലും അത് അയ്യപ്പസ്വാമിക്കും പ്രസാദകരമായിട്ടുള്ളതാണ്.

പന്തളത്തുരാജാക്കന്മാര്‍ അവര്‍ക്ക് ദേശാധിപത്യമുണ്ടായിരുന്നപ്പോള്‍ ആണ്ടുതോറും ഉത്സവകാലത്ത് അച്ചന്‍കോവിലില്‍ പോവുക പതിവായിരുന്നു. ഉത്സവം കഴിഞ്ഞു പോകുന്ന സമയം അവര്‍ കറുപ്പനൂട്ടു കഴിചു തൊഴുതിട്ടാണ് പോകുക പതിവ്. അവര്‍ അവിടെച്ചെന്നാല്‍ അമ്പലത്തില്‍ കടക്കുക പതിവില്ല. ശാസ്താവിനെ തൊഴുന്നതു തന്നെ ബലിക്കല്‍പ്പുരയ്ക്കു പുറത്തു കൊടിമരത്തിനു മറഞ്ഞുനിന്നാണ്. അങ്ങോട്ടു കാണണം, ഇങ്ങോട്ടു കാണരുത് എന്നാണു സങ്കല്‍പം. രാജാവിനെ ക്കണ്ടാല്‍ ശാസ്താവ് എണീക്കണം. അതുകൊണ്ടാണ് ഇങ്ങോട്ടു കാണാതെ മറഞ്ഞുനിന്നു തൊഴുന്നത്. ശാസ്താവു ഹരിഹരപുത്രനായി അവതരിച്ച് അക്ഷരവിദ്യയും സകലശാസ്ത്രങ്ങളും ആയോധനവിദ്യയും മറ്റും പഠിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പാണ്ഡ്യരാജയ്ത്തു ചെന്നു പാണ്ഡ്യരാജാവിന്റെ സൈന്യത്തില്‍ ചേര്‍ന്ന് ഒരു സൈനികനായിട്ടും പാണ്ഡ്യരാജാവിന്റെ സേവകനായിട്ടും താമസിച്ചിരുന്നു എന്നൊരു കഥയുണ്ടല്ലോ. പന്തളത്തു രാജാക്കന്മാര്‍ പാണ്ഡ്യരാജവംശജരാകയാല്‍ അവര്‍ക്കും ശാസ്താവിനും തമ്മില്‍ സേവ്യസേവകഭാവമുണ്ടെന്നാണ് സങ്കല്‍പം. തന്റെ സ്വാമിയെ ക്കണ്ടാല്‍ സേവകന്‍ എണീക്കണമല്ലോ. ശാസ്താവിനും ഈശ്വരത്വമു ള്ളതിനാല്‍ എണീക്കാനിടയാക്കുന്നതു ക ഷ്ടമാണല്ലോ എന്നു വിചാരി ച്ചാണ് പന്തളത്തുരാജാക്കന്മാര്‍ അതിനിടയാക്കാത്തത്. ഇവര്‍ ശബരിമലെ പ്പോയാലും ഇങ്ങനെതന്നെയാണുപതിവ്. അയ്യപ്പസ്വാമി ഇവരെക്കാണാനിട യാക്കാറില്ല. എങ്കിലും അവരില്‍ ഒരാളെങ്കിലും ആണ്ടുതോറും മകര സംക്രാന്തിക്കു ശബരിമലെപ്പോവുക പതിവാണ്.

അച്ചന്‍കോവില്‍ശാസ്താവിന്റെയും അവിടുത്തെ പരിവാരമൂര്‍ത്തികളുടെയും വിശേ‌ഷിച്ച് കറുപ്പസ്വാമിയുടെയും മഹത്വവും മാഹാത്മ്യവും ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലെന്നുള്ളതിലേക്ക് അനേകം ദൃ ഷ്ടാന്തങ്ങള്‍ പറയാനുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു മാത്രം താഴെ പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

അച്ചന്‍കോവില്‍ ദേവസ്വം വകയക്ക് അനേകം വസ്തുവക കളുള്ളതു കൂടാതെ പാണ്ടിയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഉരികുറയെ തൊള്ളായിരപ്പറ നിലമുണ്ട്. ഈ നിലം വലിയ സമ്പന്നനായിരുന്ന ഒരു പരദേശ ബ്രാഹ്മണന്‍ പണ്ടൊരിക്കല്‍ ദേവസ്വത്തിലേക്ക് വെച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുത്തതാണ്. ആ ബ്രാഹ്മണന് അനപത്യതാദുഃഖം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ഭാര്യാസമേതം അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു സ്വാമി ദര്‍ശനം കഴിച്ചു നടയില്‍നിന്ന് ‘എന്റെ അയ്യപ്പസ്വാമീ, എനിക്കൊരു പുത്രസന്താനമുണ്ടായാല്‍ എന്റെ സര്‍വ്വസ്വവും ഞാന്‍സ്വാമിക്കായി വെച്ചൊഴിഞ്ഞു തന്നേക്കാം’ എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അചിരേണ ആ ബ്രാഹ്മണ സ്ത്രീ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ ദമ്പതിമാര്‍ക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം അപരിമിതമായിരുന്നു. സന്തോ‌ഷാധിക്യത്താല്‍ മറന്നു പോയിട്ടോ എന്തോ അവര്‍ അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞിരുന്നതുപ്പോലെ സര്‍വ്വസ്വ മെന്നല്ല, യാതൊന്നും കൊടുത്തില്ല. കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങുന്ന സമയം പതിവായി ആരോ അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു “പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതു മറക്കരുത്” എന്നു പറയുന്നതായി തോന്നിത്തുടങ്ങി. എന്നിട്ടും അവര്‍ അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു യാതൊന്നും കൊടുത്തില്ല.അങ്ങനെ അഞ്ചെട്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞു. കുട്ടിക്ക് ഉപനയനത്തിനുള്ള കാലമായി. മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും അടിയന്തിര ത്തിനു കെങ്കേമമായി വട്ടം കൂട്ടുകയും ക്ഷണിക്കേണ്ടുന്നവരെയെല്ലാം ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ചാര്‍ച്ചക്കാരും വേഴ്ചക്കാരും ബന്ധുക്കളുമെല്ലാം അടിയന്തിരത്തിനു തലേദിവസം തന്നെ വന്ന് ഓരോ ശ്രമങ്ങള്‍ തുടങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു. അന്നു രാത്രിയിലും കുട്ടിയുടെ മാതാവിനു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അതു പതിവുപോലെത്തന്നെ അല്ലായിരുന്നു. “അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതു കൊടുക്കാതെ ഉപനയനത്തിനാരംഭിചാല്‍ സമയമാകുമ്പോള്‍ കുട്ടിയെ കൊണ്ടുപോകും” എന്നുകൂടി ആരോപറഞ്ഞതായി ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീക്കു തോന്നി. എങ്കിലും അവര്‍ സ്വാമിക്കൊന്നും കൊടുത്തില്ല. ഉപനയനത്തിന്റെ ക്രിയകള്‍ ആരംഭിച്ച സമയത്ത് ആരോ ഒരാള്‍ (ഒരു പട്ടാണിയാണെന്നാണ് എല്ലാവര്‍ക്കും തോന്നിയത്) അവിടെക്കേറിച്ചെന്നു കുട്ടിയെ എടുത്തുകൊണ്ട് അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തു. ആ ആള്‍ ചെന്നതും കുട്ടിയെ എടുത്തതും അവിടെ കൂടിയിരുന്ന എല്ലാവരും കണ്ടു. പോയത് ആരും കണ്ടില്ല. കുട്ടിയെ കാണാതായപ്പോഴേക്കും അവിടെ എല്ലാവര്‍ക്കും വ്യസനവും പരിഭ്രമവും കലശലായി. കുട്ടിയുടെ മാതാപിതാക്കന്മാരുടെ വ്യസനം അവര്‍ക്കു സന്തതിയുണ്ടാ കാതിരുന്ന കാലത്തേതിലധികമായിരുന്നു. അവര്‍ മാറത്തും തലയ്ക്കുമടിച്ചുകൊണ്ട് മുറവിളികൂട്ടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ചിലര്‍, “അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞതു കൊടുക്കാഞ്ഞിട്ടാണ് ഇങ്ങനെ വന്നത്. അചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവ് ആരുടെയും കളിപ്പിള്ളയല്ലെന്ന് ഇനിയെങ്കിലും മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളട്ടെ” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് അവരെ ശകാരിച്ചു തുടങ്ങി. മറ്റുചിലര്‍ സാന്ത്വനവാക്കുകള്‍കൊണ്ട് അവരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചുതുടങ്ങി. “സ്വാമിക്കു കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതു കൊടുക്കാഞ്ഞാലാപത്തുണ്ടാകുമെന്നു ഞാന്‍കൂടെക്കൂടെ പറയാറുണ്ട്. ഈ ദുഷ്ടന്‍ ധനത്തിലുള്ള അത്യാര്‍ത്തി നിമിത്തം അതു കൊടുക്കാതെയിരുന്നിട്ടാണ് എന്റെ ഓമന മകന്‍ പോയത്” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ ബ്രാഹ്മണനേയും, “സ്വാമിക്ക് കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതു കൊടുക്കുന്നതിന് എനിക്ക് പൂര്‍ണ്ണസമ്മതമാണ്. ഈ ദുഷ്ട സമ്മതിക്കാഞ്ഞിട്ടാണു ഞാന്‍കൊടുക്കാതെയിരുന്നത്. ഇവള്‍ നിമിത്തം ഏക സന്താനം നഷ്ടപ്പെട്ടു” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് ബ്രാഹ്മണന്‍ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയെയും ശകാരിച്ചു തുടങ്ങി. ശകാരം മൂത്ത് മൂത്ത് അവര്‍ തമ്മില്‍ വലിയ ശണ്ഠയായി. ആകപ്പാടെ അവിടെ വലിയ ലഹളയും ബഹളവുമായി ത്തീര്‍ന്നു. “ഇതൊന്നു കൊണ്ടും യാതൊരു ഫലവുമില്ല. കുട്ടിയെയും കൊണ്ട് ആ പട്ടാണി എങ്ങോട്ടാണ് പോയതെന്നു വേഗത്തില്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചു കണ്ടുപിടിക്കാനാണ് ഇപ്പോള്‍ ശ്രമിക്കേണ്ടത്” എന്നു പറഞ്ഞു ബന്ധുക്കള്‍ ചില മറവരെയും മറ്റും കൂട്ടിക്കൊണ്ടു പല സ്ഥലങ്ങളിലുമന്വേ‌ഷിച്ചു. ഒരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല. കുട്ടിയെ തിരിച്ചു കിട്ടുന്നകാര്യം അസാധ്യം തന്നെയെന്ന് എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയാല്‍ കുട്ടിയുടെ പിതാവായ ബ്രാഹ്മണന്‍, “ഈശ്വരകാരുണ്യം കൊണ്ട് എനിക്ക് അവസാനകാലത്ത് ഒരു സന്തതിയുണ്ടായി. ആ ഏകസന്താനം നഷ്ടപ്പെട്ടു. ഇനി ഈ വാര്‍ദ്ധക്യത്തില്‍ സന്താനമുണ്ടാകുമെന്നു വിചാരിക്കാന്‍ ന്യായവുമില്ല. എനിക്കിനി വസ്തുക്കളും വേണ്ടാ, സ്വത്തുക്കളും വേണ്ടാ, പണവും വേണ്ടാ, ഭാര്യയും വേണ്ടാ; എന്നല്ല യാതൊന്നും വേണ്ടാ, ഞാന്‍വല്ലവഴിക്കും പോവുകയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു കുടയും വടിയുമെടുത്തു യാത്രയായി. ആ സമയം അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന അന്യനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ തുള്ളിയുറഞ്ഞുകൊണ്ട് “ഇനിയെങ്കിലും നിങ്ങള്‍ മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതുപോലെ ചെയ്യാന്‍ തയ്യാറുണ്ടെങ്കില്‍ കുട്ടി ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ വരും. തയ്യാറുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ പോരാ. ആധാരം തീര്‍ത്തു സാക്ഷിവെച്ച് ഒപ്പിടണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ടു കുട്ടിയുടെ അച്ഛനായ ബ്രാഹ്മണന്‍, “കുട്ടി മടങ്ങി വരികയാണെങ്കില്‍ എന്റെ സര്‍വ്വസ്വവും ഞാന്‍സ്വാമിക്കു കൊടുത്തേക്കാം. യാതൊരു സംശയവുമില്ല. ആധാരം ഇപ്പോള്‍ തീര്‍ത്തേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ തനിക്കുള്ള സര്‍വ്വസ്വവും അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിനു വെച്ചൊഴിഞ്ഞുകൊടുത്തിരിക്കുന്നതായി ഒരാധാരം എഴുതിത്തീര്‍ത്ത് ഒപ്പു വെയ്ക്കുകയും നാലുപേരെ സാക്ഷിവെച്ച് അവരെക്കൊണ്ടും ഒപ്പിടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. ബ്രാഹ്മണന്‍ ആധാരത്തില്‍ ഒപ്പിട്ടതും അച്ചന്‍കോവിലില്‍ ഉച്ചപൂജയുടെ പ്രസന്നപൂജ കഴിഞ്ഞു നടതുറന്നതും ഒരേ സമയത്തായിരുന്നു. നട തുറന്നയുടനെ മേല്‍ശാന്തിക്കാരന്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ട് കിഴക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹം കറുപ്പസ്വാമി കോവിലിന്റെ സമീപത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂശാരി തുള്ളി ബ്രാഹ്മണക്കുട്ടിയുടെ കൈക്കുപിടിച്ചു കൊണ്ട് അവിടെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നെ രണ്ടുപേരും കുട്ടിയെയും കൊണ്ടു പാണ്ടിയില്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ ഗൃഹത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തു. കുട്ടിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാം സന്തോ‌ഷാത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. കുട്ടിയുടെ അച്ഛന്‍ എഴുതിത്തീര്‍ത്ത് വച്ചിരുന്ന ആധാരമെടുത്തു ഭക്ത്യാദരങ്ങളോടു കൂടി ആനന്ദാശ്രു ഒലിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മേല്‍ശാന്തി ബ്രാഹ്മണന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ ചെന്നു വെച്ചു നമസ്കരിച്ചു. അപ്പോള്‍ കറുപ്പസ്വാമി “ഇതുമുഴുവനും എന്റെ സ്വാമിക്കു വേണ്ടാ. ഒരു സന്തതിയുണ്ടായാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുള്ള ആഗ്രഹം കൊണ്ടു നിങ്ങള്‍ അങ്ങനെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുപോയെങ്കിലും നിങ്ങടെ സര്‍വ്വസ്വവും സ്വാമിക്കു സമര്‍പ്പിച്ചാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു നിത്യവൃത്തിക്കു യാതൊന്നുമില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ടു നിങ്ങള്‍ക്കിപ്പോള്‍ യാതൊരനുഭവവുമില്ലാതെയും യാതൊന്നും വിളയാതെയും ഉരികുറച്ചു തൊള്ളായിരപ്പറനിലം നിങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു സ്ഥലത്തുണ്ടല്ലോ. അതുമാത്രം എന്റെ സ്വാമിക്കു കൊടുത്താല്‍ മതി” എന്നു കല്‍പ്പിചു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണന്‍ സന്തോ‌ഷസമേതം ആ ഉരികുറച്ചു തൊള്ളായിരപ്പറനിലം അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിനു വച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുത്തിരിക്കുന്നതായി വേറൊരാധാരം എഴുതി ഒപ്പിട്ടു സമര്‍പ്പിച്ചു. ആ ആധാരമെടുത്തുംകൊണ്ടു ശാന്തിക്കാരനും പൂശാരിയും തുള്ളിക്കൊണ്ടുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോരുകയും ആ ആധാരം അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ നടയ്ക്കല്‍ വെച്ചിട്ടു കലിയടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഉചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞു നടതുറന്നിട്ടു മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കൊണ്ട് ഈസംഗതികളെല്ലാം നടന്നു. കലിയടങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഇതിലൊന്നും അവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും ലേശം പോലും ഓര്‍മ്മയുണ്ടായിരുന്നുമില്ല. ഇങ്ങനെയാണ് ആ നിലം അച്ചന്‍കോവില്‍ ദേവസ്വം വകയ്ക്കു കിട്ടിയത്. പുല്ലുപോലും മുളയ്ക്കാതെ കിടന്നിരുന്ന ആ നിലം അയ്യപ്പസ്വാമിക്കായതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒന്നാന്തരമായി വിളഞ്ഞുതുടങ്ങി. ഇപ്പോഴും ആ നിലം ആ ദേശത്തുള്ള നിലങ്ങളില്‍വെച്ചു മേത്തരമായിട്ടു തന്നെയാണിരി ക്കുന്നത്.

ശാന്തിക്കാരനും പൂശാരിയും ആധാരം കൊണ്ടുപോന്നതിന്റെശേ‌ഷം ബ്രാഹ്മണന്‍ അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന മറ്റൊരു മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ കുട്ടിയുടെ ഉപനയനം നടത്തുകയും ഭാര്യാപുത്രസഹിതം അച്ചന്‍കോവിലില്‍ വന്നു സ്വാമിദര്‍ശനവും സ്വാമിക്ക് അനേകം വഴിപാടുകളും കറുപ്പസ്വാമിക്ക് ഊട്ടും കഴിച്ചു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ കുടുംബക്കാര്‍ പാണ്ടിയിലെവിടെയോ ഇപ്പോഴുമുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. പട്ടാണിവേ‌ഷം ധരിച്ചു ബ്രാഹ്മണക്കുട്ടിയെ എടുത്തുകൊണ്ടു മറഞ്ഞതു കറുപ്പസ്വാമിയായിരുന്നു എന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

പാണ്ഡിരാജ്യം (പാണ്ടി) ബ്രിട്ടീ‌ഷുഗവര്‍മ്മേണ്ടിന്റെ അധീനതയിലായതിന്റെ ശേ‌ഷം മേല്‍പറഞ്ഞ നിലവും ഗവര്‍മ്മേണ്ടുവകയാക്കുന്നതിന് അന്നത്തെ കലക്ടര്‍ സായിപ്പു തീര്‍ച്ചയാക്കി. ഈ വിവരമറിഞ്ഞ പന്തളത്തു രാജാവ് അച്ചന്‍കോവില്‍ മണിക്കാരനെ (പാര്‍വ്വത്യക്കാരനെ) സായിപ്പിന്റെ അടുക്കല്‍ അയച്ച് “ഈ ഉരികുറച്ചു തൊള്ളായിരപ്പറനിലം അച്ചന്‍ കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ വകയാണ്. അതു ഗവര്‍മ്മേണ്ടു വകയാക്കരുത്” എന്നു പറയിച്ചു. മണിക്കാരന്‍ പറഞ്ഞിയതിനെ സായിപ്പ് പുല്ലോളം വകവെച്ചില്ല. ഇത്രയും നിലം അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു നഷ്ടപ്പെട്ടുപോകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു സ്വാമിഭക്തനായ ആ മണിക്കാരന്‍ വ്യസനിച്ചുകൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോന്നു. നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ അയാള്‍ രാത്രി കഴിച്ചുകൂട്ടാനായി വഴിക്കടുത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു സ്ഥലത്തു കയറി. അന്ന് അവിടെയൊരു കറുപ്പനൂട്ടു നടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. മണിക്കാരന്‍ അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂശാരി കറുപ്പസ്വാമിയുടെ വെളിച്ചപ്പാടായിട്ടു തുള്ളിക്കൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആ തുള്ളല്‍ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഇതു സ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടുള്ളതല്ലെന്നും കള്ളത്തുള്ളലാണെന്നും മണിക്കാരനു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ഒന്നും മിണ്ടാതെ അവിടെ നിന്നു. അപ്പോള്‍ പൂശാരി തുള്ളിത്തുള്ളി മണിക്കാരന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, ‘ഒട്ടും വ്യസനിക്കണ്ടാ, ഞാന്‍നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കി ക്കൊള്ളാം’ എന്നു പറഞ്ഞു. മണിക്കാരന്‍ ശുദ്ധഹൃദയനും ശുണ്ഠിക്കാരനുമായ ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വ്യസനവും ദേ‌ഷ്യവും സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിട്ടു പൂശാരിയുടെ മുഖത്തു ‘ഫാ’ എന്നൊരാട്ടുമൊരു തുപ്പും വെച്ചുകൊടുത്തു. പൂശാരി മാറിക്കളഞ്ഞ തിനാല്‍ മണിക്കാരന്റെ തുപ്പല്‍ അവിടെ കത്തിജ്വലിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന ഒരു പന്തത്തിന്മെല്‍ വീഴുകയും അതു തെള്ളി (ചെഞ്ചെല്യ)പ്പൊടി പോലെ കത്തിക്കാളുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ പൂശാരിയില്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ ആവേശമുണ്ടാവുകയാല്‍ ഭാവം മാറീട്ടു വീണ്ടും മണിക്കാരനോട് ‘ഒട്ടും വ്യസനിക്കണ്ടാ, ഞാന്‍നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിക്കൊള്ളാം. ഗ്രാമത്തില്‍ ചെന്ന് എവിടെയെങ്കിലും താമസിച്ചുകൊള്ളണം. അവിടെ ആള്‍ വരും. സംഗതി തീര്‍ച്ചയായിട്ടു മടങ്ങിപ്പോന്നാല്‍ മതി’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കറുപ്പസ്വാമിയുടെ കല്‍പനതന്നെയാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ മണിക്കാരന്‍, ‘കല്‍പന പോലെ ചെയ്തുകൊള്ളാം. ശുദ്ധഗതിയും മുന്‍കോപവും കൊണ്ടു ഞാന്‍ചെയ്തുപോയ അപരാധം അവിടുന്നു സദയം ക്ഷമിക്കണം’ എന്നു പറഞ്ഞു വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടുന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി ഗ്രാമത്തില്‍ചെന്ന് ഒരു ഗൃഹത്തില്‍ കയറി കിടന്നു.

പന്തത്തിന്‍മേല്‍ വീണ തുപ്പല്‍ കത്തിക്കാളിയപ്പോള്‍ മുതല്‍ കലക്ടര്‍ സായിപ്പിന്റെ മദാമ്മയ്ക്കു ദേഹമാസകലം ഉമിത്തീയിലിട്ടാലെന്നപോലെ ഒരു പുകച്ചില്‍ തുടങ്ങി. ഉടനെ അനേകം ഡോക്ടര്‍മാരെ വരുത്തി പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യിച്ചുനോക്കി. ഒരു ഗുണവും കണ്ടില്ല. അതിനാല്‍ സായിപ്പു വല്ലാതെ വ്യസനാക്രാന്തനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ സായിപ്പിന്റെ സേവകനും ക്ലാര്‍ക്കുമായ ഒരു ഹിന്ദു “ഇതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിന് ഒന്നു പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചു നോക്കിച്ചാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നുപറഞ്ഞു. ഗൂഢമായി അപ്രകാരം നോക്കിക്കുന്നതിനു സായിപ്പു സമ്മതിക്കുകയാല്‍ ആ ക്ലാര്‍ക്കു ഗൂഢമായി ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി ആരും അറിയാതെ ഒരു ഗൂഢസ്ഥലത്തുവച്ച് പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചു നോക്കിച്ചു. മദാമ്മയുടെ സുഖക്കേടിനു കാരണം അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ കോപമാണെന്നും മണിക്കാരനെ വരുത്തി സമാധാനം പറഞ്ഞാല്‍ മദാമ്മയ്ക്കു സുഖമാകുമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. ക്ലാര്‍ക്ക് ഉടനെ ഈ വിവരം സായിപ്പിനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും സായിപ്പിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ആളയച്ചു മണിക്കാരനെ വരുത്തുകയും ചെയ്തു. വിവരമൊക്കെപ്പറഞ്ഞപ്പോള്‍ മണിക്കാരന്‍ അയ്യപ്പസ്വാമിയെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ടു സ്വല്‍പ്പം ഭസ്മമെടുത്തു ജപിച്ചു മദാമ്മയുടെ ദേഹത്തിലും ശിരസ്സിലുമിട്ടു. ഉടനെ മദാമ്മയുടെ സുഖക്കേടെല്ലാം മാറി, നല്ല സുഖമായി. സായിപ്പു സന്തോ‌ഷിച്ചു മണിക്കാരനു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുക്കുകയും നിലം ഗവര്‍മ്മേണ്ടില്‍ ചേര്‍ക്കാന്‍ പാടുള്ളതല്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും ദേവസ്വം പേരില്‍ത്തന്നെ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

ആറന്മുളക്ഷേത്രത്തില്‍ ഇപ്പോല്‍ ഉള്ളതിനു മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ധ്വജത്തിന്റെ തടി അച്ചന്‍കോവില്‍ മലയില്‍നിന്നു വെട്ടിയിറക്കി കൊണ്ടു വന്നതായിരുന്നു. ആദ്യം ചിലര്‍ പോയി തടി നോക്കിക്കണ്ടു നിശ്ചയിച്ചു പോന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം വെട്ടിയിറക്കിക്കൊണ്ടുവരാനായിട്ടു പത്തുമുപ്പതുപേര്‍ ശേഖരമായിട്ടാണ് പോയിരുന്നത്. തടിനിന്നിരുന്നത് ആനയെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിച്ചിറക്കുന്നതിനു സകൗര്യമില്ലാത്തതായ ഒരു സ്ഥലത്തായിരുന്നു. അതിനാല്‍ തടി പിടിച്ചിറക്കി ആറ്റിലാക്കുന്നതിനും മനു‌ഷ്യര്‍ തന്നെ വേണ്ടിയിരുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഇത്രയധികം ആളുകള്‍ പോയത്. അവര്‍ മലയില്‍ചെന്നു തടി വെട്ടി, പിടിച്ചിറക്കി അനേകദിവസം കൊണ്ട് ഒരു വിധത്തില്‍ ആറ്റുകടവില്‍ കൊണ്ടുവന്നു. അപ്പോഴേക്കും അന്നു നേരം വൈകുകയും അവരെല്ലാവരും ഏറ്റവും ക്ഷീണിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ തടി പിടിച്ചു വെള്ളത്തിലിറക്കുന്നതു പിറ്റേദിവസമാകാമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അവരെല്ലാവരും അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പോയി അന്ന് അവിടെ ത്താമസിച്ചു.

പിറ്റേദിവസം അതിരാവിലെ അവരെല്ലാവരും കൂടിപ്പോയി തടിപിടിച്ചു വെച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ തടി അവിടെ കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കുണ്ടായ മനസ്താപം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. അവര്‍ അവിടെയൊക്കെ അന്വേ‌ഷിച്ചു നടന്നു ചെന്നപ്പോള്‍ തടി മലയുടെ മുകളില്‍ അവര്‍ എവിടെനിന്നു കൊണ്ടു പോന്നുവോ ആ സ്ഥലത്തുതന്നെ ഇരിക്കുന്നതുകണ്ടു. തടി ആരും ഇറക്കി ക്കൊണ്ടുപോയില്ലെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു സ്വല്‍പം സമാധാനമായി. പിന്നെയും അവര്‍ തടി പിടിച്ചിറക്കാനുള്ള ശ്രമം തുടങ്ങി. നാലഞ്ചുദിവസം കൊണ്ട് അവര്‍ പിന്നെയും തടി ആറ്റുകടവിലാക്കി, അന്നു നേരം വൈകിപ്പോയതിനാല്‍ രാത്രിയില്‍ താമസിക്കുന്നതിന് അമ്പലത്തിലേക്കി പോയി. പിറ്റേദിവസം കാലത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോഴും തടി ആസ്ഥലത്തു കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും അധികം അന്വേ‌ഷിച്ചു നടക്കാതെ തടി യഥാപൂര്‍വ്വം മലയുടെ മുകളിലിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. ഇങ്ങനെ പലപ്രാവശ്യമായപ്പോല്‍ അവര്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണന്‍മാരായി ത്തീര്‍ന്നു. “ഇനി ആറന്മുളച്ചെന്നു പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കിച്ച് ഇതിന്റെ കാരണമറിയാതെ വെറുതെ കഷ്ടപ്പെടാന്‍ കഴിയില” എന്നു നിശ്ചയിച് അവര്‍ അവിടെനിന്ന് ആറന്മുളയ്ക്കു യാത്രയായി.

ഇവര്‍ തടിയുംകൊണ്ടു മടങ്ങിയെത്തായ്കയാല്‍ ആറന്മുള കരനാഥന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ക്കു വിചാരമായി. അവരെല്ലാവരും ഒരു ദിവസം ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൂടി. അത് ഇവര്‍ അച്ചന്‍കോവിലില്‍ നിന്ന് അങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ട ദിവസം തന്നെയായിരുന്നു. ആ സമയം പ്രസിദ്ധ ദൈവജ്ഞനായ മംഗലപ്പള്ളി മൂത്തതും ദേവദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. മൂത്തതിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ കരയില്‍ പ്രമാണികളിലൊരാള്‍ “നമ്മുടെ കാര്യം നമുക്കു നമ്മുടെ കൊച്ചു മൂത്തതിനോടു ചോദിക്കാം; ഇനി എന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചു പറയട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു മൂത്തത്, “നിങ്ങള്‍ക്ക് എന്താണ് അറിയേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി ഒരാള്‍, “കൊടിമരത്തടിക്കു പോയവരിലാരും മടങ്ങിവന്നു കാണായ്കയാല്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു വളരെ വ്യസനമായിരി ക്കുന്നു. അവര്‍ പോയിട്ടിപ്പോള്‍ ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞു. ഒരു വര്‍ത്തമാനവും അറിയുന്നില്ല. അവര്‍ക്കു വല്ലതും ആപത്തുപറ്റിയോ എന്തോ? ചിലരെ അങ്ങോട്ട് അയച്ചുവെങ്കിലോ എന്നും സംശയമുണ്ട്. ഇതിനെക്കിറിച്ചു മനസ്സിരുത്തി ഒന്നു ചിന്തിച്ചു വേണ്ടതു പറഞ്ഞുതരണം. ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ ചിന്തിച്ചു പറയുന്നതിന് അവിടെയ്ക്കു കവിടിയും മറ്റും ആവശ്യമില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂത്തത് അകത്തു പോയി ദര്‍ശനം കഴിച്ച് എല്ലാം വേണ്ടതുപോലെ തോന്നിക്കുന്നതിനു സ്വാമി സന്നിധിയില്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ട് പുറത്തു കൊടിമരസ്ഥാനത്തു വന്നു നിന്നുകൊണ്ട് അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരോട് “തടിക്ക് പോയിരിക്കുന്നവര്‍ക്കു യാതൊരാപത്തും സംഭവിച്ചിട്ടില്ല. തടി കൊണ്ടു പോരാന്‍ സാധിക്കായ്കയാലാണ് അവര്‍ക്കു താമസം പറ്റിയത്. അവര്‍ ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും തടി കൊണ്ടുവരുന്നില്ല. അച്ചന്‍കോവില്‍ മലയില്‍നിന്നാണല്ലോ തടി കൊണ്ടുവരേണ്ടത്. ആ തടി അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ വകയാണ്. അതിനാല്‍, അവിടെച്ചെന്നു സ്വാമിയെ വന്ദിക്കുകയും യഥാശക്തി വഴിപാടുകള്‍ കഴിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്യാതെ തടി കൊണ്ടുപോരാന്‍ ഒരിക്കലും സാധിക്കുകയില്ല. അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കും യഥായോഗ്യം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തണം. ആ മൂര്‍ത്തികളില്‍ പ്രാധാന്യം കറുപ്പസ്വാമിക്കാണ്. കറുപ്പസ്വാമിക്ക് ഒരു ഊട്ടു തന്നെ നടത്തണം. എന്നാല്‍ അതു തടി ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നതിനു ശേ‌ഷം നടത്തിയാല്‍ മതി. ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ കറുപ്പസ്വാമി കോവിലില്‍ച്ചെന്നു തൊഴുതു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു പൂശാരിയോട് ചാര്‍ത്തുവാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോരണം. ഇത്രയും ചെയ്താല്‍ പിന്നെ തടിക്കായിട്ട് ആരും പോകേണ്ടാ. തടി താനേ ഇവിടെ വന്നു ചേരും. അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ പരിവാരങ്ങള്‍ അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തികളാണ്. തടിക്കു പോയവര്‍ പലതവണ തടി മലയില്‍നിന്നിറക്കി ആറ്റുകടവില്‍ കൊണ്ടുവന്നുവെച്ചു. എങ്കിലും പിറ്റേദിവസമാകുമ്പോള്‍ തടി മലയുടെ മുകളിലായിരിക്കും. അതുകൊണ്ടാണ് അവര്‍ക്കു തടി കൊണ്ടുപോരാന്‍ സാധിക്കാഞ്ഞത്. ഇറക്കിക്കൊണ്ടുപോന്ന തടി വീണ്ടും മലയുടെ മുകളില്‍ കൊണ്ടുപോയി വെച്ചതു സ്വാമിയുടെ പരിവാരമൂര്‍ത്തികളാണ്. അവര്‍തന്നെ നമുക്കിവിടെ തടി എത്തിച്ചുതരികയും ചെയ്യും. ഇവിടെനിന്ന് അച്ചന്‍കോവിലിലേക്ക് നാലുപേര്‍ കുറയാതെ ഉടനേ പോകണം. തടി കൊണ്ടുവരാന്‍ പോയവരെ വഴിക്കുവെച്ചു കാണാം. അവരും കൂടി അങ്ങോട്ടു പോരട്ടെ. എല്ലാവരും കൂടിച്ചെന്നു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ച് വഴിപാടുകളും നടത്തി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു പോരിക” എന്നു പറഞ്ഞു. മൂത്തതു പറഞ്ഞതുപോലെ ആറന്മുളനിന്നു പ്രധാനന്മാരായ നാലുപേര്‍ അന്നു തന്നെ പുറപ്പെടുകയും മുമ്പ് പോയിരുന്നവരെ വഴിക്കു വച്ചു കാണുകയും എല്ലാവരും കൂടി അച്ചന്‍കോവിലില്‍ച്ചെന്നു സ്വാമി ദര്‍ശനവും വഴിപാടുകളും പ്രാര്‍ത്ഥനയും മറ്റും നടത്തുകയും കറുപ്പനൂട്ടിനുള്ള ചാര്‍ത്തു വാങ്ങി മടങ്ങിപ്പോരികയും ചെയ്തു.

അച്ചന്‍കോവിലില്‍ പോയിരുന്നവരെല്ലാം ആറന്മുള മടങ്ങിയെത്തിയദിവസം നിശ്ചിതസമയത്ത് ക്ഷേത്രക്കടവിനടുത്ത് ആറ്റില്‍ കെങ്കേമമായിട്ടുള്ള ഒരു വഞ്ചിപ്പാട്ടും ആളുകളുടെ ആരവവും അര്‍പ്പുവിളിയും കുരവയും പാണ്ടിവാദ്യവും നാഗസ്വരവുമെല്ലാം കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. അതുകേട്ടു ജനങ്ങള്‍ പരിഭ്രമിച്ച് ഓടി കടവിലെത്തിയപ്പോല്‍ അവിടെ കൊട്ടും പാട്ടും വാദ്യഘോ‌ഷവും യാതൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കാണ്‍മാനുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും കൊടിമരത്തിനുള്ള തടി കടവില്‍ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതുകണ്ട് എല്ലാവരും സന്തോ‌ഷാത്ഭുതപരവശ ന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോല്‍ത്തന്നെ ജനങ്ങള്‍ തടിപിടിച്ചു കയറ്റി മതില്‍ക്കകത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ പരിശോധിച്ചു നോക്കിയതില്‍ തടി യാതൊരു കേടുമില്ലാത്തതും ഒന്നാം തരവുമാണെന്നു കണ്ട് എല്ലാവരും വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു. അതൊരു വെള്ളിയാഴ്ച ദിവസമായിരുന്നു. അതിനടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച തന്നെ കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തണമെന്ന് എല്ലാവരുംകൂടി നിശ്ചയിക്കുകയും അതിലേക്കു വേണ്ടുന്ന വട്ടങ്ങളൊക്കെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടു വിവരം പൂശാരിയെ അറിയിക്കുകയും പൂശാരിയും പരികര്‍മ്മികളും മറ്റും വ്യാഴാഴ്ച തന്നെ സ്ഥലത്തെത്തുകയും ആറന്മുളയ്ക്കടുത്ത അയിരൂരാറ്റില്‍ മണപ്പുറത്തു വെച്ചു നിശ്ചിതദിവസം തന്നെ ആ വഴിപാടു കെങ്കേമമായി നടത്തുകയും ചെയ്തു.

പൂശാരിയും പരികര്‍മ്മികളും വ്യാഴാഴ്ച വൈകുന്നേരം ആറന്മുളക്ഷേത്രത്തിലെത്തി സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ച് അന്നവിടെ താമസിക്കുകയും വെള്ളിയാഴ്ചനാള്‍ കാലത്തു കുളിയും ദര്‍ശനവും കഴിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് അയിരൂര്‍ മണപ്പുറത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടത്. പൂശാരിക്ക് അന്നു പകല്‍ ഊണു പതിവില്ലാത്തതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യനെ ഒഴിച്ചു ശേ‌ഷം എല്ലാവരും കൂടി ഊണുകഴിച്ചിട്ടേ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ നിന്നു പുറപ്പെട്ടുള്ളു. അവര്‍ മണല്‍പ്പുറത്തെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ ഏറ്റവും വിശാലമായ ഒരു പന്തലിട്ടു കെട്ടി വിതാനിച്ചലങ്കരിച്ച് ഊട്ടിനു വേണ്ടുന്ന സകല സാമാനങ്ങളും ചാര്‍ത്തിന്‍പ്രകാരം ശേഖരിച്ചു വെച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു.

ആറന്മുള ദേശത്തോ അടുത്ത കരകളിലോ വച്ചു കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തുകയാണെങ്കില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ഒരു കൊടി എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു വെച്ചിട്ടാണ് നടത്തുക പതിവ്. ഇതിലേക്ക് ആറന്മുളദേവന്റെ സങ്കേതത്തിലുള്‍പ്പെട്ട പതിനെട്ടു കളരികളിലെ സകല ജനങ്ങളും ആബാലവൃദ്ധം വന്നു കൂടിയിരുന്നു. പാണ്ടിവാദ്യം, നാഗസ്വരം, പഞ്ചവാദ്യങ്ങള്‍, ഉരുട്ടുചെണ്ട, ജനങ്ങളുടെ ആര്‍പ്പുവിളി, കുരവ മുതലായ ഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി ഏറ്റവും കോലാഹലസമേതമാണ് ആ എഴുന്നള്ളത്തു പുറപ്പെട്ടത്. ഏകദേശം അഞ്ചുനാഴികപ്പകലേ ആ എഴുന്നള്ളത്തു പന്തലിലെത്തുകയും കൊടി ഒരു പ്രധാനസ്ഥലത്ത് എഴുന്നള്ളിച്ചു വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ സമീപത്തു കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂജയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാം നിരത്തിവെച്ചൊരുക്കി. കൊടിയെഴുന്നള്ളിച്ചു വെച്ചതിന്റെ മുന്‍വശത്ത് ഏകദേശം രണ്ടു ദണ്ഡു സമചതുരത്തിലും വളരെ പൊക്കത്തിലും ആഴിക്കു വിറകടുക്കി സന്ധ്യയ്ക്കുമുമ്പായിതീയിട്ടു. സന്ധ്യയായപ്പോള്‍ പൂശാരി കുളിച്ചു ഉടുത്തുകെട്ടി വന്നു പൂജ ആരംഭിചു. പൂജയും കര്‍പ്പൂരാരാധനയും (കര്‍പ്പൂരം കത്തിചുഴിയുകയും) കഴിഞ്ഞു പൂശാരി എഴുന്നേറ്റു പടിഞ്ഞാട്ടു തിരിഞ്ഞുനിന്ന് ആറന്മുളഭഗവാനെ വിചാരിച്ച് ഒന്നു വന്ദിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം, കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞു തൊഴുതുപിടിച്ചു കണ്ണുമടച്ചു ധ്യാനത്തോടുകൂടി നിശ്ചഷ്ടേനായി സ്വല്‍പനേരം നിന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ആഴികൂട്ടിയിരുന്ന വിറകെല്ലാം എരിഞ്ഞടങ്ങി നല്ല കനലായിക്കഴിഞ്ഞു. ആ സമയം കൊട്ടും ഘോ‌ഷവും ആര്‍പ്പും കുരവയും ശംഖുവിളിയും കതിനാവെടിയും വെടിക്കെട്ടും മറ്റും കൊണ്ടു ലോകമപ്പാടെ ഞടുങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ നിശ്ചഷ്ടേനായി നിന്നിരുന്ന പൂശാരിയുടെ ശരീരം ആകപ്പാടെ ഒന്നു വിറച്ചു. ഉടനെ അയാള്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങുകയും അരിവാള്‍, വേല്‍, കപ്പര (ഭസ്മപ്പാത്രം) ഇതുകള്‍ കൈയിലെടുത്തുകൊണ്ട് ആഴിക്കും കൊടിക്കും പൂജാസ്ഥലത്തിനും കൂടി മൂന്നു പ്രദിക്ഷണം വെച്ചിട്ട് ആഴിയില്‍ക്കയറി നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അവിടെനിന്നു കുറച്ചു നേരം തുള്ളിയപ്പോള്‍ ആഴി നിരന്നു. പിന്നെ അവിടെനിന്നിറങ്ങീട്ടു കപ്പരയില്‍നിന്നും സ്വല്‍പ്പം ഭസ്മമെടുത്തു കൊടിയിന്മേലിട്ടു. ഉടനെ കൊടി വിറച്ചു വിറച്ച് സ്വയമേവ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. പിന്നെ പൂശാരി തുള്ളിക്കൊണ്ടുതന്നെ കപ്പരയില്‍നിന്ന് ഒരു പിടി ഭസ്മം വാരിയെടുത്ത് ജനക്കൂട്ടത്തിലേയ്ക്ക് എറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കറുപ്പന്‍ തുള്ളലില്‍ വിശ്വാസമില്ലാത്തവരായി അവിടെ വന്നു കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം കൂട്ടത്തോടെ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. അവരെല്ലാവരും ആഴിയില്‍ച്ചാടി ചവുട്ടി നിരത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം, “കറുപ്പസ്വാമിയെ ഞങ്ങളെല്ലാവരും പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുന്നു. ഞങ്ങള്‍ക്കു ദാഹം കലശലായിരിക്കുന്നു” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. പൂശാരി കരിക്കിന്‍വെള്ളവും ചാരായവും കൂടിയെടുത്ത് എല്ലാവരുടെയും മേല്‍ തളിച്ചു. ഉടനെ അവരുടെ ദാഹം ശമിച്ചു എങ്കിലും തുള്ളല്‍ നിന്നില്ല. ആ സമയം കോഴിമുട്ടകളെല്ലാം കോഴികളായിത്തീര്‍ന്നു. പൂശാരി ആ കോഴികളെയെല്ലാം വെട്ടുകയും ആഴിയില്‍ നിന്നു ഭസ്മംവാരിയെടുത്തു കൊടിയിന്മേലും തുള്ളിക്കൊണ്ടുനിന്ന ജനങ്ങളുടെ മേലും എറിയുകയും അപ്പോള്‍ എല്ലാവരുടെയും തുള്ളല്‍ നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും പൂശാരിയുടെ തുള്ളല്‍ നിന്നില്ല; പൂശാരി കളഭമെടുത്തു തന്റെ ദേഹത്തിലെല്ലാം പൂശുകയും പ്രസാദമായിട്ടു ജനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് (കറുപ്പസ്വാമിയുടെ നിലയില്‍) “നിങ്ങളുടെ വഴിപാടു ഞാന്‍സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. എനിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമായി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തുള്ളലും നിന്നു. തുള്ളല്‍ നിന്നയുടനെ പൂശാരി അവിടെ വീണു. അപ്പോള്‍ കൊട്ടും ഘോ‌ഷവു മെല്ലാം നിറുത്തി, പരികര്‍മികളും മറ്റും കൂടി പൂശാരിയെ വീശിക്കൊണ്ടു നിന്നു. കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പൂശാരി സ്വബോധത്തോടുകൂടി എഴുന്നേറ്റു കൈയും മുഖവും കഴുകി അത്താഴവും കഴിച്ച് അന്ന് അവിടെ താമസിക്കുകയും പിറ്റേദിവസം രാവിലെ പരികര്‍മ്മികള്‍ മുതലായവരോടു കൂടി അചന്‍കോവിലിലേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. പൂശാരിയെയും പരികര്‍മ്മികളെയും യഥായോഗ്യം ദക്ഷിണയും സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചാണ് പറഞ്ഞയച്ചതെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. തടി കിട്ടിയതില്‍ സന്തുഷ്ടരായ കരനാഥന്മാരും മറ്റും കൂടിയുത്സാഹിച്ച് അധികം താമസിയാതെതന്നെ ഒരു സുമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ആറന്മുളെ ദേവസന്നിധിയില്‍ യഥാവിധി ധ്വജപ്രതി‌ഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ‘കാളിനായ്ക്കന്‍’ എന്നൊരാള്‍ ആലപ്പുഴെ തടിക്കുത്തക ഏറ്റിരുന്നു. കുത്തകക്കാര്‍ തടി വെട്ടിയിറക്കി വൃശ്ചികമാസം XXXXആം തിയതിക്കകം ആലപ്പുഴെ കച്ചവടം വകയിലേല്‍പ്പിക്കണമെന്നായിരുന്നു ഏര്‍പ്പാട്. അതിനാല്‍ കുത്തകക്കാര്‍ ചിങ്ങം കന്നി മാസങ്ങളില്‍ തടികള്‍ വെട്ടിയിറക്കി നദീതീരങ്ങളില്‍ കൊണ്ടുവന്നു ശേഖരിക്കുകയും തുലാവര്‍‌ഷത്തിന്റെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തോടുകൂടി ആറ്റിലിറക്കി ചെങ്ങാടം കെട്ടി ആലപ്പുഴെ കൊണ്ടുചെന്ന് ഏല്‍പിക്കുകയുമാണ് പതിവ്. ആ പതിവനുസരിച്ച് ഒരു കൊല്ലം കാളിനായ്ക്കന്‍ തടികള്‍ ശേഖരിച്ചിരുന്നത് അച്ചന്‍കോവിലില്‍നിന്നും രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക പടിഞ്ഞാറ് ‘കല്ലാറ്’ എന്നു പേരായ നദിയുടെ തീരപ്രദേശങ്ങളിലായിരുന്നു. അക്കൊല്ലം കന്നിമാസത്തിലെ ഉണക്ക് അതികഠിനമായിരിക്കുകയും വൃശ്ചികമായിട്ടും തുലാ വര്‍‌ഷം ആരംഭിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടു കല്ലാറ്റില്‍ വെള്ളം വളരെ കുറവായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, കല്ലാര്‍ അച്ചന്‍കോവിലാറ്റില്‍ വന്നുകൂടുന്ന സ്ഥലത്ത് ആറ്റില്‍ വിലങ്ങനെ മൂന്നു വലിയ പാറകളുണ്ടായിരുന്നു. ആ പാറകളുടെ മുകളില്‍ക്കൂടി തടികളിറക്കി ക്കൊണ്ടു പോരുവാന്‍ തക്കവണ്ണം വെള്ളം പൊങ്ങുന്ന സമയങ്ങളിലല്ലാതെ അതിലേകൂടി തടികള്‍ കൊണ്ടു പോരുന്നതിനു യാതൊരു നിവൃത്തിയുമില്ലായിരുന്നു. ഇക്കൊല്ലം ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചു എന്നല്ലാതെ ഇതു സാധാരണമല്ല. ആണ്ടുതോറും കാലവര്‍‌ഷത്തിലും തുലാവര്‍‌ഷത്തിലും ആ പാറകളുടെ മുകളില്‍ക്കൂടി തടികള്‍ കടത്തിക്കൊണ്ടു പോരുവാന്‍ തക്കവണ്ണം വെള്ളം പൊങ്ങുക പതിവാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് നായ്ക്കന്‍ അവിടെ തടികള്‍ ശേഖരിച്ചത്. തടികുത്തകക്കാര്‍ക്കു വളരെ ലാഭമുള്ള ഏര്‍പ്പാടാണെങ്കിലും അവധികഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് തടികള്‍ ആലപ്പുഴെ കൊണ്ടുചെന്നേല്‍പ്പിച്ചില്ലെങ്കില്‍ വലിയ നഷ്ടം നേരിടുകയും ചെയ്യും. അതിനാല്‍ കാളിനായ്ക്കന്‍ ഏറ്റവും വ്യസനാക്രാന്തനായിത്തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ ആലോചിച്ചിട്ട് ഇതിനു യാതൊരു നിവൃത്തിമാര്‍ഗ്ഗവും കാണായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം അച്ചന്‍കോവിലില്‍ ചെന്ന് അയപ്പസ്വാമിയെയും പരിവാരമൂര്‍ത്തികളെയും വന്ദിക്കുകയും യഥായോഗ്യം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തിട്ട് നടയില്‍ ചെന്നുനിന്ന്, “എന്റെ അയപ്പസ്വാമീ, ഇതിന് എന്തെങ്കിലും ഒരു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരണേ; ഞാന്‍ ആലപ്പുഴക്കടപ്പുറത്തുവെച് എന്റെ ശക്തിക്കു തക്കവണ്ണം ഒരു കറുപ്പനൂട്ടു കഴിച്ചേക്കാം” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അന്നു രാത്രിയില്‍ നായ്ക്കന്‍ കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോല്‍ ഒരാള്‍ അയാളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു “പാറകള്‍ മറ്റിയിരിക്കുന്നു. തടികള്‍ കടത്തിക്കൊണ്ടുപോകാം” എന്നു പറഞ്ഞതായി അയാള്‍ക്കു തോന്നി. കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും ഇതു തന്നെക്കുറിച്ചു പ്രസാദിച്ചിട്ട് അയ്യപ്പ സ്വാമിയോ കറുപ്പസ്വാമിയോ കല്‍പ്പിച്ചതാണെന്ന് അയാള്‍ വിശ്വസിച്ചു. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ അയാള്‍ ആ സ്ഥലത്തു ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ വിലങ്ങത്തില്‍ കിടന്നിരുന്ന പാറകള്‍ നെടുനീളത്തിലായിരിക്കുന്നതും അവയുടെ ഇടയില്‍ക്കൂടി തടികള്‍ കടത്തിക്കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ തക്ക വണ്ണം വാലുകള്‍ പോലെ രണ്ടു കൈവഴികള്‍ തെളിഞ്ഞിരിക്കുന്നതായും കണ്ടു. അപ്പോള്‍ അയാളുടെ മനസ്സില്‍ വളരെ സന്തോ‌ഷവും വി‌ഷ്മയവും ജനിച്ചുവെന്നു മാത്രമല്ല, അയ്യപ്പസ്വാമിയെയും പരിവാരമൂര്‍ത്തികളെയും കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങള്‍ ശതഗുണീഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. അയാള്‍ തടികള്‍ വെള്ളത്തിലിറക്കി ചെങ്ങാടം കെട്ടി നി‌ഷ്പ്രയാസം കൊണ്ടുപോയി അവധിക്കുമുന്‍പ് ആലപ്പുഴെ ഏല്‍പിചു. ആ പ്രാവശ്യം അയാള്‍ക്കു പതിവില്‍ക്കൂടുതല്‍ ലാഭം കിട്ടി. അതിനാല്‍ പിന്നെയും അചന്‍കോവിലില്‍ചെന്ന് അയപ്പസ്വാമിക്കും പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കും യഥായോഗ്യം വഴിപാടുകള്‍ കഴിച്ചു വന്ദിച്ചു. അക്കാലത്ത് അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ദേവസ്വം വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന പാത്രങ്ങളെല്ലാം പൊട്ടിയും തുളഞ്ഞും കേടു സംഭവിച്ചവയായിരുന്നു. അതിനാലയാള്‍ നാഴിമുതല്‍ നാല്‍പ്പതു നാഴി അരിവെയ്ക്കാവുന്ന അനേകം പാത്രങ്ങള്‍ പുത്തനായി വാര്‍പ്പിച്ചു നടയ്ക്കുവെച്ചു. അവയില്‍ ചില പാത്രങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്. അധികം താമസിയാതെ കാളിനായ്ക്കന്‍ കറുപ്പനൂട്ടിനുള്ള ചാര്‍ത്തു വാങ്ങുകയും അതിന്‍പ്രകാരം സകലതും വട്ടം കൂട്ടി ആലപ്പുഴെ കടപ്പുറത്തുവെച്ചു കെങ്കേമമായി കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തുകയും ചെയ്തു.

സഞ്ചായം ഡിപ്പര്‍ട്ടുമന്റുകാര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായി ഒരു കറുപ്പനൂട്ട് ആണ്ടുതോറും പതിവായി നടത്തിവന്നിരുന്നു. വര്‍ണ്ണീഡു സായ്പവര്‍കള്‍ സഞ്ചായം ഡിപ്പാര്‍ട്ടുമന്റിന്റെ മേലധികാരിയായി വന്നപ്പോള്‍ അതു വേണ്ടെന്നുവെച്ചു. അക്കൊല്ലം കോന്നി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ കുഴികളില്‍ ആന വീണില്ല. അതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്നു ചോദിച്ച പ്പോള്‍ “പതിവുള്ള കറുപ്പനൂട്ടു നടത്താഞ്ഞിട്ടായിരിക്കു”മെന്നു ഹിന്ദുക്കളായ ജീവനക്കാര്‍ പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ കുഴികളില്‍ ആനകള്‍ വീഴട്ടെ, കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തിയേക്കാം” എന്നു സായ്പവര്‍കള്‍ സമ്മതിചു. പിന്നെ മുറയ്ക്കു കുഴികളില്‍ ആനകള്‍ വീണുതുടങ്ങി. എങ്കിലും സായ്പവര്‍കള്‍ കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തിയില്ല. അപ്പോള്‍ കുഴികളില്‍നിന്നും കയറ്റി കൂട്ടിലാക്കിയ ആനകള്‍ കൂട്ടില്‍ കിടന്നും കുഴികളില്‍ വീഴുന്ന ആനകള്‍ കുഴികളില്‍ത്തന്നെ കിടന്നും ചത്തുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ അനേകം ആനകള്‍ ചത്തുപോവുകയാല്‍ സര്‍ക്കാരിലേക്ക് വളരെ ന ഷ്ടം സംഭവിച്ചു. അപ്പോള്‍ സായ്പവര്‍ക്കള്‍ നല്ല മനസ്സോടുകൂടിയല്ലെങ്കിലും കറുപ്പനൂട്ടു നടത്താമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും പതിവില്‍ കൂടുതലായി വട്ടങ്ങള്‍ കൂട്ടുകയും ദിവസം നിശ്ചയിച്ചു പൂശാരിയെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. പൂശാരിക്കു കോന്നിയിലും ഒരു വീടുണ്ട്. അതിന്റെ പേര് “വാര്യവീട്” എന്നാണ്. അവിടെയാണ് ഈ വിവരം അറിയിച്ചത്. കറുപ്പനൂട്ട് സഞ്ചായം കച്ചേരിയുടെ സമീപത്തുവെച്ചുതന്നെ നടത്തണമെന്നായിരുന്നു സായ്പവര്‍കളുടെ ഉത്തരവ്. അതിനാല്‍ അവിടെയാണ് പന്തലിട്ട് കെട്ടിവിതാനിച്ചലങ്കരിച്ചു സാമങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിച്ചു വെച്ചത്.

കറുപ്പനൂട്ടിനു നിശ്ചയിച്ച ദിവസത്തിനു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം മുമ്പേ സായ്പവര്‍കള്‍ പതിനൊന്ന് ഭരണികളില്‍ ചാരയം നിറപ്പിച്ച് അടച്ചുകെട്ടിച്ചു പന്തലിനു സമീപം വലിയകുഴികള്‍ കുഴിപ്പിച്ച്, ഭരണികള്‍ കുഴികളില്‍ വെപ്പിച്ചു മണ്ണിട്ടു മൂടിച്ചു. ഇതു മറ്റാരും അറിയാതെ സായ്പവര്‍കള്‍ തന്റെ വിശ്വസ്തന്മാരായ ഒന്നു രണ്ടു ഭൃത്യന്മാരെക്കൊണ്ട് ഏറ്റവും രഹസ്യമായിട്ടാണ് ചെയിച്ചത്. പിന്നെ ആഴിക്കു പത്തു ദണ്ഡുസമചതുരത്തിലും ഒന്നര ദണ്ഡു താശ്ചയിലും ഒരു കുഴി കുഴിച്ച്, അതില്‍ വലിയ പാഴ്മരത്തടികള്‍ ആനകളെക്കൊണ്ടു പിടിച്ചു വരുത്തി നിരത്തിയി ടുവിച്ചു തീയുമിട്ടു. തടികള്‍ക്കു തീ പിടിച്ചുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അതിന്റെ മീതെ പത്ത് ആനചങ്ങലകളുമിടുവിച് അതിന്റെ മീതെയും തടികള്‍നിരത്തിച്ച് അവയ്ക്കും തീയിട്ടു.

നിശ്ചിതദിവസം സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പായി പൂശാരി പരികര്‍മികള്‍ മുതലായവരോടുകൂടി നിശ്ചിതസ്ഥലത്തെത്തി. ഉടനെ കുളിച് ഉടുത്തുകെട്ടി ഉത്തരീയം മുതലായവയും ധരിച്ചു പന്തലില്‍ ചെന്നു. അവിടെയുള്ള വട്ടങ്ങള്‍ ആകപ്പടെ കണ്ടപ്പോള്‍ അയാള്‍ സ്വല്‍പനേരം വലാതെ അന്ധനായി നിന്നു പോയി; ഇത്ര വലിയ ആഴിയും മറ്റും അയാള്‍ ഇതിനുമുമ്പ് മറ്റെങ്ങും കണ്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. പിന്നെ ധൈര്യത്തെ അവലംബിച്ചു കൊണ്ടു സ്വല്‍പം ചന്ദനവും പൂവും വെള്ളവും കൂടി കൈയ്യിലെടുത്തു കിഴക്കോട്ട് ആരാധിച്ചിട്ട് കണ്ണുമടച്ചു തൊഴുതുപിടിച്ചുകൊണ്ടു സ്വല്‍പനേരം നിന്നു. പിന്നെ മുറയ്ക്കു പൂജ ആരംഭിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും ആ ദിക്കിലുള്ള സകലജനങ്ങളും കുടുംബസഹിതം അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ആഴിയുടെ വലിപ്പവും മറ്റും കണ്ട് എലാവരും ഭയപ്പെടുകയും സായ്പവര്‍കള്‍ കറുപ്പസ്വാമിയെ പരീക്ഷിക്കാന്‍ ഭാവിക്കുകയാണെന്നറിഞ്ഞ് “അയ്യപ്പസ്വാമീ, കറുപ്പസ്വാമീ; അവമാനത്തിനിടയാക്കരുതേ” എന്നു മനസാ വാചാ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ സായ്പവര്‍കള്‍ പന്തലിനു പുറത്ത് ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒരു കുതിരച്ചമ്മട്ടി കൈയ്യിലെടുത്തുകൊണ്ട് ഒരു കസാല യില്‍ വന്നിരുന്നു. പൂജ കഴിഞ്ഞു കര്‍പ്പൂരാരാധന ആയപ്പോഴേക്കും പണ്ടിവാദ്യം, നാഗസ്വരം, പഞ്ചവാദ്യങ്ങള്‍, ചെണ്ട, ശംഖ്, മുതലായവയുടെ നാദം കൊണ്ടു ദിക്ള്‍ചക്രവാളം മാറ്റൊലിക്കൊണ്ടുതുടങ്ങി. ജനങ്ങള്‍ ആര്‍പ്പും കുരവയും ശരണംവിളിയും പൊടിപൊടിച്ചുതുടങ്ങി. പൂശാരിയുടെ ഭാവം അപ്പാടെ മാറിത്തുടങ്ങി. ദേഹം വിറച്ചുതുടങ്ങി. കപ്പരയും അരിവാളും വേലും കൈയിലെടുത്തുകൊണ്ട് അയാള്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. അയാളുടെ മുഖഭാവവും മറ്റും കണ്ടാല്‍ സാക്ഷാല്‍ കറുപ്പസ്വാമിയാണെന്നുതന്നെ തോന്നുമായിരുന്നു. അയാള്‍ ഭസ്മം വാരി ജനങ്ങള്‍ക്കു കൊടുത്തിട്ടു സായ്പിന്റെ മുമ്പില്‍ചെന്ന് ‘എന്നെ പരീക്ഷിക്കുകയാണ് അല്ലേ? ആട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു. സായിപ് അതുകേട്ട് പുച്ഛഭാവത്തില്‍ ഒന്നു ചിരിക്കുകയും “മലയാളി സാധു സാധു” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. പൂശാരി പിന്നെ ചാരായഭരണികള്‍ സ്ഥാപിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തുചെന്നുനിന്നു കൊണ്ടു കപ്പരയില്‍നിന്നു സ്വല്‍പം ഭസ്മമെടുത്തു മേല്‍പോട്ടെറിഞ്ഞിട്ട് ഒന്നട്ടഹസിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചാരായഭരണികളുടെ മീതെ മൂടിയിരുന്ന മണ്ണും അടപ്പുമെല്ലാം തനിയെ മാറി, ചാരായം തീപ്പൊരികളായി പൂക്കുറ്റികളില്‍ നിന്നെന്നപോലെ മേല്‍പോട്ടു പോയിത്തുടങ്ങി. കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പൂശാരി ഇനി ഭരണികളില്‍ വല്ലതുമുണ്ടോ എന്നു നോക്കാന്‍ സായ്പി നോടു പറഞ്ഞു. സായ്പവര്‍കള്‍ ഭരണികളെടുത്തു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവയുടെ അകത്തു ചാരായത്തിന്റെ ഗന്ധം പോലുമില്ലായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ സായ്പും സ്വല്‍പം വലാതെയായി. പിന്നെ പൂശാരി സായ്പിന്റെ കയിലിരുന്ന ചമ്മട്ടി തട്ടിപ്പറിചെടുത്തുകൊണ്ട് സായ്പിന്റെ കുതിരയുടെ അടുക്കലെത്തി. ആ കുതിര വളരെ പിണക്കമുള്ളതും അന്യന്മാരെ അടുക്കലടുപ്പിക്കാത്തതും സാമാന്യത്തിലധികം വലിയതുമായിരുന്നു. ആ കുതിരപ്പുറത്തു നി‌ഷ്പ്രയാസം ചാടിക്കേറീട്ട് പൂശാരി ആഴിയിലേക്കു കുതിരയെ നടത്തി. കുതിര ആഴിയില്‍ ചാടിനിന്നുകൊണ്ടു തുള്ളി ത്തുടങ്ങി. കുതിരയുടെ തുള്ളല്‍കൊണ്ടു കനലെല്ലാം ചാരമായിപ്പറന്നു. പിന്നെ പൂശാരി കുതിരപ്പുറത്തുനിന്നിറങ്ങീട്ടു കുതിരയെ സായ്പിന്റെ അടുക്കലേക്കു വിട്ടു. സായ്പവര്‍കള്‍ പരിശോധിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ കുതിരയ്ക്കു യാതൊരു തരക്കേടും പറ്റീട്ടില്ലയിരുന്നുവെന്നല്ല, അതിന്റെ ഒരു രോമം പോലും കരിഞ്ഞിട്ടുമില്ലായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ സായ്പവര്‍കള്‍ അത്യന്തം വിസ്മയാകുലനായിത്തീര്‍ന്നു. പൂശാരി പിന്നെയും ആഴിയില്‍ ച്ചാടിത്തുള്ളി. അപ്പോള്‍ ചങ്ങലകളെല്ലാം പഴുത്തു തീക്കനല്‍ പോലെ ആയിക്കിടന്നിരുന്നു. പൂശാരി ആ ചങ്ങലകള്‍ വാരിയെടുത്തു ദേഹത്തി ലെല്ലാമണിഞ്ഞിട്ട്, ഒരു ചങ്ങല കൈയിലെടുത്തുംകൊണ്ടു സായ്പിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, “ഇതു മേടിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. സായ്പു സ്വബോധത്തോടുകൂടിയോ എന്തോ ഉടനെ രണ്ടു കൈയും നീട്ടി അതു മേടിച്ചു. തീക്കട്ട പോലെയിരുന്ന ആ ആനച്ചങ്ങല്‍ അപ്പോള്‍ പച്ചവെള്ളം പോലെ തണുപ്പുള്ളതും പൂപോലെ ഘനം കുറഞ്ഞതുമായിട്ടാണ് സായ്പവര്‍കള്‍ക്കു തോന്നിയത്. ഉടനെ അതു താഴെ ഇടാന്‍ പൂശാരി പറഞ്ഞു. സായ്പവര്‍കള്‍ താഴെയിട്ടു. പിന്നെയുമെടുക്കാന്‍ പൂശാരി പറഞ്ഞു. സായ്പവര്‍ക്കള്‍ അതെടുക്കാനായി കൈകള്‍ ചങ്ങലയുടെ അടുക്കലേക്കു നീട്ടിയപ്പോള്‍ തീക്കനലിന്റെ അടുക്കല്‍ കൈ കൊണ്ടുചെന്നപോലെ ചൂടുതോന്നുകയാല്‍ എടുത്തില്ല. അപ്പോള്‍ പൂശാരി (കറുപ്പസ്വാമി) “എന്താ പരീക്ഷയൊക്കെ കഴിഞ്ഞുവോ? ഇനിയും വല്ലതും ഭാവമുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഇതിനുത്തരമായിട്ടു സായ്പവര്‍കള്‍, “ഇനി പരീക്ഷ യൊന്നും വേണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. ഇത്രയും പരീക്ഷിച്ചതു തന്നെ അബദ്ധമായി എന്ന് എനിക്കിപ്പോള്‍ തോന്നുന്നുണ്ട്. എന്റെ ഈ അപരാധം കറുപ്പസ്വാമി സദയം ക്ഷമിക്കണം, ഇതിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി ആണ്ടുതോറും ഒരു കറുപ്പനൂട്ട് ഗവര്‍മ്മേണ്ടുവകയായിട്ടുള്ളതു കൂടാതെ, തന്റെ പേര്‍ക്ക് വിശേ‌ഷാല്‍, ഞാനിവിടെ ഇരിക്കുന്നടത്തോളം കാലം, നടത്തിയേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു പൂശാരി, “അന്യമത ക്കാരനായ നിങ്ങള്‍ക്ക് എന്നെക്കുറിച്ചു വിശ്വാസമില്ലാതെയിരുന്നത് ഒരദ്ഭുതമല്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, നിങ്ങളെ പക്ഷവാതം ബാധിക്കാറായിരി ക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഇങ്ങനെയൊക്കെ ചെയ്തതാണ്. അതിനാല്‍ എനിക്കു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല. വളരെ സന്തോ‌ഷമായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. കലി ഉടനെ അടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഇതുകഴിഞ്ഞ് അധികം താമസിയാതെ വര്‍ണ്ണീഡ് സായ്പവര്‍കള്‍ക്കു പക്ഷവാതം ആരംഭിച്ചു. വാതത്തിന്‍ ഇംഗീ‌ഷ് ചികിത്സ ഫലിക്കയില്ലെന്നറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ടു സായ്പവര്‍കള്‍ തന്റെ ദീനത്തിനു നാട്ടുചികിത്സകളാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കൂടി ഇവിടെത്തന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടി. ഒടുക്കം നാട്ടുചികിത്സയും ഫലിക്കാതെയായതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ശീമയ്ക്കു പോകുകയും ചെയ്തു.

വര്‍ണ്ണീഡ് സായ്പവര്‍കള്‍ ഉദ്യോഗമായി ഇവിടെ ഇരുന്നിരുന്ന കാലത്തെലാം ഗവര്‍മ്മെന്റുവകയായിട്ടുള്ളതുകൂടാതെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വഴിപാടായിട്ടും ഒരോ കറുപ്പനൂട്ട് ആണ്ടുതോറും പതിവായി നടത്തിയിരുന്നു. അദ്ദേഹം പോയതിനുശേ‌ഷം ആ സ്ഥനത്തുവന്ന സായ്പന്മാരും ആ പതിവു മുടക്കിയില്ല. അവരെല്ലാം കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തിയിരുന്നത് അരുവാപ്പാലത്തു മണല്‍പ്പുറത്തുവെച്ചായിരുന്നു.

അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചില കള്ളന്മാര്‍ വഴിപാടുകഴിക്കുകയും മറ്റുചില കള്ളന്മാര്‍ അകത്തുകടന്നു തിരുവാഭരണം മുതലായവ മോ ഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ടായിരുന്നു.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ തിരുവിതാംകൂറിന്റെ അതിര്‍ത്തിസ്ഥലങ്ങളില്‍വ്യാജപ്പുകയിലയുടെ പ്രചാരം ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നല്ലോ. ചെങ്കോട്ട മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലാണ് ഇത് അസാമാന്യമായി വര്‍ദ്ധിച്ചിരുന്നത്. ചെങ്കോട്ട മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കു വ്യാജപ്പുകയില രാത്രികാലങ്ങളില്‍ അച്ചന്‍കോവിലില്‍ക്കൂടിയാണ് കടത്തിക്കൊണ്ടുപോവുക പതിവ്. ആസമയം സര്‍ക്കാരാളുകള്‍ കണ്ടുപിടിക്കാതെയും കാട്ടുമൃഗങ്ങള്‍ ഉപദ്രവിക്കാതെയും ഇരിക്കുന്നതിനായിട്ട് ഈ കള്ളക്കച്ചവടക്കാര്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ നടയില്‍ നാലും അഞ്ചും എട്ടും പത്തും രൂപാവീതം കാണിക്കയിട്ടുംവെച്ചു പോകാറുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെ വ്യാജപ്പുകയിലക്കാര്‍ രാത്രിയിലിടുന്നവകയായിട്ടുതന്നെ കറുപ്പന്‍ പൂശാരിക്കു പ്രതിദിനം രാവിലെ അന്‍പതും അറുപതും എഴുപതും ചിലദിവസം നൂറും രൂപാവീതം കിട്ടിക്കൊണ്ടാണിരുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ സര്‍ക്കാരാളുകളുടെ സൂക്ഷിപ്പും കാവലും മുറുകിയതോടുകൂടി അവിടെ അങ്ങനെയൊന്നും വരാതെയും പൂശാരിക്കു കിട്ടാതെയുമായി.

ഒരിക്കല്‍ എട്ടു മറവര്‍ കൂടി രാത്രിസമയം അച്ചന്‍കോവിലില്‍ വന്നു ക്ഷേത്രത്തില്‍ക്കയറി ചില തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ മോഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി. അവര്‍ “അതിരുമല” (മലയാളത്തിന്റെയും പാണ്ടിയുടെയും അതിര്‍ത്തിയി ലുള്ള മല)യുടെ സമീപത്ത് ഒരു വൃക്ഷച്ചുവട്ടില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാം അവിടെ വെച്ചിട്ടു വൃക്ഷത്തിനു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചുതുടങ്ങി. മോ‌ഷണം നടന്നതിന്റെ മൂന്നാം ദിവസം വിവരമറിഞ്ഞു പോലീസുകാര്‍ ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലെത്തി. ആ സമയം കറുപ്പസ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടു പൂശാരി തുള്ളി പോലീസുകാരെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടു പോയി ആ കള്ളന്മാരെ കാണിച്ചുകൊടുത്തു. അതിനാല്‍ ആ മറവര്‍ക്കു ശിക്ഷയും ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു തിരുവാഭരണവും കിട്ടി. മറവര്‍ പ്രദക്ഷിണം വെച്ച വൃക്ഷത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ ഒരു പ്രതി‌ഷ്ഠ പണ്ടേതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കറുപ്പസ്വാമിയാണ് ആ മറവരെ വിട്ടയയ്ക്കാതെ മൂന്ന് അഹോരാത്രം അവിടെ പ്രദക്ഷിണം വെപ്പിച്ചത്.അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ആ സ്ഥലത്തേയ്ക്ക് അഞ്ചാറുനാഴികയിലധികം ദൂരമില്ല.

ആ മറവരെ അകപ്പെടുത്തിയത് കറുപ്പസ്വാമിയാണെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ മറവര്‍ക്ക് ആകപ്പാടെ കറുപ്പസ്വാമിയോടു വളരെ വിരോധമായി. കറുപ്പസ്വാമിയെ കഴിവുള്ളിടത്തോളം ദ്രാഹിക്കണമെന്ന് അവര്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കി. ഒരിക്കല്‍ രണ്ടു മറവര്‍ കൂടി അച്ചന്‍കോവിലില്‍ വന്നു രാത്രിസമയം കറുപ്പസ്വാമിക്കോവിലില്‍ കയറി. കായംകുളത്തു രാജാവ് പണ്ടൊരിക്കല്‍ കറുപ്പസ്വാമിക്കു വഴിപാടായി നടയ്ക്കുവെച്ച ഒരു വെള്ളി പ്രഭയും സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ടുള്ള ഒരരിവാളും ഒരു വേലും ഒരു കപ്പരയും അവിടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവ ഈ മറവര്‍ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു ചില സാമാനങ്ങള്‍ കള്ളന്മാര്‍ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടു പോയിരിക്കുന്നു എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ പോലീസ് സൂപ്രണ്ടു മുതലായവര്‍ അച്ചന്‍കോവിലിലെത്തി. അന്നു പോലീസ് സൂപ്രണ്ടായിരുന്നത് സാക്ഷാല്‍ ത്രിവിക്രമന്‍ തമ്പിയായിരുന്നു. പോലീസുകാര്‍ സ്ഥലത്തെത്തിയ ഉടനെ ക്ഷേത്രസംബന്ധികളെയും അയല്‍വാസികളെയും മറ്റും പിടിച്ചു മര്‍ദ്ദിക്കാനാരംഭിച്ചു. ആ സമയം കറുപ്പസ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടു പൂശാരി തുള്ളി സൂപ്രണ്ടിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “ഇവിടെയുള്ളവരെ വെറുതെ പിടിച്ചുപദ്രവിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? നിങ്ങള്‍ക്കു കഴിയുമെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ തെങ്കാശിക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം റോഡരികില്‍ ചെന്നിരിക്കണം. അപ്പോള്‍ ചുവപ്പു ശീല തലയില്‍ കെട്ടിക്കൊണ്ട് ആ വഴിയേ ഒരുത്തന്‍ വരും. അവനെ പിടികൂടിയാല്‍ ഒന്നുപകുതി സാമാനങ്ങള്‍ അവന്റെ പക്കല്‍നിന്നു കിട്ടും. പിന്നെ അവനോടു ചോദിച്ചറിഞ്ഞ് അവന്റെ കൂടുകാരനായി ഒരുത്തന്‍ കൂടിയുള്ളവനെയും പിടികൂടണം. ശേ‌ഷമുള്ള ഒന്നുപകുതി സാമാനങ്ങള്‍ അവന്റെ പക്കല്‍ നിന്നും കിട്ടും” എന്നു പറഞ്ഞു. ത്രിവിക്രമന്‍ തമ്പി അവര്‍കള്‍ക്കു കറുപ്പസ്വാമിയെക്കുറിച്ചു നല്ല വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അന്നുതന്നെ ചില പോലീസുകാരോടുകൂടി തെങ്കാശിയിലേയ്ക്കു പുറപ്പെട്ടു. അവിടെയെത്തി, കറുപ്പസ്വാമി കല്‍പിച്ച സ്ഥലത്തു വരികയും കുറചുനേരം കാത്തിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ചുവപ്പുതലയില്‍ക്കെട്ടുകാരന്‍ അതിലെ വരികയും, അവനെയും അവന്‍ മുഖാന്തിരം അവന്റെ കൂട്ടുകാരനേയും പിടികൂടുകയും അവരില്‍നിന്നു ഒന്നു പകുതി വീതമായി സാമാനങ്ങളെല്ലാം കിട്ടുകയുംചെയ്തു. ആ വക സാമാനങ്ങള്‍ ഇതുവരെ ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും ഹജൂര്‍ ഖജനാവില്‍ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുകയാണ്.

ഇനി കായംകുളത്തു രാജാവ് വെള്ളിപ്രഭയും മറ്റും കറുപ്പസ്വാമിക്കു വഴിപാടായി നടയ്ക്കുവെച്ചതിന്റെ കാരണം കൂടി പറയാം. ഒരു കാലത്ത് കായംകുളം രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്ന രാജാവിനു കറുപ്പസ്വാമിയെയും മറ്റും കുറിച്ചു വിശ്വാസവും ഭക്തിയുമൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കറുപ്പനൂട്ടു കഴിക്കുന്നതു കേവലം അനാവശ്യമാണെന്നും, തുള്ളല്‍ ശുദ്ധമേ കള്ളമാണെന്നും കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തുന്നത് കഥയില്ലാത്തവരും പൂശാരിയുടെ ജാടയില്‍ മിരണ്ടുപോവുന്നവരുമാണെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം. അഭിപ്രായത്തെ സാധൂകരിച്ച് ജനങ്ങളെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നതിനും ജനങ്ങളുടെ ഇടയില്‍ കറുപ്പസ്വാമിയെക്കുറിച്ചും മറ്റുമുണ്ടായിട്ടുള്ള വിശ്വാസത്തെ ദൂരീകരിക്കുന്നതിനുമായി ഒരു കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തിക്കളയാമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ഒരിക്കല്‍ രാജാവ് ചാര്‍ത്തു വരുത്തുകയും വട്ടങ്ങളൊക്കെ കൂട്ടുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ രാജാവു സ്വല്‍പം വിശേ‌ഷ വിദ്യകള്‍ കാണിക്കാതെയിരുന്നില്ല. വിറകിനുപകരം വാഴപ്പിണ്ടികള്‍ നിരത്തിയടുക്കിയാണ് ആഴികൂട്ടിയിരുന്നത്. പിന്നെ നിവേദ്യത്തിനുള്ള മദ്യത്തില്‍ ഉമ്മത്തിന്‍കായ് ധാരാളമായി അരച്ചു കലക്കിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഇവരണ്ടുകൂട്ടവുമാണ് രാജാവു വിശേ‌ഷവിധിയായി ചെയ്യിച്ചിരുന്നത്.

നിശ്ചിതദിവസം സന്ധ്യയ്ക്കുമുമ്പായി പൂശാരിയും പരികര്‍മ്മികള്‍ മുതലായവരും സ്ഥലത്തെത്തി. ഊട്ടിനെല്ലാം വട്ടം കൂട്ടിയിരുന്നതു രാജമന്ദിരത്തിന്റെ മുറ്റത്തുതന്നെ പന്തലിട്ടു കെട്ടിവിതാനിച്ചലങ്കരിച്ചായിരുന്നു. ആഴി കൂട്ടിയിരുന്നത് അതിനടുത്തുമായിരുന്നു. വാഴപ്പിണ്ടി കൊണ്ട് ആഴികൂട്ടിയിരിക്കുന്നതും മറ്റും കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഈ ഊട്ടു നടത്തുന്നതു പരീക്ഷാര്‍ത്ഥമായിട്ടാണെന്നു പൂശാരിക്കു മനസ്സിലായി. എങ്കിലും അയാള്‍ അതൊന്നും അറിഞ്ഞതായി ഭാവിച്ചില്ല. അയാള്‍ സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പുതന്നെ കുളിച്ച് ഉടുത്തുകെട്ടിചമഞ്ഞ് ഉത്തരീയം മുതലായവയും ധരിച്ചു പന്തലിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും പരികര്‍മി പൂജയ്ക്കെല്ലാ മൊരുക്കി, വെച്ചൊരുക്കും കഴിച്ചിരുന്നു. രാജാവ് ഊട്ടു നടത്തുന്നതു കറുപ്പസ്വാമിയെ പരീക്ഷിക്കാനായിട്ടാകയാല്‍ ഇവിടെ എന്തെങ്കിലും വിശേ‌ഷവിദ്യകള്‍ ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കില്ലെന്നു വിചാരിച്ചു പുരു‌ഷന്മാരും, സ്ത്രീകളും, വൃദ്ധന്മാരും, ബാലന്മാരും മറ്റുമായി അസംഖ്യം ജനങ്ങളും സന്ധ്യയോടുകൂടി അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ പൂശാരി പൂജ ആരംഭിച്ചു. കൊട്ടും, ഘോ‌ഷവും ആര്‍പ്പും, കുരവയും മറ്റും ഒട്ടും കുറവില്ലായിരുന്നു. അവയൊക്കെ സാധാരണ പതിവുള്ളതില്‍ വളരെ കൂടുതലായിരുന്നു. പൂജ ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോഴേക്കും കാളമാടന്‍, ചേപ്പാറമുണ്ടന്‍, ചെപ്പാണി മാടന്‍ മുതലായ മൂര്‍ത്തികള്‍ ബാധിച്ചു രാജാവിന്റെ പരിചാരകന്മാരില്‍ത്തന്നെ ചിലര്‍ തുള്ളിത്തുടങ്ങി. കാളമാടന്‍ ബാധിച്ചവര്‍ കൈകളും നിലത്തുകുത്തി കാളയെപ്പോലെ നടന്നുകൊണ്ടു മുക്കുറയിട്ടു തുടങ്ങി. ആ മുക്കുറാ ശബ്ദം കേട്ട് അവിടെ കൂടിയിരുന്നവര്‍ മാത്രമല്ല, സമീപസ്ഥലങ്ങളില്‍ ഉണ്ടായിരുന്നവര്‍ കൂടി ഭയപ്പെട്ടു തുടങ്ങി. ചേപ്പാറമുണ്ടന്‍ ആന പിടിച്ചാലിളകാത്തതും ഒരു കിണറ്റിലിട്ടിരുന്നതുമായ ഒരു കരിങ്കല്‍പ്പാലം ഒരു വടിപോലെ നി‌ഷ്പ്രയാസം കൈയിലെടുത്തു വീശിക്കൊണ്ടാണ് തുള്ളിയത്. ചെപ്പാണിമാടന്‍ ഒരു വലിയ വൃക്ഷം ചുവടേ പറിച്ചെടുത്തുകൊണ്ടു തുള്ളി ഓടിനടന്നു. ആകപ്പാടെ പേടിച്ചിട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആര്‍ക്കും ഇരിക്കാനും നില്‍ക്കാനും വയ്യാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ സമീപത്തു നിന്നിരുന്ന ഒരു തെങ്ങിനെ അഗ്രഭാഗത്ത് ഇടിനാദം പോലെ ഒരു അട്ടഹാസം കേട്ടു ‘ഞാന്‍ കൊച്ചിട്ടാണനാണ്. കറുപ്പസ്വാമിക്കു നിവേദ്യത്തിനുള്ള മദ്യം കൊടുക്കാനുള്ള അംഗീകാരവും അവകാശവും എനിക്കാണ്. അവിടെ ഇരിക്കുന്ന മദ്യം നിവേദ്യത്തിനും മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നതിനും കൊള്ളുകയില്ല. അതില്‍ ഉമ്മത്തിന്‍കായ അരചുകലക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇതാ കള്ളിന്‍കുടങ്ങള്‍വരുന്നു; പിടിച്ചുകൊള്ളണം’ എന്നു പറയുന്നതുകേട്ടു. ഉടനെ ചേപ്പാറമുണ്ടന്‍ തെങ്ങിന്റെ ചുവട്ടിലെത്തി. കൊച്ചിട്ടാണന്‍ കള്ളിന്‍കുടങ്ങള്‍ തെങ്ങിന്റെ മുകളില്‍നിന്ന് ഇട്ടു കൊടുത്തു. ചേപ്പാറമുണ്ടന്‍ എല്ലാം പിടിച്ചു താഴെ നിരത്തിവെച്ചു. അങ്ങനെ കൊച്ചിട്ടാണന്‍ നൂറ്റൊന്നു കുടങ്ങളിട്ടു കൊടുത്തു. അവയിലെല്ലാം നിറച്ചു കള്ളുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ തെങ്ങു ചെത്തിത്തുടങ്ങീട്ടുപോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പിന്നെ ഇത്ര വളരെ കള്ളും കുടങ്ങളും എവിടെനിന്നുണ്ടായിയെന്നു സ്വാമിക്കു മാത്രമറിയാം. കള്ളിന്‍ കുടങ്ങളെല്ലാം ഇട്ടുകൊടുത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം കൊച്ചിട്ടാണനും താഴെയിറങ്ങിവന്നു. മറ്റുള്ള മൂര്‍ത്തികളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ട് ഓടിനടന്നു. ആ മനു‌ഷ്യനും രാജാവിന്റെ പരിചാരകവര്‍ഗ്ഗത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഒരാള്‍ തന്നെയായിരുന്നു.

പൂജകഴിഞ്ഞു കര്‍പ്പൂരാരാധനയയപ്പോള്‍ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടു പൂശാരിയും തുള്ളിത്തുടങ്ങി. പൂശാരി കര്‍പ്പൂരത്തട്ടവും കൊണ്ട് പന്തലില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങി, ആഴിക്ക് ഒരു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചിട്ടു കത്തിക്കൊണ്ടിരുന്ന ഒരു കര്‍പ്പൂരക്കട്ടയെടുത്ത് ആഴിയിലേക്ക് ഇട്ടു. ഉടനെ വാഴപ്പിണ്ടികള്‍ക്ക് തീ പിടിച്ചു കത്തിക്കാളി ജ്വലിച്ചുതുടങ്ങി. തീപ്പൊരികള്‍ മേല്‍പോട്ടുയര്‍ന്നു നാലു ദിക്കിലേക്കും പറന്നുതുടങ്ങി. അക്കാലത്തു രാജാവിന്റെ കൊട്ടാരം മുതലായ കെട്ടിടങ്ങളെല്ലാം തെങ്ങോല മേഞ്ഞവയായിരുന്നു. തീപ്പൊരി പറന്നുവീണ് കെട്ടിടങ്ങള്‍ക്ക് അഗ്നിബാധയുണ്ടായെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് രാജാവ് കെട്ടിടങ്ങള്‍ക്ക് മേഞ്ഞിരുന്ന ഓലയെല്ലാം പൊളിച്ചു മാറ്റിച്ചു. ഉടനെ അതികലശലായിട്ടുള്ള മഴ തുടങ്ങി. മഴവെള്ളം ആ പ്രദേശത്തെല്ലാം കുത്തിയൊലിച്ചു തുടങ്ങി. രാജാവിന്റെ കൊട്ടാരവും പള്ളിയറയും ഭണ്ഡാരമുറിയുമെല്ലാം വെള്ളം നിറഞ്ഞു നാലുപുറത്തേക്കും ഒഴുകീട്ട് ആഴിക്കകത്തും വെള്ളം നിറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തീ കുറച്ചുകൂടി ശക്തിയോടു കൂടി കത്തി. വെള്ളം പെരുകുന്തോറും തീയുടെ ശക്തിയും വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. മഴവെള്ളം ആഴിക്കു നെയ്യെന്നപോലെയാണ് ഫലിച്ചത്. കറുപ്പസ്വാമിയും പരിവാരമൂര്‍ത്തികളും ആഴിയില്‍നിന്നു നൃത്തം തകര്‍ത്തു. പിന്നെ പൂശാരി തുള്ളിക്കൊണ്ടു രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “എന്താ പരീക്ഷയൊക്കെ കഴിഞ്ഞുവോ? ഇനിയും വല്ലതും ഭാവമുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാജാവ് അദ്ഭുതം കൊണ്ടും ഭയം കൊണ്ടും ഒന്നും സംസാരിക്കാന്‍ പോലും വയ്യാത്തവിധത്തില്‍ പരവശനായിത്തീര്‍ന്നി രുന്നു. അദ്ദേഹം ഭയം കൊണ്ടുള്ള വിറയലും ഗദ്ഗദത്തോടും കൂടി, “ഇല്ല, പൊന്നുസ്വാമീ, ഇനി ഒരു പരീക്ഷയുമില്ല; ഇത്രയും പരീക്ഷിച്ചതുതന്നെ വലിയ തെറ്റായിപ്പോയി എന്നാണ് ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നത്. എന്റെ മൂഡതകൊണ്ടു ഞാന്‍ചെയ്തുപോയ അപരാധത്തെ സ്വാമി യഥാപൂര്‍വ്വം ക്ഷമിക്കണമെന്നു പശ്ചാത്താപത്തോടുകൂടി പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നു. ഈ തെറ്റിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി ഞാന്‍സ്വാമിക്കു വെള്ളികൊണ്ട് ഒരു പ്രഭയും സ്വര്‍ണ്ണം കൊണ്ടുള്ള ഒരരിവാളും ഒരു വേലും ഒരു കപ്പരയും നടയ്ക്കുവെയ്ക്കു കയും അയ്യപ്പസ്വാമിക്കും മറ്റുള്ള പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കും യഥായോഗ്യം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തേക്കാം” എന്നു വളരെ പണിപ്പെട്ടു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കറുപ്പസ്വാമി (പൂശാരി) “എന്നാല്‍ മതി. ഞാന്‍ സമ്മതിച്ചിരിക്കുന്നു; എനിക്കു സന്തോ‌ഷമായി; ഇനി എനിക്ക് ഒരു വിരോധവുമില്ല” എന്നു പറയുകയും അതോടുകൂടി തുള്ളല്‍ നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ശേ‌ഷമുള്ളവരുടെ തുള്ളലും നിന്നു. മഴയും മാറി; എല്ലാവരും സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി പിരിയുകയും അധികം താമസിയാതെ രാജാവ് മേല്‍പറഞ്ഞ സാധനങ്ങളുണ്ടാക്കിച്ച് അച്ചന്‍കോവിലില്‍ കൊണ്ടു പോയി കറുപ്പസ്വാമിക്കു നടയ്ക്കുവെക്കുകയും അയ്യപ്പസ്വാമിക്കും മറ്റുള്ള പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കും യഥായോഗ്യം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും വന്ദിച്ചുപോരികയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെയാണ് കായംകുളത്തുരാജാവ് വെള്ളിപ്രഭയും മറ്റും കറുപ്പസ്വാമിക്കു വഴിപാടായി നടയ്ക്കുവെയ്ക്കാ നിടയായത്.

കായംകുളത്തുരാജാവിന്റെ പരീക്ഷണാനന്തരം ഏതാനും കൊല്ല ങ്ങള്‍ക്കുശേ‌ഷം ഒരു മന്ത്രവാദിയും കറുപ്പസ്വാമിയെ ഒന്നു പരീക്ഷിക്കാമെന്നു കരുതി. കറുപ്പസ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടാണ് പൂശാരി തുള്ളുന്നതെന്നു പറയുന്നത് ശുദ്ധമേ അബദ്ധമാണെന്നായിരുന്നു മന്ത്രവാദിയുടെ വാദം. അത് അബദ്ധമല്ല, പരമാര്‍ത്ഥമാണെന്ന് അച്ചന്‍കോവിലിലെ തന്ത്രിയായ താഴമണ്‍പോറ്റിയും വാദിച്ചു. അവര്‍ തമ്മിലുള്ള വാദപ്രതിവാദങ്ങള്‍ മുറുകിയപ്പോള്‍ പോറ്റി, “ആകട്ടെ, മഠത്തില്‍വെച്ചു തന്നെ കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തുകയും അവിടെവെച്ചുതന്നെ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ തുള്ളല്‍ പരമാര്‍ത്ഥമായിട്ടുള്ളതാണെന്നു ബോധ്യപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യാം” എന്നു പറയുകയും വേണ്ടതെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടിക്കൊണ്ടു പൂശാരി മുതലായ വരെ വരുത്തി, മുറയ്ക്ക് ഒരു കറുപ്പനൂട്ടു നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. പൂജയും കര്‍പ്പൂരാരാധനയും കഴിഞ്ഞു പൂശാരി തുള്ളി ആഴിയില്‍ച്ചാടി നൃത്തം തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ പോറ്റി, “എന്താ സമ്മതിച്ചുവോ? സാധാരണ മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു തീക്കനലില്‍ കിടന്ന് ഇങ്ങനെ നൃത്തം ചെയ്യുവാന്‍ സാധിക്കുമോ?” എന്നു മന്ത്രവാദിയോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മന്ത്രവാദി, “ഇതൊരു വലിയ കാര്യമായി ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നില്ല. കറുപ്പസ്വാമിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടാണ് പൂശാരി തുള്ളുന്നതെങ്കില്‍ അയാള്‍ പോയി ഒരു കടമാന്‍പോത്തിനെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുവരട്ടെ. എന്നാല്‍ സമ്മതിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ പൂശാരി അവിടെനിന്നിറങ്ങിപ്പോയി. ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എവിടെനിന്നോ ഒരു വലിയ കടമാന്‍ പോത്തിനെ പിടിച്ചു വലിച്ചുകൊണ്ടു മടങ്ങി വന്നു. അപ്പോള്‍ മന്ത്രവാദി “ശരിതന്നെ, ഞാന്‍ സമ്മതിചു” എന്നു പറഞ്ഞു. പൂശാരി അതിനെ പുറത്തുകൊണ്ടുപോയിവിട്ടയച്ചു. പിന്നെ അത് എങ്ങോട്ടു പോയി എന്ന് ആരും കണ്ടില. പൂശാരിപിന്നെയും ആഴിയില്‍ച്ചാടി നൃത്തം ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മന്ത്രവാദി പൂശാരിയുടെ കലിയടങ്ങുന്നതിന് എന്തോ ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു. ആഴിയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങുന്നതിനുമുമ്പ് കലി അടങ്ങിപ്പോവുകയാല്‍ പൂശാരിയുടെ കാല്‍ പൊള്ളി. ഉടനെ അയാള്‍ അയാളുടെ വീട്ടിലേക്കു പോയി. അവിടെ ചെന്നിട്ട് അധികം താമസിയാതെ മരിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു.

പൂശാരിയുടെ കാല്‍ പൊള്ളിയപ്പോള്‍ മുതല്‍ മന്ത്രവാദിയുടെ ദേഹമാസകലം ഉമിത്തീയിലിട്ടാലെന്നപോലെ ഒരു പുകച്ചിലും നീറ്റലും തുടങ്ങി. അനേക ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ഇതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്ന് അയാള്‍ പ്രശ്നം വെയ്പിചു നോക്കിച്ചു. അച്ചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെയും കറുപ്പസ്വാമിയുടെയും വിരോധം തീരാനായിട്ടു മന്ത്രവാദി അവിടെ ചില വഴിപാടുകള്‍ നടത്താനായി പല പ്രാവശ്യം ശ്രമിച്ചുനോക്കി. എല്ലാ പ്രാവശ്യവും അശുദ്ധിയും നേരിട്ടുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ ഒരിക്കലും ഒന്നും സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കം അയാളുടെ ദേഹം മുഴുവനും പൊള്ളിക്കഴന്നു വ്രണപ്പെട്ടു പുഴുത്ത് വളരെ കഷ്ടതയനുഭവിച്ചു മൂന്നാം കൊല്ലത്തില്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അചന്‍കോവില്‍ ശാസ്താവിന്റെ ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ ഉടനെപോയി അമ്മന്‍കോവിലില്‍ നിവേദ്യം കഴിക്കണം. അതുകഴിഞ്ഞു വന്നിട്ടേ ശാസ്താവിന്റെ നടയടയ്ക്കാവൂ. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. ഒരിക്കല്‍ ഒരു ശാന്തിക്കാരന്‍ ശാസ്താവിന്റെ ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞു നടയടച്ചിട്ട് അമ്മന്‍കോവിലില്‍ നിവേദ്യം കഴിക്കാനായി പോയി. വളരെനേരം കഴിഞ്ഞിട്ടും അദ്ദേഹം മടങ്ങിവരായ്കയാല്‍ ചിലര്‍ അമ്മന്‍കോവിലില്‍ ചെന്നു നോക്കി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുമ്മയും നഖങ്ങളും പല്ലുകളും മാത്രം അവിടെ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അല്ലാതെയൊന്നും കണ്ടില്ല. ആ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സിന്റെ ഉപദ്രവം അവിടെ ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ അതിനെ ആവാഹിച്ച് ഒരു വി‌ഷ്ണുവിഗ്രഹത്തിന്മേലാക്കി അവിടെ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചു. ആ വി‌ഷ്ണുവിഗ്രഹമാണ് അവിടെ കിഴക്കേ തേര്‍വീഥിക്കു തെക്കുഭാഗത്തായി ഇപ്പോഴും കാണുന്നത്.

ഇനി ഒരു കൊടിയുടെ ആഗമത്തെക്കുറിച്ചാണ് പ്രധാനമായി പറയാനുള്ളത്. ആറന്മുള ക്ഷേത്രത്തിങ്കല്‍ നിന്ന് ഏകദേശം രണ്ടു നാഴിക തെക്കായിട്ടു ‘കനകമല’ എന്നൊരു മലയും ആ മലയില്‍ ഒരു ദേവപ്രതി‌ഷ്ഠയുമുണ്ടായിരുന്നു. അവിടുത്തെ ദേവനെ എല്ലാവരും ‘കനകമലദേവന്‍’ (തേവര്) എന്നാണ് പറയുന്നത്. ആറന്മുള ക്ഷേത്രമുണ്ടാകുന്നതിനു മുമ്പ് ആ ദിക്കുകാര്‍ ദേശപരദേവതയായി ആചരിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും ചെയ്തുവന്നിരുന്നത് ആ ദേവനെയാണ്. ആ ദേവന്‍ ശിവനാണ്. അവിടുത്തെ നാഥത്വം ‘ഇടശ്ശേരിമല’ ദേശക്കാര്‍ക്കാണ്. അവിടെ ശിവരാത്രി വളരെ പ്രധാനമാണ്. ശിവരാത്രി നാള്‍ ആ മലയില്‍ അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടുക പതിവാണ്. അവരില്‍ അധികം പേരും കുറവര്‍ മുതലായ ജാതിക്കാരാണ്. ഇവരുടെ വഴിപാടായി ശിവരാത്രി ദിവസം അവിടെ വളരെപ്പണം വരും. ആ പണമെല്ലാം എടുക്കുന്നത് ഇടശ്ശേരിമലക്കാരാണ്. അവിടെ കരനാഥന്റെ വകയായി ഒരു കൊട്ടാരമുണ്ട്. മലയില്‍ വഴിപാടായി വരുന്ന പണം ആ കൊട്ടാരത്തില്‍ വിളക്കുവെപ്പിനും മറ്റുമായിട്ടാണ് ചിലവു ചെയ്യുക പതിവ്. ഇടശ്ശേരി മലകരക്കാര്‍ കനകമലത്തേവരുടെ വകയായി ഒരു കൊടിയുണ്ടാക്കി. ആ കൊടി കരനാഥന്റെ കൊട്ടാരത്തിലാണ് വെച്ചു സൂക്ഷിക്കുന്നത്. ആറന്മുള ക്ഷേത്രമുണ്ടായപ്പോള്‍ കനമലത്തേവരുടെ പ്രാധാന്യം കുറഞ്ഞുപോയി. അതിനാല്‍ കനകമലത്തേവരെ ആവാഹിച്ച് ആറന്മുളദേവന്റെ സന്നിധിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നത് മേല്‍പറഞ്ഞ കൊടിയിന്മേലാണ്. ആ കാലം മുതല്‍ ആ കൊടി ആറന്മുളഭഗവാന്റെ വകയായി. എങ്കിലും ഇപ്പോഴും അതുവെചു സൂക്ഷിക്കുന്നത് പൂര്‍വസ്ഥലത്തുതന്നെയാണ്. ആറന്മുളക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവകാലത്തും മറ്റും ദേവനെ എഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ ഈ കൊടികൂടി എഴുന്നള്ളിക്കണം. അത് ഇടശ്ശേരിമലകരക്കാരാണ് പതിവ്. അതിനു പ്രതിഫലമായി അവര്‍ക്ക് ആറന്മുള ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നു ചോറും പണവും പതിവുണ്ട്. അത് ഇപ്പോഴും നിര്‍ത്തലാക്കീട്ടില്ല. ഊരുവലത്തിനും മറ്റും ആറന്മുള ദേവനെ എഴിന്നുള്ളിക്കുന്നതിനു പകരം ഈ കൊടിയാണ് എഴുന്നള്ളിചുകൊണ്ടുപോവുക പതിവ്. ആറന്മുളഭഗവാന്റെ സങ്കേതത്തിലുള്‍പ്പെട്ട ഏതു ദേശത്തെങ്കിലും കറുപ്പനൂട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ ഈ കൊടി എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടു പോവുക പതിവാണ്. അയിരൂരില്‍ മണല്‍പ്പുറത്തു വെച്ചു നടത്തിയ കറുപ്പനൂട്ടിന് എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടു പോയിരുന്ന കൊടി ഇതുതന്നെയായിരുന്നു.

ഇത്രയും പറഞ്ഞ സ്ഥിതിക്ക് അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവത്തിന്റെ രീതിയെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്‍പം വിവരിക്കുന്നത് അനുചിതമായി വരികയില്ലെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. അവിടെ ആണ്ടുതോറും ധനുമാസം ഒന്നാം തീയതി മുതല്‍ പത്തുദിവസത്തെ ഉത്സവമാണ് പതിവ്. മൂന്നാം ഉത്സവം മുതല്‍ ചെറിയ തേരിന്റെ ആകൃതിയില്‍ കെട്ടിയുണ്ടാക്കുന്ന ഒരു വാഹനത്തിലാണ് രാത്രിയിലത്തെ എഴുന്നള്ളത്ത്. അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ഒരു സ്വര്‍ണ്ണവിഗ്രഹം ആ വാഹനത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചുവെച്ചു തേര്‍വീഥിയില്‍ ക്കൂടി പ്രദക്ഷിണമായി എടുത്തുകൊണ്ടു നടന്നാണ് എഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. ആ എഴുന്നള്ളത്തിനു ‘മണികണ്ഠമുത്തയ്യസ്വാമിയുടെ എഴുന്നള്ളത്ത്’ എന്നാണ് അവിടങ്ങളിലുള്ളവര്‍ പറയുന്നത്. വിഗ്രഹമെഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ മണിക്കാരന്‍ (പാര്‍വ്വ്വത്യക്കാരന്‍) ഒരു സ്വര്‍ണ്ണവാളുമെടുത്ത് എഴുന്നള്ളത്തിനു മുമ്പില്‍ നില്‍ക്കും. വാഹനത്തിലെഴുന്നള്ളിച്ചു വെച്ചാലുടനെ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ വന്നു സ്വാമിയുടെ മുമ്പില്‍ ഒരു തേങ്ങയെറിയും. അതു കഴിഞ്ഞാലുടനെ ചില ബ്രാഹ്മണര്‍ വന്നു വാഹനമെടുത്ത് എഴുന്നള്ളിപ്പ് ആരംഭിക്കും. എഴുന്നള്ളത്തിനു പാണ്ടിവാദ്യം, നാഗസ്വരം, പഞ്ചവാദ്യങ്ങള്‍ മുതലായവയൊക്കെ ഉണ്ടായിരിക്കും. എഴുന്നള്ളത്ത് ആരംഭിക്കുമ്പോഴേക്കും കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂശാരി ഉടുത്തുകെട്ടി, ഉത്തരീയമിട്ട്, തലയില്‍ക്കെട്ടും കെട്ടി, അരിവാള്‍, വേല്‍, കപ്പര മുതലായവ എടുത്തുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ മുന്‍പേ നടക്കും. എഴുന്നള്ളത്തു പടിഞ്ഞാറേ ഗോപുരത്തിനു പടിഞ്ഞാറുവശത്താകുമ്പോള്‍ അവിടെ നില്‍ക്കും. അപ്പോള്‍ നാഗസ്വരവായന ഒന്നു വിസ്തരിക്കും. ആ സമയം കറുപ്പസ്വാമി (പൂശാരി) തുള്ളും. തുള്ളിക്കൊണ്ടു ജനങ്ങളുടെ ഇടയില്‍ ക്കൂടികുറച്ചുനേരം ഓടിനടന്നിട്ട് അമ്മനെ തൊഴുതു, ഗണപതി പ്രതി‌ഷ്ഠയുള്ളതായ അവിടെ സമീപത്തു നില്‍ക്കുന്ന പിലാവിനു പ്രദക്ഷിണമായി, തന്ത്രിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു വീഴും. അപ്പോള്‍ തന്ത്രി കുറെ ഭസ്മമെടുത്തു ശിരസ്സിലിടും. ഉടനെ കലിയടങ്ങും. പിന്നെ മുറയ്ക്കു പ്രദക്ഷിണമായി എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടുപോയി അകത്തെഴുന്നള്ളിക്കും. എട്ടാമുത്സവം വരെ ഈ വിധത്തിലും രാത്രിയിലുമാണ് എഴുന്നള്ളത്ത്. ഒന്‍പതാമുത്സവമാകുമ്പോള്‍ ഈ രീതിയൊക്കെ മാറും. ഒന്‍പതാമുത്സവ ദിവസം പകല്‍ ഉച്ചശ്ശീവേലി കഴിഞ്ഞാലുടനെയാണ് എഴുന്നുള്ളത്ത്. അന്നു വലിച്ചുകൊണ്ട് നടക്കുന്ന ഒരു വലിയ തേരിലാണ് മണികണ്ഠ മുത്തയ്യസ്വാമിയെ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. ഈ തേര് അലങ്കരിക്കുന്നതു കാനല്‍ത്തെങ്ങ്, കാനല്‍ക്കമുകു മുതലായി കാട്ടിലുണ്ടാകുന്ന വൃക്ഷ ങ്ങളില്‍നിന്നും മറ്റുമെടുക്കുന്ന സാധനങ്ങള്‍ കൊണ്ടാണ്. ആ അലങ്കാരം ഏറ്റവും മനോഹരമായിരിക്കും. തേരു വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നതിനു കെട്ടുന്നതു വടത്തിനു പകരം വലിയ ചൂരലണ്. എല്ലാം കാട്ടുസാമാനാങ്ങളായിരിക്കണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമുണ്ട്. ഈ വക കാട്ടുസാമാനങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവന്നു കൊടുക്കുന്നതു ‘പളിയര്‍’ എന്നൊരു ജാതിക്കാരാണ്. ഇതിലേക്ക് അവര്‍ക്കു ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു ചില അനുഭവങ്ങളുമുണ്ട്. തേരില്‍ സ്വാമിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചിരുത്തിയാലുടനെ കറുപ്പസ്വാമിയുടെ പൂശാരി ഉടുത്തുകെട്ടിച്ചമഞ്ഞു വന്നു തേര്‍ത്തണ്ടിന്മേല്‍ ഒരു തേങ്ങയെറിയണം. ഇത് കഴിഞ്ഞാലുടനെ സ്ഥലം തഹശീല്‍ദാര്‍ മുതലായ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍, മേല്‍ശാന്തിക്കാര്‍, സമൂഹക്കാര്‍, മണിക്കാരന്‍ മുതലായ വരും ഒരോ തേങ്ങയെറിയണം. ഇതും കഴിഞ്ഞാലൊരു കര്‍പ്പൂരാരാധനയുണ്ട്. അതുകഴിഞ്ഞാല്‍ ആദ്യം ചൂരലിന്മേല്‍ കറുപ്പസ്വാമി പിടിച്ചാലുടനെ തഹശീല്‍ദാര്‍ മുതലായ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരും സമൂഹക്കാര്‍ മുതലായി അവിടെ കൂടീട്ടുള്ള ബ്രാഹ്മണരും എന്നുവേണ്ടാ, സകലരും ചൂരലിന്മേല്‍ പിടിക്കണം. എല്ലാവരും കൂടി പിടിച്ചുവലിച്ചു തേരു പടിഞ്ഞാറു പടിഞ്ഞാറേത്തേര്‍വീഥിയുടെ തെക്കേ അറ്റത്തു വരുമ്പോഴേക്കും കറുപ്പസ്വാമി തുള്ളിത്തുടങ്ങും. തേര് അവിടെ ഒരു മണിക്കൂറോളം നിറുത്തും. അപ്പോള്‍ പാണ്ടിവാദ്യം, നാഗസ്വരം, പഞ്ചവാദ്യങ്ങള്‍, ചെണ്ട മുതാലയവയും ആര്‍പ്പും കുരവയും ശരണംവിളിയുമെല്ലാം പൊടിപൊടിക്കും. ആകപ്പാടെയുള്ള കോലാഹലം കൊണ്ട് ആ സമയത്ത് ഭൂലോകം കുലുങ്ങുന്നുണ്ടോ എന്നു തോന്നും. അപ്പോള്‍ അവിടെ തുള്ളാത്തവരായിട്ട് അധികം പേരെ കാണുകയില്ല. അപ്പോഴത്തെ കോലാഹലം തുള്ളാത്ത വരെയും തുള്ളിക്കുന്നതാണ്. കറുപ്പസ്വാമിയുടെ തുള്ളലും അട്ടഹാസവും അപ്പോള്‍ കലശലാകും. അപ്പോള്‍ ചേപ്പാറമുണ്ടന്‍, ചെപ്പാണിമാടന്‍, കാളമാടാന്‍, അമ്മന്‍കോവിലിലെ അമ്മന്‍ എന്നിവരും തുള്ളി എഴുന്നുള്ള ത്തിന്റെ സമീപത്തു വന്നുചേരും. ആ സമയത്തു കൊച്ചിട്ടാണന്‍ തുള്ളി കിഴക്കേഗോപുരത്തിങ്കലെത്തി തുള്ളല്‍ പൊടിപൊടിക്കും. ഈ തുള്ളലുകളില്‍ വിശ്വാസമില്ലാത്തവരായ ചിലര്‍ പലവിധത്തില്‍ പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുകയും അവരൊക്കെ അനേകവിധത്തിലുള്ള ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഒടുക്കം വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

അച്ചന്‍കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവത്തില്‍ വിശേ‌ഷാലുള്ള പ്രധാന സംഗതികള്‍ ഇത്രമാത്രമാണ്. ഇനി ചില്ലറ സംഗതികള്‍ മാത്രമേയുള്ളു. അവയെ വിവരിച്ച് ഈ ഉപന്യാസം ഇനിയും ദീര്‍ഘിപ്പിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 77
അവണാമനയ്ക്കല്‍ ഗോപാലന്‍

കൊച്ചി രാജ്യത്ത് തലപ്പിള്ളി താലൂക്കില്‍ ദേശമംഗലം വില്ലേജില്‍ ദേശമംഗലത്തു മനയെന്നും, തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ഇടക്കുന്നില്‍ വില്ലേജില്‍ തെക്കിനിയേടത്തു കിരാങ്ങാട്ടുമനെയെന്നും ടി താലൂക്കില്‍ ത്തന്നെ കടലാശ്ശേരി വില്ലേജില്‍ അവണാമനയെന്നും പറഞ്ഞുവരുന്ന ബ്രാഹ്മണോത്തമകുടുംബവകയായി പണ്ടു ഗോപാലന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു കൊമ്പനാനയുണ്ടായിരുന്നു. അനേകം ഗുണങ്ങളും യോഗ്യതകളുമുണ്ടായിരുന്ന ആ ഗോപാലനോടു കിടയായിട്ട് ഒരു കൊമ്പനാന അക്കാലത്തു വേറെയെങ്ങുമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, ഇക്കാലത്തും എങ്ങുമുള്ളതായി കേട്ടുകേള്‍വി പോലുമില്ല. ഈ ആന ഈ മനയ്ക്കല്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നത് ഏതുവിധമെന്നും മറ്റും താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

മേല്‍പ്പറഞ്ഞ മനയ്ക്കല്‍ കൊല്ലം 1068-ആമാണ്ടുവരെജീവിച്ചിരുന്ന നാരായണന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് സത്യം, ദയ, ദാനം, ധര്‍മ്മം, നീതി, പരോപകാരതത്പരത മുതലായ സല്‍ഗുണങ്ങളുടെ വിളനിലമായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് ഓര്‍മ്മയുള്ളവര്‍ ഇപ്പോഴും പലരുമുണ്ടായിരിക്കാനിടയുണ്ട്. യോഗ്യനും ഭാഗ്യവാനുമായിരുന്ന അവിടേയ്ക്ക് ഒരിക്കല്‍ സ്വന്തമായി ഒരു കൊമ്പനാനയെ വാങ്ങിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് ഒരു മോഹമുണ്ടായിത്തീരുകയാല്‍ അതിനായി അന്വേ‌ഷണം തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ പാമ്പുംമേയ്ക്കാട്ടുമനയ്ക്കല്‍ ഒരു കുട്ടിക്കൊമ്പന്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടെന്നും അതിനെ വില്‍ക്കാന്‍ പോകുന്നുവെന്നും കേട്ടു നമ്പൂരിപ്പാട് അങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അക്കാലത്ത് ആനകളുടെ ലക്ഷണങ്ങളും ഗുണദോ‌ഷങ്ങളും അറിയാവുന്ന ആളായിട്ട് ഊരകത്തു തെക്കേവെളിയത്ത് എന്ന വീട്ടില്‍ കൃ‌ഷ്ണന്‍നായര്‍ എന്നൊരാളുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെച്ചെന്ന് ആ മനു‌ഷ്യനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടാണ് പോയത്. അടുത്ത ദിവസം തന്നെ അവര്‍ പാമ്പുംമേയ്ക്കാട്ട് എത്തുകയും നമ്പൂരിപ്പാടു താന്‍ ചെന്നിരിക്കുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശം ആ മനയ്ക്കലെ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയെ ധരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി, “ഇവിടെ ഒരാനക്കുട്ടിയുണ്ടെന്നും അതിനെ വില്‍ക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചിരിക്കുകയാണെന്നും കേട്ടത് വാസ്തവം തന്നെയാണ്. എന്നാല്‍ പരമാര്‍ത്ഥം പറയാതെ നമ്പൂരിയെ ചതിക്കുന്നത് കഷ്ടമാണല്ലോ. അതുകൊണ്ടു സത്യം ഞാന്‍ പറയാം. ആ ആനക്കുട്ടിക്ക് ‘കരിനാക്ക്’ (നാവില്‍ കറുത്ത രേഖ) ഉണ്ട്. അതു ദുര്‍ലക്ഷണവും ദോ‌ഷമായിട്ടുള്ളതുമാണല്ലോ. അതുകൊണ്ടാണ് അതിനെ വിറ്റുകളയാമെന്ന് ഇവിടെ വിചാരിക്കുന്നത് ’ എന്നു പറഞ്ഞു. അക്കാലത്തു മലയാള ബ്രാഹ്മണര്‍ ശുദ്ധന്മാരും നി‌ഷ്കളങ്കഹൃദയന്മാരും സത്യസന്ധന്മാരും അന്യായമായും ചതിച്ചും പരദ്രവ്യം കൈക്കലാക്കാന്‍ ഇച്ഛയില്ലാത്തവരുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതിന് ഇതൊരു ഉത്തമദൃഷ്ടാന്തമാണല്ലോ.

ഇതു കേട്ടയുടനെ നമ്പൂരിപ്പാടും കൃ‌ഷ്ണന്‍നായരും കൂടി ആന നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്ന് ആ ആനക്കുട്ടിയുടെ ഭംഗിയും മറ്റും ആകപ്പാടെ കണ്ടപ്പോള്‍, എന്തെല്ലാം ദോ‌ഷങ്ങളുണ്ടായിരുന്നാലും അതിനെ വാങ്ങണമെന്നുള്ള ഭ്രമം നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു കലശലായി. കൃ‌ഷ്ണന്‍നായര്‍ ആകപ്പാടെ പരിശോധിച്ചു നോക്കീട്ട്, “ഇതിനു കരിനാക്കുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞതു വാസ്തവം തന്നെ. അതു ദോ‌ഷമായിട്ടുള്ളതുമാണ്. എങ്കിലും ഇതിനു മറ്റനേകം ശുഭലക്ഷണങ്ങളുള്ളതുകൊണ്ട് ഇതിനെ വാങ്ങിയാല്‍ നമുക്കു ഗുണമല്ലാതെ ദോ‌ഷമൊന്നുമുണ്ടാകയില്ലെന്നാണ് അടിയന്റെ അഭിപ്രായം. ‘ഏകോഹി ദോ‌ഷോ ഗുണസന്നിപാതേ നിമ ́തീന്ദോഃ കിരണേ‌ഷ്വിവാങ്കഃ’ എന്നുള്ളതുപോലെയാണ് ഈ ദോ‌ഷമിരിക്കുന്നത്” എന്നു നമ്പുരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ സ്വകാര്യമായിട്ടു പറഞ്ഞു. ഉടനെ രണ്ടുപേരും കൂടി വീണ്ടും അച്ഛന്‍ നമ്പൂതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു വിലയെക്കുറിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി, “ഈ കൊമ്പന്‍കുട്ടിക്കു കരിനാക്കെന്നുള്ള ദോ‌ഷമില്ലായിരുന്നുവെങ്കില്‍ അയ്യായിരമുറുപ്പികയില്‍ കുറയാതെ ആരും തരുമായിരുന്നു. അയ്യായിരമല്ല, പതിനായിരം കിട്ടിയാലും ഞാന്‍കൊടുക്കുകയുമില്ലായിരുന്നു. ഈ ഒരു ദോ‌ഷമുള്ളതുകൊണ്ട് ഇതിനെ വിലതന്ന് ആരും വാങ്ങുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. നമ്പൂരിക്കു വേണമെങ്കില്‍, ആയിരമുറുപ്പിക തന്നാല്‍ ഈ കുട്ടിയെ ഞാന്‍തന്നേക്കാം. നല്ല സമ്മതമുണ്ടെങ്കില്‍ മതി താനും” എന്നു പറഞ്ഞു. അയ്യായിരമുറുപ്പികയില്‍ കുറയാതെ കൊടുക്കേണ്ടതായി വന്നേക്കുമെന്നായിരുന്നു നമ്പൂരിപ്പാടു വിചാരിച്ചിരുന്നത്. ആയിരമെന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം സസന്തോ‌ഷം സമ്മതിക്കുകയും “കരിനാക്കുണ്ടെങ്കിലും മേയ്ക്കാടിനെ നഷ്ടപ്പെടുത്തണമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നില്ല” എന്നു പറയുകയും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഉറുപ്പിക വരുത്തി രൊക്കം കൊടുത്ത് ആനക്കുട്ടിയെ വാങ്ങുകയും ഒരാനക്കാരന്റെ സഹായത്തോടുകൂടി ആ കൊമ്പന്‍കുട്ടിയെ അവിടെനിന്നു കൊണ്ടു പോരികയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് ഗോപാലന്‍ അവണാമനയ്ക്കല്‍ വന്നുചേര്‍ന്നത്. അക്കാലത്തു ഗോപാലന് ഇരുപതു വയസ്സു മാത്രമേ പ്രായമായിരുന്നുള്ളു എങ്കിലും ഉടലിന്റെ പുഷ്ടിയും ഉയര്‍ച്ചയും കണ്ടാല്‍ അതിലധികം തോന്നുമായിരുന്നു. കൊമ്പുകളുടെ ഭംഗി, തലക്കട്ടി, തലയെടുപ്പു മുതലായ ഗുണങ്ങള്‍ കൊണ്ടു ഗോപാലന്‍ നിസ്തുലനായ ഒരു കൊമ്പന്‍കുട്ടി തന്നെയായിരുന്നു.

ആനക്കുട്ടിയെ ദേശമംഗലത്തു കൊണ്ടുചെന്നപ്പോള്‍ അന്നത്തെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അതിന്റെ ഭംഗി കണ്ടും വിലയുടെ ലഘുത്വമറിഞ്ഞും വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും, “ഉണ്ണീ, കൊമ്പന്‍കുട്ടി നമ്മുടെ ബ്രഹ്മസ്വം വകയായിരിക്കട്ടെ. ഇതിനു കൊടുത്ത വില ഞാന്‍തന്നേക്കാം” എന്നു പറയുകയും ആയിരമുറുപ്പിക രൊക്കം മകനു കൊടുത്ത് ആ ആനക്കുട്ടിയെ മനയ്ക്കലേക്കായിട്ടു വാങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഗോപാലന്റെ ബുദ്ധിഗുണം അസാധാരണമായിരുന്നു. അവന്‍ വളര്‍ന്നുവന്നതിനോടുകൂടി അവന്റെ ഗുണങ്ങളും വര്‍ദ്ധിച്ചു. നീര്‍ക്കോളുള്ള സമയത്തല്ലാതെ ഗോപാലനെ തളയ്ക്കുക (കെട്ടിയിടുക) പതിവില്ല. അല്ലാത്ത കാലങ്ങളില്‍ മനയ്ക്കലെ പറമ്പില്‍ അവനു നിശ്ചയിച്ചു കൊടുത്തിരുന്ന സ്ഥലത്തുപോയി നില്‍ക്കുകയും കിടക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളും. തീറ്റസ്സാമാനങ്ങളെല്ലാം നേരനീക്കം കൂടാതെ അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തേക്കുകയാണു പതിവ്. ആ പറമ്പില്‍ തെങ്ങും വാഴയും മറ്റും ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു സമയം തീറ്റയ്ക്കുള്ളവ കൊണ്ടുചെന്നുകൊടുക്കാന്‍ സ്വല്‍പം താമസിച്ചുപോയാലും തെങ്ങും വാഴയും മറ്റും ഒടിച്ചിട്ടും പറിച്ചും അവന്‍ തിന്നു നശിപ്പിക്കാറില്ല. മനയ്ക്കലെ കുട്ടികളും മറ്റും ഗോപാലന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു കളിക്കുക സാധാരണമായിരുന്നു. കുട്ടികള്‍ അവന്റെ കൊമ്പിലും വാലിലും പിടിച്ച് അവനെ കുറേശ്ശെ ഉപദ്രവിച്ചാലും അവന്‍ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. കുട്ടികള്‍ കളിച്ചു ചെയ്യുന്ന ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം ഗോപാലനു സന്തോ‌ഷാവഹങ്ങളായിരുന്നു. കഥയില്ലാത്ത കുട്ടികള്‍ കളിച്ചു വല്ലതും ചെയ്താലും കാര്യവിവരമുള്ള താന്‍ അതിനു പകരം ചെയ്യുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ എന്നായിരുന്നു അവന്റെ വിചാരം.

മനയ്ക്കലുള്ള ഒരോരുത്തരും ഗോപാലനു പതിവായി ചില അവകാശങ്ങള്‍ കൊടുത്തിരുന്നു. അവയെല്ലാം ഒരു മാത്രപോലും സമയം തെറ്റിക്കാതെ അവന്‍ അതാതു സ്ഥലങ്ങളില്‍ ചെന്നു നിശ്ചിതസമയങ്ങളില്‍ ത്തന്നെ വാങ്ങി അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

മനയ്ക്കല്‍ കാലത്തെ ഗണപതിഹോമം, തേവരം, പൂജ മുതലായതു കഴിയുമ്പോള്‍ ഗോപാലന്‍ അടുക്കളയുടെ വടക്കെ വാതില്‍ക്കലെത്തുക പതിവാണ്. അപ്പോള്‍ കുറച്ചു നിവേദ്യച്ചോറും അപ്പം, അട, ശര്‍ക്കര, കദളിപ്പഴം, തേങ്ങാപൂള്‍ മുതലായവയും അമ്മാത്തോല്‍ കൊടുക്കും. അവയെല്ലാം അമ്മാത്തോല്‍ കൊച്ചുകുട്ടികള്‍ക്കെന്നപോലെ ഗോപാലനെ വായില്‍ വെച്ചുകൊടുക്കുകയും അവന്‍ സാദരം വാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുകയും ഇടയ്ക്കൊക്കെ അമ്മാത്തോല്‍ മകനേ, മകനേ എന്നു വിളിക്കുകയും അതിനൊക്കെ ഗോപാലന്‍ അനുസരണത്തോടുകൂടിയും നന്ദിസൂചകമായും ചില ശബ്ദങ്ങള്‍ പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കാണുകയും കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ ജന്മത്തിലല്ലെങ്കിലും പൂര്‍വ്വ്വജന്മത്തില്‍ ഇവര്‍ അമ്മയും മകനും തന്നെയായിരിക്കുമെന്ന് ആര്‍ക്കും തോന്നിപ്പോകും. വാസ്തവത്തില്‍ ആ അമ്മാത്തോല്‍ക്കു ഗോപാലനെക്കുറിച്ചു പുത്രനിര്‍വ്വിശേ‌ഷമായ വാത്സല്യവും ഗോപാലന് അമ്മാത്തോലിനെക്കുറിച്ചു മാതൃനിര്‍വ്വിശേ‌ഷമായ ഭക്തിസ്നേഹാദരങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു.

ഗോപാലന്റെ ബുദ്ധിവിശേ‌ഷങ്ങള്‍ വിസ്തരിക്കുകയെന്നുവെച്ചാല്‍ അവസാനമില്ലാതെയുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതുമാത്രം താഴെ പ്രസ്താവിച്ചു കൊള്ളുന്നു:

ഒരു ദിവസം കാലത്തു ഗോപാലന്‍ പതിവുപോലെ അടുക്കള വാതില്‍ക്കല്‍ ചെന്നു വായും പൊളിച്ചു നിന്നപ്പോള്‍ അമ്മാത്തോല്‍ നിവേദ്യച്ചോറു കൊണ്ടുവന്ന് അവന്റെ വായില്‍ വച്ചുകൊടുത്തിട്ട് ശര്‍ക്കര, തേങ്ങാപ്പൂള്‍ മുതലായവ എടുത്തുകൊണ്ടുവരാനായിട്ടു പോയി. ആ സമയം മനയ്ക്കലെ ഒരു ഉണ്ണി ഓടിച്ചെന്നു ഗോപാലന്റെ കൊമ്പുകളില്‍ ചാടിപ്പിടിച്ചു ഞാന്നു. താന്‍ വായ് കൂട്ടിയാല്‍ ഉണ്ണി വീണെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഗോപാലന്‍ വായ് കൂട്ടാതെയും അനങ്ങാതെയും ആ നിലയില്‍ത്തന്നെ നിന്നു. അതിനാല്‍ വായില്‍ക്കൊടുത്ത ചോറു മുഴുവനും താഴെ വീണുപോയി. അപ്പോഴേയ്ക്കും അമ്മാത്തോല്‍ വീണ്ടും അവിടെ വരികയും ഉണ്ണിയെപ്പിടിച്ചിറക്കി വിടുകയും ഗോപാലന്റെ ബുദ്ധിഗുണത്തെ ക്കുറിച്ചു വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ മനയ്ക്കലെ തെക്കുവശത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പൊട്ടക്കിണറിന്റെ വക്കത്ത് അറുപത്തിനാലു വണ്ണമുള്ളതായ ഒരു പിലാവു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതു മറിഞ്ഞുവീണാല്‍ അനേകവിധത്തിലുള്ള നാശങ്ങള്‍ സംഭവിക്കാനിടയുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അതു മുറിച്ചുമാറ്റണ മെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. കിണറ്റിലും മറ്റും വീഴാതെയിരിക്കാനായി അനേകമാളുകള്‍ കൂടി വലിയ വടങ്ങളിട്ടു പിടിച്ചുകൊണ്ടാണ് പിലാവു വെട്ടിയത്. എങ്കിലും കടയറ്റപ്പോള്‍ അതു വീണതു കിണറ്റിലാണ്. സാമാന്യത്തിലധികം വലിപ്പമുള്ളതായ ആ തടി കിണറ്റില്‍നിന്നു പിടിച്ചുകയറ്റുക എന്നതു സുകരമായിട്ടുതല്ലല്ലോ. ഒന്നാംതരം ഒരു തടി വെറുതേ കളയാന്‍ ആര്‍ക്കെങ്കിലും മനസ്സുവരുമോ? ഏതുവിധമെങ്കിലും ആ തടി പിടിച്ചു കയറ്റിക്കണെമെന്ന് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു പറയുകയാല്‍ ആനക്കാര്‍ ഗോപാലനെയും കൊണ്ടുപോയി പലപ്രാവശ്യം പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ ഒരു ദിവസം അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെ സ്വന്തം ക്ഷേത്രത്തില്‍ വഴിപാടു കഴിപ്പിച്ച് ഒരു നാലിടങ്ങഴിയുരുളി നിറച്ച് അപ്പവും നാലഞ്ചു കുല പഴവും, അമ്പതു കൊട്ടത്തേങ്ങയും അരത്തുലാം ശര്‍ക്കരയും വരുത്തി അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടിരിക്കുന്ന പൂമുഖത്തിന്റെ മുന്‍വശത്തു നിരത്തിവെപ്പിച്ചു. ഗോപാലനെ പകല്‍ നാലുമണിക്കു കുളിപ്പിച്ച് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെല്ലുക പതിവാണ്. ആ പതിവനുസരിച്ച് അവനെ അന്നും കൊണ്ടുചെന്നു. അപ്പോള്‍ മേല്‍പറഞ്ഞ സാധനങ്ങളൊക്കെ അവിടെയിരിക്കുന്നത് അവന്‍ കണ്ടു. എങ്കിലും അതൊന്നും കണ്ടതായി അവന്‍ ഭാവിച്ചു പോലുമില്ല. ഗോപാലന്‍ അടുത്തുചെന്നയുടനെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്, ‘ഗോപാലാ, ആ തടി ആ കിണറ്റില്‍ കിടന്നാല്‍ മതിയോ? നീ ഇവിടെയുള്ള സ്ഥിതിക്ക് അത് അവിടെക്കിടന്നു വെറുതെ പോകുന്നതു കഷ്ടമാണ്. നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ അതു പിടിച്ചെടുത്തു കരയ്ക്കിട്ടാല്‍ കൊള്ളാം’ എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ ഗോപാലന്‍ ആ തടി കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്കു നടന്നു. അവിടെച്ചെന്നയുടനെ കിണറിന്റെ വക്ക് ഇടിഞ്ഞുപോയേക്കുമോ എന്നുള്ള സംശയം തീര്‍ക്കുന്നതിനായി ചുറ്റും നടന്നു ചവിട്ടിനോക്കി; ഇടിയുകയില്ലെന്നു നിശ്ചയം വരുത്തിയ തിന്റെ ശേ‌ഷം മുട്ടുകുത്തി കിടന്നുകൊണ്ടു കിണറ്റില്‍ കിടന്ന തടി തുമ്പിക്കൈ കൊണ്ടു പിടിച്ചുവലിച്ചു കരയക്കു കയറ്റി അലക്ഷ്യഭാവത്തില്‍ ഒരേറുകൊടുത്തിട്ടു വീണ്ടും അച്ഛന്‍നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലെ മുമ്പില്‍ എത്തി. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെ ഒരുക്കി വെച്ചിരുന്ന സാധനങ്ങളെല്ലാം ഗോപാലനു കൊടുക്കുകയും അവന്‍ അവയെല്ലാം വാങ്ങി തിന്നുകയും ചെയ്തു. കിടങ്ങൂര്‍ കണ്ടങ്കോരന്‍ എന്തെങ്കിലും കൈക്കൂലി കൊടുക്കാമെന്ന് ഉടമ്പടിചെയ്യാതെ ഒന്നും ചെയ്യാറില്ലല്ലോ. ഗോപാലന് അങ്ങനെ യുള്ള നിര്‍ബന്ധമൊന്നുമില്ല. പറയാനുള്ളവര്‍ പറഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ എന്തും ചെയ്യും. പിന്നെ സന്തോ‌ഷിച്ച് എന്തെങ്കിലും കൊടുത്താല്‍ അതു വാങ്ങുക യും ചെയ്യും. അങ്ങനെയാണ് ഗോപാലന്റെ സ്വഭാവം.

അവണാമനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഊരകത്ത് അമ്മതിരുവടിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയുള്ളയാളും അവിടേയ്ക്കുവേണ്ടി എന്തും ചെയ്യാന്‍ സദാസന്നദ്ധനുമായിരുന്നു. ആറാട്ടുപുഴെ പൂരത്തിന് അമ്മതിരുവടിയെ എഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ ആണ്ടുതോറും ഗോപാലനെ അയച്ചുകൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. ആ എഴുന്നുള്ളത്തിന് ഇരുപത്തൊന്‍പത് ആനകളാണല്ലോ പതിവ്. അതിനാല്‍ ഗോപാലനെക്കൂടാതെ ഇരുപത്തെട്ടാനകള്‍ കൂടി അവിടെ ആവശ്യമാണ്. ഒരു കൊല്ലം ആനകള്‍ തികയാതെവന്നതിനാല്‍ അവണാമനയ്ക്കല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കോവിലകം വക മൂന്നാനകളെക്കൂടി വരുത്തിക്കൊടുത്തു. പൂരം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗോപാലനെയും മറ്റേ മൂന്നാനകളെയും അടുക്കലടുക്കല്‍ കെട്ടി തീറ്റിയിട്ടുകൊടുത്തു. തന്റെ അടുക്കലെങ്ങാനും മറ്റാനകളെ കെട്ടുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ തന്റെ ദൃഷ്ടിയില്‍പ്പെടത്തക്കവണ്ണം വേണമെന്നു ഗോപാലനു നിര്‍ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തത്. കോട്ടയ്ക്കല്‍ നിന്നു വരുത്തിയിരുന്ന ആനകളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു കുട്ടിക്കൊമ്പനുണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ മുമ്പിലിട്ടിരുന്ന തീറ്റ തീര്‍ന്നുപോയതിനാല്‍ അവന്‍ ഗോപാലന്റെ മുമ്പില്‍ കിടന്നിരുന്ന തീറ്റയില്‍നിന്ന് ഒരു തെങ്ങിന്‍പട്ട (തെങ്ങോലമടല്‍) വലിച്ചെടുത്തു. ഉടനെ ഗോപാലന്‍ തന്റെ മുമ്പില്‍നിന്നു മൂന്നുനാലു പട്ട ആ കുട്ടിക്കൊമ്പന്റെ അടുക്കലേക്കു മാറ്റിയിട്ടുകൊടുത്തു. അതുകൊണ്ടും തൃപ്തിപ്പെടാതെ ആ കുട്ടിയാന കയറി ഗോപാലനെ കുത്തി. ഗോപാലന്‍ കുത്തുകൊള്ളാതെ ഒഴിഞ്ഞുമാറീട്ടു തുമ്പിക്കൈ ചുരുട്ടി ആ ആനയ്ക്കിട്ട് ഒരു തട്ടുകൊടുത്തു. തട്ടുകൊണ്ടു കുട്ടിയാന നാലുകാലും മലച്ചു ‘പൊത്തോ’ എന്നു വീണു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ആനക്കാര്‍ ചെന്നു ചങ്ങല അഴിച്ചതുകൊണ്ട് അതു ചത്തില്ല. ആനക്കാര്‍ ഉടനെ അടുത്തെത്തി ചങ്ങല അഴിച്ചില്ലായിരുന്നെങ്കില്‍ ആ കുട്ടിയാനയുടെ കഥ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കഴിയുമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടു ഗോപാലനു വേണ്ടതുപോലെ ഔദാര്യവും, ദുസ്സാമര്‍ത്ഥ്യം കാട്ടുന്നവരെ ഉടനുടന്‍ ശിക്ഷിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരവുമുണ്ടായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമാണല്ലോ.

ആറാട്ടുപുഴെ പൂരം കഴിഞ്ഞ് ആറാട്ടിനു കടവിലേക്കെഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ ഗോപാലനെ കുളിപ്പിച്ച് അവനു തീറ്റയ്ക്കു പതിവുള്ള അമ്പതു തെങ്ങിന്‍ പട്ടയുമെടുപ്പിച്ച് അവിടെനിന്ന് രണ്ടുനാഴിക വടക്ക് അവണാമനയ്ക്കലെ വക പിടിക്കപ്പറമ്പ് എന്ന ദിക്കില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുപോയി കെട്ടുകയാണ് പതിവ്. അങ്ങോട്ടു പോകുമ്പോള്‍ കുറച്ചിട രണ്ടുവശവും വേലിയായിട്ടുള്ള ഒരിടവഴിയുണ്ട്. ഒരിക്കല്‍ ആ ഇടവഴിയിലായപ്പോള്‍ നായ്ക്കന്‍ജാതിയിലുള്ള കുരുടനായ ഒരുത്തന്‍ തപ്പിത്തപ്പി അതിലെ വരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആനപ്പുറത്ത് ഉറക്കംതൂങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ ആനക്കാരനും രണ്ടുവശത്തുമുള്ള വേലിക്കു കേടുവരാതെയിരിക്കുന്നതിനായി പൊക്കിപ്പിടിച്ചിരുന്ന തെങ്ങിന്‍പട്ടയുടെ മറവുകൊണ്ട് ആനയും ആ കുരുടന്‍ വരുന്നതു കണ്ടില്ല. അടുത്തുവന്നപ്പോള്‍ ചങ്ങല കിലുങ്ങുന്നതു കേട്ടോ എന്തോ ഒരാന വരുന്നുണ്ടെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ആ കുരുടന്‍ ഭയപ്പെട്ട്, ‘അയോ!’ എന്ന് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍ തന്റെ മുന്‍വശത്തെത്തിയിട്ടുണ്ടെന്ന് ഗോപാലനും മനസ്സിലായി. ഉടനെ അവന്‍ സ്വല്‍പം പിമ്പോട്ടു മാറി തെങ്ങിന്‍പട്ട താഴെ വെച്ചിട്ടു തുമ്പിക്കൈ കൊണ്ടു കുരുടനെ പതുക്കെയെടുത്തു വേലിക്കുമീതെ പറമ്പിലേയ്ക്കു വെച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പട്ടയുമെടുത്തു നേരെ പോവുകയും ചെയ്തു. ഇതുകൊണ്ടു ഗോപാലനു ഭൂതദയയും മനസ്സലിവും എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് ഊഹിക്കാമല്ലോ. ഇങ്ങനെ വേറെയും പല സംഗതികളും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ഗോപാലന്‍ ദേശമംഗലത്തുവച്ച്, ഏറ്റവും കുണ്ടായിട്ടുള്ള ഒരിടവഴിയില്‍ക്കൂടി പുഴയിലേക്കു പോയ സമയം, ഗര്‍ഭിണിയായ ഒരീഴവസ്ത്രീ എതിരെ വന്നു. ഏറ്റവും അടുത്തായതില്‍പ്പിന്നെയാണ് അവള്‍ ആനയെ കണ്ടത്. വഴിമാറിപ്പോകുന്നതിന് അവിടെ യാതൊരു സകൗര്യവുമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അവള്‍ ഭയപരവശയായി അവിടെ നിന്നു വല്ലാതെ പരുങ്ങി. അപ്പോള്‍ ഗോപാലന്‍ ഇതൊരു ഉപദ്രവമായിത്തീര്‍ന്നല്ലോ എന്നുള്ള ഭാവത്തോടുകൂടി ഒരു പറമ്പിലേക്കു കയറി ഒഴിഞ്ഞുപോയി. ഇങ്ങനെ ഇനിയും പലതും പറവാനുണ്ടെങ്കിലും മിക്കവയും ഒരുപോലെതന്നെയുള്ളവയാകയാല്‍ ഈ ഭാഗം ഇനി വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

സാധാരണമായി വലിയ ആനകളെല്ലാം തന്നെ എഴുന്നള്ളിപ്പിനോ തടിപിടിപ്പിക്കുന്നതിനോ ഏതിനെങ്കിലും ഒന്നിനു കൊള്ളാവുന്നവയായിരിക്കും. രണ്ടിനും കൊള്ളാവുന്ന ആനകള്‍ ചുരുക്കമാണ്. എന്നാല്‍ ഗോപാലന്‍ ഈ രണ്ടു കാര്യങ്ങള്‍ക്കും അദ്വിതീയന്‍ തന്നെയായിരുന്നു. ഗോപാലന്‍ വളര്‍ന്ന് ഒരൊത്തയാനയായതില്‍പ്പിന്നെ ആജീവനാന്തം കൊച്ചീരാജ്യത്തെ പ്രധാനപ്പെട്ട എഴുന്നള്ളത്തുകളെല്ലാം നിര്‍വ്വഹിച്ചിട്ടുള്ളത് അവന്‍ തന്നെയാണ്. ഗോപാലന്‍ പ്രകൃത്യാതന്നെ തലയെടുപ്പുള്ള ഒരാനയായിരുന്നു. അവന്റെ തലയില്‍ ചട്ടം (കോലം) വെച്ച് എഴുന്നള്ളിച്ചു കഴിയുമ്പോള്‍ അവന്‍ തല ഒന്നുകൂടി പൊക്കിപ്പിടിക്കുക പതിവായിരുന്നു. ഒന്നിലധികം ദേവന്മാരെ എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുമ്പോള്‍ അവനെക്കാള്‍ വലിയതായ മറ്റൊരാനയുടെ പുറത്തു മറ്റൊരു ദേവനെ എഴുന്നള്ളിച്ച് അടുപ്പിച്ചു നിര്‍ത്തിയാല്‍ അധികം പൊങ്ങിക്കാണുന്നതു ഗോപാലന്റെ തലയായിരിക്കും. എന്നാല്‍ ആവശ്യം പോലെ തലതാഴ്ത്തിയും ദേഹം ചുരുക്കിയും ചെറുതാവാനും ഗോപാലനു കഴിയുമായിരുന്നു. ഗോപാലനുണ്ടായിരുന്ന കാലത്തെല്ലാം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ പൂരത്തില്‍ പാറമേക്കാവിലെ എഴുന്നള്ളത്തിന് അവന്‍ തന്നെയായിരുന്നു പതിവ്. പാറമേക്കാവില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ചുവന്നു വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലെ കിഴക്കേഗോപുരത്തില്‍ ക്കൂടി അകത്തേക്കു കടക്കുമ്പോഴും തെക്കേ ഗോപുരത്തില്‍ക്കൂടി പുറത്തേക്കിറങ്ങുമ്പോഴും ഗോപാലനെക്കണ്ടാല്‍ തലയെടുപ്പില്ലാത്ത ഒരു കുട്ടിയാനയാണെന്നു തോന്നുമായിരുന്നു. അവിടം കടന്നാല്‍പ്പിന്നെ അവന്റെ തലയേക്കള്‍ പൊന്തി മറ്റൊരാനയുടെ തലയും കണ്ടിരുന്നുമില്ല. പഞ്ചാരി, പാണ്ടി എന്നീ മേളങ്ങള്‍ കൊട്ടുന്ന സമയം ഗോപാലന്‍ ചെവിയാട്ടുന്നതുകണ്ടാല്‍ അവനു മേളത്തില്‍ ജ്ഞാനവും താളസ്ഥിതിയും നല്ലപോലെയുണ്ടെന്നു മനസ്സിലാക്കാമായിരുന്നു. ഗംഗാധരനെപ്പോലെ കൂട്ടാനകളെ കുത്തുക മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങളൊന്നും ഗോപാലന്‍ ചെയ്തിരുന്നില്ല. എന്നാല്‍ അവനെ ഉപദ്രവിക്കാന്‍ ചെല്ലുന്ന ആനകളെ അവന്‍ നല്ല പാഠം പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു.

ഒരു കൊലം തൃപ്പൂണിത്തുറ ഉത്സവത്തില്‍ ഗോപാലന്റെ പുറത്തു തൃപ്പൂണിത്തുറയപ്പനെ വിളക്കിനെഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്ന സമയം കൂട്ടാനകളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ പാഴൂര്‍ പടുതോള്‍വക ആനയുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ആനയെയാണ് ഗോപാലന്റെ അടുക്കല്‍ നിര്‍ത്തിയിരുന്നത്. ആ ആനയ്ക്കു നീരുവന്നു പൊട്ടിയൊലിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. മദജലത്തിന്റെ ഗന്ധം ഗോപാലന് അത്ര ഇഷ്ടമല്ലാത്തതിനാല്‍ അവന്‍ ഒന്നു ചുളിഞ്ഞ് ഇടതു വശത്തേക്ക് ഒതുങ്ങി നിന്നു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ പാഴൂരാനയ്ക്കു ഗോപാലന്‍ തന്നെ കുത്താന്‍ ഭാവിക്കുകയാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ആ ആന കയറി ഗോപാലനിട്ട് ഒരു കുത്തു കൊടുത്തു. ഗോപാലന്‍ അതു കൊള്ളാതെ തടുത്തിട്ട് പാഴൂരാനയെ കുത്താനായി തിരിഞ്ഞു. അതുകണ്ടു പാഴൂരാന പേടിച്ചോടി മതില്‍ക്കകത്തു തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയ്ക്കെത്തി.

പിന്നാലെച്ചെന്നു പാഴൂരാനയുടെ അപ്പോഴേയ്ക്കും ഗോപാലന്‍ പിന്‍ഭാഗത്ത് ഒരു കുത്തു കൊടുത്തു. ഗോപാലന്‍ വലിയ ഊക്കോടു കൂടിയല്ല കുത്തിയത്. അതിനാല്‍ അവന്റെ കൊമ്പ് ഒരു ചാണ്‍ മാത്രമേ മറ്റേ ആനയുടെ ദേഹത്തില്‍ കയറിയുള്ളു. എങ്കിലും മറ്റേ ആനയുടെ കൊമ്പുകള്‍ പകുതിയിലധികം ഭാഗം മതിലിമേല്‍ കയറുകയും ആ ആന ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് മലമൂത്രവിസര്‍ ́നം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗോപാലന്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചു നിര്‍ത്തി യിരുന്ന സ്ഥലത്തു വന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം അനങ്ങാതെ നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അവന്റെ അപ്പോഴത്തെ ഭാവം കണ്ടാല്‍ ഇതൊന്നും അവനറിഞ്ഞ തേയില്ലെന്നും തോന്നുമായിരുന്നു.

എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ എന്തെല്ലാം ബഹളങ്ങളും ലഹളകളുമുണ്ടായാലും ഗോപാലന്‍ അനങ്ങാറില്ല. ഒരിക്കല്‍ പെരുമനത്തു പൂരത്തിന് ഒരു വലിയ ബഹളമുണ്ടായി. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന ആറാനകളും ഓടിയെങ്കിലും ഗോപാലന്‍ നിന്ന നിലയില്‍നിന്നിളകിയില്ല. കമ്പക്കോട്ടകള്‍ പൊട്ടിത്തുടങ്ങുമ്പോള്‍ ചില ആനകള്‍ കമ്പം പിടിച്ച് ഓടിത്തുടങ്ങുമല്ലോ. എന്നാല്‍ ഗോപാലനു കരിമരുന്നു പ്രയോഗങ്ങള്‍ കാണുകയും അവയുടെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു ബഹുരസമായിരുന്നു. നീര്‍ക്കോളിന്റെ ആരംഭകാലത്തുമാത്രമേ അവന് ഈവക സംഗതികളില്‍ വൈരസ്യമുണ്ടാ യിരുന്നുള്ളു. ദേഹസുഖമില്ലാത്തതിനാല്‍ മനു‌ഷ്യര്‍ക്കും വിനോദങ്ങളില്‍ രസമുണ്ടായിരിക്കുകയില്ലല്ലോ.

തൃശ്ശിവപേരൂര്‍പ്പൂരത്തിനു പാറമേക്കാവിലെ എഴുന്നള്ളത്തിനു കൊണ്ടു പോയാല്‍ തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ഇറക്കി യെഴുന്നള്ളിച്ചു കഴിയുന്നതുവരെ ഗോപാലന്റെ കാര്യത്തില്‍ ആനക്കാരനെക്കൊണ്ട് ആവശ്യമൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എഴുന്നള്ളിക്കാറാകുമ്പോള്‍ മടക്കുന്നതിനും എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുമ്പോള്‍ നടക്കേണ്ടുന്ന ദിക്കില്‍ നടക്കുന്നതിനും നില്‍ക്കേണ്ടുന്നിടത്തു നില്‍ക്കുന്നതിനും മറ്റും അവനോടാരും പറയേണ്ടിയിരുന്നില്ല. എല്ലാമവനറിയാമായിരുന്നു.

ഗോപാലന്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിനെന്ന പോലെത്തന്നെ തടിപിടിക്കുന്നതിനും സമര്‍ത്ഥനായിരുന്നുവെന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഇരുപതു കണ്ടിവരെയുള്ള തടിപിടിക്കുന്നതിന് അവനു യാതൊരു കൂസലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കൊച്ചിരാജ്യത്തു മൂന്നു മലകളില്‍ തടികള്‍ കുറ്റക്കാണം തീര്‍ത്തു വാങ്ങി കച്ചവടം നടത്തിയിരുന്ന വെള്ളായ്ക്കല്‍ ശങ്കുണ്ണി മേനവനാണ്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവാവസാനം വരെ, ഗോപാലനെ പാട്ടത്തി നേറ്റിരുന്നത്. പൂരത്തിനു പാറമേക്കാവിലെ എഴുന്നള്ളത്തിനു ഗോപാലന്‍ അക്കാലത്തു പതിവുകാരനായിത്തീര്‍ന്നതും ദേവസ്വം സമുദായവും പൂരശ്രമക്കാരില്‍ പ്രമാണിയുമായ ഈ മേനവന്‍ മുഖാന്തരമാണ്.

ഗോപാലന് തടിപിടിക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ ഒട്ടും മടിയുണ്ടായിരുന്നില്ലെങ്കിലും വക്കകെട്ടിക്കൊടുക്കുന്നവരോട് അവനു വലിയ വിരോധമായി രുന്നു. ‘ഇവര്‍ നിമിത്തമാണ് ഞാനിതു പിടിക്കേണ്ടതായിവന്നത്’ എന്നായിരുന്നിരിക്കാമവന്റെ വിചാരം. അതിനാല്‍ വക്കകെട്ടിക്കഴിഞ്ഞിട്ടേ ഗോപാലനെ തടിയുടെ അടുക്കലേക്കു കൊണ്ടുചെല്ലാറുള്ളു. ഗോപാലന്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ വക്കകെട്ടുന്നവര്‍ ഒളിച്ചുമാറിക്കളയും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. നേരെ കണ്ടാല്‍ ഉപദ്രവിച്ചേക്കുമെന്നുള്ള ഭയം അവര്‍ക്കും വളരെ യുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ഗോപാലന്‍ കേവലം നിര്‍ദ്ദയനല്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും വക്കകെട്ടുന്നവര്‍ വളരെ ഭയത്തോടുകൂടിയാണ് പെരുമാറിയി രുന്നത്.

ഒരിക്കല്‍ കണക്കന്‍ (എന്നൊരു ജാതിക്കാരന്‍) ശങ്കരന്‍ എന്നൊരുവന്‍ പറവട്ടാനി മലയില്‍ ‘എരപ്പന്‍പാറ’ എന്ന സ്ഥലത്തു തടിക്കള്‍ക്കു വക്ക കെട്ടിക്കൊണ്ടു നിന്നു. ഗോപാലന്‍ അടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ശങ്കരന്‍ ഒളിച്ചുമാറിനിന്നു. ഗോപാലന്‍ ചെന്നു മുറയ്ക്കു തടി പിടിച്ചുതുടങ്ങി. ആ സമയം ഗോപാലന്‍ കണ്ടേക്കുമെന്നു ഭയപ്പെട്ടു സ്വല്‍പം കൂടി മാറിയതിനാല്‍ ശങ്കരന്‍ പെട്ടന്നു പുഴയിലേക്കു വീണു. അവിടം അത്യഗാധമായ ഒരു സ്ഥലമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവന്‍ പുഴയില്‍നിന്നു കയറുവാന്‍ കഴിയാതെ ക്ഷീണിച്ചുതുടങ്ങി. ഗോപാലന്‍ അതുകണ്ടു പെട്ടന്നു വക്ക താഴെ വെച്ചിട്ട് ഓടിച്ചെന്നു തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു ശങ്കരനെ പതുക്കെ പിടിച്ചെടുത്തു കരയ്ക്കു വെച്ചു. അതിനാല്‍ ശങ്കരന്‍ മരിച്ചില്ല. വക്ക കെട്ടിയത് ഈ ശങ്കരനാണെന്നു ഗോപലനു നല്ലപോലെ അറിയാമായിരുനു. എങ്കിലും ആ വിരോധം അവനപ്പോള്‍ കാണിച്ചില്ല. ഗോപാലന്‍ രക്ഷിച്ചില്ലെങ്കില്‍ ശങ്കരന്റെ കഥ അന്നു കഴിയുമായിരുന്നു.

അവണാമനയ്ക്കലേക്കു ‘കുട്ടികൃ‌ഷ്ണന്‍’ എന്നൊരാനകൂടിയുണ്ടായിരുന്നു. അവനും തടിപിടിക്കുന്നതിന് അതിസമര്‍ത്ഥനായിരുന്നു. ഗോപാലന്‍ പിടിക്കുന്ന തടികളെല്ലാം കുട്ടികൃ‌ഷ്ണനും പിടിക്കുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അവന്‍ ഒരു കുസൃതിക്കാരനായിരുന്നു. ദേ‌ഷ്യം വന്നാല്‍ കുട്ടികൃ‌ഷ്ണന്‍ കിടങ്ങൂര്‍ കണ്ടങ്കോരനെപ്പോലെ മുന്‍പോട്ടുകൊണ്ടുപോയ തടി പിന്നോക്കം കൊണ്ടുവന്നു വല്ല അപകടസ്ഥലത്തും തട്ടിയിടും. അതിനാല്‍ ഗോപാലനോടുകൂടിയല്ലാതെ അവനെ പാട്ടത്തിനു കൊടുക്കാറില്ലായിരുന്നു. ഗോപാലന്‍ കൂടെയുണ്ടെങ്കില്‍ കുട്ടികൃ‌ഷ്ണന്‍ ഏറ്റവും മര്യാദക്കാരനായിരിക്കും. ഗോപാലനെ അവനു വളരെ ഭയവും ബഹുമാനവുമായിരുന്നു. കുട്ടികൃ‌ഷ്ണന്‍ നീര്‍ക്കോള്‍ കൊണ്ടു ഭ്രാന്തുപിടിച്ചു നില്‍ക്കുന്ന സമയത്തായാലും ഗോപാലന്‍ ചെന്നാല്‍ പട്ടിയെപ്പോലെ പിന്നാലെ പോകുമായിരുന്നു. ദുസ്സാമര്‍ത്ഥ്യം കാട്ടിയാല്‍ ഗോപാലന്‍ മുറയ്ക്കു ശിക്ഷിക്കുമെന്നു കുട്ടികൃ‌ഷ്ണനു നല്ലപോലെ അറിയാമായിരുന്നു.

തീറ്റസ്സാമാനങ്ങള്‍ എന്തുതന്നെ കണ്ടാലും അവ എടുത്തു കൊള്ളുന്നതിന് അവയുടെ ഉടമസ്ഥനോ ആനക്കാരനോ പറയാതെ ഗോപാലന്‍ തൊടുകപോലും ചെയ്യാറില്ല. ഒരിക്കല്‍ ഗോപാലനെ ദേശമംഗലത്ത് ഒരു പറമ്പിലൂടെ കൊണ്ടുപോയപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു പിലാവിന്മേല്‍ ധാരാളം ചക്ക കിടക്കുന്നതുകണ്ടിട്ട് ആനക്കാരന്‍, ‘ഒരു ചക്ക ഈ ആനയ്ക്കു കൊടുക്കാമോ’ എന്നു ചോദിച്ചു. ‘ആനയ്ക്കു ചക്ക കൊടുക്കണമെങ്കില്‍ വിലകൊടുത്തു വാങ്ങിക്കൊടുക്കണം’ എന്നു പറമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ആനക്കാരന്‍, ‘ഈ ആന മനയ്ക്കലെ വകയാണ്. പറമ്പും മനയ്ക്കലെ വക തന്നെയാണല്ലോ’ എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായി പറമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞത്, ‘പറമ്പ് മനയ്ക്കലെ വകയാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍പാട്ടം ശരിയായിട്ട് അവിടെ കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. ആനയ്ക്കു ചക്ക കൊടുക്കണമെന്ന് ആധാരത്തില്‍ പറഞ്ഞിട്ടില്ല’ എന്നാണ്. പിന്നെ ആനക്കാരന്‍ അയാളോടൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. പറമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ കേള്‍ക്കാതെ തന്നത്താന്‍ ‘നാളെ നേരം വെളുക്കുമ്പോള്‍ ഈ പിലാവിന്മേല്‍ ഒരു ചക്കയും കാണുകയില്ല’ എന്നു പതുക്കെ പറഞ്ഞുകൊണ്ടു പോയി. ഇതു ഗോപാലനോടായിട്ടുമല്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും ഗോപാലന്‍ അതു കേള്‍ക്കാതെയിരുന്നില്ല.

അന്നു വൈകുന്നേരവും ആനക്കാരന്‍ ഗോപാലനെ പതിവുസ്ഥല ത്തു കൊണ്ടുപോയി നിര്‍ത്തി. ഏകദേശം അര്‍ദ്ധരാത്രിയായപ്പോള്‍ ഗോപാലന്‍ പതുക്കെ അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. പകല്‍ കണ്ട പിലാവിന്റെ ചുവട്ടില്‍ച്ചെന്ന് അതിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന ചക്ക മുഴുവനും പറിച്ചു താഴെയിട്ട് അവനു വേണ്ടതു തിന്നുകയും അധികമുണ്ടായിരുന്നതു മനയ്ക്കലെ മറ്റാനകള്‍ക്കു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം സ്വസ്ഥാനത്തു ചെന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അതില്‍ പ്പിന്നെ ഗോപാലനുവേണ്ടി എന്തു ചോദിച്ചാലും ആ ദിക്കുകാരിലാരും കൊടുക്കാതെയിരുന്നിട്ടില്ല.

ഇത്രയുമെല്ലാം ബുദ്ധിയും സാമര്‍ത്ഥ്യവും സത്യവും കൃത്യ നി‌ഷ്ഠയും മറ്റനേകം ഗുണങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും ഗോപാലന്‍ ഒരു കടുംകൈ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അത്, അവന്റെ ആനക്കാരനായിരുന്ന അച്യുത മേനവനെ പുഴയില്‍ മുക്കിക്കൊന്നു എന്നുള്ളതാണ്. പക്ഷേ, അവന്‍ അതു മനസ്സറിയാതെ ചെയ്തുപോയതാണ്. സ്വബോധത്തോടുകൂടി ഇപ്രകാര മുള്ള ദു‌ഷ്കൃത്യം അവന്‍ ഒരിക്കലും ചെയ്തിട്ടില്ല നീര്‍ക്കോളുകൊണ്ട് ഭ്രാന്തുപിടിച്ചിരുന്ന സമയം പുഴയില്‍ നനയ്ക്കാന്‍ കൊണ്ടുപോയതിനാലാണ് അവന്‍ ഇപ്രകാരം ചെയ്തുപോയത്. നീരു ഭേദമായപ്പോള്‍ അച്യുതമേനവനെക്കാണാഞ്ഞിട്ടു ഗോപാലന്‍ വളരെ വ്യസനിക്കുകയും താന്‍ ചെയ്ത ക്രൂരപ്രവര്‍ത്തിയെക്കുറിച്ച് അന്യന്മാര്‍ പറഞ്ഞറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഏറ്റവും പശ്ചാത്തപിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഗോപാലന്‍ ദേശമംഗലത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തെല്ലാം അവനെ ഭാരതപ്പുഴയുടെ ഒരു ഭാഗമായ ദേശമംഗലത്തു പുഴയിലാണ് കൊണ്ടു പോയി കുളിപ്പിക്കുക പതിവ്. ഒരു ഭാഗം തേച്ചു വൃത്തിയാക്കിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ മറ്റേഭാഗം അവന്‍ ആരും പറയാതെ സ്വയമേ കാണിച്ചുകൊടുക്കും. പക്ഷേ തേച്ച ഭാഗം വൃത്തിയായിയെന്നു ആനക്കാരും മറ്റും പറഞ്ഞാല്‍ പോരാ; അവനുതന്നെ തോന്നണം. അവന്റെ കുളി കഴിഞ്ഞാല്‍ ആനക്കാരുടെ കുളികൂടി കഴിയുന്നതുവരെ അവനവിടെ കാത്തു നില്‍ക്കാറില്ല. കുളി കഴിഞ്ഞു കരയ്ക്കു കയറിയാലുടനെ അവന്‍ നേരെ മനയ്ക്കലേക്കു നടക്കും അപ്പോള്‍ അവിടെ ഗോപാലനു പതിവുള്ള ചോറും നെയ്യും കൂട്ടിക്കുഴച്ചു വെച്ചിരിക്കും. അവന്‍ അതു വാങ്ങി തിന്നിട്ട് അവനു കിടപ്പിനു നിശ്ചയിച്ചിട്ടു സ്ഥലത്തു പോയി നില്‍ക്കും. അപ്പോഴേക്കും ആനക്കാര്‍ കുളിയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു വരും. പിന്നെ അവര്‍ ഗോപാലനു രാത്രിയില്‍ തിന്നാനുള്ള സാധനങ്ങളെല്ലാം അവിടെ ശേഖരിച്ചുകൊടുത്തിട്ടു പോകും. ഇങ്ങനെയെല്ലാമായിരുന്നു ഗോപാലന്റെ പതിവുകള്‍.

ഒരുദിവസം ഗോപാലന്‍ പകലേ നാലുമണിക്കു കുളികഴിഞ്ഞു മനയ്ക്കല്‍ വന്നു പതിവുള്ള ചോറുമേടിച്ചു തിന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടേ മുറ്റത്തു കിടന്നിരുന്ന ചാരം തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു വാരി മേലെല്ലാമിട്ടിട്ടു തെക്കോട്ടു തലവെച്ച് അവിടെ കിടക്കുകയും ഉടനെ അന്ത്യശ്വാസം വിടുകയും ചെയ്തു. ഇത് 1079 ചിങ്ങത്തില്‍ ചിത്തിരനാളിലാണ്.

വിചാരിച്ചിരിക്കാതെ പെട്ടന്നുണ്ടായ ഈ കഷ്ടസംഭവം നിമിത്തം അപ്പോള്‍ അവിടെ ദുഃഖസൂചകങ്ങളായിട്ടുണ്ടായ കോലാഹലങ്ങളും ബഹളങ്ങളുമെല്ലാം അപരിമിതങ്ങളും അവര്‍ണ്ണനീയങ്ങളുമായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ അലയും മുറയും കരച്ചിലും പിഴിച്ചിലുമല്ലാതെ കേള്‍പ്പാനില്ലായിരുന്നു. ഗോപാലന്‍ കഴിഞ്ഞു എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ കരയാത്തവരായി ആ ദേശത്താരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. മനയ്ക്കലെ കഥ പറയാനുമില്ലല്ലോ. ‘വല്യ ദുഃഖമെന്നാലും കാലം ചെല്ലുമ്പോള്‍ കുറഞ്ഞുപോം’ എന്നുണ്ടല്ലോ. ഗോപാലന്‍ മരിച്ചതു സംബന്ധിച്ചുള്ള അടിയന്തിരത്തിനു മുന്നൂറു പറയരി വെച്ചു കേമായി സദ്യ നടത്തിച്ചു. തടിപിടിച്ച വകയിലും എഴുന്നള്ളിപ്പുവകയിലുമായി ഗോപാലന്റെ സ്വന്ത സമ്പാദ്യം, അവനെസ്സംബന്ധിച്ചുണ്ടായിട്ടുള്ള സകല ചെലവുകളും കഴിച്ച്, ഒരു ലക്ഷം ഉറുപ്പികയോളമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നാണ് കേള്‍വി.

അദ്ധ്യായം 78
പള്ളിപ്പുറത്തുകാവ്

ഈ ഭഗവതീക്ഷേത്രം തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ കോടിമതദേശത്തും ഇവിടെ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന മൂര്‍ത്തി സാക്ഷാല്‍ ഭദ്രകാളിയുമാണ്.

ഭവനത്തില്‍നിന്ന് ഒരാള്‍ കൊല്ലവര്‍‌ഷം നാലാം ശതകത്തില്‍ ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍ പോയി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചു. അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം കണ്ണടച്ചു ദേവിയെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ആരോ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, ‘നിന്റെ ഭക്തിവിശ്വാസാദികള്‍ കൊണ്ടും സേവ കൊണ്ടും ഞാന്‍ ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടയായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. നീയിനി ഇവിടെ താമസിക്കണമെന്നില്ല. നിന്റെ മുമ്പിലിരിക്കുന്ന നാന്ദകം വാള്‍ എടുത്തു കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്‍ക. ഈ വാള്‍ വെച്ച് എന്നെ ധ്യാനിച്ചു പതിവായി പൂജിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ നിന്റെ സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സിദ്ധിക്കും’ എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ കണ്ണു തുറന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും ഒരു നാന്ദകം വാള്‍ തന്റെ മുമ്പില്‍ ഇരിക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കണ്ടു. അതിനാല്‍ താന്‍ കേട്ടതു ഭഗവതിയുടെ കല്‍പനയാണെന്നും ഈ വാള്‍ തന്റെ മുമ്പില്‍ കൊണ്ടു വന്നുവെച്ചത് ഭഗവതി തന്നെയാണെന്നും വിശ്വസിച്ച് അദ്ദേഹം ആ വാളുമെടുത്തുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നു മടങ്ങി സ്വദേശത്തേയ്ക്കു പുറപ്പെട്ടു.

ആ ദേവീഭക്തന്‍ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ട് സ്വദേശത്തിനു സമീപം കുമരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലെത്തുകയും തനിക്കു ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍നിന്നു കിട്ടിയ വാള്‍ വെച്ചു പൂജിക്കുന്നതിനു സകൗര്യമുള്ളതായ ഒരു സ്ഥലം തന്നാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് അവിടെ ദേവസ്വാധികാരികളും ഊരണ്‍മയോഗക്കാരുമായ മഹാബ്രാഹ്മണരോട് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്തു കുമാരനല്ലൂര്‍ കാര്‍ത്ത്യായനീക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊല്ലം തോറും ഇരുപത്തെട്ടു ദിവസത്തെ ഉത്സവമുണ്ടായിരുന്നു. തുലാമാസത്തില്‍ രോഹിണിനാള്‍ കൊടിയേറ്റും വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ രോഹിണിനാള്‍ ആറാട്ടുമായിരുന്നു പതിവ്. കൊടിയേറിയാല്‍ ഉത്സവാവസാനം വരെ എല്ലാ ദിവസവും കാലത്തുകാലത്ത് ആറാട്ടും പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ആ ആറാട്ട് ഓരോ ദിവസം ഓരോ ദേശത്തായിരുന്നു പതിവ്. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ഒരു ദിവസത്തെ ആറാട്ടു കോടിമതയാണ് നടത്തിയിരുന്നത്. ആ ദേശത്തു കുമാരനല്ലൂര്‍ ദേവസ്വം വകയായി ഒരു ചെറിയ കൊട്ടാരവുമുണ്ടായിരുന്നു. ഭഗവതിയെ ആറാട്ടിനായി കോടിമതെ എഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ ‘കോടൂരാര്‍’ എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന നദിയില്‍ ആറാട്ടുകഴിച്ചു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന സമയം മേല്‍പറഞ്ഞ കൊട്ടാരത്തില്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിച്ച് ഒരു പൂജ നടത്താറുണ്ടെന്നല്ലാതെ ആ കൊട്ടാരം കൊണ്ടു ദേവസ്വത്തിലേയ്ക്ക് വലിയ ഉപയോഗമൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ നാന്ദകം വാള്‍ ആ കൊട്ടാരത്തില്‍ കൊണ്ടുചെന്നുവെച്ചു പൂജിച്ചു കൊള്ളുന്നതിന് ഊരാണ്മ യോഗക്കാര്‍ അനുവദിക്കുകയും ആ ഭക്തന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ താമസവും ആ കൊട്ടാരത്തില്‍ ത്തന്നെ ആയിയെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ദേവീഭക്തനായ അദ്ദേഹം വലിയ മാന്ത്രികനായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കോടിമതക്കൊട്ടാരത്തില്‍ താമസമായതിന്റെ ശേ‌ഷം ചില ബാധോപദ്രവക്കാരും മറ്റും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലുകയും അദ്ദേഹം ഭസ്മം ജപിചുകൊടുത്ത് ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം മാറ്റുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. ഉന്മാദം, അപസ്മാരം മുതലായവ പോലും മാറ്റുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം ഭസ്മം ജപിച്ചിടുകയോ അദ്ദേഹം ജപിച്ചു കൊടുക്കുന്ന ഭസ്മം തൊടുകയോ ചെയ്താല്‍ സകല ദുഷ്ടബാധകളും തല്‍ക്ഷണം ഒഴിയുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ബാധോപദ്രവക്കാരും ഭ്രാന്തന്മാരും മറ്റുമായ അസംഖ്യമാളുകള്‍ ദിവസം തോറും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ വരുന്നവരെല്ലാം യഥാശക്തി പണവും മറ്റും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ വെച്ചു വന്ദിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹം അതൊന്നും എടുക്കാറില്ല. ഭക്തികൊണ്ടു വിരക്തനായിത്തീര്‍ന്നിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിനു പണം എന്തിനാണ്? അദ്ദേഹത്തിനു ഭക്ഷണം തന്നെ ഒരു നേരമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. കാലത്തെ കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനു‌ഷ്ഠാനങ്ങളും കഴിഞ്ഞാല്‍ നാഴിയരി വെച്ചു ഭഗവതീപൂജയ്ക്കു നിവേദ്യം കഴിക്കും. പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ ആ നാഴിയരിയുടെ ചോറു ഭക്ഷിക്കും. പിന്നെ ജലപാനം പോലും കഴിക്കുകയുമില്ല. അങ്ങനെയാണ് അദ്ദേഹം ദിവസവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിനു പൂജയ്ക്കാവശ്യമുള്ള നാഴിയരിയും കുറെ പൂവും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നവര്‍ക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുന്‍പില്‍ കാഴ്ചയായും ദക്ഷിണയായും വരുന്ന പണമെല്ലാം എടുത്തുകൊണ്ടു പോകാം. അതിനാല്‍ ദിവസം പ്രതി അദ്ദേഹത്തിനു വേണ്ടുന്ന അരിയും പൂവും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു പലരും സന്നദ്ധരായിരുന്നു. നാഴിയരിയും കുറെ പൂവും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്താല്‍ പത്തും നൂറും ചിലദിവസങ്ങളില്‍ ആയിരവും പണം വീതം കിട്ടുമെന്നു വന്നാല്‍ അതിലേയ്ക്ക് ആളുകള്‍ സന്നദ്ധരാകുന്നത് ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ.

ഇങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ വര്‍ത്തമാനം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുംബക്കാര്‍ അറിയുകയും അവിടെനിന്ന് (അമയന്നൂരുണ്ടായിരുന്ന ഗൃഹത്തില്‍നിന്ന്) ചില പുരു‌ഷന്മാര്‍ കോട്ടയത്തെത്തി അദ്ദേഹത്തോടുകൂടി താമസിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിനു പൂജയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന അരിയും പൂവും ശേഖരിച്ചു കൊടുക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ ദിവസം പ്രതി വന്നുകൊണ്ടിരുന്ന പണമെടുത്ത് കുടുംബത്തിലേയ്ക്ക് അയച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് അന്നു നിത്യവൃത്തിക്കു വളരെ ഞെരുക്കമായിരുന്നു. സ്വകുലവിദ്യയായിരുന്ന ‘തീയാട്ട്’ (ഭദ്രകാളീപ്രസാദത്തിനായി നടത്തുന്ന ഒരു വഴിപാട്) എന്ന അടിയന്തിരം വല്ലവരും ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ പോയിക്കഴിച്ച് അതിനുകിട്ടുന്ന ആദായം കൊണ്ടാണ് ആ കുടുംബക്കാര്‍ ഉപജീവനം കഴിച്ചുപോന്നിരുന്നത്. അവര്‍ക്ക് ഈ ആദായം കൂടി ഉണ്ടായപ്പോള്‍ ദിവസവൃത്തിക്ക് ഒട്ടും ഞെരുക്കമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു.

ഇങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ഭഗവതീഭക്തന്‍ പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീരുകയാല്‍ തന്റെ ജ്യേ‌ഷ്ഠഭ്രാതൃപുത്രന്മാരില്‍ മൂത്തയാളെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചിരുത്തി ചില മന്ത്രങ്ങളും ഭഗവതിയെ സേവിക്കാനുള്ള മുറകളും പൂജാക്രമങ്ങളും ഉപദേശിക്കുകയും തന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന മന്ത്രവാദഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ കൈയ്യില്‍ കൊടുക്കുകയും ചെതിട്ട്, ‘മന്ത്രവാദികള്‍ പഠിച്ചും അറിഞ്ഞും ഇരിക്കേണ്ടതെല്ലാം ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലുണ്ട്. ഭഗവതിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങളില്‍ പറഞ്ഞിട്ടുവയെല്ലാം ചെയ്താല്‍ ശരിയായി ഫലിക്കും. ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയം സേവയും കുറഞ്ഞാല്‍ ഫലവും അതിനനുസരണമായിരിക്കും. അതിനാല്‍ ഭഗവതിയെ ഞാനിപ്പോള്‍ സേവിച്ചു വരുന്നതു പോലെ നീയും സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും അവസാന കാലത്തു നീയും ഞാനിപ്പോള്‍ ചെയ്തതുപോലെ അന്നു കുടുംബത്തില്‍ മൂത്തയാള്‍ക്കു വേണ്ടതെല്ലാം ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യണം. അങ്ങനെ പാരമ്പര്യമുറയ്ക്ക് എല്ലാവരും ചെയ്തുകൊള്ളട്ടെ. ഗ്രന്ഥങ്ങളില്‍ ചില കഠിനപ്രവര്‍ത്തികള്‍ ചെയ്യുന്നതിനും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അവയൊന്നും ചെയ്യാതെയിരിക്കുകയാണ് നല്ലത്. പെട്ടെന്ന് ഫലസിദ്ധിയും ധനലക്ഷിയുമുണ്ടാകുന്നതിന് ദു‌ഷ്കര്‍മ്മങ്ങളാണ് അധികം ഉപയോഗപ്പെടുന്നതെന്ന് ഒരു പക്ഷമുണ്ട്. എങ്കിലും അതു നല്ലതല്ല. ദേവിയെ വേണ്ടതുപോലെ സേവിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ ഏതു കര്‍മ്മത്തിനും ഫലസിദ്ധിയും ധനലാഭവുമുണ്ടാകും. എങ്കിലും ധനമധികം സമ്പാദിക്കുന്നതും നല്ലതല്ല. ധനം ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിച്ചാല്‍ ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും ദേവിയിങ്കലുള്ള പ്രതിപത്തിയും കുറഞ്ഞു പോകും. അതിനാല്‍ ധനകാംക്ഷ കൂടാതെ ഭഗവതിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നാല്‍ മതി. എന്നാല്‍ വേണ്ടതെല്ലാം ഭക്തവത്സലയായ ദേവി ഉണ്ടാക്കിത്തരും. തന്റെ ഭക്തന്മാര്‍ കഷ്ടപ്പെടരുതെന്നുള്ള വിചാരം കരുണാനിധിയായ ദേവിക്ക് ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കില്ല. എന്റെ അവസാന കാലം അടുത്തിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍പറയാനുള്ളതെല്ലാം പറഞ്ഞുതീര്‍ക്കുന്നത്. നിനക്കു ദേവീപ്രസാദം മൂലം സര്‍വ്വവിധമംഗളങ്ങളും ഭവിക്കട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം തന്റെ കൈകള്‍ ആ സഹോദരപുത്രന്റെ ശിരസ്സില്‍വെച്ച് അനിഗ്രഹിക്കുകയും അനന്തരം അധികനാള്‍ കഴിയുന്നതിനുമുമ്പു തന്നെ അനായാസേന ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ദേവീഭക്തന്‍ ഒരു വിരക്തനും നിത്യ ബ്രഹ്മചാരിയുമായിരുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം മരിച്ചപ്പോള്‍ പ്രായം നൂറ്റേഴു വയസ്സായിരുന്നുവെന്നുമാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍പ്പോയി ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന ആളോളം തന്നെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവും ദേവീസേവയിലുള്ള പ്രതിപത്തിയും ആ സ്ഥനത്തു പിന്നെ വന്നയാള്‍ക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹം മുന്‍പിരുന്ന ആളെപ്പോലെ ബ്രഹ്മചാരിയുമല്ലായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ചു ഭാര്യാപുത്രാദികളോടുകൂടി താമസിച്ചിരുന്ന ആളായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ദേവിയെ പൂജിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടു കോട്ടയത്തുതന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യാപുത്രാദികളും അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. പിന്നെ അവരെല്ലാവരും ആ കൊട്ടാരത്തില്‍ത്തന്നെ താമസമായി. അത് ഭഗവതിക്ക് ഒട്ടും ഹിതമായില്ല. അതിനാല്‍ ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് ചില ഉപദ്രവങ്ങള്‍ നേരിട്ടു തുടങ്ങി. എന്നു മാത്രമല്ല, ദേവിയുടെ സേവകനായിരുന്ന ഗൃഹനായകന്‍ രാത്രി കാലങ്ങളില്‍ കിടന്നുറങ്ങുന്ന സമയം, ആരോ ഒരാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന്, ‘ഞാനിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു കുടുംബസഹിതം താമസിച്ചുകൂടാ. അതിനാല്‍ നിന്റെ ഭാര്യയേയും മറ്റും ഇവിടെനിന്നു മാറ്റിത്താമസിപ്പിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ എന്നെ ഇവിടെനിന്നു മാറ്റി കുടിയിരുത്തണം’ എന്നു പറയുകയും ഭയപ്പെടുത്തുകയും പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ഇങ്ങനെ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു പതിവായിപ്പറയുന്നതു ഭഗവതി തന്നെയാണെന്നും കുടുംബത്തില്‍ ഉപദ്രവങ്ങളുണ്ടാവുന്നതു ഭഗവതിയുടെ വിരോധം കൊണ്ടാണെന്നും അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. എങ്കിലും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്താനായി അദ്ദേഹം ഒരു നല്ല പ്രശ്നക്കാരനെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കിക്കുകകൂടി ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചതു പോലെത്തന്നെ പ്രശ്നക്കാരനും വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ച് ഭഗവതിയെ മാറ്റി കുടിയിരുത്തണമെന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചപ്പെടു ത്തുകയും അതിനായി ശ്രമിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്പോള്‍ പള്ളിപ്പുറത്തുകാവുക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലവും അന്നു കുമാരനല്ലൂര്‍ ദേവസ്വം വകയായിരുന്നു. ആ സ്ഥലം അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുന്നതിനായി ഊരാണ്‍മയോഗക്കാരോട് എഴുതിവാങ്ങി. പിന്നെ അദ്ദേഹം തന്റെ ആഗ്രഹവും ആവശ്യവും വയസ്ക്കര പോറ്റിയുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. ഇപ്പോള്‍ വയസ്ക്കര മൂസ്സ് എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന വരുടെ ഇല്ലത്തുള്ളവരെ അക്കാലത്ത് വയസ്ക്കര പോറ്റി എന്നാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. വയസ്ക്കര പോറ്റി അന്നു നാടുവാഴ്ചയുണ്ടായിരുന്ന തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ വൈദ്യനായിരുന്നു. കോടിമത, തിരുനക്കര എന്നീ ദേശങ്ങളിന്മേലുള്ള ആധിപത്യവും തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് വയസ്ക്കര പോറ്റിക്കു വിട്ടുകൊടുത്തിരുന്നു. മേല്‍പറഞ്ഞ ദേശങ്ങളിലെ ജനങ്ങളെ രാജാവു വയസ്ക്കര പോറ്റിക്കു മരുന്നുകള്‍ പറിച്ചുകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി ആജ്ഞാകാരന്മാരാക്കി നിയമിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ ദേശങ്ങളിന്മേല്‍ അന്നു സര്‍ക്കാരിലേക്കു സിവില്‍ ക്രിമിനല്‍ അധികാരങ്ങള്‍ മാത്രമേയുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. നികുതി പിരിച്ചെടുക്കുന്നതിനും മറ്റുമുള്ള അധികാരങ്ങളെല്ലാം വയസ്ക്കര പോറ്റിക്കായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ ദേശത്ത് ഏതു കാര്യം നടത്തുന്നതിനും വയസ്ക്കര പോറ്റിക്ക് യാതൊരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പ്രത്യുത, അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുവാദവും സമ്മതവും കൂടാതെ ഈ ദേശത്ത് യാതൊരു കാര്യവും നടക്കുകയുമില്ലായിരുന്നു. ഇതെല്ലാം കൊണ്ടുമാണ് ദേവീസേവകനായ ആ ഉണ്ണി തന്റെ ആഗ്രഹം വയസ്ക്കര പോറ്റിയുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചത്. അദ്ദേഹം വയസ്ക്കര പോറ്റിയുടെ അനുവാദവും ആനുകൂല്യവും സകലവിധ സഹായങ്ങളും ദേശക്കാരുടെ സഹകരണവും നിമിത്തം നി‌ഷ്പ്രയാസം അചിരേണ ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിക്കുകയും പ്രസിദ്ധ തന്ത്രിയായ ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാടിനെ വരുത്തി അദ്ദേഹ ത്തിനെക്കൊണ്ട് ഒരു സുമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ഭഗവതിയെ അവിടെ കുടിയിരുത്തിച്ചു കലശം മുതലായവ നടത്തിക്കുകയും വയസ്ക്കര പോറ്റി മുതലായവരുടെ സമ്മതപ്രകാരം ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാട് ആ ക്ഷേത്രത്തിന് ‘പള്ളിപ്പുറത്തുകാവ്’ എന്നു പേരിടുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് പള്ളിപ്പുറത്തുകാവിന്റെ ഉത്ഭവം.

ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ഭഗവതിയെ അവിടെ കുടിയിരുത്തി ക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അക്കാലം വരെ ദേവിയെ പൂജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നയാള്‍ക്കു മേലാല്‍ ഈ ദേവിയെ പൂജിക്കുന്നതിനു താനായാല്‍ മതിയാവുകയില്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ അന്നുമുതല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്കു ബ്രാഹ്മണരെ നിയമിച്ചു നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും അദ്ദേഹം ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭഗവതിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ടു കുടുംബസഹിതം കൊട്ടാരത്തില്‍ത്തന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കുകയും അമയന്നൂരുണ്ടായിരുന്ന പൂര്‍വ്വഗൃഹം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശ്യന്മാര്‍ക്കും ‘കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണി’ എന്നുള്ള പേരുതന്നെ സ്ഥിരപ്പെട്ടു. (ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടും എന്റെ പേരു കൊണ്ടും ഇതെഴുതുന്ന ഞാനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട ആളാണെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം വായനക്കാര്‍ ഊഹിച്ചുകൊള്ളുമെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. പക്ഷേ ഞാനിതു പറഞ്ഞാല്‍, ‘തെക്കേ സമുദ്രത്തില്‍ സേതു ബന്ധിച്ചതു നമ്മുടെ ശ്രീരാമനമ്മാവനാണ്’ എന്നൊരു ക്ഷത്രിയരാജാവും ‘ഏഴു സമുദ്രങ്ങളും കുടിച്ചുവറ്റിച്ചതു നമ്മുടെ അഗസ്ത്യമുത്തച്ഛനാണ് എന്നൊരു നമ്പൂരിയും പറഞ്ഞതുപോലെ വായനക്കാര്‍ക്കും തോന്നുമായിരിക്കാം. അതിനാല്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് ഞാനൊന്നും പറയുന്നില്ല.) കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവം കാലക്രമേണ വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ രോഹിണി ആറാട്ടാകുവാന്‍ തക്കവണ്ണം പത്തുദിവസം മാത്രമായിത്തീരുകയും കോടിമതയ്ക്കുള്ള എഴുന്നള്ളിപ്പും കൊട്ടാരത്തിലുള്ള ഇറക്കിപ്പൂജയും വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ കൊട്ടാരത്തിലെ ഇവരുടെ താമസം ക്ഷേത്രകാര്യത്തിനു പ്രതിബന്ധമായി തീര്‍ന്നുമില്ല. ഇനി പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്‍പം പറയാം.

ഒരിക്കല്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കാരന്‍ ഒരു കരിങ്കല്‍പ്പണിക്കാരനു ഭ്രാന്തു തുടങ്ങി. അതിനു പലരെക്കൊണ്ടും പല മന്ത്രവാദങ്ങളും ചികിത്സകളും ചെയ്യിച്ചിട്ടും പല ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഭജനമിരുത്തീട്ടും യാതൊരു ഭേദവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം അവനെ അവന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഭജനമിരുത്തി. അവിടെ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസം ഭജനമിരുന്നപ്പോഴേയ്ക്കും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തുകടന്നാല്‍ ഭ്രാന്തില്ല; മതില്‍ക്കു പുറത്തിറങ്ങിയാല്‍ ഭ്രാന്തു തുടങ്ങും എന്നുള്ള സ്ഥിതിയായി. അതിനാല്‍ വീണ്ടും അവിടെ ഒരു കൊല്ലം കൂടി അവനെ ഭജനമിരുത്തി. അതുകൊണ്ടും വിശേ‌ഷമൊന്നുമു ണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ അവന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ നൈരാശ്യത്തോടുകൂടി അവനെ സ്വദേശത്തേക്കുതന്നെ കൊണ്ടുപോകാനായി പുറപ്പെട്ടു. ഏറ്റുമാനൂര്‍ മതില്‍ക്കു പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ ഭ്രാന്തന്‍ ഉടുത്തിരുന്ന മുണ്ടഴിച്ചു തലയില്‍ക്കെട്ടിക്കൊണ്ടു ചാടുകയും തുള്ളുകയും മറ്റും തുടങ്ങി. ആരുപറഞ്ഞാലും അവന്‍ ഒന്നും അനുസരിക്കുകയില്ല. തെക്കോട്ടു നടക്കാന്‍ പറഞ്ഞാലവന്‍ വടക്കോട്ടു നടക്കും. ആരെങ്കിലും ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ടു പറഞ്ഞാല്‍ അവരെ അവനടിക്കും. അതുകൊണ്ട് അവനെ അവന്റെ സഹോദരന്മാരും മറ്റും കൂടി പിടിച്ചുകെട്ടി വടിയും തടിയുമായി അടുത്തുകൂടി ഉന്തിയും തള്ളിയുമാണ് തെക്കോട്ടു കൊണ്ടു പുറപ്പെട്ടത്. അങ്ങനെ അവര്‍ ഒരുവിധം കോട്ടയത്തെത്തി. അക്കാലത്തും കോട്ടയത്തു നിന്നു തെക്കോട്ടുള്ള നാട്ടുവഴി പള്ളിപ്പുറത്തുകാവിന്റെ കിഴക്കെ നടയില്‍ക്കൂടിയായിരുന്നു. അവര്‍ നടയ്ക്കു നേരെയായപ്പോള്‍ ആ ഭ്രാന്തന്‍ അടുക്കലിരിക്കാനാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെയിരുന്നാല്‍ എന്റെ അമ്മ എന്നെ സുഖപ്പെടുത്തിവിടും. ഞാനിവിടെ ഇരുന്നുകൊള്ളാം. എന്റെ കൂടെ നിങ്ങളാരും വേണമെന്നില്ല. നിങ്ങളെന്നെ തല്ലിയാലും കൊന്നാലും എന്റെ സുഖക്കേടു മാറിയല്ലാതെ ഞാന്‍ഇവിടെനിന്നു വരികയില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞ് നടയ്ക്കുനേരെ ഇരിപ്പായി. അപ്പോള്‍ അവിടെ ദേശക്കാരും വഴിയാത്രക്കാരുമായി അനേകം ജനങ്ങളും വന്നുകൂടി. അവരില്‍ ചിലര്‍ ‘എന്നാല്‍ ഇവന്‍ ഇവിടെ കുറച്ചുദിവസം താമസിക്കട്ടെ. ഭഗവതിയുടെ കൃപ കൊണ്ട് ഇവന്റെ സുഖക്കേടു ഭേദമായി എന്നും വരാമല്ലോ’ എന്നും, മറ്റുചിലര്‍ ‘ഏറ്റുമാനൂര്‍ ഭജനമിരുന്നിട്ടും മാറാത്ത ഭ്രാന്താണോ ഇവിടെയിരുന്നാല്‍ മാറുന്നത്? ഇനിയെങ്ങും ഇവനെ താമസിപ്പിക്കേണ്ട. കഴിയുന്നതും വേഗത്തില്‍ ഇവനെ സ്വദേശത്തേയ്ക്കു കൊണ്ടുപോവുകയാണ് വേണ്ടത്’ എന്നും, അപ്പോള്‍ വേറെ ചിലര്‍ ‘അങ്ങനെ തീര്‍ച്ചയാക്കണ്ട. ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യം അചിന്ത്യമാണ്. അതിനാല്‍ കുറച്ചു ദിവസം ഇവനിവിടെ താമസിക്കട്ടെ. ഇവന്റെ ഹിതവുമങ്ങനെയാണല്ലോ’ എന്നും പറഞ്ഞ് അവര്‍ തമ്മില്‍ വാദമായി. ആ സമയം കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടുതുള്ളി ‘അവനെ കെട്ടഴിച്ചുവിടണം. അവന്‍ എങ്ങും പൊയ്ക്കളയുകയും ആരെയും ഉപദ്രവിക്കുകയും ചെയ്യുകയില്ല. അവനെ ഞാന്‍സൂക്ഷിക്കുകയും സുഖപ്പെടുത്തി അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു കൊള്ളാം. അവന്‍ എന്റെ അടുക്കല്‍ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസമിരിക്കട്ടെ’ എന്നു കല്‍പിചു. അതുകേട്ട് അവന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ അവനെ അഴിച്ചുവിട്ടു. ഉടനെ ആ ഭ്രാന്തന്‍, ‘ഞാനൊന്നു കുളിച്ചുവരട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു തെക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കല്‍പ്പനയില്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും ഭ്രന്തന്റെ കാര്യത്തില്‍ ആര്‍ക്കും വിശ്വാസമില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ചിലര്‍ അവന്റെ പിന്നാലെ പോയി. അവന്‍ നേരെ കൊടൂരാറ്റില്‍ച്ചെന്നു കുളിച്ചു തിരിയെ കാവിലെത്തി നടയ്ക്കു നേരേ നിന്നു ഭഗവതിയെ തൊഴുതിട്ടു ക്ഷേത്രത്തിനു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോഴും തുള്ളിക്കൊണ്ടുതന്നെ നിന്നിരുന്ന വെളിച്ചപ്പാട് അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങളോടായി ‘ഇവന്‍ കരിങ്കല്‍പ്പണി യില്‍ അതിവിദഗ്ദ്ധനും ബിംബപ്രമാണം മുതലായവ അറിയാവുന്നവനുമാണ്. ഇവന്‍ സുഖമായി ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ ഇവന്റെ കൂട്ടുപണിക്കാര്‍ക്കു യശസ്സും ധനലാഭവും കുറഞ്ഞുപോകുമെന്നു വിചാരിച്ച് അസൂയാലുക്കളായ കൂട്ടുകാര്‍ ഇവനു കൈവി‌ഷം കൊടുത്തു ഭ്രാന്തുപിടിപ്പിച്ചതാണ്. നെയപ്പത്തിലാണ് ഇവനു കൈവി‌ഷം കൊടുത്തിട്ടുള്ളത്. അത് എന്റെ ലോകര്‍ക്ക് ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ബോദ്ധ്യം വരുത്തിത്തരാം. ബിംബത്തിനഭികം കഴിച്ച തീര്‍ത്ഥത്തില്‍ മഞ്ഞപ്രസാദം കലക്കി ഇവനു കൊടുക്കട്ടെ’ എന്നു കല്‍പ്പിചു. ഉടനെ ചിലര്‍ ഒരു പാത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്കാരനോടു തീര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും മേടിച്ചു കലക്കി ഭ്രാന്തനു കൊടുക്കുകയും അവന്‍ അതെടുത്ത് ഒട്ടും മടിക്കാതെ സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി സേവിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഏകദേശം ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവന്‍ ‘മനം മറിയുന്നു’ എന്നും പറഞ്ഞ് മതില്‍ക്കു പുറത്തേയ്ക്കു പോവുകയും ഉടനെ ഒന്നു ശര്‍ദ്ദിച്ചതില്‍ നെയ്യപ്പത്തിന്റെ ക‌ഷണങ്ങള്‍ കണ്ട് എല്ലാവരും ഏറ്റവും വിസ്മയിക്കുകയും ആ കല്ലന്‍ ‘ആവൂ! ഇപ്പോള്‍ എന്റെ തലയ്ക്കു വെളിവു വീണു’ എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. ഭഗവതിയുടെ നടയില്‍ വന്നപ്പോള്‍ ത്തന്നെ അവന്റെ ഭ്രാന്തു മിക്കവാറും മാറി. കൈവി‌ഷം ശര്‍ദ്ദിച്ചുപോവുക കൂടി ചെയ്തപ്പോള്‍ അവനു പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിച്ചു. എങ്കിലും അവന്‍ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസം തികച്ചും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിക്കുകയും ഭജനം കാലം കൂടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം സ്വസ്ഥചിത്തനായി സസന്തോ‌ഷം സ്വദേശത്തേയ്ക്കു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

അവന്‍ സ്വദേശത്തെത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം മുപ്പത്തിയാറേകാലംഗുലം നീളത്തിലും അതിനു ചേര്‍ന്ന വീതിയിലും ഘനത്തിലും ഒരു വിഗ്രഹം പണിയാന്‍ മതിയാകത്തക്കവണ്ണം ഒരു കൃ‌ഷ്ണശില കീറിയെടുത്തു വഞ്ചിയില്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ടു വീണ്ടും കോട്ടയത്തെത്തി. ആ ശിലയെടുപ്പിച്ചു പള്ളിപ്പുറത്തുകാവു നടയില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഇടുവിച്ചിട്ട് അതുകൊണ്ടു ഭദ്രകാളിയുടെ ഒരു ബിംബം പണിതു കുറതീര്‍ത്തു. ആ ബിംബം അവന്‍ വഴിപാടായി നടയ്ക്കുവെച്ചു ദേവിയെ വന്ദിച്ചിട്ടു വീണ്ടും സ്വദേശത്തേയ്ക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. ആ വിഗ്രഹം കാഴ്ചയില്‍ ഏറ്റവും ഭയങ്കരവും അതിന്റെ പണികളെല്ലാം അത്യന്തം മനോഹരങ്ങളും വിചിത്രതരങ്ങളുമാണ്. ആ കലന്‍ ഒരു കൊല്ലം കൊണ്ടാണ് അതു പണി തീര്‍ത്തത്. അത് അവന്റെ വഴിപാടായിട്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അതിലേക്ക് യാതൊരു പ്രതിഫലവും അവന്‍ ആഗ്രഹിക്കുകയും അവന് ആരും യാതൊന്നും കൊടുക്കുകയുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഈ ബിംബം കണ്ടിട്ടുള്ളവരെല്ലാം ഭദ്രകാളിയുടെ ഇപ്രകാരമുള്ള ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം മറ്റൊരു സ്ഥലത്തുമില്ലെന്നാണ് പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്.

‘ശൂലാഗ്രപ്രോതദൈത്യപ്രവരപരിലസ
ച്ചാരുദോര്‍ദ്ദണ്ഡയുഗ്മാം
ഖഡ്ഗം, ഖേടം, കപാലം, ഗുണസൃണിഭുജഗാന്‍
ദോര്‍ഭിരനൈ്യദ്ദധാനാം
ഭക്താഭീഷ്ടപ്രദാത്രീം ഖലജനഭയദാം
ഘോരദംഷ്ട്രാം ത്രിണേത്രാം
വേതാളീകണ്ഠസംസ്ഥാം പുരമൗനെസുതാം
ഭാവയേ ഭദ്രകാളീം’

എന്നുള്ള ധ്യാനശോകപ്രകാരം എട്ടു തൃക്കൈകളോടുകൂടിയും അവയില്‍ രണ്ടു തൃക്കൈകള്‍കൊണ്ട് ദാരുകാസുരനെ ശൂലത്തിന്മേല്‍ കുത്തിക്കോര്‍ത്ത് ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടും വേതാളത്തിന്റെ കഴുത്തില്‍ ഇരിക്കുന്നതായിട്ടുമാണ് ആ ദേവീവിഗ്രഹം അവന്‍ പണിതീര്‍ത്തത്. ആ കല്ലന്‍ ഈ ബിംബമുണ്ടാക്കി നടയ്ക്കുവെച്ചകാലത്ത് അവിടെ യുണ്ടായിരുന്നത് ഓടുകൊണ്ടുവാര്‍ത്ത ഒരു കണ്ണാടിബിംബമായിരുന്നു. ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍നിന്നു കൊണ്ടുവന്നുവെച്ചു പൂജിച്ചിരുന്ന നാന്ദകം വാള്‍ കാലപ്പഴക്കം കൊണ്ട് തുരുമ്പുപിടിച്ചു മിക്കവാറും ദ്രവിച്ചു പോയിരുന്നതിനാല്‍ ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പാടു ഭഗവതിയെ ആ വാളിന്മേല്‍ നിന്ന് ആവാഹിച്ച് ഈ കണ്ണാടിബിംബത്തിങ്കലാക്കിയാണ് കുടിയിരുത്തിയിരുന്നത്.

ആ കല്ലന്‍ ബിംബം പണിക്കുറതീര്‍ത്തു നടയ്ക്കുവെച്ചിട്ടു പോയ തിന്റെ ശേ‌ഷം അന്നു കുടുംബത്തില്‍ മൂപ്പായിരുന്ന കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണി ഈ വിവരം വയസ്ക്കര പോറ്റിയുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും പോറ്റി ദേശക്കാരെക്കൂടി വരുത്തിയാലോചിച്ചു, നവീകരണക്രിയകളോടുകൂടി ബിംബപ്രതി‌ഷ്ഠയും അഷ്ടബന്ധത്തോടുകൂടി ദ്രവ്യകലശവും ക്ഷേത്ര മര്യാദപ്രകാരം പരിവാരപ്രതി‌ഷ്ഠകളും നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടുന്ന പണം ദേശക്കാരില്‍ നിന്നും മറ്റുമായി പിരിച്ചു ശേഖരിക്കുകയും പ്രതി‌ഷ്ഠയ്ക്കു നല്ലതായ ഒരു മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയി ക്കുകയും ചെയ്തു. തന്ത്രിയായ ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂതിരിപ്പാടു മുതലായവരെയും ബിംബം പണിത കല്ലനേയും എഴുത്തുകളോടുകൂടി ആളുകളെ അയച്ചു മുന്‍കൂട്ടി വരുത്തി, ബിംബപരിഗ്രഹം, ജലാധിവാസം മുതലായവയോടുകൂടി ക്രിയകളും ആരംഭിച്ചു. നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ത്തന്നെ ബിംബപ്രതി‌ഷ്ഠയും മറ്റു ക്രിയകളുമെല്ലാം യഥാവിധി നിര്‍വ്വിഘ്നം നടന്നു. തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ ആനുകൂല്യവും വയസ്ക്കര പോറ്റിയുടെ സഹായവും ദേശക്കാരുടെ സഹകരണവും വേണ്ടതുപോലെ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ ക്രിയകള്‍ നടത്തിക്കുന്നതിനു കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണിക്കു വലിയ പ്രയാസമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. ഈ പ്രതി‌ഷ്ഠയും കലശവും നടന്നത് മേടമാസം പത്താം തീയതിയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ദിവസത്തെ ആണ്ടുതോറും ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു വിശേ‌ഷദിവസമായി കൊണ്ടാടണമെന്ന് അന്നുതന്നെ എല്ലാവരും കൂടി നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അപ്രകാരം ഇപ്പോഴും ആചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. അന്നു പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ച ബിംബം തന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും അവിടെയുള്ളത്.

ഏറ്റുമാനൂര്‍ ദേവന്റെ സന്നിധിയില്‍ ഭജനമിരുന്നിട്ടു പോലും ഭേദമാകാത്ത ഭ്രാന്തു നി‌ഷ്പ്ര യാസം ഭേദപ്പെടുത്തിയ പള്ളിപ്പുറത്തു കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ ശക്തിയും മാഹാത്മ്യവും ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അവിടെ ബിംബപ്രതി‌ഷ്ഠ കഴിയുന്നതിനു മുമ്പ് കോടിമതക്കാരുടെ ദേശപരദേവത ഒരു ശാസ്താവായിരുന്നു. ആ ശാസ്താവിനെ കോടിമതശ്ശാസ്താവെന്നാണു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ഈ ഭഗവതിയുടെ ചൈതന്യം വര്‍ദ്ധിച്ചതിനോടുകൂടി ആ ശാസ്താവിന്റെ കാര്യം എലാവരുടെയും മനസ്സില്‍ വിസ്മൃതപ്രായമായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോള്‍ ആ ശാസ്താവിനെ ആരും ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നില്ല.

പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ച് ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. അവയെല്ലാം ഈ ലേഖനം കൊണ്ടു പറഞ്ഞുതീര്‍ക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ്. അതിനാല്‍ സ്വല്‍പം ചിലതു കൂടിപ്പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം സമാപിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ കോടിമതയോടു ചേര്‍ന്ന അടുത്ത പ്രദേശമായ തിരുനക്കരെ കേരളപുരത്തു ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തില്‍ തിരുനാവായ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ വന്നു താമസിച്ച് ഓണന്തുരുത്ത്, കുമാരനല്ലൂര്‍, കിടങ്ങൂര്‍, കാടമുറി മുതലായ ഗ്രാമങ്ങളിലെ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരെ വേദാദ്ധ്യയനം ചെയ്യിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ ഒരിക്കല്‍ വന്ന് താമസിച്ചിരുന്ന ജ്യേ‌ഷ്ഠാനുജന്മാരാ യിരുന്ന വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂതിരിമാരില്‍ അനുജനു വസൂരിദീനമുണ്ടായി. ദീനമിന്നതാണെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍തന്നെ ദീനക്കാരനെ രക്ഷിക്കുന്നതിനു രണ്ടു പട്ടന്മാരെ ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തിലാക്കീട്ട് ജ്യേ‌ഷ്ഠനായ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയും ശി‌ഷ്യരായ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരും അടുത്തുള്ള ശ്രീകൃ‌ഷ്ണ സ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലേക്കു മാറിത്താമസിച്ചു. ദീനക്കാരനെ രക്ഷിക്കുന്നതിനു നിയമിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന പട്ടന്മാര്‍ ദീനവര്‍ത്തമാനം ദിവസം തോറും കാലത്തും വൈകുന്നേരവും അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്നു പറയണമെന്നു വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി പ്രത്യേകം ചട്ടം കെട്ടിയിരുന്നതിനാല്‍ ആ പട്ടന്മാര്‍ അപ്രകാരം തന്നെ പതിവായി ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ദീനം ഏറ്റവും കടുത്ത വകയായിരുന്നതിനാല്‍ കുളിപ്പിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമെന്നായിരുന്നു പട്ടന്മാരുടെ അഭിപ്രായം. അവര്‍ അതു സ്പഷ്ടമായിട്ടല്ലെങ്കിലും ചില വാക്കുകള്‍കൊണ്ടും ഭാവം കൊണ്ടും മറ്റും വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ സൂചിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. മേല്‍ കണ്ടതിന്റെ എട്ടാം ദിവസം അഞ്ചുനാഴികപ്പകലെ അനുജന്‍ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി മരിച്ചു. ഉടനെ പട്ടന്മാര്‍ പുറത്തിറങ്ങി ദീനക്കാരന്‍ കിടന്നിരുന്ന മുറിയുടെ (അകത്തിന്റെ) വാതില്‍ അടച്ചുകെട്ടീട്ട് അമ്പലത്തിന്റെ മതില്‍ക്കു വെളിയില്‍ ചെന്നുനിന്നു കൊണ്ടു വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയെ വിളിച്ചു മതില്‍ക്കു പുറത്തുവരുത്തി വിവരം പറഞ്ഞു. അദ്ദേഹം അതുകേട്ടിട്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ നേരെ തെക്കോട്ടു നടന്നു പള്ളിപ്പുറത്തു കാവിലെത്തി.

അദ്ദേഹം മതില്‍ക്കകത്തേക്കു കടക്കാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ അവിടെ നിന്നിരുന്നവരില്‍ ചിലര്‍ ‘അവിടേയ്ക്ക് അനുജന്‍ മരിച്ച അശുദ്ധിയല്ലേ? മതില്‍ക്കകത്തു കടക്കാമോ?’ എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി അദ്ദേഹം ‘ഭഗവതിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം ഇവിടെയുണ്ടെങ്കില്‍ എന്റെ അനുജന്‍ വസൂരിദീനമായിട്ട് മരിക്കയില്ല. അതിവിടെയില്ലെങ്കില്‍ അശുദ്ധിയില്‍ ഇവിടെ കയറിയാലൊന്നുമില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു കുളത്തിലിറങ്ങി കാലും മുഖവും കഴുകിക്കൊണ്ട് അമ്പലത്തില്‍ കടന്നു മണ്ഡപത്തില്‍ കയറി ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ സങ്കേതത്തിനകത്ത് എവിടെയെങ്കിലും വസൂരിദീനമുണ്ടായി മരിച്ചാല്‍ ശവമടക്കുക രാത്രിയിലല്ലാതെ പാടില്ല. അതിനു വിളക്ക്, പന്തം മുതലായവയുടെ വെളിച്ചം ഉപയോഗിക്കാനും പാടില്ല. തെങ്ങോലച്ചൂട്ടിന്റെ വെളിച്ചം മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാന്‍ പാടുള്ളൂ. ദേഹത്തു കുരു വന്നതിന്റെ മരിക്കുന്ന സമയം വിളക്കിരിക്കുന്നുണ്ടായാല്‍ത്തന്നെയും മരിച്ചയുടനെ അതു കെടുത്തിക്കൊള്ളണം. ചൂട്ടുകെട്ടി പള്ളിപ്പുറത്തു കാവില്‍ നടയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്ന് ഒരു തിരി കൊളുത്തിവാങ്ങി, ചൂട്ടുകത്തിച്ചുകൊണ്ടുപോയി അതിന്റെ വെളിച്ചം കൊണ്ടുവേണം ശവമടക്കാന്‍. ചൂട്ട് എത്രവേണമെങ്കിലും മാറിമാറി കൊളുത്തുന്നതിനു വിരോധമില്ല. ഇപ്രകാരമൊക്കെയാണ് ദേവിയുടെ കല്‍പ്പന. അതിനാല്‍ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ശവമടക്കുന്നതിനു ചൂട്ടുകൊളുത്തി കൊണ്ടുപോകുന്നതിനായി പട്ടന്മാര്‍ വലിയ ചൂട്ടുകളുമായി സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പ് നടയിലെത്തി. അതിനു മുമ്പുതന്നെ ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചുവന്നു നടതുറന്നു വിളക്കുവെച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും അത്താഴപ്പൂജ കഴിയാതെ ചൂട്ടുകൊളുത്തുന്നതിനു തിരികൊളുത്തിക്കൊടുക്കാറില്ലാത്തതിനാല്‍ പട്ടന്മാര്‍ അവിടെത്തന്നെ നിന്നിരുന്നു. ആ സമയം വെളിച്ചപ്പാട് തുള്ളി അമ്പലത്തിനകത്തു ചെന്നു പട്ടും ചിലമ്പും അരമണിയും എടുത്തു ധരിച്ച് വാളും ശൂലവും കൈയിലെടുത്തുകൊണ്ടു പുറത്തേയ്ക്കു പോന്നു. അപ്പോഴും വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി ജപിച്ചുകൊണ്ടു മണ്ഡപത്തില്‍ത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരേ നോക്കുകയോ മിണ്ടുകയോ യാതൊന്നും ചെയ്തില്ല. പുറത്തുവന്ന് ഒരു പിടി ഭസ്മം വാരിയെടുത്ത് അവിടെ നിന്നിരുന്ന പട്ടന്മാരില്‍ ഒരാളുടെ കൈയില്‍ക്കൊടുത്തിട്ട് ‘ഇതു കൊണ്ടുപോയി രോഗിയുടെ ദേഹത്തിലിട്ട് വിവരം ഉടനെ വന്നു പറയണം’ എന്നു കല്‍പിചു. പട്ടര്‍ ഭസ്മം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ഓടി ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തിലെത്തി ഭസ്മം രോഗിയുടെ ദേഹത്തിലിട്ടു. മരിച്ചുകിടന്നിരുന്നയാള്‍ അപ്പോള്‍ കണ്ണുതുറന്നു. പട്ടര്‍ ക്ഷണത്തില്‍ തിരിയെ നടയിലെത്തി ആ വിവരം പറഞ്ഞു. വെളിച്ചപ്പാടു പിന്നെയും ഭസ്മം കൊടുത്തിട്ട് ‘ഇതും കൊണ്ടുപോയി ഇടുക’ എന്നു കല്‍പിചു. പട്ടര്‍ പിന്നെയും ഭസ്മം കൊണ്ടുചെന്നിട്ടപ്പോള്‍ രോഗി കൈയും കാലുമൊക്കെ കുറേശ്ശെ ഇളക്കിത്തുടങ്ങി. പട്ടര്‍ പെട്ടെന്ന് ആ വിവരവും നടയിലെത്തിപ്പറഞ്ഞു. വെളിച്ചപ്പാടു മൂന്നാമതും ഭസ്മം കൊടുത്തിട്ട് ‘ഇതും കൊണ്ടുപോയി രോഗിയുടെ മേലാസകലമിടുക. ഒരാള്‍ കൂടെപ്പോകണം. കഞ്ഞി വേണമെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ കൊടുക്കണം. വിവരം ഉടനെ ഇവിടെ വന്നു പറയുകയും വേണം’ എന്നു കല്‍പിച്ചു. ആ പ്രാവശ്യം ഭസ്മം കൊണ്ടുപോയ പട്ടരുടെ കൂടെ വേറൊരു പട്ടരും പോയി. ആ പ്രാവശ്യം ഭസ്മമിട്ടപ്പോള്‍ ദീനക്കാരന്‍ എണീറ്റിരിക്കുകയും കഞ്ഞി വേണമെന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. കാലത്തു വച്ച കഞ്ഞി അടുപ്പത്തുതന്നെ കിടപ്പുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു പട്ടര്‍ ക്ഷണത്തില്‍ കഞ്ഞി കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമായിട്ടു വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്യാതെ കിടന്നിരുന്ന വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി അപ്പോള്‍ ഇരുനാഴിയരിയുടെ കഞ്ഞി കുടിച്ചു. ആ വിവരം ഒരു പട്ടര്‍ ഓടിച്ചെന്നു വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അതുകേട്ടു മണ്ഡപത്തില്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയും കിഴക്കേനടയില്‍ച്ചെന്നു. അദ്ദേഹവും അവിടെ കൂടിയിരുന്ന സകല ജനങ്ങളും ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ട് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയുടെ നേരെ തിരിഞ്ഞുനിന്നിട്ട്, ‘എന്നെ പരീക്ഷിക്കുന്നുവോ? ഇതു വലിയ സാഹസ മായിപ്പോയി. എങ്കിലും ഇതു ഞാന്‍ക്ഷമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി മേലാല്‍ എന്റെ നടയില്‍ ആരും ഇപ്രകാരം പ്രവര്‍ത്തിചു പോകരുത്’ എന്നു കല്‍പിച്ചു. അപ്പോള്‍ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി ‘എന്റെ സങ്കടം കൊണ്ട്, ഇങ്ങനെ ചെയ്തതാണ്. അവിടുന്ന് എന്റെ സാഹസത്തെ ക്ഷമിച്ചു രക്ഷിക്കണം’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട്, ‘ആട്ടെ, ഞാന്‍ക്ഷമിച്ചിരിക്കുന്നു. രോഗിയെ അടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച കുളിപ്പിച്ചു ഞായറാഴ്ച എന്റെ നടയില്‍ കൊണ്ടുവരാം’ എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും അപ്പോള്‍ തന്നെ കലിയടങ്ങുകയും കല്‍പനകേട്ടു സന്തോ‌ഷിച്ച് എലാവരും ദേവിയെ വന്ദിചുകൊണ്ട് പിരിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസമായപ്പോഴേയ്ക്കും ചെറിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയുടെ ദേഹത്തിലെങ്ങും കുരുക്കളെന്നല്ല, കുരുക്കള്‍ വന്ന പാടുപോലും കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം കഞ്ഞിയും ചോറും ധാരാളമായി കഴിച്ചുതുടങ്ങുകയും ക്രമേണ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്ഷീണം മാറിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. വെളിച്ചപ്പാടു കല്‍പിചതുപോലെ അദ്ദേഹത്തെ വെള്ളിയാഴ്ച കുളിപ്പിച്ച് ഞായറാഴ്ച കാവില്‍ കൊണ്ടുപോയി തൊഴീച്ചു. വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരി അന്നു പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിക്കു ചതുശ്ശതം മുതലായി അനേകം വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും പട്ട്, പണം, താലി മുതലായവ അനുജനെക്കൊണ്ടു നടയ്ക്കു വെപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് തുള്ളി വലിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയോട്, ‘എന്താ സന്തോ‌ഷമായില്ലേ? ഇത്രയുമൊക്കെയല്ലാതെ ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കുകയില്ല. ഇനി എന്റെ അടുക്കല്‍ സങ്കടമൊന്നും പറയേണ്ട. പറഞ്ഞാലും ഫലമൊന്നും ഉണ്ടാവുകയുമില്ല’ എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും പെട്ടെന്ന് കലിയടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഈ കല്‍പന കേട്ടപ്പോള്‍ ‘ഇതെന്താണ് ഇങ്ങനെ കല്‍പിച്ചത്?’ എന്നൊരു സംശയം എല്ലാവര്‍ക്കു മുണ്ടായി. എന്നു മാത്രവുമല്ല, ആരെങ്കിലും കുളിച്ചു തൊഴാന്‍ വരുന്ന സമയം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിയാല്‍ തൊഴാന്‍ വരുന്നവര്‍ക്കു ഭസ്മം കൊടുക്കുക പതിവുണ്ട്, ആ പതിവു പോലെ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിക്കു കൊടുത്തുമില്ല. ആകപ്പാടെ നല്ല ശുഭമല്ലെന്ന് അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും തോന്നി. എങ്കിലും ആരും ആരോടും ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല.

ചെറിയ വാദ്ധ്യാന്‍ നമ്പൂരിക്കു വലിയ ക്ഷീണമില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ തൊഴാന്‍ വന്നതു നടന്നാണ്. തിരിയെപ്പോയതും അങ്ങനെതന്നെയായി രുന്നു. അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തില്‍ ചെന്നു കയറിയ ഉടനേ ‘എനിക്ക് എന്തോ വല്ലാതെ ഒരു ക്ഷീണം വരുന്നു’ എന്നു പറഞ്ഞ് പെട്ടെന്ന് അവിടെക്കിടന്നു. ഉടനെ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ താലപ്പൊലിയും തീയാട്ടും എന്ന വഴിപാടു വളരെ പ്രധാനമാണ്. ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി ആ വഴിപാട് പലരും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും നടത്തുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. അത് അവരവരുടെ ശക്തിക്കു തക്കവണ്ണം ചിലര്‍ വളരെ കേമമായും മറ്റു ചിലര്‍ ചുരുക്കമായും നടത്തും. ചുരുക്കമായിട്ടുള്ളതിനു താലപ്പൊലിക്കു പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍നിന്നെഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ അവിടെത്തന്നെ മതില്‍ക്കു പുറത്തു താലം നിരത്തി അവിടെ നിന്നു മതില്‍ക്കകത്തെഴുന്നള്ളിച്ചു മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം കഴിഞ്ഞ് അകത്തെഴുന്നള്ളിക്കും. കേമമായിട്ടുള്ളതിനു പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ച് തിരുനക്കര ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊണ്ടു പോയി അവിടെ ആനക്കൊട്ടിലില്‍ താലം നിരത്തി കൊളുത്തി എടുത്ത് അവിടത്തെ അത്താഴശ്ശീവേലിയോടുകൂടി മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം കഴിഞ്ഞു തിരിയേ എഴുന്നള്ളിച്ചു പള്ളിപ്പുറത്തു കാവില്‍ വന്നിട്ട് അവിടെയും മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം കഴിഞ്ഞിട്ടാണ് അകത്തെഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. തിരുനക്കരയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളിച്ചു പോകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ വെളിച്ചപ്പാട് തുള്ളി എഴുന്നള്ളത്തിനോടുകൂടി പോവുക പതിവാണ്. വെളിച്ചപ്പാട് തുള്ളിപ്പോകുമ്പോള്‍ അരമണിയും ചിലമ്പും വാളും ശൂലവും ധരിച്ചിരിക്കും. ഒരിക്കല്‍ ഒരു താലപ്പൊലിക്കു തിരുനക്കരയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളിച്ചു പോയപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ തുള്ളിക്കൊണ്ട് വെളിച്ചപ്പാടും പോയിരുന്നു. ആ സമയം വഴിയില്‍ നിന്നിരുന്ന ഒരു മുഹമ്മദീയന്‍ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കൈയില്‍ വളഞ്ഞ (നാന്ദകം) വാള്‍ ഇരിക്കുന്നതുകണ്ടിട്ട് പരിഹാസമായി “ഈ അരിവാളുകൊണ്ട് എവിടെപ്പോകുന്നു? കൊയാന്‍ പോകുകയാണോ? ” എന്നു ചോദിച്ചു. അതുകേട്ട് വെളിച്ചപ്പാട് തിരിഞ്ഞുനിന്ന്, “ഇപ്പോള്‍ കൊയ്യാനല്ല. എങ്കിലും എന്റെ വിത്തു ഞാന്‍നാളെ വിതച്ചു തുടങ്ങും. ക്രമേണ കൊയ്യുകയും ചെയ്യും. ഞാന്‍കൊയ്താല്‍ കുറ്റി പോലും കാണുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു പോയി. അന്നു രാത്രിയില്‍ തന്നെ ആ മുഹമ്മദീയനു പനി തുടങ്ങി. പിറ്റേ ദിവസമായപ്പോഴേക്കും അവന്റെ ദേഹമാസകലം വസൂരിക്കുരു പുറപ്പെട്ടു. എട്ടാം ദിവസം അവന്‍ മരിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും അവന്റെ ഭാര്യയ്ക്കും അവര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന അഞ്ചു മക്കള്‍ക്കും ദീനം തുടങ്ങി. മേല്‍ക്കണ്ടതിന്റെ എട്ടാം ദിവസം അവരെല്ലാ വരും മരിച്ചു. അങ്ങനെ ആ കുടുംബം മുഴുവനും നശിച്ചു. അക്കാലംമുതല്‍ പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചു ഹിന്ദുക്കളല്ലാത്തവര്‍ക്കും ഭയവും ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിത്തുടങ്ങി. അതിന് ഇക്കാലത്തും കുറവു വന്നിട്ടില്ല. ഇവിടെ മുഹമ്മദീയരും ക്രിസ്ത്യാനികളും ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി ഇപ്പോഴും പല വഴിപാടുകള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും കഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അവര്‍ നേരിട്ടല്ലെന്നേ ഉള്ളു. അന്യന്മാരുടെ പക്കല്‍ ഗൂഢമമായി പണംകൊടുത്തു ചട്ടംകെട്ടിയാണ് അവര്‍ വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുന്നത്.

പള്ളിപ്പുറത്തു കാവില്‍ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ മുമ്മൂന്നു കൊല്ലം കൂടുമ്പോള്‍ ദേശകുരുതി എന്നൊരടിയന്തിരം നടത്തുക പതിവായിരുന്നു. ദേശകുരുതി എന്നാല്‍ ദേശത്തിന്റെ വടക്കേ നാലതിര്‍ത്തിയിലും നടത്തുന്ന കുരുതിയാണ്. എന്നാല്‍ ഇതിനു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേ നടയിലും കുരുതിവേണം. അവിടെയും അതിര്‍ത്തി സ്ഥലങ്ങളിലും കുരുതിക്ക് ഒട്ടുവളരെ ആടുകളെയും കോഴികളെയും വെട്ടുകയും പതിവുണ്ട്. അവയെല്ലാം വെട്ടുന്നത് വെളിച്ചപ്പാടാണ് പതിവ്. ഈ അടിയന്തിരം മുടങ്ങാതെ നടത്തിയില്ലെങ്കില്‍ ദേശത്തു വസൂരി, വി‌ഷൂചിക മുതലായ സാംക്രമിക രോഗങ്ങളുണ്ടാകുമെന്നാണു വിശ്വാസം.

ഒരിക്കല്‍ നാലഞ്ചുകൊല്ലക്കാലം പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടില്ലാതെയിരുന്നു. ആടും കോഴിയും വെട്ടുന്നതിന് വെളിച്ചപ്പാടില്ലാതെയെങ്ങനെയാണ് ദേശകുരുതി നടത്തുന്നത്? അതിനാല്‍ കുറച്ചുകാലത്തേക്കു ദേശകുരുതി ഉണ്ടായില്ല. “ദേശകുരുതി നടത്തണമെങ്കില്‍ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടാകണം. ഭഗവതിയുടെ തിരുവുള്ളമുണ്ടായാല്‍ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടാകുമല്ലോ?” എന്നായിരുന്നു ദേശക്കാരുടെയും മറ്റും അഭിപ്രായം.അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഈ ദേശത്ത് അങ്ങുമിങ്ങുമായി കുറേശ്ശേ വസൂരിയുടെ ആരംഭം കണ്ടുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കു ആകപ്പാടെ ഭീതി മുഴുത്തു. എല്ലാവരും പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ മുട്ടുപാടായി കൂടി. രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം മുട്ടുപാടിരുന്നിട്ടും വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടായില്ല. പിന്നെ ജനങ്ങള്‍ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി നടയില്‍വെച്ചു പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ പ്രശ്നക്കാരന്‍ ദേശകുരുതി കഴിക്കാഞ്ഞിട്ടു ഭഗവതി കോപിച്ചാണ് ഇരിക്കുന്നതെന്നും എങ്കിലും ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടാകുമെന്നും വിധിച്ചു. ഇത് ഒരു ദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞ സമയത്തായിരുന്നു. പകലേ ഏകദേശം അഞ്ചുമണിയായപ്പോള്‍ ഒരു നായര്‍ കുളിച്ചു നടയില്‍ വന്നു തുള്ളിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അവിടെ വയസ്കരപ്പോറ്റി, കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണി, മുതലായവരും, ദേശക്കാരുമൊക്കെ കൂടിയിരുന്നു. തുള്ളിയ നായരും ദേശക്കാരിലൊരാള്‍ തന്നെയായിരുന്നു. എങ്കിലും അയാളുടെ സ്ഥിരതാമസം മിക്കവാറും കൊടുങ്ങല്ലൂരായിരുന്നു. ഇയാള്‍ കൊട്ടയത്ത് ഇല്ലവും കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ ശാന്തിയുമായിരുന്നു പെരിങ്ങര നമ്പൂരിയുടെ ഒരു ഭൃതനായിരുന്നതിനാലാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ പോയി താമസിച്ചിരുന്നത്. അയാള്‍ നമ്പൂരിയുടെ ആജ്ഞാകാരനായിട്ടാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ താമസിച്ചിരുന്നതെങ്കിലും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം അവിടെ ഭഗവതിയെ ഭജിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അയാള്‍ അതിനടുത്ത കാലത്തെങ്ങും കോട്ടയത്തു വരാറില്ലായിരുന്നതുകൊണ്ട് അയാള്‍ക്കു കോട്ടയത്തെ, വിശേ‌ഷിച്ച് ഈ ദേശത്തെ, വര്‍ത്തമാനമൊന്നും അറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു. അയാള്‍ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍നിന്നു വന്ന വഴിതന്നെയാണ് കുളിച്ചു കാവില്‍ വന്നു തുള്ളിത്തുടങ്ങിയത്. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടാകുമെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ പറയുകയും ചെയ്തിരുന്നുവല്ലോ. വയസ്കരപ്പോറ്റി അയാള്‍ക്കു ആയുധം (വാളും ചിലമ്പും മറ്റും) കൊടുത്തില്ല. വെളിച്ചപ്പാടിനുള്ള ആയുധങ്ങളും മറ്റും വെച്ചുസൂക്ഷിക്കുന്നതു കൊട്ടാരത്തില്‍ ഉണ്ണിയും പുതിയ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ആദ്യമായി ആയുധം കൊടുക്കേണ്ടതു വയസ്കര പോറ്റിയുമാണ്. ഇയാള്‍ തുള്ളുന്നതു ഭഗവതിയുടെ അധിവാസമുണ്ടായിട്ടാണെങ്കില്‍ അതിന് എന്തെങ്കിലും ഒരു ദൃഷ്ടാന്തം കാണിക്കണമെന്നായിരുന്നു അവരുടെ രണ്ടുപേരുടെയും നിര്‍ബന്ധം. തുള്ളിക്കൊണ്ടുനിന്ന ആള്‍ക്കു അതു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അയാള്‍ അമ്പലത്തില്‍ കിടന്നിരുന്ന ഒരു പട്ടെടുത്തു പുതച്ചു കൊണ്ടു കിഴക്കേ നടയില്‍ച്ചെന്നു ജനങ്ങളോടായിട്ട് “എന്താണ് എന്റെ ലോകര്‍ വന്നിരിക്കുന്നത്. എന്താണു സങ്കടം” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ കരക്കാരനായിട്ടുള്ള കുറ്റിക്കാട്ടു കുറുപ്പ് “സങ്കടമെന്താണെന്നു കല്‍പിച്ചു ചോദിക്കാനൊന്നുമില്ലല്ലോ. എല്ലാം ദേവിക്കറിയാമല്ലോ?” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്നയാള്‍ “എനിക്കറിയാം ഇവിടെ പതിവുള്ള അടിയന്തിരം മുട്ടിച്ചതിനാലാ ഈ അനര്‍ത്ഥമുണ്ടായിരിക്കുന്നത്. എല്ലാം ഞാന്‍ക്ഷമിക്കും. എന്റെ പരിവാരങ്ങള്‍ അങ്ങനെ ക്ഷമിക്കുകയില്ല. അവര്‍ക്കു പതിവുള്ളതു കൊടുക്കാതെയിരുന്നാല്‍ അവര്‍ ഉപദ്രവിക്കും. ഞാന്‍വിലക്കീട്ടാണ് ഇതുവരെ അവര്‍ അടങ്ങിപ്പാര്‍ത്തത്. ഇനിയെങ്കിലും പതിവുള്ളതു കൊടുക്കാതെയിരുന്നാല്‍ അവര്‍ ഇതിലധികം അനര്‍ത്ഥമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കും. പിന്നെ ഞാന്‍ പിടിച്ചാല്‍ നില്‍ക്കാതെയും വന്നേക്കും. ഇപ്പോള്‍ എനിക്കും നല്ല സുഖമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. ഇതാ നോക്കുവിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞ്, അയാള്‍ പുതച്ചിരുന്ന പട്ടെടുത്തു മാറ്റി. അപ്പോള്‍ അയാളുടെ ദേഹത്തിലാസകലം മഞ്ചാടിക്കുരുവിന്റെ മുഴുപ്പിലുള്ള വസൂരിക്കുരു മുളച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. അതുകണ്ട് എല്ലാവരും ഭയപ്പെട്ട് “അയ്യോ! ദേവീ! ഇതൊന്നും അടിയങ്ങള്‍ക്കു കാണണമെന്നില്ല. അടിയങ്ങള്‍ക്കു ഭയമാകുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്നയാള്‍, “എന്റെ ലോകര്‍ ഒട്ടും ഭയപ്പെടേണ്ട. എന്റെ ഉടയതിനും (വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളുമ്പോള്‍ വയസ്ക്കരപ്പോറ്റിയെ ഉടയത് എന്നാണ് പറയുക പതിവ്) ഉണ്ണിക്കും വിശ്വാസം വാരാനായിട്ടു മാത്രം ഞാനിതു കാണിച്ചതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് വയ്സ്ക്കരപ്പോറ്റി, “ഞങ്ങള്‍ക്കു ഒട്ടും വിശ്വാസമില്ലായ്കയില്ല. ജനസമ്മതത്തിനുവേണ്ടി വല്ലതും ദൃഷ്ടാന്തം കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചുവെന്നേയുള്ളു. അതിന് ഇത്ര കഠിനമായിട്ടൊന്നും വേണമെന്നുണ്ടായിരുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ തുള്ളിക്കോണ്ടു നിന്നയാള്‍ വീണ്ടും പട്ടെടുത്ത് പുതച്ചുകൊണ്ട് സോപാനത്തിങ്കല്‍ച്ചെന്നു സ്വല്‍പം നേരം നിന്നിട്ട് പട്ടുമാറ്റിക്കൊണ്ട് പിന്നെയും കിഴക്കേ നടയില്‍ ഇറങ്ങിച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അയാളുടെ ദേഹത്തെങ്ങും ഒരു കുരുപോലും കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ എല്ലാവരും വിസ്മയിക്കുകയും അയാളുടെ തുള്ളലിനെ പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുകയും വയസ്ക്കരപ്പോറ്റി ആയുധങ്ങളെടുത്ത് അയാളുടെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയും അങ്ങനെ അയാള്‍ പള്ളിപ്പുറത്തു കാവിലെ വെളിച്ചപ്പാടായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അഞ്ചുമണിക്കു പള്ളിപ്പുറത്തു കാവിലെത്തി തുള്ളിത്തുടങ്ങിയ അയാളെ അന്നു നാലു മണിവരെ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ കണ്ടിരുന്നുവെന്നും പലരും വിശേ‌ഷിചു പെരിങ്ങര നമ്പൂരിയും പറഞ്ഞു പിന്നീട് അറിയാനിടയായപ്പോള്‍ ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസവും വിസ്മയവും ശതഗുണീഭവിച്ചു. ആ വെളിചപ്പാടിന്റെ കല്‍പന പ്രകാരം ജനങ്ങള്‍ പണം വീതിചെടുത്ത് ഉടനെ ദേശകുരുതി നടത്തുകയും ആരംഭിച്ചിരുന്ന വസൂരിദീനം കലശലാകാതെ ക്രമേണ ശമിച്ച് എല്ലാവര്‍ക്കും സുഖമാവുകയും ചെയ്തു. ആ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കല്‍പനയെ ദേവിയുടെ കല്‍പനയായിട്ടുതന്നെ എല്ലാവരും വിശ്വസിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതിനെ വകവയ്ക്കാതിരുന്നിട്ടുള്ളവര്‍ക്കു ഉടനുടന്‍ ഫലം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു കോര്‍ട്ടു വിധിപ്രകാരം സത്യം ചെയ്യുന്നതിനായി ഒരിടിയന്‍ (കടിതന്‍കുടുമ്മിക്കാരന്‍) പള്ളിപ്പുറത്തുകാവിന്റെ നടയില്‍ ഹാജരായി. സത്യം കേള്‍ക്കാനുള്ള എതിര്‍ കക്ഷിയും കോടതിയിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥനും മറ്റനേകം ജനങ്ങളും വന്നുകൂടി. പൂജകഴിഞ്ഞ് സത്യം ചെയ്യാനുള്ള സമയമായപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടുതുള്ളി ഇടിയന്റെ നേരെ നോക്കി, “നീയെന്റെ നടയില്‍ കള്ളസത്യം ചെയ്​വാന്‍ വന്നിരിക്കുന്നുവോ? സത്യം ചെയ്യരുത്. കള്ളസത്യം ചെയ്താല്‍ നിനക്ക് അതിന്റെ ഫലം ഉടനെ ഉണ്ടാകും” എന്നു കല്‍പിചു. ആ ഇടിയന്‍ അതു വക വെയ്ക്കാതെ സത്യം ചെയ്തു. ഇതൊരു മീനമാസത്തിലായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ഈ ദിക്കില്‍ മഴ പെയ്യാറില്ലെന്നല്ല, മഴയുടെ ലക്ഷണം പോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അടുത്ത ദിവസം ആ ഇടിയന്റെ ഭാര്യ പുഴുങ്ങിയ നെല്ല ഉണങ്ങാനായി അവരുടെ മുറ്റത്ത് ഒരു പായില്‍ ചിക്കിയിരുന്നു. ഉച്ചയായപ്പോള്‍ പെട്ടെന്ന് ഒരു മഴക്കാറുണ്ടാവുകയും ഉടനെ മഴ ചാറിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. നെല്ലു നനഞ്ഞുപോകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ഇടിയന്റെ ഭാര്യ നെല്ലു വാരാനായി ഒരു വട്ടിയുമെടുത്തുകൊണ്ട് മുറ്റത്തേക്കിറങ്ങി. ആ സ്ത്രീക്ക് അപ്പോള്‍ ഗര്‍ഭം പൂര്‍ണമായിരുന്നതിനാല്‍ പെട്ടെന്ന് ഒന്നും ചെയ്വാന്‍ ശേ‌ഷിയില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭാര്യയെ സഹായിക്കാനായി ഭര്‍ത്താവും പിന്നാലെ ചെന്നു. ആ സമയം പെട്ടെന്ന് ഒരിടിവെട്ടുകയും അതേറ്റു രണ്ടുപേരും തല്‍ക്ഷണം മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കഴിഞ്ഞതില്‍പ്പിന്നെ വളരെക്കാലത്തേക്ക് പരമാര്‍ത്ഥമായിട്ടുള്ള സംഗതിക്കുപോലും പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ സത്യം ചെയ്യാമെന്ന് ആരും സമ്മതിച്ചിരുന്നില്ല. ഇയ്യിടെ സത്യം ചെയ്യാനായി കുറേശ്ശെ ആളുകള്‍ ഈ നടയില്‍ വന്നു തുടങ്ങീട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും സത്യം ചെയ്യാതെ പോകുന്നവരാണ് അധികവും. കള്ളസത്യം ചെയുന്നവര്‍ക്കു അതിന്റെ ഫലം ഇപ്പോഴും പെട്ടെന്നു കാണുന്നുമുണ്ട്.

പള്ളിപുറത്തു കാവില്‍ ഭജനമിരുന്നാല്‍ ഒഴിയാത്ത ബാധയില്ലെന്നാണു ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും അനേകം ബാധോപദ്രവക്കാര്‍ ഇവിടെ ഭജനമിരുന്നു ബാധ തുള്ളി സത്യംചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞു സുഖപ്പെട്ട് പോകുന്നുണ്ട്.

കോട്ടയത്തു സി.എം.എസ്സ്. ഹൈസ്ക്കുളും കോളേജും മറ്റുമുണ്ടാകുന്നതിനു മുന്‍പ് സുറിയാനി സെമിനാരിയില്‍ (പഴയ സെമിനാരിയില്‍) ഒരു പാഠശാല സ്ഥാപിച്ചു വിദ്യാഭ്യാസം നടത്തിവന്നിരുന്നു. അവിടെ കിള്ളിക്കുറിശ്ശിമംഗലത്തുകാരന്‍ ഒരു നമ്പ്യാര്‍ കുറച്ചുകാലം മലയാളമുന്‍‌ഷിയായിരുന്നു.

അദ്ദേഹം ഒരിക്കല്‍ പള്ളിക്കൂടമടച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ സ്വദേശത്തുപോയിട്ട് മടങ്ങിവരും വഴി ഒരു സ്ഥലത്തു നല്ല മരത്തണലും ചതുരാകാരമായിട്ടുള്ള ഒരു കരിങ്കല്ലും കണ്ട് ആ കല്ലിന്മേല്‍ കയറിയിരുന്ന് ഒന്നു മുറുക്കി. വഴിനടന്നുള്ള ക്ഷീണം കൊണ്ട് കുറചുനേരം അവിടെ ഇരുന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മൂത്രമൊഴിക്കണമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ആ കല്ലിന്മേല്‍തന്നെ തിരിഞ്ഞിരുന്നു മൂത്രമൊഴിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ വഴിയെ വന്ന ഒരു വഴിപ്പോക്കന്‍ ഇതു കണ്ടിട്ട് “ഓ! ആ കല്ലിന്മേലിരുന്നു മൂത്രമൊഴിച്ചുവോ? ഇത് ഇച്ചക്കനെ തൂക്കിക്കൊന്ന സ്ഥലമാണ്. അതിന്റെ ഓര്‍മ്മയ്ക്കായിട്ടാണ് ഈ കല്ല് ഇവിടെ ഇട്ടിരിക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പ്യാരു വല്ലാതെയൊന്നു പേടിച്ചു. മലബാറില്‍ ‘ഇച്ചക്കന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനും വലിയ അക്രമിയുമായിട്ടു ഒരു ഈഴവനുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും അവന്‍ അനേകം കവര്‍ചകളും കൊലപാതകങ്ങളും ചെയ്തിട്ടുള്ളവനായിരുന്നുവെന്നും ഒടുക്കം ഒരു കൊലപാതകക്കൂറ്റത്തിന് അവനെ ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മേണ്ടിന്റെ വിധിപ്രകാരം തൂക്കിക്കൊല്ലുകയാണ് ചെയ്തതെന്നും മറ്റുമുള്ള കഥകളെല്ലാം നമ്പ്യാര്‍ മുന്‍പേതന്നെ കേട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഇച്ചക്കന്‍ എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പ്യാര്‍ വല്ലാതെ പേടിചത്. എന്നാല്‍ അവനെ തൂക്കിക്കൊന്ന സ്ഥലം ഇതാണെന്നു നമ്പ്യാര്‍ അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അതറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ അദ്ദേഹം ആ കല്ലിന്മേല്‍ ഇരിക്കുകയെന്നല്ല, ആ വഴിയേ നടക്കുകപോലും ചെയ്യുമായിരുന്നില്ല. ആ നമ്പ്യാര്‍ക്കു ഇച്ചക്കനെക്കുറിച്ച് അത്രമാത്രം ഭയമുണ്ടായിരുന്നു. ഏതെങ്കിലും പേടിച്ചതിനോടുകൂടി ഇച്ചക്കന്‍ നമ്പ്യാരെ ബാധിച്ചു കഴിഞ്ഞു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെനിന്ന് നല്ല തന്റേടമില്ലാത്ത വിധത്തിലാണ് കോട്ടയത്തേക്കു പോന്നത്. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കോട്ടയത്തു വന്നെത്തി.

കോട്ടയത്ത് ആ നമ്പ്യാര്‍ താമസിച്ചിരുന്നത് പള്ളിപ്പുറത്തു കാവിനടു ത്തുള്ള വില്വട്ടത്തു നമ്പ്യാരുടെ ഭവനത്തിലായിരുന്നു. അവിടെച്ചെന്നെത്തിയപ്പോള്‍ മുതല്‍ നമ്പ്യാര്‍ തുള്ളാനും ചാടാനും തുടങ്ങി. നമ്പ്യാരുടെ തുള്ളല്‍ ഏറ്റവും ഭയങ്കരമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം തുള്ളിത്തുടങ്ങിയാല്‍ ആ ദിക്കിലെങ്ങും മനു‌ഷ്യരാരും നില്‍ക്കുകയില്ല. രണ്ടുപേരു പിടിച്ചാല്‍ ഇളകാത്ത വലിയ കരിങ്കല്ലും മറ്റും നി‌ഷ്പ്രയാസം ഒറ്റക്കയ്യിലെടുത്തു തലയ്ക്കുമുകളില്‍ പൊക്കിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം തുള്ളുക പതിവ്. നമ്പ്യാര്‍ക്കു തുള്ളല്‍ വരുന്നത് ഇന്ന സമയത്താണെന്ന് ഒരു നിശ്ചയവുമില്ല. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ പള്ളിക്കൂടത്തില്‍ച്ചെന്നു പഠിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമയത്തിലായിരിക്കും തുള്ളല്‍ വരുന്നത്. എങ്കിലും തുള്ളല്‍ വരുന്നതിനു സ്വല്‍പം മുന്‍കൂട്ടി അതു വരാറായിരിക്കുന്നുവെന്ന നമ്പ്യാര്‍ക്കു അറിയാമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം എവിടെയിരിക്കുമ്പോളായാലും തുള്ളല്‍ വരാറായിയെന്നു തോന്നിയാല്‍ ഉടനെ എണീറ്റ് വാസസ്ഥല ത്തേക്കു പോവുക പതിവായിരുന്നു. ഇതു നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തിനു പള്ളിക്കൂടത്തിലെ ജോലി ശരിയായി നടത്താന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയും ക്രമേണ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ ക്ഷീണമായും തീര്‍ന്നു. ഇങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസംകഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം പള്ളിപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭജനം തുടങ്ങി. ഭജനം പന്ത്രണ്ടു ദിവസമായപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി. ഉടനെ നമ്പ്യാരും തുള്ളി. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് ഒരുപിടി ഭസ്മം വാരി നമ്പ്യാരുടെ ദേഹത്തിന്മേലിട്ട്, “നീയീ ദേഹവും ദേശവും വിട്ട്

എവിടെയെങ്കിലും പൊയ്ക്കൊള്ളണം. പോയില്ലെങ്കില്‍ നിന്ന് ഞാനിവിടെനിന്ന് അയയ്ക്കും. സ്വയമേവ പൊയ്ക്കൊള്ളുകയാണ് നല്ലത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പ്യാര്‍ (ഇച്ചക്കന്‍), “ഞാനീ ദേഹത്തുനിന്നും മാറിക്കൊള്ളാം. എങ്കിലും ഈ ദേശംവിട്ട് പോകുന്ന കാര്യം സങ്കടമാണ്. ഞാന്‍ആരേയും ഉപദ്രവിക്കാതെ ഇവിടെ എന്റെ അമ്മയുടെ അടുക്കല്‍ ഇരുന്നുകൊള്ളാം. അങ്ങനെ അനുവദിക്കണമെന്നു ഞാന്‍അപേക്ഷി ക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. വെളിച്ചപ്പാട് അതു സമ്മതിക്കുകയും കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയില്‍ മതില്‍ക്കുപുറത്തായി ഒരു തറയും ചിത്രകൂടവും പണിയിച്ച് ഇച്ചക്കനെ കുടിയിരുത്തിക്കണമെന്നും അതിനുവേണ്ടിവരുന്ന ചെലവു നമ്പ്യാര്‍തന്നെ വഹിക്കണമെന്നും കല്‍പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് കലിയടങ്ങി. ഉടനെ നമ്പ്യാരുടെ തുള്ളലും മാറി. പിന്നെ നമ്പ്യാര്‍ തന്നെ വേണ്ടുന്ന പണം ചെലവുചെയ്ത് വെളിച്ചപ്പാട് നിശ്ചയിച്ചു കല്‍പിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്ത് ചിത്രകൂടം പണിയിച്ച് ഇച്ചക്കനെ കുടിയിരുത്തിക്കുകയും നമ്പ്യാര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന ഉപദ്രവം മാറി അദ്ദേഹം സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം അമ്പലത്തിന്റെ തിരുമുറ്റം അടിച്ചുവാരിയ സ്ത്രീ കണ്ണിന്റെ കാഴ്ചക്കുറവു നിമിത്തം ആ ചപ്പും ചവറുമെല്ലാം വാരി ഇച്ചക്കനെ കുടിയിരുത്തിയിരുന്ന ചിത്രകൂടത്തിന്റെ മുകളില്‍ കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പ്യാര്‍ തുള്ളി കാവില്‍ച്ചെന്നു നടയ്ക്കുനേരെ നിന്നുകൊണ്ട് ഭഗവതിയെ ശകാരിച്ചുതുടങ്ങി “എന്റെ തലയില്‍ അടിച്ചുവാരി കൊണ്ടുവന്നിട്ടില്ലെ? മുന്‍പൊരിക്കലും എന്നെ ഇങ്ങനെ ആരും അപമാനിച്ചിട്ടില്ല. ഇനി ഞാനിവിടെ ഇരിക്കുകയില്ല. ഞാന്‍ കുടിയിരിക്കുന്ന മനു‌ഷ്യന്റെ ദേഹവും ഞാന്‍കൊണ്ടുപോകും” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് ഭഗവതിയെ ശകാരിച്ചത്. ശകാരവാക്കുകളെല്ലാം കേവലം അസഭ്യങ്ങളായിരുന്നതിനാല്‍ അവ ഇവിടെ പറയുന്നില്ല. അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടും തുള്ളി. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും കൂടി കുറച്ചുനേരം വാദപ്രതിവാദങ്ങളുണ്ടായി. ഒടുക്കം ഒരു കുരുതി കൊടുത്തു ബഹുമാനിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കമെങ്കില്‍ നമ്പ്യാരുടെ ദേഹത്തുനിന്നും ഈ ദേശത്തില്‍നിന്നും മാറിപ്പൊയ്ക്കൊള്ളാമെന്ന് ഇച്ചക്കനും അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്ന് വെളിച്ചപ്പാടു സമ്മതിക്കുകയും അങ്ങനെ രണ്ടുപേരുടെയും അന്നത്തെ തുള്ളലവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ കുരുതിക്കുള്ള ദിവസവും സ്ഥലവും നിശ്ചയിച്ച് അതിന് വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങളെല്ലാം ശേഖരിച്ചു. അതിനും വേണ്ടുന്ന ചെലവെല്ലാം നമ്പ്യാര്‍തന്നെ ചെയ്തു. കുരുതിക്കു നിശ്ചയിച്ച ദിവസം ഒരു വെള്ളിയാഴ്ചയും സ്ഥലം കാവിന്റെ വടക്കെ നടയില്‍ മതില്‍ക്കകത്തുള്ള കുരുതിക്കളത്തിനു നേരെ വടക്ക് വില്വട്ടത്തു നമ്പ്യാരുടെ വക പുരയിടവുമായിരുന്നു. പള്ളിപ്പുറത്തു കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ അധീനത യിലുള്ള കുരുതികളെല്ലാം പൂജിക്കുകയും തര്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്വാനുള്ള അധികാരം കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണിക്കുള്ളതാകയാല്‍ ഈ കുരുതിയും കഴിച്ചത് അന്ന് കൊട്ടാരത്തില്‍ കുടുംബത്തില്‍ മൂപ്പായിരുന്ന ആളായിരുന്നു. കുരുതി പൂജ കഴിഞ്ഞു തര്‍പ്പിക്കാറായപ്പോഴേക്കും നമ്പ്യാരും വെളിച്ചപ്പാടും തുള്ളി. കുരുതി പന്ത്രണ്ടു പാത്രമായിരുന്നു. അതില്‍ പതിനൊന്നു പാത്രം തര്‍പ്പിച്ച് ഒരു പാത്രം തര്‍പ്പിക്കാതെവെചിരുന്നു. പൂജ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന നമ്പ്യാര്‍ തര്‍പ്പിക്കാതെ വെച്ചിരുന്ന ആ ഒരു പാത്രം കുരുതി മുഴുവനും പാത്രത്തോടെ എടുത്തു കുടിച്ചു. അത് ഏകദേശം പതിനഞ്ച് ഇടങ്ങഴിയോളം ഉണ്ടായിരുന്നു. അതു മുഴുവനും കുടിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പ്യാര്‍ (ഇച്ചക്കന്‍) “സന്തോ‌ഷമായി. ഇനി ഞാന്‍ പോകുന്നു”എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ വെളിചപ്പാടിന്റെ കല്‍പനപ്രകാരം പൊന്നും വിളക്കും പിടിച്ച് സത്യംചെയ്ത് ഇചക്കന്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോകുകയും നമ്പ്യാര്‍ നിന്ന നിലയില്‍ അവിടെ വീഴുകയും ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബോധം വീഴുകയാല്‍ നമ്പ്യാര്‍ എണീറ്റു കുരുതി ദക്ഷിണ കഴിക്കുകയും അപ്പോഴേക്കും വെളിച്ചപ്പാട് കാവില്‍ച്ചെന്നു കലിയടങ്ങുകയും അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം പിരിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നേരം രാത്രി പന്ത്രണ്ടു മണി കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ആ സമയം കുരുതി കഴിച്ച സ്ഥലത്തിന്റെ മേല്‍ഭാഗത്തുനിന്ന് നേരെ വടക്കോട്ട് വാണം കൊളുത്തിവിട്ടാലെന്നപോലെ വലിയ ഇരപ്പോടുകൂടി ഒരു വെളിചം ആകാശമാര്‍ഗേണ പോകുന്നത് പലരും കാണുകയും കണ്ടവരെല്ലാം അത് ഇച്ചക്കന്റെ പോക്കാണെന്നു പറയുകയും ചെയ്തുവത്ര. ഇതു കൂടാതെ ഇച്ചക്കന്റെ പോക്കില്‍ ഒരു വിശേ‌ഷത കൂടിയുണ്ടായി. ഇച്ചക്കനെ നമ്പ്യാരുടെ ദേഹത്തുനിന്നു മാറ്റി ഒഴിച്ചുവിട്ട അന്നു രാത്രിയില്‍ ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടുമണി കഴിഞ്ഞ സമയം കോട്ടയത്തുനിന്നു രണ്ടുനാഴിക വടക്ക് ‘നൊട്ടാശ്ശേരി’ ദേശത്തുകാരനായ ഒരുണ്യാതിരി എവിടെയോ പോയി ശരീരശുദ്ധം മാറിക്കൊണ്ട് സ്വഗൃഹത്തിലേക്ക് മടങ്ങുകയായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ നാട്ടുവഴിയില്‍ക്കൂടി വലിയ കരിമ്പനയുടെ വലിപ്പത്തില്‍ ഒരു സ്വരൂപം തെക്കുനിന്നു വടക്കോട്ടു വരുന്നതായി കണ്ടു. അതുകണ്ട് അയാള്‍ ഭയപ്പെട്ട് നാട്ടുവഴി വിട്ട് ഓടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അയാള്‍ കണ്ടതായ സ്വരൂപം അതിവേഗത്തില്‍ അയാളുടെ പിന്നാലെ അടുത്തു ചെന്നു പുറത്ത് ഒന്നടിച്ചതായി അയാള്‍ക്കു തോന്നി. ഉടനെ ബോധംകെട്ട് അയാള്‍ അവിടെത്തന്നെ വീണു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ അയാള്‍ ബോധരഹിതനായി വഴിയില്‍ കിടക്കുന്നുവെന്നു കേട്ട് അയാളുടെ ശേ‌ഷക്കാരില്‍ച്ചിലര്‍ വന്ന് അയാളെ ഒരു കട്ടിലിലാക്കിയെടുത്തു സ്വഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി. ഉടനെ അയാള്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്തു. അയാളെ ഇച്ചക്കന്‍ അടിച്ചുകൊന്നതാണെന്നു ജനങ്ങള്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇച്ചക്കനെ സംബന്ധിച്ചുള്ള ഈ കഥ കോട്ടയത്തും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലുമുള്ള ജനങ്ങള്‍ പ്രസംഗവശാല്‍ ഇപ്പോഴും ചിലപ്പോള്‍ പറഞ്ഞുകേള്‍ക്കുന്നുണ്ട്. ഇത് വളരെക്കാലം മുമ്പുണ്ടായ സംഗതിയാണെങ്കിലും ഇച്ചക്കനെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം ഈ ദിക്കുകാരുടെ മനസ്സില്‍ നിന്നും ഇപ്പോഴും നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുപോയിട്ടില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, ചില മുട്ടാളന്മാരെക്കുറിച്ചു പറയുമ്പോള്‍ “അവന്‍ വലിയ ഇചക്കനാണ്” എന്ന് ജനങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും പറഞ്ഞുപോരുന്നുമുണ്ട്. എങ്കിലും ഇച്ചക്കനെ ഇവിടെനിന്നും ഒഴിച്ചുവിട്ടതില്‍പ്പിന്നെ അവന്റെ ഉപദ്രവം ഈ ദേശത്തും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല.

ഇങ്ങനെ അറുകൊല, അപസ്മാരം മുതലായ വലിയ ബാധകള്‍ ഇവിടെ ഭജനമിരുന്നിട്ടു തുള്ളി സത്യംചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോയിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോഴും പോകുന്നുമുണ്ട്. പണ്ടൊരിക്കല്‍ വയസ്ക്കരപ്പോറ്റിയുടെ കുടുംബത്തെ നശിപ്പിക്കാനായി ശത്രുക്കളുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ ഏഴു കാരണമൂര്‍ത്തികളെ അയച്ചിരുന്നു. വയസ്ക്കരയില്ലത്ത് ആ മൂര്‍ത്തികളുടെ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ദുസ്സഹങ്ങളായിത്തീരുകയാല്‍ ആ ബാധകളെ ഒഴിച്ചു കുടുംബരക്ഷ ചെയ്യണമെന്നു പോറ്റി പള്ളിപ്പുരത്തു കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ അടുക്കല്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അതിനാല്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി കല്‍പ്പിച്ചതനു സരിച്ച് കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണി ഏഴു മൂര്‍ത്തികള്‍ക്കും ഓരോ പാത്രം കരുതി കൊടുത്ത് ഒഴിച്ചുവിട്ടു. അപ്പോള്‍ ഇല്ലത്തുണ്ടായിരുന്ന ഉപദ്രവങ്ങള്‍ നീങ്ങി അവിടെ സുഖമാവുകയും ഇതിലേക്കു വയസ്ക്കരപ്പോറ്റി ഒരു പുരയിടം ഭഗവതിസ്വത്തിലേക്ക് വെച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിനെ സംബന്ധിച്ച് ഇവിടെ (കൊട്ടാരത്തില്‍)ഒരു ഗ്രന്ഥവരി കാണുന്നുണ്ട്. അതു താഴെപ്പകര്‍ത്തുന്നു.

“വയസ്കരപ്പോറ്റിയുടെ ഇല്ലത്തെ സംഹരിപ്പാനായിക്കൊണ്ടു പോറ്റിയുടെ ശത്രുക്കളുടെ ആവശ്യപ്രകാരം കടമറ്റത്തു കത്തനാര്‍ ഏഴു കാപ്പിരികളെ അയച്ചിരുന്നു. ആ കാപ്പിരികളെ ഭഗവതിയുടെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി നിന്നുകൊണ്ടു പുതുക്കുളത്തിന്റെ വടക്കേക്കരയില്‍വെച്ചു കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണിയെക്കൊണ്ട് ഏഴുപാത്രം കുരുതി കൊടുപ്പിച്ച് ഒഴിച്ചുവിട്ടു. ഇതിലേക്കു മേപ്പടി പോറ്റി ഭഗവതിക്കു വെച്ചൊഴിഞ്ഞാകെ പാറക്കുളത്തില്‍പുരയിടം മുറി ഒന്ന്”.

ഇതു മറ്റനേകം സംഗതികള്‍ പറയുന്ന ഗ്രന്ഥവരിയില്‍ ഇടയ്ക്കൊരു ഭാഗത്തു കാണുന്നതാണ്. പള്ളിപ്പുറത്തു കാവു ദേവസ്വംവക വസ്തു ക്കളില്‍ മിക്കവയും ഇങ്ങനെ ഓരോ കാരണവശാല്‍ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോ കാലങ്ങളില്‍ വെച്ചൊഴിഞ്ഞു കൊടുത്തിട്ടുള്ളവായാണെന്നാണ് കാണുന്നത്.

ഇപ്രകാരം ശക്തിയും ചൈതന്യവും മാഹത്മ്യവുമുള്ള ഭഗവതിയുടെ ബിംബത്തിന്മേല്‍ ചാര്‍ത്തിയിരുന്ന തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു തസ്കരന്‍ തട്ടിക്കൊണ്ടു പോവുകയുണ്ടായിയെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ ആരും വിശ്വസിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും സംഗതി വാസ്തവത്തില്‍ ഉണ്ടായതു തന്നെയാണ്. ഒരിക്കല്‍ (ഏകദേശം ഒരു നൂറുകൊല്ലം മുമ്പ്) ഒരു ദിവസം അത്താഴപ്പുജ കഴിഞ്ഞു ശ്രീകോവിലും അമ്പലവും പൂട്ടിയിരുന്നിട്ടും പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ എല്ലാം തുറന്നു കിടക്കുന്നതായി കാണപ്പെട്ടു. ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചുവന്നു ശ്രീകോവില കത്തു കടന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ബിംബത്തിന്മേല്‍ തലേദിവസം ചാര്‍ത്തി യിരുന്ന തിരുവാഭരണങ്ങളില്‍ ഒന്നുപോലും കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. ഉടനെ പശുദ്ദാനവും പുണ്യാഹവും കഴിച്ചു പൂജ നടത്തുകയും വിവരം വയസ്ക്കരെയും സ്ഥലം തഹശീല്‍ മജിസ്ട്രട്ടിനെയും അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. സര്‍ക്കാരാളുകളും ക്ഷേത്രാധികാരികളും പലവിധത്തിലുള്ള അന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ നടത്തീട്ടും ഒരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ ഇതിനെ ക്കുറിച്ചു കല്‍പന കേള്‍ക്കണെമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വയസ്ക്കര മൂസ്സ്, കൊട്ടാരത്തിലുണ്ണി, കരക്കാരു മുതലായവരെല്ലം നടയില്‍ കൂടി. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി. എങ്കിലും വെളിച്ചപ്പാടിനു തുള്ളുന്ന സമയം പതിവായി കാണാറുള്ള ഉന്മേ‌ഷവും ശക്തിയും അന്നുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, അയാള്‍ക്കു ഒന്നും സംസാരിക്കാനും വയ്യായിരുന്നു. ഊമന്മാരെപ്പോലെ വല്ലാത്ത ഒരു മാതിരി ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുക മാത്രം ചെയ്തു. എന്തോ ഏതാണ്ടൊക്കെ കൈകൊണ്ട് ആംഗ്യം കാണിച്ചിട്ട് ഉടനെ കലിയടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഒന്നുരണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേവിയുടെ ബിംബം സദാ വിയര്‍ത്തൊലിച്ചു തുടങ്ങി. പിന്നെ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി നടയില്‍വെച്ചു പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കി. അപ്പോള്‍ പ്രശ്നക്കാരന്‍, “മോ‌ഷണം നടത്തിയ ആള്‍ ഒരു വലിയ ആഭിചാരക്കാരനാണ്. അയാള്‍ ആദ്യംതന്നെ ബിംബം ശുദ്ധം മാറ്റുകയും ആഭിചാരവൃത്തികള്‍ കൊണ്ടു ദേവിയുടെ ശക്തിയും ചൈതന്യവും കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് മോ‌ഷണം നടത്തിയത്. ദേവിയുടെ നാവ് അയാള്‍ ബന്ധിച്ചിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളീട്ടു സംസാരിക്കന്‍ വയ്യാതെയിരുന്നത്. ബിംബം വിയര്‍ക്കുന്നത് ആഭിചാരശക്തികൊണ്ടാണ്. ഇതിലേക്ക് ശുദ്ധികലശവും പള്ളിപ്പേര്‍പ്പു പള്ളിപ്പാന മുതലായ പ്രതിവിധികളും ചെയ്താല്‍ ദോ‌ഷങ്ങളൊക്കെ നീങ്ങി ഭഗവതിയുടെ ശക്തി പൂര്‍വ്വസ്ഥി തിയിലാവും. പിന്നെ മോ‌ഷണം ദേവിതന്നെ തെളിയിച്ചുതരും” എന്നു വിധിച്ചു. അധികം താമസിയാതെതന്നെ പ്രശ്നവിധിപ്രകാരം വേണ്ടതെല്ലാം നടത്തുകയും അവയെല്ലാം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളുകയും ചെയ്തു. അന്നത്തെ തുള്ളല്‍ അതിഭയങ്കരമായിരുന്നു. ദേവിക്കു ശക്തിയും ഊര്‍ജസ്വലതയും പണ്ടത്തേതിലധികം വര്‍ദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ആ തുള്ളല്‍ കണ്ടാല്‍ത്തന്നെ അറിയാമായിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളീട്ട് കല്‍പ്പിച്ചത് “എന്റെ ഉടയതും ഉണ്ണിയും ലോകരും ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. എന്റെ മാലിന്യമെല്ലാം തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. എന്റെ മുതല്‍ കൊണ്ടുപോയവനെ ഞാനെന്റെ നടയില്‍ വരുത്തിത്തന്നുകൊള്ളാം. ഏഴുദിവസത്തിനകം അവന്‍ ഇവിടെ വരും. അവന്റെ ഇടതുകൈയ്ക്ക് ആറുവിരലും മാറത്ത് മറുവുമുണ്ടായിരിക്കും. അതു സൂക്ഷിച്ചുനോക്കികൊണ്ട് അവനെപ്പിടികൂടിയാല്‍ പോയതെല്ലാം കിട്ടും” എന്നായിരുന്നു. അന്നുമുതല്‍ അപ്രകാരമുള്ള ആള്‍ വരുന്നുണ്ടോ എന്നു സൂക്ഷിച്ചുനോക്കിക്കൊണ്ട് അഞ്ചുമാറും ആളുകള്‍വിതാം സദാ നടയില്‍ കാത്തുനിന്നു. കല്‍പനയുണ്ടായതിന്റെ അഞ്ചാംദിവസം കാലത്ത് ഏഴുമണി സമയത്തു മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ലക്ഷണങ്ങളോടുകൂടി ഒരാള്‍ നാട്ടുവഴിയില്‍ക്കൂടി വടക്കുനിന്നു തെക്കോട്ടുപോകുന്നതിനായി കിഴക്കേ നടയിലെത്തി. അഞ്ചെട്ടാളുകള്‍ അവനെപ്പിടിച്ചു നല്ലപോലെ മര്‍ദ്ദിച്ചപ്പോള്‍ സംഗതികളെല്ലാം അവന്‍ ഏറ്റു പറഞ്ഞു. തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ എടുത്തുകൊണ്ട് അമ്പലത്തില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ അവിടെയൊക്കെ ആരോ ചിലര്‍ നില്‍ക്കുന്നതായി തോന്നുകയാല്‍ അവയെല്ലാം ഒരു പട്ടില്‍പ്പൊതിഞ്ഞ് കിഴക്കേ നടയിലുള്ള കുളത്തിലിട്ടിട്ടാണു താന്‍ പോയതെന്നുകൂടി അവന്‍ പറയുകയാല്‍ അവനെക്കൊണ്ടുതന്നെ അതും എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, അവനെ ഉടനെ മജിസ്ട്രട്ടു കച്ചേരിയില്‍ ഹാജരാക്കിക്കൊണ്ടു ഹര്‍ജി കൊടുത്തു. മജിസ്ട്രട്ട് അവന് ആറുമാസത്തെ കഠിനതടവു ശിക്ഷ വിധിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു ഠാണപ്പാറാവു വഴി അയച്ചു. എങ്കിലും ഭഗവതിയുടെ കൃപകൊണ്ട് അവന് അധികം ദിവസം ശിക്ഷ അനുഭവിക്കേണ്ടതായി വന്നില്ല. അവന്‍ തിരുവനന്തപുരത്ത് ചെന്നിട്ട് ഒരുമാസം തികയുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ വസുരിദീനം പിടിപെട്ടു ജയിലില്‍ക്കിടന്നു മരിച്ചു. ഭഗവതിയുടെ തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ കള്ളനു ശിക്ഷവിധിച്ച ദിവസം തന്നെ മടക്കിക്കിട്ടുകയും ചെയ്തു.

പള്ളുപ്പുറത്തുകാവില്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് ഇനിയും ഇങ്ങനെ പല സംഗതികള്‍ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും ലേഖനദൈര്‍ഘ്യം അതിക്രമിച്ചു പോകുമെന്നു വിചാരിച്ച് ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 79
എളേടത്തു തൈക്കാട്ടു മൂസ്സന്മാര്‍

അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ ഒട്ടും അപ്രധാനരല്ലാത്ത എളേടത്തു തൈക്കാട്ടു മൂസ്സന്മാരുടെ ഇല്ലം കൊച്ചി സംസ്ഥാനത്തു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ഒല്ലൂര്‍ തീവണ്ടി സ്റ്റേ‌ഷനില്‍നിന്ന് ഒരു നാഴിക തെക്ക് “തൈക്കാട്ടുശ്ശേരി” എന്ന ദേശത്താണ്. ഈ ഇല്ലക്കാര്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണരെന്നൊരു വകക്കാരുണ്ടായ കാലത്തുതന്നെ പെരുമനം ഗ്രാമത്തിലെ വൈദ്യന്മാരായി ശ്രീ പരശുരാമനാല്‍ നിയമിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളവരാണെന്നുള്ള കേട്ടു കേള്‍വിയല്ലാതെ ഇവരുടെ പൂര്‍വ്വചരിത്രമറിയുന്നതിനു ശരിയായ ലക്ഷ്യമൊന്നും ഇപ്പോള്‍ കാണുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലത്തുള്ള വലിയ മൂസ്സന്മാരുടെ പ്രപിതാമഹന്‍ മുതല്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന ചില മഹാന്മാരെക്കുറിച്ചുമാത്രം പറയാനേ ഇപ്പോള്‍ നിവൃത്തിയുള്ളു.

ഇപ്പോഴുള്ള വലിയ മൂസ്സന്മാരുടെ പ്രപിതാമഹനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജനുമായി രണ്ടു മൂസ്സന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരുപോലെ വിദ്വാന്മാരും വൈദ്യശാസ്ത്രനിപുണരുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അവരില്‍ ജ്യേഷ്ഠനായ പരമേശ്വരന്‍മൂസ്സിനു ചില സമയങ്ങളില്‍ സ്വല്‍പമൊരു ഉന്മാദത്തിന്റെ ഛായ ഉണ്ടാകാറുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ രോഗികള്‍ ചെല്ലുകയോ രോഗികളെ കാണിക്കാനായി അദ്ദേഹത്തെ ആരെങ്കിലും കൊണ്ടുപോവുകയോ ചെയ്യാറില്ല. അതെല്ലാം അനുജന്‍മൂസ്സിനെക്കൊണ്ടാണ് എല്ലാവരും നിര്‍വ്വഹിച്ചിരുന്നത്.

ഇപ്പോള്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറിലിരിക്കുന്ന പൂമുള്ളിമന മേല്‍പറഞ്ഞ മൂസ്സന്മാരുടെകാലത്ത് ഊരകത്ത് ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപത്തൊരു സ്ഥലത്തായിരുന്നു. അവിടെ ഒരു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് എന്തോ സുഖക്കേടാവുകയാല്‍ അനുജന്‍മൂസ്സിനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുചെല്ലാനായി എളേടത്തു തൈക്കാട്ടേക്ക് ആളെ അയച്ചിരുന്നു. ആ ആള്‍ അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ അനുജന്‍മൂസ്സ് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ ചെന്നയാളോട് ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ മൂസ്സ് “അനുജന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെയില്ല. വരുമ്പോള്‍ വിവരം പറയാം. ഇപ്പോള്‍തന്നെ വരണമെങ്കില്‍ ഞാന്‍വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ചെന്നയാള്‍. “അതുവേണ്ട. അനുജന്‍മൂസ്സിനെ കൊണ്ടുചെല്ലണമെന്നാണ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം വരുമ്പോള്‍ വിവരം പറഞ്ഞാല്‍ മതി” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ അയാള്‍ പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ പരമേശ്വരന്‍ മൂസ്സിനു ദുസ്സഹമായ മനസ്താപമുണ്ടായി. “കഷ്ടം, ഈശ്വരാ! എന്റെ സ്ഥിതി ഇങ്ങനെയായിപ്പോയല്ലോ. ശാസ്ത്രങ്ങള്‍ അനുജന്‍ പഠിച്ചിട്ടുള്ളതില്‍ ഒട്ടും കുറയാതെ ഞാനും പഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും എന്റെ അടുക്കല്‍ ദീനക്കാരാരും വരുന്നില്ല. എന്നെ ആരും എങ്ങും കൊണ്ടുപോകുന്നുമില്ല. ഇപ്പോള്‍ വന്നയാള്‍തന്നെ ഞാന്‍ ചെല്ലേണ്ടെന്നും അനുജന്‍ ചെന്നാല്‍മതിയെന്നുമാണല്ലോ പറഞ്ഞത്. ഈ കുടുംബത്തില്‍ ജനിച്ച് ഞാന്‍ ഈ സ്ഥിതിയില്‍ എന്തിനാണ് ജീവിച്ചിരിക്കുന്നത്? ഇങ്ങനെ വന്നത് ഈശ്വാരാനുകൂല്യം ഇല്ലാഞ്ഞിട്ടുതന്നെയായിരിക്കണമല്ലോ. അതിനാല്‍ യഥാശക്തി ഈശ്വരനെ സേവിക്കാം” എന്നിങ്ങനെ വിചാരിച്ച് തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും അടുത്തദിവസംതന്നെ അദ്ദേഹം പെരുമനത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ ഭജനം വലിയ നി‌ഷ്ഠയോടുകൂടിയായിരുന്നു എന്നുമാത്രമല്ല അതദ്ദേഹം ഒരു വ്യാഴവട്ടം (പന്ത്രണ്ടു സംവല്‍സരം) മുഴുവനും നിര്‍വിഘ്നമായി നിര്‍വഹിക്കുകയും ചെയ്തു. പന്ത്രണ്ടാമത്തെ കൊല്ലത്തില്‍ ശാല്യന്നഭക്ഷണം കൂടാതെതന്നെയായിരിന്നു ഭജനം.

ഭജനം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്ന ചിത്തഭ്രമം നിശ്ശേ‌ഷം ഭേദപ്പെടുകയും ബുദ്ധി ചാണയില്‍ തേച്ചുമിനുക്കിയ രത്നം പോലെ പൂര്‍വ്വാധികം തെളിയുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ പ്രതിദിനം രോഗികള്‍ സംഖ്യയില്ലാതെ വന്നു തുടങ്ങുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചികിത്സകള്‍ ഒന്നും തെറ്റാതെ എല്ലാം ശരിയായി ഫലിച്ചു തുടങ്ങുകയും തന്നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഖ്യാതി ലോകത്തില്‍ വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് എളേടത്തു തൈക്കാട്ടില്ലത്തിനു സമീപംതന്നെയുള്ള ആലക്കാട്ടു ചെവ്വര മനയ്ക്കലെ ഒരു നമ്പൂരിക്കു തുടയില്‍ ഒരുവക ചൊറി തുടങ്ങി. നമ്പൂരി അതു പരമേശ്വരന്‍മൂസ്സിനെ കാണിച്ചിട്ട്, മൂസ്സ് “ഇതു കേവലം നിസ്സാരമായ ചൊറിയല്ല. ക്രമേണ ഇതു ദേഹം മുഴുവനും വ്യാപിക്കും. ഒടുക്കം അപായകരമായിത്തീരുകയും ചെയ്യും.” എന്നുമാത്രം പറഞ്ഞു. ചികിത്സ ഒന്നും പറഞ്ഞുമില്ല. അതിനാല്‍ നമ്പൂരിക്കു ദുസ്സഹമായ മനസ്താപമുണ്ടായി. നമ്പൂരി ഏറ്റവും സുന്ദരനും യൗവനയുക്തനുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട്, മൂസ്സ് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞുവെന്നും ചികിത്സയൊന്നും പറഞ്ഞില്ലെന്നുമുള്ള വിവരം പലരോടും പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടവരെല്ലാം പറഞ്ഞത്, “എന്നാലിനി അതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും വിചാരിക്കാനില്ല. പരമേശ്വരന്‍മൂസ്സു പറഞ്ഞാല്‍ അതൊരിക്കലും തെറ്റുകയില്ല.” എന്നായിരുന്നു. എങ്കിലും ആ നമ്പൂരിയുടെ സ്നേഹിതനായ മറ്റൊരു നമ്പൂരി, “അങ്ങനെ തീര്‍ച്ചയാക്കേണ്ട. ഈശ്വരന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ അസാധ്യമായിട്ട് ലോകത്തില്‍ യാതൊന്നുമില്ല. അങ്ങ് ആദിത്യനമസ്കാരം തുടങ്ങണം; സുഖം കിട്ടും” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സ്നേഹിതന്‍ പറഞ്ഞതിനെ നമ്പൂരി പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുകയും അടുത്ത ദിവസംതന്നെ ആദിത്യനമസ്കാരം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. കഠിനനി‌ഷ്ഠയോടുകൂടിയാണ് നമ്പൂരി ആദിത്യനമസ്കാരം നടത്തിയത്. ഉദയം മുതല്‍ കിഴക്കോട്ട് ആയിരത്തെട്ടും ഉച്ചതിരിഞ്ഞാല്‍ പടിഞ്ഞാട്ട് ആയിരത്തെട്ടും ഇങ്ങനെ പ്രതിദിനം രണ്ടായിരത്തിപ്പതിനാറ് നമസ്കാരം വീതമായിരുന്നു പതിവ്. ഉച്ചയാകുമ്പോള്‍ മൂഴക്കരി വച്ച് ആദിത്യനു നിവേദിച്ചിട്ട് ആ ചോറ് ഉപ്പുകൂടാതെ ഭക്ഷിക്കും. പിന്നെ വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്കയുമില്ല. അങ്ങനെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പതിവ്. ഇങ്ങനെ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിയുടെ ദേഹം കരിക്കട്ടപോലെ കറുക്കുകയും കറുത്തതായ ആ ഒരടുക്കുതൊലി ദേഹത്തില്‍നിന്നു പൊളിഞ്ഞുപോവുകയും അതോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചൊറി നിശ്ശേ‌ഷം പോവുകയും അപ്പോള്‍ ദേഹത്തിന്റെ നിറം സ്വര്‍ണ്ണസദൃശമായിത്തീരുകയും അദ്ദേഹം പൂര്‍വാധികം സുന്ദരനായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം ആ വിവരം മൂസ്സിനോട് പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സ് “ ഞാന്‍ ഈശ്വരനല്ല. മരുന്നുസേവിച്ചാല്‍ സാധ്യങ്ങളായിട്ടുള്ള രോഗങ്ങള്‍ മാത്രമേ ഭേദപ്പെടുകയുള്ളൂ. ഈശ്വരനെ സേവിച്ചാല്‍ അസാധ്യരോഗങ്ങളും ഭേദപ്പെടും. ഈശ്വരന്‍ സര്‍വ്വശക്തനാണ്. അവിടേക്ക് അസാധ്യമായിട്ടുള്ളത് ഒന്നുമില്ല. ഇതൊക്കെ വിചാരിച്ചാണ് ഞാനന്ന് ചികിത്സ വല്ലതും പറഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ അങ്ങ് അതു ചെയ്യുകയല്ലാതെ ആദിത്യനമസ്കാരം തുടങ്ങുകയില്ലായിരുന്നു എന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. ചികിത്സ വല്ലതും ചെയ്തിരുന്നുവെങ്കില്‍ ദീനം ഭേദമാകാതെ അങ്ങ് ഇതിനുമുമ്പ് മരിക്കുമായിരുന്നു. അതിനിടയാകാതെ ഇപ്പോള്‍ സുഖമായല്ലോ. സന്തോ‌ഷമായി” എന്നാണ് മറുപടി പറഞ്ഞത്. ആ നമ്പൂരി പിന്നെയും വളരെക്കാലം സസുഖം ജീവിച്ചിരുന്നു.

പരമേശ്വരന്‍മൂസ്സു പെരുമനത്തു ക്ഷേത്രത്തിലെ ഭജനം കാലംകൂടിയ കാലത്തുതന്നെ ഗുരുവായൂര്‍ക്ഷേത്രത്തില്‍ തിങ്ങള്‍ഭജനം തുടങ്ങി. ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം ഗുരുവായൂര്‍ക്ക് പോയപ്പോള്‍ മധ്യേമാര്‍ഗം മൂന്നാളുകളെ മാലകളണിയിച്ചു വാദ്യഘോ‌ഷത്തോടുകൂടി കൊണ്ടുപോകുന്നതു കണ്ടു. അവരില്‍ ഒരുവന്‍ ഈഴവനും രണ്ടുപേര്‍ മുഹമ്മദീയരു മായിരുന്നു. അവരെ പുനത്തൂര്‍രാജവിന്റെ വിധിപ്രകാരം തൂക്കിക്കൊല്ലാന്‍ കൊണ്ടുപോവുകയാണെന്ന് അവരുടെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ചില ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ മൂസ്സ്, “ഈ ഈഴവനെ കൊണ്ടുപോകണമെന്നില്ല”എന്നു പറഞ്ഞു. രാജകല്‍പന നടത്താതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായ്കയാല്‍ ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ മൂസ്സിന്റെ വാക്കിനെ വകവയ്ക്കാതെ അവരെ മൂന്നുപേരെയും കൊല സ്ഥലത്തേക്കുതന്നെ കൊണ്ടുപോയി. കഴുമരങ്ങള്‍ നാട്ടിയിരുന്നത് ഒരു പുഴയുടെ വക്കത്തായിരുന്നു. കഴുവേറ്റാനുള്ള കുറ്റക്കാരെ കഴുവിലിടുന്നതിന് മുന്‍പായി അവര്‍ക്കെന്തെങ്കിലും ആഗ്രഹമുണ്ടോ എന്നു ചോദിക്കുകയും നിവൃത്തിയുള്ളതെല്ലാം സാധിപ്പിക്കുകയും പതിവായിരുന്നതിനാല്‍ അപ്രകാരം ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ഈ കുറ്റക്കാരോടും ചോദിച്ചു. അവരില്‍ രണ്ടുപേര്‍ ആഗ്രഹമൊന്നുമില്ലെന്നു പറഞ്ഞു. ആ ഈഴവന്‍, “ഈ പുഴവക്കത്തുനില്‍ക്കുന്ന തെങ്ങിന്മേല്‍ക്കയറി ഒരു കരിക്ക് പറിച്ച് അവിടെയിരുന്നുതന്നെ അതു കുടിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു മാത്രം ഒരാഗ്രഹമുണ്ട്” എന്നു പറയുകയും ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ അത് സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. അവന്‍ തെങ്ങിന്മേല്‍ കയറിയാല്‍ താഴെയിറങ്ങാതെ ഓടിക്കളയാനും മറ്റും സാധിക്കുകയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ അനുവദിച്ചത്. അനുവാദം കിട്ടിയ ക്ഷണത്തില്‍ ഈഴവന്‍ ഒരായുധവും കൊണ്ട് തെങ്ങിന്മേല്‍ കയറി ഒരു കരിക്ക് പറിച്ചെടുത്ത് അവിടെ ഇരുന്നുകൊണ്ടുതന്നെ അത് ചെത്തിത്തുളച്ചു കുടിച്ചു. പിന്നെ മന്ദംമന്ദം കീഴ്പോട്ട് ഇറങ്ങിത്തുടങ്ങി. തെങ്ങിന്റെ മദ്ധ്യത്തിങ്കലായപ്പോള്‍ അവന്‍ പുഴയിലേക്ക് ചാടുകയും നീന്തി മറുകരയില്‍ കയറി രക്ഷപ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടുപേരെയും തൂക്കിക്കൊന്ന വിവരം രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ച കൂട്ടത്തില്‍ ഈഴവന്‍ ഓടിപ്പോയ്ക്കളഞ്ഞുവെന്നും അവനെ കൊണ്ടുപോകണമെന്നില്ലെന്നു വഴിക്കുവച്ചുതന്നെ പരമേശ്വരന്‍ മൂസ്സ് പറഞ്ഞുവെന്നുംകൂടി അറിയിച്ചു. ഉടനെ കല്‍പനപ്രകാരം അന്വേ‌ഷണം നടത്തുകയും മൂസ്സു ഗുരുവായൂരുണ്ടെന്ന് അറിയുകയും അദ്ദേഹത്തെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു രാജസന്നിധിയില്‍ ഹാജരാക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജാവ്, “ആ ഈഴവനെ കൊല്ലാന്‍ കൊണ്ടുപോയപ്പോള്‍ ‘കൊണ്ടുപോകണമെന്നില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞതെന്തുകൊണ്ടാണ്?”

മൂസ്സ്: അവനെ മരണലക്ഷണം ബാധിച്ചിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ കൊണ്ടുപോയാലും കൊല്ലാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ്.

രാജാവ്: ആട്ടെ, എന്നാല്‍ ഞാനെന്നു മരിക്കുമെന്നു പറയാമോ?

മൂസ്സ്: പറയാം. എങ്കിലും അതറിയുന്നതെന്തിനാണ്?

രാജാവ്: വിശേ‌ഷിച്ചു കാര്യമൊന്നുമുണ്ടായിട്ടല്ല. മുന്‍കൂട്ടി അറിഞ്ഞിരുന്നാല്‍ യഥാവസരം വല്ല സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളും ചെയ്യാമല്ലോ എന്നുമാത്രം വിചാരിച്ചാണ്.

മൂസ്സ്: മരണം എന്നെങ്കിലും ഉണ്ടാകുമെന്നു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. അതുകൊണ്ട് സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ എപ്പോഴും ചെയ്യാം. അതു മരണദിവസമറിഞ്ഞിട്ടേ ആകാവൂ എന്നില്ലല്ലോ. അവിടുന്നു മരിക്കുന്നതിന്റെ തലേദിവസം ഞാനിവിടെ വരും. ഞാന്‍ വന്നാല്‍ പിറ്റേദിവസം അവിടുന്നു മരിക്കുകയും ചെയ്യും.

ഇത്രയും പറഞ്ഞിട്ട് ഉടനെതന്നെ മൂസ്സു പോയി. പിന്നെ അഞ്ചെട്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം മൂസ്സ് പുന്നത്തൂര്‍ കോട്ടയിലെത്തി. പിറ്റേദിവസം രാജാവിന്റെ തിരുനാളായിരുന്നു. അതിന്റെ ബഹളംകൊണ്ടും മറ്റും മൂസ്സ് അന്നു രാജാവിനെ കണ്ടില്ല. അത്താഴം കഴിച്ച് മൂസ്സ് അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്ത് കിടന്നുറങ്ങി. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനു‌ഷ്ഠാനാദികളും കഴിച്ച് നമ്പൂരിമാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ പോയിരുന്ന് ഊണുകഴിച്ചു. മൂസ്സ് എല്ലാവരെയുംകാള്‍ മുന്‍പ് ഊണുകഴിച്ചു ക്ഷണത്തില്‍ കൈകഴുകി രാജസന്നിധിയിലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ രാജാവ് ഉണ്ണാനിരിക്കുകയായിരുന്നു. രാജാവിനു ഉറത്തൈരു വിളമ്പിയ സമയത്താണ് മൂസ്സ് അവിടെയെത്തിയത്. ഉറത്തൈരുകൂട്ടി ഒരുരുള ഉണ്ടപ്പോള്‍ രാജാവ്, “എന്തോ, തല തിരിയുന്നുവെന്നു തോന്നുന്നുവല്ലോ” എന്നു പറയുകയും രണ്ടു കവിള്‍ ഛര്‍ദ്ദിക്കുയും ചെയ്തു. ഉടനെ മൂസ്സ് അടുക്കലുണ്ടായിരുന്ന ഇളയരാജാക്ക ന്മാരോടു “ക്ഷണത്തില്‍ പിടിച്ചെടുത്തു മാറ്റിക്കിടത്തണം. പുല്ലും മണലും വിരിച്ച നിലത്തുകിടത്തിയാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അവര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും അപ്പോഴേക്കും മൂസ്സ് പുറത്തിറങ്ങിപ്പോകുകയും ഉടനെ രാജാവു മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ പെരുമനത്തടുത്തുള്ള പനണ്യത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും ഓത്തൂട്ടു (മുറജപംപോലെ ഒരടിയന്തരം) പതിവുണ്ടായിരുന്നു. അത് ഓരോ ദിവസവും ഓരോരുത്തരുടെ വകയായിട്ടു നടത്തുകയാണ് പതിവ്. ഓരോരുത്തരും “എന്റെ പേര്‍ക്കുള്ളത് അധികം കേമമാക്കണം, എന്റെ പേര്‍ക്കുള്ളത് അധികം കേമമാക്കണം” എന്നുള്ള വിചാരത്തോടുകൂടി മത്സരിച്ചാണ് അതു നടത്തിയിരുന്നത്. ഓത്തൂട്ടിനു പകല്‍ നല്ല ഭംഗിയായിട്ടുള്ള ഒരു ഊണിന്റെ വട്ടം മാത്രമേ പതിവുള്ളു. സദ്യയുടെ കേമത്തമെല്ലാം രാത്രിയിലാണ്. പഞ്ചസാരപ്പായസം എടുത്തു വിലക്കിയാല്‍ *പ്പോരാ രണ്ടും മൂന്നും വാര്‍പ്പു നിറച്ചു ശേ‌ഷിച്ചുകിടക്കണം എന്നാണ് ഓരോരുത്തരുടെയും വിചാരം. പഞ്ചസാരപ്പായസം ആര്‍ക്കും വേണ്ടാതെയായിട്ട് അധികം കിടക്കുന്നതിന്റെ കണക്കു നോക്കിയിട്ടാണ് ആരുടെ പേര്‍ക്കുള്ള ഓത്തൂട്ടാണ് അധികം കേമമായതെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കുക. ഇപ്രകാരമുള്ള ഓത്തൂട്ട് ഒരു കൊല്ലം നടന്നുകൊണ്ടിരിന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ഉച്ചയ്ക്ക് ഊണുകഴിഞ്ഞ് ‘പഴേടം’ എന്ന് ഇല്ലപ്പേരായ ഒരു നമ്പൂരി കുളപ്പുരയില്‍പോയി കിടന്ന് ഉറങ്ങി. ആ സമയത്ത് പരമേശ്വരന്‍ മൂസ്സും അവിടെ അകസ്മാല്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. മൂസ്സും കാലും മുഖവും കഴുകുന്നതിനോ മറ്റോ ആയിട്ടു കുളത്തില്‍ ചെന്നിറങ്ങി നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു കൂര്‍ക്കംവലികേട്ട് “ആ കൂര്‍ക്കം വലിക്കുന്നതാരാണ്?” എന്നു കരയ്ക്കു നിന്നിരുന്ന ചില നമ്പൂരിമാരോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവര്‍ “പഴേടമാണ്” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂസ്സ് “അദ്ദേഹത്തെ ക്ഷണത്തില്‍ വിളിച്ചുണര്‍ത്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു പറഞ്ഞയയ്ക്കണം” എന്നു പറയുകയും ആ നമ്പൂരിമാര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തെത്തീട്ടു രണ്ടു നാഴിക കഴിയുന്നതിനു മുമ്പു മരിക്കുകയും ചെയ്തു. പനണ്യത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു പഴേടത്തില്ലത്തേക്ക് ഏകദേശം നാലു നാഴികയേ ദൂരമുള്ളു.

ഇങ്ങനെ പരമേശ്വരന്‍മൂസ്സിന്റെ ദിവ്യത്വങ്ങള്‍ ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ട്. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹം ഒരസാമാന്യനായിരുന്നുവെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇനി അധികം വിസ്തരിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല.

ഈ പരമേശ്വരമൂസ്സിനു നാരായണന്‍ എന്നു പേരായി ഒരു പുത്രന്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ആ നാരയാണന്‍മൂസ്സും ഒരു നല്ല വൈദ്യനായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് അധികമൊന്നും കേട്ടിട്ടില്ല. കേട്ടിട്ടുള്ള ഒന്നുരണ്ടു സംഗതികള്‍ മാത്രം താഴെപ്പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

കൊച്ചി ദിവാനായിരുന്ന ശങ്കരവാര്യരുടെ പുത്രനും പ്രസിദ്ധനുമായിരുന്ന തോട്ടയ്ക്കാട്ടു ശങ്കുണ്ണിമേനവനു ബാല്യത്തില്‍ സഹിക്കവയ്യാത്ത വിധത്തില്‍ വയറ്റില്‍ ഒരു വേദനയുണ്ടായി. അനേകം വൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ആ വേദന ഭേദമാക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം ശങ്കരവാര്യര്‍ ദിവാന്‍ജി ആളയച്ചു നാരായണന്‍ മൂസ്സിനെ വരുത്തി വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. ഉടനെ മൂസ്സ് ഒരു പൊടിക്കു കുറിച്ചുകൊടുത്തു. ആ പൊടിയുണ്ടാക്കി മൂന്നുനേരം സേവിച്ചപ്പോള്‍ കുട്ടിക്കു നല്ല സുഖമായി. വയറ്റില്‍ ആ വേദന ശങ്കുണ്ണിമേനവനു പിന്നെ ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഈ ചികിത്സ കഴിഞ്ഞതിനോടുകൂടി ദിവാന്‍ജിക്കു നാരായണന്‍മൂസ്സിനെക്കുറിച്ചു വളരെ ബഹുമാനവും സ്നേഹവുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് 1022-ആമാണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒരു ശീലായ്മ (അസുഖം) ഉണ്ടാവുകയും ചില വൈദ്യന്മാര്‍ ചികിത്സിച്ചിട്ട് അതു ഭേദമാകാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്ത വിവരമറിഞ്ഞു ശങ്കരവാര്യര്‍ ദിവാന്‍ജി എഴുതിയയച്ച് അനുവാദം വരുത്തി നാരായണന്‍മൂസ്സിനെ തിരുവനന്തപുരത്തേക്കയച്ചു. വൈദ്യന്മാര്‍ ചെന്നാല്‍ രോഗവിവരം ചോദിക്കുകയോ തൊട്ടുനോക്കി അറിയുകയോ ചെയ്തുകൂടായെന്നും നോക്കിക്കണ്ട് രോഗമറിഞ്ഞു ചികിത്സിക്കണമെന്നുമായിരുന്നു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ആ വിവരം ശങ്കരവാര്യര്‍ ദിവാന്‍ജി പറഞ്ഞിരുന്നതുകൊണ്ട് മൂസ്സ് തിരുമുന്‍പില്‍ ചെന്നിട്ട് ഏകദേശം ഒരുമണിക്കൂര്‍ നേരം ഒന്നും സംസാരിക്കാതെ നോക്കിക്കൊണ്ടുനിന്നു. അനന്തരം ചികിത്സ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ചികിത്സകൊണ്ടു ശീലായ്മ മിക്കവാറും ഭേദമാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും മൂസ്സിന്റെ സീമന്തപുത്രനു വിവാഹം നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നതായി ഇല്ലത്തുനിന്ന് എഴുത്ത് ചെല്ലുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന് ഉടനെ മടങ്ങിപ്പോകേണ്ടതായി വന്നു. ആ വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മൂസ്സിന് അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു. ഗംഭീരാശയനായിരുന്ന ആ തിരുമനസ്സിലെ തൃക്കൈയില്‍നിന്നു സമ്മാനങ്ങള്‍ ലഭിക്കുകയെന്നുള്ളതു സാമാന്യക്കാര്‍ക്ക് സാദ്ധ്യമല്ലായിരുന്നു.

ഈ നാരായണന്‍മൂസ്സിനു നാലു പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ ഒന്നാമനും രണ്ടാമനും വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടു സന്തതി ഉണ്ടാകുന്നതിനു മുന്‍പുതന്നെ മരിച്ചുപോയി. പിന്നെ മൂന്നാമനായ നീലകണ്ഠന്‍മൂസ്സു വേളികഴിച്ചതിലുണ്ടായ സന്താനങ്ങളാണ് ഇപ്പോള്‍ പ്രസിദ്ധന്മാരായിരിക്കുന്ന നാരായണന്‍മൂസ്സും ദിവാകരന്‍മൂസ്സും. നീലകണ്ഠന്‍മൂസ്സും വൈദ്യ ശാസ്ത്രം വേണ്ടതുപോലെ പഠിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിശ്രമം മുഴുവനും കുടുംബകാര്യങ്ങള്‍ സംബന്ധിച്ചായിരുന്നു. രോഗികള്‍ വന്നാല്‍ ചികിത്സ നിശ്ചയിച്ചു പറഞ്ഞയ്ക്കുകയും ആരെങ്കിലും ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ രോഗികളെ ചെന്നു കാണുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജനായ ഇട്ടീരിമൂസായിരുന്നു.

ഇട്ടീരിമൂസ്സു കുട്ടഞ്ചേരി അപ്പന്‍ (വാസുദേവന്‍) മൂസ്സിന്റെ അടുക്കലാണ് വൈദ്യശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചത്. ശാസ്ത്രാഭ്യാസാനന്തരം അദ്ദേഹം കുറച്ചുകാലം സ്വഗൃഹത്തില്‍തന്നെ താമസിച്ചു ചികിത്സകള്‍ നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് അദ്ദേഹം മൂകാംബികാക്ഷേത്രത്തില്‍പ്പോയി പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തെ ഭജനം അതിനി‌ഷ്ഠയോടുകൂടി നിര്‍വിഘ്നം നിര്‍വഹിച്ചുവരികയും അക്കാലം മുതല്‍ക്ക് ഇട്ടീരിമൂസ്സിന്റെ ചികിത്സയ്ക്ക് ഫലസിദ്ധിയും പ്രചാരവും പൂര്‍വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു കുറുവട്ടവണാമനയ്ക്കല്‍ മകന്‍രണ്ടാമന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു വാതസംബന്ധമായ ഒരു ദീനമാരംഭിച്ചു. പല വൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച പണിയെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ആ ദീനം ഭേദമാക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം ഇട്ടീരിമൂസ്സിനെ കൊണ്ടുപോയി രോഗിയെ കാണിക്കുകയും,അദ്ദേഹം ഏതാനും ദിവസത്തെ ചികിത്സകൊണ്ട് ആ ദീനം നി‌ഷ്പ്രയാസം ഭേദപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. വാതസംബന്ധങ്ങളായ രോഗങ്ങള്‍ സാധാരണ വൈദ്യന്മാര്‍ ഭേദപ്പെടുത്തുന്നതു തൈലപ്രയോഗങ്ങള്‍ കൊണ്ടാണല്ലോ. എന്നാല്‍ ഇട്ടീരിമൂസ്സ് ഈ ദീനം ഭേദപ്പെടുത്തിയതു യാതൊരു വിധത്തിലും എണ്ണ ഉപയോഗിക്കാതെയാണ്. ഇതൊരത്ഭുതമാണല്ലോ.

ഒരിക്കല്‍ ഇട്ടീരിമൂസ്സ് കരുവന്നൂര്‍ റോഡില്‍ക്കൂടി പോയപ്പോള്‍ നാസാര്‍ശസ്സു (മൂക്കില്‍ ദശ വന്നു പുറത്തേക്കു തള്ളീട്ടു)ള്ള ഒരു രോഗിയെ യാദൃശ്ചികമായി കാണാനിടയായി. ആരും ആവശ്യപ്പെടാതെതന്നെ മൂസ്സ് സ്വയമേവ അവനെ വിളിച്ചു രോഗസ്ഥിതിയെല്ലാം ചോദിക്കുകയും അവന്റെ വാക്കില്‍നിന്ന് ഒരഗതിയാണെന്നും പല വൈദ്യന്മാര്‍ ചികിത്സിച്ചിട്ടും ആ രോഗം ഭേദമാക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലെന്നും മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ മൂസ്സ് അവനെ വിളിച്ച് അവിടെയുള്ള പാലത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ കൊണ്ടുപോയി അവന്റെ നാസാര്‍ശസ്സു പറിച്ചുകളഞ്ഞ്, പുഴയില്‍ കുളിപ്പിച്ചു സുഖപ്പെടുത്തിപ്പറഞ്ഞയച്ചു.

ഇതില്‍നിന്നു മൂസ്സിനുണ്ടായിരുന്ന ദീനദായാലുത്വം, പരോപകാരതല്‍പരത, പ്രതിഫലേച്ഛയില്ലായ്ക, ചികിത്സാ നൈപുണ്യം മുതലായ ഗുണങ്ങള്‍ സ്പഷ്ടമാണല്ലോ. ഈ അത്ഭുതകര്‍മ്മത്തോടു കൂടി ഇട്ടീരിമൂസ്സിന്റെ പ്രസിദ്ധി ശതഗുണീഭവിച്ചു. അക്കാലത്തു കൊല്ലം 1063-ല്‍ തീപ്പെട്ട കൊച്ചി വലിയ തമ്പൂരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ ഭാഗിനേയിയായ ഒരു കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടിക്ക് ഒരു ശീലായ്മ തുടങ്ങുകയും പല വൈദ്യന്മാര്‍ ചികിത്സിച്ചിട്ടും ഭേദമാകാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ തിരുമനസ്സിലെ സേവകനും ഇട്ടീരിമൂസ്സിന്റെ സ്നേഹിതനുമായിരുന്ന ചെറുവത്തൂരുനമ്പൂരി “ഇട്ടീരിമൂസ്സിനെ വരുത്തി ചികിത്സിപ്പിച്ചാല്‍ ഈ ദീനം ഭേദമാകും” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അതു പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിച്ചു. ഉടനെ ആളയച്ചു മൂസ്സിനെ വരുത്തി രോഗിണിയെ കാണിക്കുകയും അദ്ദേഹം ചികിത്സിച്ചു കൊച്ചു തമ്പുരാട്ടിയുടെ ശീലായ്മ അചിരേണ ഭേദപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സന്തോ‌ഷിച്ച് മൂസ്സിന് പ്രതിമാസം പത്തു രൂപ ശമ്പളം പതിച്ചുകൊടുത്തു. എന്നു മാത്രമല്ല മൂസ്സ് തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെ സ്ഥിരമായി താമസിക്കണമെന്നു കല്പിക്കുകയും അതിലേക്കു കോട്ടയ്ക്കകത്തു തന്നെ പ്രത്യേകമൊരു മഠം പണിയിച്ചുകൊടുക്കുകയും മൂസ്സിനു ശമ്പളത്തിനു പുറമേ ഭക്ഷണാദികളായ സകല ചെലവുകളും കോവിലകം വകയില്‍നിന്നു നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ ഇട്ടിരിമൂസ്സു കോവിലകം വൈദ്യനായി വളരെക്കാലം തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെ താമസിച്ചു.

ഒരു ദിവസം കോവിലകത്തു മുറ്റമടിച്ചുവാരിക്കൊണ്ടുനിന്ന ഒരു സ്ത്രീയെ കണ്ടിട്ട് മൂസ്സ് അവരെ വിളിച്ച്, അവര്‍ ക്ഷണത്തില്‍ അവരുടെ വീട്ടിലേക്കു പോകണമെന്നു പറഞ്ഞു. ആ സ്ത്രീ അതനുസരിക്കായ്കയാല്‍ മൂസ്സ് വിവരം ഉടനെ തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും കല്‍പനപ്രകാരം ചില ശേവുകക്കാര്‍ ചെന്ന് അവരെ അവരുടെ വീട്ടിലേക്കു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും വീട്ടിലെത്തീട്ടു രണ്ടു നാഴിക കഴിയുന്നതിനു മുന്‍പ് ആ സ്ത്രീ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ പാലിയത്ത് ഒരമ്മയ്ക്ക് ഒരു ദീനമുണ്ടായി. ആദ്യം തൊണ്ടയില്‍ സ്വല്‍പമായ ഒരു വേദനയുണ്ടാവുകയാണ് ചെയ്തത്. അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചു വെള്ളംപോലുമിറക്കാന്‍ പാടില്ലാത്ത വിധത്തില്‍ ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. ഭക്ഷണമില്ലാതെയായപ്പോള്‍ ആ അമ്മ ഏറ്റവും ക്ഷീണിക്കുകയും പട്ടിണി കിടന്നുതന്നെ മരിക്കുമെന്നുള്ള സ്ഥിതിയിലാവുകയും ചെയ്തു. പല നാട്ടുവൈദ്യന്മാരും ചില ഇംഗ്ളീഷു വൈദ്യന്മാരും പലതും ചെയ്തുനോക്കീട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഇംഗ്ളീഷു വൈദ്യന്മാര്‍ പീച്ചാങ്കുഴല്‍വച്ചു മലദ്വാരത്തില്‍ക്കൂടി പാല്‍ അകത്തു കടത്തി ഏകദേശം ഒരു മാസംവരെ പ്രാണരക്ഷ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഒടുക്കം അതും അസാദ്ധ്യമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ അവരും ഉപേക്ഷിച്ചു പിന്മാറി. ഇത്രയുമായതിന്റെ ശേ‌ഷം പാലിയത്തച്ചന്‍ ഇട്ടീരിമൂസ്സിനെ കൊണ്ടുവരാനായി തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് ആളയച്ചു. അച്ചന്റെ ആള്‍ ചെല്ലുകയാല്‍ മൂസ്സ് വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പോയി പാലിയത്തെത്തി. ഉടനെ അച്ഛന്‍ രോഗിണിയെ കാണിച്ചു വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. മൂസ്സ് രണ്ടു ദിവസത്തെ ചികിത്സകൊണ്ട് ആ ദീനം ഭേദമാക്കുകയും ആ അമ്മ യഥാപൂര്‍വ്വം ഭക്ഷണം കഴിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ ദീനം ആ അമ്മയ്ക്കു പിന്നെ ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു തലവേദനക്കാരന്‍ മൂസ്സിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു തനിക്കു സഹിക്കവയ്യാതെയുള്ള ഒരു തലവേദന തുടങ്ങീട്ടു വളരെക്കാലമായെന്നും പല വൈദ്യന്മാര്‍ ചികിത്സിച്ചിട്ടും ഒരു ഭേദവുമുണ്ടായിട്ടില്ലെന്നും എണ്ണ കാച്ചിത്തേച്ചിട്ട് ഒരെണ്ണയും പിടിക്കുന്നില്ലെന്നും പറഞ്ഞു. മൂസ്സ് അല്പം ആലോചിച്ചിട്ട് ആഴ്ച മുറയ്ക്ക് പതിവായി ആവണക്കെണ്ണ തേച്ചുകുളിക്കാന്‍ പറയുകയും അങ്ങനെ ചെയ്തിട്ട് ആ മനു‌ഷ്യന്റെ തലവേദന മാറിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ ഇട്ടീരിമൂസ്സിന്റെ ചികിത്സാസാമര്‍ത്ഥ്യത്തെയും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെയും പറ്റി പറയുകയാണെങ്കില്‍ ഇനിയും വളരെയുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അതിനായിത്തുനിയുന്നില്ല. മൂസ്സിന്റെ ചികിത്സാനൈപുണ്യത്തെക്കുറിച്ചു സന്തോ‌ഷിച്ചു വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശമ്പളം രണ്ടു പ്രാവശ്യം അഞ്ചുവീതംകൂട്ടി ഇരുപതു രൂപയാക്കി.

ആ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് 1063-ആമാണ്ട് തീപ്പെട്ടു പോയെങ്കിലും പിന്നീടു നാടുവാണിരുന്ന (1071-ല്‍ തീപ്പെട്ട) വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു മൂസ്സിനെ വിട്ടയയ്ക്കാതെ യഥാപൂര്‍വം തൃപ്പൂണിത്തുറെത്തന്നെ താമസിപ്പിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ ഇട്ടീരിമൂസ്സ് ഏകദേശം മുപ്പത്തിരണ്ട് കൊല്ലത്തോളം അവിടെ താമസിച്ചു.അപ്പോഴേക്കും നീലകണ്ഠന്‍മൂസ്സു കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ഇട്ടീരിമൂസ്സിനു തറവാട്ടില്‍ മൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തീപ്പെട്ടു പോവുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ അധിക കാലം താമസിച്ചില്ല.

അദ്ദേഹം വളരെക്കാലമായി ആഗ്രഹിച്ചിരുന്ന സേതുസ്നാനം ഉടനെ നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് 1073-ആമാണ്ട് ധനുമാസമാദ്യം സ്വദേശത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹം സ്വശി‌ഷ്യനായ ഒരു നമ്പൂരിയേയും രണ്ടു പരദേശബ്രാഹ്മണരേയും കൂടെക്കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അന്യദേശങ്ങളിലെ ഭക്ഷണം പിടിക്കായ്കയാലോ എന്തോ തൃശ്ശിനാപ്പള്ളിയിലെത്തിയ പ്പേഴേക്കും മൂസ്സിനു സ്വല്പമായി ഒരതിസാരം ആരംഭിക്കുകയും മധുരയിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും അതു വര്‍ദ്ധിച്ച് യാത്രതുടരാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ കുറച്ചുദിവസം അവിടെ താമസിച്ചു. കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ചില ഗുളികകളും മറ്റും സേവിച്ചുവെങ്കിലും ക്രമേണ ദീനം വര്‍ദ്ധിക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. “ജീവനാശമടുത്തൊരു രോഗിക്കു ദിവ്യമെന്നാലുമൗഷധം പറ്റുമോ?” ആ ധനുമാസം 13-ആം തീയ്യതി കാലത്ത് ഒമ്പതുമണിക്ക് ആ മഹാവൈദ്യന്‍ പരലോകത്തെ പ്രാപിച്ചു. മരിക്കുന്നതിനു സ്വല്പം മുന്‍പ് മൂസ്സ് അടുക്കല്‍ ശുശ്രൂ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്വശി‌ഷ്യനായ നമ്പൂരിയോട്, “പുണ്യാഹത്തിന് ഈ ദിക്കില്‍ നമ്പൂരിമാരെ കിട്ടുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ്. അതിനാല്‍ ശവശ്ശുദ്ധമാകാതെയിരിക്കാന്‍ കരുതിക്കൊള്ളണം”എന്നു പറയുകയും മരിക്കാറായപ്പോള്‍ സ്വയമേവ മെത്തയില്‍നിന്ന് മാറി തെക്കോട്ടു തലയായിട്ടു നിലത്തു കിടക്കുകയും ചെയ്തുവത്രേ.

എളേടത്തു തൈക്കാട്ടില്ലത്ത് ഇപ്പോള്‍ ഉള്ള മൂസ്സന്മാരും നല്ല വൈദ്യന്മാരാണെന്നുള്ള പേരു സമ്പാദിച്ചിട്ടുള്ളവരാണ്. ആ കുടുംബക്കാരുടെ പ്രസിദ്ധി മേലും വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുവാന്‍ സര്‍വ്വേശ്വരന്‍ സദയം സഹായിക്കട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 80
കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്‍

വൈദ്യം, മന്ത്രവാദം, ജ്യോതി‌ഷം, ഇന്ദ്രജാലം മുതലായ വിദ്യകളില്‍ അദ്വിതീയനായിരുന്ന കൈപ്പുഴത്തമ്പാനെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ ആയി മലയാളത്തില്‍ അധികം പേരുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും നമ്മുടെ മലയാളരാജ്യത്ത് മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന അനേകം മഹാന്മാരുടെ കഥകള്‍ ഇപ്പോള്‍ വിസ്മൃതിപഥത്തിലകപ്പെട്ടു പോയിരിക്കുന്നപോലെ ഈ മഹാന്റെ ചരിത്രവും കാലാന്തരത്തില്‍ പോയ്പോയേക്കാവുന്നതുകൊണ്ട് അങ്ങനെ വരാതിരിക്കാനായി അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടുള്ള ചില സംഗതികള്‍ ചുവടെ പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്റെ ഓമനപ്പേരു ‘കുഞ്ചു’ എന്നായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ ചിലര്‍ ‘കുഞ്ചുത്തമ്പാനെ’ന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു അനേകം വിദ്യകളില്‍ വൈദഗ്ദ്ധ്യമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് മുന്‍പ് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവയില്‍ ഇദ്ദേഹം ഇന്ദ്രജാലം, മഹേന്ദ്രജാലം മുതലായവ ഗ്രഹിച്ചത് വലിയ ഐന്ദ്രജാലികനെന്നു സുപ്രസിദ്ധനായിരുന്ന വട്ടപ്പറമ്പില്‍ വലിയത്താന്റെ അടുക്കല്‍നിന്നാണ്. കോട്ടയത്ത് രാജാവിന്റെ ശി‌ഷ്യനും തിരുവതാംകൂര്‍ അശ്വതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെ ഗുരുവും വലിയ ഐന്ദ്രജാലികനും ആയിരുന്ന ‘പീതാംബരയ്യന്‍’ എന്ന പാരദേശികബ്രാഹ്മണനെയും പത്മതീര്‍ത്ഥത്തില്‍ വെള്ളത്തിനു മീതെ കച്ചവടസ്സാമാനങ്ങള്‍ നിരത്തി കച്ചവടം നടത്തിയ മഹേന്ദ്രജാലക്കാരായ പട്ടാണികളെയും വെള്ളത്തില്‍ മുക്കിയും മറ്റും തോല്പിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നോടിച്ച മഹാനായിരുന്ന വലിയത്താന്റെ ശി‌ഷ്യനായിരുന്നുവെങ്കിലും തമ്പാന്‍ തിരിയില്‍നിന്നും കൊളുത്തിയ പന്തം പോലെ മോടിവിദ്യയില്‍ ഗുരുവിനേക്കാളധികം ശോഭിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും വലിയത്താന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമേ തമ്പാന്‍ തന്റെ വിദ്യകള്‍ അധികം പ്രകടിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയുള്ളൂ. വലിയത്താന്‍ കൊല്ലം 973-മാണ്ട് നാട് നീങ്ങിയ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമാനസ്സിലെക്കാലത്തും, തമ്പാന്‍ 1022-ആമാണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ സ്വാതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്തുമാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്. തമ്പാന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളില്‍ ചിലതു മാത്രമേ ഇവിടെ പറയുന്നുള്ളൂ.

1022-ആമാണ്ട് നാട് നീങ്ങിയ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ തമ്പാന്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നിരുന്നു. തമ്പാന്‍ മുഖം കാണിക്കാനായി ചെന്നപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കരുവേലപ്പുര മാളികയിലാണ് എഴുന്നള്ളിയിരുന്നത്. തമ്പാന്‍ തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നത് വലിയ വേനല്‍ക്കാലത്ത് ഒരുദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞ സമയത്തായിരുന്നു. തമ്പാനെ കണ്ടപ്പോള്‍ കുശലപ്രശ്നാനന്തരം “തമ്പാനെ കണ്ടിട്ട് വളരെ നാളായി. തമ്പാന്‍ കഴിഞ്ഞ പ്രാവശ്യം ഇവിടെ വന്നിട്ട് വിദ്യയൊന്നും കാണിക്കാതെയാണല്ലോ പോയത്. ഈ പ്രാവശ്യം അങ്ങനെയായാല്‍ പോരാ. ഇന്നുതന്നെ എന്തെങ്കിലും ഒന്ന് കാണിക്കണം” എന്ന് കല്പിച്ചു.

തമ്പാന്‍: തിരുമുമ്പാകെ കാണിക്കാന്‍ തക്കവിദ്യയൊന്നും അടിയന്‍ ഗ്രഹിച്ചിട്ടില്ല. പഠിച്ചിട്ടുള്ളതെല്ലാം പലപ്പോഴായി ഇവിടെ കാണിക്കുകയും കല്പിച്ചു തൃക്കണ്‍പാര്‍ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇനി കാണിക്കാനൊന്നുമില്ല.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഉപായമൊന്നും പറയേണ്ടാ. പുതിയതായിട്ട് എന്തെങ്കിലും ഒരു വിദ്യ ഇന്ന് കാണിക്കണം.

തമ്പാന്‍: നിര്‍ബന്ധമാണെങ്കില്‍ കൂടാതെ കഴിയുകയില്ലല്ലോ. വല്ലതും നോക്കാം. വെയിലിന്റെ ചൂടല്പം കുറയട്ടെ. ഉഷ്ണം കലശലായിരിക്കുന്നു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഉഷ്ണ ത്തിന്റെ കാര്യം ഒന്നും പറയാനില്ല. ഏതാനും ദിവസമായിട്ട് ഞാന്‍ വളരെ ക്ഷീണിക്കുന്നുണ്ട്. ഇയ്യിടെയെ ങ്ങാനും മഴയ്ക്ക് യോഗമുണ്ടോ? തമ്പാന്‍ ജ്യോത്സ്യന്‍ ആയതുകൊണ്ട് അതും അറിയാമല്ലോ. ബുധശുക്രന്മാരിപ്പോള്‍ എവിടെ ആണ്?

തമ്പാന്‍: ബുധശുക്രന്മാര്‍ എവിടെയെങ്കിലും ആകട്ടെ. ഇന്നൊരു മഴയ്ക്ക് യോഗമുണ്ട്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഇന്നോ? അതബദ്ധം തന്നെ. ഇന്ന് മഴയുണ്ടാവാനുള്ള ലക്ഷണം ഒന്നും കാണുന്നില്ലല്ലോ.

തമ്പാന്‍: മഴയ്ക്ക് ലക്ഷണം ഒന്നും വേണമെന്നില്ല. അതിനു വരാന്‍ തോന്നിയാല്‍ ഇങ്ങോട്ട് വന്നേയ്ക്കും. അത്ര ഉള്ളൂ. “അവര്‍‌ഷണം ചാപ്യതിവര്‍‌ഷണഞ്ച ദേവോ ന ജാനാതി കുതോ മനു‌ഷ്യഃ” എന്നുണ്ടല്ലോ.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: എന്നാല്‍ തമ്പാന്‍ എങ്ങനെ തീര്‍ച്ചയാക്കി? തമ്പാന്‍ ദേവന്മാരെക്കാള്‍ ദിവ്യജ്ഞാനം ഉള്ള ആളാണോ?

തമ്പാന്‍: തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ തര്‍ക്കിക്കാന്‍ അടിയന്‍ ശക്തനല്ല. ഇന്ന് മഴയുണ്ടാകുമെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയാണ്.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ഇന്ന് മഴയുണ്ടാകുന്നപക്ഷം തമ്പാന് തക്കതായ ഒരു സമ്മാനം തരാന്‍ ഞാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു.

ഇത്രയും സംഭാ‌ഷണം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും അതികലശലായി മഴക്കാറ് കണ്ടു തുടങ്ങി. ഇടിയും മിന്നലും അതിനെ തുടര്‍ന്ന് ഉടനെ “തമ്പാന്‍ പറഞ്ഞത് പോലെ മഴ ഉണ്ടായേക്കുമെന്നു തന്നെയാണ് തോന്നുന്നത്. നല്ല തണുത്ത കാറ്റ് വന്നുതുടങ്ങിയതുകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഉഷ്ണ ത്തിന് വളരെ കുറവുണ്ട്. വരാന്തയില്‍ ഇരുന്നാല്‍ നല്ലപോലെ കാറ്റ് കൊള്ളാമല്ലോ” എന്നു കല്പിച്ചുകൊണ്ട് വടക്കേ വരാന്തയിലെഴുന്നള്ളിയിരുന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കു അതിഭയങ്കരമായ ഇടിയും മഴയും തുടങ്ങി കഴിഞ്ഞു. ഒരുമാത്ര കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും വെള്ളം പൊങ്ങിത്തുടങ്ങി. പത്മതീര്‍ത്ഥം നിറഞ്ഞുകവിഞ്ഞു വെള്ളം നാല് പുറത്തേയ്ക്കും ഒഴുകി തുടങ്ങുകയും പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകവും അടുത്തുള്ള ഗൃഹങ്ങളും കരുവേലപ്പുരമാളികയുടെ താഴെയുമെല്ലാം വെള്ളം കൊണ്ട് നിറയുകയും ചെയ്തു. ഗംഭീരാശയനായ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ആകപ്പാടെ പരിഭ്രമിച്ചു വശായി. അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന തമ്പാനോട് “ഇനി എന്താ നിവൃത്തി? വെള്ളം ഈ മാളികവരെ പൊങ്ങുക ആണെങ്കില്‍ പിന്നെ എന്താ ചെയ്ക?” എന്ന് കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “എന്തോ ഒന്നും അറിഞ്ഞു കൂടാ. എല്ലാം പത്മനാഭനു തന്നെ അറിയാം” എന്നായിരുന്നു തമ്പാന്റെ മറുപടി. ഇത്രയും പറഞ്ഞു തീര്‍ന്നപ്പോഴെയ്ക്കും വെള്ളം പൊങ്ങിപ്പൊങ്ങി കരുവേലപ്പുരയുടെ വരാന്തയിലേക്ക് കയറിത്തുടങ്ങി. മാത്രക്കുമുന്‍പേ അവിടെ വെള്ളം മുട്ടോളം ആയി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പരിഭ്രമം കലശലായി. ഉടനെ കഥ കഴിയുമെന്നു കല്പിച്ചു തീര്‍ച്ചയാക്കി. ഭക്തിപൂര്‍വ്വം പത്മനാഭനെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് അവിടുന്ന് എണീറ്റുനിന്നു. അപ്പോള്‍ പതിനെട്ടു തണ്ടുവച്ച ഒരു ബോട്ട് വടക്കുനിന്നു അതിവേഗത്തില്‍ വരുന്നതായി കല്പിച്ചു കണ്ടു. ആ ബോട്ട് നേരെ വന്നു കരുവേലപുര മാളികയുടെ വരാന്തയോട് ചേര്‍ന്നടുക്കുകയും ബോട്ടിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ “വേഗത്തില്‍ ബോട്ടിലേക്ക് എഴുന്നള്ളണം. താമസിച്ചാല്‍ ആപത്തുണ്ടാകും” എന്ന് വിളിച്ചറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ “എന്നാല്‍ വരൂ തമ്പാനെ! നമുക്ക് എവിടെയെങ്കിലും പോയി ജീവനെ രക്ഷിക്കാം” എന്ന് കല്പിച്ചുകൊണ്ട് വരാന്തയില്‍ നിന്നും ബോട്ടിലേക്ക് തൃക്കാലെടുത്തു വയ്ക്കാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ തൃക്കൈ പിടിച്ചു പുറകോട്ടു വലിച്ചു കൊണ്ട്, “എന്താണ് കല്പിച്ചു ചെയ്യാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ബോട്ടില്‍ കയറാഞ്ഞാലോ?” എന്നു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും “ബോട്ടെവിടെ” എന്നു തമ്പാനും പരസ്പരം ചോദ്യമായി. ഉടനെ കല്പിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെ ബോട്ടും വെള്ളവും മഴയും മഴക്കാറും ഇടിയും മിന്നലും ഒന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. യഥാപൂര്‍വ്വം നല്ല വെയില്‍ മാത്രമുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോഴാണ് ഇതെല്ലാം തമ്പാന്റെ ഇന്ദ്രജാലവിദ്യയായിരുന്നു എന്ന് തിരുമനസ്സിലേക്കു ബോധ്യമായത്. ഉടനെ ഒന്നാംതരത്തില്‍ രണ്ടു വീരശൃംഖല വരുത്തി തമ്പാന്റെ രണ്ടു കൈക്കും കല്പിച്ചിടുവിച്ചു “തമ്പാന്റെ വിദ്യ കുറച്ചധികമായിപ്പോയി. ഇത്രയും വേണ്ടായിരുന്നു. ഞാന്‍ വല്ലാതെ പരിഭ്രമിച്ചുപോയി. എങ്കിലും സന്തോ‌ഷമായി. എന്നാല്‍ ഇതുകൊണ്ട് മതിയായില്ല. ഇത് ഞാന്‍ മാത്രമല്ലേ കണ്ടുള്ളൂ? നാളെ ഉച്ചയ്ക്ക് എല്ലാവര്‍ക്കും കാണാന്‍ സൗകര്യമുള്ള സ്ഥലത്തുവച്ച് പരസ്യമായിട്ടുകൂടി ചില വിദ്യകള്‍ കാണിക്കണം” എന്ന് കല്പിക്കുകയും തമ്പാന്‍ അങ്ങനെയാവാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം തമ്പാന്റെ ജാലവിദ്യാ പ്രദര്‍ശനം ഉണ്ടെന്നു കേട്ട് അവിടെ അസംഖ്യം ആളുകള്‍ കൂടി. മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കരുവേലപ്പുര മാളികയില്‍ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ എല്ലാവരും കാണ്‍കെ മെതിയടിയില്‍ കയറി വെള്ളത്തിന്റെ മീതെ നടന്നു പത്മതീര്‍ത്ഥക്കുളത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് ചെന്ന് അവിടെ ഒരു കരിമ്പടം വിരിച്ചു അതില്‍ അനേകം കച്ചവടസ്സാമാനങ്ങള്‍ നിരത്തി വച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. അവിടെയിരുന്നുകൊണ്ട് തമ്പാന്‍ പല വിദ്യകള്‍ കാണിച്ചു. അവയെല്ലാം കണ്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും കാഴ്ചക്കാരായ ഇതരജനങ്ങളും ഏറ്റവും വിസ്മയിച്ചു. തമ്പാന്‍ കുറച്ചു ദിവസം തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിട്ട് മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. തമ്പാന്‍ യാത്ര അറിയിച്ചപ്പോള്‍ പതിവുള്ള സമ്മാനവും യാത്രചെലവുവകയ്ക്ക് ആയിരം പണവും കല്പ്പിച്ചു കൊടുത്ത് “തമ്പാന്‍ താമസിയാതെ ഇനിയും വരണം” എന്ന് കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

തമ്പാന്‍ പിന്നെയൊരിക്കല്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നപ്പോഴും വിദ്യ വല്ലതും കാണിക്കണമെന്ന് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം കല്‍പ്പിക്കയാല്‍ അങ്ങനെയാകാമെന്നു സമ്മതിച്ച്, വലിയകൊട്ടാരത്തിന്റെ മുറ്റത്ത് ഒരു വലിയ കരിമ്പടം വിരിച്ചു അവിടെയിരുന്നുകൊണ്ട് ചില വിദ്യകള്‍ കാണിക്കാനായി ഭാവിച്ചു. അപ്പോള്‍ മേല്‍ബ്ഭാഗത്തുനിന്ന് ഒരു നൂലിറങ്ങി വന്നു. അതിന്റെ അറ്റത്ത് ഒരെഴുത്തും ഉണ്ടായിരുന്നു. അത് വന്നു തമ്പാന്റെ തലയ്ക്കു മീതെ ആയപ്പോള്‍ അവിടെ നിന്നു. ഉടനെ തമ്പാന്‍ ആ എഴുത്തെടുത്തു വായിച്ചു നോക്കീട്ട് അടുക്കല്‍ത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്ന തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ “എനിക്ക് ഇനിയിപ്പോള്‍ ഇവിടെ താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ദേവേന്ദ്രന്റെ ഒരെഴുത്ത് വന്നിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ദേവലോകത്ത് പോയി തിരിച്ചു വന്നിട്ട് വല്ലതും വിദ്യ കാണിക്കാം” എന്നറിയിക്കുകയും ആ എഴുത്ത് തൃക്കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ എഴുത്ത് ദേവനാഗരാക്ഷരത്തില്‍ ഗീര്‍വ്വാണഭാ‌ഷയില്‍ എഴുതപ്പെട്ടതായിരുന്നു. അതിലെ സംഗതിയുടെ ചുരുക്കം, ദേവലോകത്ത് അതിഭയങ്കരമായ ദേവാസുരയുദ്ധം ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നും അതിനാല്‍ ദേവേന്ദ്രനെ സഹായിക്കുവാനായി തമ്പാന്‍ ക്ഷണത്തില്‍ ചെല്ലണമെന്നുമായിരുന്നു. അതില്‍ തമ്പാന്റെ പേര്‍ക്കുള്ള മേല്‍വിലാസവും ദേവേന്ദ്രന്റെ പേരും ഒപ്പും മുദ്രയുമുണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ആ എഴുത്ത് തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ ആ നൂലിന്മേല്‍ പിടിച്ചു കൊണ്ട് മേലോട്ടു പൊങ്ങിപ്പോവുകയും ക്ഷണനേരം കൊണ്ട് അദ്ദേഹം അദൃശ്യനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരുമെല്ലാം അത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. ഏകദേശം ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ഥലത്ത് മഴപെയ്യുന്നത് പോലെ മേല്‍ഭാഗത്തുനിന്നും രക്തം വീണുതുടങ്ങി. കുറച്ചുകൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേഹത്തില്‍ നിന്നു മുറിഞ്ഞു വേര്‍പെട്ട ചില ശിരസ്സുകളും കൈകളും കാലുകളും തലയില്ലാത്ത ചില മൃതശരീരങ്ങളും മീതേക്ക് മീതെ വന്നു വീണു അവിടം നിറഞ്ഞു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ അനേകം ആനകളുടെയും കുതിരകളുടെയും ശവങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ ചിലതൊക്കെ കൂടി കണ്ടുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും ആശ്ചര്യത്തോടു കൂടി വല്ലാതെ ഒരു ഭയം കൂടി ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം രക്തപ്രവാഹത്തോടു കൂടി തമ്പാന്റെ തലയും അവിടെ വന്നു വീണു. അത് കണ്ടപ്പോള്‍ ഇതെല്ലാം തമ്പാന്റെ വിദ്യയാണെന്ന് നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്ന തിരുമനസ്സിലെ തിരുവുള്ളത്തിലും സ്വല്പമൊരു വികാരഭേദം ഉണ്ടായിപ്പോയി. ഇതെല്ലാം കണ്ടുകൊണ്ടു ഒരു മറയുടെ ഉള്ളില്‍ നിന്നിരുന്ന അമ്മച്ചി തമ്പാന്റെ തലകൂടി കണ്ടപ്പോള്‍ മൂര്‍ച്ഛിച്ചു വീണുപോയി. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു അതറിഞ്ഞു എണീറ്റ് അങ്ങോട്ട് എഴുന്നള്ളാന്‍ ആയി തിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ പുറകില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് “ഇനി പരിഭ്രമിക്കാനും പേടിക്കാനുമൊന്നുമില്ല. ഇന്നത്തെ കളി കഴിഞ്ഞു” എന്ന് പറഞ്ഞു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ ആ മുറ്റത്ത് തമ്പാനെയല്ലാതെ മറ്റൊന്നും കാണ്മാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആ പ്രാവശ്യവും തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സന്തോ‌ഷിച്ചു തമ്പാന് അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയുണ്ടായി. ഈ വിദ്യ തമ്പാനൊരിക്കല്‍ തന്റെ അമ്മയെ കാണിക്കാനായി സ്വഗൃഹത്തില്‍ വച്ചും കാണിച്ചിട്ടുണ്ട്.

കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്‍ ഒരിക്കല്‍ പന്തളത്ത് ചെന്നിരുന്നു. തമ്പാനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവിടത്തെ വലിയതമ്പുരാന്‍ “തമ്പാനെയും തമ്പാന്റെ വിദ്യകളും കണ്ടിട്ട് വളരെക്കാലമായി. ഇന്ന് നേരം വൈകിയല്ലോ. അതു കൊണ്ട് നാളെ മതി. എന്തെങ്കിലും ഒരു വിദ്യ കാണിക്കണം” എന്ന് കല്പിച്ചു. “പ്രായാധിക്യംകൊണ്ട് വിദ്യകളൊക്കെ ഇയ്യിടെ നിറുത്തിവച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഇനി അതിനൊക്കെ പുറപ്പെട്ടാല്‍ ഒന്നും ശരിയാവുകയില്ല” എന്ന് തമ്പാന്‍ മറുപടി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഉപായമൊന്നും പറയേണ്ടാ. ഏതെങ്കിലും ഒന്ന് കാണിക്കാതെ തമ്പാനെ ഞാനിവിടെ നിന്നും വിട്ടയക്കുകയില്ല” എന്ന് വലിയതമ്പുരാന്‍ വീണ്ടും കല്പിച്ചു. അതിനു ശേ‌ഷമായി തമ്പാന്‍ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. തമ്പാന്‍ അന്ന് അവിടെ താമസിച്ചു. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ വലിയതമ്പുരാനും തമ്പാനും കൂടി കുളിക്കാനായി പുഴക്കടവിലേക്ക് പോയി. കടവില്‍ ചെന്ന് രണ്ടുപേരും പല്ല് തേച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ “ഈ ആറ്റില്‍ മുതലയുണ്ടോ?” എന്ന് ചോദിച്ചു. “വെള്ളം പൊങ്ങിക്കിടക്കുമ്പോള്‍ ചില കാലം മുതല വരാറുണ്ട്. കുളിക്കാന്‍ പോലും വെള്ളം കഷ്ടിയായിരിക്കുന്ന ഈ വേനല്‍ക്കാലത്ത് ഇവിടെയെങ്ങാനും മുതല വരികയില്ല. ആറ്റില്‍ പലസ്ഥലങ്ങളില്‍ ഇടമുറിഞ്ഞിട്ടുള്ളതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ മുതലയ്ക്ക് കയറിവരാന്‍ നിവൃത്തിയുമില്ല” എന്ന് വലിയതമ്പുരാന്‍ കല്പിച്ചു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ഒരു വലിയ മുതല അവരുടെ മുന്‍പിലായി വന്നു പൊങ്ങി. അപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍, “ഇവിടെ മുതലയില്ലെന്നു കല്പിച്ചിട്ടു ഇതാ മുതല വന്നല്ലോ” എന്ന് പറഞ്ഞു. മുതല നേരെ ഇവരുടെ അടുക്കലേക്കു തന്നെ വന്നു. മുതലയെക്കണ്ട് പേടിച്ചു വലിയതമ്പുരാന്‍ എണീറ്റു. തമ്പാന്‍ അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നു. മുതല തമ്പാനെ തട്ടി വെള്ളത്തിലിട്ടു കടിച്ചെടുത്തും കൊണ്ടുപോയി. അപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ വലിയതമ്പുരാന്റെ നേരെ നോക്കി കൊണ്ട് “മുതലയുണ്ടോ എന്നു ചോദിച്ചിട്ട് ഇല്ലെന്നല്ലേ അവിടുന്ന് പറഞ്ഞത്? ഇങ്ങനെ ഭോ‌ഷ്ക് പറഞ്ഞു എന്നെ മുതലയ്ക്ക് ഇരയാക്കിത്തീര്‍ത്തത് കഷ്ടമായിപ്പോയി. ഇത് അവിടേക്ക് ചേര്‍ന്ന പ്രവൃത്തിയല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേക്കും മുതല തമ്പാനെയും കൊണ്ട് കുറെ അകലെ പോയി താണു. വലിയ തമ്പുരാന്‍ ആകപ്പാടെ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണന്‍ ആയിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ കരയ്ക്കു കയറി നിന്നുകൊണ്ട് ഭൃത്യന്മാരെയും മറ്റും വിളിച്ചു വരുത്തി വിവരം കല്പിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും കര്‍ണ്ണാകര്‍ണ്ണികയാ ഈ വര്‍ത്തമാനം അറിഞ്ഞു വലക്കാരും മറ്റുമായി അവിടെ അസംഖ്യം ആളുകള്‍ കൂടിക്കഴിഞ്ഞു. വല വീശിയും ആളുകള്‍ ഇറങ്ങിത്തപ്പിയും മറ്റും ആറ്റില്‍ എല്ലാം പല വിധത്തില്‍ പരിശോധനകള്‍ നടത്തി. ഒരു ഫലവും ഉണ്ടായില്ല. തമ്പാനെ എന്നല്ല, മുതലയെ പോലും അവിടെയെങ്ങും കണ്ടില്ല. നേരമുച്ചയായപ്പോള്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി എല്ലാവരും പിരിഞ്ഞു. വലിയ വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി വലിയ തമ്പുരാന്‍ നീരാട്ടുകുളി കഴിച്ചു അമ്പലത്തിലേക്ക് എഴുന്നള്ളി. വലിയ തമ്പുരാന്‍ എഴുന്നള്ളി ദര്‍ശനം കഴിക്കാതെ നടയടച്ചു പോകുന്നത് ശരിയല്ലല്ലോ എന്ന് വിചാരിച്ചു ശാന്തിക്കാരന്‍ അവിടെ കാത്തിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ വലിയമ്പലത്തില്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്‍, “ഇന്ന് നീരാട്ടു കുളിക്ക് ഇത്ര അമാന്തം പറ്റിയതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. തമ്പാനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അത്ഭുതപരവശന്‍ ആയിത്തീര്‍ന്ന വലിയതമ്പുരാന്‍ “തമ്പാനിവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നുവോ? ഇത് അറിഞ്ഞെങ്കില്‍ കുളിക്കാന്‍ ഞാനിത്രയും അമാന്തിക്കുകയില്ലായിരുന്നു. തമ്പാനെന്നെ ചതിക്കുകയാണല്ലോ ചെയ്തത്” എന്നു കല്പിച്ചു. “വിദ്യ വലതും കാണിക്കണമെന്ന് അവിടുന്ന് നിര്‍ബന്ധിച്ചിട്ടല്ലേ ഇത്രയും കാണിച്ചത്? ഇത് ശരിയാണോ” എന്നു തമ്പാനും ചോദിച്ചു.

അനന്തരം രണ്ടുപേരും സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു കോയിക്കലേക്ക് പോയി ഊണും കഴിച്ചു. അപ്പോള്‍ തന്നെ തമ്പാന്‍ യാത്രയാവുകയാല്‍ അവിടെ നിന്നും തമ്പാന് അനേക സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തയച്ചു. ഇത്രയും പറഞ്ഞത് കൊണ്ട് തന്നെ കൈപ്പുഴത്തമ്പാന് ഇന്ദ്രജാലവിദ്യയില്‍ അനിതരസാധാരണമായ നൈപുണ്യമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നു സ്പഷ്ടമായിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇനി ഈ ഭാഗം അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. തമ്പാന്‍ ജ്യോതി‌ഷത്തിലും അതി സമര്‍ത്ഥനായിരുന്നു എന്നുള്ളതിലേക്ക് ദൃഷ്ടാന്തമായി ഒരു സംഗതി കൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്ന് വിചാരിക്കുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ തമ്പാന്‍ തിരുവനന്തപുരത്ത് ചെന്ന് മുഖം കാണിച്ച സമയം “തമ്പാന്‍ വലിയ ജ്യോത്സ്യന്‍ ആണെന്നാണല്ലോ ജനങ്ങള്‍ പറയുന്നത് അതിനാല്‍ ഞാന്‍ എന്ന് ഏതു സമയത്ത് മരിക്കുമെന്ന് ഒന്നെഴുതി തരണം” എന്ന് കല്പിച്ചു. “ഇതനാവശ്യമാണ്. മരണ ദിവസം മുന്‍കൂട്ടി അറിഞ്ഞാല്‍ ആര്‍ക്കും വ്യസനവും പരിഭ്രമവും ഉണ്ടാകും. അതിനാല്‍ അതറിയാതിരിക്കുകയാണ് നല്ലത്” എന്ന് തമ്പാന്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. “അതൊന്നും സാരമില്ല. ഇതൊന്നു നിശ്ചയമായിട്ടു എഴുതിത്തരണം” എന്നു വീണ്ടും നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം കല്പിക്കുകയാല്‍ ഇന്നയാണ്ട്, ഇന്ന മാസം, ഇത്രാം തീയതി, ഇന്ന സമയത്ത് നാട് നീങ്ങും എന്ന് തമ്പാന്‍ എഴുതിക്കൊടുത്തു. ഉടനെ “തമ്പാനെന്നാണ് മരിക്കുന്നതെന്നു” കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. “അത് ഇതിനു രണ്ടു കൊല്ലം മുന്‍പാണ്” എന്നറിയിച്ചപ്പോള്‍ “എന്നാല്‍ അതുകൂടി വിവരമായി ഒന്നെഴുതിത്തരണം” എന്നു കല്പിക്കുകയും തമ്പാന്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കഴിഞ്ഞിട്ട് ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു ശേ‌ഷമായിരുന്നു തമ്പാന്റെ മരണം.

തമ്പാന്‍ മരിക്കുന്ന ദിവസമടുത്തപ്പോള്‍ സംസ്കാരത്തിന് വേണ്ടുന്ന ചന്ദനമുട്ടി, പട്ടു മുതലായവയും പിണ്ഡമടിയന്തരത്തിനു വേണ്ടു ന്ന പണവും കൊടുത്തു കല്പിച്ച് ആളുകളെ അയച്ചു. ഇവയെല്ലാം കൊണ്ട് തമ്പാന്റെ കോവിലകത്തിന് സമീപം എവിടെയെങ്കിലും പോയി ഗൂഢമായി താമസിക്കുകയും ആ സമയത്ത് തമ്പാന്‍ മരിച്ചുവെങ്കില്‍ ഇതെല്ലാം തമ്പാന്റെ അനന്തരവനെ ഏല്പിച്ചു തിരിയെ വന്നു വിവരം അറിയിക്കുകയും, തമ്പാന്‍ മരിച്ചില്ല എങ്കില്‍ എല്ലാം തിരികെ കൊണ്ടുപോരികയും ചെയ്യണമെന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കല്പിച്ചതുപോലെ ആ ആളുകള്‍ പോയി തമ്പാന്റെ കോവിലകത്തിന് സമീപമൊരു സ്ഥലത്ത് താമസിച്ചു. മരിക്കാനുള്ള സമയമായപ്പോള്‍ തമ്പാന്‍ മുണ്ടും മറ്റും മാറ്റിയുടുത്ത് കാലും മുഖവും കഴുകി ഭസ്മം, ചന്ദനം, ഗോപി മുതലായവ ധരിച്ചു. സുഗന്ധപു‌ഷ്പങ്ങള്‍ ചൂടി തയ്യാറായതിന്റെ ശേ‌ഷം അനന്തരവനെ വിളിച്ചു പുല്ലും മണലും വിരിക്കാന്‍ പറഞ്ഞു വിരിപ്പിച്ചു അതിന്മേല്‍ കിടന്നു. നാരായണനാമം ജപിച്ചുകൊണ്ടുമരിച്ചു. അതുവരെ തമ്പാന് യാതൊരു സുഖക്കേടും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. തമ്പാന്‍ മരിച്ചപ്പോഴേക്കും കല്പിച്ചയച്ച ആളുകള്‍ അവിടെയെത്തി. കല്പിച്ചു കൊടുത്തയച്ചിരുന്നത് എല്ലാം തമ്പാന്റെ അനന്തരവനെ ഏല്പിച്ചിട്ട് തിരിച്ചു വന്നു വിവരം തിരുമനസ്സ് അറിയിച്ചു. നിശ്ചിത സമയത്തുതന്നെ തമ്പാന്‍ മരിച്ചു എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു വല്ലാതെ ഒരാധി ഉണ്ടായി. പിന്നെ നാട് നീങ്ങുന്നത് വരെ അവിടെയ്ക്കു ബുദ്ധിക്കു നല്ല തന്റേടമില്ലായിരുന്നുവെന്നാണ് കേള്‍വി. തമ്പാന്‍ കുറിച്ചുകൊടുത്തിരുന്ന സമയത്ത് തന്നെ നാടു നീങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഈ ഒരു സംഗതി കൊണ്ട് തന്നെ തമ്പാന്‍ വലിയ ജ്യോത്സ്യനായിരുന്നുവെന്നും സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. ഇങ്ങനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വൈദ്യം, മന്ത്രവാദം മുതലായവയെക്കുറിച്ചും അനേകം കഥകള്‍ പറയാനുണ്ട്. അതെല്ലാം ഇനി വേറൊരു അവസരത്തിലാവാമെന്നു വിചാരിച്ചു ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു

അദ്ധ്യായം 81
കൊല്ലം വിഷാരിക്കാവ്

ഈ ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രം ഇപ്പോള്‍ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് ബ്രിട്ടീ‌ഷു മലബാറില്‍ കുറുമ്പ്രനാടു താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന വിയ്യ്യൂരംശം മണ്ണമംഗലം ദേശത്തു പന്തലായിനി തീവണ്ടി സ്റ്റേ‌ഷന് ഒന്നരനാഴിക വടക്കുപടിഞ്ഞാറാണ്. ഇതു പണ്ടു തിരുവിതാംകൂറില്‍ കൊല്ലത്തായിരുന്നു. അവിടെയിരുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഇവിടെയായിത്തീര്‍ന്നതെങ്ങനെയെന്നും മറ്റും താഴെ പറയുന്നു.

പണ്ടു വൈശ്യജാതിക്കാരായ ഏതാനും കുടുംബക്കാര്‍ പരദേശത്തുനിന്നു കൊല്ലത്തുവന്നു താമസിച്ചിരുന്നു. അവരുടെ പ്രധാന തൊഴിലുകള്‍ പട്ടുനെയ്ത്തും സ്വര്‍ണ്ണവ്യാപാരവുമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് അവര്‍ കാലക്രമേണ ധനവാന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് അവരില്‍ ഒരാള്‍ ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍പ്പോയി ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചു താമസിച്ചു. അതിനി‌ഷ്ഠയോടുകൂടിയുള്ള സേവകൊണ്ടു ഭഗവതി അയാളെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടയായി ഭവിക്കുകയാല്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അയാള്‍ ഉറങ്ങിക്കിടന്നിരുന്ന സമയം ആരോ അയാളുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു. “നിന്റെ ഭക്തിവിശ്വാസാദികള്‍കൊണ്ടു ഞാനേറ്റവും പ്രസാദിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി ഇപ്രകാരം കഠിനമായ തപസ്സുചെയ്തു നീ കഷ്ടപ്പെടണമെന്നില്ല. നിന്റെ തലയ്ക്കലിരിക്കുന്ന നാന്ദകം വാളെടുത്തു നിനക്കു സ്വദേശത്തേക്കു പോകാം. എന്റെ ആയുധംവെച്ചു പതിവായി എന്നെ പൂജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ നീ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം ഞാന്‍ സാധിപ്പിച്ചുതന്നുകൊള്ളാം. നീ വിചാരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു ഞാനുണ്ടെന്നു ദൃഢമായി വിശ്വസിച്ചുകൊള്ളുക” എന്നു പറഞ്ഞതായി അയാള്‍ക്കു തോന്നി. അയാള്‍ പെട്ടെന്നു കണ്ണു തുറന്നുനോക്കിയസമയം ദുര്‍ന്നിരീക്ഷ്യമായ ഒരു തേജസ്സുമാത്രം കാണുകയും ഉടനെതന്നെ അതു മറഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. അതു ദേവി തന്റെ അടുക്കല്‍ എഴുന്നള്ളി അരുളിച്ചെയ്തതുതന്നെയാണെന്ന് അയാള്‍ ദൃഢമായി വിശ്വസിക്കുകയും തലയ്ക്കല്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു നാന്ദകം വാള്‍ അവിടെ ഇരിക്കുന്നതായി കാണുകയും ചെയ്തു.

അയാള്‍ കൊല്ലത്തു മടങ്ങിയെത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെ ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിക്കുകയും പീഠത്തിന്മേല്‍ നാന്ദകം വാള്‍കൂടി വെച്ചു പതിവായി പൂജിച്ചു ഭഗവതിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ വൈശ്യന്‍ ഒരു വി‌ഷഹാരിയുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാളുണ്ടാക്കിയ ക്ഷേത്രത്തിനും “വി‌ഷഹാരി ക്കാവ്” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു. അതു ലോപിച്ചു കാലക്രമേണ “വി‌ഷാരിക്കാവ്” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. മുന്‍പേതന്നെ വലിയ ധനവാന്മാരായിരുന്ന വൈശ്യന്മാര്‍ക്കു ഭഗവതിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യംകൂടിയുണ്ടായപ്പോള്‍ ധനം സംഖ്യയില്ലാതെ വര്‍ദ്ധിച്ചു. അവര്‍ കപ്പലുകളും പത്തേമാരികളും പണിയിച്ച് അവരുടെ കച്ചവടം യൂറോപ്പുരാജ്യങ്ങള്‍ വരെ പ്രചരിപ്പിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും വി‌ഷഹാരിയും ദേവിയെസ്സേവിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന ആളുമായ വൈശ്യനും ധനമെന്നപോലെതന്നെ അഹങ്കാരവും സീമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. അതിനാലര്‍ ക്രമേണ രാജാവിനെപ്പോലും കൂട്ടാക്കാതെയും രാജാവിനു ക്രമപ്രകാരം കൊടുക്കേണ്ടുന്ന നികുതിയും മറ്റും കൊടുക്കാതെയുമായി. മു‌ഷ്കന്മാരായ വൈശ്യന്മാരുടെ ധിക്കാരം ക്രമേണ രാജാവിനു ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ കൊല്ലത്തു താമസിക്കുന്ന സകല വൈശ്യന്മാരും മൂന്നുദിവസത്തിനകം നാടുവിട്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നൊരു രാജകല്പന പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ വൈശ്യന്മാരാകപ്പാടെ പരിഭ്രാന്തഹൃദയരും വിഹ്വലരുമായിത്തീര്‍ന്നു. ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചുസേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നവരുള്‍പ്പെടെ എട്ടു കുടുംബക്കാര്‍ കല്പന കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ അവരുടെ സകല സ്ഥാവരജംഗമസ്വത്തുക്കളും പത്തേമാരികളിലാക്കിക്കൊണ്ടു സമുദ്രമാര്‍ഗ്ഗേണ വടക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. ഭഗവതിയെ സ്സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന വൈശ്യന്‍ യാത്രയായ സമയം ആ ഭഗവതിയെ നാന്ദകം വാളിന്മേല്‍ ആവാഹിച്ചെടുത്തുകൊണ്ടാണ് പോയത്. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന കുടുംബക്കാര്‍ അവരുടെ പൂര്‍വ്വസ്ഥലമായ പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തേക്കും പോയി.

വടക്കോട്ടു പോയവര്‍ കരയോടു ചേര്‍ന്നു പത്തേമാരി ഓടിച്ചുപോയ സമയം ഒരു സ്ഥലത്തു പശുക്കളും പുലികളും ജാതിവൈരം കൂടാതെ ഒന്നിച്ചു മേഞ്ഞുകൊണ്ടുനില്‍ക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. ഈ സ്ഥലം സമാധാനത്തോടുകൂടിത്താമസിക്കാന്‍ കൊള്ളാവുന്നതാണെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അവര്‍ പത്തേമാരികള്‍ അവിടെ അടുപ്പിച്ചു കരയ്ക്കിറങ്ങി. കടലോടടുത്തുള്ള ആ സ്ഥലം അക്കാലത്തു വലിയ വനപ്രദേശമായിരുന്നു.

അവര്‍ കരയ്ക്കിറങ്ങിയതിന്റെശേ‌ഷം അവിടെയെല്ലാം ചുറ്റിനടന്നു ഭഗവതിക്കു ക്ഷേത്രവും അവര്‍ക്കു ഗൃഹങ്ങളും പണിയിക്കുന്നതിനു യോഗ്യങ്ങളായ സ്ഥലങ്ങള്‍ നോക്കിക്കണ്ടു നിശ്ചയിക്കുകയും ആ സ്ഥലങ്ങള്‍ കുറുമ്പ്രനാട്ടു രാജാവിന്റെ വകയായിരുന്നതിനാല്‍ രാജാവിനു പിടിപ്പതു വില കൊടുത്ത് അവ വാങ്ങുകയും ക്ഷേത്രവും ഗൃഹങ്ങളും പണിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അമ്പലം, ശ്രീകോവില്‍, നാലമ്പലം, തിടപ്പള്ളി മുതലായവയോടുകൂടിയാണ് പണി കഴിപ്പിച്ചത്. അവിടെ കൊടുങ്ങലൂര്‍, തിരുമാന്ധാംകുന്നു മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലെപ്പോലെ കിഴക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി ശിവനെയും വടക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി ഭഗവതിയെയും മതില്‍ക്കകത്ത് ഉപദേവനായ ശാസ്താവിനെയും പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചു. പ്രതി‌ഷ്ഠ നടത്തിയതു പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനും തന്ത്രിയുമായ കാട്ടുമാടസ്സു നമ്പൂരിയാണ്. എങ്കിലും പിന്നെയും ശാന്തി നിടത്തിയിരുന്നതു ഭഗവതിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആ വൈശ്യനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലശേ‌ഷം തദുപദേശപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുംബക്കാരുമായിരുന്നു. വൈശ്യന്മാര്‍ എട്ടു കുടുംബക്കാരും ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം തന്നെ എട്ടു ഗൃഹങ്ങളിലായി താമസമുറപ്പിച്ചു. ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ അവര്‍ ഊരാളന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഈ വൈശ്യന്മാര്‍ അവിടെ വന്നത് ആ ദേശത്തിനും മംഗലമായി പരിണമിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ ദേശത്തിനു “വന്നമംഗലം” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു. ക്രമേണ “മണ്ണമംഗലം” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ക്ഷേത്രത്തിനു പൂര്‍വ്വസ്മരണ വിടാതെ അവര്‍ “കൊല്ലം വി‌ഷാരിക്കാവ്” എന്നുതന്നെ പേരിട്ടു. അതിന് ഇപ്പോഴും ഭേദഗതി വന്നിട്ടുമില്ല. ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കാരണഭൂതനായ വൈശ്യനു ശ്രീപോര്‍ക്കലിയില്‍നിന്നു കിട്ടിയതും കൊല്ലത്തുനിന്നു ഭഗവതിയെ ആവാഹിച്ചു കൊണ്ടുപോന്നതുമായ നാന്ദകം വാള്‍ ഇവിടെ ഭഗവതിയെ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചപ്പോള്‍തന്നെ ആ ശ്രീകോവിലകത്തു വെച്ചു. അത് ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിന് ഇതുവരെ യാതൊരു കേടും സംഭവിച്ചിട്ടില്ല. ഊരാളന്മാരായ എട്ടു കുടുംബക്കാരുടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വീട്ടുപേരുകള്‍ താഴെപ്പറയുന്നു. 1. കീഴേല്‍ വീട് 2. പാഴേല്‍ 3. എളേടത്ത് 4. ഈച്ചരാട്ടില്‍ 5. പൊനത്തില്‍ 6. നാണോത്ത് 7. എരോത്ത് 8. ഉമ്മച്ചിവീട്. ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൈകാര്യകര്‍ത്തൃത്വം ഒന്നു മുതല്‍ നാലു വീട്ടുകാര്‍ക്കാണ്. അവര്‍ക്കു കാരണവസ്ഥാനവുമുണ്ട്. ശേ‌ഷമുള്ള നാലു വീട്ടുകാരും ഇവരുടെ അനന്തരവരുടെ നിലയിലാണ് വര്‍ത്തിച്ചുപോരുന്നത്.

ഈ വൈശ്യന്മാര്‍ പത്തേമാരികളില്‍നിന്നു കരയ്ക്കിറങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ക്ഷേത്രത്തിനും വീടുകള്‍ക്കും യോഗ്യമായ സ്ഥലം നോക്കി നിശ്ചയിക്കാന്‍ പോയവര്‍ വെയിലത്തു ക്ഷീണിച്ചപ്പോള്‍ ഒരു അയിനിമരത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ ചെന്നിരുന്നു. ആ വൃക്ഷം ശാഖോപശാഖകള്‍കൊണ്ടു പന്തല്‍പോലെ പരന്നതായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ അതിന് പന്തലായിനിഎന്നു പേരിട്ടു. അതിനാല്‍ ആ ദേശത്തിനും ആ പേരു സിദ്ധിച്ചു.

ഈ വൈശ്യന്മാര്‍ എട്ടു കുടുംബക്കാര്‍ മാത്രമായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു യഥാപൂര്‍വ്വം പെണ്‍കിടാങ്ങളെ വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിനും മക്കത്തായം ആചരിക്കുന്നതിനും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ അവര്‍ ചില നായര്‍വീട്ടുകാരെ എണങ്ങാക്കിച്ചേര്‍ക്കുകയും മക്കത്തായമുപേക്ഷിച്ചു മരുമക്കത്തായം സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

വൈശ്യന്മാര്‍ നായന്മാരായിത്തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്ക് അവരായാല്‍പ്പോരെന്നു അവര്‍ക്കുതന്നെ തോന്നുകയാല്‍ ശാന്തിക്ക് അവര്‍ ചാലോറ എന്ന് ഇല്ലപ്പേരായ ഒരു നമ്പൂരിയെ നിയമിച്ചു. നമ്പൂരി ശാന്തിയായപ്പോള്‍ അവിടെ സ്വല്പം ചില ഭേദഗതികള്‍ വരുത്തേണ്ടിവന്നു. ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉഷപ ഉള്‍പ്പെടെ അഞ്ചു പൂജ പതിവുള്ളതില്‍ ഭഗവതിക്കു മാത്രം ഉച്ചപ്പൂജയ്ക്കുള്ള നിവേദ്യം മദ്യവും മാംസവുമായിരുന്നു പതിവ്. നമ്പൂരി ശാന്തിയായപ്പോള്‍ അതു വേണ്ടെന്നു വെച്ചു. മദ്യമാംസങ്ങള്‍ നിവേദ്യമല്ലാതാവുകയും പൂജ നമ്പൂരിയാവുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ ഭഗവതിയുടെ ചൈതന്യവും വര്‍ദ്ധിച്ചു. മുന്‍പേതന്നെ ഉഗ്രമൂര്‍ത്തിയായ ഭഗവതി നമ്പൂരി യുടെ പൂജ നിമിത്തം അത്യുഗ്രയായിത്തീര്‍ന്നു. ദേവിക്കു “ഭയങ്കരി” എന്നുള്ള നാമം അപ്പോഴാണു യഥാര്‍ത്ഥമായിത്തീര്‍ന്നത്. ദര്‍ശനത്തിനായിച്ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കു പകല്‍സമയത്തുപോലും ദേവിയുടെ നടയില്‍പ്പോകാനെന്നല്ല, ക്ഷേത്രത്തിനകത്തു കടക്കാന്‍തന്നേയും എന്തോ വല്ലാത്ത ഒരു ഭയം ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ഈ ഉഗ്രത സ്വല്പം കുറയ്ക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ഊരാളന്മാര്‍ നമ്പൂരിയുടെ ശാന്തി വേണ്ടെന്നുവെയ്ക്കുകയും ശാക്തേയന്മാരായ “വട്ടോളി” മൂസ്സതിന്മാരെക്കൊണ്ടു ശാന്തി തുടങ്ങിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ദേവിയുടെ ഉഗ്രതയ്ക്കു സ്വല്പം ശമനം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തി നടത്തിവരുന്നതു വട്ടോളി മൂസ്സതിന്മാര്‍ തന്നെയാണ്. എങ്കിലും ആണ്ടുതോറും മീനത്തില്‍ തന്ത്രിയെ അവിടെ വരുത്തി, ഒരു ശുദ്ധികലശവും ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടു മൂന്നുദിവസത്തെ പൂജയും ഇപ്പോഴും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്.

ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും മീനമാസത്തില്‍ എട്ടഹസ്സായിട്ട് ഒരുത്സവം നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. അതിനു “കളിയാട്ടം” എന്നാണു പേരുപറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഈ ഉത്സവം മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെയൊന്നുമല്ല. ഇവിടെ ധ്വജമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതു നാല്പത്തഞ്ചുകോല്‍ നീളമുള്ള ഒരു മുളയാണ്. മുള നാട്ടി അതിന്മേലാണ് കൊടിയേറ്റു കഴിക്കുന്നത്. കൊടിയേറിയാല്‍ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നത് ആറു ദിവസം ലോഹനിര്‍മ്മിതമായ ശീവേലിത്തിടമ്പും എഴാം ദിവസവും എട്ടാം ദിവസവും നാന്ദകം വാളുമാണ്. നാന്ദകം വാളെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനുള്ള ആന പിടി തന്നെയായിരിക്കണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമുണ്ട്. ഉത്സവകാലത്തു പ്രതിദിനം മൂന്നു ശീവേലിയും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഊട്ടുപുരയില്‍വെച്ചു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കും സാധുക്കള്‍ക്കും സദ്യയും പതിവുണ്ട്. ഏഴാം ദിവസം വലിയവിളക്കിനും എട്ടാംദിവസം കാളിയാട്ടത്തിനും മാത്രമേ നാന്ദകംവാള്‍ ആനപ്പുറത്ത് എഴുന്നള്ളിക്കാറുള്ളൂ. നാന്ദകം വാളെടുത്ത് എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ആളില്‍ ഭഗവതിയുടെ ആവാസമുണ്ടാകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ആ ആള്‍ വാള്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ട് ആനപ്പുറത്തിരുന്നു കലശലായി വിറയ്ക്കുകയും എഴുന്നള്ളിച്ചുകഴിഞ്ഞു താഴെയിറങ്ങി വാള്‍ ശ്രീകോവിലകത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചാലുടനെ ബോധംകെട്ടു വീഴുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. പിന്നെ വളരെനേരം കഴിഞ്ഞേ ആ ആള്‍ക്കു ബോധം വീഴുകയുള്ളൂ.

ഇവിടെ ഉത്സവം മീനമാസത്തിലായിരിക്കണമെന്നല്ലാതെ കൊടിയേറ്റ് ഇന്നനാള്‍, അല്ലെങ്കില്‍ ഇന്ന തീയതി വേണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമില്ല. അത് ആണ്ടുതോറും നിശ്ചയിച്ചു നടത്തുകയാണു പതിവ്. അതു നിശ്ചയിക്കാനുള്ള അവകാശവും അധികാരവും “പൊറ്റമന്‍ നമ്പീശന്‍” എന്ന ആള്‍ക്കാണ്. അവരുടെ കുടുംബത്തില്‍ അതാതുകാലത്തു മൂപ്പായിട്ടുള്ള ആളാണ് അതു നിശ്ചയിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ അതു നാന്ദകം വാള്‍ കറകൂട്ടുവാനുള്ള മുഹൂര്‍ത്തമനുസരിചായിരിക്കണം. വാള്‍ കറകൂട്ടു വാനുള്ള മുഹൂര്‍ത്തം ജ്യോത്സ്യനെ വരുത്തി നോക്കിച്ചാണ് നിശ്ചയിക്കുന്നത്. ഞായര്‍, ചൊവ്വ, വെള്ളി ഈ ആഴ്ചകളില്‍ ഏതെങ്കിലും ഒരു ദിവസമേ വാള്‍ കറകൂട്ടുവാന്‍ പാടുള്ളൂ. വാള്‍ കറകൂട്ടുക എന്നുപറഞ്ഞാല്‍ തേച്ചുമിനുക്കി തുരുമ്പു കളഞ്ഞ് എണ്ണ പുരട്ടിവെയ്ക്കുക എന്നാണര്‍ത്ഥം.

കാളിയാട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന ക്രിയ നാന്ദകം വാള്‍ ആനപ്പുറത്ത് എഴുന്നള്ളിക്കുകയാണ്. ആ എഴുന്നള്ളത്തു പകല്‍ ഏകദേശം നാലുമണിക്ക് ആരംഭിക്കും. അതിനു കുട, ആലവട്ടം, വെണ്‍ചാമരം, തലയില്‍ക്കെട്ടു മുതലായ അലങ്കാരങ്ങളോടുകൂടിയ പതിനഞ്ചാനകളും പലവിധ വാദ്യമേളങ്ങളോടുകൂടിയ താളമേളങ്ങളുമുണ്ടായിരിക്കും. ആ എഴുന്നള്ളത്തു നടയില്‍ സ്വല്പമകലെയായി നില്‍ക്കുന്ന പാലയുടെ ചുവട്ടിലെത്തുമ്പോള്‍ മേളം കലാശിക്കും. പിന്നെ അവിടെ കുറുപ്പിന്റെ നൃത്തമുണ്ട്. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ അവിടെനിന്ന് ഊരുചുറ്റലായി എഴുന്നള്ളിച്ചുപോകും. ഊരുചുറ്റല്‍ കഴിഞ്ഞു മടങ്ങിയെത്തിയാല്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറേ നടയ്ക്കലും തെയ്യമ്പാടിക്കുറുപ്പിന്റെ നൃത്തമുണ്ട്. ഭഗവതി ഊരുചുറ്റാന്‍ എഴുന്നള്ളുന്ന സമയം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തു മുന്നൂറ്റന്‍ (മുന്നൂറന്മാര്‍) എന്ന ജാതിക്കാരും കിഴക്കുഭാഗത്തു വ(മ)ണ്ണാന്മാരും അണിനിരന്നു കാവല്‍ നില്‍ക്കുക പതിവാണ്. നാന്ദകം വാള്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതുവരെ അവര്‍ കാവല്‍ നില്‍ക്കും. ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന സമയത്തു വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളും. അതും കഴിഞ്ഞാല്‍ അരിയും പയറും മാംസവുംകൂടി പാകംചെയ്തു. കൊണ്ടുപോയി വടക്കുവശത്തുള്ള കോട്ടയില്‍വെച്ചു ഭൂതങ്ങള്‍ക്കു ബലികൊടുക്കും. ഇതിന് “അരിങ്ങാട്ട്” എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. അത് അന്യന്മാര്‍ക്കു കാണാന്‍ പാടില്ല. കോട്ടയെന്നു പറയപ്പെടുന്നത് ഏതാനും ഉന്നതവൃക്ഷങ്ങള്‍ നില്‍ക്കുന്ന ഒരു പറമ്പാണ്.

വി‌ഷാരിക്കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ അത്ഭുതമാഹാത്മ്യങ്ങളെല്ലാം പറഞ്ഞവസാനിപ്പിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ്. അതിനാല്‍ അവയില്‍ ചിലതുമാത്രം താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

പണ്ടു “മൈസൂര്‍ കടുവ” എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ടിപ്പു സുല്‍ത്താന്‍ മലബാറിനെ ആക്രമിച്ച കാലത്ത് അനേകം ഹിന്ദുക്ഷേത്രങ്ങള്‍ അഗ്നിക്കിരയാക്കി നശിപ്പിച്ചുവെങ്കിലും വി‌ഷാരി ക്കാവില്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അയാള്‍ക്ക് അവളരെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാള്‍ ചില കാലങ്ങളില്‍ ദര്‍ശനാര്‍ത്ഥം അവിടെ ചെല്ലുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ സുല്‍ത്താന്‍ ദര്‍ശനത്തിനായിച്ചെന്നസമയം ശാന്തിക്കാരന്‍ പ്രസാദം കൊടുക്കാനായി കൊണ്ടു ചെല്ലുകയും അപ്പോള്‍ സുല്‍ത്താന്‍ “എനിക്കു ശാന്തിക്കാരന്റെ പ്രസാദം വേണ്ട; ദേവിതന്നെ എനിക്കു പ്രസാദം തരണം” എന്നു പറഞ്ഞു ശാന്തിക്കാരനോടു പ്രസാദം വാങ്ങാതെ തര്‍ക്കിച്ചു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയംഭഗവതിതന്നെ പ്രസാദമെടുത്തുകൊണ്ടു പ്രത്യക്ഷമായി അവിടെ എഴുന്നള്ളി. പ്രസാദം സുല്‍ത്താന്റെ കൈയിലിട്ടുകൊടുത്തു. പ്രസാദം വാങ്ങിയതോടുകൂടി സുല്‍ത്താന്‍ ബോധം കെട്ടു വീഴുകയും ദേവി അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴികകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സുല്‍ത്താനു ബോധം വീണു. അപ്പോള്‍ അയാള്‍ക്കു താന്‍ വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തത് അവിവേകമായിപ്പോയി എന്നു തോന്നുകയും ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങള്‍ പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ സുല്‍ത്താന്‍ പ്രതിവത്സരം 342 രൂപവീതം സര്‍വ്വമാന്യമായി ദേവസ്വത്തിലേക്കു കൊടുത്തുവന്നിരുന്നു. പിന്നീടു ടിപ്പുവിന്റെ രാജ്യം ബ്രിട്ടീ‌ഷു ഗവണ്‍മെന്റിന്റെ അധീനതയിലായപ്പോള്‍ ആ സംഖ്യ ആ ഗവണ്‍മെന്റു സര്‍വ്വമാന്യമായി ഭൂനികുതിവകയില്‍ വിട്ടുകൊടുത്തു. ആ സ്ഥിതിയില്‍ ഇന്നും നടന്നു വരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ചില ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങള്‍ പെട്ടെന്നു നടത്തേണ്ടതായും തല്‍ക്കാലം ദേവസ്വത്തില്‍ പണം ചുരുക്കമായും വരികയാല്‍ ഊരാളന്മാര്‍ ചിങ്ങപുരത്തു കൃ‌ഷ്ണപട്ടര്‍ എന്നൊരാളോട് ഏതാനും രൂപ കടംവാങ്ങി. ആ സംഖ്യ അവധിക്കു കൊടുത്തുതീര്‍ക്കാത്തതിനാല്‍ പട്ടര്‍ അന്യായം കൊടുത്ത് ഊരാളന്മാരുടെ മേലും ദേവസ്വംവക സ്വത്തുക്കളിന്മേലും സ്ഥാപിച്ചു വിധി സമ്പാദിച്ചു. ഊരാളന്മാരെ വാറണ്ടില്‍ പിടിക്കാന്‍ പലപ്രാവശ്യം ശ്രമിച്ചിട്ടും സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കം പട്ടര്‍ കാളിയാട്ട ദിവസം നാന്ദകം വാളെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ആനയ്ക്കു കെട്ടിക്കുന്നതും ദേവസ്വംവകയുമായ സ്വര്‍ണ്ണത്തലയില്‍ക്കെട്ടു ജപ്തി ചെയ്യിക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ആമ്യനോടുകൂടി എട്ടാമുത്സവദിവസം ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലെത്തി. എഴുന്നള്ളിപ്പു പുറത്തുവന്നപ്പോഴേക്കും പട്ടര്‍ക്ക് അവിടെ നില്‍ക്കാന്‍ വയ്യാതെയായി. അദ്ദേഹം ഒരു ഭ്രാന്തനെപ്പോലെ അവിടെനിന്ന് ഓടി. അപ്പോള്‍ ആരോ പിന്നാലെ ഓടിച്ചെന്ന് ഊക്കോടുകൂടി പുറത്ത് ഒന്നടിച്ചതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. അദ്ദേഹം പിന്നെയും ഓടുകയും പടിഞ്ഞാറേവശത്തുള്ള ചിറയുടെ വക്കത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ബോധംകെട്ട് അവിടെ വീഴുകയും ഉടനെ ചോര ശര്‍ദ്ദിച്ചു തുടങ്ങുകയും മാത്രയ്ക്കിടയില്‍ പരലോകപ്രാപ്തനാവുകയും ചെയ്തു.

വി‌ഷാരിക്കാവു ക്ഷേത്രത്തില്‍ രണ്ടുതവണ കള്ളന്മാര്‍ കയറുകയുണ്ടായി. ഒരിക്കലും അവര്‍ക്കൊന്നും കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ സാധിച്ചില്ല. ഒരിക്കല്‍ കള്ളന്മാര്‍ അമ്പലത്തിനകത്തു കടന്നപ്പോള്‍ അവിടെ അകത്തുംപുറത്തും വലിയ പുഴയിലെന്നപോലെ വെള്ളം പെരുകിയിരിക്കുന്നതായി അവര്‍ക്കു തോന്നി. അതിനാല്‍ നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ അവിടെക്കിടന്നു കഷ്ടപ്പെട്ടു. നേരം വെളുത്തു നട തുറന്നപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും വെള്ളം കയറിയിട്ടില്ലെന്നുള്ള വാസ്തവം അവര്‍ക്കു മനസ്സിലാവുകയും അവരിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ കള്ളന്മാരമ്പലത്തില്‍ക്കയറി ചില ഓട്ടുപാത്രങ്ങളും മറ്റും എടുത്തുകൊണ്ടു പുറത്തിറങ്ങി. സാമാനങ്ങളെല്ലാം തലയിലേറ്റിക്കൊണ്ടു യാത്രയായപ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് ഏതിലേയാണ് പോകേണ്ടതെന്നു നിശ്ചയമില്ലാതെയായി. അവര്‍ ആ പാത്രങ്ങളും തലയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടു നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ ക്ഷേത്രത്തിനു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ ഊരാളന്മാരില്‍ ചിലര്‍ അവിടെ എത്തി കള്ളന്മാരെ പിടികൂടുകയും പോലീസില്‍ ഏല്പിക്കാനായി പുറപ്പെടുകയും ആ സമയം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിവരികയും “നമ്മുടെ മുതല! മോഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടുപോയാല്‍ അതുകൊണ്ടുണ്ടാവുന്ന നഷ്ടം നമുക്കാണ്. അതിനാല്‍ അതിനേക്കുറിച്ചു നാംതന്നെ ചോദിച്ചുകൊള്ളാം. അതിനു കുമ്പഞ്ഞിയെ (കമ്പനിയെ അക്കാലത്തു ഇന്ത്യ ഭരിച്ചിരുന്നത് ഈസ്റ്റിന്ത്യാക്കമ്പനിക്കാരായിരുന്നു) ഏല്പിക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറയുകയും കള്ളന്മാരെക്കൊണ്ടു മോഷ്ടിച്ച മുതലെല്ലാം അവിടെ വെയ്പ്പിക്കുകയും പ്രായശ്ചിത്തവും മേലാല്‍ അവിടെക്കയറി മോഷ്ടിക്കുകയില്ലെന്നു സത്യവും ചെയ്യിച്ച് അവരെ വിട്ടയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ ഒരിക്കലും ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കള്ളന്മാര്‍ കയറിയിട്ടില്ല.

മുമ്പൊരുകാലത്തു ദേവസ്വം വകയായി ഇവിടെ ഒരു പിടിയാനയുണ്ടായിരുന്നു. ആ ആനയെ ഏറനാടു താലൂക്കില്‍ മമ്പാട്ടു ദേശക്കാരനായ ഒരു മഹമ്മദീയനു പാട്ടത്തിനു കൊടുത്തിരുന്നു. ഉത്സവത്തിനെഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ ആനയെ മുന്‍കൂട്ടി മടക്കിയയച്ചുകൊള്ളാമെന്നുള്ള കരാറോടുകൂടിയാണ് മുഹമ്മദീയന്‍ ആനയെ കൊണ്ടുപോയത്. എങ്കിലും ഉത്സവമടുത്തപ്പോള്‍ ഊരാളന്മാര്‍ മുഹമ്മദീയന്റെ പേര്‍ക്ക് ഒരെഴുത്തുകൊടുത്ത് ആളെ അയച്ചു. ആ എഴുത്തിനു മുഹമ്മദീയന്റെ മറുപടി, “ഇപ്പോള്‍ പണിത്തിരക്കു വളരെ അധികമാകയാല്‍ ഉത്സവത്തിനു തക്ക വണ്ണം ആനയെ മടക്കിയയ്ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല” എന്നായിരുന്നു. വേറെ ആനയെ അന്വേ‌ഷിച്ചിട്ടു കിട്ടിയുമില്ല. ഊരാളന്മാര്‍ ആകപ്പാടെ വി‌ഷണ്ണരായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും ഉത്സവാരംഭദിവസം രാത്രിയില്‍ എഴുന്നള്ളിക്കാനുള്ള സമയമായപ്പോള്‍ പടിഞ്ഞാറേച്ചിറയില്‍ ഒരാനയുടെ ശബ്ദം കേട്ട് ഊരാളന്മാരും മറ്റും ഓടിച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അതു ദേവസ്വം വക പിടിയാന തന്നെയായിരുന്നു. അന്നു പകല്‍ മുഴുവനും ആ ആന മുഹമ്മദീയന്റെ പണിസ്ഥലത്തുണ്ടായിരുന്നു. മമ്പാട്ടുനിന്ന് ഈ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എണ്‍പതു നാഴിക ദൂരമുണ്ട്. ഇത്രയും ദൂരം പത്തുനാഴിക കൊണ്ട് ഈ ആന എത്തിയതെങ്ങനെയെന്നു ഭഗവതിക്കു മാത്രമറിയാം. ആനയുടെമേല്‍ ചങ്ങലയും ഒരുമിച്ച് ആനക്കാരനുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആന ആരുംപറയാതെ സ്വയമേവ ചിറയിലിറങ്ങിക്കുളിച്ചു ക്ഷേത്രനടയില്‍ച്ചെന്നുനിന്നു. തലയില്‍ക്കെട്ട് എടുത്തുകൊണ്ടു ചെന്നപ്പോഴും ആരും പറയാതെ തന്നെ ആന മടക്കി. ഒരാള്‍ തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിച്ചു. ശാന്തിക്കാരന്‍ പതിവുപോലെ എഴുന്നള്ളിക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ രണ്ടുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ആനയെ അന്വേ‌ഷിച്ചു മുഹമ്മദീയനും ആനക്കാരനും ഇവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉത്സവത്തിനെഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ ആനയെ അയയ്ക്കാതെയിരുന്നതിനു മുഹമ്മദീയന്‍ പ്രായച്ഛിത്തം ചെയ്യുകയും ദേവിയുടെ കോപം ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കേണ്ടതിലേക്കായി അനേകം വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തു.

ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ കോമരം (വെളിച്ചപ്പാട്) പട്ടുമുണ്ടയ്ക്കല്‍ തെയ്യമ്പാടിക്കുറുപ്പിന്റെ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂത്ത ആളായിരിക്കുകയാണ് പതിവ്. ഒരു കാലത്ത് അവിടെ പ്രായം തികഞ്ഞ പുരു‌ഷന്മാരാരും ഇല്ലാതെയായിത്തീരുകയാല്‍ കരോറപ്പണിക്കന്മാരുടെ കുടുംബത്തില്‍നിന്ന് ഒരാളെ കോമരമാക്കിയെടുക്കുന്നതിന് ഊരാളന്മാരും മറ്റും കൂടിത്തീര്‍ച്ചയാക്കി.

ആ സമയം തെയ്യമ്പാടിക്കുറുപ്പിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍നിന്നു പതിനൊന്നു വയസ്സുമാത്രം പ്രായമുള്ള ഒരാണ്‍കുട്ടി വെളിച്ചപ്പെട്ടുകൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി. കുറുപ്പിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍നിന്നു ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു നൂറ്റിപ്പതിനഞ്ചു നാഴിക ദൂരമുണ്ട്. ചെറുപ്രായക്കാരനായ ഈ ബാലന്‍ ഇത്രയും ദൂരം പരസഹായം കൂടാതെ വഴിയറിഞ്ഞ് ഇവിടെ വന്നെത്തിയതിനെക്കുറിച്ചുതന്നെ എല്ലാവരും അത്ഭുതപ്പെട്ടു. പിന്നീടുണ്ടായ അന്വേ‌ഷണത്തില്‍ അയാള്‍ ഗൃഹത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം പതിനഞ്ചു നാഴികകൊണ്ടാണ് ഇവിടെ വന്നെത്തിയതെന്ന് അറിയുകയും ചെയ്തു. അയാളുടെ പ്രവൃത്തികളും വാക്കുകളും അത്ഭുതപ്പെടുവാന്‍ തക്കവയായിരുന്നതിനാല്‍ വിശ്വാസപൂര്‍വ്വം അയാളെത്തന്നെ അവിടെ കോമരമായി സ്വീകരിച്ചു. ഏകദേശം എഴുപത്തഞ്ചു വയസ്സോളം പ്രായമായ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്.

ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടു കൊലം മുമ്പ് ഊരാളന്മാരുടെ ബന്ധുവര്‍ഗ്ഗത്തില്‍പ്പെട്ട ഒരാള്‍ ഈ ഭഗവതിയുടെ നടയില്‍നിന്നു കള്ളസത്യം ചെയ്തു. അയാള്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയ ക്ഷണത്തില്‍ ബോധംകെട്ടുമറിഞ്ഞുവീണു മരിച്ചു. അതില്‍പ്പിന്നെ സത്യം ചെയ്യാനായി അവിടെയാരും ചെല്ലാറില്ല.

കൊല്ലം 1098-ല്‍ കടത്തനാട്ടു തെക്കിക്കണ്ണമ്പത്തു നമ്പ്യാരുടെ ഗൃഹത്തില്‍ ഒരു വലിയ കവര്‍ച്ചയുണ്ടായി. പല ജാതിക്കാരായ ഇരുപത്തൊന്നു മഹതസ്കരന്മാര്‍ കൂടിയാണ് കളവു നടത്തിയത്. പണ്ടമായിട്ടും പണമായിട്ടും അനേകായിരം രൂപയുടെ വക അവര്‍ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. പോലീസുകാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളെലാം പ്രയോഗിച്ച് അന്വേ‌ഷണം നടത്തീട്ടും യാതൊരു തുമ്പുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ നമ്പ്യാര്‍ ഈ ഭഗവതിക്കു ചില വഴിപാടുകള്‍ നേര്‍ന്നു. അതിന്റെ ശേ‌ഷം അധികം താമസിയാതെതന്നെ ആ കള്ളന്മാര്‍ മോഷ്ടിച്ചെടുത്ത മുതലുകളെല്ലാം തലയില്‍വെച്ചു തുള്ളിക്കൊണ്ടു ഭഗവതിയുടെ നടയ്ക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചു ക്ഷമായാചനം ചെയ്തു മടങ്ങിപ്പോയി. ഊരാളന്മാര്‍ നമ്പ്യാരെ വരുത്തി ആ മുതലുകളെല്ലാം ഏല്പിച്ചുകൊടുത്തു. നമ്പ്യാര്‍ മുന്‍പുനിശ്ചയിച്ചതിലധികം വഴിപാടുകളെല്ലാം കഴിച്ചു ഭഗവതിയെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് പോവുകയും ചെയ്തു.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഗര്‍ഭിണിയായ ഒരു സ്ത്രീ ഉച്ചപ്പൂജ സമയത്തുക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിച്ചുപോയി. അന്ന് അസ്തമിക്കുന്നതിനു മുന്‍പ് ആ സ്ത്രീ മരിച്ചു. ഇതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നറിയുന്നതിനായി ആ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടുകാര്‍ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കി. സ്ത്രീയുടെ മരണത്തിനുള്ള കാരണം ഭഗവതിയുടെ കോപമാണെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. ഭഗവതിക്ക് ഉചപ്പൂജയ്ക്കു നിവേദ്യം മദ്യവും മാംസവുമാണല്ലോ പതിവ്. മദ്യം സേവിച്ച് മദിച്ചിരിക്കുന്ന സമയത്ത് ആരായാലും അന്യന്മാര്‍ ചെന്നു കാണുന്നതു സന്തോ‌ഷാവഹമായിരിക്കുകയില്ലല്ലോ. വിശേ‌ഷിച്ച് ഒരു സ്ത്രീയായ ഭഗവതി മദ്യപാനം ചെയ്ത് അഹ്ലാദിച്ചിരിക്കുന്ന സമയത്ത് മറ്റൊരു സ്ത്രീ ചെന്നു കണ്ടാല്‍ കോപമുണ്ടാകാതെയിരിക്കുമോ? ഇതാണ് പ്രശ്നക്കാരന്റെ യുക്തി. അതൊക്കെ എങ്ങനെയായാലും അക്കാലംമുതല്‍ ഈ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉചപ്പൂജയ്ക്കുശേ‌ഷം സ്ത്രീകള്‍ അകത്തുകടന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കാതെയായി. അത് ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെയിരിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 82
വയസ്‌ക്കര ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ ചികിത്സാനൈപുണ്യം

ആര്യന്‍ നാരായണമൂസ്സ് ഏകദേശം പതിനാറു വയസ്സായപ്പോഴേക്കും ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം, വൈദ്യശാസ്ത്രാഭ്യസനം, മുതലായവയെല്ലാം കഴിഞ്ഞു ചികിത്സ ആരംഭിച്ചു. അക്കാലം മുതല്‍ വസയ്ക്കരയില്ലത്തു വരുന്ന രോഗികളെ നോക്കി ചികിത്സകള്‍ നിശ്ചയിച്ചു പറഞ്ഞും കുറിച്ചുകൊടുത്തും അയയ്ക്കുകയും അത്യാവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ ചില സ്ഥലങ്ങളില്‍ പോയി രോഗികളെ കണ്ടു ചികിത്സകള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയുമെല്ലാം സ്വപിതാവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ആര്യന്‍ നാരായണമൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ തന്നെയാണു ചെയ്തിരുന്നത്. അങ്ങനെ ഒന്നുരണ്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും,

മന്ദോല്‍കണ്ഠഃ കൃതാസ്തേന ഗുണാധികതയാ ഗുര
ഫലേന സഹകാരസ്യ പു‌ഷ്പോല്‍ഗമ ഇവ പ്രജാഃ

എന്നു പറഞ്ഞതുപോലെ രോഗികള്‍ക്ക് അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളെക്കാണുന്നതിനുള്ള ആഗ്രഹവും ആവശ്യവും കുറയ്ക്കുകയും ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കണ്ടാല്‍ മതിയെന്നു തോന്നിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും വൈദ്യവി‌ഷയമായി സ്വപുത്രനെ താന്‍ ഗ്രഹിപ്പിച്ചതെല്ലാം ഗ്രഹിപ്പിച്ചുകഴിഞ്ഞു എന്നുള്ള വിചാരം ആ അച്ഛനും താന്‍ ഗ്രഹിക്കേണ്ടതെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചുകഴിഞ്ഞു എന്നുള്ള വിചാരം ആ പുത്രനുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ പിന്നെയും സൗകര്യമുള്ള സമയങ്ങളിലെല്ലാം പുത്രനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ചിരുത്തി ചികിത്സകള്‍ സംബന്ധിച്ചുള്ള ഓരോ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഓരോ ഔഷ്ധങ്ങളുടെ ഗുണങ്ങളെപ്പറ്റിയും മറ്റും പലതും ഉപദേശിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഇപ്രകാരമുള്ള അഭിമുഖോപദേശം ആ വൃദ്ധവൈദ്യന്‍ തനിക്കു തീരെ വയ്യാതെയാകുന്നതുവരെതന്നെ ചെയ്തിരുന്നു. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ക്കു ചികിത്സാവി‌ഷയത്തിള്‍ അനന്യസാധാരണമായ ഒരു വിശേ‌ഷവും മാഹാത്മ്യവുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നതിനുള്ള പ്രധാന കാരണങ്ങളില്‍ ഒന്നു വളരെക്കാലം അനുസ്യൂതമായി ഉണ്ടായ ഈ ഉപദേശം കൂടിയാണ്.ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ചികിത്സാസംബന്ധമായി ചെയ്തിട്ടുള്ള ചില വിശേ‌ഷാല്‍ സംഗതികള്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ആലപ്പുഴ കച്ചവടം വക സൂപ്രണ്ടായിരുന്ന കോലഫ് സായിപവര്‍കള്‍ക്ക് സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടുള്ള ഒരു തലവേദനയുണ്ടാവുകയും അനേകം വൈദ്യന്‍മാരെക്കൊണ്ടു ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യിച്ചു നോക്കീട്ടും ഒരു ഗുണവും കാണായ്കയാല്‍ വയസ്ക്കര അറിയിക്കുന്നതിനായി സായ്പവര്‍കള്‍ കോട്ടയത്തു വന്നു ചേരുകയും ചെയ്തു. കോലഫ് സായ്പവര്‍കളുടെ സഹോദരി കോട്ടയത്തു താമസിച്ചിരുന്നു. സായ്പവര്‍കള്‍ ആ (വല്യ) മദാമ്മയുടെ ബംഗ്ലാവില്‍ താമസിച്ചുകൊണ്ടു വയസ്ക്കരെ ആളയച്ചു ദീനവിവരമെല്ലാം അറിയിക്കുകയും മൂസ്സവര്‍കള്‍ അങ്ങോട്ടു ചെന്നാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും മഞ്ചല്‍ അയച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കളുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം ഉടനെ യാത്രയായി. അവിടുന്ന് ഒരു പെട്ടി തുറന്ന് ഒരു ഗുളികയെടുത്തു ഒരു പിലാവിലയില്‍പ്പൊതിഞ്ഞു കൈയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടാണ് മഞ്ചലില്‍ക്കയറിപ്പോയത്. സായ്പിനെക്കണ്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരുതുടം മുലപ്പാല്‍ വേണമെന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭൃത്യന്‍മാരോടി പ്പോടി മുലപ്പാല്‍ കൊണ്ടുവന്നു. മൂസ്സതു തന്റെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന ഗുളിക ആ ഭൃത്യന്‍മാരെക്കൊണ്ടു മുലപ്പാലില്‍ അരച്ചു കലക്കിച്ചു. ആ സമയം സായിപ്പ് തലവേദനയുടെ കാഠിന്യംകൊണ്ടു കണ്ണു തുറക്കാനും മിണ്ടാനും വയ്യാതെ കട്ടിലില്‍ക്കിടക്കുകയായിരുന്നു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ സായ്പവര്‍കളുടെ തല നേരെ വെയ്പ്പിച്ചിട്ടു മുലപ്പാലെടുത്തു നസ്യം ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വേദന പൂര്‍വാധികം കലശലാവുകയാല്‍ സായ്പവര്‍കള്‍ പെട്ടെന്നു പിടച്ചെണീറ്റിരിക്കുകയും ഒന്നു തുമ്മുകയും അതോടുകൂടി രണ്ടു നാസാദ്വാരങ്ങളില്‍ നിന്നും ഓരോ പുഴുക്കള്‍ താഴെ വീഴുകയും ചെയ്തു. ആ പുഴുക്കള്‍ ഒന്നര അംഗുലംവീതം നീളമുള്ളവയും തല കറുത്തവയയുമായിരുന്നു. പുഴുക്കള്‍ പോയതിനോടുകൂടി സായ്പിന്റെ തലവേദന മാറി നല്ല സുഖമായി. അദ്ദേഹം മടങ്ങിവന്ന് വിവരമെല്ലാം അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ പറഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഇതു സ്വല്‍പം സാഹസമായിപ്പോയി. ഗ്രന്ഥത്തില്‍ക്കാണുന്നവയെല്ലാം ചെയ്യരുത്. അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ ചിലപ്പോള്‍ ചിലത് അബദ്ധമായിട്ടും തീര്‍ന്നേയ്ക്കാം. ഇങ്ങനെയുള്ളതൊക്കെ വളരെ ആലോചിച്ചും വേറെ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരുന്ന സമയത്തും മാത്രമേ ചെയ്യാവൂ. ഈശ്വരകാരുണ്യംകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ വേണ്ടതുപോലെയായല്ലോ” എന്ന് അവിടുന്ന് പറഞ്ഞു. സായ്പവര്‍കള്‍ സന്തോ‌ഷിച്ച് ആയിരം രൂപയും ഒരു കൊമ്പനാനയേയും സംഭാവനയായി എഴുത്തോടുകൂടി വയസ്ക്കരെ അയച്ചുകൊടുത്തു. ആ സംഭാവന എന്തോ, അവിടെ സ്വീകരിച്ചില്ല അച്ഛന്‍മൂസ്സ് “ഞങ്ങള്‍ ചെയുന്നത് ധര്‍മ്മചികിത്സയാണ്. അതിനു പ്രതിഫലം വാങ്ങുക പതിവില്ല. സായ്പ്പിന്റെ ഔദാര്യത്തിനായി നന്ദി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു” എന്നു മറുപടി അയച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. കോലഫ് സായപവര്‍കളുടെ തലവേദന ഭേദമാക്കിയ കാലത്ത് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ക്കു പതിനെട്ടു വയസ്സേ പ്രായമായിരുന്നുള്ളു.

പ്രസിദ്ധ വൈദ്യനും ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ പിതൃവ്യപുത്രനും ജേ‌ഷ്ഠഭ്രാതാവുമായിരുന്ന പിലാമന്തോള്‍ ശങ്കുണ്ണി മൂസ്സിനു കഴുത്തിന്റെ പിന്‍ഭാഗത്തു ഒരിക്കല്‍ ഒരരിമുറിപോലെ ഏറ്റവും ചെറുതായ ഒരു കുരു ഉണ്ടാവുകവും ക്ഷൗരം ചെയ്യിച്ചപ്പോള്‍ അതു മുറിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. വലിയ വേദനയും മറ്റുമുണ്ടായില്ലെങ്കിലും അന്നു വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേയ്ക്കും ആ കുരു വീര്‍ത്ത് ചുണ്ടങ്ങായോളമാവുകയും വേദന കലശലായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. രണ്ടുമൂന്നു ദിവസംകൊണ്ട് ആ കുരു വീര്‍ത്തുവീര്‍ത്തു ഒരു തേങ്ങായോളമായി. അതിന്റെ നീരു കഴുത്തിനു ചുറ്റും മാത്രമല്ല, കുറേശ്ശെ മുഖത്തേയ്ക്കുംകൂടി വ്യാപിച്ചുതുടങ്ങി. വേദനയുടെ കാഠിന്യംകൊണ്ടു ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സവര്‍കള്‍ കുളിക്കാനും ഉണ്ണാനും ഉറങ്ങാനുമൊന്നും വയ്യാതെ ഏറ്റവും അവശതയോടുകൂടി കിടപ്പിലായി. ഇത്രയുമായതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് ഈ വിവരത്തിനു വയസ്ക്കരയ്ക്ക് എഴുതിയയച്ചത്. പിലാമന്തോളില്ലത്തെ വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍ വയസ്ക്കരയ്ക്ക് എഴുതിയയയ്ക്കുന്നതു ശങ്കുണ്ണിസൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ തന്നെയല്ലാതെ അന്യന്മാരെക്കൊണ്ട് എഴുതിയയപ്പിക്കാറില്ല. ഈ എഴുത്ത് പിലാമന്തോളില്ലത്ത് അക്കാലത്തു കാര്യസ്ഥനായിരുന്ന പി‌ഷാരടിയാണ് എഴുതിയയച്ചത്. ആ എഴുത്തു കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ദീനം സാമാന്യത്തിലധികം കലശലായിട്ടുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കിക്കഴിഞ്ഞു. എഴുത്തുകണ്ടിട്ടു ഒരുമണിക്കൂര്‍ കഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് അദ്ദേഹം പിലാമന്തോള്‍ക്ക് യാത്രയായി. അക്കാലത്ത് ഇപ്പോഴത്തെപ്പോലെ വാഹനസകൗര്യങ്ങള്‍ ഒന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കോട്ടയത്തു നിന്നും ചാവക്കാടുവരെ തോണിക്കും. അവിടെനിന്നു കൂലിക്കു കുതിരവണ്ടി പിടിച്ചും മറ്റുമാണ് യാത്രചെയ്തത്. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കോട്ടയത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടിട്ടു മൂന്നാംദിവസം പിലാമന്തോളില്ലത്തെത്തി. അപ്പോഴേയ്ക്കും അവിടെ കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ്, ആലത്തൂര്‍ നമ്പി മുതലായ വൈദ്യശ്രേഷ്ഠന്‍മാരെല്ലാവരുമെത്തുകയും മുറയ്ക്കു ചികിത്സകളാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മാസ്സ് അവര്‍കള്‍ അവിടെയെത്തി, ക്ഷണത്തില്‍ കുളികഴിച്ച് അകത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ശങ്കുണ്ണി തെറുത്തുവെച്ച ഒരു മെത്തയിന്മേല്‍ച്ചാരി കമിഴ്ന്നുകിടക്കുകയായിരുന്നു. ആര്യന്‍നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെക്കണ്ടിട്ടു രോഗി ആളറിഞ്ഞു എങ്കിലും ഒന്നും സംസാരിക്കാന്‍ ശക്തനല്ലാത്തവണ്ണം അവശനായിപ്പോയിരുന്നതിനാല്‍ മുഖത്തുനോക്കി കണ്ണീരൊലിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “ക്ഷീണം ഇത്രമാത്രം വര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചുവല്ലോ?”എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന വൈദ്യശ്രേഷ്ഠന്‍മാര്‍ “ക്ഷീണം വര്‍ദ്ധിക്കാതിരിക്കുന്നതെങ്ങനെ? ആറു ദിവസമായിട്ടു യാതൊരാഹാരവും കഴിക്കുന്നില്ല. യാതൊന്നിനും രുചിയില്ലെന്നാണു പറയുന്നത്. പാലാണെങ്കില്‍ കുറച്ചു കുടിക്കാമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ടെന്നു പറയുന്നു.അതു കൊടുക്കാനും പാടില്ലല്ലോ. പാല്‍ ഈ രോഗത്തിനു വിരോധമാണെന്നല്ലേ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്?” എന്നാണ് സമാധാനം പറഞ്ഞത്. അപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ “പാല്‍ കൊടുക്കുന്നതിനു വിരോധമില്ല. എവിടെ നിന്നെങ്കിലും ക്ഷണത്തില്‍ കുറച്ചു പാല്‍ വരുത്തണം” എന്നു പി‌ഷാരടിയോടു പറഞ്ഞു.

ഉടനെ പി‌ഷാരടി “കുറച്ചു പാല്‍ ഇവിടെത്തന്നെ കാണും. പോരാത്തത് ഇപ്പോള്‍ ആളയചുവരുത്തുകയും ചെയാം” എന്നു പറയുകയും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ആളയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ ഇല്ലത്ത് ഇരുന്നിരുന്ന പാല്‍ ക്ഷണത്തില്‍ കാച്ചിച്ചു സ്വല്‍പ്പം പഞ്ചസാരയും ചേര്‍ത്തു പിലാവിലകൊണ്ടു കോരി രോഗിക്ക് കുറേശ്ശെ കുറേശ്ശെ കൊടുത്തു. തൊണ്ട ഉണങ്ങിപ്പോയതുകൊണ്ട് ഒരു തുടം പാല്‍ കുടിക്കുന്നതിന് ഏകദേശം ഒരു നാഴിക വേണ്ടിവന്നു. പിന്നെ വലിയ പ്രയാസം കൂടാതെ ഒരു തുടം പാല്‍കൂടെ കുടിച്ചു. ഉടനെ രണ്ടു തുടം പാല്‍കൂടി കഴിക്കുന്നതിന്നു പ്രയാസമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അങ്ങനെ നാഴിപ്പാല്‍ കുടിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രോഗി “ആവൂ എനിക്കിപ്പോള്‍ ക്ഷീണത്തിനു കുറച്ചു കുറവുണ്ട്. കുറേശ്ശെ സംസാരിക്കാമെന്നു തോന്നുന്നുണ്ട്. നാവും തൊണ്ടയും ഉടങ്ങി വരണ്ടു പോയതുകൊണ്ട് ഇതുവരെ മിണ്ടാന്‍ വയ്യായിരുന്നു. ഇനി വേണ്ടതൊക്കെ പിന്നെ നിശ്ചയിക്കാം. അനുജന്‍ ഉണ്ടില്ലല്ലോ. പോയി ഊണുകഴിചു വരൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് അദ്ദേഹം ഒരുവിധം സമാധാനത്തോടെ ഉണ്ണാന്‍ പോയി. കോട്ടയത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടിട്ടു വഴിക്ക് ഒരു നേരം മാത്രമേ ഉണ്ടിരുന്നുളളു. എങ്കിലും തന്റെ ജ്യേ‌ഷ്ഠന്റെ അവശത കണ്ടപ്പോള്‍ വിശപ്പും ദാഹവും ക്ഷീണവുമെല്ലാം അവിടുന്ന് വിസ്മരിച്ചുപോയി. ഇവര്‍ രണ്ടുപേരും ഭിന്നോദരസഹോദരന്മാരായിരുന്നുവെങ്കിലും അവരുടെ പരസ്പരസ്നേഹം എകോദരസഹോദരനിര്‍വിശേ‌ഷമായിരുന്നു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ ഊണുകഴിച്ചു വന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ചികിത്സകളെല്ലാം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അവയില്‍ പ്രധാനമായി നിശ്ചയിച്ചത് ഒരു പാല്‍ക‌ഷായവും ഒരു പാല്‍കഞ്ഞിയുമായിരുന്നു. രണ്ടിനും മരുന്നുകള്‍ രണ്ടുമൂന്നു കൂട്ടം വീതമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ആ മരുന്നുകള്‍ ചതച്ചു കിഴി കെട്ടിയിട്ടു പാല്‍ക്കഞ്ഞിയും പാല്‍ക്ക‌ഷായവുമുണ്ടാക്കി പ്രതിദിനം രണ്ടോ മൂന്നോ പ്രാവശ്യം വീതം ദഹനത്തിനു തക്കവണ്ണവും ആവശ്യം പോലെയും കൊടുക്കാനാണു നിശ്ചയിച്ചത്. അങ്ങനെ നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞാഴേയ്ക്കും ശങ്കുണ്ണിക്ക് ക്ഷീണം മിക്കവാറും മാറി. പിന്നെ കുരുവിന്റെ വേദന മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുളളു. അതിനു പിന്നെ ഒരു മരുന്നുണ്ടാക്കിയിട്ടു, ആ മരുന്നു രണ്ടു നാലു ദിവസമിട്ടപ്പോള്‍ കുരു പഴുത്തുപൊട്ടി. അപ്പോള്‍ വേദനയുംമാറി. ക്രമേണ നീരും പോയി. പിന്നെ വ്രണമുണങ്ങാനുള്ള മരുന്നും ഉണ്ടാക്കിയിടുകയും ക്രമേണ വ്രണമുണങ്ങുകയും ശങ്കുണ്ണി മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ സ്വസ്ഥശരീരനായി പൂര്‍വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിനെല്ലാത്തിനുംകൂടി ഏകദേശം മൂന്നുമാസം വേണ്ടിവന്നു. അത്രയും കാലം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ സ്ഥിരവാസം പിലാമന്തോളില്ലത്തു തന്നെയായിരുന്നു.

ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളോട് അവിടുത്തെ മാതുലനും മഹാവൈദ്യനും വലിയ വിദ്വാനുമായിരുന്ന കുട്ടഞ്ചേരി അപ്ഫന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍, “ഈ ദീനം വന്നാലും ഭേദമാകും ഇല്ലേ കുഞ്ഞാ?” എന്നു ചോദിച്ചു. (കുട്ടഞ്ചേരി അപ്ഫന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ തന്റെ ഭാഗിനേയനായ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളെ കുഞ്ഞാ എന്നാണു വിളിച്ചിരുന്നത്). അതിനുത്തരമായി ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ “ബുദ്ധിയുംയുക്തിയും ശാസ്ത്രജ്ഞാനവും ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവുമുള്ള വൈദ്യന്‍ ചികിത്സിക്കുകയും രോഗിക്ക് ആയുര്‍ബലവും ഈശ്വരസഹായവുമുണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഭേദമായിയെന്നും വരാം എന്ന് അച്ഛന്‍പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്ഫന്‍മൂസ്സ് വീണ്ടും “ആട്ടെ കുഞ്ഞാ! ഈ ദീനത്തിനു പാല്‍ കൊടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത് എവിടെയാണ്? ഞാന്‍നോക്കീട്ടുള്ള ഗ്രന്ഥിലെങ്ങും ഇങ്ങനെ കണ്ടിട്ടില്ല. കുഞ്ഞന്‍ വല്ല ഗ്രന്ഥത്തിലും കണ്ടിട്ടുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞത്, “അത്യാവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ പാലും കൊടുക്കാം. സര്‍വ്വപ്രധാനമായി നോക്കേണ്ടത് പ്രാണനെ രക്ഷിക്കാനാണ്. മരിച്ചവര്‍ക്കു ചികിത്സയില്ലലോ എന്ന് അച്ഛന്‍ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് പാല്‍ കൊടുത്തു എന്നേ ഉള്ളൂ” എന്നാണ്. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ അവിടെകൂടിയിരുന്ന വൈദ്യന്‍മാരെല്ലാവരും “ഇങ്ങനെ ഒരച്ഛനും മകനും നമ്മുടെ കൂട്ടത്തില്‍ വേറെയെങ്ങും ഇതുവരെ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. ഇനി ഉണ്ടാകുന്ന കാര്യം എന്തോ, ഈശ്വരനറിയാം” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ്, വയസ്കര അച്ഛന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളെയും അവിടുത്തെ പുത്രനായ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളെയും വളരെ പ്രശംസിച്ചു.

ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സ് അവര്‍കളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിനായി ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ ഏകദേശം മൂന്നു മാസത്തോളം പിലാമന്തോളില്ലത്തു താമസിച്ചിരുന്നു എന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അക്കാലത്തിനിടയ്ക്ക് സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കും പുറത്ത് ഒരു വലിയ കുരുവുണ്ടായി. അതു ക്ഷണത്തില്‍ വളര്‍ന്നു നാലഞ്ചു ദിവസംകൊണ്ട് ഒരു പൊതിയാത്തേങ്ങായോളമായി. വേദനമൂലം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സ്നാനാശനനിദ്രാദികളൊന്നുമില്ലാതെ ഏറ്റവും പാരവശ്യത്തോടുകൂടി കിടപ്പിലായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സ് അവര്‍കളെ കൊണ്ടുപോകാനായി കോഴിക്കോട്ടുനിന്നു പിലാന്തോളില്ലത്തു ആളുകള്‍ വന്നു. ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സിനു ദീനമാണെന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം കോഴിക്കോട്ട് അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ കോഴിക്കോടുമുതലായ പ്രദേശങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധനും സര്‍വ്വസമ്മതനുമായിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, അക്കാലത്തു സാമൂതിരിക്കോവിലകത്തും മറ്റും ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സവര്‍കളെക്കൊണ്ടല്ലാതെ ചികിത്സിപ്പിക്കാറുമില്ലായിരുന്നു.

ശങ്കുണ്ണി മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളോട്, “സാമൂതിരിക്ക് സുഖക്കേടായിട്ട് ആളയയ്ക്കുകയും അനുജന്‍ ഇവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ഒന്നു പോകാതിരിക്കുന്നതു ഭംഗിയല്ല. എന്നെ അവിടെ ഒരു സ്നേഹിതന്റെ നിലയിലാണു വെച്ചിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് അനുജന്‍ പോയിനോക്കി വേണ്ടുന്ന ചികിത്സകള്‍ നിശ്ചയിച്ച് എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും എന്റെ ദീനസ്ഥിതി അവിടെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ഉടനെതന്നെ മടങ്ങിപ്പോരണം. താമസിക്കരുത്. എനിക്കിപ്പോള്‍ കുറച്ച് ആശ്വാസമുണ്ടല്ലോ. അനുജന്‍ മടങ്ങി വരുന്നതുവരെ ഇപ്പോള്‍ ചെയ്തു വരുന്നതുപോലെയൊക്കെ ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍, “ഞാനറിയുന്നവരായിട്ടും അവിടെ ആരുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല എങ്കിലും ജ്യേ‌ഷ്ഠന് അങ്ങനെ താല്പര്യമുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍ പോവുകയും അവിടെച്ചെന്നു കണ്ടിട്ടു യുക്തംപോലെ എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുകയോ നിശ്ചയിച്ച് എഴുതിക്കൊടുക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടു പോരികയും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ വന്നിരുന്ന ആളുകളോടുകൂടിത്തന്നെ പോയി. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ സാമൂതിരി കോവിലകത്തെത്തുകയും ഉടനെ കുളിക്കാന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടിട്ട് സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലെ സേവകനും കോവിലകത്തു താമസക്കാരനുമായ ഒരു നമ്പൂതിരി “അല്ലാ! ഈ വിദ്വാനാണോ ചാടിവന്നിരിക്കുന്നത്? ഇയ്യാള്‍ക്കു വല്ലതുമറിയാമോ ആവോ?” എന്നു മറ്റൊരു നമ്പൂതിരിയോടു പറഞ്ഞു. സ്വകാര്യമായിട്ടാണ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത്.

എങ്കിലും പുച്ഛരസത്തോടുകൂടിയ ആ വാക്കു കുറേശ്ശെ മൂസ്സ് അവര്‍കളുംകേട്ടു. എന്നാല്‍ അവിടുന്ന് അതു കേട്ടതായി ഭാവിക്കപോലും ചെയ്തില്ല. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ യോഗ്യതയെക്കുറിച്ച് ആ നമ്പൂരിക്കെന്നല്ല, ആ ദിക്കുകാര്‍ക്കും തന്നെ അക്കാലത്തു ലേശംപോലും അറിവില്ലായിരുന്നു. സ്വല്പമെങ്കിലും അറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ ആ നമ്പൂരി ഇങ്ങനെ പറയുമായിരുന്നില്ല.

മൂസ്സ് കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനു‌ഷ്ഠാനാദികളും കഴിച്ചു കോവിലകത്തു ചെന്നു സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാനെ കണ്ടു. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍ കുരുവിന്റെ വേദനകൊണ്ടും ക്ഷീണംകൊണ്ടും അവശനായി ഒരു ചാവട്ടയിന്‍മേല്‍ ചാരി കമിഴ്ന്നു കിടക്കുകയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍ “എന്റെ മൂസ്സേ! എനിക്കു വേദന സഹിക്കവയാതെയായിരിക്കുന്നു. ഈ വേദന കുറയുന്നതിനു എന്തെങ്കിലും ക്ഷണത്തില്‍ ചെയ്യണേ” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സമയം മുമ്പു പുച്ഛിച്ചു പറഞ്ഞ ആ നമ്പൂരി അവിടെച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തോട് “ഊണു കാലമായി. ഇങ്ങോട്ടു വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായി മൂസ്സ് പറഞ്ഞു “ ഞാന്‍ ഉണ്ണാനായിട്ടല്ല, സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്കു സുഖക്കേടാകയാല്‍ ഇവിടെ വന്നു നോക്കി ഇതിനു വല്ലതും ചെയ്യണമെന്നു ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ പറഞ്ഞയച്ചിട്ടാണ് ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇതിനു തല്‍ക്കാലം വേണ്ടതു ചെയ്തു കഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ ഊണിന്റെ കാര്യം ആലോചിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെ നിന്നു ഇറങ്ങിപ്പോയി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറുപടി കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി സാമാന്യത്തിലധികം ഇളിഭ്യനായി. താന്‍ മുന്‍പു പറഞ്ഞതു മൂസ്സു കേട്ടിരിക്കുമോ? കേട്ടുവെങ്കില്‍ കാര്യം ചീത്തയായി. വ‌ഷളത്തം പറയണ്ടായിരുന്നു എന്നും മറ്റും വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെത്തന്നെ നിന്നും. അദ്ദേഹം കോവിലകത്തോടടുത്തുള്ള വളപ്പില്‍ (പറമ്പില്‍) ചെന്നു ചുറ്റി നടന്നുനോക്കി എന്തോ ഒരു പച്ചില പറിച്ചു കൈയിലിട്ടു കശക്കിക്കൊണ്ടു മടങ്ങിവന്ന് അവിടെ നിന്നിരുന്ന കുട്ടിപ്പട്ടരുടെ കൈയില്‍ കൊടുത്തു അതു പച്ചവെള്ളത്തിലരച്ചു കുഴമ്പു പോലെയാക്കിക്കൊണ്ടുവരുവാന്‍ പറഞ്ഞു. കുട്ടിപ്പട്ടര് ഉടനെ അതു കുഴമ്പുപോലെയാക്കിക്കൊണ്ടുവന്നു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ കുരുവിന്റെ ഒരു സ്ഥാനം പറഞ്ഞുകൊടുത്ത് ആ മരുന്ന് അവിടെ ഇടുവിച്ചു. ഒരു നാഴികകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുരു പൊട്ടി ചോരയും ചലവുമായി ഒരു രണ്ടുമൂന്നിടങ്ങഴിക്കു മാത്രം ഒഴിഞ്ഞുപോയി. തമ്പുരാന്‍ എണീറ്റിരുന്ന് “ഇപ്പോള്‍ വേദന ഒട്ടുമില്ല. ഇനി ക്ഷീണം മാത്രമാണു ദുസ്സഹമായിട്ടുള്ളത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “കുറചു കഞ്ഞി കുടിച്ചാല്‍ ക്ഷീണവും കുറയും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍, “എന്നാല്‍ കഞ്ഞി കൊണ്ടു വരട്ടെ” എന്നു പറയുകയും കുട്ടിപ്പട്ടര്‍ കഞ്ഞികൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍തന്നെ തമ്പുരാന്‍ ഒരു നാഴിയരിയുടെ കഞ്ഞികുടിചു. കഞ്ഞി കുടിചു കൈകഴുകിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “ഇനികട്ടിലില്‍ കുറച്ചുനേരം ഇടത്തുവശം ചെരിഞ്ഞു കിടക്കുക” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ അങ്ങനെ കിടക്കുകയും ഒരു മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ഉറക്കത്തിനു വിഘ്നം വരത്തക്കവണ്ണം ഇവിടെ ആരും ശബ്ദമൊന്നും ഉണ്ടാക്കരുതെന്നു” പറഞ്ഞിട്ട് ഊണുകഴിക്കാന്‍ പോയി. ഊണു കഴിഞ്ഞു മൂസ്സവര്‍കള്‍ കോവിലകത്തുതന്നെ മറ്റൊരു സ്ഥലത്തു പോയിരുന്നു വിശ്രമിച്ചു.

തമ്പുരാന്‍ ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങീട്ട് ഏകദേശം നാലു മണിക്കൂറുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉണര്‍ന്നു. പിന്നെയും കുറച്ചു കഞ്ഞി കുടിച്ചു. തമ്പുതാന്റെ കഞ്ഞികുടി കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും മൂസ്സവര്‍കള്‍ വീണ്ടും അവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍ “മൂസ്സിന്റെ ചികിത്സ എനിക്കു നല്ലപോലെ ഫലിച്ചു. ഞാന്‍അഞ്ചാറു ദിവസം കൂടീട്ടാണ് ഇന്നു കുറച്ചു കഞ്ഞി കുടിക്കുകയും ഉറങ്ങുകയും ചെയ്തത്. എനിക്കിപ്പോള്‍ വളരെ സുഖം തോന്നുന്നുണ്ട്. വേദന ഒട്ടുമില്ല. ഇനി കുരുവിന്റെ വ്രണമുടങ്ങുകയും ദേഹത്തിന്റെ ക്ഷീണം മാറുകയും മാത്രംമതി. എനിക്കു നല്ല സുഖമായിട്ടേ മൂസ്സ് ഇവിടെനിന്നു പോകാവൂ. അതുവരെ ഇവിടെത്താമസിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായി മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ഇനിയും ഇവിടെത്താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. എനിക്ക് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോകേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ജ്യേ‌ഷ്ഠനിപ്പോള്‍ സുഖക്കേടായിട്ടു കിടപ്പാണ്. ജ്യേ‌ഷ്ഠനെ ചികിത്സിക്കാനായിട്ടാണ് ഞാന്‍ പിലാമന്തോളില്ലത്തു വന്നിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെ ശീലായ്മയാണെന്നറിയുകയും ആളയയ്ക്കുകയും ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം പറയുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ ഇങ്ങോട്ടു പോന്നത്. ഇനി ഇവിടെ ഭയപ്പെടാനൊന്നുമില്ല. ഏതാനും ദിവസംകൊണ്ടു ദീനങ്ങളെല്ലാം മാറി സുഖമാവും. ഇനി ചേയ്യേണ്ടുന്ന ചികിത്സകള്‍ക്കൊക്കെ ഇവിടെ എഴുതിക്കൊടുത്തേക്കാം. അതുപോലെയൊക്കെ ചെയ്താല്‍ മതി” എന്നറിയിച്ചു.

അതു തമ്പുരാന്‍ അനുവദിക്കുകയും ചികിത്സയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാമെഴുതിക്കൊടുത്തിട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയാവുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മൂസ്സവര്‍കള്‍ക്കു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ ഭാവിച്ചു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ അതൊന്നും സ്വീകരിച്ചില്ല. “അതൊക്കെ ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ വരുമ്പോള്‍ മതി. ഞാന്‍ജ്യേ‌ഷ്ഠന്റെ പ്രതിപുരു‌ഷന്‍ മാത്രമായിട്ടാണ് ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്. ജ്യേ‌ഷ്ഠന്‍ പറഞ്ഞയച്ചിട്ടുള്ളതുപോലെ വല്ലതും ചെയ്യാനല്ലാതെ ഇവിടെനിന്ന് എന്തെങ്കിലും വാങ്ങാന്‍ എനിക്കര്‍ഹതയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു മടങ്ങിപ്പോന്നു. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ നിശ്ചയിച്ച് എഴുതി ക്കൊടുത്ത ചികിത്സകള്‍കൊണ്ടുതന്നെ സാമൂതിരിപ്പാടു തിരുമനസ്സിലേക്ക് അചിരേണ പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിച്ചു. അതിനാല്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ കീര്‍ത്തി മലബാറിലും സര്‍വത്ര വ്യാപിച്ചു.

ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ ദീനം ഭേദമായി അവിടേക്കു പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഇനി പാല്‍ക്കഞ്ഞി മതിയാക്കി യഥാപൂര്‍വ്വം ഭക്ഷണം കഴിച്ചു തുടങ്ങാം. എന്നാല്‍ പാല്‍ക‌ഷായം ഒരിക്കലും വേണ്ടെന്നു വെയ്ക്കേണ്ട. അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് അതു പതിവായി സേവിച്ചേക്കണം. ഈ ദീനം ഇനിയും വരാതിരിക്കണമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടാണ് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ കോട്ടയത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പോയത്. ശങ്കുണ്ണിമൂസ്സവര്‍കള്‍ ആ പാല്‍ക‌ഷായം ആജീവനാന്തം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കാരന്‍ ഒരു മാപ്പിള ദീനമായിട്ടു വയസ്ക്കരെ വന്നിരുന്നു. ആ സമയം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ്അവര്‍കള്‍ ഇല്ലത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തെ വരാന്തയില്‍ത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. മാപ്പിള മൂസ്സവര്‍കളെക്കണ്ടു തൊഴുതുകൊണ്ടു “പൊന്നുതിരുമേനി! അടിയനു നില്‍ക്കാന്‍ വയ്യാ” എന്നു പറഞ്ഞു ആ മുറ്റത്തുതന്നെ ഇരുന്നു. ഉടനെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “സുഖക്കേടുകള്‍ എന്തെല്ലാമാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി മാപ്പിള “അടിയനു നടക്കുമ്പോള്‍ നെഞ്ചിടിപ്പും ശ്വാസംമുട്ടലും തലതിരിച്ചലും മനംമറിച്ചിലും കണ്ണിരുട്ടിക്കലും കാലുകള്‍ മുറിഞ്ഞുപോകാന്‍ പോണതുപോലെ തോന്നുകയും ദേഹത്തിനു വിളര്‍ച്ചയും വയറ്റില്‍ ഒരെരിച്ചലും മറ്റുമുണ്ട്. ചിലപ്പോള്‍ മഞ്ഞവെള്ളം ശര്‍ദ്ധിക്കും. തീരെ നടക്കാന്‍ വയ്യ. ഇവിടെ വിടകൊണ്ടിരിക്കുന്ന മറ്റു ചിലരുടെ വള്ളത്തില്‍ക്കൂടിയാണ് അടിയന്‍ വിടകൊണ്ടത്. അടിയനൊരു പാവപ്പെട്ടവനാണ്. അടിയന് ഒരു പെണ്‍പിള്ളയും രണ്ടുമൂന്നു ചെറിയ കുട്ടികളുമല്ലാതെ വേറെ ആരുമില്ല. അടിയന്‍ അന്നന്നു കൂലിവേല ചെയ്താണ് ആ കുടുംബം പുലര്‍ത്തിപ്പോരുന്നത്. അടിയനു വേലയൊന്നും ചെയ്യാന്‍ വയ്യാതെയായതില്‍പ്പിന്നെ അടിയങ്ങള്‍ ഒരുവിധം തെണ്ടിത്തിന്നുതന്നെയാണ് ദിവസവൃത്തി കഴിച്ചുപോരുന്നത്. മരുന്നുവല്ലതുമുണ്ടാക്കി സേവിക്കണമെന്നു കല്‍പിച്ചാല്‍ അടിയനു യാതൊരു നിവൃത്തിയുമില്ല. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൃപയുണ്ടായിട്ട് ദൈവത്തെ ഓര്‍ത്തു വല്ലതും മരുന്നു കല്പിച്ചു തന്ന് അടിയനെ രക്ഷിക്കണം” എന്നും മറ്റും ഏറ്റവും സങ്കടത്തോടുകൂടി പറഞ്ഞു. മാപ്പിളയുടെ ദീനവചനങ്ങളെല്ലാം കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം മൂസ്സത് തന്റെ ഒരു ഭൃത്യനെ വിളിച്ച് “ആ കൊന്നമരത്തിന്‍മേല്‍ പടര്‍ന്നുകിടക്കുന്ന ഇത്തിക്കണ്ണി (ഇത്തിള്‍) കുറേ ഒടിച്ചെടുത്തു കെട്ടി ആ ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കാരന്‍ മാപ്പിളമാരുടെ തോണിയില്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് ഇട്ടുകൊടുക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു (അന്നു വയസ്ക്കര ഇല്ലത്തിന്റെ തെക്കുപുറത്തു മുറ്റത്തു ഒരു കൊന്നമരവും അതിന്‍മേല്‍ നിറച്ച് ഇത്തിക്കണ്ണിയുമുണ്ടായിരുന്നു). അതുകേട്ടു ഭൃത്യന്‍ ഉടനെ അപ്രകാരം ചെയ്തു. പിന്നെ മൂസ്സ് ആ മാപ്പിളയോട് “ആ മരുന്ന് ഉണക്കിപ്പൊടിച്ചു ദിവസംതോറും കാലത്തുകാലത്ത് ഒന്നരക്കഴഞ്ചു പൊടി കാഞ്ഞ വെള്ളത്തില്‍ സേവിക്കണം. ഒരു മുപ്പതുദിവസത്തില്‍ക്കുറയാതെ സേവിച്ചാല്‍ നല്ല സുഖമാകും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു മാപ്പിള “കല്‍പനപോലെ ചെയ്യാം. തിരുമേനിയെ ദൈവം അനുഗ്രഹിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു വീണ്ടും തൊഴുതുകൊണ്ടുപോയി.

ഇതിനുശേ‌ഷം ഏകദേശം ഒന്നൊന്നര മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കറുത്തു തടിച്ചു കൂറ്റനായ ഒരു മാപ്പിള ഒരു ദിവസം വയസ്ക്കരെ വന്ന് ഒരു പുകയിലയും നാലഞ്ചു വെറ്റിലയും രണ്ടുമൂന്നു പഴുക്കടയ്ക്കയും കൂടി മൂസ്സവര്‍കളുടെ മുമ്പില്‍ വച്ചു വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ ആ മാപ്പിളയോട് “എന്താ വന്നത്” എന്നു ചോദിചു.

“തൃപ്പാദം കണ്ടു വന്ദിക്കാനായിട്ടാണ്”

മൂസ്സവര്‍കള്‍: “ദീനവര്‍ത്തമാനം വല്ലതും പറയാനാണോ?”

മാപ്പിള: ഇപ്പോള്‍ അടിയനു വിശേ‌ഷിച്ചു പടുകാലമൊന്നുമില്ല. അടിയന്‍ ഒന്നൊന്നരമാസം മുമ്പ് ഇവിടെ വിടകൊണ്ടിരുന്നു. അന്ന് അടിയന്റെ ദേഹം വിളറി പച്ചക്കൂമ്പാളപോലെയാണിരുന്നിരുന്നത്. അതു കൊണ്ട് ആളറിഞ്ഞില്ലായിരിക്കും. അന്ന് അടിയനു രണ്ടു ചുവടുതികച്ചു നടക്കാന്‍ വയ്യായിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അതൊക്കെ തിരുമനസ്സിലെ കൃപകൊണ്ടു ദേഭമായി. അടിയനിപ്പോള്‍ ചെങ്ങന്നൂരുനിന്നു കരയ്ക്കു നടന്നാണു വിടകൊണ്ടത്. അടിയനു സേവിക്കാന്‍ ചുണ്ടിക്കാണിച്ചു കൊണ്ട്) ഈ കൊന്നമരത്തിന്‍മേലേ ഇത്തിക്കണ്ണിയാണലോ കല്‍പിചു തന്നയച്ചത്. കല്‍പിച്ചതുപോലെ ആ മരുന്ന് ഉണക്കിപ്പൊടിച്ച് ഒരു മാസം കാഞ്ഞവെള്ളത്തില്‍ സേവിച്ചപ്പോള്‍ അടിയന്റെ പടുകാലമൊക്കെ മാറി സുഖമായി. എങ്കിലും അടിയന്‍ അതു പത്തു ദിവസംകൂടി, നാല്‍പതു ദിവസം തികച്ചു സേവിച്ചു. ആ മരുന്നു കുറച്ചുകൂടി ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇനിയും വേണമെങ്കില്‍ സേവിക്കാം. ഇപ്പോള്‍ അടിയനു പടുകാലമൊന്നുമില്ല. പണ്ടത്തെപ്പോലെ വേലകളെടുക്കുകയും നടക്കുകയുമൊക്കെ ചെയ്യാറായി. ഈ വര്‍ത്തമാനം ഇവിടെ വിടകൊണ്ട് അറിയിക്കാതെയിരിക്കുന്നതു നന്ദികേടാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മാത്രമാണ് അടിയനിപ്പോള്‍ വിടകൊണ്ടത്.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: “ദീനം ഭേദമായാല്‍ ആ വിവരം പിന്നെയിവിടെ അറിയിക്കുന്നവര്‍ ചുരുക്കമാണ്. നിനക്ക് ഇങ്ങനെ വേണമെന്നു തോന്നിയല്ലോ. സന്തോ‌ഷമായി. ഇപ്പോള്‍ ദീനമൊന്നുമില്ലാത്തസ്ഥിതിക്ക് ആ മരുന്നിനി സേവിക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു.

മാപ്പിള: എന്നാല്‍ അടിയന്‍ വിടകൊള്ളട്ടെ!

മൂസ്സത്: (ഒരു രൂപയെടുത്ത് അവിടെ വെച്ചിട്ട്) “വഴിച്ചെലവിന് ഇതു കൂടിയിരിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു.

മാപ്പിള: അയ്യോ! അടിയന് ഇതൊന്നും വേണ്ടാ. തിരുമനസ്സിലെ കൃപ കൊണ്ട് അടിയനിപ്പോള്‍ വേലയെടുക്കാറായല്ലോ.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: “ആട്ടെ, കൊണ്ടുപൊയ്ക്കോ, സംശയിക്കേണ്ട. നീയൊരു പാവമല്ലേ?” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു വീണ്ടും നിര്‍ബന്ധിക്കയാല്‍ മാപ്പിള രൂപയെടുത്തു വീണ്ടും തൊഴുതു യാത്രപറഞ്ഞുപോയി.

കാടമുറി ഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ട നാരായണമംഗലത്തില്ലത്തു കഴിഞ്ഞുപോയ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍ ഒരു വിധം പ്രസിദ്ധിയോടും പ്രതാപത്തോടും കൂടിയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മക്കളില്‍ ഒരുണ്ണിയോടും ഒരു പെണ്‍കിടാവിനോടുംകൂടി വയസ്ക്കര വന്നിരുന്നു. നമ്പൂരിയെക്കണ്ടപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “എന്താ, നാറാണമംഗലം വിശേ‌ഷിച്ച്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി: വലിയ വിശേ‌ഷമൊന്നുമില്ല. ഈ ഉണ്ണിക്ക് ഒരു ചുമ തുടങ്ങീട്ട് ഏകദേശം ഒരു മാസമായി. പൊയ്ക്കൊള്ളും, പൊയ്ക്കൊള്ളും എന്നു വിചാരിച്ചിരുന്നിട്ട് അതു പോകുന്നില്ല. അതിനെന്താണിനി ചെയ്യേണ്ടത്?

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ഹേ! ഉണ്ണിക്കാണോ സുഖക്കേട്? പെണ്ണിനായിരിക്കുമെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചു.

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി: പെണ്ണിനിപ്പോള്‍ സുഖക്കേടൊന്നുമില്ല ഞാന്‍ തോണിക്കാണു പോന്നത്, തോണിയില്‍ക്കേറാനുള്ള ഉത്സാഹംകൊണ്ട് അവളും പോന്നു എന്നേ ഉള്ളൂ.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ഉണ്ണിയുടെ സുഖക്കേടു സാരമുള്ളതല്ല. അതിനു കടുക്കയും ജീരകവുംകൂടി പൊടിച്ചു പഞ്ചസാര ചേര്‍ത്തു കൂടെക്കൂടെ കുറേശ്ശെ കൊടുത്താല്‍ മതി. നാലഞ്ചുദിവസം കഴിയുമ്പോഴേക്കും ഭേദമാകും. പെണ്ണിനെന്താ ചെയ്യേണ്ടതെന്നു ഞാന്‍സംശയിച്ചു.

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി: അവള്‍ക്കിപ്പോള്‍ ഒന്നും ചെയ്യണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: വേണ്ട, വല്ലതും ചെയ്യണമെന്ന് എനിക്കും അഭിപ്രായമില്ല. അങ്ങനെ സംശയിച്ചു എന്നു പറഞ്ഞു എന്നേ ഉള്ളൂ.

അച്ഛന്‍നമ്പൂരി: ഞാന്‍ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോകുന്നു. സന്ധ്യയ്ക്കു മുമ്പ് അങ്ങോട്ടെത്തണം.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോകുന്നുവെങ്കില്‍ ഒട്ടും താമസിക്കേണ്ട. രാത്രിയില്‍ ഉപദ്രവമാണ്.

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി: അതെയതെ, രാത്രിയില്‍ വലിയ ഉപദ്രവമാണ് എന്നു പറഞ്ഞു.

അദ്ദേഹം അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തോണികേറിപ്പോവുകയും സന്ധ്യയ്ക്കുമുമ്പായി ഇല്ലെത്തെത്തുകയും അന്യന്മാര്‍ക്ക് അറിയാവുന്ന വിധത്തില്‍ യാതൊരു സുഖക്കേടുമില്ലാതെയിരുന്ന ആ പെണ്‍കിടാവ് അന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ പൊടിയുണ്ടാക്കി നാലഞ്ചുദിവസം കൊടുത്തപ്പോള്‍ ഉണ്ണിയുടെ ചുമ മാറി സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

കായംകുളത്തിനു സമീപം “എരുവ” എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു സ്ത്രീ (ആളെ സ്പഷ്ടമായി പറഞ്ഞാല്‍ അവര്‍ക്കതു രസിക്കാതെവന്നെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ ചെയ്യാത്തതാണ്) പ്രസവിച്ചതോടുകൂടി പൊട്ടിക്കീറി രണ്ടു ദ്വാരങ്ങള്‍ ഒന്നായിത്തീര്‍ന്ന് മലവും മൂത്രവും ഒരു മാര്‍ഗ്ഗമായിത്തന്നെ പുറത്തേക്കു പോയിത്തുടങ്ങി. ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവും മറ്റും പല നാട്ടുവൈദ്യന്മാരോടും പറഞ്ഞിട്ടും ഇതിലേക്ക് ഒരു സമാധാനവുമുണ്ടായില്ല. “ആസ്പത്രിയില്‍ കൊണ്ടുപോയി തുന്നിക്കെട്ടാതെ ഇതു ശരിയാകുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ് ” എന്നാണ് എല്ലാവരും പറഞ്ഞത്. അതിന് ആ സ്ത്രീക്കും സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവു മുതലായവര്‍ക്കും നല്ല സമ്മതമില്ലായിരുന്നു. “വയസ്ക്കരത്തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍കൂടി അറിയിച്ചിട്ട് അവിടുന്നും ഇങ്ങനെതന്നെ അഭിപ്രായപ്പെടുകയാണെങ്കില്‍ പിന്നെ എന്തുവേണം എന്നാലോചിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു നിശ്ചയിച്ച് ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവും മറ്റും കൂടി വയസ്ക്കരെ വന്നു. ഇത് ഒരു ദിവസം കാലത്തായിരുന്നു. ആ സമയം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ കുളപ്പുരയുടെ മുറ്റത്താണ് ഇരുന്നിരുന്നത്. കുളിക്കാന്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ കടവില്‍ അവിടുത്തെ അമ്മ കുളിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് അവിടെ ഇരുന്നത്. ആ മുറ്റത്തു കുറേശ്ശെ മുത്തങ്ങാംപുല്ലു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആ പുല്ലു പറിച്ചുകൊണ്ടാണ് അവിടുന്ന് അവിടെ ഇരുന്നിരുന്നത്. അപ്പോള്‍ ഇവര്‍ അടുത്തുചെന്നു വന്ദിച്ചു. സ്ത്രീയുടെ സുഖക്കേടിന്റെ വിവരമെല്ലാമറിയിച്ചു. അതെല്ലാംകേട്ടുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ നാലഞ്ചുകൂട്ടം മരുന്നുകളുടെ പേരു പറഞ്ഞിട്ട്, “ഇവയെലാം കൂടിയിട്ട ക‌ഷായംവെചു പഞ്ചസാര മേമ്പൊടിയായിട്ട് കൊടുക്കുക. ക‌ഷായമൊരു മുപ്പതുദിവസം കൊടുത്തേക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോഴേക്കും കടവൊഴിയുകയാല്‍ അവിടുന്നു കുളിക്കാന്‍ പോവുകയും ചെയ്തു. മരുന്നുകള്‍ കേട്ടു ധരിക്കാന്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതുകൊണ്ട് കുറിച്ചുകൊടുത്തില്ല. അവിടുന്നു പറഞ്ഞ മരുന്നുകളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ മുത്തങ്ങാക്കിഴങ്ങുമുണ്ടായിരുന്നു. അവിടുന്ന് അവിതെ പറിച്ചുകൂട്ടിയ മുത്തങ്ങാപ്പുല്ലു കിഴങ്ങോടുകൂടിയതുമായിരുന്നു. അതിനാലവര്‍ “നമുക്കു മുത്തങ്ങാക്കിഴങ്ങും വേണമല്ലോ. അതുതിരുമനസ്സിലെ തൃക്കൈകൊണ്ടു പറിച്ചതും ഈ മുറ്റത്തു മുളച്ചതുമാകയാല്‍ ഇതിന് പ്രത്യേകമായൊരു മാഹാത്മ്യമുണ്ടായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞ് അതെല്ലാം വാരിയെടുത്തു പൊതിഞ്ഞുകെട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി.

ആ ക‌ഷായം പത്തുപതിനഞ്ചുദിവസം സേവിച്ചപ്പോഴേക്കും സ്ത്രീക്കു പൊട്ടിക്കീറിയിരുന്ന സ്ഥലം കൂട്ടിപ്പിടിച്ച് ഉണങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും മലമൂത്രങ്ങള്‍ യഥാകാലം രണ്ടുവഴിയായിത്തന്നെ വേണ്ടപോലെ പോയിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഒരു മാസം ക‌ഷായം സേവിച്ചപ്പോഴേക്കും എല്ലാം യഥാപൂര്‍വ്വം ശരിയായി സ്ത്രീ പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചു. ആ സ്ത്രീ പിന്നെയും നാലഞ്ചു പ്രസവിച്ചു. യാതൊരപകടവുമുണ്ടായില്ല. അവര്‍ ഇപ്പോഴും സുഖമായി ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്.

ആസ്പത്രിയില്‍ കൊണ്ടുപോയി തുന്നിക്കെട്ടാതെ ഇതു ശരിയാവുകയില്ല എന്നു പറഞ്ഞ ചില വൈദ്യന്മാരോട് ഈ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവ് ഈ വിവരം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അവര്‍ പറഞ്ഞത്, “ആസ്പത്രിയില്‍ കൊണ്ടുപോയി തുന്നിക്കെട്ടാതെ മനു‌ഷ്യര്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതു ശരിയാക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ല എന്നല്ലേ പറഞ്ഞത്? വയസ്ക്കരത്തിരുമേനി കേവലം മനു‌ഷ്യനല്ല. സാക്ഷാല്‍ ധന്വന്തരിയുടെ ഒരവതാരമാണ്. അവിടുന്നു വിചാരിച്ചാല്‍ അസാദ്ധ്യമായിട്ടൊന്നുമില്ല” എന്നാണ്.

കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ പള്ളിപ്പാട്ടുദേശത്തു കോയിക്കലേത്തായ ഈരിക്കല്‍വീട്ടില്‍ കേശവപ്പിള്ള എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരു മഹാനുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് ഒരിക്കല്‍ ഒരു സുഖക്കേടുണ്ടായി. അതു മൂത്രമൊഴിവായിരുന്നുവെങ്കിലും സാധാരണമട്ടിലല്ലായിരുന്നു. നേരം വെളുക്കുമ്പോള്‍ അടിവയറ്റില്‍നിന്ന് ഒരെരിച്ചില്‍ മേല്‍പോട്ടു കയറിവരും. അതു തൊണ്ടവരെയാകുമ്പോള്‍ തൊണ്ടയും നാവും ഉണങ്ങി വരണ്ടു ദാഹം തുടങ്ങും. വെള്ളം കുടിച്ചു തുടങ്ങിയാല്‍ മൂത്രം പോയിത്തുടങ്ങും. പകല്‍ പല പ്രാവശ്യമായിട്ട് മൂന്നു നാലു പറയോളം വെള്ളം കുടിക്കും. പല തവണയായിട്ട് അത്രയും തന്നെ മൂത്രം പോവുകയും ചെയ്യും. രാത്രിയാകുമ്പോള്‍ ദാഹവും വെള്ളംകുടിയും മൂത്രംപോക്കും കുറഞ്ഞു സാമാന്യംപോലെയാകും. ഇങ്ങനെയായിരുന്നു ദീനത്തിന്റെ സ്വഭാവം. ഇതിനു കേശവപിള്ളയവര്‍കള്‍ അനേകം വൈദ്യന്മാരെ വരുത്തുകയും അവരുടെ വിധിപ്രകാരം പല പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുനോക്കുകയും ചെയ്തു. നാട്ടുവൈദ്യന്മാരും ഇംഗ്ലീഷുവൈദ്യന്മാരും മാറി മാറി പഠിച്ച വിദ്യകളൊക്കെ പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ദീനത്തിനു യാതൊരു കുറവുമുണ്ടായില്ല. ഇങ്ങനെ അഞ്ചാറുമാസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പരസഹായം കൂടാതെ എണീക്കാന്‍പോലും വയാത്തവിധത്തില്‍ കേശവപിള്ള അവര്‍കള്‍ ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. ഇത്രയുമായതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം വള്ളംവഴി ഒരു വിധത്തില്‍ വയക്കരെ വന്നെത്തി, ദീനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും അതുവരെ ചെയ്ത ചികിത്സകളുടെ വിവരവുമെല്ലാം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അവിടുന്ന് അതെല്ലാം കേട്ടു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു നെയ്ക്കു ചാര്‍ത്തിക്കൊടുക്കുകയും ആ നെയ്യു കാച്ചി പതിവായി കാലത്തുകാലാത്ത് അരയ്ക്കാല്‍ത്തുടംവീതം ചൂടുള്ള കഞ്ഞിയിലൊഴിച്ചു കുടിക്കാന്‍ പറയുകയും ചെയ്തു. കേശവപിള്ള അവര്‍കള്‍ ചാര്‍ത്തുവാങ്ങി ഒരാളെക്കൊണ്ടു വായിപ്പിച്ചു കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഈ നെയ്യു മുന്നാഴി വീതം മൂന്നുപ്രാവശ്യം കാച്ചിസ്സേവിച്ചിട്ട് ഒരു ഗുണവുമുണ്ടായില്ല” എന്നറിയിച്ചു.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ആട്ടെ, ഒരു മുന്നാഴികൂടി കാചുക; ഗുണമുണ്ടാകും.

കേശവപിള്ള: ഇയ്യിടെ കാച്ചിയ ഒരു മുന്നാഴി നെയ്യ് ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അതുപയോഗിച്ചാല്‍ മതിയാകുമോ?

മൂസ്സവര്‍കള്‍: അതുവേണ്ട. ഈ കുറിപ്പനുസരിച്ചു വേറെതന്നെ മുന്നാഴി കാച്ചുകയാണു നല്ലത്.

കേശവപിള്ള: കല്പനപോലെ ചെയ്യാം എന്നു പറഞ്ഞു

വീണ്ടും വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് തോണികേറി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു. വയസ്ക്കരനിന്നു കൊടുത്ത ചാര്‍ത്തനുസരിച്ചു കേശവപിള്ള അവര്‍കള്‍ പിന്നേയും മുന്നാഴി നെയ്യ് യഥാക്രമം കാച്ചിയരിപ്പിക്കുകയും അതു കാച്ചിയരിച്ചതിന്റെ പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കഞ്ഞി വെയ്പ്പിച്ച് അരയ്ക്കാല്‍ത്തുടം നെയ്യുമൊഴിച്ചു ചെറുചൂടോടുകൂടി കഞ്ഞി കുടിക്കുകയും ചെയ്തു. അടിവയറ്റില്‍നിന്നുള്ള എരിച്ചില്‍ മേല്പോട്ട് കേറിവന്നു തുടങ്ങിയപ്പോഴാണ് കഞ്ഞി കുടിച്ചത്. ആദ്യം കുടിച്ച ആ ഒരു പിലാവിലക്കഞ്ഞി കീഴ്പോട്ടു ഇറങ്ങിയതോടുകൂടി ആ എരിച്ചിലും കീഴ്പോട്ടിറങ്ങി. പിന്നെ ആ എരിച്ചില്‍ ഒരിക്കലും മേല്പോട്ടു കയറിവന്നില്ല. അതിനാല്‍ ക്രമത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്ന ദാഹവും വെള്ളം കുടിയും മൂത്രംപോക്കുമെല്ലാം അതോടുകൂടി നിന്നു. പിന്നെ അതൊന്നും അദ്ദേഹത്തിന് ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. വാസ്തവം വിചാരിച്ചാല്‍ ആ ഒരു പിലാവിലക്കഞ്ഞി കുടിച്ചതോടുകൂടിത്തന്നെ കേശവപിള്ള അവര്‍കളുടെ സുഖക്കേടുകളെല്ലാം ഭേദമായിയെന്നു പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം ആ മുന്നാഴി നെയ്യ് തീരുന്നതുവരെ അരയ്ക്കാല്‍ത്തുടംവീതം പതിവായി കഞ്ഞിയിലൊഴിച്ചു കുടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്ഷീണമെല്ലാം മാറി യഥാപൂര്‍വ്വം ബലവത്തരമായിത്തീരുകയും പിന്നെയും അദ്ദേഹം ഏതാനും കൊല്ലം സുഖമായി ജീവിച്ചിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം അജീവനാന്തം ഈ സംഗതിയെക്കുറിച്ച് കൃതജ്ഞതാപൂര്‍വ്വം പലരോടും പറയറുണ്ടായിരുന്നു. “ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യരക്ഷയ്ക്കുവേണ്ടി നമ്മുടെ ഗവര്‍മ്മെന്റ് പ്രതിവത്സരം വളരെ പണം വ്യയം ചെയ്യുന്നുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ ഏറിയൊരു ജനങ്ങളുടെ ജീവന്‍ രക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന വയസ്ക്കരത്തിരുമേനിക്കു ഗവര്‍മ്മെന്റില്‍ നിന്നു പറയത്തക്കവണ്ണമുള്ള ധനസഹായമൊന്നും ചെയ്യാത്തതു കഷ്ഠം തന്നെ. ഡര്‍ബാര്‍ ഫിസി‌ഷ്യനു ഗവര്‍മ്മെന്റു പ്രതിമാസം ആയിരംരൂപ വീതമാണ് കൊടുക്കുന്നതെങ്കില്‍ വയസ്ക്കരത്തിരുമേനിക്കു പതിനായിരം വീതം കൊടുക്കണം. അത്രയ്ക്കുമാത്രം രക്ഷ അവിടുന്നു ജനങ്ങള്‍ക്കു ചെയ്യുന്നുണ്ട്” എന്നും മറ്റുമായിരുന്നു കേശവപിള്ള അവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞിരുന്നത്.

കുമാരനല്ലൂര്‍ ഗ്രാമവാസിയും കുമാരനല്ലൂര്‍ അമ്പലപ്പുഴ മുതലായ മഹാക്ഷേത്രങ്ങളിലെ തന്ത്രിയും പ്രസിദ്ധ കര്‍മ്മിയുമായ “കുടിയക്കോല്‍” അച്ഛന്‍ തുപ്പന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍ ഒരിക്കല്‍ അരോചകരോഗബാധിതനായിത്തീര്‍ന്നു. കഞ്ഞി, ചോറ്, കാപ്പി, ചായ, പലഹാരങ്ങള്‍, പഴങ്ങള്‍ മുതലായി യാതൊന്നിനും രുചിയില്ലാതെ വരികയാല്‍ ഭക്ഷണമൊന്നും കഴിക്കാതെയാവുകയും തന്നിമിത്തം ക്ഷീണം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍ക്കു പരസഹായം കൂടാതെ എണീറ്റിരിക്കാന്‍പോലും വയ്യാതായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അനേകം വൈദ്യന്മാര്‍ മാറി മാറി പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുനോക്കീട്ടും ഒരു ഫലവും കാണായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം അപ്ഫന്‍ നമ്പൂരിയവര്‍കള്‍ വയസ്ക്കരവാന് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കൊണ്ടുപോയി. മൂസ്സവര്‍കള്‍ കുടിയക്കോലില്ലത്തെത്തി അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കളെ കണ്ടപ്പോള്‍ “കുടിയക്കോലിനു യാതൊന്നിനും രുചിയില്ലേ? എന്തെങ്കിലും ഭക്ഷിക്കാമെന്നോ കുടിക്കാമെന്നോ തോന്നന്നുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍: എനിക്ക് അങ്ങനെയൊന്നും തോന്നുന്നില്ല.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: കുമാരനെല്ലൂരമ്പലത്തിലെ ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞ പായസമായാലോ?

അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍: എന്തോ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കണം.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: (അപ്ഫന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കളോട്) അതിനു രുചിയില്ലാതെ വരികയില്ല. അവിടെ ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞ പായസം പതിവായിട്ടുണ്ടായിരിക്കുമല്ലോ. കുടിയക്കോല്‍ അവിടെ തന്ത്രിയായതുകൊണ്ട് അതു കിട്ടാനും പ്രയാസമുണ്ടാവില്ല. അതു വരുത്തി ദിവസം തോറും രണ്ടു പ്രാവശ്യം വീതം കുറേശ്ശെ കൊടുക്കണം. അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിയുമ്പോള്‍ കഞ്ഞിയും ചോറുമൊക്കെ കഴിച്ചു തുടങ്ങും. ഭക്ഷണം കഴിച്ചുതുടങ്ങിയാല്‍ ക്രമേണ ക്ഷീണം മാറും. അത്രയും മതിയല്ലോ.

അപ്ഫന്‍ നമ്പൂരി അവര്‍കള്‍: ദീനവും ക്ഷീണവും മാറിയാല്‍ മതി. പായസം ഇന്നു മുതല്‍ക്കുതന്നെ വരുത്തിക്കൊടുക്കാം. വേറെ മരുന്നു വേണ്ടെന്നോ?

മൂസ്സവര്‍കള്‍: മരുന്നോ? ഇതുതന്നെ ഒരു മരുന്നാണ്. പിന്നെ (അപ്പോള്‍ അവിടെ മുറ്റത്തു നില്‍ക്കുന്ന മാവിന്റെ ചുവട്ടില്‍ തളിരു ധാരാളം വീണുകിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതു ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട്) ഈ മാന്തളിര്, ഇഞ്ചി, കൂവളത്തിന്‍ വേര് തൊലി കളഞ്ഞ്, മലര്, ഇവയിട്ടു ക‌ഷായംവെച്ച് അരക്ക‌ഷായം വീതം രണ്ടുനേരവും പഞ്ചസാര മേന്‍പൊടി ചേര്‍ത്തു കൊടുക്കുകകൂടി ചെയ്തേക്കണം. അതു മതി എന്നു പറഞ്ഞു മൂസ്സവര്‍കള്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോരികയും ചെയ്തു. അന്നുതന്നെ കുമാരനെല്ലൂര്‍നിന്ന് ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞ പായസം വരുത്തിക്കൊടുത്തു. അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയവര്‍കള്‍ അപ്പോഴും വൈകുന്നേരവും കുറേശ്ശെ ഉണ്ടു. അന്നുതന്നെ ക‌ഷായവുമുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം രണ്ടുനേരവും ക‌ഷായം സേവിക്കുകയും പായസമുണ്ണുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിയവര്‍കള്‍ക്കു രുചിയുണ്ടായിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അഞ്ചാറു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം സാമാന്യംപോലെ ഊണു കഴിച്ചുതുടങ്ങി. കിം ബഹുനാ? പത്തുപതിനഞ്ചു ദിവസം കൊണ്ട് അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയവര്‍കള്‍ ദീനം മാറി സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ സംഗതി അദ്ദേഹവും അപ്ഫന്‍നമ്പൂരിയവര്‍കള്‍ മുതലായവര്‍ ഇപ്പോഴും ചിലപ്പോള്‍ പ്രസംഗവശാല്‍ കൃതജ്ഞതാപൂര്‍വം പറയാറുണ്ട്.

ഒരു കഥകളിയോഗത്തിലെ പ്രധാനനും പ്രസിദ്ധനും നല്ല വേ‌ഷക്കാരനും ആട്ടക്കാരനുമായിരുന്ന തകഴിയില്‍ വേലുപ്പിള്ള ഒരിക്കല്‍ വയസ്ക്കരയിലത്തു വന്നപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍ “വേലുപ്പിള്ള തനിച്ചോ? യോഗത്തോടുകൂടിയോ?” എന്നു ചോദിച്ചു.

വേലുപ്പിള്ള: യോഗത്തോടുകൂടിത്തന്നെയാണ്.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ഇന്നു കളി എവിടെയാണ്?

വേലുപ്പിള്ള: കാരാപ്പുഴെ അമ്പലക്കടവിലമ്പലത്തില്‍.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: നാളെയോ?

വേലുപ്പിള്ള: നാളെ ഇവിടെ തിരുമുമ്പിലെന്നാണ് അടിയന്‍ വിചാരിച്ചിരിക്കുന്നത്.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ഓഹോ, വിരോധമില്ല. നേരത്തെ പെട്ടിയും കോപ്പും ഇങ്ങോട്ടെടുപ്പിച്ചോളൂ.

ഇതുകേട്ടു വേലുപ്പിള്ള സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി വീണ്ടും വന്ദിച്ചു കൊണ്ടുപോയി.

വേലുപ്പിള്ള പറഞ്ഞതുപോലെ അന്ന് കാരാപ്പുഴ കളിയുണ്ടായിരുന്നു. കഥ നളചരിതം രണ്ടാം ദിവസത്തേതായിരുന്നു. വേലുപ്പിള്ള നളന്റെ വേ‌ഷംകെട്ടി ആടിക്കൊണ്ടുനിന്ന സമയം ഒരു ചെവിപ്പൂവു താഴെ വീണു. അതു കോല്‍ മേല്പോട്ടായിട്ടു കമഴ്ന്നാണ് വീണത്. അതറിയാതെ വേലുപ്പിള്ള അതിന്റെ മീതെ ചവിട്ടി. ചവിട്ടു നല്ല ഊക്കോടു കൂടിയായിരുന്നു. ചെവിപ്പൂവിന്റെ കോല്‍ വേലുപ്പിള്ളയുടെ ഉള്ളങ്കാലില്‍ കുത്തിക്കേറി. അതിന്റെ അഗ്രം മറുവശത്തുവന്നു. അതോടുകൂടി വേലുപ്പിള്ള ബോധംകെട്ടു പുറകോട്ടു മലര്‍ന്നു. ഉടന്‍ പാട്ടുകാരും മേളക്കാരും കൂടി താങ്ങിപ്പിടിച്ചതുകൊണ്ട് നിലത്തു വീണില്ല. അവര്‍ വേലുപ്പിള്ളയെ താങ്ങിയെടുത്ത് അണിയറയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കിടത്തി. കോപ്പുകളെല്ലാമൊരുവിധത്തില്‍ അഴിച്ചെടുക്കുകയും ഉള്ളങ്കാലില്‍ തറച്ചിരുന്ന ചെവിപ്പൂവൂരിയെടുക്കുകയും ചെയ്തു. വേലുപ്പിള്ളയുടെ മുറിവുപറ്റിയ ആ കാലിലിരുന്ന സ്ഥലമെല്ലാം രക്തമയമായി. ഉടുത്തുകെട്ടു മുതലായവയും മിക്കവാറും രക്തംകൊണ്ടു നനഞ്ഞു. വേലുപ്പിള്ളയ്ക്ക് ഈ ആപത്തുപറ്റിയതോടുകൂടി അന്നത്തെ കളി അവസാനിക്കുകയും കാഴ്ചക്കാരെല്ലാം പിരിയുകയും ചെയ്തു. സ്ഥലത്തെ ചില പ്രധാനന്മാരും വേലുപ്പിള്ളയുടെ ശി‌ഷ്യന്മാരും മറ്റും മാത്രമേ പിന്നെയവിടെയുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവര്‍ ചില ശുശ്രൂ‌ഷകള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ട് വേലുപ്പിള്ളയുടെ ചുറ്റും കൂടി. അവര്‍ വേലുപ്പിള്ളയ്ക്കു ജലധാരയോ ഏതാണ്ടൊക്കെ ചെയ്തതിനാല്‍ കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബോധം വീണു. അപ്പോള്‍ വേദനയുടെ കാഠിന്യംകൊണ്ട് വേലുപ്പിള്ള നിലവിളിച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ “അവിദിതഗതയാമാരാത്രിരേവം വ്യരംസീല്‍” എന്നുള്ളതുപോലെതന്നെ നേരം വെളുത്തു.അപ്പോഴേക്കും വേലുപ്പിള്ളയുടെ ആ ഒരു കാലിന്മേല്‍ മുഴുവനും നീരുവന്നു വീര്‍ത്തിരുന്നു. മുട്ടിനു താഴെ വലിയ മന്തുപോലെയല്ല, അതിലധികം നീരുണ്ടായിരുന്നു. വേദനകൊണ്ട് കാലു മാറ്റിവെയ്ക്കാനെന്നല്ല, കാലിന്മേല്‍ തൊടാന്‍പോലും വയ്യായിരുന്നു. പിന്നെ എല്ലാവരും കൂടിഎന്താ വേണ്ടതെന്ന് ആലോചനയായി. വേലുപ്പിള്ള ഈ സ്ഥിതിയിലായിപ്പോയതുകൊണ്ട് അന്നു വയസ്ക്കരെ കളിയുണ്ടാവുകയില്ലെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും ഈ വിവരം അവിടെ അറിയിക്കുകയും ഇതിനെന്താണു ചെയ്യേണ്ടതെന്നു ചോദിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് വേലുപ്പിള്ളയുടെ ശി‌ഷ്യന്മാരില്‍ ചിലര്‍ ഓടി വയസ്ക്കരെയെത്തി വിവരമെല്ലാമറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “വേലുപ്പിള്ളയ്ക്കു വേ‌ഷം കെട്ടാന്‍ വയ്യെങ്കിലും കളി വേണ്ടെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. അതു വേണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചതല്ലേ? വേ‌ഷം കേട്ടാവുന്നവര്‍ കെട്ടിയാല്‍ മതി. പെട്ടിയും കോപ്പും ഇങ്ങോട്ടുകൊണ്ടുപോരട്ടെ. വേലുപ്പിള്ളയേയും ഇങ്ങോട്ടു കൊണ്ടുവരിക. എന്താ ചെയ്യേണ്ടതെന്നു കണ്ടിട്ടു നിശ്ചയിക്കാം” എന്നാണു പറഞ്ഞത്. അതു കേട്ടു വേലുപ്പിള്ളയുടെ ശി‌ഷ്യന്മാര്‍ ഓടിപ്പോയി വേലുപ്പിള്ളയെ ഒരു മഞ്ചലിലാക്കിയെടുത്ത് വയസ്ക്കരെ കൊണ്ടുവന്നു. പെട്ടിയും കോപ്പുമായി ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നവരും പിന്നാലെ അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു.

അന്നു വയസ്ക്കരയില്ലത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു പടിഞ്ഞാറുമാറി (ഇപ്പോഴത്തെ പുത്തന്‍മാളികയുടെ സ്ഥാനത്തുതന്നെ) രണ്ടുമൂന്നുമുറികളും ഒരു പൂമുഖവും പടിഞ്ഞാട്ട് ഒരു മുഖപ്പും മറ്റുമായ് ഒരു കെട്ടിടമുണ്ടായിരുന്നു.

പകല്‍സമയങ്ങളില്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ആ പൂമുഖത്താണ് സാധാരണയായ് ഇരിക്കുക പതിവ്. വേലുപ്പിള്ളയെ കൊണ്ടുവന്ന സമയത്തും മൂസ്സവര്‍കള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. വേലുപ്പിള്ളയുടെ കാലിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന നീരും മുറിവുമെല്ലാം നോക്കിക്കണ്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടുന്ന് അകത്തുപോയി എന്തോ ഒരു തൈലം ഏകദേശം ഒരു തുടത്തോളം ഒരു ഇരുമ്പുകരണ്ടിയിലെടുത്തു കൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തിട്ട് “വേലുപ്പിള്ളയെ ആ മുഖപ്പില്‍ക്കൊണ്ടു പോയിക്കിടത്തി, നീരും മുറിവുമുള്ള സ്ഥലത്തൊക്കെ തൈലം പുരട്ടുക. ഒരു നാഴിക കഴിയുമ്പോള്‍ പിന്നെയും പുരട്ടണം. അങ്ങനെ മൂന്നു പ്രാവശ്യം പുരട്ടിയാല്‍ കൊള്ളാം. അതിനിടയ്ക്ക് വേലുപ്പിള്ള ഉറങ്ങിയെങ്കില്‍ പിന്നെ പുരട്ടണമെന്നില്ല. ഉണരുമ്പോള്‍ കഞ്ഞി കൊടുക്കണം. ഉറക്കം മത്യായിട്ട് ഉണരുകയലാതെ ഇടയ്ക്ക് ഉണര്‍ത്തരുത്” എന്ന് വേലുപ്പിള്ളയുടെ ശി‌ഷ്യന്മാരോടു പറയുകയും ആട്ടക്കാര്‍ക്ക് അരിയും കോപ്പുകളും കൊടുക്കുന്നതിന് കാര്യസ്ഥനെ വിളിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തിട്ടു കുളിക്കാന്‍ പോയി.

ആ തൈലം രണ്ടുപ്രാവശ്യം പുരട്ടിയപ്പോഴേക്കും വേലുപ്പിള്ളഉറങ്ങിത്തുടങ്ങി. ആ ഉറക്കം ഏകദേശം മൂന്നുമൂന്നരമണിക്കൂര്‍നേരമുണ്ടായി. വേലുപ്പിള്ള ഉണര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും കാലിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന നീരും വേദനയുമെല്ലാം പോയിരുന്നു. മുറിവിന്റെ പാടുപോലും കാണ്മാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. നിലത്തു ചവിട്ടിയാലും നടന്നാലും എന്നല്ല, വിരല്‍കൊണ്ടു കുത്തിയാല്‍പ്പോലും ആ മുറിഞ്ഞ സ്ഥലത്തുപോലും വേദനയില്ലായിരുന്നു. പിന്നെ വേലുപ്പിള്ളയ്ക്കു സ്വല്പം ക്ഷീണം മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. കഞ്ഞികുടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതും മാറി.

വേലുപ്പിള്ള പകലെ പോയി കുളിക്കുകയും പതിവുപോലെ ഊണുകഴിക്കുകയും രാത്രിയില്‍ വേ‌ഷം കെട്ടി വെടിപ്പായിട്ടാടുകയും ചെയ്തു. അന്നും കഥ നളചരിതം രണ്ടാംദിവസത്തേതും നളന്റെ വേ‌ഷം കെട്ടിയത് വേലുപ്പിള്ളയുമായിരുന്നു. കളി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നേരം വെളുത്തു. വേലുപ്പിള്ള വേ‌ഷമഴിച്ചു മുഖവും തുടച്ചു മുണ്ടും മാറിയുടുത്ത് മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ മുമ്പില്‍ച്ചെന്നു നിന്നു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കള്‍, “വേലുപ്പിള്ളയുടെ ആട്ടം ഇന്നലെ പതിവിലധികം നന്നായി. കുറച്ചധികം മനസ്സിരുത്തിയിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. പതിവുള്ള പണവും വിശേ‌ഷാല്‍ സമ്മാനമായി രണ്ടു മുണ്ടും കൊടുത്തു. വേലുപ്പിള്ള അതു തൊഴുതു വാങ്ങീട്ട്, “അടിയന് ഇന്നലെ വേ‌ഷം കെട്ടുന്നതിനും തൃക്കൈയില്‍നിന്ന് ഇന്നിതു വാങ്ങുന്നതിനും സംഗതിയാകുമെന്ന് അടിയന്‍ ഒട്ടുംതന്നെ വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. അടിയനുണ്ടായ ആ ആപത്ത് ഇത്ര ക്ഷണത്തില്‍ ഭേദപ്പെട്ടു സുഖമായത് തിരുമനസ്സിലെ കൃപകൊണ്ടുതന്നെയാണ്” എന്നുപറഞ്ഞു.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: വേലുപ്പിള്ളയുടെ സുഖക്കേടൊക്കെ ഭേദമായിയെന്നാണോ വിചാരിക്കുന്നത്? അതു ഭേദമായിട്ടില്ല. ആ മുറിവു പറ്റിയത് ഒരു വല്ലാത്ത സ്ഥലത്താണ്. അതു ഭേദമാകുന്നതിന് ഒരു മൂന്നു മാസത്തില്‍ക്കുറയാതെ വേണ്ടിവരും. ക‌ഷായം വല്ലതും സേവിക്കുകയും വേണം. ഇപ്പോഴത്തെ ഈ ഭേദം വകവെയ്ക്കേണ്ട. ഇന്നോ നാളെയോ ആ മുറിവു കാണാറാവുകയും പഴുത്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്യും.

വേലുപ്പിള്ള: (ഇതു കേട്ടു വ്യസനത്തോടുകൂടി) എന്നാലടിയന്‍ ഇവിടെയെങ്ങാനും താമസിച്ചു വല്ലതും ചെയ്ത് ഇതു നല്ലപോലെ ഭേദമാക്കീട്ടേ വിടകൊള്ളുന്നുള്ളൂ. ഇനി എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നു കല്പിക്കണം.

അതുകേട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരു ക‌ഷായത്തിനു കുറിച്ചുകൊടുത്തു. വേലുപ്പിള്ള അതുവാങ്ങി വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെന്നു പിരിയുകയും കഥകളിയോഗക്കാരെ സഞ്ചാരത്തിനായിട്ട് അവിടെനിന്ന് പറഞ്ഞയച്ചിട്ട് ഒരു ശി‌ഷ്യനോടുകൂടി കോട്ടയത്തു താമസം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അന്നുതന്നെ വൈകുന്നേരം വേലുപ്പിള്ള കുളിക്കാനായി ചെന്നു വെള്ളത്തിലിറങ്ങിയ സമയം ഉള്ളങ്കാലിലെ മുറിവു പൊട്ടി വേദന തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അടുത്തദിവസംതന്നെ ക‌ഷായം സേവിച്ചു തുടങ്ങി. ഒരു ശി‌ഷ്യന്‍ കൂടെത്താമസിച്ചിരുന്നതുകൊണ്ട് മരുന്നുകള്‍ ശേഖരിക്കുകയും ക‌ഷായവും കഞ്ഞിയും ചോറുമൊക്കെ പാകത്തിനുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കു കയും മറ്റും അയാള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഏകദേശം മൂന്നു മാസം ക‌ഷായം സേവിച്ചപ്പോഴേക്കും നടക്കാറാവുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ വീണ്ടും വയസ്ക്കരെച്ചെന്നു മൂസ്സവര്‍കളെക്കണ്ടു വന്ദിച്ചു യാത്രപറഞ്ഞുകൊണ്ട് സ്വദേശത്തേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരു വി‌ഷയത്തിലും ഭ്രമമുള്ള ആളല്ലായിരുന്നു. ഗംഭീരാശയനായിരുന്ന ആ മഹാനെ ഭ്രമിപ്പിക്കുന്നതിന് ആര്‍ക്കും ഒന്നുകൊണ്ടും സാദ്ധ്യവുമല്ലായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവിടുന്നു കേവലം വിരക്തനായിരുന്നുമില്ല. “ന പീഡയേദിന്ദ്രിയാണി ന ചൈതാന്യതിലാളയേല്‍” എന്നുള്ള പ്രമാണമനുസരിച്ചായിരുന്നു അവിടുത്തെ മനസ്ഥിതി. എങ്കിലും ഒരു കാലത്ത് അവിടേക്കു കഥകളിയില്‍ ഒരു വിധംഭ്രമമുണ്ടായിരുന്നു എന്നാണ് ചിലരുടെ അഭിപ്രായം. അവിടുന്നു വൈശാഖമാഹാത്മ്യം, ദുര്യോധനവധം എന്നീ രണ്ടാട്ടക്കഥകളുണ്ടാക്കി അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിക്കുകയും ഏതു കഥകളിയോഗക്കാര്‍ വന്നാലും ഒരു ദിവസമെങ്കിലും നിശ്ചയമായി കളിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതു കൂടാതെമേല്പറഞ്ഞപ്രകാരം അന്നു വേലുപ്പിള്ളയെക്കൊണ്ടു വേ‌ഷംകെട്ടിച്ച് ആടിക്കുകയും ചെയ്തതു വിചാരിക്കുമ്പോള്‍ ആ അഭിപ്രായം ഏകദേശം ശരിയാണെന്നു തന്നെ വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരു കൊലം കന്നിമാസത്തില്‍ ശ്രീമൂലംതിരുനാള്‍ സംബന്ധിച്ചു മുഖം കാണിക്കുന്നതിനായി തിരുവനന്തപുരത്തു പോയി താമസിച്ചിരുന്ന സമയം തിരുവനന്തപുരത്തു സ്ഥിരതാമസക്കാരനും “തിരുവല്ലാ വേലുപ്പിള്ള” എന്നു പ്രസിദ്ധനുമായ ഒരു ക്രിമിനല്‍ വക്കീല്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കാണാന്‍ വന്നിരുന്നു. വക്കീലിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “വേലുപ്പിള്ളയുടെ ദേഹമിത്ര ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നതെന്താണ്? സുഖക്കേടു വല്ലതുമുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. വക്കീല്‍: അടിയനു രണ്ടുമൂന്നു മാസമായിട്ടു നല്ല സുഖമില്ലാതെയിരിക്കുകയാണ്. സദാ ഒരു ദാഹം. വെള്ളം എത്ര കുടിച്ചാലും മതിയാവുകയില്ല. മൂത്രം വളരെയധികം പോകുന്നുമുണ്ട്. ഇത്രയുമൊക്കെ യാണു പ്രധാനമായിട്ടുള്ളത്. ക്ഷീണം സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ട്. ഈ ദിക്കിലുള്ള നാട്ടുവൈദ്യന്മാരും ഇംഗ്ലീഷ് വൈദ്യന്മാരുമെലാം കഴിയുന്നതൊക്കെ ചെയ്തുനോക്കി. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഇപ്പോള്‍ എല്ലാവരും ഒരു വിധം ഒഴിഞ്ഞുമാറിയിരിക്കുകയാണ്. അതു നന്നായി എന്ന് അടിയനും നിശ്ചയിച്ചു. പത്തുപന്ത്രണ്ടുദിവസമായിട്ടൊന്നും ചെയ്യുന്നില്ല. ഒരു ഫലവുമില്ലെന്നു കണ്ടാല്‍പ്പിന്നെ വെറുതെ ബുദ്ധിമുട്ടുകയും പണം ചെലവാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതെന്തിനാണെന്നാണ് അടിയന്റെ വിചാരം. തിരുനാളിനു തക്കവണ്ണം ഇവിടെ എഴുന്നള്ളാതിരിക്കുകയില്ലെന്ന് അടിയനറിയാം. അതുകൊണ്ടു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു കല്പിക്കുന്നപോലെയല്ലാതെ ഇനി യാതൊന്നും ചെയ്കയില്ലെന്നുള്ള നിശ്ചയത്തോടുകൂടിയാണ് അടിയന്‍ ചികിത്സകളൊക്കെ നിര്‍ത്തിവച്ചത്. അടിയന്റെ ആയുസ്സു മുഴുവനും തീര്‍ന്നുപോയിട്ടില്ലെങ്കില്‍ അടിയന്റെ സുഖക്കേടു ഭേദമാക്കാന്‍ ഇവിടെ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയുമെന്നാണ് അടിയന്റെ വിശ്വാസം. അഥവാ ഇതു ഭേദമാകാത്തതാണെന്നാണ് ഇവിടെയും അഭിപ്രായമെങ്കില്‍ അതും കല്പിക്കണം. അങ്ങനെയല്ലെങ്കില്‍ ഇനിയെന്താണു ചെയ്യേണ്ടതെന്നു കല്പിക്കണം.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: ചില വലിയ ആളുകള്‍ക്കു വരുന്ന ദീനം വന്നാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു വേലുപ്പിള്ളയ്ക്ക് ആഗ്രഹമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നു.വെറുതെ ഒന്നും ധ്യാനിച്ചുണ്ടാക്കേണ്ട. ഇതൊന്നുമല്ല. ഇതു ദേഹം വല്ലാതെ കാഞ്ഞിട്ടു വന്നിട്ടുള്ളതാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് പരിഭ്രമിക്കാനൊന്നുമില്ല. ഒരു പന്ത്രണ്ടു ദിവസം പതിവായി രാവിലെ തേച്ചുകുളിക്കുകയും നെയ്യുകൂട്ടി യഥേഷ്ടം ഊണു കഴിക്കുകയും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കുറേശ്ശെ പാല്‍കുടിക്കുകയും മനസ്സിരുത്തി കേസ്സുകളും മറ്റും നോക്കാതെയും കച്ചേരിക്കുപോകാതെയും സ്വസ്ഥമായിട്ടിരിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഇതുഭേദമാകും. ഇത്രയുമൊക്കെയല്ലാതെ വിശേ‌ഷിച്ചു ചികിത്സയൊന്നും ആവശ്യമില്ല. വേലുപ്പിള്ളയ്ക്കിപ്പോള്‍ ദീനമൊന്നുമില്ലല്ലോ. “എന്നാല്‍ കല്പിചതുപോലെ ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് വക്കീല്‍ മടങ്ങിപ്പോയി. മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ പന്ത്രണ്ടുദിവസം ചെയ്തപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദാഹവും വെള്ളംകുടിയും മൂത്രം പോക്കുമെല്ലാം മാറി സുഖമായി. ക്രമേണ ക്ഷീണവും മാറി അദ്ദേഹം സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ വേലുപ്പിള്ള അവര്‍കള്‍ പ്രസംഗവശാല്‍ പലരോടും ഈ സംഗതി പറഞ്ഞ് മൂസ്സവര്‍കളെ വളരെ പ്രശംസിക്കാറുണ്ട്. “വയസ്ക്കരത്തിരുമേനി കേവലം മനു‌ഷ്യനല്ല. അവിടുന്നു ധന്വന്തരിയുടെ ഒരവതാരമൂര്‍ത്തിയാണ്. ദീനങ്ങള്‍ ഭേദമാക്കാന്‍ അവിടേക്കു ചികിത്സയും മറ്റും വേണ്ടാ. അവിടുന്നു ദീനമുണ്ടെന്നു കല്പിച്ചാലുണ്ട്, ഇല്ലെന്നു കല്പിച്ചാലില്ല. അത്രയേ ഉള്ളൂ. ദീനങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ അവിടുത്തെക്കുറിച്ച് ഭയമുണ്ട്” എന്നും മറ്റുമാണ് ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പറയുക പതിവ്.

മേല്പറഞ്ഞ സംഗതികള്‍ ഞാന്‍കണ്ടും കേട്ടും അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവയാണ്. ഇനി ഞാന്‍ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരു സംഗതികൂടി പറയാം. എനിക്ക് ഒരിക്കല്‍ ഒരു പനിയും അതോടൂകൂടി നെഞ്ചിനകത്ത് ഒരു വേദനയും ശ്വാസംമുട്ടലുമുണ്ടായി. ഈ ദീനവിവരം വയസ്ക്കര ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും അവിടുന്ന് ഒരു ക‌ഷായത്തിനു പറയുകയും ആ ക‌ഷായം പതിന്നാലു ദിവസം സേവിച്ചപ്പോള്‍ എന്റെ സുഖക്കേടുകളെല്ലാം ഭേദമാവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അവിടുത്തെ ആജ്ഞപ്രകാരം പിന്നേയും പതിന്നാലു ദിവസംകൂടി ക‌ഷായം സേവിച്ചു. അതിനുശേ‌ഷം നന്നാലു ദിവസം കൂടുമ്പോള്‍ വെള്ളം വെന്തുകരയ്ക്കുവെച്ചു തേച്ചുകുളിക്കുന്നതിന് അവിടുന്നനുവദിച്ചു. അഞ്ചാറു തേച്ചുകുളി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒന്നരാടന്‍ തേച്ചുകുളിയും ഒന്നരാടന്‍ വെറുംകുളിയുമായിട്ടു കുറെ ദിവസം കഴിഞ്ഞു. പിന്നെ മുങ്ങിക്കുളിയും തുടങ്ങി. ഈ കുളിയൊക്കെക്കഴിഞ്ഞിട്ടും വിശേ‌ഷമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. അതുകൊണ്ടും ക്ഷൗരംചെയ്യിക്കാന്‍ വളരെ വൈകിയിരുന്നതുകൊണ്ടും അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങാതെ ഞാന്‍ ക്ഷൗരം ചെയ്യിക്കുകയും ഉടനേ ചെന്നു മുങ്ങിക്കുളിക്കുകയും ചെയ്തു. മുങ്ങിക്കയറിയപ്പോഴേക്കും പനിയും വേദനയും ശ്വാസംമുട്ടലുമെല്ലാം പൂര്‍വ്വാധികം ശക്തിയോടുകൂടി വന്നുചേര്‍ന്നു. കിടുകിടുത്തിട്ട് എനിക്ക് നിന്നുകൊണ്ട് തുവര്‍ത്താന്‍തന്നെ പ്രയാസമായിരുന്നു. ഒരു വിധത്തില്‍ തുവര്‍ത്തിക്കൊണ്ടു ഗൃഹത്തിലെത്തി പുതച്ചുമൂടിക്കിടന്നു. ഉടനെ ഒരാള്‍ വയസ്ക്കരെച്ചെന്നു മൂസ്സവര്‍കളെക്കണ്ട് ഈ വിവരമറിയിച്ചു. അവിടുന്ന് അല്പനേരം ചിന്താഗ്രസ്തനെന്നപോലെ ഇരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം “കുളിച്ചപ്പോഴാണല്ലോ പനിയും മറ്റും വന്നത്. അവ കുളികൊണ്ടുതന്നെ പോകണം. വെള്ളം വെന്തു കരയ്ക്കുവെച്ചു പതിവായി പന്ത്രണ്ടുദിവസം തേച്ചുകുളിക്കട്ടെ. നേരത്തേ കുറെ കഞ്ഞി കുടിച്ചിട്ട് ഉച്ചയാകുമ്പോള്‍ കുളിച്ചാല്‍ മത്. കുളി കഴിഞ്ഞാല്‍ ഇഷ്ടംപോലെ എന്തെങ്കിലും കൂട്ടാനും മോരുംകൂട്ടി ഊണു കഴിക്കട്ടെ. പഥ്യമൊന്നും ആചരിക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞയച്ചു. ഞാന്‍ അപ്രകാരംതന്നെ പിറ്റേദിവസം മുതല്‍ തേച്ചുകുളി തുടങ്ങി. അഞ്ചാറുദിവസം തേച്ചുകുളിച്ചപ്പോഴേക്കും എന്റെ സുഖക്കേടുകളെല്ലാം ഭേദമായി. എങ്കിലും ഞാന്‍പന്ത്രണ്ടുദിവസംതന്നെ മുടങ്ങാതെ തേച്ചുകുളിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും എനിക്കു മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ക്ഷീണവുംകൂടി മാറി. അടുത്ത ദിവസം ഞാന്‍ നി‌ഷ്പ്രയാസം നടന്നു വയസ്ക്കരച്ചെന്നു മൂസ്സവര്‍കളെ ക്കണ്ടു. അപ്പോള്‍ അവിടുന്ന്, “എന്താ സുഖക്കേടൊക്കെ ഭേദമായോ?”എന്നു ചോദിച്ചു.

ഞാന്‍: ഒക്കെ ഭേദമായിയെന്നാണു തോന്നുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ പനിയും ശ്വാസംമുട്ടലുമില്ല. നെഞ്ചിലുണ്ടായിരുന്ന വേദനയും മാറി. ഇന്നലെവരെ തേച്ചുകുളിച്ചു. മുങ്ങിക്കുളി തുടങ്ങിയില്ല.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: “ഇനി പതിവായി മുങ്ങിക്കുളിക്കാം. എങ്കിലും നെഞ്ചിനകത്തെ ആ വേദന നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുമാറിയതായി വിചാരിക്കേണ്ട. ഉറക്കമിളയ്ക്കുക, ഉറക്കെ സംസാരിക്കുക, അധികമായി വഴിനടക്കുക, മുതലായ സകല പ്രവൃത്തികള്‍ ചെയ്യുമ്പോഴും ഇങ്ങനെ ഒരു ദീനം തനിക്കുണ്ടെന്നുള്ള ഓര്‍മ്മയുണ്ടായിരിക്കണം. ഒരു നെയ്യുകാച്ചി പതിവായി കൂട്ടിയുണ്ണുകയും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു പതിവായി ഒരു പാല്‍ക‌ഷായം സേവിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ വലിയ ഉപദ്രവം കൂടാതെയിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞ് നെയ്യും പാല്‍ക്ക‌ഷായത്തിനുമുള്ള മരുന്നുകളും പറഞ്ഞുതരികയും ചെയ്തു. ആ നെയ്യും പാല്‍ക്ക‌ഷായവും ഞാനിപ്പോഴും പതിവായി ശീലിച്ചുകൊണ്ടാണിരിക്കുന്നത്. അന്യദിക്കുകളില്‍പ്പോയിത്താമസിക്കേണ്ടുന്നതായിവരുമ്പോള്‍ മാത്രമേ അവ മുടക്കാറുള്ളൂ. അഞ്ചെട്ടു ദിവസമടുപ്പിച്ചു നെയ്യില്ലാതെയിരുന്നാല്‍ കുറേശ്ശെ വേദന ആരംഭിക്കും. പിന്നെ നാലഞ്ചു ദിവസം നെയ്യു കൂട്ടിയുണ്ണുമ്പോള്‍ ആ വേദന പോവുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്നുണ്ട്.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മുസ്സവര്‍കള്‍ തേചുകുളികൊണ്ട് എന്റെ പനി മാത്രമല്ല ഭേദമാക്കീട്ടുള്ളത്. കോട്ടയത്തുനിന്ന് നാലു നാഴികവടക്കുപടിഞ്ഞാറ് “ഒളശ” എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരിക്കല്‍ ഒരു നായര്‍ക്ക് ഒരു പനിയുണ്ടായി. അതു തുള്ളല്‍പ്പനിയായിരുന്നു. അതിന് അനേകം വൈദ്യന്മാര്‍ മാറിമാറി ആറുമാസത്തോളം കാലം ചികിത്സിച്ചിട്ടും പനി മാറിയില്ല. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരടിയന്തിരത്തിനായി ഒളശയില്‍ ചിരട്ടമണ്ണമൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തു പോയിരുന്നു. മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു പോകാനുള്ള വഴി ഈ നായരുടെ വീട്ടിന്റെ പടിക്കല്‍കൂടിയാണ്. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ അതിലേ വരുമെ ന്നറിഞ്ഞ് നായര്‍ പരസഹായത്തോടുകൂടി ഒരുവിധത്തില്‍ പടിക്കലെത്തി മുന്‍കൂട്ടി കാത്തിരുന്നു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ പടിക്കലെത്തിയപ്പോള്‍ നായര്‍ തൊഴുതുകൊണ്ട് “പൊന്നുതിരുമേനീ! അടിയനെ രക്ഷിക്കണേ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ അവിടെ നില്ക്കുകയും നായര്‍ ദീനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും അതുവരെ ചെയ്ത ചികിത്സകളുടെ വിവരവുമെല്ലാം പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. നായര്‍ പറഞ്ഞതെല്ലാം കേട്ടതിന്റെ ശേ‌ഷം മൂസ്സവര്‍കള്‍ “പനി തുടങ്ങീട്ട് ആറു മാസമായെങ്കില്‍ ഇനി കുളിക്കണം. വെള്ളം വെന്തു കരയ്ക്കുവെച്ചു തേച്ചുകുളിക്കുക. ഒരു പതിന്നാലു ദിവസം കുളിക്കുമ്പോള്‍ പനി മാറും. പിന്നെ മുങ്ങിക്കുളിയും വെറും കുളിയും തുടങ്ങാം. കുളിച്ചാല്‍ തല രണ്ടുമൂന്നു പ്രാവശ്യം നല്ലപോലെ തുവര്‍ത്തീട്ടു രാസ്നാദിപൊടി തിരുമ്മണം. അല്ലാതെയൊന്നും ഇനി ചെയ്യണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തേക്കു പോയി. ആ നായര്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ പതിന്നാലുദിവസം തേച്ചുകുളിച്ചപ്പോഴേക്കും പനിമാറി. പിന്നെ അയാള്‍ മുങ്ങിക്കുളിയും വെറുംകുളിയും തുടങ്ങി. ക്രമേണ അയാളുടെ ക്ഷീണവും മാറി അയാള്‍ പൂര്‍വസഥിതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒളശയില്‍ത്തന്നെ മറ്റൊരു വീട്ടില്‍ ഒരിക്കല്‍ ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടായി. ഒരു ദിവസം അവിടെയെല്ലാവരും അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് അവരവരുടെ പതിവുസ്ഥലങ്ങളില്‍ പോയി കിടന്നുറങ്ങി. ഒരു സ്ത്രീയും അവരുടെ രണ്ടുമൂന്നു കുട്ടികളുംകൂടി ഒരു മച്ചിട്ട മുറിക്കകത്തു വാതിലുകളെല്ലാമടച്ചു തഴുത് (സാക്ഷ) ഇട്ടിട്ടാണ് കിടന്നുറങ്ങിയത്. ഒരു നെരിപ്പോടില്‍ ഉമിയും തീയുമിട്ട് ആ മുറിക്കകത്ത് വെച്ചിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ ശേ‌ഷമെല്ലാവരുമുണര്‍ന്നെണീറ്റിട്ടും ആ സ്ത്രീയും കുട്ടികളും ഉണരുകയും മുറിയുടെ വാതില്‍ തുറക്കുയും ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ ചിലര്‍ ചെന്നു വാതിലില്‍ മുട്ടി വിളിച്ചു. എന്നിട്ടും ആരും മിണ്ടിയില്ല. അപ്പോള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും പരിഭ്രമമായി. ഒടുക്കം വാതില്‍ വെട്ടിപ്പൊളിച്ച് അകത്തു കടന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീയും കുട്ടികളും ബോധരഹിതരായി കിടക്കുന്നതുകണ്ടു. ശ്വാസം നിന്നിട്ടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മരിച്ചിട്ടില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും ഇങ്ങനെ വരാനുള്ള കാരണമെന്താണെന്നറിയാതെ ആദ്യം എല്ലാവരും ചിന്താപരവശരായി. അപ്പോള്‍ മുറിക്കകത്തു നെരിപ്പോടും തീയുമിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. ഉമിത്തീയുടെ പുക മൂക്കിലും മറ്റുംകൂടി ശിരസ്സില്‍ കയറിയതിനാലാണ് അങ്ങനെ വന്നതെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി. ഉടനെ ചിലരോടി വയസ്ക്കരെയെത്തി. ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെക്കണ്ടു വിവരമറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “മുറ്റത്തു നല്ലപോലെ വെയില്‍ വരുന്ന സ്ഥലത്തു വല്ലതും വിരിച്ച് ആ സ്ത്രീയേയും കുട്ടികളേയുമെടുത്തു കിടത്തണം; കുറേക്കഴിയുമ്പോള്‍ അവരെണീറ്റ് പൊയ്ക്കൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞു. വയസ്ക്കരെ വന്നിരുന്നവര്‍ മടങ്ങിച്ചെന്ന് അപ്രകാരം ചെയ്തു. വെയില്‍ മൂത്തുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ സ്ത്രീയും കുട്ടികളും പിടച്ചു തുടങ്ങി. ഏകദേശം മദ്ധ്യാഹ്നമായപ്പോള്‍ അവര്‍ ഓരോരുത്തരായി എണീറ്റുതുടങ്ങി. പിന്നെ അവര്‍ക്കു കുറേശ്ശെ ക്ഷീണമുണ്ടായിരുന്നു. കുളിയും കഞ്ഞികുടിയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതും മാറി അവര്‍ക്കു സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

മുന്‍സിപ്പു കോടതി വക്കീലായി വളരെക്കാലം കോട്ടയത്തുതാമസിച്ചിരുന്ന കഴിഞ്ഞുപോയ കുമാരമേനോന്‍ (ഇപ്പോള്‍ മധുരയില്‍ പ്രാക്റ്റീസുചെയ്യുന്ന ബാരിസ്റ്റര്‍ ഗോപാലമേനോന്‍* അവര്‍കളുടെ അച്ഛന്‍)അവര്‍കള്‍ക്ക് ഒരിക്കല്‍ പൊക്കിളില്‍ ഒരു നീരുണ്ടായി. അന്നു വയസ്ക്കരെ മൂസ്സവര്‍കളും കുമാരമേനോനവര്‍കളും തമ്മില്‍ ചില കാരണവശാല്‍ നല്ല രസമില്ലാതെയിരിക്കുകയായിരുന്നതിനാല്‍ മേനോനവര്‍കള്‍ മറ്റുചില വൈദ്യന്മാരെക്കൊണ്ടാണ് ചികിത്സിപ്പിച്ചത്. ആ നീരു പൊട്ടിയാല്‍ അപകടമാണെന്നും പൊട്ടിക്കാതെ കഴിക്കാമെന്നുമായിരുന്നു ആ വൈദ്യന്മാരുടെ അഭിപ്രായം. അതിനാലവര്‍ നീരു പൊട്ടിക്കാതെ വറ്റിപ്പോകുന്ന തിനുള്ള ചികിത്സകളാണ് ചെയ്തത്. എങ്കിലും ക്രമേണ അതു പഴുത്ത് ഉരുണ്ടുകൂടിപൊട്ടുമെന്നുള്ള സ്ഥിതിയിലായി. അപ്പോഴേക്കും വേദന കലശലാവുകയാല്‍ മേനോന്‍ ഊണും ഉറക്കവുമില്ലാതെ ഏറ്റവും പരവശനായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ സ്ഥിതി ആകപ്പാടെ കണ്ടപ്പോള്‍ വന്നതുപോലെത്തന്നെ വൈദ്യന്മാരെല്ലാം ഓരോരുത്തരായി പിന്മാറിത്തുടങ്ങുകയും വിളിച്ചാലും വരാതാവുകയും ചെയ്തു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ഒടുക്കം ചികിത്സ മതിയാക്കിപ്പോയ വൈദ്യന്‍ ഒരു ദിവസം ആ രോഗിയുടെ സ്നേഹിതന്മാരോട്, “ഇനി ആര്‍ക്കും ആളയയ്ക്കണമെന്നില്ല. രോഗസ്ഥിതി കണ്ടറിഞ്ഞവരും ഒരു വിധം വിവരമുള്ളവരുമായ വൈദ്യന്മാരും ഇനി ഈ രോഗത്തിനു ചികിത്സിക്കാനായി വരികയില്ല. ഞാനും ഇതാ യാത്രയായിക്കഴിഞ്ഞു. നീരു രണ്ടു ദിവസത്തിനകം പൊട്ടും; അതോടുകൂടി കാര്യവും കഴിയും. മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്‍ സമര്‍ത്ഥനും നല്ലയാളുമായിരുന്നു. എന്തുചെയ്യാം? ഈശ്വരവിധിയെത്തടുക്കാന്‍ വൈദ്യന്മാരെന്നല്ല, ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കയില്ലല്ലോ. നാം തമ്മിലുള്ള സ്നേഹംകൊണ്ട് ഞാന്‍ പരമാര്‍ത്ഥം പറഞ്ഞു എന്നേയുള്ളൂ. സംഗതി പരസ്യമാക്കണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഉടനെ ഇറങ്ങിപ്പോയി. വൈദ്യന്മാരെലാം ഉപേക്ഷിച്ചുപോയതിനുശേ‌ഷം മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്റെ സ്നേഹിതന്മാരില്‍ ചിലര്‍ വയസ്ക്കരെ വന്നു വിവരമെല്ലാം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും അവിടുന്നു ചെന്നു രോഗിയെ കണ്ടു വേണ്ടുന്ന ചികിത്സകള്‍ നിശ്ചയിക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ഞാനൊരു ശത്രുവാണെന്നല്ലേ കുമാരമേനോന്‍ വിചാരിക്കുകയും പലരോടും പറയുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളത്? ആ സ്ഥിതിക്ക് ഞാന്‍വന്നു കണ്ടു വല്ലതും ചെയ്താല്‍ അയാള്‍ ഒരു സമയം മരിച്ചുപോവുകയാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ കൊന്നു എന്നു ജനങ്ങള്‍ പറയുമല്ലോ. ആ അപവാദം വരുത്തിവയ്ക്കാതിരിക്കുകയല്ലേ നല്ലത്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

വന്നവര്‍: മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്‍ മരിച്ചുപോവുകയാണെങ്കില്‍ ഇവിടേക്ക് അപവാദമൊന്നും ഉണ്ടാകാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമില്ല. ഈ ദീനം ഭേദമായി അദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരിക്കുകയില്ലെന്ന് ഇതുവരെ ചികിത്സിച്ച വൈദ്യന്മാരെല്ലാവരും അഭിപ്രായപ്പെട്ടുകഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. രണ്ടുമൂന്നു ദിവസത്തിനകം ആ നീരു പൊട്ടുമെന്നും അതോടുകൂടി മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്റെ കഥ കഴിയുമെന്നുമാണ് അവരുടെ എല്ലാവരുടേയും അഭിപ്രായം. പിന്നെ ഇവിടേക്ക് അപവാദത്തിനു വഴിയില്ലല്ലോ. ഇവിടുത്തേക്കൂടി ഒന്നു കാണിക്കാതെയിരുന്നാല്‍ അത് അടിയങ്ങള്‍ക്ക് ഒരപവാദത്തിനു കാരണമാകുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു മാത്രമാണ് അടിയങ്ങള്‍ വിടകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ സദയം എഴുന്നള്ളണം. വണ്ടി കൊണ്ടു വിടകൊണ്ടിട്ടുണ്ട്.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: നീരു പൊട്ടിയാല്‍ മേനോന്‍ മരിക്കും എന്നാണല്ലോ അവരുടെയൊക്കെ അഭിപ്രായം?

വന്നവര്‍: ഇറാന്‍, അങ്ങനെയാണ്.

മൂസ്സവര്‍കള്‍: എന്നാല്‍ എന്റെ അഭിപ്രായമങ്ങനെയല്ല ആ നീരു പുറത്തേക്കു പൊട്ടുകയാണെങ്കില്‍ വൈ‌ഷമ്യമില്ല. പുറത്തേക്കു പൊട്ടാതെ അകത്തേക്കു പൊട്ടുകയാണെങ്കില്‍ ദുര്‍ഘടമാകും എന്നാണ് എനിക്കു തോന്നുന്നത്. ഏതെങ്കിലും നിങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ നിര്‍ബന്ധമാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍ വരാം. എനിക്കു കുമാരമേനോനോടു വിരോധമൊന്നുമില്ല.

എന്നു പറഞ്ഞ് മൂസ്സവര്‍കള്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ വണ്ടിയില്‍ക്കയറി അവരോടുകൂടിപ്പോയി. രോഗിയുടെ അടുക്കലെത്തി നീരു കണ്ടയുടനെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരു പച്ചമരുന്നു പച്ചവെള്ളത്തിലരച്ചു നീരിനിടാന്‍ പറഞ്ഞു. ആ മരുന്നിട്ട് ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നീരു പൊട്ടുകയും ചോരയും ചലവും കൂടി ഏകദേശം ഒരിടങ്ങഴിയോളം ഒലിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ വേദന മാറുകയാല്‍ മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്‍ കുറേശ്ശെ കഞ്ഞി കുടിച്ചുതുടങ്ങി. പിന്നെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ മടങ്ങി ഇല്ലത്തു വന്നതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു ക‌ഷായത്തിനു കുറിച്ചുകൊടുത്തു. ആ ക‌ഷായം മൂന്നു മാസം സേവിച്ചപ്പോള്‍ മിസ്റ്റര്‍ മേനോന്റെ ദീനവും ക്ഷീണവുമെല്ലാം മാറി യഥാപൂര്‍വം അദ്ദേഹം കോടതിയില്‍ പോയിത്തുടങ്ങുകയും പിന്നെ വളരെക്കാലം സസുഖം ജീവിച്ചിരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതു കോട്ടയത്തും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലുമുള്ള ജനങ്ങള്‍ക്കും മേനോന്റെ ബന്ധുമിത്രാദികളായ ദൂരസ്ഥന്മാര്‍ക്കും ഏറ്റവും അത്ഭുതകരവും സന്തോ‌ഷപ്രദവുമായ ഒരു കാര്യമായിരുന്നു.

പള്ളത്തുകാരന്‍ മിസ്റ്റര്‍ പി. എം. ചാക്കോ ബി.എ. കോട്ടയത്തു സി.എം.എസ്. കോളേജില്‍ ഹെഡ്മാസ്റ്ററായിരുന്ന കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു കാലിന്റെ പെരുവിരലില്‍ ചെറുതായിട്ട് ഒരു കുരുവുണ്ടായി. അതിന്റെ വേദന കലശലായിത്തീരുകയാല്‍ മി. ചാക്കോ ഒരിഗ്ലീഷു വൈദ്യനെക്കൊണ്ട് ആ കുരു കീറിച്ചു. *അപ്പാത്തിക്കിരി കീറി മരുന്നുവെച്ചു കെട്ടിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വേദന പൂര്‍വ്വാധികം കലശലായി. നീരും വന്നുതുടങ്ങി. കുരു വീണ്ടും കുത്തിമൂടി വീര്‍ത്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. മി. ചാക്കോയ്ക്ക് ഇരിക്കാനും കിടക്കാനും ഉണ്ണാനുമുറങ്ങാനുമൊന്നും വയ്യാതെയായി.രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കാലി ന്മേല്‍ വലിയ മന്തുപോലെ നീരുവന്നുവീര്‍ത്തു. അപ്പാത്തിക്കിരി പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചിട്ടും വേദനയും നീരും കുറഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം ഇത് അസാദ്ധ്യമെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി പിന്മാറി. അതിന്റെ ശേ‌ഷം ചിലര്‍ കൂടി മി.ചാക്കോയെ ഒരു മഞ്ചലിലാക്കി എടുപ്പിച്ചു വയസ്ക്കരെ കൊണ്ടുവന്നു വിവരങ്ങളെല്ലാം ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കലറിയിച്ചു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ വിവരമെല്ലാം കേള്‍ക്കുകയും നീരും മറ്റും നോക്കിക്കാണുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഒരു കോഴിമുട്ടയും ഒരു പാത്രത്തില്‍ കുറച്ചു പചവെള്ളവും കൊണ്ടുവരണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് തെക്കെ പറമ്പിലേക്കുപോയി. മി. ചാക്കോ, “പൊന്നുതിരുമേനീ! അടിയനെ രക്ഷിക്കണേ! അല്ലെങ്കില്‍ അടിയന്റെ പ്രാണനിപ്പോള്‍ പോകുമേ” എന്നു പറഞ്ഞു കരഞ്ഞുകൊണ്ടു മഞ്ചലില്‍ കിടന്നു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞതു കേട്ട ക്ഷണത്തിന് ഒരാള്‍ ഓടിപ്പോയി ഒരു കോഴിമുട്ടയും ഒരു പാത്രത്തില്‍ വെള്ളവും കൊണ്ടുവന്നു. അപ്പോഴേക്കും ഒരു പച്ചമരുന്നു പറിച്ചു കൈക്കകത്തുവെച്ചു തിരുമ്മിക്കൊണ്ട് മൂസ്സവര്‍കളും മടങ്ങിവന്നു.

അവിടുന്ന് ആ കോഴിമുട്ട പൊട്ടിച്ച് കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന പച്ചമരുന്നു കശക്കിപ്പിഴിഞ്ഞ് രണ്ടുതുള്ളി നീരും ആ വെള്ളത്തിലൊഴിച്ചിട്ട് ആ വെള്ളമെടുത്തുവെച്ചു കാലിന്റെ പെരുവിരലിന്മേല്‍ പിലാവിലകൊണ്ടു ധാരകോരുവാന്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഒരാള്‍ ഒരു പിലാവില കുത്തിയെടുത്തു ധാരകോരിത്തുടങ്ങി. ഒരു കാല്‍ നാഴികനേരം ധാരകോരിയപ്പോഴേക്കും മി. ചാക്കോ ഉറക്കമായി. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “ഇനി മഞ്ചലിന് ഇളക്കം തട്ടാതെ എടുത്തു വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുപോയി, ഉറക്കത്തിനു വിഘ്നം വരാതെ മഞ്ചല്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു വയ്ക്കണം. ഉണരുമ്പോള്‍ കഞ്ഞി കൊടുക്കണം. അപ്പോഴത്തെ സ്ഥിതി അറിഞ്ഞുകൊണ്ടു ഒരാള്‍ ഇങ്ങോട്ടു വന്നാല്‍ പിന്നെ വേണ്ടതു പറഞ്ഞയയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. മി. ചാക്കോയെ കൊണ്ടുവന്നിരുന്നവര്‍ അപ്രകാരം തന്നെ ചെയ്തു. അഞ്ചാറു മണിക്കൂര്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവര്‍ വീണ്ടും വയസ്ക്കരെ വന്ന് മി. ചാക്കോ ഏകദേശം പത്തു നാഴിക നേരം ഉറങ്ങിയെന്നും ഉണര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും വേദന നിശ്ശേ‌ഷം മാറിയിരുന്നതിനാല്‍ കഞ്ഞി ധാരാളം കുടിച്ചുവെന്നും അറിയിച്ചു. ഉടനെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരു മരുന്നു കാലിന്മേല്‍ അരച്ചിടുന്നതിനും ഒരു ക‌ഷായത്തിനും കുറിച്ചുകൊടുത്തു. ആ മരുന്നു മൂന്നു ദിവസം അരച്ചിട്ടപ്പോള്‍ കാലിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന നീര്‍ അശേ‌ഷം പോയി. പതിനാലു ദിവസം ക‌ഷായം സേവിച്ചപ്പോള്‍ വ്രണമുണങ്ങി. മിസ്റ്റര്‍ ചാക്കോ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

കോട്ടയം ഡിവി‌ഷന്‍ അസിസ്റ്റന്റും ഒന്നാംക്ലാസ്സു മജിസ്ട്രറ്റുമായിരുന്ന മിസ്റ്റര്‍ കുഞ്ഞുകൃ‌ഷ്ണപ്പണിക്കര്‍ ബി.എ.ബി.എല്‍. ഒരു വായുക്ഷോഭക്കാരനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഉദ്യോഗമായി ആലപ്പുഴ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഓരോ വൈദ്യന്മാരുടെ വിധിപ്രകാരമുള്ള ചികിത്സകള്‍കായി പ്രതിവത്സരം മുന്നൂറ്, നാന്നൂറ് രൂപാവീതം ചെലവു ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. എങ്കിലും ആണ്ടില്‍ ആറുമാസം വീതമെങ്കിലും സുഖമായിരിക്കുന്നതിനും കച്ചേരിയില്‍ പോയി ജോലി നോക്കുന്നതിനും അദ്ദേഹത്തിനു സാധിച്ചിരുന്നില്ല. കോട്ടയത്തു സ്ഥലം മാറിവന്നയുടനെ അദ്ദേഹം വയസ്ക്കരെ വന്ന് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കണ്ടു ദീനസ്ഥിതിയെല്ലാമറിയിച്ചു. ഉടനെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ഒരുപൊടിക്കു കുറിച്ചുകൊടുത്തു. ആ പൊടിയുണ്ടാക്കി പതിവായി സേവിക്കുന്നതിനു മി. പണിക്കര്‍ക്കു പ്രതിമാസം രണ്ടണ മാത്രമേ ചെലവായിരുന്നുള്ളൂ. ഒരു ദിവസം പോലും സുഖക്കേടായിട്ടു കച്ചേരിക്കു പോകുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വന്നിരുന്നുമില്ല. മി. പണിക്കര്‍ നല്ല ഊര്‍ജ്ജസ്വലതയോടും ഔര്‍ജ്ജിത്യത്തോടുംകൂടി അരോഗദൃഢഗാത്രനെന്നപോലെ തന്നെയാണ് കോട്ടയത്തു താമസിച്ചിരുന്നത്.

കണ്ണന്തോട്ടത്തു (കെ.പി.) ശങ്കരമേനോന്‍ ബി.എ.ബി.എല്‍. അവര്‍കള്‍ ഹൈക്കോടതി വക്കീലായി മദ്രാസില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു ശാസംമുട്ടലുണ്ടായി. ശ്വാസംമുട്ടലെന്നു വച്ചാല്‍ അതു സാധാരണമായിട്ടുള്ള വിധത്തിലൊന്നുമല്ലായിരുന്നു. സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനിടയ്ക്കു ശ്വാസം നിന്നുപോവുകയും സംസാരിക്കാന്‍ വയ്യാതെയാവുകയുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദീനം. ഇതു നിമിത്തം വക്കീല്‍പണി ഉപേക്ഷിച്ച് കോട്ടയത്തുവന്ന് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കണ്ടു ദീനസ്ഥിതിയെല്ലാമറിയിക്കുകയും മൂസ്സവര്‍കളുടെ ചികിത്സയില്‍ ഏതാനും മാസം കോട്ടയത്തു താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ചികിത്സ നിമിത്തം സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നതുകൊണ്ടാണ് ശങ്കരമേനോനവര്‍കള്‍ക്കു നാഗരുകോവിലിലും കൊല്ലത്തും ഡിസ്ട്രിക്ട് ജഡ്ജിയായും കോട്ടയത്തു ദിവാന്‍ പേ‌ഷ്കാരായും ഒടുക്കം ഹൈക്കോര്‍ട്ടു ജഡ്ജിയായുമിരിക്കുന്നതിനു സാധിച്ചത്.

ഇങ്ങനെ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളുടെ ചികിത്സാനൈപുണ്യത്തെയും കൈപ്പുണ്യത്തെയും മറ്റും കുറിച്ച് ഇനിയും വളരെപ്പറയുവാനുണ്ട്. അവ ഇനിയൊരവസരത്തിലായിക്കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ച് ഇപ്പോള്‍ ചുരുക്കുന്നു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ആസന്നമരണന്മാരായ രോഗികളെ കാണാന്‍ പോവുക പതിവില്ല. പോകാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വന്നാല്‍ പോയിക്കണ്ടു തല്‍ക്കാലം വല്ലതുമൊന്നു ചെയ്യുകയോ പറയുകയോ ചെയ്തിട്ട് ഉടനെ മടങ്ങിപ്പോരും. അങ്ങനെയാണു പതിവ്.

കൊല്ലം മുപ്പത്താറാമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു ശീലായ്മയായപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കൊണ്ടുപോകുന്നതിനായി കല്പനപ്രകാരം തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു ചില ഹരിക്കാരന്മാരും മറ്റും വയസ്ക്കരെ വന്നിരുന്നു. ശീലായ്മയുടെ വിവരങ്ങള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ സുഖമാകുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണെന്ന് അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കളും മകന്‍ (ആര്യന്‍ നാരായണന്‍) മൂസ്സവര്‍കളും നിശ്ചയിചു. എങ്കിലും കല്പനപ്രകാരം ആളുകള്‍ വന്നിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ആരും പോകാതെയിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ലെന്നു വിചാരിച്ച് അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ പറഞ്ഞയച്ചു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി തിരുമനസ്സിലെക്കണ്ടയുടനെ ഒരു ഗുളിക കൊടുത്ത് അതു ജീരകവെള്ളത്തില്‍ക്കലക്കിച്ചു തിരുമനസ്സിലേക്കു കൊടുപ്പിച്ചു. ആ ഗുളിക സേവിച്ചു കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എണീറ്റിരിക്കുകയും കുറച്ചു കഞ്ഞി അമൃതേത്തു കഴിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് മൂസ്സവര്‍കളോട്, “എനിക്കിപ്പോള്‍ വളരെ സുഖംതോന്നുന്നുണ്ട്. എന്റെ സുഖക്കേടു നല്ലപോലെ ഭേദമാക്കീട്ടേ മൂസ്സു പോകാവൂ” എന്നു കല്പിചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ഒരു ശ്രാദ്ധമൂട്ടാനുണ്ട്. അതു ഞാനും അമ്മയുംകൂടി ഊട്ടേണ്ടതാണ്. ഇന്നുതന്നെ പോയെങ്കിലേ അതിനവിടെ എത്താന്‍ സാധിക്കൂ. ശ്രാദ്ധം കഴിഞ്ഞാലന്നുതന്നെ പുറപ്പെട്ടു വന്നുകൊള്ളാം. പിന്നെ ശീലായ്മ ഭേദമാകുന്നതുവരെ ഇവിടെ താമസിക്കുകയും ചെയ്യാം. അതിനാല്‍ ഒന്നുപോയിവരുന്നതിനു കല്പനയുണ്ടാവണം” എന്നറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഇതത്ര സമ്മതമായില്ല. എങ്കിലും ശ്രാദ്ധം മുട്ടിക്കാന്‍ പാടില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ കല്പിച്ചനുവദിച്ചു. പിന്നെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ അടുത്ത രാജ്യാവകാശിയായിരുന്ന ആയില്യം തിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ മുഖം കാണിച്ചു യാത്രയറിയിച്ച സമയം “അമ്മാമന്റെ ശീലായ്മ എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ശീലായ്മ ഒരു വിധം നല്ലപോലെയുണ്ട്. കല്പിചു എപ്പോഴും അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നാല്‍ക്കൊള്ളാം” എന്നറിയിച്ചിട്ട് അന്നുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോന്നു. മൂസ്സവര്‍കള്‍ കോട്ടയത്തെത്തുന്നതിനുമുമ്പുതന്നെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടുനീങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള അടിയന്തിരം (ഉത്തരവ്) അഞ്ചല്‍മാര്‍ഗ്ഗം കോട്ടയത്തെത്തി.

മൂസ്സവര്‍കള്‍1076-ആമാണ്ടു കന്നിമാസത്തില്‍ ശ്രീമൂലം തിരുനാള്‍ സംബന്ധിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തു പോയിരുന്നപ്പോള്‍ തിരുനാള്‍ ദിവസം അശ്വതിതിരുനാള്‍ ബി.എ. തിരുമനസ്സിലെ മുഖം കാണിക്കാന്‍ പോയിരുന്നു. മൂസ്സവര്‍കളെ കണ്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “എനിക്കു നാലഞ്ചു ദിവസമായിട്ടു നല്ല സുഖമില്ലാതെയിരിക്കുകയാണ്. എന്ന് അമ്മയുടെ ശ്രാദ്ധവും ഇന്നലെ ഒരിക്കലൂണുമായിരുന്നതിനാല്‍ രണ്ടു ദിവസവും മുങ്ങിക്കുളിച്ചു. അതുകൊണ്ടായിരിക്കാം ഇന്നു തലവേദനയുണ്ട്. സംസാരിക്കാന്‍ പ്രയാസം. ഞാന്‍കുറച്ചു കിടക്കട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. “തലവേദനയുണ്ടെങ്കില്‍ സംസാരിക്കാതെയിരിക്കുകയാണ് വേണ്ടത്” എന്നറിയിച്ചിട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോന്നു.

തിരുനാളിനു പോയാല്‍ തിരുനാള്‍ കഴിഞ്ഞിട്ട് നാലഞ്ചുദിവസംകൂടി താമസിച്ചിട്ടേ മൂസ്സവര്‍കള്‍ മടങ്ങിപ്പോരുക പതിവുള്ളൂ. ആ പ്രാവശ്യം തിരുനാള്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടു പിറ്റേദിവസം രാവിലെ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “നമുക്ക് ഇന്നുതന്നെ പോകണം” എന്നു കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവരില്‍ ചിലരോട് പറയുകയും അന്നുച്ചയ്ക്കു വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍പ്പോയി യാത്രയറിയിക്കുകയും അത്താഴം കഴിഞ്ഞു വള്ളംകയറിപ്പോരികയും ചെയ്തു. പതിവിനു വിരോധമായി ഇത്ര ബദ്ധപ്പെട്ടു പോന്നതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്കാര്‍ക്കും തല്‍ക്കാലം മനസ്സിലായില്ല. തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നും വള്ളം നീങ്ങി ഒന്നുരണ്ടു നാഴിക പോന്നപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “ഏതെങ്കിലും പോന്നുവല്ലോ. അശ്വതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു നല്ല സുഖമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. ഈ അവസരത്തില്‍ അവിടെത്താമസിക്കാതെ കഴിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഇന്നുതന്നെ പോന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നമ്പൂരി “ശീലായ്മ കലശലാണോ” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി മൂസ്സവര്‍കള്‍ “അതൊന്നുമല്ല. സാരമില്ലെന്നാണ് അവിടുന്നു കല്പിച്ചത്. എങ്കിലും പന്തിയില്ലെന്നാണ് എനിക്കു തോന്നിയത്” എന്നു പറഞ്ഞു. സംഗതി അങ്ങനെ തന്നെ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. മൂസ്സവര്‍കളുടെ വള്ളം കോട്ടയത്തെത്തിയതിന്റെ തലേദിവസംതന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടുനീങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള അടിയന്തിരക്കമ്പി കോട്ടയത്തെത്തി.

ഒരിക്കല്‍ മാവേലിക്കരക്കൊട്ടാരത്തില്‍ ഒരു തമ്പുരാട്ടിക്കു ശീലായ്മയായിട്ട് ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെ കൊണ്ടുപോകാനായി എഴുത്തും വള്ളവും കൊണ്ട് ആളുകള്‍ വന്നിരുന്നു. എഴുത്ത് അനന്തപുരത്തു കൊട്ടാരത്തില്‍ മൂത്തകോയിത്തമ്പുരാനവര്‍കളുടെ (കേരളവര്‍മ്മ വലിയ കോയിത്തമ്പുരാന്‍ സി.എസ്. ഐ. തിരുമനസ്സിലെ ജ്യേ‌ഷ്ഠന്റെ)യായിരുന്നു. അതില്‍ പറഞ്ഞിരുന്നത് “ഇവിടെ ഒരു തമ്പുരാട്ടിക്കു നല്ല സുഖമില്ലാതെയിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ യുണ്ട്. എങ്കിലും ചികിത്സയൊന്നും നിശ്ചയിച്ചിട്ടില്ല. മൂസ്സുകൂടി വന്നിട്ട് ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഇവിടെ നിന്നയയ്ക്കുന്ന ഈ വള്ളത്തില്‍ത്തന്നെ മൂസ്സ് ഉടനെ പുറപ്പെട്ടു വന്നുചേരേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഒട്ടും അമാന്തിക്കയില്ലല്ലോ” എന്നായിരുന്നു. മൂത്ത കോയിത്തമ്പുരാനവര്‍കള്‍ ഒരു വൈദ്യനും വിദ്വാനും മാന്യനുമായിരുന്നുവെന്നു മാത്രമല്ല, മൂസ്സവര്‍കളുടെ ഒരാപ്തമിത്രവുമായിരുന്നു. സുഖക്കേടു മാവേലിക്കരക്കൊട്ടാരത്തിലെ തമ്പുരാട്ടിക്കുമായിരുന്നുവല്ലോ. ഇങ്ങനെ പല കാരണങ്ങള്‍കൊണ്ടും മൂസ്സവര്‍കള്‍ ആ എഴുത്തിന്‍പ്രകാരം ഉടനെ പോകേണ്ടതായിരുന്നു എങ്കിലും എന്തോ അവിടുന്നു പോയില്ല. “രാമനൊന്നു പോയി നോക്കിവരൂ. വേണമെങ്കില്‍ ഞാന്‍പിന്നെപ്പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടുത്തെക്കൂടെത്താമസിച്ചിരുന്ന രാമവാര്യരവര്‍കളെ പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. രാമവാര്യരവര്‍കള്‍ മാവേലിക്കര നിന്ന് അയച്ചിരുന്ന വള്ളത്തില്‍ത്തന്നെ കയറിപ്പോവുകയും പിറ്റേദിവസംതന്നെ മടങ്ങിവരുകയും ചെയ്തു. രാമവാര്യരവര്‍കളെ കണ്ടയുടനെ മൂസ്സവര്‍കള്‍, “രാമന്‍ അവിടെ എത്തിയതില്‍പ്പിന്നെയോ, അതിനുമുമ്പുതന്നെ കഴിഞ്ഞുവോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു രാമവാര്യരവര്‍കളുടെ മറുപടി, “അടിയന്‍ അവിടെയെത്തി ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നിലത്തിറക്കി” എന്നായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ മൂസ്സവര്‍കളുടെ ദിവ്യത്വങ്ങളും പറഞ്ഞാലവസാനിക്കാത്തവണ്ണമുണ്ട്. രോഗിയെക്കാണാതേയും ദീനസ്ഥിതി ആരും പറയാതേയും മരണം നിശ്ചയിക്കുവാന്‍ മറ്റാര്‍ക്കും കഴിയുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

തിരുവിതാംകൂര്‍ ഇളയതമ്പുരാനായിരുന്ന ചതയം തിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു ശീലായ്മയായപ്പോള്‍ ആര്യന്‍ നാരായണന്‍മൂസ്സവര്‍കളെ കൊണ്ടുചെല്ലുന്നതിനു അന്നു കോട്ടയത്തു ഡിവി‌ഷന്‍ അസിസ്റ്റന്റും ഒന്നാം ക്ലാസ്സു മജിസ്ട്രറ്റുമായിരുന്ന കുഞ്ഞുകൃ‌ഷ്ണപ്പണിക്കരവര്‍കളുടെ പേര്‍ക്കു വടക്കെക്കൊട്ടാരം (ഇളയ തമ്പുരാന്റെ കൊട്ടാരം) കാര്യക്കാര്‍ എഴുതിയയയ്ക്കുകയാല്‍ മിസ്റ്റര്‍ പണിക്കര്‍ വയസ്ക്കരെ വന്നു വിവരമറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “ഇന്നു വലിയ മഴയായിരിക്കുന്നുവല്ലോ. നാളെയോ മറ്റോ ആവട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. പിറ്റേദിവസത്തേക്കു പണിക്കരവര്‍കള്‍ ഒരു ബോട്ടു വയസ്ക്കരക്കടവില്‍ ഹാജരാക്കി. മിസ്റ്റര്‍ പണിക്കര്‍ നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം അപേക്ഷിചുകൊണ്ടും മൂസ്സവര്‍കള്‍ “നാളെയാവട്ടെ”, “മറ്റന്നാളാവട്ടെ” എന്നിങ്ങനെ അവധി പറഞ്ഞുകൊണ്ടുമിരുന്നു. അങ്ങനെ നാലു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും മിസ്റ്റര്‍ പണിക്കര്‍ക്കു സാമാന്യത്തിലധികം മു‌ഷിഞ്ഞു. പരിഭവത്തോടുകൂടി മൂസ്സവര്‍കളുടെ അടുക്കല്‍ ചിലതൊക്കെപ്പറഞ്ഞിട്ട് വയസ്ക്കരെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ബോട്ട് അതിന്റെ ഉടമസ്ഥനെ തിരിയെ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അഞ്ചാം ദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഇളയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടു നീങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള കമ്പി മിസ്റ്റര്‍ പണിക്കര്‍ക്കു കിട്ടി. ആ കമ്പിവര്‍ത്തമാനമെഴുതിയിരുന്ന കടലാസ്സും കൊണ്ട് പണിക്കരവര്‍കള്‍ ഉടനെ വയസ്ക്കരെയെത്തി നാടുനീങ്ങിയ വര്‍ത്തമാനമറിയിച്ച ശേ‌ഷം “എഴുന്നള്ളത്തു പുറപ്പെടാതിരുന്നതു വളരെ നന്നായി. ഇങ്ങനെ വരുമെന്നറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ അടിയന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അത്ര നിര്‍ബന്ധിക്കയില്ലായിരുന്നു. ഇവിടുത്തെ അമാന്തം കണ്ടിട്ട് അടിയനു വല്ലാത്ത സങ്കടമോ കുറച്ചു ദേ‌ഷ്യമോ ഏതാണ്ടൊക്കെ ഉണ്ടായി. അടിയന്റെ സങ്കടം സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട് ഏതാണ്ടൊക്കെ അക്രമമായി അറിയിക്കുകയും ചെയ്തുപോയി. അതൊക്കെ ഇവിടെ ക്ഷമിക്കണം. അടിയന്റെ കഥയില്ലായ്മകൊണ്ടു വന്നുപോയ തെറ്റിന് അടിയന്‍ മാപ്പുചോദിച്ചുകൊള്ളുന്നു. ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചിട്ടായിരിക്കുമല്ലോ അടിയന്‍ നിര്‍ബന്ധിച്ചിട്ടും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് യാത്ര പുറപ്പെടാതെയിരുന്നത്. ഇവിടെ ഇതൊക്കെ മുന്‍കൂട്ടി നിശ്ചയിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണാവോ” എന്നു പറഞ്ഞു. മൂസ്സവര്‍കള്‍, “നാലഞ്ചു ദിവസമായിട്ടു സദാ മഴതന്നെയായിരുന്നുവല്ലോ. ഇങ്ങനെ ഇടവിടാതെ കണ്ടുള്ള മഴ കണ്ടാല്‍ എങ്ങോട്ടും യാത്ര പുറപ്പെടരുതെന്ന് അച്ഛന്‍ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ പുറപ്പെടാതെയിരുന്നത്. അലാതെ യാതൊന്നുംകൊണ്ടുമല്ല” എന്നു മറുപടിയും പറഞ്ഞു.

പരസ്പരം സ്പര്‍ദ്ധയുള്ളവരായ മറ്റുള്ള അഷ്ടവൈദ്യന്മാര്‍ക്കും ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കളെക്കുറിച്ചു വളരെ ബഹുമാനമുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിലേക്കു താഴെപ്പറയുന്ന സംഗതി ഒരു ദൃഷ്ടാന്തമാണ്.

ഒരിക്കല്‍ ഒരമ്മത്തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു ശീലായ്മയാവുകയാല്‍ ചികിത്സയ്ക്കായി അന്നത്തെ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ മിക്കവരെയും തൃപ്പൂണിത്തുറെ വരുത്തിയിരുന്നു. അവരെല്ലാവരുംകൂടിയാലോചിചാണ് ചികിത്സ നടത്തിയിരുന്നത്. അങ്ങനെ അവരവിടെ താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവരോടെലാവരോടുംകൂടി “അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ ചികിത്സാവി‌ഷയത്തില്‍ അധികം യോഗ്യതയുള്ളതാര്‍ക്കാണ്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. കുറച്ചുനേരത്തേക്ക് ഇതിന് ആരും മറുപടിയൊന്നും പറഞ്ഞില്ല പിന്നെ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ തൈക്കാട്ട് അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ (ഇപ്പോഴത്തെ മൂസ്സവര്‍കളുടെ അച്ഛന്‍) “ഇത് ഏറ്റവും അപകടമായിട്ടുള്ളഒരു ചോദ്യമാണ്. ഇതിന് ഇതിലാരും ഉത്തരം പറയുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എല്ലാവരേയുംകാള്‍ സമര്‍ത്ഥന്‍ താനാണെന്നുള്ള വിചാരം എല്ലാവര്‍ക്കുമുണ്ടായിരിക്കും. എന്നാല്‍ അതു സ്പഷ്ടമായിപ്പറയാന്‍ ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായിരിക്കുകയുമില്ല. പിന്നെയെങ്ങനെയാണ് ഇതിനുത്തരം പറയുന്നത്? കല്പിച്ചു ചോദിച്ചതിന് ആരും ഉത്തരം പറയാതെയിരിക്കുന്നത് ന്യായവുമല്ല. അതിനാല്‍ എന്റെ അഭിപ്രായം ഞാനിവിടെ ഉണര്‍ത്തിക്കാം. എല്ലാവര്‍ക്കും എല്ലാവി‌ഷയങ്ങളിലും ഒരുപോലെ യോഗ്യതയുണ്ടായിരിക്കുകയില്ല. ഓരോരുത്തര്‍ക്ക് ഓരോ വി‌ഷയത്തിലായിരിക്കും യോഗ്യത. അഷ്ടാംഗഹൃദയത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം പറയുന്നതിനു സമര്‍ത്ഥന്‍ കുട്ടഞ്ചേരി അപ്ഫന്‍തന്നെയാണ്. ആ വി‌ഷയത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തോളം യോഗ്യതയുള്ളവര്‍ ഞങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ വേറെ ആരുമില്ല. രോഗം നിശ്ചയിക്കുന്നതിന് ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയോളം യോഗ്യത മറ്റാര്‍ക്കും ഇല്ല. ചികിത്സ ചെയ്യുന്നതിന് അധികം യോഗ്യന്‍ പിലാമന്തോള്‍ മൂസ്സാണ്. അദ്ദേഹം ചികിത്സിച്ചാല്‍ ഭേദമാകുന്ന രോഗങ്ങളെല്ലാം ഭേദമാകും. ഇനി എന്റെ യോഗ്യതകൂടി പറഞ്ഞേക്കാം. മരണലക്ഷണം കണ്ടു നിശ്ചയിക്കുന്നതിന് എന്നോളം സാമര്‍ത്ഥ്യം മറ്റാര്‍ക്കുമെല്ലെന്നാണ് എന്റെ അഭിമാനം. ഒരാറു മാസത്തിനകം മരിക്കുന്ന ഒരാളെക്കണ്ടാല്‍ അയാള്‍ ഇന്ന ദിവസം മരിക്കുമെന്നു ഞാന്‍ തീര്‍ച്ചയായിപ്പറയാം. അതു തെറ്റുകയുമില്ല. എന്നാല്‍ ഈ വക യോഗ്യതകളെല്ലാം പൂര്‍ണ്ണമായിത്തികഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരാള്‍ ഞങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലുണ്ട്. അദ്ദേഹം ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ വന്നിട്ടില്ല. ആ മഹാന്‍ വയസ്ക്കര ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സാണ്. അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചാല്‍ ഭേദമാകാത്ത രോഗവും ഭേദമാക്കാന്‍ കഴിയും. അങ്ങനെ യൊരാള്‍ ഞങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ അദ്ദേഹമല്ലാതെ വേറെ ആരുമില്ല” എന്നു പറയുകയും അതു ശരിയാണെന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

ആര്യന്‍ നാരായണന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ക്കു ചികിത്സാവി‌ഷയത്തിലും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്ന യോഗ്യതകള്‍ എന്നെക്കാളധികം കണ്ടും കേട്ടും അനുഭവിച്ചുമറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവരില്‍ പലരും ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിപ്പുള്ളതിനാല്‍ ഞാനീ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതില്‍ അല്പം പോലും അതിശയോക്തിയില്ലെന്നും മൂസ്സവര്‍കള്‍ എന്റെ ഗുരുനാഥനായിരുന്നതുകൊണ്ട് ഞാന്‍ വെറുതെ പ്രശംസിക്കുകയല്ലെന്നുമുള്ള വാസ്തവം അവര്‍ക്കറിയാവുന്നതാണ്. മൂസ്സവര്‍കളെ സംബന്ധിച്ചു ഞാന്‍ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളവ കൂടാതെ വേറെയും പല സംഗതികളറിയാവുന്നവര്‍ ഇപ്പോഴും പലരുമുണ്ടായിരിക്കാനിടയുള്ളതുകൊണ്ട് അവര്‍ക്കറിയാവുന്നവയെല്ലാം എഴുതി പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുള്ള അപേക്ഷയോടുകൂടി ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 83
ചംക്രോത്തമ്മ

മധ്യതിരുവിതാംകൂറില്‍ ഇപ്പോള്‍ ശ്രീവല്ലഭ (തിരുവല്ലാ) ഗ്രാമമെന്നുള്ള സുപ്രസിദ്ധനാമത്തോടുകൂടി പ്രശോഭിക്കുന്ന പ്രദേശത്തിനു പുരാതനകാലത്തു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്ന നാമധേയം “മല്ലികാവന”മെന്നായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് അവിടെ ജനപുഷ്ടിയും ധനപുഷ്ടിയും ഇപ്പോഴത്തേതില്‍ വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നു. അന്നവിടെ ബ്രാഹ്മണാലയങ്ങള്‍തന്നെ മൂവായിരത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. അവയില്‍ ഒരു ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തിന്റെ പേര് “ശങ്കരമംഗലത്ത്” എന്നായിരുന്നു. അതു ലോപിച്ച് കാലക്രമേണ “ചംക്രോത്ത്” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. അവിടെയും ധനപുഷ്ടി ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ജനപുഷ്ടിയും വളരെ കുറവായിരുന്നു. അവിടെ “നാരായണഭട്ടതിരി” എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹധര്‍മ്മ ചാരിണിയായ “ശ്രീദേവി” എന്ന അന്തര്‍ജനവും മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ അന്തര്‍ജനത്തിനു തുണയായി “ശ്രീദേവി” എന്നുതന്നെ പേരായ ഒരു ദാസിയും അവരുടെ മകനായ “മുകുന്ദന്‍” എന്നൊരു ബാലനും ആ ഗൃഹത്തില്‍തന്നെ താമസിച്ചിരുന്നു. പുരാതന കാലത്തു മലയാള ബ്രാഹ്മണര്‍ ദാസീദാസന്മാരുടെ പേരുകള്‍ ശരിയായി പറയുക പതിവില്ലായിരുന്നുവല്ലോ. അതിനാല്‍ ദാസിയായ ശ്രീദേവിയെ “ചിരുതേച്ചി” എന്നും അവരുടെ പുത്രനായ മുകുന്ദനെ “കുന്നന്‍” എന്നുമാണ് ആ ബ്രാഹ്മണമിഥുനവും അതുകേട്ട് ശേ‌ഷമുള്ളവരും വിളിച്ചുവന്നിരുന്നത്.

നാരായണഭട്ടതിരി ഒരു വി‌ഷ്ണുഭക്തനും സുശീലനും ധാര്‍മ്മികനും സദ്‌വൃത്താനുമായിരുന്നു. ശ്രീദേവി അന്തര്‍ജനം അദ്ദേഹത്തിന് അനുരൂപയായിരുന്നു. ആ ദമ്പതിമാര്‍ക്ക് അനപത്യത എന്നൊന്നുമാത്രമല്ലാതെ മറ്റൊരു ദുഃഖകാരണവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവര്‍ രണ്ടുപേരും ഭഗവല്‍ ഭക്തിയോടും ഏറ്റവും നി‌ഷ്ഠയോടുകൂടി യഥാവിധി പതിവായി ഏകാദശി വ്രതം അനു‌ഷ്ഠിക്കുകയും ചിരുതേച്ചിയേയും കുന്നനേയും കൊണ്ട് അനു‌ഷ്ഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവരുടെ വ്രതനി‌ഷ്ഠ ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലായിരുന്നു. ദശമിനാള്‍ ഒരു നേരം മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ഏകാദശിനാള്‍ ഊണും ഉറക്കവുമുപേക്ഷിച്ചു ഭഗവല്‍ധ്യാനത്തോടുകൂടിത്തന്നെ ഇരിക്കുകയും ദ്വാദശിനാള്‍ കിട്ടുന്നിടത്തോളം ബ്രഹ്മചാരി കളായിട്ടുള്ള ബ്രാഹ്മണ കുമാരന്മാരെ കാല്‍ കഴികിച്ച് ഊട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം പാരണ കഴിക്കുകയുമായിരുന്നു അവരുടെ പതിവ്. ദ്വാദശിനാളും അവര്‍ ഒരുനേരം മാത്രമേ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിരുന്നുള്ളൂ. ഇപ്രകാരമെല്ലാമിരുന്നിട്ടും ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമന്‍ അനപത്യതാദുഃഖത്തോടുകൂടിത്തന്നെ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു. അതിനുശേ‌ഷവും ആ അന്തര്‍ജ്ജനവും ചിരുതേച്ചിയും അവരുടെ മകനും യഥാപൂര്‍വ്വം ഏകാദശിവ്രതം അനു‌ഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു.

ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന് എഴുത്തറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഏകാദശി വ്രതം എന്നാണെന്നു മറ്റു വല്ലവരോടും ചോദിച്ചറിയേണ്ടിയിരുന്നു. അതിനുള്ള പ്രയാസംകൊണ്ട് ആ സാധ്വി ഒരു കശൗലം ചെയ്തു. ഒരു പാത്രത്തില്‍ ഒരേകാദശി നാള്‍ മുതല്‍ ഓരോ കല്ലു പെറുക്കിയിട്ടുതുടങ്ങി. ദിവസം തോറും ആ കല്ല് എണ്ണി നോക്കും. പതിനഞ്ചു കല്ലു തികയുന്ന ദിവസം ഏകാദശി വ്രതമനു‌ഷ്ഠിക്കും. അങ്ങനെ പതിവാക്കി. ചിലപ്പോള്‍ ഈ കണക്കു തെറ്റി വ്രതമനു‌ഷ്ഠിക്കേണ്ടതു തലേദിവസമോ പിറ്റേദിവസമോ ആയിപ്പോയി എന്നു വരും. എന്നാലും ആരെല്ലാം പറഞ്ഞാലും അന്തര്‍ജ്ജനം ഈ പതിവു മാറ്റാറില്ല. അതുകൊണ്ട് ചിലര്‍ ചില മര്‍ക്കടമുഷ്ടിക്കാരുടെ ദുശ്ശാഠ്യത്തിന് ഉദാഹരണമായും മറ്റും “ചംക്രോത്തമ്മ”യുടെ (ആ ദേശക്കാരും മറ്റും ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ അങ്ങനെയാണ് പറഞ്ഞിരുന്നത്) ഏകാദശി പോലെ എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു പരിഹസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അതും ആ അന്തര്‍ജ്ജനം വകവെച്ചില്ല.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു വഴിപോക്കരായ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ ചംക്രോത്ത് മഠത്തില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരും വലിയ ജ്യോത്സ്യന്മാരായിരുന്നു. ചംക്രോത്തുമഠത്തില്‍ ആരു ചെന്നാലും ഭക്ഷണം കൊടുക്കുമെന്നും ചംക്രോത്തമ്മ അതിഥിസല്‍ക്കാരത്തില്‍ ബദ്ധശ്രദ്ധയാണെന്നും ചിലര്‍ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ ഊണു കഴിച്ചു പോകണമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ അവിടെച്ചെന്നത്. അവര്‍ അവിടെച്ചെന്നയുടനെ തങ്ങള്‍ വഴിപ്പോക്കരായ രണ്ടു ബ്രാഹ്മണരാണെന്നും ഭക്ഷണം കഴിച്ചുപോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നും വിചാരിച്ചാണ് അവിടെ ചെന്നിരിക്കുന്നതെന്നു ചിരുതേച്ചിമുഖാന്തരം അകത്തറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനം വാതില്‍പ്പുറകില്‍ വന്നുനിന്നുകൊണ്ട് “ഇവിടെ അതിഥികള്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിന് ഒട്ടും മടിയില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടുതാനും. ഇവിടെ ഉണ്ണാനായിട്ടു വന്നാല്‍ ചോറു കൊടുക്കാതെ ആരെയും പറഞ്ഞയയ്ക്കാറില്ല. എങ്കിലും ഇന്ന് ഏകാദശിയാകകൊണ്ടു നിങ്ങളെ കഴിപ്പിച്ചയയ്ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ഇന്ന് ഇവിടെ ഞങ്ങള്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും ശുദ്ധോപവാസമാണ്. ഏകാദശിനാള്‍ അതിഥികള്‍ക്കു ശാല്യന്നം കൊടുക്കുക ഇവിടെ പതിവില” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ “ഏകാദശി ഇന്നല്ല; നാളെയാണ്. ഞങ്ങള്‍ ഗണിച്ചു നോക്കീട്ടുണ്ട്. ഞങ്ങള്‍ കുറച്ചു ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം പഠിച്ചിട്ടുള്ളവരാണ്. ഞങ്ങളുടെ കൈയില്‍ പഞ്ചാംഗവുമുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു.

അന്തര്‍ജ്ജനം: എന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ ഗണിതം തെറ്റിപ്പോയി. ഏകാദശി ഇന്നു തന്നെയാണ്. സംശയമില്ല.

ഇതുകേട്ടു ബ്രാഹ്മണര്‍ ഉടനെ കവിടിസ്സഞ്ചിയഴിച്ചു പരല്‍ നിരത്തിഗ്ഗണിച്ചു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ഏകാദശി അന്നുതന്നെയാണെന്നു കണ്ടു. ഉടനെ അവര്‍ അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി മറ്റൊരു ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ക്കയറി അവിടെച്ചെന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ഏകാദശി പിറ്റേദിവസമാണെന്നും കുളിച്ചു വന്നാല്‍ ഊണു കഴിക്കാമെന്നും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവര്‍ പറഞ്ഞു. ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് പിന്നെയും സംശയമുണ്ടായി. അവരും ഏകാദശിവ്രതം പതിവുള്ളവരായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെയിരുന്നു വീണ്ടും ഗണിച്ചുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ഏകാദശി പിറ്റേ ദിവസമാണെന്നു കണ്ട് അവര്‍ വീണ്ടും ചംക്രോത്ത് മഠത്തില്‍ പോയി അവിടെയിരുന്നു ഗണിച്ചുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ഏകാദശി അന്നുതന്നെയാണെന്നു കണ്ടു. ഇങ്ങനെ പല പ്രാവശ്യം പരീക്ഷിച്ചു നോക്കി. അപ്പോഴെല്ലാം യഥാപൂര്‍വം കാണുകയാല്‍ ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു. ഈ വിവരമറിഞ്ഞ് ആ ഗ്രാമത്തിലുള്ളവരെല്ലാം ചംക്രോത്തമ്മയ്ക്ക് ഏകാദശിയായിട്ടുള്ള ദിവസം തന്നെ അനു‌ഷ്ഠിച്ചുതുടങ്ങി.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിക്കില്‍ ഏകചക്രഗ്രാമത്തില്‍ ബകനെന്ന പോലെ “തൊകലന്‍” എന്നൊരു ദുഷ്ടന്‍ ചില അനുചരന്മാരോടുകൂടി വന്നുചേര്‍ന്നു. അവന്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ആ ദിക്കിലുള്ള ധനവാന്മാരായ വിപ്രന്മാരുടെയും മറ്റും ഗൃഹങ്ങളില്‍ കയറി കൊള്ളയടിക്കുകയും കൈയില്‍ കിട്ടുന്നവരെയൊക്കെ പ്രഹരിക്കുകയും കൊല്ലുകയും മറ്റും ചെയ്തുതുടങ്ങി. അതിനാല്‍ ആ ഗ്രാമത്തില്‍ സന്ധ്യയായാല്‍ പിന്നെ ആര്‍ക്കും മനസ്സുറപ്പിച്ചു കിടന്നുറങ്ങാനും ഗൃഹത്തില്‍നിന്നു പുറത്തിറങ്ങി സഞ്ചരിക്കാനും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. സ്ത്രീകളെയും കുട്ടികളെയും പകലായാലും വെളിയില്‍ക്കണ്ടാല്‍ ആ ദുഷ്ടന്‍ തല്ലിക്കൊല്ലും. അതിനാല്‍ അക്കാലത്ത് ആ ഗ്രാമത്തിലുണ്ടായിരുന്ന അനേകം ഭൂമിദേവന്മാര്‍ ആ ദിക്കുവിട്ടു കുടുംബസഹിതം വര്‍ക്കലയ്ക്കടുത്തുള്ള അയിരൂര്‍, വാമനപുരം, പള്ളിപ്പുറം, നെടുമങ്ങാട്, നെയ്യാറ്റിന്‍കര, മലയിന്‍കീഴ്, ഒറ്റശ്ശേഖരമംഗലം മുതലായ ദേശങ്ങളില്‍ പോയി താമസമുറപ്പിച്ചു. ചിലര്‍ “സോപദ്രവാപി സുഖദാ ഖലു ജന്മഭൂമിഃ” എന്നു വിചാരിച്ചു സകല വിധോപദ്രവങ്ങളും സഹിച്ച് അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു. ചംക്രോത്തമ്മ ധൈര്യസമേതം അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചതല്ലാതെ എങ്ങും പോയില്ല. എങ്കിലും ദ്വാദശിനാള്‍ ബ്രഹ്മചാരികളെ കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടാന്‍ ആ അന്തര്‍ ജനത്തിനു വളരെ പ്രയാസമായിത്തീര്‍ന്നു. അക്കാലത്തു തൊകലനെ പേടിച്ചു പാന്ഥന്മാര്‍ പോലും ആ ദിക്കില്‍ക്കൂടി സഞ്ചരിക്കാതെയായിപ്പോയി. പിന്നെ വഴിപോക്കരായ ബ്രഹ്മചാരികളെ കിട്ടുകയില്ലല്ലോ. അവിടെ ബ്രാഹ്മണഗൃഹങ്ങള്‍ തന്നെ വളരെ ചുരുക്കമായി. ഉള്ളവര്‍ തങ്ങളുടെ ഉണ്ണികളെ അയയ്ക്കാതെയും ഭീരുക്കളായ ബ്രഹ്മചാരികള്‍ അവരുടെ ഗേഹം വിട്ടുവെളിയില്‍ ഇറങ്ങാതെയുമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ഒരു ദ്വാദശിനാള്‍ ചംക്രോത്തമ്മയ്ക്കു കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടാന്‍ ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയേയും കിട്ടിയില്ല. ബ്രഹ്മചാരിയെ കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടാതെ പാരണ കഴിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. പാരണ കഴിക്കാതെ വ്രതത്തിനു പൂര്‍ണ്ണത സിദ്ധിക്കുകയില്ല. അതിനാല്‍ ചംക്രോത്തമ്മ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണയായിത്തീര്‍ന്നു. ചിരുതേച്ചിയും കുന്നനും ആ ഗ്രാമത്തില്‍ ബ്രഹ്മചാരികളുള്ള ബ്രാഹ്മണഗൃഹങ്ങളിലെല്ലാം പോവുകയും വഴിയില്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയെപ്പോലും വിളിച്ചുകൊണ്ടുവരാന്‍ സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കം ആ അന്തര്‍ജ്ജനം വ്യസനം സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ടു തന്റെ തേവാരപ്പുരയിലുണ്ടായിരുന്ന വി‌ഷ്ണുവിഗ്രഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ചെന്ന് “ഭഗവാനേ! എനിക്കു വ്രതഭംഗം വരാതെയിരിക്കുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാക്കിത്തരണേ” എന്നു ഭക്തിയോടും വ്യസനത്തോടുംകൂടി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടും കണ്ണടച്ചുകരഞ്ഞുകൊണ്ടും തൊഴുതുകൊണ്ടും നിന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചു നേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആരോ തന്റെ പിന്നില്‍ വന്നുനിന്ന്, “അമ്മേ! ഇവിടെ ഊണു കാലമായില്ലേ? എനിക്കു വിശപ്പു കലശലായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞതായി തോന്നുകയാല്‍ അന്തര്‍ജ്ജനം കണ്ണു തുറന്നു തിരിഞ്ഞുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ആ ഭക്ത കണ്ടത് ദണ്ഡും കൃ‌ഷ്ണാജിനവും ധരിച്ച ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയെയായിരുന്നു. ആ സമയം ആ അന്തര്‍ജ്ജനവ്വിനുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം എത്രമാത്രമാണെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം തന്നെ. “ഊണിനൊക്കെക്കാലമായിട്ടുണ്ട്. ക്ഷണത്തില്‍ കുളിച്ചു വരൂ. കുളം ഇവിടെത്തന്നെയുണ്ട്” എന്ന് അന്തര്‍ജ്ജനം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രഹ്മചാരി, “ഞാന്‍ നദീജലത്തിലല്ലാതെ കൂപതോയത്തില്‍ കുളിക്കാറില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അന്തര്‍ജ്ജനം നദിയിലേക്കു പോയാല്‍ ആപത്തുണ്ടാകുമെന്നും തൊകലന്റെ കഥയുമെല്ലാം പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു.

“അതൊന്നും സാരമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് ബ്രഹ്മചാരി പുറത്തിറങ്ങി നേരെ പുഴക്കടവിലേക്കു നടന്നു. മദ്ധ്യേ മാര്‍ഗ്ഗം തൊകലന്‍ ബ്രഹ്മചാരിയെ കണ്ടെത്തി പിടികൂടുകയും അവര്‍ തമ്മില്‍ അതിഘോരമായി ഒരു ദ്വന്ദ്വയുദ്ധം നടക്കുകയും ആ സമയം ബ്രഹ്മചാരിയുടെ കൈയിലിരുന്ന ദണ്ഡ് സുദര്‍ശനചക്രമായിത്തീരുകയും അതുകൊണ്ട് തൊകലന്റെ കണ്ഠം മുറിച്ച് അവനെ നിഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്തു. ചക്രം കൊണ്ട് കഴുത്തറുത്ത സമയം ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടാണ് തൊകലന്‍ നിലംപതിച്ചത്. ആ നിലവിളി കേട്ടു തൊകലന്റെ കൂട്ടുകാര്‍ അവിടെ ഓടിയെത്തി. ബ്രഹ്മചാരിയെ പിടികൂടി. ബ്രഹ്മചാരി അവരെയും ക്ഷണത്തില്‍ നിഗ്രഹിച്ചിട്ടു പുഴക്കടവില്‍ ചെന്നു രക്തം പുരണ്ടിരുന ചക്രം തേച്ചുകഴുകി വൃത്തിയാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം കുളിയും കഴിച്ചു ചംക്രോത്തുമഠത്തിലേക്കു പോയി. തൊകലന്‍ വന്നു താമസിക്കുകയും മരിക്കുകയും ചെയ്ത സ്ഥലത്തിനു “തുകലശ്ശേരി” എന്നും ബ്രഹ്മചാരി ചക്രം ക്ഷാളനംചെയ്ത കടവിന് “ചക്രക്ഷാളനക്കടവ്” എന്നും നാമം സിദ്ധിച്ചു. ചക്രക്ഷാളനക്കടവ് ലോപിച്ചു ലോപിച്ചു “ചക്രശാലക്കടവ്” എന്നായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ബ്രഹ്മചാരി കുളിക്കാന്‍ പോയിട്ട് വരാന്‍ താമസിച്ചപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു വീണ്ടും വി‌ഷാദം സഹിക്കവയ്യാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. “ആ ഉണ്ണി കുളിക്കാന്‍ പോയിട്ട് ഇത്ര വളരെ താമസിക്കുന്നതെന്താണാവോ? ആ സാധുവിനെ തൊകലന്‍ പിടിച്ചു കൊന്നായിരിക്കുമോ? എന്നാല്‍ എനിക്കിന്നു പാരണ കഴിക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ല. എന്റെ ഭഗവാനേ! അങ്ങനെയൊന്നും വരുത്തരുതേ” എന്നും മറ്റും വിചാരിച്ച് അന്തര്‍ജ്ജനം വ്യസനിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ കുളിക്കാന്‍ പോയിരുന്ന ഉണ്ണിയും വേറെ അഞ്ചു ബ്രഹ്മചാരികളും കുളി കഴിഞ്ഞു വരുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ അന്തര്‍ജ്ജനം സന്തോ‌ഷിച്ച് അവരെ ആറുപേരെയും കാല്‍കഴുകിചൂട്ടുകയും പാരണ കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ഒരു ബ്രഹ്മചരി തൊകലനെയും അവന്റെ അനുചരന്മാരെയും നിഗ്രഹിച്ചുവെന്നും ആ ഉണ്ണി മഠത്തിലേക്കു പോയിരിക്കുന്നുവെന്നുമുള്ള വര്‍ത്തമാനം ആ ദിക്കില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിക്കുകയും ശത്രുഭയം തീര്‍ന്നതിനാല്‍ സകലജനങ്ങളും സന്തുഷ്ടമാനസന്മാരായിത്തീരുകയും ഏറ്റവും പരാക്രമശാലിയായിരുന്ന തൊകലനെ നിഗ്രഹിച്ച് ആ ഉണ്ണി കേവലം മനു‌ഷ്യനായിരിക്കുകയില്ലെന്നും അദ്ദേഹത്തെയും അദ്ദേഹം ദുഷ്ടനിഗ്രഹത്തിനായി ഉപയോഗിച്ച ചക്രായുധത്തെയും കണ്ടുവന്ദിക്കണമെന്നും വിചാരിച്ചു അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ ആ മഠത്തില്‍ ചെന്നുചേരുകയും ബ്രഹ്മചാരിയെ കണ്ടു വന്ദിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ശ്രീചക്രം കൂടി വന്ദിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു തങ്ങള്‍ക്ക് അതിയായ ആഗ്രഹമുണ്ടെന്നുള്ള വിവരം അദ്ദേഹത്തെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ ബ്രഹ്മചാരി തന്റെ ആയുധത്തെ മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്തു സകല ജനങ്ങള്‍ക്കും കണ്ടു വന്ദിക്കുവാന്‍ സകൗര്യമുള്ള ഒരുയര്‍ന്ന സ്ഥലത്തു പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനമായി പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചു. അപ്പോള്‍ സൂര്യകോടി പ്രകാശത്തോടുകൂടി പ്രജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആ സുദര്‍ശനം കണ്ട് എല്ലാവരും വന്ദിച്ചു. ഉടനെ അന്തര്‍ജ്ജനം ആ സുദര്‍ശനചക്രത്തിന്റെ പൂജാ നിവേദ്യാദികളും തൃപ്പടിദാനമായി സമര്‍പ്പിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നൊരാധാരം എഴുതിച്ചു സുദര്‍ശനത്തിന്റെ തിരുമുന്‍പില്‍ വെയ്ക്കുകയും അവിടുത്തെ കാര്യാന്വേ‌ഷണങ്ങള്‍ക്കായി തന്റെ ദായാദന്മാരായ മൂന്നില്ലക്കാരെയും കണക്കെഴുത്തിനായി കുന്നനെയും നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം ബ്രഹ്മചാരി അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങളോട്, “ഈ സുദര്‍ശനത്തെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം വന്ദിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ സകലജനങ്ങള്‍ക്കും സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സാധിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ എല്ലാവരും അവരവരുടെ ആഗ്രഹസിദ്ധിക്കായി സുദര്‍ശനചക്രത്തെ ഭക്തിപൂര്‍വം വന്ദിച്ചു കണ്ണടച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടുനിന്നു. അവര്‍ കണ്ണു തുറന്നുനോക്കിയപ്പോള്‍ ബ്രഹ്മചാരികളേയും ചംക്രോത്തമ്മയേയും ചിരുതേച്ചിയേയും അവിടെ കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. തൊകലെനെക്കൊന്ന ബ്രഹ്മചാരി മഹാവി‌ഷ്ണുവിന്റെ അഞ്ചാമത്തെ അവതാരമായ സാക്ഷാല്‍ വാമനമൂര്‍ത്തിയും മറ്റേ ബ്രഹ്മചാരികളിലൊരാള്‍ ശിവാംശസംഭൂതനായ ദുര്‍വ്വാസസ്സുമഹര്‍‌ഷിയും ശേ‌ഷം നാലു പേരും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശി‌ഷ്യന്മാരും ആയിരുന്നുവെന്നും അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനും ചിരുതേച്ചിക്കും ഭഗവല്‍സായൂജ്യം സിദ്ധിച്ചതിനാലാണ് അവര്‍ അപ്രത്യക്ഷരായതെന്നുമാണ് ജനവിശ്വാസം. ചക്രപ്രതി‌ഷ്ഠനിമിത്തം ആ ദേശത്തിനു “മല്ലികവന”മെന്നായിരുന്ന പുരാതന നാമധേയം പോയി “ചക്രപുര”മെന്നായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെയവിടെ ശ്രീവല്ലഭന്റെ (മഹാ വി‌ഷ്ണുവിന്റെ) പ്രതി‌ഷ്ഠയുണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് ആ ദേശത്തിന് “ശ്രീവല്ലഭപുരം” (തിരുവല്ലാ ഗ്രാമം) എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചത്.

അദ്ധ്യായം 84
അവണങ്ങാട്ട് പണിക്കരും ചാത്തന്മാരും

അവണങ്ങാട്ടു പണിക്കരുടെ ഭവനം കൊച്ചിരാജ്യത്ത് തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താലൂക്കില്‍ കിഴക്കുംമുറി വില്ലേജില്‍ പെരിങ്ങോട്ടുകര ദേശത്താണ്. ആ ഗൃഹത്തില്‍ ഒരു കാലത്ത് ഒരു പുരു‌ഷനല്ലാതെ മറ്റാരുമില്ലാതായിത്തീരുകയാല്‍ ഒടുവില്‍ ശേ‌ഷിച്ച ആ പണിക്കര്‍ ഗുരുവായൂര്‍ സമീപം കണ്ണഞ്ചിറ എന്ന ദിക്കില്‍നിന്ന് ഒരു സ്ത്രീയെ വിവാഹം ചെയ്തു സ്വഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിച്ചു. ഇപ്പോള്‍ ആ ഗൃഹത്തിലുള്ളവരെല്ലാം ആ ദമ്പതിമാരുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ടവരാണ്. ആ ദമ്പതിമാര്‍ക്ക് “ഉണ്ണിത്താമന്‍” എന്നും “കേളുണ്ണി” എന്നും രണ്ടു പുത്രന്മാരും നാലഞ്ചു സ്ത്രീസന്താനങ്ങളുമുണ്ടായി. ആ ഗൃഹത്തില്‍ ഒടുവില്‍ ഏകാകിയായിത്തീര്‍ന്നിരുന്ന ആ പണിക്കര്‍ തന്റെ സര്‍വസ്വവും തന്റെ ഭാര്യയ്ക്കും മക്കള്‍ക്കുമായി കൊടുക്കുകയും അവരെ തന്റെ കുടുംബാവകാശികളാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷമാണു ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചത്. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്താനങ്ങള്‍ക്കും “അവണങ്ങാട്ടു പണിക്കര്‍” എന്നുള്ള പേരു തന്നെ സിദ്ധിച്ചു.

സ്വപിതാവു കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും കേളുണ്ണിപ്പണിക്കരും കുറച്ചുകാലം വിദ്യാഭ്യാസാര്‍ത്ഥം മാതുലഗൃഹത്തില്‍ പോയി താമസിച്ചിരുന്നു. ആ ഗൃഹക്കാര്‍ പുരാതനകാലം മുതല്‍ക്കുതന്നെ വലിയ വിദ്വന്മാരും മാന്ത്രികനമാരുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവരുടെ സഹവാസവും അഭ്യാസവും നിമിത്തം ഇരുവരും വലിയ വിദ്വാന്മാരും മന്ത്രവാദികളുമായിത്തീര്‍ന്നു. വിദ്യഭ്യാസം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അവര്‍ മടങ്ങിവന്ന് പിതൃദത്തമായ സ്വഗൃഹത്തില്‍തന്നെ താമസമുറപ്പിച്ചു. മന്ത്രവാദികള്‍ക്ക് അവരുടെ കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ശരിയായി ഫലിക്കുന്നതിന് ഏതെങ്കിലും ഒരു മൂര്‍ത്തിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കി വേക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. അതിനാല്‍ ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും കേളുണ്ണിപ്പണിക്കരും ഗണപതിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കി. അവര്‍ അവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും ഇരിക്കുവാന്‍ മതിയാകത്തക്ക വിസ്താരത്തോടുകൂടി ഒരു കിണര്‍ കുഴിപ്പിച്ച് അതില്‍ ഇറങ്ങിയിരുന്നു തപസ്സുചെയ്താണ് ഗണപതിയെ പ്രത്യക്ഷമാക്കിയത്. ആ കിണറിനു വളരെ താഴ്ചയുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും അതില്‍ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അതിന്റെ അടിയിലും മുകളിലും കല്ലു പാകി തളം ചെയ്തിരുന്നു. അതിലേക്ക് ഇറങ്ങുവാന്‍ ഒരു വശത്തുകൂടിയാണ് വഴി വെച്ചിരുന്നത്.

അവര്‍ ഗണപതിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം കാലടി ഭട്ടതിരിമാരെപ്പോലെ ആ ദേവന്‍മുഖാന്തരം ആത്മാര്‍ത്ഥമായും പരാര്‍ത്ഥമായും പല കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുകയും സാധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. എങ്കിലും അവര്‍ക്ക് അതൊന്നുകൊണ്ടും തൃപ്തിയായില്ല.

അക്കാലത്ത് “പഞ്ചനലൂര്‍ ഭട്ടതിരി” എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു മാന്ത്രികനുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ചാത്തന്മാരെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തി, തന്റെ വശംവദന്മാരാക്കിത്തീര്‍ത്തിരുന്നു. ആദ്യം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അധീനതയില്‍ നാനൂറു ചാത്തന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ പത്തു മൂര്‍ത്തികളെ പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനായ കാട്ടുമാടസ്സു നമ്പൂതിരിക്കു വിട്ടു കൊടുത്തതുപോകെ മുന്നൂറ്റിത്തൊണ്ണൂറു ചാത്തന്മാരാണ് ഭട്ടതിരിക്കുണ്ടായിരുന്നത്. ആ ചാത്തന്മാര്‍ മുഖാന്തരം ഭട്ടതിരിയും അനേക കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുകയും അന്യന്മാര്‍ക്കു സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു. ഗണപതി മുഖാന്തരം പണിക്കര്‍ സാധിച്ചിരുന്നതിലധികം കാര്യങ്ങള്‍ ഭട്ടതിരി ചാത്തന്മാര്‍മൂലം സാധിച്ചിരുന്നു. ഗണപതിയെക്കൊണ്ടു ദാസ്യപ്രവൃത്തിയൊന്നും ചെയ്യിക്കാന്‍ പാടില്ലാത്തതിനാലും ചാത്തന്മാരെക്കൊണ്ടു സകലപ്രവൃത്തികളും ചെയ്യിക്കാമായിരുന്നതു കൊണ്ടും ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി പണിക്കരുടെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലുന്നതിലധികം ആളുകള്‍ ഭട്ടതിരിക്കാണ് അധികമുണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. ഈ വര്‍ത്തമാനമറിഞ്ഞതിനാല്‍ ഏതുവിധവും ചാത്തന്മാരെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തണമെന്ന ഒരാഗ്രഹം പണിക്കര്‍ക്കു കലശലായിട്ടുണ്ടായി. അതിനാല്‍ ആ സഹോദരന്മാര്‍ രണ്ടുപേരും പഞ്ചനല്ലൂര്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചാത്തന്മാരില്‍ ചിലരെ തങ്ങള്‍ക്കു വിട്ടുതരേണമെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ താനൊരു ബ്രാഹ്മണനായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്കു നീചമൂര്‍ത്തികളായ ചാത്തന്മാരെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത് അത്ര ഉത്തമമല്ലെന്നും തനിക്ക് ഈശ്വരന്മാരായിട്ടുള്ള മൂര്‍ത്തികളില്‍ ആരെയെങ്കിലും സ്വാധീനപ്പെടുത്തണമെന്നും അതിന് അവണങ്ങാട്ടു പണിക്കരുടെ ഗണപതിയെത്തന്നെ ആയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നും വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ചാത്തന്മാരെ യഥാക്രമം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നവരായ ആരെയെങ്കിലും ഏല്പിക്കാതെ വെറുതെ വിട്ടയച്ചാല്‍ അവര്‍ ഉപദ്രവിച്ചെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയവും ഭട്ടതിരിക്കു സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും സഹോദരനും കൂടി ചെന്ന് അപേക്ഷിച്ച ഉടനെ ഭട്ടതിരി, “എന്റെ ചാത്തന്മാരില്‍ ചില മൂര്‍ത്തികളെമാത്രമാക്കേണ്ട, ഇവിടെ എനിക്ക് അധീനന്മാരായിട്ടു പത്തു കുറച്ചു മുന്നൂറ്റിത്തൊണ്ണൂറു ചാത്തന്മാരാണുള്ളത്. അവരെയൊക്കെ പണിക്കര്‍ക്കു വിട്ടുതന്നേക്കാം. എന്നാല്‍ പണിക്കരുടെ ഗണപതിയെ എനിക്കു വിട്ടു തരണം. ചാത്തന്മാരെക്കൊണ്ടു ണ്ടാകുന്നിടത്തോളം ഉപകാരവും ആദായവും ഗണപതിയെക്കൊണ്ടുണ്ടാവുകയില്ല. എങ്കിലും ആ ന ഞാന്‍സഹിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരിയുടെ ഈ അഭിപ്രായത്തെ ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും സഹോദരനും സസന്തോ‌ഷം പൂര്‍ണ്ണമായി സമ്മതിക്കുകയും രണ്ടു കൂട്ടക്കാരും അവരുടെ സേവാമൂര്‍ത്തികളെ പരസ്പരം വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ഗണപതിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനുള്ള മുറകളെ പണിക്കര്‍ ഭട്ടതിരിക്കും, ചാത്തന്മാരെ സേവിക്കുവാനുള്ള ക്രമങ്ങള്‍ ഭട്ടതിരി പണിക്കര്‍ക്കും ഉപദേശിക്കുകയും അങ്ങനെ അവണങ്ങാട്ടു ഗണപതി പഞ്ചനല്ലൂര്‍ ഗണപതിയും പഞ്ചനല്ലൂര്‍ ചാത്തന്മാര്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാരുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും കേളുണ്ണിപ്പണിക്കരും സമാധിയിലായിരുന്ന കിണറിന്റെ മേല്‍ഭാഗം കലു പാകി അടചിരുന്നു എന്നു മുന്‍പ് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അത് അവര്‍ ഒരു മുല്ലത്തറയാക്കുകയും ആ മുല്ലത്തറയില്‍ ചാത്തന്മാരെ എല്ലാം കുടിയിരുത്തുകയും ചെയ്തു.

ഈ ചാത്തന്മാരെല്ലാം ശ്രീ പരമേശ്വരനു വി‌ഷ്ണുമായയില്‍ നിന്നു ജനിച്ച പുത്രന്മാരാണെന്നും മായയ്ക്ക് അധീനന്മാരായിട്ടാണ് അവര്‍ വര്‍ത്തിക്കുന്നതെന്നുമാണ് വിശ്വസിച്ചുപോരുന്നത്. അവണങ്ങാട്ടു ശ്രീകോവില്‍ പണിയിച്ച് അതിനുള്ളില്‍ വി‌ഷ്ണുമായയേയും പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. മായയുടെ രൂപം അര മുതല്‍ കീഴ്പോട്ടു സ്ത്രീയും മേല്പോട്ടു പുരു‌ഷനുമായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെ രണ്ടു നേരവും പൂജയുണ്ട്. കാലത്ത് നിവേദ്യം, മലര്‍, പഴം, ശര്‍ക്കര, ഇളനീര്‍ മുതലായവയാണ്. വൈകുന്നേരം അത്താഴപ്പൂജയ്ക്ക്കു നിവേദ്യത്തിനു നാഴിയരി പതിവുണ്ട്. അത് തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ അയ്യന്തോള്‍ പടിഞ്ഞാറ്റിടത്തു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വക വഴിപാടാണ്. ഈ നമ്പൂരിപ്പാട് ഇവിടെ ഇങ്ങനെ ഒരു വഴിപാട് വകവെച്ചു കൊടുത്തു പതിവായി നടത്തിത്തുടങ്ങിയതിന്റെ കാരണം താഴെ പറയുന്നു.

പടിഞ്ഞാറ്റിടത്തെ ദായാദന്മാരായി കിഴക്കിനിയിടം എന്നൊരു ഇല്ലക്കാരും കൂടി അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്തു പുരു‌ഷന്മാരെല്ലാം മരിച്ചു ചില അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നകാലത്ത് പടിഞ്ഞാറ്റിടത്ത് നമ്പൂരിപ്പാട് ആ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളെയെല്ലാം ആജീവനാന്തം വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞ് അവരുടെ വസ്തുവകകളെലാം അവരോട് എഴുതിവാങ്ങി കൈവശപ്പെടുത്തി. കിഴക്കിനിടം വഴിയായി വളരെ സ്വത്തുക്കളുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും പടിഞ്ഞാറ്റിടത്തു നമ്പൂരിപ്പാട് ആ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളെ വേണ്ടപോലെ രക്ഷിച്ചില്ല. ചെലവിനുപോലും യഥാകാലം വേണ്ടതുപോലെ കൊടുക്കായ്കയാല്‍ ആ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ മുഴുപ്പട്ടിണികിടന്നു വി‌ഷമിച്ചു. അതിനാല്‍ അവര്‍ “ഞങ്ങള്‍ക്കു ബുദ്ധിമുട്ടിനു ഇടയാകാതെ വേണ്ടതെല്ലാം തരുവിച്ചാല്‍ ഞങ്ങള്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാര്‍ക്കു വഴിപാടായി നൂറു പണം കൊടുത്തേയ്ക്കാം” എന്നു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ടു ചാത്തന്മാരെ മനസ്സുകൊണ്ടു വന്ദിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. ഉടനെ പടിഞ്ഞാറ്റിടത്തു ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ തുടങ്ങി. ഭക്ഷണസാധനങ്ങളില്‍ തലമുടി, കരിക്കട്ട, അമേധ്യം മുതലായവ കൊണ്ടുചെന്ന് ഇടുക, തേവാരപ്പുരയിലുള്ള വിഗ്രഹങ്ങളും സാളഗ്രാമം, ശിവലിംഗം മുതലായവയും എടുത്തു തുപ്പല്‍ക്കുഴിയിലും എച്ചില്‍ക്കുഴിയിലും കക്കൂസിലും മറ്റും കൊണ്ടുചെന്ന് ഇടുക, പുരയ്ക്കകത്തു കിടന്നുറങ്ങുന്ന കൊച്ചുപെണ്‍കുട്ടികളെ എടുത്തു നാലുകെട്ടിന്റെ മുകളിലുള്ള ഉത്തരത്തിന്മേലും കിണറ്റിന്റെ വക്കത്തും മറ്റും കൊണ്ടു ചെന്നു കിടത്തുക, അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും മറ്റും ഉടുത്തിരിക്കുന്ന വസ്ത്രങ്ങള്‍ക്ക് ആകസ്മാല്‍ തീപിടിക്കുക മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ അവിടെ ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. എന്നാല്‍ ചാത്തന്മാരെ പ്രത്യക്ഷമായി അവിടെയെങ്ങും ആരും കാണുകയുമില്ല. ഉപദ്രവങ്ങള്‍ സഹിക്കവയ്യാതെയായപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു ദൈവജ്ഞനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കിക്കുകയും ഈ ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം കിഴക്കിനിടത്തെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളുടെ പ്രാര്‍ത്ഥന നിമിത്തം അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാര്‍ ചെയ്യുന്നതാണെന്നും അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ വഴിപാടായി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള നൂറു പണം അവണങ്ങാട്ടു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടിന് ഇടയാകാതെ വേണ്ടതെല്ലാം ധാരാളമായി കൊടുത്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്താല്‍പ്പിന്നെ ഉപദ്രവമൊന്നും ഉണ്ടാവുകയില്ലെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാട് അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്യുകയും ഉപദ്രവം മാറുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു ചാത്തന്മാരെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും ഭക്തിയും വിശ്വാസവും ജനിച്ചു. ആ മൂത്ത നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് അന്‍പത്തഞ്ചും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുജന് അന്‍പതും വയസ്സു വീതം പ്രായമായിരുന്നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരും വേളികഴിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും അവര്‍ക്കു പെണ്‍കിടാങ്ങളല്ലാതെ പുത്രസന്താനമുണ്ടായിട്ടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അതിലേക്കു ചാത്തന്മരുടെ കല്പനയൊന്നു കേട്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് അവര്‍ വിചാരിക്കുകയും പരസ്പരം പറയുകയും ചെയ്തു. അടുത്തദിവസം ചാത്തന്മാരുടെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി പടിഞ്ഞാറ്റിടത്തു ചെലുകയും “മൂസ്സാമ്പൂരിപ്പാട് ഒന്നുകൂടി വേളികഴിക്കണം. അത് ഏറ്റവും ദാരിദ്രമുള്ള ഒരു ഇല്ലത്തു നിന്നായിരിക്കണം. സ്ത്രീധനമായി യാതൊന്നും വാങ്ങരുത്. എന്നാല്‍ ഉണ്ണിയുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിച്ചിട്ട് വെളിച്ചപ്പാട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോവുകയും വലിയ നമ്പൂരിപ്പാട് ആ കല്പനപ്രകാരം വീണ്ടും വിവാഹം കഴിക്കുകയും അതില്‍നിന്ന് അചിരേണ ഉണ്ണിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചാണ് നമ്പൂരിപ്പാട് അവണങ്ങാട്ട് അത്താഴപ്പൂജയ്ക്കു നാഴിയരിവീതം നിവേദ്യത്തിനു വകവെച്ചുകൊടുത്തത്. ഇതു കൂടാതെ ആ ഇല്ലത്തുനിന്ന് ആണ്ടില്‍ക്കോളായി (ആണ്ടുതോറുമുള്ള വഴിപാടായി) ഒരു സംഖ്യ ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുമുണ്ട്.

അവണങ്ങാട്ടു പണിക്കരുടെ കുടുംബത്തില്‍ മുമ്പു പറഞ്ഞ മൂന്നുപേര്‍ (ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കരും, കേളുണ്ണിപ്പണിക്കരും, കുഞ്ചുണ്ണിപ്പണിക്കരും) അല്ലാതെ വേറെ ആരും ചാത്തന്മാരെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തീട്ടില്ല. എങ്കിലും അവരുടെ അനന്തവരും ചാത്തന്മാരെ തങ്ങളുടെ പരദൈവങ്ങളെന്നു വിചാരിച്ചു യഥാശക്തി ഭക്തിപൂര്‍വം സേവിച്ചു കൊണ്ടാണിരിക്കുന്നത്. അതിന് ഇപ്പോഴും വലിയ ഭേദഗതി വന്നിട്ടില്ല. അവിടെ പതിവുള്ള കര്‍മ്മാദികളെല്ലാം ഒരുവിധം ശരിയായി ഇപ്പോഴും നടത്തിപ്പോരുന്നുണ്ട്.

ചാത്തന്മാരെ ഉദ്ദേശിച്ച് ഇവിടെ പ്രധാനമായി ചെയ്യുന്നത് “വെള്ളാട്ടു കര്‍മ്മം” എന്നൊന്നാണ്. ഇതു പണിക്കരുടെ വകയായിട്ടും അന്യന്മാരുടെ വഴിപാടായിട്ടും നടത്താറുണ്ട്. ഈ കര്‍മ്മം എഴു ദിവസംകൊണ്ടാണു കഴിഞ്ഞുകൂടുന്നത്. ഇതിന് എഴുദിവസത്തേക്കുംകൂടി ആയിരത്തഞ്ഞൂറു രൂപയില്‍ കുറയാതെ ചെലവു വരും. ഈ കര്‍മ്മത്തിന്റെ ചടങ്ങുകള്‍ ആകപ്പാടെ നോക്കിയാല്‍ ഇത് ഒരുവക ഉത്സവം തന്നെയാണെന്നു പറയാം. ഇതിലേക്കുള്ള ചെലവു കാഴ്ചക്കാരായും മറ്റും വരുന്ന ജനങ്ങള്‍ കാണിക്കയായിട്ടും വഴിപാടായിട്ടും ആണ്ടില്‍ക്കോളായും മറ്റും കൊടുത്തും വരുന്ന മുതല്‍കൊണ്ട് ഏകദേശം എല്ലാം നടക്കാറുണ്ട്. സ്വല്പം വല്ലതും പോരാതെ വന്നാല്‍ അതു പണിക്കര്‍ കയ്യിനാല്‍ ചെലവുചെയ്യുകയുമാണ് പതിവ്.

വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം തുടങ്ങുന്നതിന് തലേദിവസംതന്നെ മായയുടെ ക്ഷേത്രവും ചുറ്റുമുള്ള സ്ഥലങ്ങളും കുലവാഴകള്‍, മാലകള്‍, തോരണങ്ങള്‍ മുതലായവ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചു മോടിപിടിപ്പിക്കും. ചാത്തന്മാരെ കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്ന മുല്ലത്തറയുടെ കിഴക്കുവശത്ത് ഒരു പന്തല്‍ ഇട്ട് അവിടേയും കെട്ടി വിതാനിച്ച് അലങ്കരിക്കും. പിറ്റേദിവസം രാത്രിയില്‍ അത്താഴപ്പൂജ കഴിഞ്ഞാലുടനെ മായയുടെയും ഉണ്ണിത്താമപ്പണിക്കര്‍ മുതലായ മൂന്നുപാസകന്മാരുടെയും തിടമ്പുകള്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചു വാദ്യ ഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി ക്ഷേത്രപ്രദക്ഷിണം നടത്തും. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ നാലു തിടമ്പും ചാത്തന്മാരെ കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്ന മുല്ലത്തറയുടെ മുന്‍വശത്തു കെട്ടിയലങ്കരിച്ചിട്ടുള്ള പന്തലില്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചു വയ്ക്കും. അപ്പോഴേക്കും നേരം ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടുമണിയാകും. പിന്നെ കര്‍മ്മം തുടങ്ങുകയായി. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ “മുടിയാട്ടം” എന്നൊരു ക്രിയയുണ്ട്. അത് ഏതാനും സ്ത്രീകള്‍ തലമുടി അഴിച്ചിട്ട് അങ്ങോട്ടും ഇങ്ങോട്ടും ആടുകയാണ്. അതിനുശേ‌ഷം “തിരുപ്പുറപ്പാട്” എന്നൊന്നുണ്ട്. അതു പുരു‌ഷന്മാര്‍ പാര്‍വതീപരമേശ്വരന്മാര്‍, ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്മാര്‍, വി‌ഷ്ണുമായ, കാളിവാക എന്നിവരുടെ വേ‌ഷം കെട്ടി ആടുകയാണ്. എല്ലാ ദിവസവും ആദ്യം കര്‍മ്മം ചെയ്യുന്നതു കേളുണ്ണിപ്പണിക്കരെ ഉദ്ദേശിച്ചാണ്. അതിനുശേ‌ഷമാണ് മറ്റുള്ളവര്‍ക്കായിട്ടുള്ള കര്‍മ്മം ചെയ്യുന്നത്. ഈ കര്‍മ്മങ്ങളുടെ അവസാനത്തിങ്കല്‍ എല്ലാ ദിവസവും വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി ചിലതൊക്കെ കല്പിക്കും. അതോടുകൂടി കര്‍മ്മം അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യും. ഇങ്ങനെ ഏഴു ദിവസം കഴിഞ്ഞാല്‍ എട്ടാം ദിവസം “കൊലയനാട്ടം” എന്നൊരു ക്രിയകൂടി പതിവുണ്ട്. അത് ഒരാള്‍ ഒരു മലനായാടിയുടെ (മലവേടന്റെ) വേ‌ഷം ധരിച്ചു നൃത്തം ചെയ്യുകയാണ്. അതുകൂടി കഴിഞ്ഞാല്‍ വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം സംബന്ധിച്ചു പിന്നെയൊന്നുമില്ല.

അവണങ്ങാട്ടു പണിക്കരുടെ ഗൃഹത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം ഒരു നാഴിക അകലെയായി ഏറ്റവും ധനവാനായ ഒരീഴവന്‍ താമസിച്ചിരുന്നു. അവനു ചാത്തന്മാരെക്കുറിച്ചു നല്ല വിശ്വാസമില്ലായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ആ മൂര്‍ത്തികള്‍ക്ക് എന്തോ ഒരു ശക്തിയില്ലയോ എന്നൊരു ശങ്കയുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു തവണ വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം കാണുന്നതിന് ഈ ഈഴവനും പോയിരുന്നു. എല്ലാവരും കാണിക്കയിടുമ്പോള്‍ താനും വല്ലതും ചെയ്യാതെയിരുന്നാല്‍ അത് അലൗകികമായിത്തീരുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അവന്‍ ഒരണ മാത്രം കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. കര്‍മ്മാവസാനത്തിങ്കല്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി ചില പ്രാര്‍ത്ഥനക്കാരോടും മറ്റും ഓരോന്നു കല്പിച്ചു നടന്ന കൂട്ടത്തില്‍ ഈ ഈഴവന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്ന് “ഇന്ന് കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്ന ഒരണ ഇവിടെ കൊടുത്തേക്കുക. ബാക്കി ഇന്നസംഖ്യ (നൂറു രൂപയോ മറ്റോ) നാളെ കൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തേക്കണം. കൊടുത്തില്ലെങ്കില്‍ ഉപദ്രവങ്ങളുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിച്ചു. അവന്‍ ഒരണ മാത്രമാണു കൊണ്ടുചെന്നിരിക്കുന്നതെന്ന് മറ്റാരും അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ വെളിചപ്പാടിന്റെ കല്പന കേട്ടപ്പോള്‍ അവന്‍ അത്ഭുതപ്പെടുകയും ചാത്തന്മാരെക്കുറിച്ച് അവന്റെ മനസ്സില്‍ വിശ്വാസം ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. വെളിചപ്പാടു കല്പിച്ച സംഖ്യ അവന്‍ പിറ്റേ ദിവസം തന്നെ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ സംഖ്യ ആണ്ടുതോറും അവന്റെ കുടുംബത്തില്‍നിന്ന് ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുമുണ്ട്.

’ഒരു തവണ വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ പിറ്റേ ദിവസത്തെ ചെലവിനു വകയൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ പണിക്കര്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ആ സമയം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി പണിക്കരെ വിളിച്ച്, “ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. ഒരു നല്ല സംഖ്യ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെ വരും” എന്നു കല്പിച്ചു. ഒരു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ ഒരു വലിയ സംഖ്യ പണിക്കരുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തിട്ട് “ഇത് ഒരു കാര്യസിദ്ധിക്കായി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിരുന്ന പണമാണ്. ഈ സംഖ്യ ഞാന്‍ തയ്യാറാക്കിവച്ചിട്ട് വളരെ ദിവസമായി. ജോലിത്തിരക്കുകള്‍കൊണ്ടു സമയം കിട്ടാഞ്ഞിട്ടാണ് ഇതുവരെ ഇത് ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നു തരാതെയിരുന്നത്. ഇന്നു ഞാന്‍അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം ആരോ എന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന്, “ആ സംഖ്യ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പണിക്കരുടെ അടുക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കണം” എന്നു പല തവണ പറഞ്ഞതായി തോന്നി. കണ്ണു തുറന്നു നോക്കീട്ട് ആരെയും കണ്ടുമില്ല. എങ്കിലും ഇത് ഇനിയും വച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നില്ല എന്നു നിശ്ചയിച്ചാണ് ഞാന്‍ഈ രാത്രിയില്‍ തന്നെ ഇതുംകൊണ്ട് പുറപ്പെട്ടത്” എന്നു പറയുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാരുടെ ദിവ്യത്വങ്ങളും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളും ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ട്. അവയെല്ലാം പറഞ്ഞു തീര്‍ക്കാന്‍ ആരാലും സാദ്ധ്യമല്ലാത്തതിനാല്‍ ചില സംഗതികള്‍ കൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

കൊച്ചിരാജ്യത്ത് ഒരു ഇളയത് പേ‌ഷ്ക്കാരായിരുന്നു. ഇത് അത്ര പഴയകാലത്തല്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിചയക്കാരില്‍ ചിലര്‍ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ സമീപമാണ്. അദ്ദേഹം ഉദ്യോഗം ഭരിച്ചുകൊണ്ട് എറണാകുളത്തു താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ഇല്ലത്തു ചാത്തന്മാരുടെ ഉപദ്രവം തുടങ്ങി. ഉടനെ ഇതറിഞ്ഞ് അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ പലവിധത്തിലുള്ള ഉപദ്രവങ്ങള്‍ സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ ഇല്ലത്തിന്റെ കോലായില്‍ (ഇറയത്ത) ഒരു കസേരയില്‍ ഇരുന്നുകൊണ്ട്, “ഇതെല്ലാം ചാത്തന്മാര്‍ ചെയ്യുന്നതാണെന്നു എനിക്കു തോന്നുന്നില്ല. ചാത്തന്മാരെന്ന് ഒരു വകക്കാരുണ്ടെന്നു തന്നെ ഞാന്‍വിശ്വസിക്കുന്നില്ല. അങ്ങനെ ചില മൂര്‍ത്തികളുണ്ടെങ്കില്‍ ഉണ്ടെന്ന് എനിക്കു ബോദ്ധ്യപ്പെടുവാന്‍ തക്കവിധത്തില്‍ എന്തെങ്കിലും ദൃഷ്ടാന്തം കാണിച്ചുതരട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ ഇല്ലത്തിനു മേഞ്ഞിരുന്ന ഓട് ഓരോന്നാരോന്നായി താഴെ വീണു തുടങ്ങി. ചിലതു പേ‌ഷ്ക്കാരുടെ അടുക്കലും ചെന്നുവീണു. പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ ആ ഓടുകള്‍ എടുത്തുനോക്കിയപ്പോള്‍ അതിലെലാം “ചാത്തന്‍, ചാത്തന്‍” എന്നെഴുതിയിരിക്കുന്നതായി കാണുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ക്കു ചാത്തന്മാരെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭയവും വിശ്വാസവും തോന്നിത്തുടങ്ങി. ഉടനെ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചുനോക്കിക്കുകയും “ഇതെല്ലാം ഒരു വിരോധിയുടെ പ്രാര്‍ത്ഥന നിമിത്തം അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാര്‍ ചെയുന്നതാണ്. ഇതിന് അവിടെ ചെന്നു കല്പന കേട്ടു കല്പനപ്രകാരമുള്ള പ്രതിവിധികള്‍ ചെയ്താല്‍ ശമനമുണ്ടാകും” എന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ അവണങ്ങാട്ടു പോയി കല്പന കേള്‍ക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിവരികയും പ്രശ്നക്കാരന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ “ഈ പ്രാര്‍ത്ഥനക്കാരന്‍ ആരാണെന്നുകൂടി അറിഞ്ഞാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായി വെളിചപ്പാട് “അതറിഞ്ഞിട്ടു നിങ്ങള്‍ക്കു കാര്യമൊന്നുമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അതു പറയാന്‍ പാടില്ല. നിങ്ങള്‍ക്ക് ഉപദ്രവങ്ങള്‍ നീങ്ങിയാല്‍ മതിയല്ലോ, അതിന് ആ ശത്രു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന സംഖ്യ ഇവിടെ കൊടുത്താല്‍ മതി” എന്നു കല്പിച്ചു. പേ‌ഷ്ക്കാര്‍ പിന്നെ തര്‍ക്കമൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. വെളിച്ചപ്പാടു മടങ്ങിപ്പോരികയും ഇല്ലത്ത് ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം ശമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇനി ഈ അടുത്ത കാലത്തുണ്ടായ മറ്റൊരു സംഗതി പറയാം.

തൃശ്ശിവപേരൂര്‍നിന്ന് ആറു നാഴിക വടക്ക് “മുളകുന്നത്തുകാവ്” എന്ന സ്ഥലത്തു താമസക്കാരനും ഒരു വാദ്ധ്യാരുമായ ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണന്‍ തന്റെ മകളെ പാലക്കാട്ടുകാരനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനു വേളികഴിച്ചു കൊടുത്തു. വലിയ ധനവാനായിരുന്ന പാലക്കാട്ടുകാരന്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ട് അധികം താമസിയാതെ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. അതിനാല്‍ മുളകുന്നത്തുകാവുകാരന്‍ പുത്രിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ആ വിധവയെ വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞു വിശ്വസിപ്പിച്ച് അവള്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന സര്‍വ്വസ്വവും എഴുതി വാങ്ങി കൈവശപ്പെടുത്തി. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാദ്ധ്യാര്‍ വിധവയ്ക്കൊന്നും കൊടുക്കാതെയായതിനാല്‍ അവര്‍ക്ക് ഉണ്ണാനും ഉടുക്കാനും എന്നുവേണ്ട സകലതിനും വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ക്കു പണവും ശേ‌ഷിയും സഹായിക്കാനാളുമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ വ്യവഹാരത്തിനു പോകാനും നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള ഘട്ടങ്ങളില്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാരെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ നിവൃത്തിമാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുമെന്ന് അവര്‍ ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ കേട്ടു ധരിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ ഒടുക്കം അങ്ങനെ ചെയ്തു. തന്റെ കഷ്ടപ്പാടിനു പരിഹാരമുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്താല്‍ ഒരു സംഖ്യ (ആയിരം രൂപയോ മറ്റോ) അവണങ്ങാട്ടു കൊടുത്തേക്കാമെന്നായിരുന്നു വിധവയുടെ പ്രാര്‍ത്ഥന. പ്രാര്‍ത്ഥിച്ച ദിവസംതന്നെ വാദ്ധ്യാരുടെ മഠത്തില്‍ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ തുടങ്ങി. ക്രമേണ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ദുസ്സഹങ്ങളായിത്തീരുകയാല്‍ വാദ്ധ്യാര്‍ ഏറ്റവും കുഴങ്ങിവശായി. വേലിയുടെ പച്ചയായുള്ള പത്തലിനും മറ്റും തീപിടിച്ചു കത്തുന്നതുകണ്ട് അദ്ദേഹം ഏറ്റവും വിസ്മയിക്കുകയും ഭയപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഉപദ്രവങ്ങള്‍ സഹിക്കവയ്യാതെയായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഒരാളെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചുനോക്കി. ഒരു വിധവയുടെ പ്രാര്‍ത്ഥന നിമിത്തം അവണങ്ങാട്ടെ ചാത്തന്മാരാണ് ഈ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ചെയ്യുന്നതെന്നു വിധിക്കുകയാല്‍ വാദ്ധ്യാര്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചെന്നു മുട്ടുപാടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി വന്നു വിധവ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള സംഖ്യ അവിടെ കൊടുക്കുകയും വിശേ‌ഷിച്ച് ഒരു വെള്ളാട്ടു കര്‍മ്മം കൂടി നടത്തുകയും വിധവയെ വേണ്ടതുപോലെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം നീങ്ങിപ്പോകുമെന്നു കല്പിക്കുകയും വാദ്ധ്യാര്‍ അപ്രകാരമെലാം ചെയുകയും ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ശമിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ മറ്റൊരാള്‍ക്കു ചില ആഭരണങ്ങള്‍ എങ്ങനെയോ കാണാതായി. ആ പണ്ടങ്ങള്‍ കണ്ടുകിട്ടിയാല്‍ ഇന്ന സംഖ്യ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാര്‍ക്കു കൊടുത്തേക്കാമെന്ന് അയാള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അചിരേണ ആഭരണങ്ങളെല്ലാം കണ്ടുകിട്ടി. എങ്കിലും അയാള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥന പ്രകാരം ചെയ്തില്ല. കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അയാളുടെ ഗൃഹത്തില്‍ ചാത്തന്മാരുടെ ഉപദ്രവം കുറേശ്ശെ തുടങ്ങി. അത് അയാള്‍ അത്ര വകവെച്ചില്ല. ക്രമേണ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ കലശലായി. പാര്‍ക്കുന്ന പുരയ്ക്കും ഉടുത്തിരിക്കുന്ന വസ്ത്രങ്ങള്‍ക്കും തീപിടിക്കുക, ഭക്ഷണസാധനങ്ങളിലും മറ്റും അട്ട, ഗൗളി, പുഴു മുതലായവ ചത്തുകിടക്കുന്നതായിട്ടും കിണറ്റില്‍ ഉമി കലക്കിയിരിക്കുന്നതായിട്ടും കാണുക മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഉണ്ണാനും ഉറങ്ങാനും വെള്ളം കുടിക്കാന്‍പോലും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ ആദ്യം നിശ്ചയിച്ച സംഖ്യയുംകൊണ്ട് അവണങ്ങാട്ടു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി “ആദ്യമായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഈ സംഖ്യ മതിയാകുമായിരുന്നു. ഇനി ഇതുകൊണ്ടു മതിയാവുകയില്ല. ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ശമിക്കണമെങ്കില്‍ ആദ്യം നിശ്ചയിച്ച സംഖ്യ ഇവിടെ കൊടുക്കുകയും പ്രായശ്ചിത്തമായി ഒരു വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം കൂടി നടത്തുകയും വേണം” എന്നു കല്പിച്ചു. വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടത്തുന്ന കാര്യം പ്രയാസമാണെന്നു പറഞ്ഞ് അയാള്‍ മടങ്ങിപ്പോന്നു. ഉപദ്രവങ്ങള്‍ വീണ്ടും വര്‍ദ്ധിച്ചു. പതിവായി ഗൃഹത്തില്‍ ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന പാത്രങ്ങളും മറ്റും കാണാതായിത്തുടങ്ങി. അയാളുടെ താക്കോലുകള്‍ കൂട്ടത്തോടെ കാണാതായി. അപ്പോള്‍ ആഹാരസാധനങ്ങള്‍ വെച്ചുണ്ടാക്കാനും അറയും പെട്ടികളും മറ്റും തുറക്കാനും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ താക്കോലുകള്‍ വേറെ ഉണ്ടാക്കിച്ചു. അവയും കാണാതായി. ഇങ്ങനെ വി‌ഷമിക്കുകയാല്‍ അയാള്‍ പിന്നെയും അവണങ്ങാട്ടു ചെന്ന് ആദ്യം നിശ്ചയിച്ച സംഖ്യ കൊടുക്കുകയും വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടത്തുകയും ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി, “കഴിഞ്ഞ പ്രാവശ്യം വന്നപ്പോളായിരുന്നു വെങ്കില്‍ ഇത്രയും മതിയായിരുന്നു. ഇനി ഇതുകൊണ്ട് മതിയാവുകയില്ല. ഉപദ്രവം മാറണമെങ്കില്‍ ആദ്യം നിശ്ചയിച്ച സംഖ്യയിലിരട്ടി ഇവിടെ കൊടുക്കുകയും രണ്ടു വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടത്തുകയും വേണം” എന്നു കല്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഈ ചെന്നയാള്‍ “സംഖ്യ ഇരട്ടി ഇവിടെ കൊടുക്കുകയും രണ്ടു വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടത്തുകയും ചെയ്താല്‍ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ മാറുമെന്നുള്ളതിനു ലക്ഷ്യമെന്താണ്? ഇതു ഞാന്‍വിശ്വസിക്കണമെങ്കില്‍ എന്തെങ്കിലും ദൃഷ്ടാന്തം കാണിച്ചുതരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട്, “ആട്ടെ അതിനു വിരോധമില്ല. നിങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളണം. ഇന്നു മുതല്‍ പത്തുദിവസത്തേക്കു നിങ്ങളുടെ ഗൃഹത്തില്‍ വലിയ ഉപദ്രവമൊന്നും ഉണ്ടാവുകയില്ല. അത്യാവശ്യപ്പെടുന്ന സാധനം മാത്രം കാണുകയും ചെയ്യും” എന്നു കല്പിച്ചു. ഈ കല്പന കേട്ട ഉടനെ അയാള്‍ മടങ്ങി സ്വഗൃഹത്തിലെത്തി. അന്നുമുതല്‍ അവിടെ ദുസ്സഹമായ വലിയ ഉപദ്രവമൊന്നും ഉണ്ടായില്ല. ഒരു പെട്ടി തുറക്കേണ്ടതായി വന്നാല്‍ അപ്പോള്‍ അതിന്റെ താക്കോല്‍ മാത്രം കാണും. വേറെ താക്കോലിന് ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ അപ്പോള്‍ അതുകാണും, മുന്‍പേ കണ്ടതപ്പോള്‍ കാണാതെയാകും. ഇങ്ങനെ പത്തു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ ചാത്തന്മാര്‍ സാമാന്യക്കാരല്ലെന്നും, അവരെ ജയിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണെന്നും, ആ മനു‌ഷ്യനു നല്ലപോലെ ബോദ്ധ്യമായി. ഒടുക്കം അയാള്‍ ഇരട്ടി സംഖ്യ അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും രണ്ടു വെള്ളാട്ടുകര്‍മ്മം നടത്തുകയും അതോടുകൂടി ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം നീങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഒരു വീട്ടില്‍ ഒരാള്‍ ചാത്തന്‍ ബാധിക്കുകയാല്‍ മരിച്ചു. ആ പ്രതത്തിന്റെ ഉപദ്രവം ആ വീട്ടില്‍ കലശലായിത്തീര്‍ന്നു. പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചെന്നു പ്രതത്തെ വിട്ടുതരുന്നതിനു ചാത്തനോട് അപേക്ഷിച്ചാല്‍ വിട്ടുതരുമെന്നും പ്രതത്തെ അവിടെനിന്ന് ഏറ്റുവാങ്ങിക്കൊണ്ടുവന്നു തിലഹോമാദിസല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ കൊണ്ടു ഗതി വരുത്തിയാല്‍ ഉപദ്രവം ശമിക്കുമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ വീട്ടിലെ അപ്പോഴത്തെ കാരണവരും ബാധയേറ്റു മരിച്ച മനു‌ഷ്യന്റെ അനന്തരവനുമായ ആള്‍ അവണങ്ങാട്ടു ചെന്നു പ്രതത്തെ വിട്ടുകൊടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും അതിലേക്ക് ഒരു സംഖ്യ താമസിയാതെ അവിടെ കൊടുത്തുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി, “പ്രതത്തെ വിട്ടുതരുന്നതിനു വിരോധമില്ല. എന്നാല്‍ അധികം താമസിക്കാന്‍ പാടില്ല. ഏഴുദിവസത്തിനകം സംഖ്യ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തു പ്രതത്തെ ഏറ്റുവാങ്ങിക്കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നു കല്പിച്ചു. അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിച്ച് ആ ചെന്നയാള്‍ മടങ്ങിപ്പോകുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അവധികഴിഞ്ഞിട്ടും അയാള്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തില്ല. പിന്നെയും ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൂടി കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം അയാള്‍ കിടന്നുറങ്ങിയിരുന്ന സ്ഥലത്ത് ആരോ ചെന്ന്, “പ്രതത്തെ ഏറ്റുവാങ്ങിക്കൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നു പറയുന്നത് കേട്ട് അയാള്‍ ഉണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നുനോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇങ്ങനെ മൂന്നു ദിവസമായി. എന്നിട്ടും അയാള്‍ പോയി പറഞ്ഞിരുന്ന സംഖ്യ കൊടുക്കുകയോ പ്രതത്തെ ഏറ്റുവാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോരികയോ ചെയ്തില്ല. നാലാം ദിവസം രാത്രിയില്‍ അയാള്‍ കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍ അവിടെ ചെന്ന് അയാളുടെ കാലിന്മേല്‍ പിടിച്ചു വലിച്ച് മുറ്റത്തിട്ടു. അപ്പോള്‍ അയാള്‍ ഉണര്‍ന്നുവെങ്കിലും അയാള്‍ക്കു മിണ്ടാന്‍ വയ്യായിരുന്നു. പിന്നെയും അയാളുടെ കാലിന്മേല്‍ പിടിച്ച് വലിച്ച് ഇഴച്ച് ഒരു വേലിയുടെ പത്തലുകള്‍ക്കിടയില്‍ക്കൂടി പുറത്തുകൊണ്ടുപോയിട്ടു കിഴക്കോട്ടു നോക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഏറ്റവും വലിയ ഒരഗ്നിജ്വാല കാണുകയും അയാള്‍ ബോധരഹിതനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അയാളെ പിടിച്ചു വലിച്ചുകൊണ്ടുപോയ ആള്‍ അവിടെ നിന്നു പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. ഉടനെ മറ്റേയാള്‍ക്കു ബോധം വീണു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ അയാള്‍ സമ്മതിച്ചിരുന്ന സംഖ്യയുകൊണ്ട് അവണങ്ങാട്ടെത്തുകയും സംഖ്യ അവിടെ കൊടുക്കുകയും പ്രതത്തെ ചാത്തന്മാരുടെ അടുക്കല്‍നിന്ന് ഏറ്റുവാങ്ങുകയും തലേദിവസം രാത്രിയിലുണ്ടായ സംഗതികള്‍ അവിടെ പരസ്യമായി പ്രസ്താവിക്കുകയും ചെയ്തു. നിലത്തിട്ടു വലിച്ചതിനാല്‍ അയാളുടെ ദേഹത്തില്‍ വളരെയധികം പരിക്കുകള്‍ പറ്റിയിരുന്നു. അവ അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം കണ്ടു വിസ്മയിക്കുകയും പ്രതത്തെ ഏറ്റുവാങ്ങിയ ആള്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ഗുരുവായൂരില്‍ ഒരു വീട്ടില്‍ ഒരു സ്ത്രീയ്ക്ക് ഉന്മാദവും അതോടുകൂടി ഒരു ഗുഹ്യരോഗവും പിടിപെട്ടു. അനേകം വൈദ്യന്മാരെ വരുത്തി ചില ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഭേദവും കാണായ്കയാല്‍ പല പ്രശ്നക്കാരെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെയ്പിചു നോക്കിച്ചു. അപ്പോളവര്‍, “ഇതു കേവലം രോഗമല്ല, ബാധോപദ്രവം കൂടിയുണ്ട്. ബാധകളെ ഒഴിക്കുകയാണു വേണ്ടത്. പിന്നെ ചികിത്സയും ചെയ്യണം” എന്നു വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ ചില മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി പലതും ചെയ്യിച്ചു. അതുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവും ഉണ്ടായില്ല. പിന്നെ അതിപ്രസിദ്ധനായ ഒരു വലിയ മാന്ത്രികനെ വരുത്തി ചിലതൊക്കെക്കൂടി ചെയ്യിച്ചു. അയാള്‍ പുരയ്ക്കകത്തു പൂജ കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ വീട്ടിന്റെ വടക്കു ഭാഗത്തു മൂന്നാലാളുകള്‍ കൂടിനിന്നു ചിരിക്കുന്നതു കേട്ടു. അതാരാണെന്നറിയുവാനായി ഉടനെ ചിലര്‍ ഓടിച്ചെന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല പിന്നെ മാന്ത്രികന്‍ പൂജയെലാം കഴിഞ്ഞു ബലിയുഴിയുന്നതിനായി അതിനു വേണ്ടതെല്ലാമെടുത്തും കൊണ്ടു പുറത്തേക്കിറങ്ങിയപ്പോള്‍ വീടിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്തു പത്തു പന്ത്രണ്ടു പേര്‍ കൂടിനിന്നു കൈകൊട്ടിച്ചിരിക്കുന്നതു കേട്ടു. അപ്പോഴും ചെന്നു നോക്കീട്ട് ആരെയും കണ്ടില്ല. ബലിയുഴിച്ചില്‍ കഴിഞ്ഞ് എല്ലാവരും അകത്ത് ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ വിളക്കുകള്‍ എലാം കെട്ട് അന്ധകാരം നിറഞ്ഞിരുന്നു. വീണ്ടും വിളക്കുകള്‍ കത്തിക്കാന്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ വിളക്കൊന്നും അവിടെ കാണ്‍മാനില്ലായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ വീട്ടിന്റെ തെക്കുവശത്ത് ഒരു ശബ്ദം കേള്‍ക്കുകയാല്‍ അവിടെച്ചെന്നു നോക്കി. അപ്പോള്‍ വിളക്കുകളെല്ലാം അവിടെക്കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഇത്രയുമായപ്പോഴേക്കും മന്ത്രവാദിയും ഭയവിഹ്വലനായിത്തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ ആ രാത്രി ഒരു വിധത്തില്‍ അവിടെ കഴിച്ചുകൂട്ടി. നേരം പ്രഭാതമായപ്പോള്‍ അയാള്‍ ദക്ഷിണ വാങ്ങാതെയും യാത്ര പറയാതെയും പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി അവിടെനിന്നു പോയി. അയാളുടെ മന്ത്രവാദം കൊണ്ട് രോഗിണിക്ക് ഒരു ഭേദവുമുണ്ടായില്ല.

പിന്നെ ആ ദേശത്തുള്ള പല യോഗ്യന്മാര്‍ ആ വീട്ടില്‍ കൂടി, “ഇനി നമുക്ക് ഇങ്ങനെയൊന്നുമായാല്‍ പോരാ. ഇപ്പോള്‍ പലരെക്കൊണ്ടും മന്ത്രവാദങ്ങളും ചികിത്സകളും ചെയ്യിച്ചു; ഒട്ടുവളരെ പണവും ചെലവായി. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായതുമില്ല. ഇനി നമുക്ക് ഒരു നല്ല പ്രശ്നക്കാരനെക്കൊണ്ടു രാശി വെയ്പിച്ചു നോക്കിച്ചിട്ടുവേണം എന്തെങ്കിലും ചെയ്യാന്‍. നമുക്കു പ്രസിദ്ധന്മാരായി നാലഞ്ചു പ്രശ്നക്കാരുടെ പേരെഴുതി നറുക്കിട്ടെടുക്കാം. അതില്‍ ആരുടെ പേരു വരുന്നുവോ ആ ആളെക്കൊണ്ടു പ്രശ്നം വെയ്പിക്കണം.” ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു നറുക്കിട്ടുനോക്കി. അപ്പോള്‍ പാഴൂര്‍ കണിയാരുടെ പേരാണുവന്നത്. അതിനാല്‍ ആ വീട്ടിലുള്ള ചില പുരു‌ഷന്മാര്‍ പാഴൂര്‍ പടിപ്പുരയില്‍ ചെന്നു രാശി വയ്പിച്ചു നോക്കി. അപ്പോഴാണു സംഗതി വെളിപ്പെട്ടത്. സമീപസ്ഥനായ ഒരു പുരു‌ഷന്‍ രഹസ്യകാരണങ്ങളാല്‍ ആ സ്ത്രീയോടു മു‌ഷിഞ്ഞ് അവരെ ഉപദ്രവിക്കാനായി അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാര്‍ക്ക് ഒരു സംഖ്യ വഴിപാടു നിശ്ചയിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയാല്‍ ആ ചാത്തന്മാരുടെ വിരോധം നിമിത്തമാണ് ഈ രോഗങ്ങളുണ്ടായിരിക്കുന്നതെന്നും, ഇതിന് അവണങ്ങാട്ടു ചെന്നു കല്പന കേട്ടു കല്പനപ്രകാരം ചെയ്താല്‍ രോഗങ്ങള്‍ ശമിക്കുമെന്നും കണിയാര്‍ വിധിച്ചു. പിന്നെ ആ വീട്ടുകാര്‍ അവണങ്ങാട്ടു പോയി കല്പന കേള്‍ക്കാനായി കാത്തുനിന്നു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി, “നിങ്ങളുടെ ശത്രു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സംഖ്യ ഇന്നതാണ്. അതിവിടെ കൊടുത്താല്‍ സ്ത്രീയ്ക്കു രോഗങ്ങളെല്ലാം മാറി സുഖമാകും” എന്നു കല്പിച്ചു. അവര്‍ കല്പനപ്രകാരമുള്ള സംഖ്യ അവിടെ കൊടുക്കുകയും സ്ത്രീ അചിരേണ സ്വസ്ഥയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ അവണങ്ങാട്ടു ചാത്തന്മാരെക്കുറിച്ച് ഇനിയും പല സംഗതികള്‍ പറയാനുണ്ട്. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടുതന്നെ ആ ചാത്തന്മാര്‍ ഒട്ടും നിസ്സാരന്മാരല്ലെന്നും വലിയ വി‌ഷമക്കാരാണെന്നും സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇനി അധികം വിസ്തരിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 85
കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ്

അഷ്ടവൈദ്യന്മാരുടെ ഇല്ലങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍ എട്ടു മാത്രമേ ഉള്ളുവെങ്കിലും അവ ഒരു കാലത്തു ശാഖോപശാഖകളായി വര്‍ദ്ധിച്ചു പതിനെട്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അക്കാലത്തു കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സിനുതന്നെ മൂന്നില്ലങ്ങളുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും ആ മൂന്നുസ്ഥലങ്ങളിലും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ഓരോ ശാഖക്കാര്‍ താമസിച്ചിരുന്നുവെന്നും കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ ഒരില്ലം കൊച്ചിശ്ശീമയില്‍ തലപ്പിള്ളിത്താലൂക്കില്‍ കണ്ടാണശ്ശേരി വില്ലേജില്‍ വടുതല ദേശത്തായിരുന്നു. അതു വളരെക്കാലം മുന്‍പുതന്നെ നാമാവശേഷമായിപ്പോയി. പിന്നെയൊന്നു തലപ്പിള്ളിത്താലൂക്കില്‍ത്തന്നെ കുമരനല്ലൂര്‍ (വടക്കാഞ്ചേരി) ദേശത്താണ്. ആ ഇല്ലവും മൂസ്സിന്റെ സ്വന്തമായി ഒരു ക്ഷേത്രവും ഏതാനും വസ്തുക്കളും അവിടെ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്. എങ്കിലും ആ ഇല്ലത്തും കുറച്ചു കാലമായിട്ട് ആരും ചെന്ന് സ്ഥിരമായി താമസിക്കാറില്ല. ഇപ്പോള്‍ ഈ ഇല്ലക്കാരുടെ സ്ഥിരവാസം ബ്രിട്ടീഷുമലബാറില്‍ പൊന്നാനി താലൂക്കില്‍ ചാഴിയാട്ടിരി അംശത്തില്‍ അകലാണം (അകലമണ്ണ്) ദേശത്താണ്. ഏതു ദേശത്തായാലും ഇല്ലപ്പേരു ‘കുട്ടഞ്ചേരി’ എന്നു തന്നെയാണു പറയുക പതിവ്. എങ്കിലും ഈ ഇല്ലത്തിന് ആ ദേശത്തുള്ളവരില്‍ ചിലര്‍ ‘അകലമണ്ണുമന’ എന്നും പറയാറുണ്ട്.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ കേരളീയ രാജാക്കന്മാര്‍ ഓരോരുത്തരും അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ ആരെയെങ്കിലും ഒരാളെ സ്വന്തം വൈദ്യനാക്കി വെച്ചു ചില അനുഭവങ്ങള്‍ പതിവായി കൊടുത്തുവന്നിരുന്നു. അക്കൂട്ടത്തില്‍ കൊച്ചിരാജാവ് തന്റെ പ്രധാനവൈദ്യനാക്കിവെച്ചത് കുട്ടഞ്ചരി മൂസ്സിനെ ആണ്. അതിനാല്‍, പണ്ടത്തെ ആ പതിവനുസരിച്ചു കൊച്ചിരാജകുടുംബത്തില്‍ നിന്നു കുട്ടഞ്ചരി മൂസ്സിനു കൊല്ലംതോറും വര്‍ഷാശനമായി അഞ്ഞൂറും ‘താനം’ വകയായി നൂറ്റൊന്നും ‘കലം’ വകയായി അന്‍പത്തൊന്നും പുത്തന്‍വീതം ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. (പുത്തന്‍ എന്നത് ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു മുന്‍പുവരെ കൊച്ചിരാജ്യത്തുനടപ്പുണ്ടായിരുന്നതും പത്തു പൈ വിലയുള്ളതുമായ ഒരു വെള്ളിനാണയമാണ്). ഈ സംഖ്യകളെല്ലാം അതാതു കാലത്തു നാടുവാഴുന്ന വലിയതമ്പുരാന്റെ തിരുനാള്‍ ദിവസമാണ് കൊടുക്കുക പതിവ്.

ചിലര്‍ക്കു പുത്തരിച്ചോറുണ്ടാല്‍ വയറ്റില്‍ സുഖക്കേടുണ്ടാകാറുണ്ടല്ലോ. ഇരിങ്ങാലക്കുട കുടല്‍മാണിക്യദേവനും അങ്ങനെയുള്ള ഒരാളാണത്രേ. അവിടേക്കും പുത്തരിനിവേദ്യം കഴിഞ്ഞാല്‍ സുഖക്കേടുണ്ടാകുമെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. കൂടല്‍മാണിക്യദേവന് ആണ്ടുതോറും പുത്തരിനിവേദ്യം തുലാമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം മകരം രാശി സമയത്താണ് പതിവ്. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിറ്റേ ദിവസം ഒരു മുക്കുടിനിവേദ്യവും പതിവുണ്ട്. മുക്കുടി വയറ്റില്‍ സുഖക്കേടിനു വിധിച്ചിട്ടുള്ളതാണല്ലോ. കൂടല്‍മാണിക്യദേവനു മുക്കുടിക്കുള്ള മരുന്നുകള്‍ അവിടെക്കൊണ്ടുചെന്ന് ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ട് അരപ്പിച്ചു പാകപ്പെടുത്തിച്ചു കൊടുക്കുന്നതിനുള്ള ചുമതല കുട്ടഞ്ചരി മൂസ്സിനാണ്. മൂസ്സ് മരുന്നുകളുംകൊണ്ട്പുത്തരിയുടെ തലേദിവസം ഇരിങ്ങാലക്കുടെ എത്തണം. മരുന്നുകള്‍ ഇല്ലത്തുനിന്നു തന്നെകൊണ്ടുപോവുകയാണ് പതിവ്. അവ എന്തെല്ലാമാണെന്ന് കുട്ടഞ്ചരി മൂസ്സന്മാര്‍ക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടാ. അവര്‍ ആ യോഗം അന്യന്മാര്‍ക്കു പറഞ്ഞുകൊടുക്കാറില്ല. ഈ മരുന്നുകള്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്ന വകയ്ക്കു മൂസ്സിനു ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നു കൊല്ലത്തില്‍ നൂറു പറ നെല്ലും കര്‍മ്മികളുടെ സഭവക സ്വത്തില്‍ നിന്ന് ഒരു രൂപയും വീതം അനുഭവം കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. ഈ മുക്കുടി സേവിച്ചാല്‍ സകലരോഗങ്ങളും, വിശേഷിച്ച് എല്ലാ ഉദരരോഗങ്ങളും ശമിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാല്‍ മുക്കുടി നിവേദ്യദിവസം കൂടല്‍മാണിക്യക്ഷേത്രത്തില്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി അസംഖ്യമാളുകള്‍ ചെല്ലുകയും ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ മുക്കുടി കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. എന്നു മാത്രമല്ല, ഈ ദിവ്യൗഷധം ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്ന് കൊച്ചിരാജകുടുംബത്തിലേക്കും എത്തിച്ചുകൊടുക്കുക പതിവാണ്.

ഈ മുക്കുടി മരുന്നുകള്‍ കൊടുക്കാനുള്ള അവകാശം കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സിനു സിദ്ധിച്ചതിനെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടുള്ള ഒരൈതിഹ്യം താഴെച്ചേര്‍ക്കുന്നു.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ് തെക്ക് എവിടെയോ പോകുന്നതിനായി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വഴി പുറപ്പെട്ട് ഒരു ദിവസം ഏകദേശം പത്തുനാഴിക രാച്ചെന്ന സമയം ഇരിങ്ങാലക്കുടെ വടക്കുവശത്തുള്ള പാടത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ ശരത്ക്കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ ചന്ദ്രിക നല്ലപോലെ പ്രകാശിച്ചിരുന്നതുകൊണ്ട് അവിടെ ഒരാള്‍ ഇരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. മൂസ്സു കടന്നുപോയപ്പോള്‍ അവിടെ ഇരുന്നിരുന്നയാള്‍ അദ്ദേഹത്തെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് അദ്ദേഹം ആരാണെന്നും എവിടെപ്പോവുകയാണെന്നും മറ്റും ചോദിച്ചറിഞ്ഞതിന്റെശേഷം, “ഇന്നു പുത്തരിച്ചോറുണ്ടതുകൊണ്ട് എനിക്കു വയറ്റില്‍ നല്ല സുഖമില്ല. കൂടെക്കൂടെ വയറിളകിപ്പോകുന്നു. ഇതാ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ മലവിസര്‍ജനത്തിനായിട്ടാണ് ഞാന്‍ ഇവിടെ വന്നത്. അതിനാല്‍ മൂസ്സ് ഒരു മുക്കുടിക്കു വേണ്ടുന്ന മരുന്നുകള്‍ നാളെ രാവിലെ ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ട് അരപ്പിച്ചു കൂടല്‍മാണിക്യസ്വാമിയുടെ നടയില്‍ വെയ്പിച്ചു കൊടുക്കണം. ശേഷം വേണ്ടുന്നതെല്ലാം അവിടെയുള്ളവര്‍ ചെയ്തുകൊള്ളും. എന്നെ അവിടെക്കണ്ടില്ലെങ്കിലും ഞാനവിടെ ഉണ്ടെന്നുതന്നെ വിശ്വസിച്ചുകൊള്ളണം” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ അദൃശ്യനായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സ് ഭയവിസ്മയപരവശനായിട്ട്, “ഈ ആള്‍ കേവലം മനുഷ്യനല്ല. മനുഷ്യാകൃതികൈക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദേവനോ മറ്റോ ആയിരിക്കണം. ഒരു സമയം കൂടല്‍മാണിക്യസ്വാമിതന്നെയാണെന്നും വരാം. ഏതായാലും ഈ ദിവ്യന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്യാതെ പോകുന്നതു ശരിയല്ല” എന്നു വിചാരിച്ച് ഉടനെ കൂടല്‍മാണിക്യക്ഷേത്രസന്നിധിയിലെത്തി, അന്ന് അവിടെത്താമസിച്ചു. ആ രാത്രിയില്‍തന്നെ കൂടല്‍മാണിക്യക്ഷേത്രത്തിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ക്കും മേല്‍ശാന്തി മുതലായവര്‍ക്കും ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അവര്‍ ഉറങ്ങിക്കിടന്നിരുന്നപ്പോള്‍ ആരോ ഒരാള്‍ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, “നാളെ രാവിലെ കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ് ഇവിടെ വന്ന് ഒരു മുക്കുടിക്കുള്ള മരുന്നകള്‍ അരപ്പിച്ചു നടയില്‍ വെയ്ക്കും. അതെടുത്തു കലക്കിത്തിളപ്പിച്ചു മുക്കുടിയാക്കി നിവേദിക്കുകയും മരുന്നുകള്‍ കൊണ്ടുവരുന്നതിന്റെ പ്രതിഫലമായി മൂസ്സിനു ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നു നൂറ്റൊന്നു പറ നെല്ലു കൊണ്ടുക്കുകയും ഇതും പതിവുകണക്കില്‍ ചേര്‍ത്തു കൊല്ലംതോറും പുത്തരിയുടെ പിറ്റേദിവസം മുക്കുടി നിവേദ്യം പതിവായി നടത്തുകയും ചെയ്യണം” എന്നു പറഞ്ഞതായി തോന്നി. അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും ഈ സ്വപ്നമുണ്ടായത് ഒരേ സമയത്തും ഒരേ വിധത്തിലുമായിരുന്നു. പിറ്റേദിവസം രാവിലെ അവരെല്ലാവരും ഈ സംഗതി പരസ്പരം പറയുകയും ദേവസ്വക്കാര്‍ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി കൂടല്‍മാണിക്യ സ്വാമിയുടെ നടയില്‍ വച്ചു പ്രശ്നം വെയ്പിച്ച് നോക്കിക്കുകയും അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു മേല്‍പ്പപറഞ്ഞപ്രകാരം പറഞ്ഞതു കൂടല്‍മാണിക്യസ്വാമി തന്നെയാണെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും അപ്പോഴേയ്ക്കും കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ് മരുന്നുകള്‍ അരപ്പിച്ചു നടയില്‍ കൊണ്ടുവന്നു വെയ്ക്കുകയും തലേദിവസം രാത്രിയില്‍ ഒരാള്‍ പാടത്തുവെച്ചു തന്നോടു പറഞ്ഞവിവരം ദേവസ്വക്കാരേയും മറ്റും ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ശാന്തിക്കാര്‍ ആ മരുന്നെടുത്തു മുക്കുടിയാക്കി ദേവനു നിവേദിക്കുകയും ദേവസ്വക്കാര്‍ മൂസ്സിന് നൂറ്റൊന്നു പറ നെല്ലു കൊടുക്കുകയും അതു പതിവായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരം ആ മുക്കുടിനിവേദ്യം ഇപ്പോഴും അവിടെ നടന്നു വരുന്നുണ്ട്.

കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സന്മാര്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്‍ ‘നെല്ലുവായി’ ക്ഷേത്രത്തി ല്‍‌ച്ചെന്ന് ഒരു സംവത്സരം ഭജിച്ചതിനുശേഷമേ ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തു തുടങ്ങാറുള്ളൂ. ഇതിനെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടുള്ള കാരണവും താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

ഒരു കാലത്ത് കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തു ജ്യേഷ്ഠാനുജന്മാരായി രണ്ടു പേരുണ്ടായിരുന്നു. ബുദ്ധിയും ശാസ്ത്രജ്ഞാനവും ആ രണ്ടുപേര്‍ക്കും ഒരുപോലെ തന്നെയായിരുന്നു. എങ്കിലും ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിനു ഭാഗ്യവും കൈപുണ്യവും വളരെ കുറവായിരിന്നു. അതിനാല്‍‌ ചികിത്സാവിഷയത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനും പ്രസിദ്ധിയും പ്രചാരവും അനുജന്‍ മൂസ്സിനെപോലെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രോഗവിവരങ്ങള്‍ അറിയിക്കുന്നതിനായും രോഗികളെ കാണിക്കുന്നതിന് മൂസ്സിനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപ്പോകുന്നതിനായും ഇല്ലത്തു വരുന്നവരാരും ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിനെ അന്വേഷിക്കുകയും കാണുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. എല്ലാവരും അനുജന്‍ മൂസ്സിനെതന്നെയാണ് കാണുകയും കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തിരുന്നത്.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് അക്കാലത്തെ സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്ക് എന്തോരോഗം ബാധിക്കുകയാ,അനുജന്‍ മൂസ്സിനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുചെല്ലനായി ആളെ അയച്ചു. അയയ്ക്കപ്പെട്ടയാള്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇല്ലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ അനുജന്‍ മൂസ്സ് അവിടെയില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ആള്‍ ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിനെക്കണ്ടു വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സ്, “അനുജന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെയില്ല. ദൂരെ ഒരു സ്ഥലത്തുപോയിരിക്കുകയാണ്. മടങ്ങി വരുന്നതിന് ഏതാനും ദിവസത്തെ താമസമുണ്ടായേക്കും. അതിനാല്‍ ഞാന്‍ നിങ്ങളോടുകൂടി വന്നേക്കാം.” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ വന്നയാള്‍ “അതു വേണമെന്നില്ല. അനുജന്‍ മൂസ്സിനെ കൊണ്ടു ചെല്ലണമെന്നാണ് കല്‍പ്പന.” എന്നു പറഞ്ഞ് മടങ്ങിപ്പോയി. ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിന് അപാരമായ മനസ്താപമുണ്ടായി. “കഷ്ടം! ഈശ്വരാ! എന്റെ സ്ഥിതി ഇങ്ങനെയായല്ലോ. ഞാനും അനുജനും പഠിച്ചിട്ടുള്ളത് ഒരുപോലെയാണ്. എങ്കിലും എന്നെ ആര്‍ക്കും ആവശ്യമില്ല. എല്ലാവര്‍ക്കും അനുജന്‍ മതി. ഈ സ്ഥിതിയില്‍ ഞാന്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? ഞാനിങ്ങനെയായിപ്പോയത് എനിക്ക് അനുജനുള്ളതുപോലെ ഈശ്വരസഹായമില്ലാഞ്ഞിട്ടായിരിക്കും. അതിനാല്‍ ഇവിടെ ഈശ്വരനെ സേവിക്കുക തന്നെയാണ് വേണ്ടത” എന്ന് ആലോചിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തിനു സമീപമുള്ള നെല്ലുവായില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു വലിയ നിഷ്ഠയോടുകൂടി ഭജനം തുടങ്ങി. തലപ്പിള്ളിത്താലൂക്കില്‍ വടക്കാഞ്ചേരിയിലുള്ള ഇല്ലത്തുനിന്ന് ഏകദേശം ആറു നാഴിക പടിഞ്ഞാറാണ് നെല്ലുവായില്‍ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. അതിനാല്‍ വിചാരിച്ച ദിവസംതന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു ഭജനം തുടങ്ങാന്‍ സാധിച്ചു. ഒരു സംവത്സരം ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ധന്വന്തരിയെസ്സേവിച്ചതിന്റെശേഷം ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സ് മടങ്ങി ഇല്ലത്തെത്തി. അക്കാലം മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെ കാണാന്‍ രോഗികള്‍ ധാരാളമായി വന്നുതുടങ്ങുകയും അദ്ദേഹം ചെയ്ത ചികിത്സകളെല്ലാം ശരിയായി ഫലിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ക്രമേണ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കീര്‍ത്തി ലോകത്തിന്റെ സര്‍വ്വത്രവ്യാപിച്ചു. ജേഷ്ഠന്‍മൂസ്സ് ചികിത്സിച്ചാല്‍ അസാദ്ധ്യരോഗങ്ങളും ഭേദമാകുമെന്നൊരുവിശ്വാസം ജങ്ങള്‍ക്ക് പരക്കെ ഉണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഒരു കൊല്ലത്തിനുമുമ്പ് സാമൂതിരിപ്പട്ടിലേക്ക് ആരംഭിച്ചിരുന്ന ദീനം അനുജന്‍ മൂസ്സിന്റെ ചികിത്സകൊണ്ടു സ്വല്‍പം ശമിച്ചുവെന്നല്ലാതെ അപ്പോഴും നല്ലപോലെ ഭേദമായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ സാമൂതിരിപ്പാട്ടീന്ന് ആളയച്ചു ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിനെ കൊണ്ടുപോയി. ജ്യേഷ്ഠന്‍ മൂസ്സിന്റെ ചികിത്സകൊണ്ട് സാമൂതിരിപ്പാട് അചിരേണ പൂര്‍ണ സുഖത്തെ പ്രാപിക്കുകയും അവിടെനിന്നു മൂസ്സിനു വിലപിടിച്ച പല സമ്മാനങ്ങള്‍ ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ക്കാണ് കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സന്മാര്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ നെല്ലുവായില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ സംവത്സര ഭജനം കൂടി കഴിഞ്ഞിട്ടേ ചികിത്സിച്ചു തുടങ്ങാവൂ എന്നുള്ള ഏര്‍പ്പാടു വെച്ചത്.

കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സന്മാര്‍ അവരുടെ പൂര്‍വ്വന്മാരുടെ അടുക്കലല്ലാതെ അന്യന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിക്കുക പതിവില്ല. നേരെ മറിച്ച് അവിടെച്ചെന്നു പലരും പഠിക്കാറുമുണ്ട്. അഷ്ടവൈദ്യന്മാരില്‍ തന്നെ പ്രസിദ്ധന്മാരായിരുന്ന എളേടത്തു തൈക്കാട്ടു മൂസ്സ്, തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ മൂസിന്റെ ശിഷ്യന്മാരായിരുന്നുവല്ലോ.

കഴിഞ്ഞുപോയ കുട്ടഞ്ചേരി വാസുദേവന്‍(അപ്ഫന്‍) മൂസ്സവര്‍കള്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കുന്നതിന് ഏറ്റവും സമര്‍ത്ഥനായിരുന്നു. അഷ്ടാംഗഹൃദയത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം പറയുന്നതിന് അവിടുത്തെപ്പോലെ ആരുമില്ലായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. പണ്ട് അഷ്ടവൈന്മാരിലാരും അഷ്ടാഗഹൃദയത്തിന്റെ സൂത്രസ്ഥാനം നായന്മാര്‍ മുതലായവരെ പഠിപ്പിക്കാറില്ലായിരുന്നു. ആ സ്ഥാനം നായന്മാര്‍ മുതലായവരെ പഠിപ്പിച്ചു തുടങ്ങിയത് അപ്ഫന്‍ മൂസ്സവര്‍കളാണ്. ആ സ്ഥാനം പഠിക്കുന്നവര്‍ അതു പഠിച്ചു കഴിയുന്നതുവരെ അവിടുത്തെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജിക്കണമെന്നുകൂടി അവിടേക്ക് നിര്‍ബ്ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു.

ഈ അപ്ഫന്‍ മൂസ്സവര്‍കളുടെ ജേഷ്ഠന്റെ പുത്രനായ ഇപ്പോഴത്തെ അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ ചികിത്സാവിഷയത്തില്‍ സ്വല്‍പം ഔദാസീന്യമുള്ള ആളാണെങ്കിലും ശാസ്ത്രം നല്ലപോലെ പഠിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു നല്ല വൈദ്യനാണ്. ഈ മൂസ്സവര്‍കളെപ്പോലെ ജാമാതൃഭാഗ്യം ഇതിനു മുമ്പ് ആ ഇല്ലത്തു മറ്റാര്‍ക്കുമുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അഷ്ടവൈദ്യന്മാരുടെ മിക്ക കുടുംബങ്ങളിലേക്കും സ്വപുത്രിമാരെ വിവാഹം കഴിച്ചു കൊടുത്ത് അവരുടെയെല്ലാം ബന്ധുത്വം സമ്പാദിക്കന്‍ സംഗതിയായത് ഒരു വലിയ ഭാഗ്യമാണല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 86
പള്ളിവാണപ്പെരുമാളും കിളിരൂര്‍ ദേശവും

പണ്ടു കേരളചക്രവര്‍ത്തികളായി വാണിരുന്ന പെരുമാക്കന്മാരില്‍ ഒരാളെ ‘പള്ളിവാണപ്പെരുമാള്‍’ എന്നാണു പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ഇദ്ദേഹം ജന്മനാ ഒരു ഹിന്ദുവായിരുന്നുവെങ്കിലും മനസ്ഥൈര്യം കുറഞ്ഞ ആളായിരുന്നതിനാല്‍ ചിലരുടെ ഉപദേശം നിമിത്തം പിന്നീട് ബുദ്ധമതക്കാരനായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ പെരുമാള്‍ കേരളത്തില്‍ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയും താമസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അക്കൂട്ടത്തില്‍ തിരുവിതാംകൂറിലും അദ്ദേഹം ചില സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിവസിച്ചിരുന്നതായി ഐതിഹ്യമുണ്ട്. എന്നു മാത്രമല്ല, അതിലേക്കു ചില ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ ഇന്നും കാ‌ണ്‍മാനുമുണ്ട്. ഇദ്ദേഹം തിരുവിതാംകൂറില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലങ്ങളില്‍ പ്രധാനമായിട്ടുള്ളത് കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന ‘കിളിരൂര്‍’ എന്ന ദേശമാണ്. അവിടെ അദ്ദേഹം വിഹാരാകൃതിയില്‍ ഒരു ദേവാലയം പണികഴിപ്പിക്കുകയും അതില്‍ ബുദ്ധദേവനെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തതു. ആ ദേവീവിഗ്രഹം ബുദ്ധമുനി ബ്രഹ്മധ്യാനം ചെയ്തുകൊണ്ടു യോഗമുദ്രയോടുകൂടി അശ്വത്ഥമൂലകത്തിങ്കല്‍ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന വിധത്തിലുള്ളതാണ്. മടിവരെ നീണ്ട താടിമീശയോടുകൂടിയ ആ ബിംബം കണ്ടാല്‍ അത് ഒരു മുനിയുടേതാണെന്ന് ആര്‍ക്കും മനസ്സിലാകും. ത്രിപുരന്മാരെ പാഷണ്ഡന്മാരാക്കിത്തീര്‍ക്കാനായിട്ട് ബുദ്ധമുനിയായിത്തീര്‍ന്നത് സാക്ഷാല്‍ മഹാവിഷ്ണു തന്നെയാണല്ലോ. അതു വിചാരിച്ചിട്ടല്ലെങ്കിലും അദ്ദേഹം ആ ദേവനെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിക്കുകയും ബുദ്ധമതപ്രചാരത്തിനായി വളരെ പരിശ്രമിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നത്. അതിനാല്‍ മലയാള ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് അദ്ദേഹത്തോട് ഒട്ടും രസമില്ലായിരുന്നു. മലയാളബ്രാഹ്മണരില്‍ ചിലരെയെങ്കിലും കിളിരൂര്‍ ദേശത്തു സ്ഥിരതാമസക്കാരാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ആ പെരുമാള്‍ വളരെ ശ്രമിച്ചു. അവര്‍ക്ക് താമസിക്കുന്നതിനു ഗൃഹങ്ങളും നിത്യവൃത്തിക്ക് വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകളും ദാനമായി കൊടുക്കാമെന്നുകൂടി പറഞ്ഞു നോക്കി. എങ്കിലും ബ്രാഹ്മണരാരും അതിനു വഴിപ്പെട്ടില്ല. ബുദ്ധദേവാലയത്തിലെ ശാന്തി തന്നെ വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചിട്ടാണ് മലയാള ബ്രാഹ്മണര്‍ നടത്തിയിരുന്നത്. ശാന്തി കഴിഞ്ഞാല്‍ അവര്‍ പോയി കുളിച്ചിട്ടേ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിരുന്നുള്ളു. കിളിരൂ‌ര്‍ ദേശതത്തുവച്ച് വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്യുകയില്ലെന്നായിരുന്നു മലയാളബ്രാഹമണരുടെ നിശ്ചയം. എങ്കിലും ആ പെരുമാള്‍ ചതുരുപായങ്ങളും പ്രയോഗിച്ച് ആ ദേശവാസികളായ നായന്മാരിലും മറ്റൂം പലരേയും ബുദ്ധമതാവലംബികളാക്കിത്തീര്‍ത്തീര്‍ത്തു. നാടുവാഴിയായിരുന്ന പെരുമാള്‍ക്ക് ശിക്ഷാരക്ഷകള്‍ക്കുള്ള അധികാരമുണ്ടായിരുന്നുവല്ലോ. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഭയപ്പെട്ടുകൂടിയായിരൂന്നു ജനങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മതത്തില്‍ ചേര്‍ന്നത്.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മക്കത്തുനിന്ന് ചില മുഹമ്മദീയര്‍ കച്ചവടത്തിനും മറ്റൂമായി കേരളത്തില്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അക്കൂട്ടത്തില്‍ അവരുടെ ചില കുലാചാര്യന്മാരും(തങ്ങള്‍ മുതലായവരും) മറ്റും കൂടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ ചിലര്‍ കിളിരൂ‌ര്‍ ചെന്നു ചില കാഴ്ചകളും മറ്റൂം വെച്ചു പെരുമാളെ കാണുകയും ആ ദേശത്തുതന്നെ താമസമുറപ്പിച്ചുകൊണ്ടു പെരുമാളുടെ അനുവാദപ്രകാരം അവിടെയൊരു പള്ളി പണിയിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ മുഹമ്മദീയാചാര്യന്മാര്‍ ദിവസംതോറും പതിവായി ചെന്നു പെരുമാളെക്കാണുകയും അവരുടെ മതത്തിനുള്ള മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ച് പ്രസംഗിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ പെരുമാള്‍ക്ക് ബുദ്ധമതത്തെക്കാള്‍ നല്ലതു മുഹമ്മദുമതമാണെന്ന് തോന്നുത്തുടങ്ങി. കിം ബഹുനാ? പിന്നെ അധികം താമസിയാതെതന്നെ അദ്ദേഹം ബുദ്ധമതമുപേക്ഷിച്ച് മുഹമ്മദുമതത്തില്‍ ചേര്‍ന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹം ആ മതത്തിലുള്ള ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാം പഠിച്ച് കാലക്രമേണ അവരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ഒരു പ്രമാണിയും ആചാര്യനും ഉപദേഷ്ഠാവുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. തദനന്തരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്ഥിരതാമസം കുറച്ചു കാലത്തേക്ക് പള്ളിയില്‍ തന്നെയായിരുന്നു. തന്നിമിത്തം അദ്ദേഹത്തെ ജനങ്ങള്‍ ‘പള്ളിയില്‍ വാണ പെരുമാള്‍’ എന്നും ‘പള്ളിബാണ പെരുമാള്‍’ എന്നും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. അതു ലോപിച്ച് ചിലര്‍ ‘വാണപ്പെരുമാള്‍’ എന്നും ‘ബാണപ്പെരുമാള്‍’ എന്നും പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. അദ്ദേഹം മുഹമ്മദീയനായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേഷം ഒരിക്കല്‍ മക്കത്തുപോയിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ ചിലര്‍ ‘മക്കത്തുപോയ പെരുമാള്‍’ എന്നും പറയാറുണ്ടായിരുന്നു.

ഈ പെരുമാള്‍ ബുദ്ധമതക്കാരനായിരുന്ന കാലത്തു തന്നെ കിളിരൂര്‍ ദേശക്കാരായ രണ്ടു നായന്മാര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സേവകന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ക്കു പെരുമാള്‍ അനേകംവസ്തുക്കള്‍ പേരില്‍ പതിച്ചുകൊടുത്തതുകൂടാതെ ഒരാള്‍ക്കു ‘കയ്മള്‍’ എന്നും മറ്റേയാള്‍ക്ക് ‘മേനോന്‍’ എന്നും സ്ഥാനപ്പേരുകളും കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്തു. പെരുമാള്‍ പള്ളിയില്‍ താമസമായതിന്റെ ശേഷം മേനവനു പള്ളിയിലെ കണക്കെഴുത്തുദ്യോഗവും കൊടുത്തു. അതിനാല്‍ ആ മനുഷ്യനെ എല്ലാവരും ‘പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍’ എന്നുപറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും ആ പേരു കാലക്രമേണ സ്ഥിരപ്പെടുകയും ചെയ്തു. പെരുമാളുടെ സേവകന്മാരായിരുന്ന നായന്മാരുടെ വംശപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട രണ്ടു വീട്ടുകാര്‍ കിളിരൂര്‍ ദേശത്തുണ്ട്. അവരെ ഇപ്പോള്‍ ‘വെട്ടിക്കുളങ്ങര കൈയ്‌മള്‍’ എന്നും ‘പള്ളിയില്‍ മേനോന്‍’ എന്നുംപറഞ്ഞുവരുന്നു. അവരുടെ വസ്തുക്കള്‍ കാലക്രമേണ അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോയെങ്കിലും അവര്‍ക്ക് ഇപ്പോഴും നിത്യവൃത്തിക്കു വലിയ കഷ്ടപ്പാടൊന്നുമില്ല. ആ ദേശത്തേക്ക് ഇപ്പോഴും പ്രധാനന്മാരായിരിക്കുന്നതും അവര്‍തന്നെയാണ്.

മുഹമ്മദീയമതം സ്വീകരിച്ചുവെങ്കിലും പെരുമാള്‍ക്ക് താന്‍ വളരെക്കാലം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ബുദ്ധദേവനെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തി മനസ്സില്‍നിന്നും നിശ്ശേഷം വിട്ടുപോയില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം പള്ളിയില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തും മിക്ക ദിവസങ്ങളിലും തന്നാല്‍ സ്ഥാപിതമായ ബുദ്ധദേവാലയത്തിച്ചെന്നു വന്ദിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അതു മുഹമ്മദീയര്‍ക്ക് സമ്മതമാകുന്നില്ലെന്നറിയുകയാല്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരുന്നത് മുഹമ്മദ്നബിയുടെ വിഗ്രഹമാണെന്നു പറഞ്ഞ് അവരെ വിശ്വസിപ്പിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ ദേശത്തു താമസിച്ചിരുന്ന മുഹമ്മദീയരും അവിടെച്ചെന്നു മുട്ടുകുത്തി നമസ്കരിക്കുകയും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തുതുടങ്ങി. ആ പെരുമാളുടെ കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടും ആ ദേശക്കാരായ മുഹമ്മദീയര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അവര്‍ അവിടെച്ചെന്നു മുട്ടുകുത്തുകയും നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്യാതെയായിട്ട് ഇപ്പോള്‍ ഒരിരുപത്തഞ്ചുകൊല്ലത്തിലധികം കാലമായിട്ടില്ല.

ഈ പള്ളിയില്‍ വാണ പെരുമാളുടെ അവസാനം ഏതുപ്രകാരമായിരുന്നുവെന്ന് ഇപ്പോഴും തീര്‍ച്ചപ്പെടാതെയാണിരിക്കുന്നത്. എല്ലാവരും മുഹമ്മദീയമതത്തില്‍ ചേരണമെന്നുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിര്‍ബന്ധം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ ഇതര മതക്കാരായ ചിലര്‍ കൂടി അദ്ദേഹത്തെ തല്ലിക്കൊന്നു കുഴിച്ചുമൂടുകയോ വെള്ളത്തില്‍ കെട്ടിത്താഴ്ത്തുകയോ ചെയ്തതതാണെന്ന് ചിലര്‍ പറയുന്നു. മറ്റൂ ചിലരുടെ അഭിപ്രായം ഹിന്ദുക്കളുടെ ഉപദ്രവം കലശലായിതീരുകയാല്‍ കേരളവാസം അവമാനകരമെന്ന് തോന്നി അദ്ദേഹം ചില മുഹമ്മദീയരുടെ സഹായത്തോടുകൂടി മക്കത്തേക്ക് പൊയ്ക്കളഞ്ഞതാണെന്ന്. അദ്ദേഹം ഉടലോടെ സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്തതാണെന്ന് വേറെ ചിലര്‍ പറയുന്നു. ഈഓ അഭിപ്രായങ്ങളില്‍ വാസ്തവമായിട്ടുള്ളത് ഏതെന്ന് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്താന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നും കാണുന്നില്ല. തലേദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോഴേക്കും എങ്ങനെയോ അദൃശ്യനായിത്തീരുകയായിരുന്നു എന്നുള്ള സംഗതി എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുന്നതാണ്.

ഈ പെരുമാള്‍ അദൃശ്യനായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേഷവും കിളിരൂര്‍ ദേശക്കാര്‍ അവരുടെ ദേശപരദേവതയായി ആചരിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് ബുദ്ധദേവനെത്തന്നെയാണ്. അവര്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത് ആ ദേശത്ത് വേറെ ക്ഷേത്രമൊന്നും ഇല്ലായിരുന്നതുകൊണ്ടും ഒരു സമയം പെരുമാള്‍ മടങ്ങിവന്നെനിലോ എന്നുള്ള വിചാരം നിമിത്തവുമായിരിക്കാം.

ഈ പെരുമാള്‍ ബുദ്ധമതം സ്വീകരിച്ചതിന്റെ ശേഷം കുറച്ചുകാലം ചങ്ങനാശ്ശേരി താലൂക്കില്‍ ‘നീലമ്പേരൂര്‍’ എന്ന ദേശത്തുംപോയി താമസിക്കുകയും അവിടെയും ഒരു ബുദ്ധമതദേവാലയം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്ന് അദ്ദേഹത്തോടുകൂടി പള്ളിയില്‍ മേനവന്മാരിലൊരാളും (സേവകനായിരുന്ന ആള്‍ തന്നെ) അവിടെ പോയി താമസിച്ചിരുന്നു. അതിനാല്‍ മേനവന് ആ ദേശത്തും പല പുരയിടങ്ങളും ഏതാനും പുഞ്ചനിലവും സമ്പാദിക്കാന്‍ സാധിച്ചു. ആ വക വസ്തുക്കള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനന്തരജാതന്മാര്‍ പലപ്പോഴായി കുറേശ്ശെക്കുറേശ്ശേ വിറ്റൂ വില വാങ്ങി. മുഴുവനും വിറ്റു തീര്‍ന്നിട്ടു പത്തു കൊല്ലത്തിലധികം കാലമായിട്ടില്ല.

പെരുമാക്കന്മാരുടെ കാലശേഷം കേരളത്തെ പല ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ചു രാജാക്കന്മാരാണല്ലോ ഭരിച്ചിരുന്നത്. അപ്പോള്‍ കിളിരൂര്‍ ദേശം തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്തുള്‍പ്പെട്ടതായിരുന്നു. ഇല്ലിക്കല്‍ കൊടുമുടിക്കു പടിഞ്ഞാറും കുമരകം കായലിനു കിഴക്കും കൈപ്പട്ടൂരിനു വടക്കും കാണക്കാലിക്കു തെക്കുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളെല്ലാം തെക്കുംകൂറിലുള്‍പ്പെട്ടവയായിരുന്നല്ലോ.

തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് തന്റെ രാജ്യത്തുള്ള ഓരോ ദേശങ്ങളിലും ഓരോരുത്തരെ ആശാന്മാരായി നിശ്ചയിക്കുകയും അവര്‍ക്ക് കുറുപ്പെന്നും പണിക്കരെന്നും മറ്റൂം ചില സ്ഥാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണെന്നും അവര്‍ ഓരോ കളരിയുണ്ടാക്കി പുരുഷന്മാരെയെല്ലാം ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിച്ചുകൊള്ളണമെന്നു ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങനെ യുദ്ധമഭ്യസ്സിപ്പിക്കുന്നവരെ ആണ്ടുതോറും പൂജയെടുപ്പിനുള്ള വിദ്യാരംഭം കഴിഞ്ഞിട്ടു രാജാവ് നിശ്ചയിച്ചു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുന്നതായ ഒരു ദിവസം പരീക്ഷിച്ചുനോക്കുകയും പരീക്ഷയില്‍ ജയിക്കുന്നവര്‍ക്ക് യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങളൂം പട്ടാളത്തില്‍ ഉദ്യോഗങ്ങളും കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണെന്നും രാജാവ് നിശ്ചയിക്കുകയും അങ്ങനെ നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പാക്കില്‍ ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രമതില്‍ക്കു കിഴക്കുവശത്തായിട്ട് ഇതിലേക്ക് പ്രത്യേകം തയ്യാര്‍ ചെയ്യിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തുവച്ചായിരുന്നു ആണ്ടു തോറും യുദ്ധപരീക്ഷ നടത്തിയിരുന്നത്. ആ സ്ഥലത്തിനു ‘പടനിലം’ എന്നു പേരും കല്‍പ്പിച്ചിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അവിടെ യുദ്ധപരീക്ഷയും മറ്റുമില്ലെങ്കിലും ആ സ്ഥലത്തിന് ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും ജനങ്ങള്‍ പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. പരീക്ഷാദിവസം രാവിലെ ആശാന്മാരെല്ലാം ശിഷ്യന്മാരോടുകൂടി പാക്കിലെത്തി കുളികഴിച്ചു ശാസ്താവിനെ വന്ദിക്കുകയും ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു പടനിലത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നുകൊള്ളണമെന്നാണ് കല്‍പന. അഭ്യസ്തവിദ്യന്മാരായ ഓരോദേശക്കാരെയും തെക്കും വടക്കുമായി പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം തിരിച്ചുനിര്‍ത്തിയാണ് പരീക്ഷ നടത്തുന്നത്. ആ സമയം രാജാവും അവിടെ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കും. പരീക്ഷയെന്നാല്‍ ഓരോ ദേശക്കാരും എതിരാളികളായി നില്‍ക്കുന്ന മറ്റോരോ ദേശക്കാരോടും നേരിട്ടു യുദ്ധം ചെയ്യുകയാണ്. ഈ യുദ്ധത്തിന് അക്കാലത്ത് ‘പാക്കില്‍പ്പട’ എന്നാണു പേരു പറഞ്ഞു വന്നിരുന്നത്. ഇങ്ങനെ നടത്തിയ പരീക്ഷയില്‍ ഒരു കൊല്ലം കിളിരൂര്‍ ദേശക്കാര്‍ ജയിച്ചു. ഉടനെ രാജാവ് വിജയികളായവര്‍ക്കു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയുംഅവരെ പട്ടാളത്തില്‍ ചില ഉയര്‍ന്ന ഉദ്യോഗങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തോറ്റ ദേശക്കാര്‍ മാറിനിന്നുകൊണ്ട്, “കിളിരൂര്‍ക്കാര്‍ ജയിക്കുകയും അവര്‍ക്ക് സമ്മാനങ്ങളും ഉദ്യോഗങ്ങളും കിട്ടുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും അവര്‍ ബൗദ്ധന്മാരാണല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അവര്‍ ഇതു പറഞ്ഞത് രാജാവ് കേള്‍ക്കാതെ പതുക്കെയായിരുന്നു എങ്കിലും കിളിരൂര്‍ക്കാരില്‍ ചിലര്‍ ഇതുകേട്ട് തങ്ങള്‍ ബുദ്ധദേവനെ വന്ദിക്കുന്നതുകൊണ്ടാണല്ലോ ഇവര്‍ തങ്ങളെ നിന്ദിച്ചത് എന്നു വിചാരിച്ചു കിളിരൂര്‍ ദേശക്കാര്‍ക്കു സഹിക്കവയ്യാത്ത ലജ്ജയും വ്യസനവുമുണ്ടായി. അവര്‍ സ്വദേശത്തു മടങ്ങിയെത്തിയതിന്റെ ശേഷം എല്ലാവരും കൂടിയാലോചിച്ച് അവമാനപരിഹാരാര്‍ത്ഥം സ്വദേശത്തു വേറെ ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെണ്ണു നിശ്ചയിച്ചു. എങ്കിലും അതിനായി പണിയിച്ച് വലിയ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭഗവതിയെ (കാര്‍ത്ത്യായനിയെ)യും ഒരു ശ്രീകോവില്‍ മാത്രം പണിയിച്ച് ശാസ്താവിനെയും പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയാണ് ഉണ്ടായത്. (ഈ ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ പണിയെയും പ്രതിഷ്ഠകളെയും സംബന്ധിച്ച് ഐതിഹ്യമാലയുടെ മൂന്നാംഭാഗത്തില്‍ സവിസ്തരം പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുള്ളതിനാല്‍ ഇവിടെ അധികം വിവരിക്കുന്നില്ല.)

ആ ദേശക്കാര്‍ ആ ഭഗവതിയേയും ശാസ്താവിനെയും വന്ദിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു മുന്‍പുണ്ടായിരുന്ന ആക്ഷേപം ജനങ്ങളുടെയിടയില്‍ വിസ്മൃതാഭിപ്രായമായിത്തീര്‍ന്നു. അക്കാലം മുതല്‍ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കാരന്‍ തന്നെയാണ് ശാസ്താവിന്റെയും ബുദ്ധദേവന്റെയും പൂജ നടത്തിപ്പോരുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ ആ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തില്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ സാധാരണമായി ഭക്ഷണം കഴിക്കാറുണ്ട്. ബൂദ്ധദേവനു പൂജ കഴിച്ചാല്‍ കുളിച്ചിട്ടേ ഊണു കഴിക്കാവൂ എന്നുള്ള നിര്‍ബ്ബന്ധവും ഇപ്പോള്‍ ഏകദേശം അസ്തപ്രായമായിരിക്കുന്നു. പരിഷ്കാരം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടാണല്ലോ ഇരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ ദേശത്തു ഗൃഹമുണ്ടാക്കി കുടുംബസമേതം താമസിക്കുന്നതിനും കാലക്രമേണ മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു മനസ്സു വന്നേക്കാം. ഇപ്പോള്‍ അതിന് അവരിലാര്‍ക്കും സമ്മതിമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. സ്വാമിയാര്‍ ഇപ്പോഴും ആ ദേശത്തു കയറുകപോളും ചെയ്യാറില്ല. നീലമ്പേരുര്‍ ദേശത്തിന്റെ സ്ഥിതി ഇപ്പോഴും ഇപ്രകാരം തന്നെയാണിരിക്കുന്നത്.

അദ്ധ്യായം 87
കടാങ്കോട്ടു മാക്കംഭഗവതി

മാക്കം ഭഗവതിയുടെ ചരിത്രം ഉത്തരകേരളത്തില്‍ സുപ്രസിദ്ധവും സര്‍വ്വവിദിതവുമാണെങ്കിലും ദക്ഷിണകേരളത്തില്‍ ഇതു കേട്ടിട്ടുപോലുമില്ലാത്തവര്‍ പലരുമുണ്ടെന്നാണു് അറിയുന്നത്. അതിനാല്‍ അങ്ങനെയുള്ളവരുടെ അറിവിലേയ്ക്കായി ആ കഥ ചുരുക്കത്തില്‍ പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

ഉത്തരകേരളത്തില്‍ സുപ്രസിദ്ധമായ ‘കടത്തനാട്ട്’ എന്ന ദേശത്ത് ‘കടാങ്കോട്’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായ ഒരു നായര്‍ഗൃഹം പണ്ടുണ്ടായിയിരുന്നു. ആ ഗൃഹക്കാര്‍ ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും ആഭിജാത്യം കൊണ്ടും സ്ഥാനമാനാദികള്‍ കൊണ്ടും സര്‍വ്വമാന്യന്മാരായിരുന്നു. ആ തറവാട്ടില്‍ ഒരു കാലത്ത് ഒരു സ്ത്രീ മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു ആ ഗുണവതിക്ക് ഈശ്വരപ്രസാദത്താല്‍ പന്ത്രണ്ടു പുത്രന്മാരും ഒരു പുത്രിയുമുണ്ടായി. ആ പുത്രിയുടെ നാമധേയം ‘മാക്കം’ എന്നായിരുന്നു.

മാക്കത്തിനു ഏകദേശം മൂന്നു വയസ്സു പ്രായമായപ്പോഴേക്കും അവളുടെ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ കാലദോഷത്താല്‍ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു. എങ്കിലും അവളുടെ സഹോദരന്മാര്‍ക്കു പന്ത്രണ്ടു പേര്‍ക്കും അവളെക്കുറിച്ചു വളരെ സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവളെ അവര്‍ യഥായോഗ്യം വളര്‍ത്തിക്കൊണ്ടുവന്നു. അവളെ യഥാകാലം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുകയാല്‍ അവള്‍ വളരെ വിദുഷിയും സല്‍ഗുണസമ്പന്നയുമായിത്തീര്‍ന്നു. മാക്കത്തിന്റെ താലികെട്ടു കല്യാണം സഹോദരന്മാര്‍ വളരെ കേമമായി ആഘോഷപൂര്‍വ്വം നടത്തിച്ചു.

മാക്കം കാലക്രമേണ കൗമാരകാലത്തെ വിട്ടു നവയൗവനദശയെ പ്രാപിച്ചു. സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായിരുന്ന അവള്‍ക്കു യൗവനം കൂടി വന്നപ്പോഴേക്കും ആകൃതി കൊണ്ടും പ്രകൃതികൊണ്ടും മാക്കത്തിനു തുല്യമായിട്ട് ഒരു കന്യക ത്രൈലോക്യത്തിലെങ്ങും തന്നെ ഇല്ലെന്ന് സര്‍വ്വജനങ്ങളും ഒരുപോലെ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. മാക്കത്തിന്റെ സൗന്ദര്യം, സൗശീല്യം, വൈദുഷ്യം, വൈദഗ്ദ്ധ്യം, ഈശ്വരഭക്തി, നിഷ്കാപട്യം മുതലായ സര്‍ഗുണങ്ങളെക്കുറിച്ച് പുകഴ്ത്താത്തവരായി ലോകത്തില്‍ ആരും തന്നെ ഇല്ലെന്നായിത്തീര്‍ന്നു.

ഇതിനിടയ്ക്ക് മാക്കത്തിന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ പന്ത്രണ്ടുപേരും സുന്ദരിമാരായ ഓരോ സ്ത്രീകളെ ഭാര്യമാരായി സ്വീകരിക്കുകയും തറവാട്ടില്‍ തന്നെ കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിച്ചു തുടങ്ങുകയും മാക്കത്തിനു സര്‍വ്വപ്രകാരേണയും അനുരൂപനായ ഒരു ഭര്‍ത്താവ് ഉണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ മനുഷ്യന്‍ ‘ഇളം കൂറ്റില്‍ത്തറവാട്ടില്‍ നമ്പര്‍ നമ്പ്യാര്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തെപ്പോലെ സകല യോഗ്യതകളും തികഞ്ഞ ഒരു പുരുഷന്‍ അക്കാലത്ത് വടക്കേ മലയാളത്തിലുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഈ പുരുഷരത്നം അവളില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നത് അവളുടെ ഭാഗ്യം കൊണ്ടും അവള്‍ ബാല്യം മുതല്‍ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ച്കൊണ്ടിരുന്ന ‘ലോകമലയാര്‍ കാവില്‍’ ഭഗവതിയുടെ കാരുണ്യംകൊണ്ടുമായിരുന്നു. ആ കാവു കടത്തനാട്ട് രാജസ്വരൂപം വകയാണെങ്കിലും മാക്കം ആ ഭഗവതിയെ സേവിച്ചു വശംവദയാക്കിത്തീര്‍ത്തിരുന്നു. ദേവി ഭക്തവത്സലയും ഭക്താഭിഷ്ടപ്രദയുമാണല്ലോ.

മാക്കം നല്ല പിടിപ്പും പഠിപ്പും ശേഷിയും ശേമുഷിയും കാര്യവിവരവുമുള്ള കൂട്ടത്തിലായിരുന്നതിനാല്‍ അവളുടെ സഹോദരന്മാര്‍ തറവാട്ടിലെ സകല വരവു ചെലവുകളുടെയും കണക്കുകള്‍ അവളെയും ബോധ്യപ്പെടുത്തി വന്നിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല മാക്കത്തിന്റെ സമ്മതംകൂടാതെ അവര്‍ ഒരുകാശു പോലും ചെലവു ചെയ്യാറുമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ പുരുഷന്മാരുടെ ഭാര്യമാര്‍ക്ക് മാക്കത്തോടു വളരെ അസൂയയും വൈരവുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. കടാങ്കോട്ടുതറവാട് വളരെ മുതലുള്ളതായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെ നിന്നു ക്രമത്തിലധികമായ സമ്പാദ്യമുണ്ടാക്കാമെന്നായിരുന്നു ആ സ്ത്രീകളുറ്റെ വിചാരം. മാക്കം നിമിത്തം അവരുടെ ആ അത്യാഗ്രഹം പൂര്‍ണ്ണമായി സാധിച്ചിരുന്നില്ല. എന്നാല്‍ അവര്‍ക്കു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടും ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കത്തവണ്ണം വേണ്ടതൊക്കെ ധാരാളമായി കൊടുക്കുന്നതിനു മാക്കം അനുവദിക്കുകയും അവരുടെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ അവര്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭര്‍ത്താക്കന്മാരുടെ കാലം കഴിഞ്ഞാലും അവര്‍ക്കും അവരുടെ സന്താനങ്ങള്‍ക്കും ഒട്ടും ബുദ്ധിമുട്ടുകൂടാതെ നിത്യവൃത്തികഴിച്ചുകൂട്ടുവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള മുതല്‍ അവര്‍ സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എങ്കിലും ആ സ്ത്രീകള്‍ക്ക് അതൊന്നുകൊണ്ടും തൃപ്തിയായില്ല. “തനിക്ക്താന്‍ പോന്ന മഹത്തുക്കള്‍ക്കും ധനത്തിലുള്ളാഗ്രഹമല്‍പ്പമല്ല” എന്നുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ തങ്ങള്‍ക്ക് ആഗ്രഹത്തിനു തക്കവണ്ണമുള്ള സമ്പാദ്യമുണ്ടാകാഞ്ഞിട്ടല്ല, അളവില്ലാതെയുള്ള ധനത്തിന്മേല്‍ മാക്കത്തിനു അവകാശവും അധികാരവും സിദ്ധിച്ചതുകൊണ്ടാണ് ആ സ്ത്രീകള്‍ക്കു സങ്കടമുണ്ടായത്. അതിനാല്‍ അവര്‍ തങ്ങളുടെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ക്കു മാക്കത്തോട് ഏതുവിധവും വിരോധമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ആ പുരുഷന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ അടുത്തുകൂടി സദാ ‘തലേണമന്ത്രം’ ഉരുക്കഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. മരുമക്കത്തായ കുടുംബങ്ങളിലെ നാത്തൂന്‍പോരും ‘നാത്തൂന്മാരുടെ തലേണമന്ത്രവും അമ്മായിപ്പഞ്ചതന്ത്രം’ പോലെ തന്നെ പ്രസിദ്ധങ്ങളാണല്ലൊ. എന്നാല്‍ മാക്കത്തിന്റെ പന്ത്രണ്ടാമത്തെ സഹോദരനായ രാമന്‍നമ്പ്യാരുടെ ഭാര്യയായ ‘പുരാണി’ എന്ന സ്ത്രീ സുശീലയും, മറ്റവരെപ്പോലെ അത്യാഗ്രഹവും ദുഷ്ടതയും അസൂയയുമില്ലാതെ മാക്കത്തെക്കുറിച്ച് സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമുള്ളവളുമായിരുന്നതിനാല്‍ അവള്‍ തലേണമന്ത്രം ജപിക്കാനും മറ്റും കൂടിയില്ല. ഒരു സമയം അവള്‍ മന്ത്രം ജപിക്കാനും മന്ത്രം പ്രയോഗിക്കാനും മറ്റും തുനിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കിലും അതൊന്നും രാമന്‍ നമ്പ്യാരുടെ അടുക്കല്‍ ഫലിക്കുകയുമില്ലായിരുന്നു. എന്തുകൊണ്ടെന്നാല്‍ രാമന്‍ നമ്പ്യാര്‍ക്ക് മാക്കത്തെക്കുറിച്ച് മൂത്ത സഹോദരന്മാര്‍ പതിനൊന്ന് പേരെക്കാളധികം സ്നേഹവും വാത്സല്യവും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. മാക്കത്തെക്കുറിച്ച് ആരെല്ലാം എന്തെല്ലാം ഏഷണി പറഞ്ഞാലും ആ മനുഷ്യന്‍ ഒരിക്കലും വിശ്വസിക്കുകയില്ലായിരുന്നു. എന്നാല്‍ പുരാണി ഏഷണി പറയാനും മറ്റും പോകാത്തത് അതുകൊണ്ടൊന്നുമല്ലായിരുന്നു. ആ സ്ത്രീയ്ക്ക് മാക്കത്തെക്കുറിച്ച് സീമാതീതമായ സ്നേഹമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെയാണു്. പിന്നെ അവള്‍ പ്രകൃത്യാസുശീലയുമായിരുന്നല്ലോ. ജ്യേഷ്ഠത്തിമാര്‍ പതിനൊന്നുപേരും സദാ മാക്കത്തെ ദുഷിക്കുകയും പരിഹസിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണിരുന്നത്. എന്നാല്‍ പുരാണി അതു കേള്‍ക്കുമ്പോഴൊക്കെ ജ്യേഷ്ഠത്തിമാരോട് എതിര്‍ത്തു പറഞ്ഞുകൊണ്ടുമിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു പതിനൊന്നുപേര്‍ക്കും ക്രമേണ പുരാണിയെക്കുറിച്ചും ഒട്ടും രസമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. ഇതെല്ലാം അറിഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നിട്ടും മാക്കം ആ നാത്തൂന്മാര്‍ക്കു വിരോധമായിട്ടു യാതൊന്നും പറയുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. “ഉപകാരപ്രധാനസ്സ്യാദപകാരപരേപ്യരൗ” എന്നാണല്ലോ പ്രമാണം.

സല്‍ഗുണവതിയായ മാക്കത്തിനു ഭര്‍ത്താവുണ്ടായിട്ട് അധികം താമസിയാതെതന്നെ അവള്‍ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം പ്രസവിച്ച് ഒരു ആണ്‍കുട്ടിയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നാത്തൂന്മാര്‍ക്ക് പതിനൊന്നുപേര്‍ക്കും അവളോടുള്ള അസൂയയും വൈരവും പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിച്ചു. എങ്കിലും സഹോദരന്മാര്‍ക്കും ഭര്‍ത്താവിന്നും പുരാണിക്കും മാക്കത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സ്നേഹവും സന്തോഷവുമാണു് അപ്പോള്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചത്. അതിനാല്‍ നാത്തൂന്മാര്‍ അവരുടെ തലേണമന്ത്രം അക്ഷരലക്ഷം വീതം ജപിച്ചിട്ടും യാതൊരു ഫലസിദ്ധിയുമുണ്ടായില്ല. പ്രകൃത്യാ നിര്‍ദ്ദോഷവാന്മാരായ ആ പുരുഷന്മാര്‍ തങ്ങളുടെ ഭാഗിനേയനു യഥാകാലം ‘ചാത്തു’ എന്നു പേരിടുകയും അന്നപ്രാശനമടിയന്തിരം സാഘോഷം കെങ്കേമമായി നടത്തുകയും ആ കുട്ടിയെ യഥായോഗ്യം വളര്‍ത്തിപ്പോരികയും ചെയ്തു.

അനന്തരം മാക്കം പ്രസവിച്ച് ഒരു പെണ്‍കുട്ടി കൂടിയുണ്ടായാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുള്ള ആഗ്രഹം ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ അവളുടെ സഹോദരന്മാര്‍ അതിനായി സംഖ്യയില്ലാതെ ധനവ്യയം ചെയ്ത് അനവധി സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ നടത്തി. അതൊക്കെക്കൊണ്ടു നാത്തൂന്മാര്‍ക്ക് അസൂയ പ്രതിദിനം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. എങ്കിലും അവര്‍ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യാനും ചെയ്യിക്കാനും സാധിക്കായ്കയാല്‍ എല്ലാം സഹിക്കുക തന്നെ ചെയ്തു.

ആരെല്ലാം എന്തെല്ലാം വിചാരിച്ചാലും എത്രമാത്രം അസൂയപ്പെട്ടാലും “സുലഭമഹോ! ഗുണികള്‍ക്കു വാഞ്ചിതാര്‍ത്ഥം” എന്നുള്ളതിനു വ്യത്യാസം വരുന്നതല്ലല്ലോ. മാക്കം രണ്ടാമതും ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നാത്തൂന്മാരുടെ അസൂയ പരമകാഷ്ഠയെ പ്രാപിച്ചു. മാക്കത്തിന്റെ സഹോദരന്മാരുടെ സന്തോഷവും അങ്ങനെതന്നെ. അവര്‍ തങ്ങളുടെ ഭാഗിനേയിക്കു യഥാകാലം ‘ചീരു’ എന്നു പേരിടുകയും ചോറൂണിനു കെങ്കേമമായി വട്ടം കൂട്ടുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ ഭാഗിനേയന്റെ ചോറൂണടിയന്തിരത്തിനേക്കാള്‍ ഇതു കേമമാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് അതിനു തക്കവണ്ണമാണു ഇതിനു വട്ടം കൂട്ടിയത്. അവര്‍ ഉണ്ടാക്കിച്ച സ്വര്‍ണ്ണാഭരണങ്ങളും ആണ്‍കുട്ടിക്കുണ്ടാക്കിച്ചതില്‍ വളരെ അധികമായിരുന്നു.

ചോറൂണടിയന്തിരത്തിനു ക്ഷണിക്കപ്പെട്ടവരായിട്ടും അങ്ങനെയല്ലാതെയും അസംഖ്യമാളുകള്‍ ആ വീട്ടില്‍ വന്നു കൂടുകയും മുഹൂര്‍ത്തസമയത്തു ചോറു കൊടുക്കുകയെന്നുള്ള ക്രിയ യഥായോഗ്യം നടത്തുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ സദ്യയ്ക്ക് ഇലവയ്ക്കാനുള്ള ആരംഭമായി.

ഇതിനിടയ്ക്ക് നാത്തൂന്മാര്‍ പതിനൊന്നുപേരും അസൂയ സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട് ഒരു വിജനസ്ഥലത്ത് കൂടിയിരുന്ന് ഒരാലോചന നടത്തി.

ഒന്നാമത്തവള്‍: ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും അറിഞ്ഞും വ്യസനിച്ചുകൊണ്ട് ഇവിടിയിരിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍ നല്ലത് നമുക്ക് വല്ല സ്ഥലത്തും പോയി മരിക്കുക തന്നെയാണ്.

രണ്ടാമത്തവള്‍: നമ്മളെന്തിനാണു മരിക്കുന്നത്? നമുക്ക് ഈ സങ്കടമൊക്കെ ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നത് മാക്കമൊരുത്തിയാണ്. അതിനാല്‍ ഏതുവിധവും അവളെ കൊല്ലാന്‍ നോക്കുകയാണ് വേണ്ടത്. അവളുടെ കഥ കഴിഞ്ഞാല്‍പ്പിന്നെ സകല കാര്യങ്ങളും നമ്മള്‍ വിചാരിക്കുന്നതുപോലെ ഇവിടെ നടക്കും. പിന്നെ നമുക്ക് ഒരിക്കലും ഒന്നുകൊണ്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടതായി വരികയില്ല.

മൂന്നാമത്തവള്‍: അതൊക്കെ ശരിതന്നെ. പക്ഷേ അവളെക്കൊല്ലാന്‍ കൗശലമൊന്നുമില്ലല്ലോ.

നാലാമത്തവള്‍: കൗശലമില്ലായ്കയൊന്നുമില്ല. എനിക്കൊരു നല്ല കൗശലം തോന്നുന്നുണ്ട്. അതു ചെയ്താല്‍ മതി.

അഞ്ചാമത്തവള്‍: എന്നാല്‍ അതെന്താണെന്നു കൂടി പറയൂ. കേള്‍ക്കട്ടെ.

നാലാമത്തവള്‍: അതു പറയാം. നമ്മുടെ അടുക്കളക്കാരന്‍ ചാപ്പനെ വിളിച്ചു മാക്കത്തിനു ചോറു വിളമ്പിക്കൊടുക്കുമ്പോള്‍ അതില്‍ വിഷം ചേര്‍ത്തു കൊടുക്കണമെന്നു സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞു ചട്ടംകെട്ടണം. എന്തെങ്കിലും വിഷദ്രവ്യം അവന്റെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തേക്കുകയും വേണം. എന്നാല്‍ കാര്യം പറ്റും.

ആറാമത്തവള്‍: ഇതു കാര്യം കൊള്ളാം. നല്ല കൗശലമാണ്. പക്ഷേ അവനു വല്ലതും കൊടുക്കാതെ അവനങ്ങനെ ചെയ്യുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

എട്ടാമത്തവള്‍: അതു ശരിയാണ്. അവനു വല്ലതും കൊടുക്കണം.

ഒന്‍പതാമത്തവള്‍: കൊടുക്കണം. കൊടുത്താലെന്താണ്? നമുക്ക് ഉപദ്രവം തീരുമല്ലോ.

പത്താമത്തവള്‍: എന്റെ വീതത്തിനു നൂറുറുപ്പിക കൊടുക്കാന്‍ ഞാന്‍ തയ്യാറാണ്. അങ്ങനെ നമ്മളെല്ലാവരും കൊടുക്കണം. അപ്പോള്‍ ആയിരത്തി ഒരുനൂറ് ഉറുപ്പികയാകും. അത്രയും കൊടുത്താല്‍ അവന്‍ നിശ്ചയമായിട്ടും അങ്ങനെ ചെയ്യും. ഇനി വിഷം വേണമല്ലോ, അതിനെന്താ കൗശലം?

പതിനൊന്നാമത്തവള്‍: അതിനെക്കുറിച്ചു നിങ്ങളാരും വിചാരപ്പെടേണ്ട. എന്റെ കൈവശം ഒരു ദ്രാവകമിരിക്കുന്നുന്നുണ്ട്. ആയിരം പേരെക്കൊല്ലാന്‍ അതില്‍ ഒരു തുള്ളി തന്നെ തികച്ചുവേണ്ട.

“എന്നാല്‍ അങ്ങനെതന്നെ” എന്നു അവരെല്ലാവരുംകൂടി പറഞ്ഞുറച്ചു. പിന്നെ അവര്‍ ചാപ്പനെ വിളിച്ച് സ്വകാര്യമായിട്ട് ഇതു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു ചാപ്പന്‍ ചെവിപൊത്തിക്കൊണ്ട് “അയ്യോ! ശിവശിവ! മഹാപാപം. ഇതു ഞാന്‍ ഒരിക്കലും ചെയ്യുകയില്ല. ആയിരത്തൊരുനൂറല്ല, പതിനായിരമായാലും ഈ കാര്യം എന്നാല്‍ സാദ്ധ്യമല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീകള്‍ “എന്നാല്‍ അതുവേണ്ട. ഈ വിഷദ്രവ്യം ചേര്‍ത്തു ഞങ്ങള്‍ക്ക് ചോറുവിളമ്പിത്തന്നാലും മതി. അതിനു നിനക്കെന്താ വിഷമം? ഇതു ഞങ്ങള്‍ തന്നെ പറഞ്ഞിട്ടാണല്ലോ. എന്നാല്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് ചോദ്യമുണ്ടാകുമ്പോള്‍ വിഷം മാക്കം തന്നു ഞങ്ങള്‍ക്കു തരുവിച്ചതാണെന്നു പറഞ്ഞേക്കണം. നീ അതുമാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. നിനക്കു തരാമെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുള്ള സംഖ്യ ഞങ്ങള്‍ തരികയും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനും ചാപ്പനു നല്ല സമ്മതമില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും ആ സ്ത്രീകളുടെ നിര്‍ബ്ബന്ധം നിമിത്തം ഒടുക്കം അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിച്ച് അവന്‍ പോയി.

അപ്പോഴേയ്ക്കും അവിടെ സദ്യയുടെ തിടുക്കമായിക്കഴിഞ്ഞു. ഈ പതിനൊന്നു സ്ത്രീകള്‍ പ്രത്യേകമൊരു സ്ഥലത്താണ്‌ ഉണ്ണാനിരുന്നത്. വിളമ്പുകാര്‍ ഓരോ പദാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ മുറയ്ക്കു വിളമ്പിവന്ന കൂട്ടത്തില്‍ ഇവര്‍ക്കും വിളമ്പി. ഉടനെ ചാപ്പന്‍ ഇവര്‍ക്കു ചോറും കൊണ്ടുവന്നു വിളമ്പി. അപ്പോള്‍ അവരില്‍ ഒരു സ്ത്രീ (ഒന്നും അറിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത ഭാവത്തില്‍) ചോറു തൊട്ടുനോക്കീട്ട് “അയ്യോ ഈ ചോറെന്താണ്‌ ഇങ്ങനെയിരിക്കുന്നത്? ഇതില്‍ വിഷം ചേര്‍ന്നിട്ടുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ശേഷമുള്ളവരും ചോറു തൊട്ടുനോക്കീട്ട് “ശരിയാണ് ഈ ചോറു വിഷം ചേര്‍ന്നതുതന്നെ, സന്ദേഹമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ അവര്‍ “ചാപ്പനിതാ ആളെക്കൊല്ലാന്‍ ചോറ്‌ വിഷം ചേര്‍ത്തു വിളമ്പിയിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു ബഹളം കൂട്ടി. അതുകേട്ട് അവരുടെ ഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ അവിടെയെത്തി ചില പരിശോധനകള്‍ കഴിച്ചപ്പോള്‍ ആ ചോറു വിഷം ചേര്‍ന്നതുതന്നെയെന്നു ബോധപ്പെടുകയാല്‍ അവര്‍ ചാപ്പനെ വിളിച്ചു ചോദ്യം തുടങ്ങി. ചാപ്പന്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ നില്‌ക്കുകയാല്‍ അവര്‍ അവനെപ്പിടിച്ചു പ്രഹരിച്ചുതുടങ്ങി. തല്ലുകൊണ്ടു വേദന സഹിക്കവയ്യാതെയായപ്പോള്‍ ചാപ്പന്‍, “ഈ വിഷം ജ്യേഷ്ഠത്തിയമ്മമാര്‍ക്കു ചോറ്റില്‍ ചേര്‍ത്തു കൊടുക്കണമെന്നു പറഞ്ഞു ചെറിയമ്മ (വടക്കേ മലയാളത്തിലുള്ള മാന്യകുടുംബങ്ങളിലെ സ്ത്രീകളെ ഭൃത്യന്മാര്‍ ‘ചെറിയമ്മ’ എന്നോ ‘കുഞ്ഞിയമ്മ’ എന്നോ ആണ്‌ പറയുക പതിവ്) തന്നതാണ്‌. അതുകൊണ്ടു ഞാന്‍ ഇങ്ങനെ കൊടുത്തതാണ്‌” എന്ന് ഉച്ചത്തില്‍ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. ജനങ്ങള്‍ ഇതുകേട്ട് അത്ഭുതപ്പെടുകയും വ്യസനിക്കുകയും ചെയ്തു. “മാക്കം ഇങ്ങനെ ചെയ്യുമോ?” എന്നു ചിലരും “ഓഹോ അവള്‍ ഇതും ഇതിലപ്പുറവും ചെയ്യും” എന്ന് മറ്റു ചിലരും “അംഗനാജനത്തോളം ദുര്‍ബുദ്ധി മറ്റാര്‍ക്കുള്ളൂ” എന്നു വേറെ ചിലരും ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോവിധം പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. ഇതൊക്കെ കേട്ടപ്പോള്‍ മാക്കത്തിനു വ്യസനം ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. “സത്യസ്വരൂപനായ ഈശ്വരനു പരമാര്‍ത്ഥമറിയാമല്ലോ. സര്‍വ്വസാക്ഷിയായ സകലേശ്വരന്‍ തന്നെ ഇതിനു സമാധാനമുണ്ടാക്കിക്കൊള്ളും” എന്ന് അവള്‍ ആദ്യം വിചാരിച്ചു. പിന്നെ “ഇവിടെ ഞാനൊന്നും മിണ്ടാതെയിരുന്നാല്‍ ജനങ്ങള്‍ക്ക് തെറ്റിദ്ധാരണയുണ്ടാകും. അതുകൊണ്ട് എന്റെ പരമാര്‍ത്ഥം ഞാന്‍ തന്നെ പറയുകയാണ് ഇവിടെ വേണ്ടത്” എന്നു രണ്ടാമതു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടു മാക്കം തന്റെ രണ്ടു കുട്ടികളോടുകൂടി ഇറങ്ങിച്ചെന്ന് ആ ജനക്കൂട്ടത്തില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് “ഈ സംഗതിയില്‍ ഞാന്‍ യാതൊന്നും അറിഞ്ഞിട്ടില്ലെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം സത്യസ്വരൂപിണിയായ ലോക്മലയാര്‍കാവിലമ്മയ്ക്കറിയാം. ഇതില്‍ സ്വല്‍പമെങ്കിലും വല്ലതും ഞാനറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍ എന്റെയും ഈ ഓമനക്കുട്ടികളുടെയും തല പൊട്ടിത്തെറിക്കട്ടെ. അല്ലെങ്കില്‍ ഇതു ചെയ്തവര്‍ക്ക് അതിന്റെ ഫലം ആ സര്‍വ്വേശ്വരി കാണിച്ച് കൊടുക്കട്ടെ” എന്ന് ഉച്ചത്തില്‍ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. ഈ സമയം ചാപ്പന്‍ ഒരു ഭ്രാന്തനെപ്പോലെ തുള്ളിച്ചാടി ആ സ്ഥലത്തു ചെന്ന് “ഇതു സത്യം, ഇതു സത്യം, ഞാന്‍ കള്ളം ചെയ്തു. ഞാന്‍ കള്ളം ചെയ്തു. ഞാന്‍ വ്യാജം പറഞ്ഞു. ഞാന്‍ വ്യാജം പറഞ്ഞു. അയ്യോ! എനിക്കു പേടിയാവുന്നേ. ഇതാ, ദംഷ്ട്രങ്ങളും കടിച്ചു കണ്ണുകളുമുരുട്ടി ഒരു ഭയങ്കരസ്വരൂപം എന്റെ നേരെ വരുന്നു. ഞാനിപ്പോള്‍ ചാവും, ഇപ്പോള്‍ ചാവും” എന്ന് ഉച്ചത്തില്‍ വിളിച്ചു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെ വീണു. ഉടനെ അവന്‍ രക്തം വമിച്ചു മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും ഭയാത്ഭുതപാരവശ്യത്തോടുകൂടി ജനങ്ങളെല്ലാവരും പിരിഞ്ഞുപോയി. അപ്പോള്‍ ആ ചേട്ടകളായ ചേട്ടത്തിയമ്മമാര്‍ ഏറ്റവും ഭയവിഹ്വലകളായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും ചാപ്പന്‍ തങ്ങള്‍ ചെയ്തതൊന്നും വിളിച്ചു പറഞ്ഞില്ലല്ലോ. അതു ഭാഗ്യം എന്നു വിചാരിച്ച് അവര്‍ സമാധാനപ്പെട്ടു. പിന്നെയും വിഷണ്ണയായിത്തന്നെ ഇരുന്ന മാക്കത്തെ രാമന്‍നമ്പ്യാരും പുരാണിയും കൂടി സാന്ത്വനോക്തികള്‍കൊണ്ടു സമാധാനപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെശേഷം, ഒരു ദിവസം, മുമ്പ് ആട്ടാന്‍ കൊടുത്തിരുന്ന എള്ളാട്ടിയ എണ്ണയും കൊണ്ട് ഒരു വാണിയന്‍ കടാങ്കോട്ടു ചെന്നിരുന്നു. ആ സമയം ആ തറവാട്ടിലെ പുരുഷന്മാര്‍ പന്ത്രണ്ടു പേരും നായാട്ടിനും അവരുടെ ഭാര്യമാരില്‍ പുരാണി എന്റോ ഗൃഹജോലിക്കും, ശേഷം പതിനൊന്നു പേരും കുളിക്കാനും മാക്കത്തിന്റെ ഭര്‍ത്താവു കൃഷിസ്ഥലത്തേയ്ക്കും പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. മാക്കം ഋതുവായിരിക്കുകയുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മാക്കം വാണിയനോട് “എണ്ണ അളന്നെടുക്കുന്നതിനും നിനക്ക് ആട്ടുകൂലി തന്നതിനും ഇപ്പോള്‍ സൗകര്യമില്ല. ഞാന്‍ തീണ്ടാരിയായിരിക്കുകയാണ്. അതുകൊണ്ടു നാളെ വന്നാല്‍ എണ്ണ അളന്നെടുക്കുകയും നിനക്കു കൂലിതരികയും ചെയ്യാം. എണ്ണ ആ പാത്രത്തില്‍ത്തന്നെ ഇവിടെയിരിക്കട്ടെ. നീ പുറത്ത് ആ വരാന്തയില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് എണ്ണപ്പാത്രം അകത്തേക്ക് വെച്ചിട്ട് ഇപ്പോള്‍ പോവുക” എന്നു പറഞ്ഞു. അവന്‍ അപ്രകാരം വരാന്തയില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് എണ്ണപ്പാത്രം അകത്തേക്കുവെച്ചിട്ട് മുറ്റത്തേക്കിറങ്ങി. കുളിക്കാന്‍ പോയിരുന്ന നാത്തൂന്മാര്‍ കുളികഴിഞ്ഞ് മടങ്ങിവന്ന് വരാന്തയിലേക്കു കയറുകയും വാണിയന്‍ മുറ്റത്തേയ്ക്കിറങ്ങുകയും ചെയ്തത് ഒരേ സമയത്തായിരുന്നു.വാണിയന്‍ ഇറങ്ങിപ്പോകുന്നതു കണ്ടിട്ട് ആ സ്ത്രീകള്‍ മാക്കത്തെ വളരെ ശകാരിച്ചു: “എടീ കുലടേ! നിന്റെ കള്ളത്തരമൊക്കെ ഞങ്ങളറിഞ്ഞു. നിനക്കു ഒരു ഭര്‍ത്താവുണ്ടല്ലോ. പിന്നെ ഈ വാണിയനും കൂടി വേണമോ? തീണ്ടലും തീണ്ടാരിയും വര്‍ജ്ജിക്കാത്ത നിനക്ക് രാവും പകലും ഒന്നു പോലെയായത് അത്ഭുതമല്ല. നീ ഈ മാന്യതറവാട്ടേക്കും കളങ്കമുണ്ടാക്കാനായി ജനിച്ചവളാണ്. നിന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ വരട്ടെ. നിന്റെ ഈ ദുഷ്കൃത്യങ്ങളെ നിര്‍ത്താന്‍ അവര്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയുമോ എന്നു ഞങ്ങള്‍ക്കറിയണം. തറവാടുകളിലുള്ള സ്ത്രീകള്‍ ഇങ്ങനെ തുടങ്ങിയാല്‍ കുടുംബം മുടിഞ്ഞുപോകുമല്ലോ. ഈ പുംശ്ചലി സഹോദരന്മാര്‍ക്കും നല്ല വരുമാനമാണുണ്ടാക്കിവെയ്ക്കുന്നത്, ഇവള്‍ ഇങ്ങനെ തുടങ്ങിയാല്‍ അവര്‍ പുറത്തിറങ്ങി നടക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്? അവര്‍ക്ക് അന്യന്മാരുടെ മുഖത്തു നോക്കാന്‍ നാണമാകുമല്ലോ?” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞാണ് അവര്‍ മാക്കത്തെശ്ശകാരിച്ചത്. ഇതുകേട്ട് പുരാണി അവിടെയെത്തി ചെവികള്‍ പൊത്തിക്കൊണ്ട്, “അയ്യോ, ശിവശിവ! ഇതു മഹാ പാപമാണ് നിഷ്ക്കളങ്കയായ ഈ പതിവ്രതാരത്നത്തെക്കുറിച്ച് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞാല്‍ നിങ്ങളുടെ നാവു പുഴുക്കും. സര്‍വ്വസാക്ഷിയായിട്ട് ഒരീശ്വരനുണ്ടെന്നു നിങ്ങള്‍ വിചാരിക്കാത്തതു കഷ്ടമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് ആ ചേട്ടത്തിയമ്മമാര്‍ പുരാണിയേയും ഒട്ടു വളരെ ശകാരിച്ചു. അപ്പോള്‍ മാക്കം പുരാണിയോടായിട്ടു പറഞ്ഞു: “ജ്യേഷ്ഠത്തിയമ്മ മിണ്ടാതെയിരിക്കണം. അവര്‍ എന്തെങ്കിലും പറഞ്ഞുകൊള്ളട്ടെ. എനിക്ക് അതുകൊണ്ട് ഒരു ദോഷവുമുണ്ടാവുകയില്ല. ലോകമലയാര്‍ കാവില്‍ ഭഗവതി തന്നെ ഇതിനൊക്കെ ഉത്തരം പറഞ്ഞുകൊള്ളും.” ഇതുകേട്ട് പുരാണി അടുക്കളയിലേക്കും മറ്റവര്‍ അവരുടെ ഇരിപ്പിടങ്ങളിലേക്കും പോയി.

പിന്നെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മാക്കത്തിന്റെ സഹോദരന്മാര്‍ നായാട്ടുകഴിഞ്ഞ് മടങ്ങിവന്നു. അന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ അവരില്‍ പതിനൊന്നുപേരെയും അവരുടെ ഭാര്യമാര്‍ തലയിണമന്ത്രം ജപിച്ചു മയക്കി. മാക്കം പുംശ്ചലിയും ദുഷ്കൃത്യം ചെയ്യുന്നവളുമാണെന്നു ദൃഢമായി വിശ്വസിപ്പിച്ചു. മാക്കം സദ്വൃത്തയും പതിവ്രതയുമാണെന്നുള്ള വിശ്വാസവും അവളെക്കുറിച്ച് വളരെ വാത്സല്യവും സ്നേഹവുമുണ്ടായിരുന്ന ആ സഹോദരന്മാരുടെ മനസ്സു മയങ്ങി. ഇപ്രകാരമുള്ള തെറ്റിദ്ധാരണയുണ്ടാകണമെങ്കില്‍ ആ നാത്തൂന്മാരുടെ തലയിണമന്ത്രത്തിന്റെ ശക്തി എത്രമാത്രമുണ്ടായിരിക്കണം? ഭാര്യമാരുടെ മന്ത്രജപം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ആ പുരുഷന്മാര്‍ പതിനൊന്നുപേരും തങ്ങളുടെ സഹോദരി കേവലം കുലടയും ദുര്‍വൃത്തയുമാണെന്നു വിശ്വസിക്കുകയും ഇവള്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതു തങ്ങള്‍ക്കും തങ്ങളുടെ തറവാട്ടേക്കും ദുഷ്കീര്‍ത്തികരമാണെന്നും ഏതുവിധവും അവളുടെ കഥ കഴിക്കണമെന്നും തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും അതിനൊരു കൗശലം അവര്‍ പതിനൊന്നു പേരും കൂടി ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം കാലത്തേ ആ പതിനൊന്നു സഹോദരന്മാരും കൂടി മാക്കത്തെ വിളിച്ച്, “ഇന്നു ലോകമലയാര്‍കാവില്‍ ‘നിറമാല’ എന്ന ആഘോഷമുണ്ടല്ലോ. അതു തമ്പുരാന്‍ നടത്തുന്നതാകകൊണ്ടു വളരെ കേമമായിരിക്കും. നിനക്ക് അതുകാണാന്‍ പോകേണ്ടയോ? വീട്ടില്‍ നിന്നു പുറത്തിറങ്ങാതെ ഇവിടെത്തന്നെയിരുന്നിട്ടാണ് നിന്റെ മനസ്സിന് ഉന്മേഷവും ദേഹത്തിനു സുഖവുമില്ലാതെയിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ നീ കുറേശ്ശെ പുറത്തിറങ്ങി സഞ്ചരിക്കുകയും വേണം. ഈ കുട്ടികളേയും കൊണ്ടു കാവില്‍പ്പോയി ദേവിയെ വന്ദിക്കുന്നതു നമുക്കും നമ്മുടെ സന്താനങ്ങള്‍ക്കും തറവാട്ടേക്കും ശ്രേയസ്കരമായിട്ടുള്ളതാണല്ലോ. ദേവിയെ വന്ദിക്കുന്നതിനു ഇത്രയും മുഖ്യമായിട്ടു വേറെ ഒരു ദിവസമില്ല. ഈ ആഘോഷം കാണാന്‍ പോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു നീ പലപ്പോഴും പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതുമാണല്ലോ. ഈ ആഘോഷം കൊല്ലന്തോറുമുള്ളതാണെങ്കിലും ഇക്കൊല്ലം പതിവില്‍ കൂടുതലായി ചില വിശേഷങ്ങള്‍ കൂടിയുണ്ടെന്നു കേട്ടു. ആട്ടെ, വേഗം തയ്യാറാവുക, ഒട്ടും താമസിക്കേണ്ട. വഴി നാലഞ്ചു നാഴികയുണ്ടല്ലോ. ഈ കുട്ടികളേയും കൊണ്ടു നടന്നെത്തണമല്ലൊ. തൊഴാനായിട്ട് പോകുമ്പോള്‍ വാഹനങ്ങളുപയോഗിക്കുന്നതു യുക്തമല്ല. ഞങ്ങളും നടന്നാണ് പോകുന്നത്. എല്ലാവര്‍ക്കും ഒരുമിച്ചു തന്നെ പോകണം. നിന്റെ ഭര്‍ത്താവ് കൂടെയില്ലാത്ത സ്ഥിതിക്കു ഞങ്ങള്‍ കൂടെയില്ലാതെ നീ തനിച്ചു പോവുകയില്ലല്ലോ. അങ്ങനെ പോകുന്നതു ശരിയുമല്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇതു കേട്ടിട്ട് മാക്കം, ‘ഇതിനുമുമ്പു പലപ്പോഴും നിറമാലാഘോഷം കാണാന്‍ പോകാനായിട്ടു ഞാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അന്നൊരിക്കലും അനുവദിക്കാത്ത ഇവര്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇതിനു നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും സ്നേഹഭാവത്തില്‍ ഉപദേശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുവിചാരിച്ചാല്‍ത്തന്നെ ഇതിലെന്തോ ചതിയുണ്ടെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കാം. ഇതില്‍ സംശയിക്കാനൊന്നുമില്ല. ഇവര്‍ എന്നെ കൊല്ലാനായിട്ടുതന്നെയാണ് കൊണ്ടു പോകാനുത്സാഹിക്കുന്നത്. അങ്ങനെയാവട്ടെ. ഈ ദുഷ്ടജനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍ നല്ലതു മരിക്കുകതന്നെയാണ്. ഈ അവസാനകാലത്ത് എന്റെ പ്രാണനാഥനെ ഒന്നു കണ്ടിട്ട് പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വന്നതും ഭാഗ്യദോഷം തന്നെ. ഞാന്‍ പോയതായിട്ടു കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹം എന്നെ അനുഗമിക്കുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. അദ്ദേഹത്തെ അപ്പോള്‍ കണ്ടുകൊള്ളാം. ഇപ്പോള്‍ അതിനായിട്ട് താമസിക്കുന്നില്ല. ഈ ദുഷ്ടന്മാരുടെ ആഗ്രഹം വേഗത്തില്‍ സാധിക്കട്ടെ’ എന്നു വിചാരിച്ചിച്ചുറച്ചിട്ട് ക്ഷണത്തില്‍പ്പോയി കുളിച്ചുവന്നു പതിവുപോലെ ഭഗവതിയെ ധ്യാനിച്ചു മനസ്സുകൊണ്ടു പൂജിച്ചു സ്തുതിച്ചിട്ടു ധവളഭസ്മവും നിര്‍മ്മലവസ്ത്രവും ധരിച്ചു. പിന്നെ മാക്കം അവിടെ തന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന പൊന്നും പണവും പെട്ടികളും പ്രമാണങ്ങളും പണ്ടങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളുമെല്ലാം തീയിലിട്ടു ചുട്ടു ഭസ്മമാക്കി. ഒരു വസ്ത്രവും ഒരു മുലക്കച്ചയും അവള്‍ ധരിച്ചിരുന്നു. അവ രണ്ടുമല്ലാതെ വേറെ യാതൊന്നും അവള്‍ എടുത്തില്ല. മാക്കം തന്റെ കുട്ടികളോടുകൂടി പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ നാത്തൂന്മാര്‍ പന്ത്രണ്ടുപേരും ഒരുപോലെ അശ്രുക്കള്‍ പൊഴിച്ചു. പുരാണി സന്താപം കൊണ്ടും മറ്റവര്‍ സന്തോഷം കൊണ്ടുമായിരുന്നു എന്നുമാത്രമേ ഭേദമുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. മാക്കം തിരിഞ്ഞ് നോക്കി. ആ നാത്തൂന്മാരുടെ ഭാവപ്പകര്‍ച്ച കണ്ടു നെടുവീര്‍പ്പിട്ടുകൊണ്ടു തന്റെ കുട്ടികളോടുകൂടി നടന്നു. പതിനൊന്നു സഹോദരന്മാരും അവളോടുകൂടിത്തന്നെ പോയി.

അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക ദൂരം പോയപ്പോള്‍ മാക്കം വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചു. അവള്‍ക്ക് കുട്ടികളെയും കൊണ്ടു സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം നടന്നെത്തുവാന്‍ വയ്യാതെയായി. അപ്പോള്‍ സഹോദരന്മാര്‍ മാക്കത്തോട് സ്നേഹഭാവത്തോടുകൂടി “നീ വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചുവെന്നു തോന്നുന്നുവല്ലോ. ഇനി ഇവിടെയിരുന്നു സ്വല്‍പം വിശ്രമിച്ചിട്ടു പോയാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അവിടം മനുഷ്യവാസമില്ലാത്ത ഒരു വനപ്രദേശമായിരുന്നു. ആ ഭയങ്കരവനം കണ്ടപ്പോള്‍ മാക്കം “ഇവിടെ വെച്ചായിരിക്കുമോ ഇവ “ര്‍ എന്റെ കഥ കഴിക്കാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്?” എന്നാലങ്ങനെയാവട്ടെ” എന്നു വിചാരിച്ചു ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭഗവതിയെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ടു ധൈര്യസമേതം ഒരു മരത്തണലില്‍ച്ചെന്നു തന്റെ കുട്ടികളെ അടുക്കലിരുത്തിക്കൊണ്ട് അവിടെയിരുന്നു. അവളുടെ സഹോദരന്മാര്‍ അവിടെയൊക്കെ ചുറ്റിനടന്നു സ്ഥലപരിശോധനചെയ്തപ്പോള്‍ സമീപത്തുതന്നെ ഏറ്റവും കുണ്ടുള്ളതായിട്ട് ഒരു കിണര്‍ കണ്ടെത്തി. അപ്പോള്‍ അവരിലൊരാള്‍ ആ കിണറ്റില്‍ നോക്കീട്ട് “അഹോ! ഇത് അത്യത്ഭുതം തന്നെ. ഈ കിണറ്റിലിതാ നക്ഷത്രങ്ങള്‍ കാണുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ മറ്റൊരാള്‍ നോക്കീട്ട് “ശരി തന്നെ ഈ പകല്‍സമയത്തു നക്ഷത്രം ഇവിടെയല്ലാതെ ഭൂതലത്തില്‍ മറ്റെങ്ങും കാണുമെന്നു തോന്നുന്നില്‍ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ അവര്‍ പതിനൊന്നുപേരും ആ കിണറ്റില്‍ നക്ഷത്രങ്ങളുള്ളതായി പറയുകയും അതു ചെന്നു കാണാനായി മാക്കത്തോട് നിര്‍ബ്ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. മാക്കത്തിനു ഇതു കാണാനാഗ്രഹമില്ലെന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവര്‍ വീണ്ടും നിര്‍ബ്ബന്ധിച്ചു. ഒടുക്കം ആ സാധ്വി “വരുന്നതൊക്കെ വരട്ടെ” എന്നു ധൈര്യസമേതം നിശ്ചയിച്ചിട്ടു ഭഗവതിയെ മനസ്സില്‍ സുദൃഢം ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ടു മന്ദം മന്ദം ചെന്നു കിണറ്റില്‍ കുനിഞ്ഞുനോക്കി. ആ സമയം ആ പതിനൊന്നു ദുഷ്ടന്മാരില്‍ ഒരാള്‍ മുമ്പേ തന്നെ അരയില്‍ ഒളിച്ചുകരുതിസൂക്ഷിച്ചുവെച്ചിരുന്ന ആയുധമെടുത്തു. ശിവ ശിവ! ശേഷം ചിന്ത്യം. ആ കുട്ടികളുടെ കഥയും അങ്ങനെ തന്നെ …

തങ്ങളുടെ സഹോദരിയും അവളുടെ കുട്ടികളും നിമിത്തം മേലാല്‍ തങ്ങള്‍ക്കും തങ്ങളുടെ തറവാട്ടേക്കും യാതൊരു കുറച്ചിലുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്ന കൃതാര്‍ത്ഥതയോടുകൂടി ആ മനുഷ്യാധമന്മാര്‍ അവരുടെ ഗൃഹത്തിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോന്നു. അവര്‍ ഗൃഹത്തിലെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെക്കണ്ട കാഴ്ച അത്ഭുതകരവും ഭയങ്കരവുമായിരുന്നു. മാക്കം അവിടെ “നാലെട്ടു തൃക്കൈകളിലുജ്ജ്വലിക്കും ശൂലാദിനാനായുധഭാസമാന” യായി തീക്കട്ടപോലെ ജ്വലിക്കുന്ന കണ്ണുകളും ചന്ദ്രലേഖകള്‍ പോലെ വളഞ്ഞ ദംഷ്ട്രകളുംകൊണ്ടു ഭയങ്കരമായ മുഖത്തോടുകൂടി രക്താംബരവും മുണ്ഡമാലകളുമണിഞ്ഞു നൃത്തം ചെയ്യുന്നതായിട്ടും അവളുടെ രണ്ട് കുട്ടികളും കളിച്ചുകൊണ്ടും പുരാണി ഭര്‍ത്തൃസമേതയായി വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് സമീപത്ത് നില്‍ക്കുന്നതായിട്ടും ആ പുരുഷന്മാരുടെ ഭാര്യമാര്‍ പതിനൊന്നുപേരും രക്തം ഛര്‍ദ്ദിച്ചു മരിച്ചു കിടക്കുന്നതുമായിട്ടാണ് അവര്‍ കണ്ടത്. അപ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് തങ്ങളാല്‍ വധിക്കപ്പെട്ട മാക്കം ദേവീസാരൂപ്യത്തെയും ദേവീസാമീപ്യത്തെയും പ്രാപിക്കുകയാണു ചെയ്തതെന്നും അവര്‍ മരിച്ചു എന്നു തങ്ങള്‍ക്കു തോന്നിയതു ദേവിയുടെ മായ കൊണ്ടു മാത്രമാണെന്നും മനസ്സിലായി. അവര്‍ മാക്കത്തിന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യാമെന്നു വിചാരിച്ചുവോ എന്തോ? ഏതെങ്കിലും അതിനൊന്നിനും ഇടയാകാതെ ആ പതിനൊന്നു പുരുഷന്മാരും രക്തം വമിച്ചുകൊണ്ടു പെട്ടെന്ന് അവിടെ വീണു മരിച്ചു. മാക്കത്തിന്റെ ഭര്‍ത്താവ് ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ ആത്മഹത്യ ചെയ്തു തന്റെ ഭാര്യയെ അനുഗമിച്ചു. പിന്നെ അവിടെ രാമന്‍ നമ്പ്യാരും പുരാണിയും മാത്രം ശേഷിച്ചു. അവര്‍ ഭഗവതിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചുകൊണ്ടും സന്താനസമ്പല്‍സമൃദ്ധിയോടുകൂടിയും സസുഖം വളരെക്കാലം ജീവിച്ചിരുന്നു. ആ ദമ്പതിമാരുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട ചില വീട്ടുകാര്‍ ഇപ്പോഴും കടത്തനാട്ടുണ്ടത്രേ.

അതെങ്ങനെയുമാവട്ടെ. ‘കടാങ്കോട്ടു മാക്കം’ മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം ‘മാക്കം ഭഗവതി’ യായിത്തീര്‍ന്നു എന്നുള്ള സംഗതി ആ ദിക്കുകാര്‍ ഇപ്പോഴും പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുകയും ആ ദേവിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിക്കുകയും ചെയ്തുപോരുന്നുണ്ട്. മാക്കം ഭഗവതിയുടെ കഥ പണ്ടാരോ ഒരുമാതിരി പാട്ടായിട്ടുണ്ടാക്കിയത് ആ ദിക്കുകളില്‍ ഇപ്പോഴും നടപ്പുണ്ട്. ഇതിനു ‘മാക്കം തോറ്റം’ എന്നാണു പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഈ പാട്ടിനു കവിതാഗുണമോ ശബ്ദഭംഗിയോ വൃത്തനിയമമോ ഒന്നുമില്ലെങ്കിലും ആ ദേവിക്ക് ഇത് സന്തോഷകരമാണ്. ദേവീപ്രസാദത്തിനായിട്ടും സന്തത്യര്‍ത്ഥമായിട്ടും ഇത് ആ ദിക്കുകാര്‍ ചില ജാതിക്കാരെക്കൊണ്ട് ഇപ്പോഴും പാടിക്കാറുണ്ട്. ഇതു കൂടാതെ ‘മാക്കം തിറ’ എന്നൊരു കളിയും ആ ദിക്കില്‍ നടപ്പുണ്ട്. അതും സന്തത്യര്‍ത്ഥമായിട്ടും ദേവീപ്രസാദത്തിനായിട്ടും പലരും കളിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതും മാക്കം ഭഗവതിക്ക് വളരെ സന്തോഷകരമായിട്ടുള്ളതാണ്. സന്തതിയില്ലാതെയിരുന്നിട്ട് ‘മാക്കം തിറ’ കളിപ്പിക്കുകയും ‘മാക്കം തോറ്റം’ പാടിക്കയും ചെയ്തിട്ട് സന്തതിയുണ്ടായ തറവാടുകള്‍ കടത്തനാട്ടു വളരെയുണ്ട്. ഇപ്പോഴും പലരും അഭീഷ്ടസിദ്ധിക്കായി ഈ വഴിപാടുകള്‍ നടത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

മാക്കത്തിന്റെ തലവെട്ടിയിട്ടതായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന കിണര്‍ ഇപ്പോഴുമവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്. ആ കിണറിന് ഇപ്പോഴും ‘മാക്കം കിണര്‍’ എന്നാണു പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഒരീഴവന്‍ ആ കിണറ്റില്‍ നോക്കീട്ടു ചാമുണ്ഡി അവന്റെ നാവു പിടിച്ചു വലിച്ചറുത്തു ചോര കുടിച്ചതായി ഒരൈതിഹ്യമുണ്ട്. അതിനാല്‍ പേടിച്ചിട്ട് ഇപ്പോഴും ആരും ആ കിണറ്റില്‍ നോക്കാറില്ല. മാക്കം ഭഗവതിയുടെ കഥ വാസ്തവത്തിലുണ്ടായതാണെന്നതിലേയ്ക്ക് ഇതിലധികം ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ വേണമെന്നില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 88
ഒരു യൂറോപ്യന്റെ സ്വാമിഭക്തി

കൊല്ലം 986–ആമാണ്ട് ബാലരാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് നാടുനീങ്ങിയപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജവംശത്തില്‍ ആണ്‍വഴിത്തമ്പുരാക്കന്മാരാരുമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ബ്രിട്ടീഷു ഗവര്‍മ്മേണ്ടിന്റെ അനുവാദപ്രകാരം അന്നു പെണ്‍വഴിത്തമ്പുരാക്കന്മാരില്‍ മൂപ്പായിരുന്ന ലക്ഷ്മീമഹാരാജ്ഞിയായിരുന്നുവല്ലോ അക്കാലം മുതല്‍ രാജ്യഭരണം ചെയ്തിരുന്നത്.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു ബ്രിട്ടീഷു ഗവര്‍മ്മേണ്ട് ഒരു നിശ്ചയം ചെയ്തു. രാജകുടുംബങ്ങളില്‍ പുരുഷസന്താനമില്ലാത്ത ഏതദ്ദേശ്യരാജ്യങ്ങളിലെല്ലാം ബ്രിട്ടീഷ് ഗവര്‍മ്മേണ്ടിന്റെ ഓരോ പ്രതിനിധികളെ നിയമിച്ചു രാജ്യഭരണം നടത്തിക്കുകയും പുരുഷന്മാരുണ്ടായി പ്രായപൂര്‍ത്തിയാകുമ്പോള്‍ ഭരണാധികാരം അവര്‍ക്കു വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നായിരുന്നു ആ നിശ്ചയം. ഈ വിവരം ബ്രിട്ടീഷു ഗവര്‍മ്മേണ്ട് ഏതദ്ദേശ്യരാജ്യങ്ങളിലെല്ലാം ദിവാന്‍ജിമാരുടെ പേര്‍ക്ക് എഴുതിയയച്ച് അറിയിക്കുകയും രാജകുടുംബത്തില്‍ പുരുഷസന്താനമുണ്ടോ ഇല്ലയോ എന്നുള്ള വിവരം അറിയിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്തു തിരുവിതാംകൂറില്‍ ദിവാന്‍ജിയായിരുന്നത് ബ്രിട്ടീഷ് റസിഡണ്ടും കൂടിയായിരുന്ന മിസ്റ്റര്‍ മണ്‍റോസായ്പ് ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹം ബ്രിട്ടിഷ്ഗവണ്‍മ്മേണ്ട് എഴുതിച്ചോദിച്ചതിന് തല്‍ക്കാലം മറുപടിയൊന്നുമയച്ചില്ല. അന്നു ലക്ഷ്മീമഹാരാജ്ഞി തിരുവയര്‍ വാണിരിക്കുക (ഗര്‍ഭം ധരിച്ചിരിക്കുക) യായിരുന്നു. തിരുവയറൊഴിഞ്ഞ് (പ്രസവിച്ച്) ഉണ്ടാകുന്നതു പുരുഷസന്താനമോ സ്ത്രീസന്താനമോ എന്നറിഞ്ഞിട്ടു മറുപടി അയയ്ക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അദ്ദേഹം സ്വല്‍പമൊന്നമാന്തിച്ചത്. ആ അമാന്തം ബ്രിട്ടിഷ് ഗവര്‍മ്മേണ്ടിന് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ആ ഗവര്‍മ്മേന്റില്‍ നിന്നു തിരുവിതാംകൂര്‍ ദിവാന്റെ പേര്‍ക്കു വീണ്ടും എഴുതിയയച്ചു. ആ എഴുത്തില്‍ ഏറ്റവും ഊര്‍ജ്ജിതത്തോടും കണിശമായും എഴുത്തു കിട്ടുന്ന ദിവസം തന്നെ മറുപടി അയയ്ക്കണമെന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. ആ എഴുത്തു കിട്ടിയപ്പോള്‍ സായ്പിനു പരിഭ്രമമായി. അദ്ദേഹം ഒരു ബ്രിട്ടിഷ് പ്രജയും ബ്രിട്ടിഷ് ഗവര്‍മ്മെണ്ടിന്റെ ശമ്പളക്കാരനുമായിരുന്നുവല്ലോ. മഹാരാജ്ഞിക്ക് അപ്പോള്‍ ഗര്‍ഭം പത്തുമാസമായിരുന്നു. രണ്ടോ നാലോ ദിവസം കൂടി താമസിച്ചാല്‍ അവതരിക്കുന്ന പ്രജ പുരുഷനോ സ്ത്രീയോ എന്നറിഞ്ഞിട്ടു മറുപടി അയയ്ക്കാമായിരുന്നു എന്നു സായ്പിനു തോന്നി. എങ്കിലും അതിനു നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരികയാല്‍ അദ്ദേഹം ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിനു പുറത്തു ചെന്നു പടിഞ്ഞാട്ടു തിരിഞ്ഞു നിന്നു തൊഴുതുകൊണ്ട്, “അല്ലയോ പത്മനാഭാ! നീയിവിടെ കിടക്കുന്നുണ്ടെന്നാണല്ലോ എല്ലാവരും പറയുന്നത്. മഹാരാജവംശത്തെ രക്ഷിക്കാനുള്ള ചുമതല നിനക്കാണല്ലോ. ഈ രാജ്യം നിന്റെ വകയുമാണല്ലോ. ഇതിന്റെ ഭരണം അന്യന്മാരുടെ കൈവശമായാല്‍ പിന്നെയതു വീണ്ടെടുക്കാന്‍ അത്രയെളുപ്പം സാധിക്കില്ല. അതിനാല്‍ ഇതാ ഞാന്‍ ഈ മഹാരാജവംശത്തില്‍ പുരുഷസന്താനമുണ്ടെന്നു തന്നെ മറുപടി അയയ്ക്കാന്‍ പോകുന്നു. എന്റെ മറുപടി വ്യാജമാണെന്നു വന്നാല്‍ ബ്രിട്ടിഷ് ഗവര്‍മ്മെണ്ട് എന്നെ വെറുതെ വിട്ടേക്കുകയില്ല. അവര്‍ എന്നെ കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കും. ആ അപമാനം സഹിച്ചുകൊണ്ടു പിന്നെ ജീവിച്ചിരിക്കണമെന്നു ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ഞാനെഴുതിയയയ്ക്കുന്നതു തെറ്റിപ്പോകുന്ന പക്ഷം നിന്റെ ബിംബവും ക്ഷേത്രവും എല്ലാം നശിപ്പിച്ചു നീ കിടക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കുളം കുത്തി കുളിച്ചിട്ടല്ലാതെ ഞാനിവിടെ നിന്നു പോവുകയില്ല. അതുകൊണ്ട് അങ്ങനെയൊന്നും വരാതെയിരിക്കാന്‍ തക്കവണ്ണം കരുതിക്കൊള്ളണം. പത്മനാഭാ! മണ്‍റോ ഒന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അത് അപ്രകാരം തന്നെ ചെയ്യുമെന്ന് നല്ലപോലെ അറിയാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെ നിന്നു പോവുകയും തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജവംശത്തില്‍ പുരുഷസന്താനമുണ്ടെന്നുതന്നെ ഉടനെ എഴുതിയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം മഹാരാജ്ഞിയില്‍ നിന്ന് ഒരു രാജകുമാരന്‍ തിരുവവതാരം ചെയ്തരുളി. ആ രാജകുമാരനാണ് ഗര്‍ഭശ്രീമാനെന്നും സംഗീതസാഹിത്യസാഗര പാരംഗതനെന്നും പരാക്രമനിധിയെന്നും രാജ്യതന്ത്രകുശലനെന്നും ധീരോദാത്തനെന്നും മറ്റും വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്ന സാക്ഷാല്‍ സ്വാതിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടെന്നുള്ളതു പ്രത്യേകം പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഈ സംഗതി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിയെക്കുറിച്ചുള്ള വിശ്വാസവും ഭക്തിയും മണ്‍റോ സായ്പവര്‍കള്‍ക്കുള്ളതുപോലെ മുന്‍പുണ്ടായിരുന്ന ഹിന്ദുദിവാന്‍ജിമാര്‍ക്കു പോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ലെ”ന്നു ജനങ്ങള്‍ പരക്കെ പറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും അതു മഹാരാജ്ഞി വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാലാണ് ദേവസ്വങ്ങളിലെല്ലാം പതിവു കണക്കുകളുണ്ടാക്കുന്നതിനു മണ്‍റോസായ്പവര്‍കളെ പ്രത്യേകം കല്‍പിച്ചു ചുമതലപ്പെടുത്തിയത്. അഞ്ചെട്ടുകൊല്ലം മുമ്പു ദേവസ്വം പതിവുകള്‍ പരിഷ്കരിച്ചതുവരെ തിരുവിതാംകൂറിലെ സര്‍ക്കാര്‍ ദേവസ്വങ്ങളിലെല്ലാം സകല കാര്യങ്ങളും മണ്‍റോസായ്പവര്‍കള്‍ നിശ്ചയിച്ച പതിവനുസരിച്ചാണ് നടന്നുവന്നിരുന്നത്. പരിഷ്കരിക്കപ്പെടാത്ത ചില ദേവസ്വങ്ങളില്‍ ഇപ്പോഴും അങ്ങനെ തന്നെ നടന്നു വരുന്നുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 89
സംഘക്കളി

ശാസ്ത്രക്കളിയെന്നും യാത്രക്കളിയെന്നു പറഞ്ഞുവരുന്ന സംഘക്കളി അന്നപ്രാശനം, ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം, വിവാഹം, പന്ത്രണ്ടാം‌മാസം മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ സംബന്ധിച്ചും മറ്റും കേരളത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര നിവൃത്തിയുള്ള ഹിന്ദുക്കളെല്ലാം കളിപ്പിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. രാജമന്ദിരങ്ങളിലും പ്രഭുഗൃഹങ്ങളിലും മേല്‍‌പറഞ്ഞ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം സംഘക്കളി ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത് നിശ്ചയമാണ്. ഇതു മറ്റുള്ള കളികള്‍ പോലെ വിനോദത്തിനായിട്ടു കളിപ്പിക്കുന്നതല്ല. ഇത് ഈശ്വരപ്രസാദകമെന്നോ ഒരു പുണ്യകര്‍മ്മമെന്നോ മറ്റോ കൂടി വിചാരിച്ചാണ് ജനങ്ങള്‍ കളിപ്പിച്ചുവരുന്നത്. അതിനു ‘സ്വസ്തിപ്രാര്‍ത്ഥിക്കുക’ എന്നാണ് പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ഇതു മറ്റുള്ള വഴിപാടുകള്‍ പോലെ അവനവന്‍‌തന്നെ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയല്ല. സ്വസ്തിപ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നതിനു സംഘക്കാരില്‍ വാദ്ധ്യാവൃത്തിയെന്നും പരിഷയെന്നും പറയപ്പെടുന്നവരുള്‍പ്പെടെ പ്രധാനന്മാരായ അഞ്ചാറുപേരെയെങ്കിലും വരുത്തി, സംഘക്കളിയുടെ പ്രധാനാംഗമായ ‘നാലുപാദം’ എന്ന ക്രിയ നടത്തിക്കുകയും അവര്‍ക്കു യഥായോഗ്യം ഭക്ഷണവും ദക്ഷിണയും കൊടുക്കുകയും അവര്‍ പറഞ്ഞുതരുന്ന വാചകം പറഞ്ഞു പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയുമാണ് ചെയ്യേണ്ടത്. അവര്‍ പറഞ്ഞുതരുന്ന വാചകത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം, “വിചാരിക്കുന്ന കാര്യം സാധിച്ചാല്‍ കേമമായ സംഘക്കളി നടത്തുകയും സംഘക്കാരെ വേണ്ടുവോളം മധുരക്കറി കുടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തേക്കാം” എന്നാണ്. ഇങ്ങനെ സ്വസ്തിപ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും കാര്യം സാധിക്കുകയും പിന്നീട് കേമമായി കളിനടത്തുകയും ചെയ്യുന്നത് ഒട്ടും അസാധാരണമായിട്ടുള്ളതല്ല. സ്വസ്തിപ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ അഭീഷ്ടസിദ്ധിയുണ്ടാകുമെന്നു സ്വാനുഭവം കണ്ടറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ പലരുമുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഇപ്രകാരം വിശിഷ്ടമായിരിക്കുന്ന ഈ കളിയുടെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് അറിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്തവരും കേരളത്തില്‍ പലരുമുണ്ടെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. അങ്ങിനെയുള്ളവരുടെ അറിവിനായി അതിനെക്കുറിച്ചു ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

പണ്ടു പരദേശത്തുനിന്നു ചില പെരുമാക്കന്മാര്‍ വന്നു പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലം വീതം കേരളചക്രവര്‍ത്തികളായി വാണിരുന്നുവല്ലോ. അവരില്‍ ഒരു പെരുമാള്‍ മുഹമ്മദീയ മതം സ്വീകരിക്കുകയും മക്കത്തുപോവുകയും ചെയ്തുവെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധവുമാണ്. ആ പെരുമാള്‍ ചില മുഹമ്മദീയ പ്രധാനന്മാരുടെ പ്രേരണയാല്‍ അറുപത്തിനാലു ഗ്രാമങ്ങളില്‍ നിന്നും മലയാളബ്രാഹ്മണ പ്രധാനന്മാരെ തന്റെ മുന്‍‌പാകെ വരുത്തി ഹിന്ദുമതം ഏറ്റവും നികൃഷ്ടമായിട്ടുള്ളതാണെന്നും ഉത്തമമായിട്ടുള്ളത് മുഹമ്മദീയ മതമാണെന്നും അതിനാല്‍ മലയാളബ്രാഹ്മണരെല്ലാവരും ഹിന്ദുമതമുപേക്ഷിച്ചു മുഹമ്മദു മതം സ്വീകരിക്കണമെന്നും നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം പറഞ്ഞു. ഉത്തമമായിട്ടുള്ളതു മുഹമ്മദു മതമല്ലെന്നും ഹിന്ദുമതമാണെന്നും ബ്രാഹ്മണര്‍ വാദിച്ചു. ആ സദസ്സില്‍ മതാദ്ധ്യക്ഷന്മാരായ ചില മുഹമ്മദീയരും ചെന്നുകൂടി. ഒടുക്കം വാദം മുഹമ്മദീയരും ബ്രാഹ്മണരും തമ്മിലായി. “ഈശ്വരകല്പിതവും സത്യവുമായിട്ടുള്ള മതവും വേദവും ഞങ്ങളുടെതാണെന്നു മുഹമ്മദീയരും “അതല്ല, ഞങ്ങളുടെയാണെ”ന്നു ബ്രാഹ്മണരും തമ്മില്‍ വളരെനേരം വാദിച്ചു. ഒടുക്കം പെരുമാള്‍ “നിങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ ഇങ്ങനെ വാദിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ ഇതിനൊരവസാനവും തീര്‍ച്ചയുമുണ്ടാവുകയില്ല. ഞാനൊരു പരീക്ഷ നിശ്ചയിക്കാം. ആ പരീക്ഷയില്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ ജയിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ബ്രാഹ്മണരുടെ മതവും വേദവുംതന്നെ സത്യമായിട്ടുള്ളതെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കാം. അഥവാ തോല്‍ക്കുകയാണെങ്കില്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ മുഹമ്മദുമതം സ്വീകരിക്കുകയും വേണം. അങ്ങനെ സമ്മതമാണോ?” എന്നു ബ്രാഹ്മണരോടു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണര്‍, “ഇതു ഞങ്ങള്‍ക്കു സമ്മതം തന്നെയാണ്. പക്ഷെ പരീക്ഷ ഒന്നൊന്നരമാസം കഴിഞ്ഞിട്ടേ നടത്താവൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു പെരുമാളും സമ്മതിക്കുകയാല്‍ ഒന്നരമാസം കഴിയുമ്പോള്‍ വന്നു കൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞു ബ്രാഹ്മണര്‍ അവിടെ നിന്നു പിരിഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു.

ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ ഗത്യന്തരമില്ലായ്ക‌കൊണ്ടു പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ അപ്പോള്‍ അപ്രകാരം സമ്മതിച്ചു എന്നേയുള്ളു. പിന്നീട് അവര്ക്ക് അതിനെക്കുറിച്ചു വലിയ വിചാരവും വിഷാദവുമുണ്ടായി. “പെരുമാളുടെ പരീക്ഷ എന്തായിരിക്കുമോ? അതില്‍ തോല്‍‌വി പറ്റിയേക്കുമോ?” എന്നുള്ള വിചാരംകൊണ്ട് അവര്‍ ഏറ്റവും വിഷണ്ണരായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും സത്യസ്വരൂപനും സര്‍വ്വസാക്ഷിയുമായിരിക്കുന്ന സകലേശ്വരന്‍ തങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കുകയില്ലെന്നുള്ള ധൈര്യവും അവര്‍ക്കുണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല.

ഇങ്ങനെ ആ സാധുബ്രാഹ്മണര്‍ ഇതികര്‍ത്തവ്യതാമൂഢന്മാരും വിചാരമഗ്നന്മാരും വിഷാദവിഹ്വലന്മാരുമായിപ്പോയ സമയം മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരു യോഗീശ്വരനെ ദൈവഗത്യാ കണ്ടെത്തുവാന്‍ സംഗതിയായി. ആ യോഗീശ്വരന്‍ അവരോട്, “നിങ്ങള്‍ ഒട്ടും വിഷാദിക്കേണ്ട, ഞാന്‍ ഒരു ദിവ്യമന്ത്രം ഉപദേശിച്ചുതരാം. നിങ്ങള്‍ തൃക്കാരിയൂര്‍ ചെന്ന് അമ്പലത്തില്‍ ഒരു വിളക്കുകൊളുത്തിവെച്ച്, അതിനു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചുകൊണ്ട്, ഈ മന്ത്രം ജപിച്ചു തൃക്കാരിയൂര്‍ ദേവനെ നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം സേവിക്കണം. നിങ്ങള്‍ ഇപ്രകരം ദീപപ്രദക്ഷിണവും ഈശ്വരസേവയും ഒരു മണ്ഡലം മുഴുവനും മുടങ്ങാതെ ചെയ്തിട്ടു പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു ജയം തന്നെ കിട്ടും. പെരുമാളുടെ പരീക്ഷയെക്കുറിച്ചും നിങ്ങള്‍ ഒട്ടും ഭയപ്പെടേണ്ട. നിങ്ങള്‍ ചെല്ലുന്നസമയം മുഹമ്മദീയരും, അവിടെയെത്തും. അപ്പോള്‍ പെരുമാളുടെ മുമ്പില്‍ ഒരു കൂടം അടച്ചുവച്ചിരിക്കും. പെരുമാള്‍ നിങ്ങളോടു രണ്ടുകൂട്ടക്കാരോടും കുടത്തിനകത്ത് എന്താണെന്നു പറയണമെന്നും ശരിയായിപ്പറയുന്നവര്‍ ജയിച്ചതായും തെറ്റായിപ്പറയുന്നവര്‍ തോറ്റതായും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുന്നതാണെന്നും പറയും. അപ്പോള്‍ മുഹമ്മദീയര്‍ കുടത്തിനകത്തു കൃഷ്ണസര്‍പ്പമാണെന്നു പറയും. നിങ്ങള്‍ എടുത്തു കാണിക്കണം. അപ്പോള്‍ മുഹമ്മദീയര്‍ മടങ്ങുകയും നിങ്ങളെ പെരുമാള്‍ ബഹുമാനിച്ച് പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്യും. നിങ്ങള്‍ക്ക് മുഹമ്മദീയമതം സ്വീകരിക്കേണ്ടതായി വരികയുമില്ല. എന്നാല്‍ വാസ്തവത്തില്‍ കൂടത്തിനകത്തു കൃഷ്ണസര്‍പ്പംതന്നെയായിരിക്കും. അതു നിങ്ങള്‍ക്കു തോല്‍‌വിയും ആപത്തുമുണ്ടാക്കാനായി പെരുമാളും മുഹമ്മദീയരുംകൂടെ സ്വകാര്യമായി ആലോചിച്ച് തയ്യാറാക്കി വെയ്ക്കുന്നതായിരിക്കും. എങ്കിലും ഈശ്വരകാരുണ്യംകൊണ്ട് ആ കൃഷ്ണസര്‍പ്പം താമരപ്പൂവായിത്തീര്‍ന്നുകൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു ദിവ്യമന്ത്രം ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കുകയും പെട്ടെന്ന് ആ യോഗീശ്വരന്‍ അദൃശ്യനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു തങ്ങള്‍ക്കു വേണ്ടതു പറഞ്ഞുതരികയും മന്ത്രമുപദേശിക്കുകയും ചെയ്തതു കേവലം മനുഷ്യനല്ലെന്നും ആരോ ഒരു ദിവ്യനാണെന്നും തോന്നുകയാല്‍ അവര്‍ ആ യോഗീശ്വരന്റെ വാക്കിനെ വിശ്വസിച്ച് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞുകൊടുത്തതുപോലെയെല്ലാം ചെയ്യുകയും സംഗതിയെല്ലാം ശരിയാവുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ ആ മന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ടു നാല്‍പതു ദിവസം ദീപപ്രദക്ഷിണവും ഈശ്വരസേവയും നടത്തിയതിന്റെ ശേഷം പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു കുടം അടച്ചുകെട്ടിവെച്ചിരുന്നു. ബ്രാഹ്മണര്‍ അവിടെ എത്തിയപ്പോഴേക്കും മുഹമ്മദീയരും ചെന്നുചേര്‍ന്നു. യോഗീശ്വരന്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ തന്നെ കൂടത്തിനകത്തെന്താണെന്നു ചോദിക്കുകയും കൃഷ്ണസര്‍പ്പമാണെന്നു മുഹമ്മദീയരും താമരപ്പൂവാണെന്നു ബ്രാഹ്മണരും പറയുകയും പെരുമാള്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടതനുസരിച്ചു ബ്രാഹ്മണര്‍ താമരപ്പൂവെടുത്തു കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. കൂടത്തില്‍ കൈയിടുന്ന ബ്രാഹ്മണന്‍ സര്‍പ്പദഷ്ടനായി മറിഞ്ഞു വീണു മരിക്കുന്നതു കാണാന്‍ സന്തോഷത്തോടുകൂടി കാത്തിരുന്ന പെരുമാളും മുഹമ്മദീയരും താമരപ്പൂ കണ്ടപ്പോള്‍ അത്യന്തം വിസ്മയിക്കുകയും മുഹമ്മദീയര്‍ ലജ്ജാവനതമുഖന്മാരായി ഒന്നും പറയാതെ ഉടന്‍തന്നെ അവിടെ നിന്നു പോവുകയും പെരുമാള്‍ ബ്രാഹ്മണരെ ബഹുമാനിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

ജയം സിദ്ധിച്ച ബ്രാഹ്മണര്‍ സന്തോഷത്തോടുകൂടി അവിടെനിന്നു മടങ്ങിപ്പോന്നപ്പോള്‍ വഴിയില്‍‌വെച്ചു മുന്‍‌പവര്‍ക്കു മന്ത്രോപദേശം ചെയ്ത് യോഗീശ്വരനെ കണ്ടു. ഉടനെ ബ്രാഹ്മണര്‍ ഭക്ത്യാദരങ്ങളോടുകൂടി യോഗീശ്വരന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു. അപ്പോള്‍ യോഗീശ്വരന്‍ അവരോടു “ഞാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ഉപദേശിച്ചുതന്നിട്ടുള്ള മന്ത്രം സര്‍വ്വാഭീഷ്ടസിദ്ധിപ്രദമായിട്ടുള്ളതാണ്. ആ മന്ത്രംകൊണ്ടാണല്ലോ നിങ്ങള്‍ ഈശ്വരപ്രസാദം സമ്പാദിക്കുകയും ജയം നേടുകയും ചെയ്തത്. ഈ മന്ത്രത്തെ നിങ്ങള്‍ മേലാല്‍ ജനോപകാരാര്‍ത്ഥമായിട്ടുകൂടി ഉപയോഗിക്കണം ജനങ്ങള്‍ സന്തത്യര്‍ത്ഥമായും മറ്റും നിങ്ങളോടാവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ അവരുടെ അഭീഷ്ടസിദ്ധിക്കായി നിങ്ങള്‍ വിളക്കുവെച്ച് ഈ മന്ത്രം ചൊല്ലി ദീപപ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് ഈശ്വരനെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ ജനങ്ങളുടെ ആഗ്രഹം സര്‍വ്വേശ്വരന്‍ സാധിപ്പിച്ചു കൊടുക്കും. കേരളത്തില്‍ എന്നും ഇങ്ങനെ നടക്കേണ്ടതിലേക്കായി നിങ്ങള്‍ ഈ മന്ത്രം പാരമ്പര്യമുറയ്ക്കു നിങ്ങളുടെ സന്തതികള്‍ക്കും ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു യോഗീശ്വരന്‍ മറയുകയും ചെയ്തു. മേല്‍‌പറഞ്ഞ സംഗതികളെല്ലാം അചിരേണ ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയാല്‍ ജനങ്ങള്‍ സന്ത്യത്യര്‍ത്ഥമായും മറ്റും ദീപപ്രദക്ഷിണവും ഈശ്വരപ്രാര്‍ത്ഥനയും നടത്തുന്നതിന് ഈ ബ്രാഹ്മണരോട് അപേക്ഷിക്കുകയും ഇവര്‍ നടത്തിക്കൊടുക്കുകയും അതുകൊണ്ട് ജനങ്ങള്‍ക്ക് അഭീഷ്ടസിദ്ധിയുണ്ടാകുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. ഇതാണു സംഘക്കളിയുടെ ആഗമം.

സംഘക്കളിക്ക് ആദ്യമായി നടത്തുന്നതും പ്രധാനമായിട്ടുള്ളതും ദീപപ്രദക്ഷിണമാണല്ലോ. അത് അത്യുച്ചത്തില്‍ വളരെ അകലെയകലെയായി ഓരോ അക്ഷരം വീതം ഒരു പ്രത്യേക സ്വരത്തില്‍ ചൊല്ലിക്കൊണ്ടാണല്ലോ ചെയ്യുന്നത്. ആ ചൊല്ലുന്നതു പണ്ടു യോഗീസ്വരന്‍ ഉപദേശിച്ചു കൊടുത്ത വേദമന്ത്രമാണെന്നും ആ യോഗീശ്വരന്‍ സാക്ഷാല്‍ നാരദമഹര്‍ഷിയായിരുന്നുവെന്നും ഈ മന്ത്രം നാലു പാദങ്ങളുള്ളതായതിനാലാണ് ഈ ദീപപ്രദക്ഷിണത്തിനു ‘നാലുപാദ’ മെന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചതെന്നുമാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

ഈ ക്രിയ നടത്തുന്നതിനു കേരളത്തിലെ നാനാഭാഗങ്ങളിലായി താമസിക്കുന്ന ജനങ്ങളെല്ലാവരും ആവശ്യപ്പെട്ടുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ഇതു നടത്തുന്നവരായ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും ചെന്നെത്തുന്ന കാര്യം ദുഷ്കക്കരമായിത്തീരുകയാല്‍ അവര്‍ ഇന്നിന്ന ദേശങ്ങളില്‍ ഇന്നയിന്ന ഇല്ലക്കാര്‍കൂടി ഈ ക്രിയ നടത്തേണ്ടതാണെന്നു വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുകയും അങ്ങനെ അവര്‍ പതിനെട്ടു സംഘങ്ങളായി പിരിയുകയും ആ ഓരോ സംഘത്തിനും ഭാട്ടം, വെണ്‍‌മണി, പുതുവാ ഇത്യാദികളായ ഓരോ പേരുകള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാലിപ്പോള്‍ ഇന്നയിന്ന കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് ഇന്നയിന്ന സംഘക്കാരെന്ന് ഒരു വ്യവസ്ഥ വരികയും സംഘം മാറുന്നതു ദോഷമാണെന്നു ജനങ്ങളുടെയിടയില്‍ ഒരു വിശ്വാസം ജനിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ ചില കുടുംബങ്ങളില്‍ രണ്ടും മൂന്നും നാലും അതിലധികവും സംഘങ്ങള്‍ കൂടിയേ കളി നടത്താന്‍ പാടുള്ളു എന്നു മുന്‍പേതന്നെ നിശ്ചയം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. രാജമന്ദിരങ്ങളില്‍ കളിക്കാന്‍ പതിനെട്ടു സംഘങ്ങളും കൂടണമെന്നാണ് നിശ്ചയം.

പെരുമാക്കന്മാരുടെ വാഴ്ചയ്ക്കു മുന്‍പു കേരളബ്രാഹ്മണരില്‍ ചിലര്‍ രാജ്യരക്ഷാര്‍ത്ഥം ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിക്കുകയും ആയുധം ധരിക്കുകയും അവര്‍ക്കു വേദാര്‍ഹതയില്ലെന്നു ശേഷമുള്ള ബ്രാഹമണര്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നുവല്ലോ. ഈശ്വരസേവയ്ക്കായി തൃക്കാരിയൂര്‍ പോയിരുന്ന സമയം മുഹമ്മദീയര്‍ ഉപദ്രവിക്കാന്‍ ചെന്നാല്‍ തടുക്കുന്നതിനായി ഈ അഭ്യാസികളും ആയുധപാണികളുമായ ബ്രാഹ്മണരെക്കൂടെക്കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അവര്‍ അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നകാലത്ത് നേരമ്പോക്കിനായി ചില പാട്ടുകള്‍ നിര്‍മ്മിച്ചു പാടുകയും കൊട്ടുകയും ചില വേഷങ്ങള്‍ ധരിച്ചും അല്ലാതെയും ചില ഗോഷ്ടികള്‍ കാട്ടുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നു. കേരളത്തില്‍ നാലുപാദം നടപ്പായതിനോടുകൂടി ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ ആവക വിനോദങ്ങള്‍കൂടി കാണിച്ചുതുടങ്ങുകയും അതു ജനങ്ങള്‍ക്കു രസിക്കുകയും ചെയ്കയാല്‍ അതും നടപ്പായി. നാലുപാദവും ആ വിനോദങ്ങളും കൂടിയുള്ള കളിക്കാണ് ഇപ്പോള്‍ സംഘക്കളിയെന്നു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. എന്നാല്‍ ആ വിനോദങ്ങള്‍ ആദ്യംതന്നെ ഇപ്പോള്‍ കണ്ടുവരുന്ന സ്ഥിതിയിലല്ലായിരുന്നു. അത് ഓരോ കാലത്ത് ഓരോരുത്തര്‍ പരിഷ്ക്കരിച്ചു ക്രമേണ ഈ സ്ഥിതിയിലായിത്തീര്‍ന്നതാണ്. ഈ വിനോദങ്ങളില്‍ ചിലതിനു ചില അടിസ്ഥാനങ്ങളുണ്ട്.

ബ്രാഹ്മണര്‍ ഈശ്വരസേവചെയ്തു തൃക്കാരിയൂര്‍ താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ദേശാധിപതി (കരനാഥന്‍) ആയി ഒരു കയ്മളുണ്ടായിരുന്നു. ബ്രാഹമണര്‍ കൊട്ടും പാട്ടും വിനോദങ്ങളും മറ്റും തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ കയ്മകള്‍ചെന്ന് അതൊക്കെ വിരോധിച്ചു. “ഇത് നമ്മുടെ ദേശമാണ്. നമ്മുടെ അനുവാദം കൂടാതെ ഈ ദേശത്തു കെട്ടാനും പാടാനുമൊന്നും പാടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു കലശല്‍കൂട്ടി. അതിനെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയാണ് സംഘക്കളിയില്‍ ഇപ്പോള്‍ ഒരു കണ്ടപ്പന്റെ പുറപ്പാടുകൂടി വേണമെന്നുവെച്ചിരിക്കുന്നത്.

സംഘക്കളിക്കു ‘പാന’ എന്നൊരുരംഗംകൂടി അവശ്യകര്‍ത്തവ്യമായിട്ടുള്ളതാണ്. അതിനാല്‍ ഇതിനെ ‘പാനയും കളിയും’ എന്നും പറയാറുണ്ട്.സംഘക്കളിയില്‍ പ്രധാനന്മാര്‍ മേല്‍‌പറഞ്ഞ ആയുധധാരികളായ ബ്രാഹ്മണരാണ്. ഇവര്‍ ഉപനയനം കഴിഞ്ഞാല്‍ വേദം ഒരുമുറ ഒരു പ്രാവശ്യം ചൊല്ലിത്തീര്‍ക്കാറുണ്ടെങ്കിലും മുറയ്ക്കു വേദാധ്യാനം ചെയ്യാറില്ല. ഇവരെ സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവരുന്നത് യാത്രനമ്പൂരിമാരെന്നാണ്. യാത്രനമ്പൂരിമാരില്‍ത്തന്നെ അരങ്ങും അടുക്കളയുമുള്ളവരും അരങ്ങുമാത്രമുള്ളവരും ഇങ്ങനെ രണ്ടു തരക്കാരുണ്ട്. ഇവരില്‍ ശ്‌ളാഘ്യതയും ആഭിജാത്യവും കൂടുതലുള്ളത് അരങ്ങുമടുക്കളയുമുള്ളവര്‍ക്കാണ്. സംഘക്കളിക്ക് ഈ രണ്ടുതരക്കാരും കൂടുമെങ്കിലും വേദാര്‍ഹന്മാരായ മലയാളബ്രാഹ്മണരുടെ ഇല്ലങ്ങളില്‍ സദ്യയ്ക്കുള്ള ദേഹണ്ഡത്തിന് അരങ്ങുമാത്രമായിട്ടുള്ളവരെ ചേര്‍ക്കാറില്ല. ആഢ്യന്മാരുടെ ഇല്ലങ്ങളിലും സംഘക്കളിയുടെ അടിയന്തിരങ്ങളില്‍ സദ്യയുടെ ദേഹണ്ഡം കഴിച്ചാല്‍ ആ ചോറും മറ്റും ആഢ്യന്മാരുടെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും ഭക്ഷിക്കാറുണ്ട്. സംഘം തികയണമെങ്കില്‍ അവരുടെകൂടെ വേദാര്‍ഹന്മാരായ രണ്ടു നമ്പൂരിമാര്‍കൂടി ഉണ്ടായിരിക്കണം. അവരുടെ സ്ഥാനങ്ങള്‍ക്കാണ് വാദ്ധ്യാവൃത്തിയെന്നും പരീക്ഷയെന്നും പറയുന്നത്.

സംഘക്കളി നടത്തുന്നത് ആയുധമെടുത്തവരായ ബ്രാഹ്മണരാണെന്നുള്ളതിന്റെ ഓര്‍മ്മയ്ക്കായിട്ടോ എന്തോ സംഘക്കളിയില്‍ ‘ആയുധമെടുക്കുക’ (വാളും പരിചയുമെടുത്തു ചില അഭ്യാസങ്ങള്‍ കാണിക്കുക) എന്നൊരു ക്രിയകൂടി പതിവുണ്ട്. അതു നല്ലപോലെ അഭ്യസിച്ചു പഠിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ക്കല്ലാതെ കാണിക്കാന്‍ സാധിക്കുകയില്ല. നല്ല അഭ്യാസികള്‍ കാണിച്ചാല്‍ അതും കാഴ്ചക്കാര്‍ക്കും രസാവഹമായിരിക്കും.

ഈവക കാര്യങ്ങളില്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കിപ്പോള്‍ വിശ്വാസവും ഭക്തിയും വളരെക്കുറവാകയാല്‍ സംഘക്കളിയും ഇപ്പോള്‍ വളരെ കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. കാലസ്ഥിതികൊണ്ട് ഈ വകയെല്ലാം ഇനി ക്രമേണ കുറഞ്ഞുവരാനല്ലാതെ തരമില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 90
കൊട്ടാരക്കരച്ചന്ദ്രശേഖരന്‍

‘ധര്‍മ്മരാജാവ്’ എന്നുള്ള പ്രസിദ്ധിയോടുകൂടി കൊല്ലം 933-ആം ആണ്ടുമുതല്‍ 973-ആം ആണ്ടുവരെ തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യം വാണിരുന്ന കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ കാലത്തു തിരുവിതാംകൂര്‍, കൊച്ചി എന്നീ രാജ്യങ്ങള്‍ കൂടിച്ചേരുന്ന അതിര്‍ത്തിസ്ഥലത്തുള്ള ഒരു മലയില്‍ കൊച്ചി സര്‍ക്കാരില്‍നിന്ന് ഒരിക്കല്‍ തീര്‍പ്പിച്ച (കുഴപ്പിച്ച) ഒരാനക്കുഴി തിരുവിതാംകൂറിലേക്കു സ്വല്‍പം കടത്തിയിരുന്നു. ഈ വിവരം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉടനെ അറിഞ്ഞുവെങ്കിലും കല്‍പിച്ച് ഒന്നും ചെയ്തില്ല. അക്കാലത്ത് അതിര്‍ത്തി തിരിച്ച് എലുകക്കല്ലുകളിടുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ആദായങ്ങളെടുക്കുന്നത് അപ്പോഴത്തെത്തരംപോലെയും അവരവരുടെ സാമര്‍ത്ഥ്യംപോലെയുമായിരുന്നു അക്കാലത്തു നടന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ കുഴിയില്‍ ആന വീഴുമ്പോള്‍ അതിനേക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചാല്‍ മതിയല്ലോ എന്നായിരുന്നു തിരുമനസ്സിലെ വിചാരം. എന്നു മാത്രമല്ല, അന്നു കൊച്ചി രാജ്യം വാണിരുന്നത് പ്രസിദ്ധനായ ശക്തന്‍ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുമായിരുന്നു. ആ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും പരസ്പരം ഏറ്റവും സ്നേഹമായിട്ടാണ് ഇരുന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ തല്‍ക്കാലം വഴക്കുണ്ടാക്കി ശക്തന്‍തിരുമേനിയെ മുഷിപ്പിക്കേണ്ട എന്നുള്ള വിചാരവും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുംകൂടിയാണ് ഈ കുഴിയെടുപ്പിച്ചതിനെക്കുറിച്ചു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ മൗനത്തെ അവലംബിച്ചത്.

അതൊക്കെ എങ്ങനെയായാലും ആ കുഴി തീര്‍ത്തതു നല്ല സ്ഥലത്തും നല്ല സമയത്തുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. അതു തീര്‍ന്നിട്ട് അധികം താമസിയാതെതന്നെ അതില്‍ ഒരു കൂട്ടിക്കൊമ്പന്‍ വീണു. ആ ആനക്കുട്ടി സര്‍വ്വശുഭലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞതായിരുന്നു. ഉടലിന്റെ പുഷ്ടിയും ഭംഗിയും ഇത്രയുമുള്ള ഒരാനക്കുട്ടിയെ അതിനുമുമ്പ് ആരും കണ്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ട് ആ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റിക്കുന്നതിനു ശക്തന്‍തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും കുഴിസ്ഥലത്തെഴുന്നള്ളി. കൊച്ചിരാജ്യത്തുള്ള താപ്പാനകളെക്കൊണ്ട് ഈ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ കുഴിയില്‍നിന്നു കയറ്റുവാന്‍ മതിയാവുകയില്ലെന്നു തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നുകയാല്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായി അതിര്‍ത്തിസ്ഥലത്തു നിന്നിരുന്ന ഒരു താപ്പാനയെക്കൂടെ അവിടെ വരുത്തി. യാതൊരു തരക്കേടും കൂടാതെ ആ ആനക്കുട്ടിയെ കരയ്ക്കു കയറ്റി. ആ ആനക്കുട്ടിയെ കുഴിയില്‍ നിന്നു കയറ്റിക്കണ്ടസമയം ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായ സന്തോഷവും വിസ്മയവും സീമാതീതങ്ങളായിരുന്നു. അതിര്‍ത്തിസ്ഥലത്തു കൊച്ചി സര്‍ക്കാര്‍ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന ആനക്കൂട്ടില്‍ ഈ ആനയെ ആക്കിക്കുകയും ആ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ ഇടംവലം മുതലായവ പഠിപ്പിച്ചു പഴക്കുകയും പ്രത്യേകം സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനു വേണ്ടതെല്ലാം കല്‍പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷമേ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അവിടെ നിന്നു തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കു തിരിയെ എഴുന്നള്ളിയുള്ളൂ. ഈ ആനക്കുട്ടിയെ കൂട്ടിലാക്കിയതിന്റെശേഷം ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു താരിവിതാംകൂറില്‍നിന്നു വരുത്തിയ താപ്പാനയുടെ ആനക്കാരനോട് “എന്തെടാ കുട്ടിയാന കേമനല്ലേ” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി ആനക്കാരന്‍ “റാന്‍, അടിയന്റെ ആന, തിരുമനസ്സിലെ ആന, ഒന്നാന്തരമാന, പൊന്നുതമ്പുരാന്റെ ആന” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “പോ മടയാ! നിന്റെ ആനയേയുംകൊണ്ടു പൊയ്ക്കോ” എന്നു കല്‍പിക്കുകയും ആ ആനക്കാരനു രണ്ടു മുണ്ടു കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കകയും ചെയ്തു. ആനക്കാരന്‍ മുണ്ടു വാങ്ങി തൊഴുതിട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ആ താപ്പാനയേയുംകൊണ്ട് മടങ്ങിപ്പോരികയും ചെയ്തു.

ഈ താപ്പാന കൊച്ചിരാജ്യത്തുള്ള ഒരാനക്കുഴിയില്‍ വീണതും തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ഉപായത്തില്‍ അവിടെനിന്നു കയറ്റിക്കൊണ്ടുവന്നു പഴക്കി തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍വക ആക്കീത്തീര്‍ത്തതുമായിരുന്നു. ആനക്കാരന്‍ ശക്തന്‍തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ “അടിയന്റെ ആന, തിരുമനസ്സിലെ ആന” എന്നറിയച്ചതിന്റെ അര്‍ത്ഥം ഇതായിരുന്നു. പിന്നെ “ഒന്നാന്തരമാന, പൊന്നു തമ്പുരാന്റെ ആന” എന്നറിയച്ചതിന്റെ അര്‍ത്ഥം ഇപ്പോള്‍ കുഴിയില്‍വീണുകിട്ടിയ ആന ഒന്നാംതരമാണെന്നും അതിനെ ഏതുവിധവും പൊന്നുതമ്പുരാന്‍ (തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു) കൈവശപ്പെടുത്തുമെന്നുമായിരുന്നു.

ഈ സംഗതികളെല്ലാം രണ്ടുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു തന്റെ ചാരന്മാര്‍ മുഖാന്തരമറിയുകയും ശക്തന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ ഉചിതമായ മറുപടി അറിയിച്ച ആനക്കാരനു പ്രതിമാസം പതിനഞ്ചുപണംകൂടി ശമ്പളം കൂട്ടിക്കൊടുക്കുന്നതിനു കല്‍പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ച് അയച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

ആനക്കുട്ടിയുടെ യോഗ്യതകളെക്കുറിച്ചു കേട്ടപ്പോള്‍ അതിനെ ഏതുവിധവും കൈവശപ്പെടുത്തണമെന്നു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അതിനുള്ള കൗശലം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കുന്നതിനായി ദിവാന്‍ജിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “നമ്മുടെ രാജ്യത്തിന്റെ അതിര്‍ത്തിക്കകത്തു കടന്നു കൊച്ചിക്കാര്‍ ഒരാനക്കുഴി തീര്‍ക്കുകയും അതില്‍ ഒരു കൊമ്പന്‍കുട്ട വീഴുകയും അതിനെ അവര്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോയി കൊച്ചി സര്‍ക്കാര്‍ വക ആനക്കൂട്ടിലാക്കി അടയ്ക്കുകയും ചെയ്ത കഥ കേശവന്‍ അറിഞ്ഞുവോ?” എന്നു കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചു.

ദിവാന്‍: റാന്‍, അടിയന്‍ അറിഞ്ഞു. ഇന്നലെ കൊട്ടാരക്കരെ വെച്ചാണ്, അടിയന്‍ ഈ സംഗതി അറിഞ്ഞത്.

മഹാരാജാവ്: ആ കുട്ടിക്കൊമ്പന്‍ സകല ശുഭലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞ ഒരൊന്നാന്തരം ആനയാണെന്നാണു കേട്ടത്. അതിനെ അവര്‍ കൈവശപ്പെടുത്തിയതിനെക്കുറിച്ചു നമുക്കു സാമാന്യത്തിലധികം കുണ്ഠിതമുണ്ട്. അതിനെ ഏതു വിധവും നമുക്കു കൈവശപ്പെടുത്തണം. അതിനെന്താ കൗശലം?

ദിവാന്‍: അതിനെക്കുറിച്ചു തിരുമനസ്സില്‍ ഒട്ടും കുണ്ഠിതംവേണ്ട. ആ ആന താമസിയാതെ ഇവിടെ വന്നുചേരും.

മഹാ: അതെങ്ങനെ?

ദിവാന്‍: അടിയന്‍ ഈ വര്‍ത്തമാനമിഞ്ഞ ക്ഷണത്തില്‍ ആനയെ കൈവശപ്പെടുത്തി കൊണ്ടുവരുന്നതിനായി കുഞ്ചിക്കുട്ടിയെ അങ്ങോട്ടയച്ചിട്ടുണ്ട്. സഹായത്തിനായി വൈക്കം പത്മനാഭപിള്ളയെയും കുതിരപ്പക്ഷിയെയുംകൂടി പിന്നാലെ വിടകൊണ്ടയച്ചിട്ടാണ് അടിയന്‍ ഇങ്ങോട്ടു വിടകൊണ്ടു പോന്നത്.

മഹാ: കുഞ്ചിക്കുട്ടിക്ക് ഇപ്പോഴത്തെ പെരുമ്പടത്തില്‍ മൂപ്പിലോക്കുറിച്ച് അറിയാമോ എന്തോ? അദ്ദേഹത്തിന്റെ ‘ശക്തന്‍’ എന്നുള്ള പേരു യഥാര്‍ത്ഥമായിട്ടുള്ളതാണ്. അദ്ദേഹം നരസിംഹത്തിന്റെ അവതാരമാണെന്നാണു ജനങ്ങള്‍ പറയുന്നത്.

ദിവാന്‍: അതൊക്കെ ശരിതന്നെ എങ്കിലും കുഞ്ചിക്കുട്ടി ഒരു കാര്യത്തിനായിപ്പോയാല്‍ അതു സാധിക്കാതെ മടങ്ങിപ്പോരുന്ന ആളല്ലെന്നാണ് അടിയന്റെ വിശ്വാസം. കുഞ്ചിക്കുട്ടി തേവലശ്ശേരി നമ്പിയുടെ ശിഷ്യനായതുകൊണ്ട്, ആനയെ അല്ല, സിംഹത്തെത്തന്നെയും സ്വാധീനപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടുപോരുന്നതിന് അയാള്‍ക്ക് ഒരു പ്രയാസവുമില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, അയാള്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ ചെന്നു നമ്പിയെക്കണ്ടിട്ടല്ലാതെ കൊച്ചിയിലേക്കു വിടകൊള്ളുകയില്ല. പിന്നെ സഹായത്തിനു വിട കൊണ്ടിട്ടുള്ളവരും സാമാന്യക്കാരല്ലല്ലോ.

മഹാ: അതൊക്കെ ശരിയാണ്. കുഞ്ചിക്കുട്ടി പോയാല്‍ കാര്യം സാധിക്കാതെയിരിക്കുകയില്ലെന്നുതന്നെയാണു നമുക്കും തോന്നുന്നത്.

ഈ സംഭാഷണം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ദിവാന്‍ജി തിരുമുമ്പില്‍നിന്നു മടങ്ങിപ്പോയി, അന്നത്തെ തിരുവിതാംകൂര്‍ ദിവാന്‍ജി കേശവപിള്ള (കേശവദാസ്) ആയിരുന്നു എന്നുള്ളതു വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ദിവാന്‍ജിയുടെ ഉത്തരവു കിട്ടിയ ഉടനെ പുറപ്പെട്ടു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ചെങ്ങന്നൂരെത്തി തേവലശ്ശേരി നമ്പിയെക്കണ്ടു വന്ദിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുഗ്രഹവും വാങ്ങിക്കൊണ്ട് അന്നുതന്നെ അവിടെനിന്നു മടങ്ങിപ്പോരികയും അടുത്തദിവസം വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേയ്ക്കും ആലങ്ങോട്ടുള്ള സ്വഗൃഹത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും വൈക്കം പത്മനാഭപിള്ളയും കുതിരപ്പക്ഷിയും അവിടെ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. പിന്നെ അവര്‍ മൂന്നുപേരുംകൂടി പിന്നീടു വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ച് നിശ്ചയിക്കുകയും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള പിന്നാലെ എത്തിക്കൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞു മറ്റവരെ രണ്ടുപേരെയും ഊണു കഴിപ്പിച്ച് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പത്മനാഭപിള്ളയും കുതിരപ്പക്ഷിയും രണ്ടു വഴിപോക്കരുടെ വേഷത്തിലാണു പുറപ്പെട്ടത്. അവര്‍ ആലങ്ങാട്ടുനിന്നു പിറപ്പെട്ടതിന്റെ പിറ്റേദിവസംതന്നെ കൊച്ചി സര്‍ക്കാര്‍വക ആനക്കൂടിന്റെ സമീപത്തെത്തി. ആനക്കൂടിന്റെ തണലത്തിരുന്ന് ഒന്നു മുറുക്കിയതിന്റെ ശേഷം കൂട്ടില്‍ നിന്നിരുന്ന ആനകളെ നോക്കി പത്മനാഭപിള്ള ആനകളുടെ ലക്ഷണങ്ങളെക്കുറിച്ചു ചില ശ്ളോകങ്ങള്‍ ചൊല്ലുകയും അവയുടെ അര്‍ത്ഥം കുതിരപ്പക്ഷിയെ പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. പത്മനാഭപിള്ള ആനകളുടെ ലക്ഷണങ്ങളും മറ്റും പറയുന്ന ‘മാതംഗലീല’ മുതലായ അനേകം ശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ പഠിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ വക ഗ്രന്ഥങ്ങളിലുള്ള ചില ശ്ളോകങ്ങള്‍ ചൊല്ലിയാണ് കുതിരപ്പക്ഷിയോട് അര്‍ത്ഥം പറഞ്ഞത്. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടയിരുന്ന ആനക്കാരെല്ലാം ഇവരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നുകൂടി. ആനകളുടെ ലക്ഷണങ്ങളും മറ്റും പറയുന്നതു കേള്‍ക്കാന്‍ ആനക്കാര്‍ക്ക് അഭിരുചിയുണ്ടാകുന്നതു സ്വാഭാവികമാണല്ലോ. ആ ആനക്കാരില്‍ ചിലര്‍ മാതംഗലീലയും മറ്റും കുറേശ്ശെ പഠിച്ചിട്ടുള്ളവരുമായിരുന്നു. അവരില്‍ ചിലര്‍ പത്മനാഭപിള്ളയോടു ചില സംശയങ്ങള്‍ ചോദിക്കുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം പത്മനാഭപിള്ള ശരിയായ സമാധാനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞ് അവരെ സമ്മതിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ആ ആനക്കാര്‍ക്കു പത്മനാഭപിള്ളയെക്കുറിച്ചു വളരെ ബഹുമാനമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ ആ ആനക്കാര്‍ വഴിപോക്കരോട്, “നിങ്ങള്‍ എവിടത്തുകാരാണ്? എവിടെപ്പോയി വരുന്നു?” എന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു: അതിനു മറുപടിയായി വഴിപോക്കര്‍, “ഞങ്ങളുടെ ദിക്കു കുറച്ചു തെക്കാണ്. ഞങ്ങളുടെ ദിക്കിലുള്ള ഒരു വലിയ പ്രഭുവിന് ഒരു ആനയെ വാങ്ങിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അതിനായിട്ടു ഞങ്ങള്‍ അന്വേഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇവര്‍ ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം ഏറ്റവും പ്രാകൃതവേഷക്കാരനായ ഒരു പട്ടണി അവിടെച്ചെന്ന് “യശമാനന്മാരേ, ഒന്നു തിന്നാന്‍ പൊഹല തരാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതുകേട്ടു വഴിപോക്കരില്‍ ഒരാള്‍ (പത്മനാഭപിള്ള) “ഇതു പുകയിലക്കച്ചവടസ്ഥലമല്ല; ഇത് ആനക്കൂടാണ്. ഇവിടെ പുകയിലയില്ല. ഒരാനയെ വേണമെങ്കില്‍ത്തരാം” എന്നു നേരമ്പോക്കുരീതിയില്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ പട്ടാണി, “എന്നാല്‍ ആനയായാലുംമതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വഴിപോക്കന്‍ ആനക്കാരന്മാരോട്, “നമുക്ക് ഇയ്യാളെ ഒരാനപ്പുറത്തൊന്നു കേറ്റണം” എന്നു പറഞ്ഞു. “അങ്ങനെ തന്നെ” എന്ന് ആനക്കാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മറ്റേ വഴിപോക്കന്‍ (കുതിരപ്പക്ഷി) “ഞങ്ങള്‍ ഇവിടെ അടുത്തൊരു സ്ഥലത്തു പോയി ക്ഷണത്തില്‍ മടങ്ങിവരാം. എന്നിട്ടാവാം. ആനപ്പുറത്തു കേറ്റുകയും മറ്റും. നേരം അസ്തമിക്കാറായി” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആനക്കാരെയെല്ലാം വിളിച്ചുകൊണ്ടു പോയി. അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു മദ്യശാലിയില്‍ക്കയറി മദ്യം വാങ്ങിക്കൊടുത്ത് ആനക്കാരെയെല്ലാം മൂക്കോളം കുടിപ്പിച്ചു. ആ വഴിപോക്കന്‍ കുടിച്ചുമില്ല. ഉടനെ അവര്‍ മടങ്ങി ആനക്കൂട്ടില്‍വന്നു. ഉടനെ ആനക്കാര്‍, “ഏതാനയുടെ പുറത്താണ് കേറേണ്ടത്?” എന്നു പട്ടാണിയോടു ചോദിച്ചു. പട്ടാണി, “ഇതിന്റെ പുറത്ത്” എന്നുപറഞ്ഞ് ആ പുതിയ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ തൊട്ടുകാണിച്ചു. പട്ടാണി തൊട്ടയുടനെ ആ ആനക്കുട്ടി പട്ടാണിയെക്കുത്താനായിത്തിരിഞ്ഞുനിന്നു. അപ്പോള്‍ ആനക്കാര്‍ “എടോ മാറി നില്‍ക്കൂ‍! ഇത് ഉപ്പാപ്പനും മറ്റുമല്ല, ആനക്കുട്ടിയാണ്. അവനെ കുഴിയില്‍നിന്നു കേറ്റി കൂട്ടിലാക്കീട്ടു നാലഞ്ചുദിവസമേ ആയുള്ളു. ഒട്ടും പഴകീട്ടുമില്ല. അവന്‍ മഹാവിഷമക്കാരനാണ്. മിനിഞ്ഞാന്ന് ഒരാനക്കാരന്റേയും ഇന്നലെ ഈ കൂട്ടില്‍ കിടന്നിരുന്ന ഒരാനുയുടെയും കഥ ഇവന്‍ കഴിച്ചു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് ഒരു വഴിപോക്കന്‍, “എങ്കിലും അയാള്‍ക്ക് അതിന്റെ പുറത്തു കയറാനാണ് ആഗ്രഹമെങ്കില്‍ നമുക്കതു സാധിപ്പിക്കണമല്ലോ. ചാകാതെയിരിക്കാന്‍ സൂക്ഷിക്കേണ്ടത് അയാളുടെ ചുമതലയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആനക്കാര്‍, “എന്നാലങ്ങനെയാവാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ കുട്ടിയാനയെ രണ്ടു വടങ്ങളിട്ടു കെട്ടി, രണ്ടു താപ്പാനകളെ രണ്ടുവശത്തും നിറുത്തി പിടിച്ചു കൂട്ടിനു വെളിയിലിറക്കി. ഉടനെ ഒരു വഴിപോക്കന്‍ (പത്മനാഭപിള്ള) അടുത്തുചെന്ന് ആ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ ഒന്നു തടവുകയും പുറത്തു കയറിക്കൊള്ളുന്നതിനു പട്ടാണിയോടു പറയുകയും ചെയ്തു. “മരിക്കാന്‍ മനസ്സും ധൈര്യവുമുണ്ടെങ്കില്‍ കേറിക്കൊള്ളൂ” എന്ന് ആനക്കാരും സമ്മതിച്ചു. ഇതു കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ പട്ടാണി ഒരു ചാട്ടത്തിന് ആനപ്പുറത്തു കയറിക്കഴിഞ്ഞു. ഇതു കണ്ടപ്പോള്‍ ആനക്കാര്‍, “ഇതെന്തൊരത്ഭുതമാണ്? ആന മടക്കാതെ ഒരു ചാട്ടത്തിന് ആനപ്പുറത്തു കയറിയ ഇവനാരാണ്? ആരായാലും സാമാന്യക്കാരനല്ല, നിശ്ചയും തന്നെ” എന്നും മറ്റും വിചാരിച്ച് അന്ധാളിച്ചു നിന്നുപോയി. പട്ടാണി തന്റെ അരവാളൂരി ആനനയുടെ രണ്ടുവശങ്ങളിലുണ്ടായിരുന്ന വടങ്ങള്‍ വെട്ടിമുറിച്ചു കളഞ്ഞു. ആ സമയം പാന്ഥവേഷധാരിയായിരുന്ന പത്മനാഭപിള്ള വടം പിടിച്ചിരുന്ന താപ്പാനകള്‍ക്ക് ഓരോ അടിവെച്ചുകൊടുത്തു. അടികൊണ്ട മാത്രയില്‍ ആ ആനകള്‍ ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഓടി കാടുകേറി. വടങ്ങള്‍ വെട്ടിമുറിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ കുട്ടിക്കൊമ്പന്‍ നടന്നുതുടങ്ങി. പിന്നാലെ വല്ലവരും വന്നെങ്കില്‍ കാണണമെന്നും വിചാരിച്ചു പട്ടാണി ആനയെ തിരിച്ചു പിമ്പോട്ടു നടത്തിയാണ് കൊണ്ടുപോയത്. അങ്ങനെ അതിര്‍ത്തികടന്ന് ഏകദേശം ഒന്നരനാഴിക ദൂരത്തായിതിന്റെ ശേഷം പട്ടാണി ആനയെ മുമ്പോട്ടുതന്നെ നടത്തിക്കൊണ്ടുപോയി. പട്ടാണിവേഷം ധരിച്ചു വന്ന ഈ മനുഷ്യന്‍ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരാണെന്നു പറയാതെ തന്നെ വായനക്കാര്‍ ഊഹിച്ചറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ.

ഏകദേശം പത്തുനാഴിക ഇരുട്ടിയപ്പോഴേക്കും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ആനയേയുംകൊണ്ട് ആലങ്ങാട്ടു സ്വഗൃഹത്തിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും പത്മനാഭപിള്ളയും കുതിരപ്പക്ഷിയും അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ അവര്‍ അത്താഴം കഴിക്കുകയും ആനയ്ക്കു തീറ്റയും വെള്ളവും കൊടുക്കുകുയം ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം മൂന്നു പേരുംകൂടി ആനയെയും കൊണ്ട് അപ്പോള്‍തന്നെ പുറപ്പെട്ടു. ഈ ആനക്കുട്ടിയെ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു കാണിക്കാനുള്ള ധൃതിയും അത്യുത്സാഹവും നിമിത്തം അവര്‍ ആലങ്ങാട്ടുനിന്നു പുറപ്പെട്ടിട്ട് രണ്ടു ദിവസംകൊണ്ട് കൊട്ടാരക്കരയെത്തി. അനന്തരം ആ മഹാന്മാര്‍ മൂന്നുപേരും പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ചു നോക്കീട്ടും ആനയെ അവിടെനിന്ന് ഒരടിപോലും നടത്താന്‍ സാധിച്ചില്ല. ആനയെ തിരുവനന്തപുരത്തു തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു കാണിച്ചെങ്കിലല്ലാതെ തങ്ങളുടെ പ്രയത്നം സഫലമാവുകയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് അവര്‍ ശ്രമിച്ചത്. എന്തൊക്കെ ചെയ്തിട്ടും ആനയെ അവിടെനിന്നു കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ അവര്‍ക്കു സാധിച്ചില്ല. ആന ഒന്നുരണ്ടു ദിസവസം രാപ്പകല്‍ ഒരുപോലെ അധികദൂരം നടന്നതുകൊണ്ടുള്ള ക്ഷീണം നിമിത്തമായിരിക്കും നടക്കാത്തതെന്നു വിചാരിച്ചു ധാരാളമായി തീറ്റയും മറ്റും കൊടുത്ത് ഒന്നുരണ്ടു ദിവസം ആനയെ അവിടെ നിറുത്തി വിശ്രമിപ്പിച്ചിട്ടു പിന്നെയും കൊണ്ടുപോകാനായി ശ്രമിച്ചുനോക്കി. എന്നിട്ടും ഫലമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. ആന അവിടെത്തന്നെ നിന്നതേയുള്ളൂ. അപ്പോള്‍ ആ ദിക്കുകാരായ ചില വയോവൃദ്ധന്മാര്‍ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയോട് “ഈ ആനയെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നിട്ടു മഹാദേവനു നടയ്ക്കിരുത്താതെ കൊണ്ടുപൊയ്ക്കളയാമെന്നു നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചത് വലിയ സാഹസമായിപ്പോയി. ഈ ആനയെ ഇവിടെ നടയ്ക്കിരുത്താതെ കൊണ്ടുപോകാന്‍ ആരു വിചരിച്ചാലും ഒരിക്കലും സാധിക്കയില്ല. മഹാദേവന്‍ ആനയെ വിട്ടയയ്ക്കാതെ എങ്ങനെ കൊണ്ടുപോകും? മഹാദേവനു കൊടുത്തതായി സങ്കല്‍പ്പിച്ചു നടയ്ക്കിരുത്തിയാല്‍ പിന്നെ എവിടെ വേണമെങ്കിലും കൊണ്ടുപോകാം” എന്നു പറയുകയും അതു വാസ്തവമായിരിക്കുമെന്നു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയ്ക്കു തോന്നുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ഈ സംഗതികളെല്ലാം തിരുമനസ്സറിയിക്കുന്നതിനു കേശവപിള്ളദിവാന്‍ജിയുടെ പേര്‍ക്കു വിവരത്തിന് ഒരെഴുത്തഴുതിക്കൊടുത്തു പത്മനാഭപിള്ളയെ തിരുവനന്തപുരത്തിനയയ്ക്കുകയും ആനയെ സൂക്ഷിക്കുകയും പഴക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടു കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള കൊട്ടാരക്കരെത്തന്നെ താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരുടെ എഴുത്തു കണ്ടയുടനെ ദിവാന്‍ജി തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നു സകലവിവരങ്ങളും തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് “കുഞ്ചിക്കുട്ടി ആനയെ കൊണ്ടുപോകുന്നതുവരെയുള്ള സംഗതികളെല്ലാം ചാരന്മാര്‍ മുഖാന്തരം നാം മുമ്പേ തന്നെ അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതില്‍ പിന്നീടുള്ള വിവരങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍ മനസ്സിലായല്ലോ. സന്തോഷമായി. വിചാരിച്ച കാര്യം സാധിച്ചത് ഈശ്വരാനുകൂല്യംകൊണ്ടാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ ആനയെ ഈശ്വരനു സമര്‍പ്പിക്കുന്നതും നമുക്ക് സന്തോഷകരംതന്നെ. താമസിയാതെ നാം കൊട്ടാരക്കരെച്ചെന്ന് ആ ആനക്കുട്ടിയെ നടയ്ക്കിരുത്തിയേക്കാം. അതിനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം ഉടനെ ചട്ടംകെട്ടിക്കൊള്ളണം” എന്നും കൊട്ടാരക്കരയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളത്തു പുറപ്പെടുന്നത് ഇന്ന ദിവസമാണെന്നും കല്‍പ്പിച്ചു.

കല്പനപ്രകാരം ദിവാന്‍ജി എഴുന്നള്ളത്തിനും ആനയെ നടയ്ക്കിരുത്തുന്നതിനും വേണ്ടുന്നതെല്ലാം ചട്ടംകെട്ടുകയും നിശ്ചിതദിവസം തന്നെ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് കൊട്ടാരക്കരെ എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള ആനപ്പാവുപരിചയമുള്ള ‘രാമശ്ശാരെ’ന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരാനക്കാരന്റെ സഹായത്തോടുകൂടി ആ കുട്ടിക്കൊമ്പനെ ഇടവും വലവും മറ്റും പഠിപ്പിച്ചു നല്ലതു പോലെ പഴക്കിയിരുന്നു. സര്‍വ്വലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞ ആ ആനക്കുട്ടിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കുണ്ടായ സന്തോഷം അപരിമിതമായിരുന്നു. ആകപ്പാടെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവന്‍ മഹാശൂരനും ധീരനുമാണെന്നു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നിശ്ചയിച്ചു. അക്കാലത്ത് ആ ആനയ്ക്ക് ഏകദേശം ഇരുപതു വയസ്സു പ്രായമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു മുഴത്തില്‍ കുറയാതെ കൊമ്പുകള്‍ പുറത്തേക്കു കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നു. ദേഹത്തിന്റെ പുഷ്ടിയും ഉയരവും തലക്കട്ടിയും മസ്തകത്തിന്റെ വിരിവും കൊമ്പിന്റെ ഭംഗിയും മറ്റും ഇത്രത്തോളമുള്ള ഒരാന അക്കാലത്തു വേറെ ഇല്ലായിരുന്നുവെന്നു മാത്രമല്ല, അതിനു മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്നുമില്ല. ആ കുട്ടിയാനയുടെ പുറത്ത് ആറുപേര്‍ക്ക് ധാരാളമായിട്ടിരിക്കാമായിരുന്നു. നട്ടെല്ലിന്റെ രണ്ടുവശത്തും ഓരോരുത്തര്‍ക്കു നീണ്ടു നിവര്‍ന്നു കിടക്കുകയും ചെയ്യാമായിരുന്നു. നട്ടെല്ലു ലേശംപോലും എഴുന്നിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ ആനയുടെ പുറത്തിരുന്നാല്‍ മെത്തപ്പുറത്തിരുന്നാലെന്നതുപോലുള്ള സുഖം തോന്നുമായിരുന്നു. അവന്റെ മുഖത്തു സദാ പ്രകാശിച്ചിരുന്നത് വീരരസമായിരുന്നു. ആ കൊമ്പന്റെ നെറ്റിയില്‍ ചന്ദ്രക്കലപോലെ ഒരു രേഖ ശോഭിച്ചു കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടും കൊട്ടാരക്കരദേവന്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ (ശിവന്‍) ആയിരുന്നതിനാലും ആ ആനക്കുട്ടിക്കു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ എന്നുതന്നെ പേരിട്ട് അവിടെ നടയ്ക്കിരുത്തി. പിന്നീട് ‘കൊട്ടാരക്കരച്ചന്ദ്രശേഖരന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്ന ഗജശ്രഷ്ഠന്‍ ഈ കുട്ടിക്കൊമ്പനാണെന്നു വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലൊ. ആനയെ നടയ്ക്കിരുത്തിയതു സംബന്ധിച്ചു തിരുമനസ്സിലെ വകയായി അന്ന് അവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കേമമായിട്ടു കളഭവും വിളക്കും സദ്യയും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്നു. അതെല്ലാം കഴിഞ്ഞിട്ടു നാലുദിവസംകൂടി അവിടെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിക്കുകയും കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ളയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു രാമശ്ശാരെത്തന്നെ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ആനക്കാരനായി കല്‍പിച്ചു നിയമിക്കുകയും “ചന്ദ്രശേഖരനു തീറ്റയും മറ്റും വേണ്ടതുപോലെ കൊടുത്ത് അവനെ ശരിയായി രക്ഷിച്ചു കൊള്ളണം” എന്നു പ്രത്യേകം കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിയത്. ചന്ദ്രശേഖരനെ കൊട്ടാരക്കര നടയ്ക്കിരുത്തിയത് കൊല്ലം 948-ആം ആണ്ടാണ്. അതിനുശേഷം അവനെ സംബന്ധിച്ചുണ്ടായിട്ടുള്ള ചില വിശേഷസംഗതികള്‍ താഴെപ്പറയുന്നു.

കാലക്രമേണ ചന്ദ്രശേഖരനെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തോഷം തിരുമനസ്സിലേക്കും ജനങ്ങള്‍ക്കും സീമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. അവനു തീറ്റ കൊടുക്കുന്നതിനും അവനെ കുളിപ്പിക്കുന്നതിനും മറ്റും ഒട്ടും അമാന്തം വന്നുപോകരുതെന്നു കരുതി രാമാശ്ശാരുടെ അസിസ്റ്റന്റായി ‘കൊച്ചുകുഞ്ഞ്’ എന്നൊരാളെക്കൂടി ആനക്കാരനായി നിയമിച്ചു. കൊട്ടാരക്കര ദേശത്തുള്ള ജനങ്ങള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തോഷംകൊണ്ട് ആനയെ വൈകുന്നേരം കെട്ടുന്നത് ഓരോ ദിവസം ഓരോരുത്തരുടെ പുരയിടങ്ങളില്‍ വേണമെന്നും തീറ്റി അവര്‍ ശേഖരിച്ചു കൊടുത്തു കൊള്ളാമെന്നും രാമശ്ശാരോടു പറയുകയും രാമശ്ശാര്‍ അങ്ങനെ സമ്മതിക്കുകയും അപ്രകാരം നടത്തിവരികയും ചെയ്തു. ആനയെ എവിടെക്കെട്ടിയാലും പിറ്റേദിവസം രാവിലെ കൊച്ചുകുഞ്ഞ് ആ സ്ഥലത്തുചെന്ന് ആനയെ പൊടിതട്ടിക്കളയുകയും വെള്ളം കൊടുക്കുകയും കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നാണു രാമശ്ശാര് ഏര്‍പ്പാട് ചെയ്തിരുന്നത്. അങ്ങനെ പതിവായി നടന്നുവരികയും ചെയ്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ശുശ്രൂഷകളെല്ലാം ചെയ്തിരുന്നത് കൊച്ചുകുഞ്ഞായിരുന്നുവെങ്കിലും അവനു സ്നേഹവും ബഹുമാനവും രാമശ്ശാരെക്കുറിച്ചുള്ളതു പോലെ മറ്റാരെക്കുറിച്ചുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കൊച്ചുകുഞ്ഞിനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൂലിക്കാരനായിട്ടു മാത്രമേ വിചാരിച്ചിരുന്നുള്ളു. രാമശ്ശാര്‍ക്കു ചന്ദ്രശേഖരനെക്കുറിച്ചു പുത്രനിര്‍വ്വിശേഷമായ സ്നേഹവും വാത്സത്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ സാധാരണയായി വിളിച്ചു വന്നിരുന്നതും ‘മകനേ!’ എന്നായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അതിനെ സമ്മതിച്ചും രാമശ്ശാരെ തന്റെ പിതാവിനെപ്പോലെ വിചാരിച്ചുമാണ് വര്‍ത്തിച്ചിരുന്നത്.

ഇപ്രകാരമെല്ലാമിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം കാലത്ത് ആനയെ അഴിക്കുന്നതിനും മറ്റും പതിവുപോലെ കൊച്ചുകുഞ്ഞു വന്നില്ല. അയാള്‍ കള്ളുകുടിച്ച് ബോധംകെട്ട് എവിടെയോ കിടന്നുപോയി. കൊച്ചുകുഞ്ഞ് പതിവുപോലെ വരുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു രാമശ്ശാരും രാവിലെ വന്നില്ല. അയാള്‍ ഏകദേശം പത്തുമണിയായപ്പോഴാണ് ആനയുടെ അടുക്കല്‍ വന്നത്. അപ്പോള്‍ ആനയെ അതുവരെ അഴിക്കുകയും പൊടിയടിക്കുകയും വെള്ളം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നറിഞ്ഞു രാമശ്ശാര്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരനും സ്വല്‍പം സങ്കടം പ്രദര്‍ശിപ്പിച്ചു. ഉടനെ രാമശ്ശാര്‍, “മകനേ ആ കുരുത്തംകെട്ടവന്‍ പതിവുപോലെ വരുമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഞാന്‍ വരാന്‍ താമസിച്ചത്. ഇനി ഇങ്ങനെ ഒരിക്കലും വരാതെ ഞാന്‍ കരുതിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ആനയെ അഴിച്ചു പൊടിയടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സമയം കൊച്ചുകുഞ്ഞും അവിടെച്ചെന്നുചേര്‍ന്നു. കൊച്ചുകുഞ്ഞിനെക്കണ്ടിട്ട് ദേഷ്യം കലശലായിട്ടു വരികയാല്‍ രാമശ്ശാര്‍ അയാളെ സ്വല്‍പം ശാസിക്കുകയും ശകാരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു കൊച്ചുകുഞ്ഞിന് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. കൊച്ചുകുഞ്ഞിനു കള്ളിന്റെ ലഹരി നല്ലപോലെ പോയിട്ടില്ലായിരുന്നതുകൊണ്ടും ശകാരം കേട്ടപ്പോള്‍ ദേഷ്യം വന്നതു കൊണ്ടും അയാള്‍ രാമശ്ശാരെത്തല്ലാനായി കൈയോങ്ങിക്കൊണ്ടു പാഞ്ഞുചെന്നു. അതു ചന്ദ്രശേഖരന് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അവന്‍ കൊച്ചുകുഞ്ഞിന്റെ കാലിന്മേല്‍ പിടികൂടി. അതുകണ്ടു രാമശ്ശാര്‍, “അയ്യോ മകനേ! ചതിക്കരുതേ” എന്നു പറഞ്ഞതും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൊച്ചുകുഞ്ഞിനെ പിടിച്ച് ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ അടിച്ചതും കൊച്ചുകുഞ്ഞിന്റെ തല പൊട്ടിത്തെറിച്ചതും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൊലവിളി വിളിച്ചതുമെല്ലാമൊരുമിച്ചു കഴിഞ്ഞു. കൊച്ചുകുഞ്ഞിനെ മരത്തിന്മേലടിക്കാതിരിക്കുന്നതിനു തടസ്സം പിടിക്കാനായി അടുത്തുചെന്ന രാമശ്ശാരുടെ മേല്‍ തുമ്പിക്കൈ സ്വല്‍പം ഏശുകയാല്‍ അയാള്‍ ബോധംകെട്ടു രണ്ട് ദണ്ഡ് അകലെപ്പോയി വീണു. ആ സമയം അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്ന വീട്ടുകാര്‍ക്കുണ്ടായ ഭയവും പരിഭ്രമവും അവര്‍ണ്ണനീയമായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ കൊലവിളികേട്ട് അസംഖ്യമാളുകള്‍ അവിടെ വന്നുകൂടുകയും ചെയ്തു.

രാമശ്ശാര്‍ വീണുകിടക്കുന്നതു കണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചു. ശ്വാസം നേരെ പോകാതെയും ബോധംകെട്ടും കുളിച്ചതുപോലെ വിയര്‍ത്തുമാണ് രാമശ്ശാര്‍ കിടന്നിരുന്നത്. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഓടിച്ചെന്ന് അയാളെ തുമ്പിക്കൈയില്‍ കോരിയെടുത്തുംകൊണ്ട് അവിടെനിന്നു പോയി. ഏകദേശം അരനാഴിക ദൂരെച്ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു മൈതാനവും മൈതാനത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിങ്കല്‍ ഒരു പ്ലാവും നല്ല തണലുമുണ്ടായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ രാമശ്ശാരെ ആ തണലത്തു കിടത്തിയിട്ട് പ്ലാവിന്റെ തൂപ്പ് (ഇലയോടുകൂടിയ ചെറിയ കൊമ്പുകള്‍) ഒടിച്ചെടുത്തു വീശിത്തുടങ്ങി. കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര്‍ കണ്ണുതുറന്നു. അപ്പോള്‍ ഒരു മുഹമ്മദീയ സ്ത്രീ ഒരു കുടവുംകൊണ്ട് അവിടെ അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന കിണറ്റിന്‍കരെ വന്നു വെള്ളം കോരി കുടത്തിലൊഴിച്ചു നിറച്ചു. അതുകണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അങ്ങോട്ടു ചെന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ചെല്ലുന്നതുകണ്ട് ആ സ്ത്രീ കുടമെടുക്കാതെ ഓടി മാറി. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പതുക്കെ ആ കുടവും വെള്ളവുമെടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു രാമശ്ശാരുടെ അടുക്കല്‍ വെച്ചിട്ടു തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു കുറച്ചു വെള്ളമെടുത്ത് രാമശ്ശാരുടെ ദേഹത്തില്‍ തളിച്ചു. പിന്നെയും കുറച്ചുകൂടി വീശി. അപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര് എഴുന്നേറ്റിരുന്നു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു സ്വല്‍പം മനസ്സമാധാനമുണ്ടായി. അവന്‍ കുടം യഥാപൂര്‍വ്വം കിണറ്റിന്‍കരെ കൊണ്ടുവെച്ചിട്ടു മടങ്ങിവന്നു. പിന്നെയും തൂപ്പെടുത്ത് രാമശ്ശാരെ വീശിക്കൊണ്ടുനിന്നു. അപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര് “മകനേ! ചന്ദ്രശേഖരാ! നീയെന്നെ ഇങ്ങനെ ചെയ്യുമെന്ന് ഞാന്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ “അറിയാതെ വന്നുപോയ അബദ്ധമാണെന്നു” ഭാവംകൊണ്ടു രാമശ്ശാരെ മനസ്സിലാക്കുകയും കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടു വളരെ കരയുകയും ചെയ്തു.

കാലത്ത് അഴിച്ച് പൊടിതട്ടിയാലുടനെ ചന്ദ്രശേഖരനു കുടിക്കാന്‍ വെള്ളം കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. അന്ന് അതിനിടയായില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അവനു കലശലായിട്ടു ദാഹമുണ്ടായിരുന്നു. രാമശ്ശാര്‍ക്കു കുറച്ചു സുഖമുണ്ടെന്നു കണ്ടപ്പോഴേക്കും ചന്ദ്രശേഖരനു വെള്ളം കുടിക്കാന്‍ ധൃതിയായി. അവന്‍ കിണറ്റിന്‍കരെച്ചെന്നു കുടത്തില്‍ നോക്കി. അതില്‍ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ മടങ്ങിപ്പോന്നു. കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പിന്നെയും പോയി നോക്കി. അപ്പോഴും കുടത്തില്‍ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ പ്രാവശ്യവും ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോന്നു. അങ്ങനെ മൂന്നുനാലു പ്രാവശ്യമായപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര്, “മകനേ! എനിക്ക് എണീക്കാറായാല്‍ ഞാന്‍ വെള്ളം കോരിത്തരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ മുഹമ്മദീയസ്ത്രീ ഇതെല്ലാം കാണുകയും കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒളിച്ചു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. വെള്ളം കുടിക്കാന്‍ വൈകീട്ട് ചന്ദ്രശേഖരനുണ്ടായ പാരവശ്യം കണ്ടിട്ട് ആ സ്ത്രീ ‘എന്തെങ്കിലും വരുന്നതു വരട്ടെ’ എന്നു നിശ്ചയിച്ച് കിണറ്റിന്‍കരെച്ചെന്നു കുടം നിറച്ചു വെള്ളം കോരിയൊഴിച്ചിട്ടു മാറിനിന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനെ നോക്കി ”വെള്ളം കുടത്തില്‍ നിറച്ചിട്ടുണ്ട്. വേണമെങ്കില്‍ എടുത്തു കുടിക്കാം. എന്റെ കുടം പൊട്ടിച്ചേക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ചെന്നു വെള്ളമെടുത്തു കുടിച്ചിട്ടു മതിയായില്ലെന്നുള്ള ഭാവത്തോടുകൂടി മാറിനിന്നു. മുഹമ്മദീയസ്ത്രീ പിന്നേയും ചെന്നു വെള്ളം കോരിയൊഴിച്ചു കുടം നിറച്ചിട്ടു മാറിനിന്നു.

ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ വെള്ളവുമെടുത്തു കുടിച്ചു. ഇങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു പ്രാവശ്യമായപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു വെള്ളം മതിയാവുകയാല്‍ അവന്‍ കുടം പതുക്കെ അവിടെ വെച്ചിട്ടു രാമശ്ശാരുടെ അടുക്കലേക്കു പോന്നു. അപ്പോള്‍ ആ മുഹമ്മദീയ സ്ത്രീ വീണ്ടും ചെന്നു വെള്ളംകോരി കുടം നിറച്ച് എടുത്തുകൊണ്ട് അവരുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്കും പോയി. അപ്പോഴേക്കും രാമശ്ശാര്‍ക്ക് ക്ഷീണം ഒരുവിധം മാറിയതിനാല്‍ അയാള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനോടുകൂടി അയാളുടെ വീട്ടിലേക്കും പോയി.

കൊച്ചുകുഞ്ഞിനെക്കൊന്നതിന്റെശേഷം ചന്ദ്രശേഖരനെ കുടിപാര്‍പ്പുള്ള പുരയിടങ്ങളില്‍ കെട്ടാന്‍ ആരും സമ്മതിക്കാതെയായി. അതിനാല്‍ നേരം വൈകുമ്പോള്‍ രാമശ്ശാര്‍ അവനെക്കൊണ്ടുപോയി ആള്‍പ്പാര്‍പ്പില്ലാത്ത പറമ്പുകളിലാണു പിന്നീടു കെട്ടയിരുന്നത്. എങ്കിലും ജനങ്ങള്‍ കൂടെക്കൂടെ ചന്ദ്രശേഖരനു പഴക്കുല, കരിമ്പ്, ശര്‍ക്കര, നാളികേരം മുതലായവ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തിരുന്നു. അങ്ങനെ ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്താല്‍ അതില്‍നിന്ന് ഒരു ഭാഗമെടുത്തു മാറ്റിവെച്ചിട്ടു ശേഷമേ അവന്‍ തിന്നാറുള്ളൂ. സ്വദേശത്തുവെച്ചാണെങ്കില്‍ മാറ്റി വെയ്ക്കുന്ന ഭാഗം അവന്‍തന്നെ എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി, അവനു വെള്ളം കോരിക്കൊടുത്ത മുഹമ്മദീയസ്ത്രീയുടെ കുടിലിന്റെ വാതില്‍ക്കല്‍ വെച്ച് എടുത്തുകൊള്ളുവാന്‍ ആംഗ്യം കാണിച്ചിട്ടു മടങ്ങിപ്പോരും. ഇതിനു രാമശ്ശാര്‍ കൂടെച്ചെല്ലുകയും മറ്റും വേണ്ട. ഉത്സവങ്ങളില്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിനും മറ്റുമായി ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍ച്ചെല്ലുമ്പോള്‍ പഴക്കുല മുതലായവ ആരെങ്കിലും കൊടുത്താല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മുഹമ്മദീയസ്ത്രീയ്ക്കുള്ള ഭാഗമെടുത്ത് രാമശ്ശാരെ ഏല്‍പ്പിക്കും. രാമശ്ശാര്‍ അതു വിറ്റുകിട്ടുന്ന പണം സ്വദേശത്തു ചെല്ലുമ്പോള്‍ മുഹമ്മദീയസ്ത്രീക്കു കൊടുക്കണം എന്നാണു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. രാമശ്ശാര്‍ അങ്ങനെ തന്നെ ചെയ്തിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ സ്വദേശത്തു (കൊട്ടാരക്കര) വെച്ചുതന്നെ ഒരാള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു നാലഞ്ചു പഴക്കുല കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു അതില്‍നിന്ന് ഒന്നാംതരം ഒരു കുലയെടുത്തു മാറ്റിവെയ്ക്കുകയും ശേഷമുണ്ടായിരുന്നതു തിന്നുകയും ചെയ്തതിന്റെശേഷം മാറ്റിവെച്ച കുലയുമെടുത്തുകൊണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മുഹമ്മദീയ സ്ത്രീയുടെ കുടിലിങ്കലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീയും അവരുടെ ഭര്‍ത്താവും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നില്ല. മുഹമ്മദീയന്‍ എവിടെയോ കൂലിവേലയ്ക്കും സ്ത്രീ വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടു വരാനും പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. അവരുടെ രണ്ടു കുട്ടികള്‍ മാത്രമേ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. അഞ്ചും മൂന്നും വീതം മാത്രം വയസ്സു പ്രായമായിരുന്ന ആ കുട്ടികള്‍ കുടിലിനകത്തു കളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ആ സമയം കുടിലിന്റെ മേല്‍ക്കൂടിനു തീ പിടിച്ചു കത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഈ കുട്ടികള്‍ അതിറിഞ്ഞില്ല. അഥവാ അവരറിഞ്ഞാലും വിശേഷമൊന്നുമില്ലല്ലോ. കുടിലിനു തീ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതു കണ്ട് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ക്ഷണത്തില്‍ അടുത്തുചെന്നു പഴക്കുല അവിടെവെച്ചിട്ട് തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു കുടിലിന്റെ മേല്‍ക്കൂടിന് ഒരു തട്ടുകൊടുത്തു. മേല്‍ക്കൂടു തെറിച്ചു ദൂരെപ്പോയി വീണു. അത് അവിടെക്കിടന്ന് അശേഷം ദഹിച്ചുപോയി. കാട്ടുകമ്പുകള്‍കൊണ്ടു കെട്ടിയുണ്ടാക്കി ഓലമേഞ്ഞതും തീപ്പുകകൊണ്ടും മറ്റും ഉണങ്ങിയിരുന്നതുമായ ആ മേല്‍പ്പുരയ്ക്കു തീപ്പിടിച്ചാല്‍പ്പിന്നെ ദഹിക്കാന്‍ താമസിക്കുമോ? അതു മുഴുവനും ദഹിച്ചുപോയെങ്കിലും ചന്ദ്രശേഖരനതു തട്ടിക്കളഞ്ഞതുകൊണ്ട് ആ കുട്ടികള്‍ക്കും കുടിലിനകത്തുണ്ടായിരുന്ന സാധനങ്ങള്‍ക്കും തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയില്ല. മുഹമ്മദീയസ്ത്രീ എന്തോ വറക്കുന്നതിനായി ഒരു പാത്രത്തില്‍ വെളിച്ചെണ്ണ അടുപ്പത്തു വെച്ചിട്ട് അതു ചൂടുപിടിക്കുമ്പോഴേക്കു മടങ്ങിവരാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് പോയത്. വഴിക്ക് ആരാണ്ടേക്കണ്ടപ്പോള്‍ ഇതു മറന്ന് അവരുമായി സംസാരിച്ചുകൊണ്ടു സ്വല്‍പമധികം സമയം താമസിച്ചുപോയതിനാല്‍ വെളിച്ചെണ്ണയ്ക്കു തീ പിടിച്ച് അതു പാളിക്കത്തി മേല്‍പ്പൂരയ്ക്കു തീപിടിച്ചു. ആ സമയത്താണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവിടെയെത്തിയത്. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മേല്‍പ്പൂര തട്ടിക്കളഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ആ രണ്ടുകുട്ടികളേയും താങ്ങിയെടുത്ത് ഒരു മരത്തണലില്‍ക്കൊണ്ടുചെന്നിരുത്തി, പഴക്കുലയെടുത്ത് അവരുടെ മുമ്പില്‍ വെച്ചുകൊടുത്തിട്ടു ദൂരെ മാറിനിന്നു. പാര്‍പ്പിടം പോയതുകൊണ്ടുള്ള വിഷമത എത്രമാത്രമുണ്ടെന്ന് അറിയാറായിട്ടില്ലാതെയിരുന്ന കുട്ടികള്‍ പഴമെടുത്തു തിന്നു സന്തോഷിച്ചു കളിച്ചുകൊണ്ട് ആ തണലത്തിരുന്നു.

മഹമ്മദീയ സ്ത്രീ വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടു പകുതി വഴി വന്നപ്പോള്‍ അതികശലായിട്ടുള്ള തീജ്വാലയും പുകയും കണ്ട്, “അയ്യോ, എന്റെ കുട്ടികളുടെ കഥ കഴിഞ്ഞു” എന്നു പറഞ്ഞു വെള്ളവും കുടവും ദൂരെയെറിഞ്ഞിട്ട് തല്ലിയലച്ചു നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഓടിയെത്തി. കുടിലിന്റെ സമീപത്തായപ്പോള്‍ കുട്ടികള്‍ പഴംതിന്നു കളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവരെ കാത്തുകൊണ്ടു ദൂരെ മാറി നില്‍ക്കുന്നതും ആ സ്ത്രീ കണ്ടു. അപ്പോള്‍ അവരുടെ മനസ്സിനു വളരെ സമാധാനമായി. കുട്ടികള്‍ കുടിലില്‍ക്കിടന്നു വെന്തുപൊയിയെന്നുതന്നെയായിരുന്നു ആ സ്ത്രീയുടെ വിചാരം. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പഴക്കുലയും മറ്റുംകൊണ്ടു കൂടെക്കൂടെ ചെല്ലുക പതിവായിരുന്നതിനാല്‍ പഴക്കുല അവിടെയിരിക്കുന്നതും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കാത്തു നില്ക്കുന്നതും കണ്ടിട്ടു തന്റെ കുട്ടികളെ രക്ഷിച്ചതു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തന്നെയെന്നു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ആ സ്ത്രീ, ”എന്റെ ചന്ദ്രശേഖരാ, എന്റെ ഓമനക്കുട്ടികളെ രക്ഷിച്ചതു നീയാണല്ലോ! നിന്നെ പടച്ചവന്‍ രക്ഷിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവിടെനിന്നു പോയി. മുഹമ്മദീയസ്ത്രീ തന്റെകുട്ടികളേയുംകൊണ്ടു അഗ്നിഗ്ദ്ധശിഷ്ടമായ കുടിലില്‍ച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അതിലുണ്ടായിരുന്ന സാധനങ്ങളൊന്നും നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയിട്ടില്ലെന്നറിഞ്ഞ് അല്‍പംകൂടി സന്തോഷിച്ചു. എങ്കിലും നേരം വൈകുമ്പോള്‍ കിടക്കാനൊരു പുരയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വിഷാദവും അവര്‍ക്കുണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല.

കൂലിവേലയ്ക്കു പോയിരുന്ന മുഹമ്മദീയന്‍ നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ മടങ്ങിയെത്തി. അപ്പോള്‍ തന്റെ പാര്‍പ്പിടം വെന്തുപോയെന്നറിഞ്ഞു ദുഃഖിക്കുകയും തന്റെ മക്കള്‍ക്കു തരക്കേടൊന്നും പറ്റിയില്ലെന്നറിഞ്ഞ് ഏറ്റവും സന്തോഷിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ മുഹമ്മദീയനും ഭാര്യയുംകൂടി തങ്ങളുടെ കുടില്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം കെട്ടിയുണ്ടാക്കുന്നതിന് എന്താ കൗശലമെന്നുള്ള ആലോചനയായി. സാരമില്ലാത്തതാണെങ്കിലും കുറെ കാലും കോലും മുളയും വാരിയുമൊക്കെയില്ലാതെ അതു സാധിക്കുകയില്ലല്ലോ. അഗതികളായ അവര്‍ക്ക് അതത്ര ക്ഷിപ്രസാദ്ധ്യമായ കാര്യമല്ലായിരുന്നു.

അവര്‍ അങ്ങനെ ആലോചിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കുറെ കാട്ടുകമ്പുകളും അഞ്ചെട്ടു മുളയും വരിഞ്ഞുകെട്ടാനാവശ്യമുള്ള ചൂരലും വിലച്ചെടുത്തു കൊണ്ട് അവിടെയെത്തി. ആ സാമാനങ്ങളെല്ലാം ആ മുഹമ്മദീയന്റെ മുമ്പിലിട്ടു കൊടുത്തിട്ടു രാമശ്ശാരുടെ അടുക്കലേക്കു പോയി. സാമാനങ്ങളൊക്കെ കിട്ടിയപ്പോള്‍ മുഹമ്മദീയനു വളരെ സമാധാനമായി. അയാള്‍ നല്ല വേലക്കാരനായിരുന്നതുകൊണ്ട് ആ സാമാനങ്ങളെല്ലാമെടുത്തുപയോഗിച്ചു പിറ്റെദിവസം നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് കുടില്‍ കെട്ടിയുണ്ടാക്കി. നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് കുടില്‍ കെട്ടിയുണ്ടാക്കി. നേരം വെളുത്തിന്റെ ശേഷം ചില മാന്യന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ചോദിച്ചിട്ടു കിട്ടിയ ഓലകൊണ്ട് ഉടനെ മേച്ചിലും കഴിച്ചു. അഞ്ചെട്ടു നാഴിക പുലര്‍ന്നപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവിടെ ചെന്നു നോക്കി. അപ്പോള്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം കുടിലുണ്ടാക്കി ആ മുഹമ്മദീയകുടുംബക്കാരവിടെ പാര്‍പ്പു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു സന്തോഷിച്ചു മടങ്ങിപ്പോയി.

ആ മുഹമ്മീയസ്ത്രീക്കു വിറകിനാവശ്യമുള്ള ഉണങ്ങിയ തടികള്‍ യഥാകാലം ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മലകളില്‍നിന്നു ശേഖരിച്ചുകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തിരുന്നു. ഇതെല്ലാം അവന് ഒരു ദിവസം ദാഹിച്ചപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ കുറച്ചു വെള്ളം കോരിക്കൊടുത്തതിന്റെ നന്ദിയാണെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ചന്ദ്രശേഖരനെപ്പോലെ കൃതജ്ഞതയുണ്ടായിട്ടു വേറെ ഒരാന അക്കാലത്തെന്നല്ല, അതിനു മുന്‍പും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതില്‍പ്പിന്നെ ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല. എന്നാല്‍ അവനെ ആരെങ്കിലും ഉപദ്രവിച്ചാല്‍ എന്തെങ്കിലും അവനതിനു പകരം ചെയ്യാതെയുമിരിക്കയില്ല.

ഒരിക്കല്‍ കൊട്ടാരക്കര താലൂക്കില്‍ത്തന്നെ കല്‍പിടദേശത്തുള്ള ചിറ്റുമലക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരെഴുന്നള്ളിപ്പു കഴിഞ്ഞതിന്റെശേഷം രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരെ ക്ഷേത്രസമീപത്തുതന്നെ ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ തളച്ചു തീറ്റയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന തെങ്ങിന്‍ പട്ട മുതലായവ ഇട്ടുകൊടുത്തിട്ടു കുളിക്കാനുമുണ്ണാനും പോയി. ആ സമയം ചില കുട്ടികള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ചുറ്റും ചെന്നുകൂടി. ഏറ്റവും ദുര്‍ബുദ്ധിയായ ഒരു ബാലന്‍ ഒരു കല്ലെടുത്ത് ഒന്നെറിഞ്ഞു. അങ്ങോട്ടുമെറിയുന്നതിനായി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ കല്ലു തപ്പിയെടുത്തു. അപ്പോഴേക്കും ആ ബാലന്‍ ഓടിക്കളഞ്ഞു. എങ്കിലും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ കുട്ടിയെ നോക്കി മനസ്സിലാക്കിവെച്ചു. കല്ലു കാലിനടിയിലാക്കി സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തീറ്റതിന്നുകയും തിന്നുകഴിഞ്ഞ ഉടനെ കല്ലെടുത്തു വായിലാക്കി സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ പതിവായി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വല്ലതും തിന്നുകയും വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സമയങ്ങളില്‍ വായില്‍നിന്നു കല്ലെടുത്തു താഴെവയ്ക്കുകയും അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെയും കല്ലെടുത്തു വായിലാക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഇങ്ങനെ പതിവായി കണ്ടിരുന്നവെങ്കിലും ഇതിന്റെ കാരണവും ഉദ്ദേശവുമെന്താണെന്ന് രാമശ്ശാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു. ആ ബാലന്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ എറിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാമശ്ശാരടുക്കലുണ്ടായിരുന്നില്ലല്ലോ.

ചന്ദ്രശേഖരനെ ആണ്ടുതോറും ഉത്സവങ്ങള്‍ക്കും മുറജപമുള്ള കാലങ്ങളില്‍ നെടുമ്പുരകളുടെ തൂണുകള്‍ നിവര്‍ത്തു നാട്ടുന്നതിനും ലക്ഷദീപദിവസം ആ തൂണുകളെല്ലാമെടുത്തു മാറ്റുന്നതിനും തിരുവനന്തപുരത്ത് കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു. അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നാലുടനെ തിരുമുമ്പില്‍ കൊണ്ടുചെല്ലണമെന്നും പ്രത്യേകം കല്പനയുണ്ടായിരുന്നു. ആ പതിവനുസരിച്ച് രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ അക്കൊല്ലവും ഉത്സവത്തിനു തിരുവന്തപുരത്തിനു കൊണ്ടുപോവുകയും അവിടെ എത്തിയ ദിവസം തന്നെ അവനെ തിരുമുമ്പില്‍ കൊണ്ടുചെല്ലുകയും ചെയ്തു. രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലേക്കു ചന്ദ്രശേഖരനെക്കുറിച്ച് പ്രത്യേക വാത്സല്യവും അതിനു കാരണവുമുണ്ടായിരുന്നുവല്ലോ. തിരുമുമ്പില്‍ ചെന്നയുടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നടനാലും മടക്കി നമസ്കരിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തിരുമുമ്പില്‍ ചെല്ലുമ്പോളെല്ലാം അങ്ങിനെ ചെയ്യുക പതിവാണ്. അത് രാമശ്ശാര്‍ പറഞ്ഞിട്ടും മറ്റുമല്ല, അവന്‍ സ്വമേധയാ ചെയ്യുന്നതാണ്. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നമസ്കരിച്ചെണിറ്റപ്പോഴേക്കും കല്പനപ്രകാരം പതിവുള്ള, പഴക്കുലകള്‍, നാളികേരം, ശര്‍ക്കര മുതലായവയെല്ലാം അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നു കഴിഞ്ഞു. അവയെല്ലമെടുത്തു രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ മുമ്പില്‍വച്ചുകൊടുത്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പതിവുപോലെ അതില്‍ നിന്ന് നല്ലതായിട്ടു ഒരു പഴക്കുലയും ഏതാനും നാളികേരവും ശര്‍ക്കരയും എടുത്തു മാറ്റിവച്ചു. അത് കണ്ടിട്ട്, അതിന്റെ കാരണം എന്തെന്ന് കല്പിച്ചു ചോദിക്കുകയും രാമശ്ശാര്‍ മുഹമ്മദീയസ്ത്രീയുടെ കാര്യവും മാറ്റിവച്ച സാമാനങ്ങള്‍ വിറ്റുകിട്ടുന്ന പണം താന്‍ ആ സ്ത്രീക്കു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കണമെന്നുള്ള വിവരവും തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു “ചന്ദ്രശേഖരാ! അത് വച്ചേക്കണമെന്നില്ല. അതിന്റെ വില ഇവിടെ നിന്ന് കൊടുത്തേക്കാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും അപ്പോള്‍തന്നെ ആ വകയ്ക്കു നാലുറുപ്പിക കല്പിച്ച് രാമശ്ശാരെ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വായില്‍നിന്ന് കല്ലെടുത്ത് താഴെ വച്ചിട്ട് ആ പഴക്കുലയും മറ്റും മുഴുവനും തിന്നുകയും കല്ലെടുത്ത് പിന്നെയും വായിലാക്കുകയും ചെയ്തു. അത് കണ്ടിട്ട് അതിന്റെ കാരണവും ഉദ്ദേശവുമെന്തെന്നും കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍രാമശ്ശാര്‍ “എന്തോ അടിയനു അറിഞ്ഞുകൂട. കുറച്ചു നാളായിട്ട് ഇങ്ങിനെ കാണുന്നുണ്ട്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. പതിവുപോലെ ഉത്സവം കഴിയുന്നതുവരെ ചന്ദ്രശേഖരനേയും കൊണ്ടു രാമശ്ശാര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിക്കുകയും അനന്തരം യാത്രയറിയിച്ചു പതിവുള്ള സമ്മാനവും വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരസമേതം കൊട്ടരക്കരയ്ക്കുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോകുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ (973-ആമാണ്ട് കുംഭമാസത്തില്‍) രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിപ്പോയി എന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം കേട്ടിട്ട് ചന്ദ്രശേഖരനുണ്ടായ സങ്കടം ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലായിരുന്നു. അത് കേട്ടപ്പോള്‍ മുതല്‍ അവന്‍ ഉറക്കെ നിലവിളി തുടങ്ങി. മൂന്നഹോരാത്രം മുഴുവന്‍ കിടക്കുകയും ഉറങ്ങുകയും വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്യാതെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ നിന്നു. അവന്റെ നിലവിളി കേട്ടു ദിഗ്വാസികളെല്ലാം വളരെ പരിശ്രമിച്ചു. പിന്നെ കാരണമറിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമേ അവര്‍ക്കൊക്കെ സമാധാനമായുള്ളൂ. ഏകദേശം ഇങ്ങിനെയുള്ള ഒരു ദുഃഖം ചന്ദ്രശേഖരനു കുഞ്ചികുട്ടിപിള്ള സര്‍വാധികാര്യക്കാര്‍ മരിച്ചു പോയി എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. മുന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിനുശേ‌ഷം രാമശ്ശാരുടെ നിര്‍ബന്ധം കൊണ്ടു ചന്ദ്രശ്ശേഖരന്‍ കുറേശ്ശെ വെള്ളം കുടിക്കുകയും തീറ്റതിന്നുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. സാമാന്യം പോലെ വെള്ളം കുടിക്കുകയും തീറ്റ തിന്നുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങിയത് ഒരു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ്. ആ ഒരു കൊല്ലം മുഴുവനും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ദിവസംതോറും പതിവായി കാലത്തും വൈകുന്നേരവും തെക്കോട്ടു നോക്കിനിന്നു മൂന്നു പ്രാവശ്യം വീതം ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനെ ആണ്ടുതോറും ഹരിപ്പാട്, അമ്പലപ്പുഴ, ആറന്മുള, വൈക്കം മുതലായ മഹാക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഉത്സവകാലത്ത് എഴുന്നള്ളിപ്പിനു കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു. എങ്കിലും ഈ ഒരു കൊല്ലം അവനെ എങ്ങും കൊണ്ടുപോകാന്‍ സാധിച്ചില്ല.

അനന്തരം വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞു സ്വാതിതിരുനാള്‍രാമവര്‍മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിന്റെ കാലത്തു പതിവുപോലെ ചന്ദ്രശേഖരനെ തിരുവനന്തപുരത്ത് ഒരു ഉത്സവത്തിനു കൊണ്ടുപോയിരുന്നപ്പോള്‍ അവിടെവെച്ചു ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടായി. ആറാട്ടുകഴിഞ്ഞു ശംഖുമുഖ(സമുദ്ര)തീരത്തുനിന്നു തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിച്ചു. കുറച്ചു കിഴക്കോട്ടു വന്നപ്പോള്‍ തന്നെ പണ്ടു കല്ലുകൊണ്ടെറിഞ്ഞയാള്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പു കണ്ടുകൊണ്ട് ആള്‍ക്കൂട്ടത്തില്‍ നില്‍ക്കുന്നത് ചന്ദ്രശേഖരന്‍കണ്ടു. ഉടനെ അവന്‍ വായില്‍ സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കല്ല് തുമ്പികൈയ്യിലെടുത്ത് അയാള്‍ക്കിട്ട് ഒരേറു കൊടുത്തു. ആ ഏറുകൊണ്ട് കാലിന്റെ മുട്ടൊടിഞ്ഞ് ആ മനു‌ഷ്യന്‍ അവിടെ വീണു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ സ്ഥലത്തേക്ക് പാഞ്ഞുചെന്നു, അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉണ്ടായ ബഹളം കേവലം അവര്‍ണ്ണനീയമായിരുന്നു. മേളക്കാരും തീവെട്ടിക്കാരും പട്ടാളക്കാരും, അകമ്പടിക്കാരും കാഴ്ചക്കാരുമെല്ലാം പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി നാലു പുറത്തേക്കും ഓടി. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു മാത്രം ഒരിളക്കവുമുണ്ടയില്ല. അവിടന്നു എഴുന്നള്ളി നിന്നിടത്തു തന്നെ നിന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആള്‍ക്കൂട്ടത്തിലേക്കു പാഞ്ഞുചെന്നത് ആ കല്ലെടുത്തു വായിലാക്കാനായിട്ടു മാത്രമായിരുന്നു. അല്ലാതെ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കണമെന്നു അവനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആരെയും അവന്‍ ഉപദ്രവിച്ചുമില്ല. എങ്കിലും അവന്റെ അന്തര്‍ഗ്ഗതം ജനങ്ങള്‍ എങ്ങിനെ അറിയുന്നു? “ഒരാണ്ടില്‍ തിരുവന്തപുരത്ത് ആറാട്ടുനാള്‍ ഒരു വലിയ കൊമ്പനാന പിണങ്ങി സ്വാതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിന്റെ നേരെ പാഞ്ഞുചെന്നു. അവിടന്നു നരസിംഹത്തിന്റെ അവതാരമായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടേക്ക് ഒരു കൂസലുമുണ്ടായില്ല. ആന അടുത്തുചെന്നപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃക്കണ്ണു തുറന്ന് ആനയുടെ നേരെ ഒന്നുനോക്കി. അപ്പോള്‍ ആന തിരുമുമ്പില്‍ ചെന്നു കൊമ്പുകുത്തി” എന്നും മറ്റും ഇപ്പോഴും ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നുണ്ടല്ലോ. ആ പറച്ചിലിന്റെ അടിസ്ഥാനം ഈ സംഭവം മാത്രമാണ്. ഈ ബഹളം താന്‍ മനപ്പൂര്‍വം ഉണ്ടാക്കിയതെല്ലെന്നും ജനങ്ങള്‍ വെറുതെ ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തതാണെന്നും ഇതുനിമിത്തം തന്റെ പേരില്‍ തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടാകരുതെന്നുമുള്ള ഭാവത്തോടുകൂടി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നമസ്കരിക്കുക മാത്രമേ ഉണ്ടായുള്ളു. കൊമ്പുകുത്തുകയും മറ്റുമുണ്ടായില്ല ചന്ദ്രശേഖരന്‍ യഥാസ്ഥാനം ചെന്നു നിന്നുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മേളക്കാരും തീവെട്ടിക്കാരും അകമ്പടിക്കാരും മറ്റും വന്നു കൂടുകയും ആറാട്ടിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പു ഭംഗിയായി കഴിഞ്ഞുകൂടുകയും ചെയ്തു. ആറാട്ട് കഴിഞ്ഞതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം ചന്ദ്രശേഖരനേയും അവന്റെ ഏറുകൊണ്ട് കാലൊടിഞ്ഞ മനു‌ഷ്യനെയും തിരുമുന്‍പാകെ കൊണ്ടുചെല്ലുവാന്‍ കല്പനയുണ്ടാവുകയാല്‍ രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെയും, രാജഭാടന്മാര്‍ ഓടിനടന്നു അന്വേ‌ഷിച്ചു കണ്ടുപിടിച്ചു കേട്ടിയെടുത്തു കാലൊടിഞ്ഞ ആ മനു‌ഷ്യനെയും തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ആ മനു‌ഷ്യനോട്, “ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നിന്നെ എറിയാനെന്താണ് കാരണം? ഒരു കാരണവും കൂടാതെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അങ്ങിനെ ചെയ്യുകയില” എന്ന് കല്പിചു. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ “അടിയന്‍ അടിയന്റെ ചെറുപ്പത്തില്‍ ഒരു കല്ലെടുത്ത് ചന്ദ്രശേഖരനെ ഒന്നെറിഞ്ഞു. അത് അവന്റെ കാലിന്മേല്‍ കൊണ്ടു. അതിനു പകരമാണ് അവന്‍ അടിയന്റെ കാലൊടിച്ചത്. ആ കല്ലുകൊണ്ട അവന്‍ അന്ന് തന്നെ എറിയാന്‍ ഭാവിച്ചു. അടിയന്‍ ഓടിക്കളഞ്ഞതുകൊണ്ട് അപ്പോള്‍ അതു സാധിച്ചില്ല. അന്ന് മുതല്‍ക്കു തന്നെ അവന്‍ ആ കല്ല് അവന്റെ വായിലാക്കി സുക്ഷിച്ചു തുടങ്ങി. എന്നെങ്കിലുമവന്‍ പ്രതിക്രിയ ചെയ്യുമെന്നുള്ള വിചാരം അടിയന്റെ പഴമനസ്സിലുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അടിയന്‍ ഒളിച്ചുമാറിയേ വിടകൊണ്ടു നില്ക്കാറുള്ളൂ. ഏകദേശം നാല്പതു കൊലം മുമ്പാണ് അടിയന്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ എറിഞ്ഞത്. അടിയന് അന്ന് പത്തോ പന്ത്രണ്ടോ വയസ്സ് മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഇപ്പോള്‍ അടിയനെ കണ്ടാല്‍ അറിയുകയില്ലായിരിക്കും എന്നു വിചാരിച്ചും എഴുന്നള്ളിപ്പ് കാണാനുള്ള മോഹം കൊണ്ടുമാണ് അടിയന്‍ ഇന്നലെ അവിടെ വിടകൊണ്ടുനിന്നിരുന്നത് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഒരിക്കല്‍ കണ്ടിട്ടുള്ളവരെ പിന്നെ എത്ര കൊല്ലം കഴിഞ്ഞിട്ട് കണ്ടാലും അറിയുമെന്നും അവനെ ഉപദ്രവിച്ചാല്‍ എന്നെങ്കിലും അവനതിനു പകരം ചെയ്യാതിരിക്കില്ലെന്നും ഇന്നലെ ഏറുകൊണ്ടാപ്പോള്‍ അടിയനു മനസ്സിലായി”.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: നീ ഏതു ദിക്കുകാരന്‍?

കാലോടിഞ്ഞവന്‍: അടിയന്റെ കുപ്പമാടം കലടയാണ്. അടിയന്‍ ഒരഗതിയാണ്. കൂലിവേല ചെയ്താണ് അടിയന്‍കാലം കഴിച്ചിരുന്നത്. ഇനി അതിനും നിവൃത്തിയില്ല.

ഇത് കേട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവന്റെ ചികിത്സക്ക് വേണ്ടിവരുന്ന പണവും പിന്നിട് അവന്റെ ജിവാവസാനം വരെ പ്രതിമാസം ഇരുപത്തഞ്ചു പണം വീതം സര്‍ക്കാരില്‍നിന്ന് കൊടുത്തു കൊള്ളുവാന്‍ കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടീട്ടു അവനെ അവിടെനിന്നു എടുത്തു കൊണ്ട് പൊയ്ക്കൊള്ളുവാന്‍ കല്പിച്ചു. അവനെ കൊണ്ടുപോയ്ക്കഴിഞ്ഞയുടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തന്റെ വായില്‍ സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കല്ലെടുത്ത് തിരുമുമ്പില്‍വെച്ചിട്ട് കാല്‍മടക്കി നമസ്കരിചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ കല്ല് വെള്ളത്തില്‍ കഴുകിച്ചു വൃത്തിയാക്കിച്ചു വരുത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം തൃക്കൈയ്യിലെടുത്തു നോക്കി. ആ കല്ലിനു ക്രമത്തിലധികം ഭാരമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അതിനകത്ത് എന്തോ സാധാനമുണ്ടെന്നും ആ കല്ല് പൊട്ടിച്ചു നോക്കിയാല്‍കൊള്ളമന്നും തിരുമനസ്സില്‍തോന്നിട്ടു, “ചന്ദ്രശേഖരാ! ഈ കല്ലൊന്നു പൊട്ടിച്ചു നോക്കുന്നതിനു സമ്മതമുണ്ടോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. സമ്മതം തന്നെ എന്നു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തലകുലുക്കി. ഉടനെ തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് ഒരു കൂടം വരുത്തി തിരുമുമ്പാകെ വെച്ച് തന്നെ അടിച്ചുടപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ അതിനകത്ത് ഏറ്റവും പ്രകാശത്തോടുകൂടിയ ഒരു ദിവ്യരത്നം കാണപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മറ്റാളുകളും അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു. തീക്കട്ടപോലെ പ്രകാശമുള്ള ആ രത്നം സന്തോ‌ഷസമേതം തൃക്കൈയ്യിലെടുത്ത് നോക്കീട്ടു “ചന്ദ്രശേഖരാ! ഈ രത്നം നാം എടുത്തുകൊള്ളുന്നതിനു നിനക്കു സമ്മതമുണ്ടോ?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി സമ്മതിച്ചു തലകുലുക്കി. പിന്നെ ചന്ദ്രശേഖരനു പതിവുള്ള പഴക്കുല മുതലായവയും മുഹമ്മദീയസ്ത്രീക്കുള്ള പണവും രാമശ്ശാര്‍ക്കു പതിവുള്ള സമ്മാനവും കല്പിച്ചു കൊടുത്തു അവരെ അയച്ചു.

കല്ലിനകത്തു നിന്ന് കിട്ടിയ ദിവ്യരത്നം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തങ്കം കൊണ്ട് കെട്ടിച്ചു അവിടുന്നു വിശേ‌ഷദിവസങ്ങളില്‍ ചാര്‍ത്താനുള്ള രത്നമാലയുടെ നടുനായകമാക്കി കോര്‍ത്തുവച്ചു. ആ മാല സ്വാതിതിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വിശേ‌ഷദിവസങ്ങളിലെല്ലാം പതിവായി എടുത്തു ചാര്‍ത്താറുണ്ടായിരുന്നു. ആ മാല ഇപ്പോഴും വലിയ കൊട്ടാരംവക ഭാണ്ഡാരത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി.

ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഒരു ദിവസം കാലത്തു പുഴയില്‍പ്പോയി കുളിച്ചു രാമശ്ശാരുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്കു മടങ്ങിപോയത് ഒരു വലിയ ചൂണ്ടപ്പനയുടെ ചുവട്ടില്‍കുടിയായിരുന്നു. ആ പനയില്‍നിന്നും പതിവായി മൂന്നു പറ കള്ളുവീതം കിട്ടുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അത് ചെത്തുന്ന ഈഴവന്‍ ഒരു പാത്രം പനയുടെ ചുവട്ടില്‍കൊണ്ട് വച്ച് ഒരു പ്രാവശ്യം പനയുടെ മുകളില്‍ കയറി പകുതി കള്ളു പാളയിലാക്കിക്കൊണ്ടു താഴെയിറങ്ങി അത് പാത്രത്തിലൊഴിച്ചിട്ടു ശേ‌ഷം കൂടിയെടുക്കുന്നതിനു മുകളില്‍ കയറിയ സമയത്താണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പനയുടെ ചുവട്ടിലെത്തിയത്. ചന്ദ്രശേഖരനെ താഴെ കണ്ടിട്ട് ഈഴവന്‍ മുകളിലിരുന്നുകൊണ്ട്, “ചന്ദ്രശേഖരാ! നിനക്ക് കള്ളുവേണമെങ്കില്‍ ആ പാത്രത്തില്‍ ഇരിക്കുന്നത് എടുത്തു കുടിക്കുന്നതിനു വിരോധമില്ല. കുറച്ചുകുടി വേണമെങ്കില്‍ ഞാനിറങ്ങി വന്നാല്‍ തരികയും ചെയ്യാം. എന്റെ പാത്രം പൊട്ടിച്ചേക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അത് കേട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ പാത്രത്തിലുണ്ടായിരുന്ന കള്ളെടുത്ത് കുടിച്ചിട്ടു പാത്രത്തിനു കേടൊന്നും വരുത്താതെ താഴെ വച്ചിട്ട് രാമശ്ശാരുടെ അടുക്കലേക്കു പോയി.

ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കള്ളു കുടിച്ചത് അന്ന് ഇദംപ്രഥമമായിട്ടായിരുന്നു. അതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കലും അവന്‍ അതിന്റെ സ്വാദു നോക്കുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. അന്ന് കുടിച്ചപ്പോള്‍ ഇത് നല്ലതാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ അവന്‍ പിന്നെയും ചിലപ്പോള്‍ കുളികഴിഞ്ഞു പോകുമ്പോള്‍ അതിലെ ചെല്ലുകയും ചെല്ലുമ്പോളൊക്കെ ആ ഈഴവന്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു കുറേശ്ശെ കള്ളു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. മറ്റൊരാളുടെ മുതല്‍ വിലകൊടുക്കാതെ വാങ്ങിയനുഭവിക്കുന്നത് ന്യായമാല്ലെന്നുള്ള വിചാരമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ എല്ലാ ദിവസവും അതിലെ പോകുകയുംകള്ളുവാങ്ങിക്കുടിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ വാങ്ങിക്കുടിക്കുന്നതിനു പ്രതിഫലമായി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ ഈഴവന് കള്ളു കുറുക്കി പാനിയാക്കുന്നതിനും മറ്റും ആവശ്യമുള്ള വിറകു മലമുകളില്‍നിന്നു ശേഖരിച്ചു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

അങ്ങിനെയിരുന്നപ്പോള്‍ കൊട്ടരക്കരതന്നെ ഒരു നായര്‍ഭവനത്തില്‍ ഒരു സദ്യയുണ്ടായി. ആ ദേശത്ത് എവിടെയെങ്കിലും സദ്യയുണ്ടായാല്‍ രാമശ്ശാരെ ക്ഷണിക്കുകയും അയാള്‍ പോകുമ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ കൂടെ കൊണ്ടുപോകുകയും പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവുപോലെ ഇവിടെയും ക്ഷണിക്കുകയും ചന്ദ്രശേഖരനോടുകൂടി പോകുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങിനെ ചെന്നാല്‍ രാമശ്ശാരുണ്ണാനിരിക്കുമ്പോള്‍ സദ്യയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ ചന്ദ്രശേഖരനും ചോറും പായസ്സവും പഴക്കുലയും മറ്റും കൊടുക്കുക പതിവാണ്. എന്നാല്‍ ഇവിടെ അങ്ങിനെ ഉണ്ടായില്ല.

പ്രധാനന്മാരുടെ സദ്യയൊക്കെക്കഴിഞ്ഞു അവരെല്ലാവരും പിരിഞ്ഞുപോവുകയും സര്‍വ്വാണിസദ്യ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും ചന്ദ്രശേഖരന് ആരും ഒന്നും കൊടുത്തില്ല. കൊടുക്കാനുള്ള ഭാവം പോലും അവിടെ കണ്ടുമില്ല. അതിനാല്‍ രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ നിറുത്തിയിരുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്ന് “ഇനി നമുക്ക് പോകാം മകനേ” എന്നു പറഞ്ഞു യാത്രയായി. പിന്നാലെ ചന്ദ്രശേഖരനും ചെന്നു. പറമ്പില്‍നിന്നിറങ്ങി പടിക്കല്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഏറ്റവും വലിയതായ ഒരാഞ്ഞി(അയനി)ത്തടി കിടക്കുന്നത് കണ്ടു. അത് ആ വീട്ടുടമസ്ഥന്‍ പുരയുടെ ജീര്‍ണോദ്ധാരണം വകയ്ക്കായി വരുത്തിയിട്ടതായിരുന്നു. നാലു വലിയ ആനകള്‍ കൂടിപിടിപ്പിച്ചായിരുന്നു ആ തടി കൊണ്ടുവന്നിട്ടത്. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വക്കപ്പഴുതില്‍ തുമ്പിക്കൈ ചുറ്റിപ്പിടിച്ചു ആ തടി വലിച്ചുകൊണ്ടുപോയി. സര്‍വ്വാണി സദ്യയില്‍ ഉത്സാഹിച്ചു കൊണ്ടുനിന്ന വീട്ടുടമസ്ഥന്‍ തടി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൊണ്ടുപോയത് അപ്പോള്‍ അറിഞ്ഞില്ല. സദ്യസ്ഥലത്തുനിന്നു രാമശ്ശാരുടെ വീട്ടിലേക്കു മൂന്നു നാഴിക ദുരമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ തടി വലിച്ചുകൊണ്ട് ഒന്നുരണ്ടു നാഴിക പോയപ്പോഴേക്കും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചു. സദ്യസ്ഥലത്തു ചോറും പായസ്സവും മറ്റും കിട്ടുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അന്ന് കാലത്തു കുറച്ചു വെള്ളം കുടിച്ചതല്ലാതെ തീറ്റ ഒന്നും തിന്നിരുന്നില്ല. തടി സാമാന്യത്തിലധികം വലുതുമായിരുന്നുമല്ലോ. അതെല്ലാം കൊണ്ടുമാണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ക്രമത്തിലധികം ക്ഷീണിച്ചത്. അങ്ങിനെ പ്രയാസപ്പെട്ട് കുറചുകൂടി പോയപ്പോള്‍ അവിടെ വഴിയരികില്‍ത്തന്നെ ഒരു മദ്യശാലയുണ്ടായിരുന്നു. അത് ചന്ദ്രശേഖരനു കള്ളു കൊടുക്കുന്ന ഈഴവന്റെതായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തടി വഴിയിലിട്ടിട്ടു മദ്യശാലയുടെ അടുക്കലേക്കു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ ആ ഈഴവന്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ട് നല്ല കള്ളു ധാരാളമായി കൊടുത്തു. കള്ളുകുടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ചന്ദ്രശേഖരനു ഉത്സാഹമായി.പിന്നെ തടി വലിച്ചു കൊണ്ട് ക്ഷണത്തില്‍നടന്നു രാമശ്ശാരുടെ വാസസ്ഥലത്തെത്തി തടി അവിടെ പടിക്കലിട്ടിട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവന്റെ പതിവു സ്ഥലത്തു ചെന്നു നിന്നു. ഉടനെ രാമശ്ശാര്‍ അവന്റെ പതിവുള്ള തീറ്റ സാമാനങ്ങലെല്ലാം കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

സദ്യയുടെ തിടുക്കവും കോലാഹലവുമെല്ലാം കഴിഞ്ഞപ്പോളാണ് തറവാട്ടില്‍ കാരണവര്‍ തടി ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൊണ്ടുപോയി എന്നറിഞ്ഞത്. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന് തടി പോയതിനെ കുറിച്ചുള്ള മനസ്താപവും ചന്ദ്രശേഖരന് ഒന്നും കൊടുക്കനിടയാകാത്തതിനെക്കുറിച്ചുളള പശ്ചാത്താപവും സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായി. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിപ്പോയതു കൊണ്ട് പിന്നെ ഒന്നും ചെയ്യാന്‍ തരമില്ലായിരുന്നു.. അതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ വി‌ഷമിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ അന്നത്തെ രാത്രി ഒരുവിധം കഴിച്ചുകൂട്ടി. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്തെ അഞ്ചു പറ നെല്ലളന്നു ഒരു പാത്രത്തിലാക്കിക്കെട്ടി ഒരു ഭൃത്യനെ ഏല്പിച്ചിട്ട്, “നീയിതു കൊണ്ടുചെന്നു ചന്ദ്രശേഖരന്റെ മുമ്പില്‍വെച്ചിട്ട്, ഇന്നലെ ഇവിടെ സദ്യശ്രമം മുതലായ കാര്യാന്തരവ്യഗ്രത നിമിത്തം ചന്ദ്രശേഖരനെ വേണ്ടതുപോലെ സല്ക്കരിച്ചയക്കാന്‍ സാധിക്കാത്തതില്‍ വളരെ മനസ്താപമുണ്ട്. ആ തെറ്റിന്റെ പ്രായശ്ചിത്തമായി അഞ്ചു പറ നെല്ല് കൊടുത്തയക്കുന്നു. ഇത് സദയം സ്വീകരിക്കുകയും എന്റെ തെറ്റിനെ ക്ഷമിക്കുകയും എന്റെ തടി ഇന്നുതന്നെ ഇവിടെ എത്തിച്ചു തരികയും ചെയ്യണമെന്നു അപേക്ഷിക്കുന്നു. തടിയും കൊണ്ട് ഇവിടെ വരുമ്പോള്‍ വേണ്ടതുപോലെ എല്ലാം ചെയ്തുകൊള്ളാം എന്നു നടുവിലെ വീട്ടിലെ മാധവന്‍പിള്ള പറഞ്ഞയച്ചിരിക്കുന്നു എന്നു പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ ഭൃത്യന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു.

ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ നെല്‍ച്ചുമടെടുത്ത് കൊണ്ടുപോയി അവനു കള്ളു കൊടുക്കാറുള്ള ഈഴവന് കൊടുത്തിട്ടു തടിയും കൊണ്ട് യാത്രയായി. പിന്നാലെ രാമശ്ശാരും പോയി. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തടി നടുവിലെ വീട്ടിലെ പടിക്കല്‍ മുമ്പ് കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു. അപ്പോഴേക്കും ആ വീട്ടിലെ കാരണവര്‍ (മാധവന്‍പിള്ള) പടിക്കല്‍ചെന്നു അകത്തേക്ക് വിളിക്കുകയാല്‍ രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെയും കൊണ്ട് പടിക്കകത്ത് മുറ്റത്തു ചെന്നു. ഉടനെ മാധവന്‍പിള്ള ചന്ദ്രശേഖരനു പഴക്കുല, പായസം, നാളികേരം, കരിമ്പ് മുതലായവയും രാമശ്ശാര്‍ക്ക് യഥായോഗ്യം ഭക്ഷണവും മുണ്ടും നേര്യതും കൊടുക്കുകയും മുഹമ്മദീയസ്ത്രീക്ക് കൊടുക്കുന്നതിനു പത്തു പണം രാമശ്ശാരെ തന്നെ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചു പറഞ്ഞയച്ചു.

രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ തീറ്റിക്കു മിക്ക ദിവസവും കാട്ടിലേക്ക് പറഞ്ഞയക്കുകയും അവന്‍ പോയി തിന്നു വയര്‍നിറച്ചു നേരം വൈകുമ്പോള്‍ മടങ്ങി രാമശ്ശാരുടെ വീട്ടിലെത്തി അവന്റെ സ്ഥാനത്തു ചെന്നു കിടക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവിന്‍പ്രകാരം ഒരു ദിവസം കാട്ടിലേക്ക് പറഞ്ഞയച്ച ചന്ദ്രശേഖരന്‍അന്ന് രാത്രിയായിട്ടും തിരിച്ചു വരായ്കയാല്‍ അയാള്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തിര്‍ന്നു. വി‌ഷാദം കൊണ്ട് അയാള്‍ അന്ന് അത്താഴമുണ്ടില്ലെന്നല്ല, രാത്രിയില്‍ കിടന്നിട്ട് ഉറക്കവും വന്നില്ല. പിറ്റേ ദിവസം അതിരാവിലെ രാമശ്ശാര്‍ കാട്ടില്‍ചെന്നു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ സഞ്ചരിക്കാറുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം നോക്കി. എങ്ങും ചന്ദ്രശേഖരനെ കണ്ടില്ല. അപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര്‍ വി‌ഷാദവിഹ്വലന്‍ മാത്രമല്ല, ഭയപരവശനുമായിത്തീര്‍ന്നു. രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ സ്വന്തമെന്നപോലെയാണ് രക്ഷിച്ചു നടന്നിരുന്നതെങ്കിലും ആ ആന സര്‍ക്കാര്‍വകയായിരുന്നല്ലോ. ആ ആനയെ കാണ്മാനില്ലെന്നറിഞ്ഞാല്‍ ഗവണ്മെന്റ് വെറുതെ വിടുമോ? ആകപ്പാടെ രാമശ്ശാര്‍ വലിയ പരുങ്ങലിലായിത്തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ ഊണും ഉറക്കവും ഇല്ലാതെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചു നടന്നു. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല, അങ്ങനെ പത്തു പതിനഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെ കാണാനില്ലെന്നുള്ള വിവരം ഗവണ്മെന്റിന് അറിവു കിട്ടി. ഉടനെ രാമശ്ശാരെ പിടിച്ചു ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിന് ഉത്തരവ് വരികയാല്‍ സര്‍ക്കാരാളുകള്‍ രാമശ്ശാരെ അന്വേ‌ഷിച്ചു തുടങ്ങി. ആ വിവരമറിഞ്ഞു രാമശ്ശാര്‍ എവിടെയോ പോയി ഒളിച്ചു. സര്‍ക്കാരാളുകള്‍ പല വിധത്തില്‍ അന്വേ‌ഷണം നടത്തിയിട്ടും ചന്ദ്രശേഖരനെയും രാമശ്ശാരെയും കണ്ടു കിട്ടിയില്ല. ചന്ദ്രശേഖരനും രാമശ്ശാരും നാടുവിട്ടുപോയതാണെന്നു ഒടുക്കം എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. സര്‍ക്കാരിന്റെ അന്വേ‌ഷണവും ഒരുവിധം ശമിച്ചു. അങ്ങിനെ രണ്ട് മൂന്നു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഒരു വലിയ പിടിയാനയോടുകൂടി കൊട്ടാരക്കര വന്നു ചേര്‍ന്നു. ആ പിടിയാന ഒരു കാട്ടാനയായിരുന്നു. മനു‌ഷ്യരെക്കണ്ടപ്പോള്‍ അത് വിരണ്ട് ഓടാന്‍ ഭാവിച്ചു. എങ്കിലും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അതിനെ വിട്ടയച്ചില്ല. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഒരു കാട്ടാനയെ പിടിച്ചുകൊണ്ടു വന്നിരിക്കുന്നു എന്നു കേട്ടുകേട്ട് അസംഖ്യമാളുകള്‍ അവിടെക്കൂടി. ആ കൂട്ടത്തില്‍ രാമശ്ശാരും അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ സഹായത്തോടുകൂടി രാമശ്ശാര്‍ പത്തുപതിനഞ്ചു ദിവസംകൊണ്ട് ആ പിടിയാനയെപ്പഴക്കി സ്വാധീനപ്പെടുത്തി. കൊച്ചുകുഞ്ഞു മരിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം അയാള്‍ക്കു പകരം രാമശ്ശാരുടെ സഹായത്തിനായി കേശവന്‍ എന്ന ഒരാളെയാണ് നിയമിച്ചിരുന്നത്. ഈ പിടിയാനയെ പഴക്കി സ്വാധീനിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം രാമശ്ശാരുടെ ശുപാര്‍ശപ്രകാരം ആ പിടിയാനയുടെ ആനക്കാരനായി കേശവനെ നിയമിച്ചു. ആ പിടിയാനയ്ക്കു കല്പനപ്രകാരം “ഭവാനി” എന്നു പേരിട്ടു. ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും കാലക്രമേണ പരസ്പരം വലിയ സ്നേഹമായിത്തീര്‍ന്നു. ഭവാനിയെക്കാണാതെ ചന്ദ്രശേഖരനും ചന്ദ്രശേഖരനെക്കാണാതെ ഭവാനിയും മാത്രനേരം പോലും നില്‍ക്കാതെയായി. രണ്ടാനകളും നില്‍പും കിടപ്പും തീറ്റയും കുളിയുമെല്ലാം ഒരുമിച്ചുതന്നെ. എഴുന്നള്ളിപ്പിനും മറ്റും ആ രണ്ടാനകളെയും ഒരുമിച്ചല്ലാതെ എങ്ങും കൊണ്ടുപോയിരുന്നില്ല. കൊണ്ടുപോവാന്‍ സാധിക്കുകയുമില്ലായിരുന്നു. ആ ആനകള്‍ ഭാര്യഭര്‍ത്താക്കന്മാരുടെ നിലയിലാണ് വര്‍ത്തിച്ചിരുന്നത്.

ഇങ്ങിനെയിരുന്ന കാലത്തു ഒരാണ്ടില്‍ അരിപ്പാട്ടുത്സവത്തില്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിനു ചന്ദ്രശേഖരനേയും ഭവാനിയേയും കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. ഈ ആനകളെ ഏഴാമുത്സവദിവസം കാലത്തെ കൊണ്ടുചെല്ലണമെന്നാണ് ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നത്. എങ്കിലും ചില അസകൗര്യങ്ങള്‍ നിമിത്തം ഒമ്പതാമുത്സവദിവസം രാത്രി ഏകദേശം പത്തുമണിയായപ്പോഴാണ് ആനകളെയും കൊണ്ട് രാമശ്ശാരും കേശവനും അവിടെ എത്തിയത്. അപ്പോഴേക്കും അവിടെ എഴുന്നള്ളത്ത് ആരംഭിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്ത് അരിപ്പാട്ടു ദേവസ്വത്തില്‍ത്തന്നെ വലിയ വേലായുധന്‍ എന്നു പേരായിട്ടു ഒരു നല്ല കൊമ്പനാനയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ആനയുടെ പുറത്തായിരുന്നു അരിപ്പാട്ടു ദേവനെ എഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്നത്. ഉപദേവന്മാരെയൊക്കെ മറ്റാനകളുടെ പുറത്തും എഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്നു. അരിപ്പാട്ടു ദേവനെ എഴുന്നള്ളിച്ചു കിഴക്കെ ആനക്കൊട്ടിലില്‍ നിറുത്തി കഴിയുമ്പോള്‍ കിഴക്കുനിന്നു ഒരു ഭഗവതിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ട് ഒരു പുറപ്പാടു പതിവുണ്ട്. ആ പുറപ്പാടും വളരെ കേമവും പ്രധാനവുമായിട്ടുള്ളതുമാണ്. ആ എഴുന്നള്ളത്ത് ആരംഭിച്ചു കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോളാണ് ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും അവിടെ എത്തിയത്. ഉടനെ കാര്യക്കാര്‍ (അക്കാലത്ത് തഹശീല്‍ദാരെ കാര്യക്കാര്‍ എന്നാണു പറഞ്ഞിരുന്നത്) ഈ ആനകള്‍ ചെന്നിരിക്കുന്ന വിവരം അറിഞ്ഞു അവിടെ ചെന്നു ആ ആനകള്‍ക്കും തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിക്കുകയും ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തു ചന്ദ്രശേഖരന്റെ പുറത്തേക്ക് മാറ്റിക്കുകയും ഭവാനിയെ അകമ്പടിയാക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങിനെ ഭഗവതിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തു കുറച്ചുകൂടി പടിഞ്ഞാട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനും വലിയ വേലായുധനും പരസ്പരം കാണാറായി. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഒരു വലിയ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചു. അതുകേട്ടു വലിയ വേലായുധനും അതുപോലെ തന്നെ ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചു. പിന്നെ വലിയ വേലായുധന്‍ കിഴക്കോട്ടും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പടിഞ്ഞാട്ടും അതിവേഗത്തില്‍ നടന്നു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആനകള്‍ രണ്ടും പിണങ്ങിയെന്നും ഇവര്‍ തമ്മില്‍ വലിയ യുദ്ധമുണ്ടാകുമെന്നും അഥവാ ആനകള്‍ രണ്ടും ഓടിത്തുടങ്ങിയേക്കുമെന്നും മറ്റും വിചാരിച്ചു മരണഭയത്തോടുകുടി വാദ്യക്കാരും തീവെട്ടിക്കാരും കാഴ്ചക്കാരുമെല്ലാം നാലുപുറത്തേക്കും ഓടി. ആ സമയം അവിടെയുണ്ടായ ലഹളയും ബഹളവും ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലായിരുന്നു. ആ വലിയ ആനകള്‍ രണ്ടും പിണങ്ങി ആള്‍ക്കൂട്ടത്തില്‍ ഓട്ടം തുടങ്ങിയാല്‍ എന്തെല്ലാം അനര്‍ഥങ്ങളാണ് വന്നുകൂടിയേക്കവുന്നതു? പലര്‍ക്കും അംഗഭംഗങ്ങളും ചിലര്‍ക്ക് മരണം തന്നെയും വന്നേക്കാമല്ലോ. അതിനാല്‍ ജനങ്ങള്‍ ഭയപ്പെട്ടോടിയതും ബഹളമുണ്ടാക്കിയതും ഒട്ടും അത്ഭുതമല്ല. പക്ഷേ ഇവിടെ ആനകള്‍ പിണങ്ങുകയും ഓടുകയും യുദ്ധം ചെയ്യുകയുമൊന്നും ഉണ്ടായില്ല. ആ ആനകള്‍ രണ്ടും അടുത്ത് കൂടിയപ്പോള്‍ വലിയ സ്നേഹത്തോടുകൂടി തുമ്പിക്കൈകള്‍നീട്ടി പരസ്പരം പിടിച്ചു സന്തോ‌ഷസൂചകമായി ചില ശബ്ദങ്ങള്‍ പുറപ്പെടുവിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരിച്ചുപോയി. പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ അവരവരുടെ സ്ഥാനത്ത് ചെന്നു നില്‍ക്കുക മാത്രമേ ഉണ്ടായുള്ളൂ. ആനകള്‍ പിണങ്ങുകയല്ലെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാദ്യക്കാരും തീവെട്ടിക്കാരും മറ്റും തിരിച്ചുവരികയും എഴുന്നള്ളിപ്പ് ഭംഗിയായി കഴിഞ്ഞുകൂടുകയും ചെയ്തു.

എഴുന്നള്ളിപ്പ് കഴിഞ്ഞു ചന്ദ്രശേഖരനേയും ഭവാനിയേയും വലിയ വേലായുധനേയും കൊണ്ടുപോയി തളച്ചു തീറ്റ കൊടുത്തത് ഒരുസ്ഥലത്ത് തന്നെയായിരുന്നു. എങ്കിലും ചന്ദ്രശേഖരനേയും ഭവാനിയേയും ഒരു മരത്തിന്മേലും വലിയ വേലായുധനെ മറ്റൊരു മരത്തിന്മേലും ആണ് തളച്ചത്. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്ത് ആ മൂന്നു ആനകളെയും ഒരുമിച്ചു കുളിപ്പിച്ചു കിഴക്കേ നടയില്‍കൊണ്ടുവന്നു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കിഴക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ പിന്നാലെ ഭവാനിയും അവളുടെ പിന്നാലെ വലിയ വേലായുധാനും നടന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ പുറത്ത് രാമശ്ശാരും ഭവാനിയുടെ പുറത്ത് കേശവനും വലിയ വേലായുധന്റെ പുറത്ത് ആ ആനയുടെ ആനക്കാരനുമുണ്ടായിരുന്നു. അരിപ്പാട്ട് ‘ആനപ്പേരി’ വീട്ടുകാര്‍ ആനപ്പാവില്‍ പ്രസിദ്ധരും വിദഗ്ദ്ധന്മാരും പാരമ്പര്യക്കരുമായിരുന്നു. ആ വീട്ടിലെ ഒരാള്‍തന്നെയായിരുന്നു വലിയ വേലായുധന്റെ പുറത്തിരുന്നിരുന്നത്. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ എന്തെങ്കിലും ഉദ്ദേശത്തോടുകൂടിയല്ലതെ ഇങ്ങിനെ പോവുകയില്ലെന്നും അവന്‍ ഒരു സ്ഥലത്തേക്ക് പോകാനായി നിശ്ചയിചു പുറപ്പെട്ടാല്‍ പിന്നെ തടുത്താല്‍ നില്‍ക്കുകയില്ലെന്നും കാരണം കൂടാതെ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കുകയില്ലെന്നും നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ രാമശ്ശാര്‍ചന്ദ്രശേഖരനെ നിരോധിച്ചില്ല. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പോയാല്‍ പിന്നെ ഭവാനി നില്‍ക്കുകയില്ലെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. വലിയ വേലായുധന്റെ സ്വഭാവവും ഏകദേശം ചന്ദ്രശേഖരന്റെ സ്വഭാവം പോലെ തന്നെയായിരുന്നതിനാല്‍ അവന്റെ നിയന്താവ് അവനെയും തടുത്തില്ല. അതിനാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മുമ്പിലും ഭവാനിയും വലിയ വേലായുധനും പിന്നാലെയുമായി നടന്നു രണ്ടുരണ്ടര നാഴിക കിഴക്കു തെക്കു പള്ളിപ്പാട് എന്ന ദേശത്തുള്ള ‘നാടാലയ്ക്കല്‍’ (നാടകശാലയ്ക്കല്‍) എന്ന വീട്ടില്‍ എത്തി. അത് കുഞ്ചുകുട്ടിപിള്ള സര്‍വാധികാര്യക്കാരുടെ ഭാര്യാഗ്രഹമായിരുന്നു. സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹം വളരെ മുമ്പേ മരിച്ചുപോയിരുന്നു എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയും മുന്നു പുത്രന്മാരും അപ്പോഴും ആ ഗൃഹത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. പുത്രന്മാരില്‍ മൂത്തയാളുടെ പേര്‍ രാമന്‍ എന്നായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യനു വൈദ്യവി‌ഷയത്തില്‍ നല്ലപോലെ നൈപുണ്യവും കൈപ്പുണ്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ എലാവരും ‘കൊചുരാമന്‍വൈദ്യന്‍’ എന്നാണ് പറഞ്ഞിരുന്നത്. ആ ഗൃഹത്തിന്റെ സമീപത്തുതന്നെ സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു പ്രതിമ പ്രതി‌ഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ആനകള്‍ അവിടെ ചെന്നയുടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ പ്രതിമയുടെ മുമ്പില്‍ ചെന്നു മുട്ടുകുത്തി നമസ്കരിച്ചു. അതുകണ്ട് ഭവാനിയും വലിയ വേലായുധനും അപ്രകാരം ചെയ്തു. അതുകഴിഞ്ഞിട്ട് മുന്നാനകളും ഗൃഹത്തിന്റെ കിഴക്കുവശത്തു മുറ്റത്തു നിരന്നു നിന്നു.

തലേ ദിവസം രാത്രിയില്‍ ആ ഗൃഹത്തില്‍ സ്വല്പമൊരു വിശേ‌ഷമുണ്ടായി. അതുകൂടി ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അതെന്തെന്നാല്‍ സര്‍വാധികാര്യക്കാരുടെ ഭാര്യ ഒരു സ്വപ്നം കണ്ടു എന്നുള്ളതാണ്. സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹം ആ സ്ത്രീയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “എന്നെ വന്ദിക്കുന്നതിന്നായി നാളെ കാലത്തു മുന്നാനകള്‍ ഇവിടെ വരും. ഒന്ന് നമ്മുടെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ തന്നെ. പിന്നെ ഒന്ന് പിടിയും. മറ്റൊന്ന് അരിപ്പാട്ടുപതിവായിട്ടുള്ള എഴുന്നള്ളത്തിന്നു നിര്‍ത്തിയിരിക്കുന്ന വലിയ വേലായുധനുമായിരിക്കും. ഒരു പാത്രത്തില്‍ മുപ്പത്താറേകാലിടങ്ങഴിയും വേറെ രണ്ടുപാത്രങ്ങളില്‍ ഇരുപത്തിനാലേകാലിടങ്ങഴി വീതവും അരിയിട്ട് അതിനുവേണ്ടുന്ന ശര്‍ക്കരയും നാളികേരവും നെയ്യും ചേര്‍ത്ത് പായസം വച്ച് അതും മൂന്നു പാത്രങ്ങളില്‍ പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം പാനകം (ശര്‍ക്കര)കലക്കി അതും ആനകള്‍ക്കു കൊടുക്കണം. മുപ്പത്താറേകാലിടങ്ങഴി അരികൊണ്ടുള്ള പായസം ചന്ദ്രശേഖരനുള്ളതാണെനെന്നറിയാമല്ലോ. ഈ ആനകളെ കാണാനും മറ്റുമായി വിശേ‌ഷാല്‍ വന്നുകൂടുന്നവര്‍ക്ക് ചതുര്‍വിഭവങ്ങളോടുകൂടി ഭക്ഷണം കൊടുക്കുകയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. വെറുതെ ഇങ്ങിനെ ഒരു സ്വപ്നം കാണുകയില്ലെന്നും ഇതു സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹം പറഞ്ഞത് തന്നെയാണെന്നും വിശ്വസിച്ച് ആ വീട്ടുകാര്‍ ഇപ്രകാരം എല്ലാം തയ്യാറാക്കി വച്ചു.

സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂന്നാമത്തെ പുത്രന്‍ ചിലപ്പോള്‍ അച്ഛന്റെ അധിവാസമുണ്ടായി തുള്ളുകയും ആവശ്യമുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ പറയുകയും ചെയ്യാറുണ്ടായിരുന്നു. അന്ന് അവിടെ ആനകള്‍ക്കുള്ള പായസവും വിശേ‌ഷാല്‍ വരുന്നവര്‍ക്കുള്ള സദ്യയുടെ വിഭവങ്ങളുമെല്ലാം കാലമായിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യനു കലികൊണ്ടുപോയി കുളിച്ചു വന്നു. അപ്പോഴേക്കും അവിടെ പതിവുപോലെ ഭസ്മം, ചന്ദനം, കട്ടിമുണ്ട്, കവണിമുണ്ട് മുതലായവയെല്ലാം തയ്യാറാക്കിവെച്ചിരുന്നു. കുളിച്ചു തുള്ളിക്കൊണ്ടു വന്ന മനു‌ഷ്യന്‍ ഭസ്മവും ചന്ദനവും ധരിച്ചു കട്ടിയും കവണിയുമുടുത്ത് ഒരു കസേരയില്‍ കാലിന്മേല്‍ക്കാല്‍ കയറ്റി മുറയ്ക്കിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ വിശറിയെടുത്ത് പുറകില്‍നിന്നു വീശിത്തുടങ്ങി. ഉടനെ ഒരാള്‍ വെറ്റില നൂറുതേച്ചു കൊടുത്തുതുടങ്ങി. മറ്റൊരാള്‍ അടയ്ക്ക നുറുക്കി കൊടുത്തുതുടങ്ങി. വേറെ ഒരാള്‍ പുകയില മുറിച്ചു കൊടുത്തു. തുള്ളിക്കൊണ്ടിരുന്ന മനു‌ഷ്യന്‍ അതൊക്കെ വാങ്ങി മുറയ്ക്ക് മുറുക്കുതുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും അവിടെ ഒരു വലിയ കോളാമ്പി ഒരാള്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വച്ചു. അധിവാസം കൊണ്ടിരുന്നയാള്‍ കൂടെക്കൂടെ തുപ്പുകയും പിന്നെയും മുറുക്കുകയും മുറയ്ക്ക് ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യനെ കണ്ടാല്‍ സാക്ഷാല്‍ കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വാധികാര്യക്കാര്‍ തന്നെയാണെന്നു തോന്നുമായിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും സ്ഥലം കാര്യക്കാര്‍ (കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി തഹസീദാര്‍) മുതലായി അനേകമാളുകള്‍ അവിടെ ചെന്നുകൂടി. ആകപ്പാടെ ഇതെലാം കണ്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കണ്ണീരൊലിപ്പിചു കൊണ്ട് ഉറക്കെക്കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതു കണ്ടു ഭവാനിയും വലിയ വേലായുധനും കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ തുള്ളിക്കൊണ്ടിരുന്ന മനു‌ഷ്യന്‍ “എന്റെ കുട്ടികള്‍ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ, നിങ്ങളെ കാണാനാണലോ ഞാന്‍വന്നിരിക്കുന്നത് എന്റെ കുട്ടികള്‍ അടുത്ത് വരുവിന്‍” എന്ന് പറഞ്ഞു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വിനയത്തോടുകൂടി അടുത്തുചെന്ന് ആ മനു‌ഷ്യന്റെ മുമ്പില്‍ മുട്ടുകുത്തി നമസ്കരിച്ചു. പിന്നാലെ ഭവാനിയും വലിയ വേലായുധനും ചെന്നു അപ്രകാരം ചെയ്തു. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ വാത്സല്യപൂര്‍വ്വം മുന്നാനകളുടെയും തുമ്പിക്കൈയില്‍തൊട്ടു തലോടീട്ടു ചന്ദ്രശേഖരനോട്, “ചന്ദ്രശേഖരാ! നീയിവിടെ വന്നസ്ഥിതിക്ക് എന്തെങ്കിലും ഇവിടെ കൊടുക്കാതെ പോകുന്നത് ശരിയല്ല. അതിനാല്‍ “ഇതാ ഇവിടെ” എന്നു പറഞ്ഞു ഒരു സ്ഥലം ചുണ്ടിക്കാണിച്ചു കൊടുത്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ സ്ഥലത്തു ചെന്നു കുനിഞ്ഞു കൊമ്പുകൊണ്ട് കുത്തി മണ്ണിളക്കി മറിച്ചു. അപ്പോള്‍ മണ്ണോടുകൂടി ഒരു പിച്ചളചെല്ലം ഇളകിവന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ ചെല്ലമെടുത്ത് തുള്ളിക്കൊണ്ടിരുന്ന മനു‌ഷ്യന്റെ കൈയ്യില്‍ കൊടുത്തു. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ആ ചെല്ലം തുറന്നു അതിലുണ്ടായിരുന്ന ചെറിയ താളിയോലഗ്രന്ഥമെടുത്തു കൊച്ചുരാമന്‍വൈദ്യന്റെ കൈയ്യില്‍ കൊടുത്തിട്ട്, “നിനക്കു പുരു‌ഷപ്രായമാകുന്നതിനു മുമ്പ് ഞാന്‍ ഭൂലോകവാസം വെടിഞ്ഞു പോയതിനാല്‍ ഇതു നിന്റെ കൈയ്യില്‍ തരുന്നതിനു എനിക്കു തരമായില്ല. ഞാന്‍ നിന്റെ അമ്മയുടെ കൈയ്യില്‍ നിനക്കു തരാനായി ഏല്‍പ്പിച്ചിരുന്ന ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാം നിനക്കു കിട്ടീട്ടുണ്ടല്ലോ. അവ നിമിത്തമാണല്ലോ നീയീ സ്ഥിതിയിലായതും കാലക്ഷേപം ചെയ്തു പോരുന്നതും. അവകൊണ്ട് പോരാത്തതെല്ലാം ഇതിലുണ്ട്. ഇതില്‍ പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതെല്ലാം കഠിനക്രിയകളാണ്. അവയിലൊന്നും സാധാരണയായി ചെയ്തുപോകരുത്. വേറെ നിവൃത്തിയില്ലാതെയും അത്യാവശ്യമായും വന്നാല്‍ നല്ലപോലെ ആലോചിച്ചു മാത്രമേ ഇതിലുള്ളതോരോന്നും ചെയ്യാവൂ. ഈ ഗ്രന്ഥം എനിക്ക് എന്റെ ഗുരുനാഥനായ തേവലശ്ശേരി നമ്പിയദ്ദേഹം തന്നതാണ്. ഇത് കൈമോശം വരാതെ നല്ലപോലെ സുക്ഷിചു കൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആനകളെ മുറയ്ക്ക് നിറുത്തുവാന്‍ ആജ്ഞാപിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരനെ നടുക്കും ഭവാനിയെ അവന്റെ ഇടത്തുവശത്തും വലിയവേലായുധനെ വലത്തുവശത്തും നിര്‍ത്തി യഥാക്രമം അവയ്ക്കുള്ള പായസവും ധാരാളമായി പാനകവും കൊടുപ്പിക്കുകയും വന്നിരിക്കുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ യഥായോഗ്യം ഭംഗിയായി ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിനുചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കൊച്ചുരാമന്‍വൈദ്യനോടു വീണ്ടും “ഈ ചന്ദ്രശേഖരനും വലിയവേലായുധാനും ഒരു മലയില്‍ത്തന്നെ ജനിച്ചു ഒരുമിച്ചു കളിച്ചു നടന്നു വളര്‍ന്നവരാണ്. വലിയ വേലായുധന്‍ കുഴിയില്‍ വീണു പതിനഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോളാണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കുഴിയില്‍വീണത്. വലിയ വേലായുധന്‍ വീണ കുഴി തിരുവിതാംകുറില്‍ തന്നെയായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വീണ കുഴി മുക്കാല്‍ഭാഗം തിരുവിതാംകൂറിലും കാല്‍ഭാഗം കൊച്ചിരാജ്യത്തുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഇവനെ കൊച്ചീ സര്‍ക്കാര്‍ ആളുകള്‍ കുഴിയില്‍നിന്നും കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോയി കൈവശപ്പെടുത്തി. പിന്നെ മഹാരാജാവുതിരുമാനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം ഇവനെ അവിടെ നിന്നു ഉപായത്തില്‍കൊണ്ടു പോന്നതു ഞാനാണ്. ഇവരുടെ ബാല്യകഥകള്‍ ഒന്നും ഇപ്പോഴും ഇവന്‍ മറന്നിട്ടില്ല. അതിനാലാണ് അവര്‍ കണ്ടപ്പോള്‍ പരസ്പരം അറിഞ്ഞതും ഇപ്പോഴും സ്നേഹിതരായി വര്‍ത്തിക്കുന്നതും. എനിക്കും ചന്ദ്രശേഖരനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം നീയും അറിഞ്ഞിരിക്കെണ്ടാതാകയാല്‍ ഞാനിത്രയും പറഞ്ഞതാണ്. ഇനി ഞാന്‍ പോകട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് പൂമുഖത്തു പോയിക്കിടന്നു. ആ മനു‌ഷ്യനു ബോധം വീണത് പിന്നെ മൂന്നേമുക്കാല്‍നാഴിക കഴിഞ്ഞിട്ടാണ്. അപ്പോഴേക്കും അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം പിരിയുകയും ആനക്കാര്‍ ആനകളെയും കൊണ്ട് പോവുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

അന്ന് അരിപ്പാട്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവത്തിന്റെ ആറാട്ടയിരുന്നല്ലോ. അന്നത്തെ എഴുന്നള്ളിപ്പു തലേ ദിവസത്തേക്കാള്‍ ഭംഗിയായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ പുറത്ത് അരിപ്പാട്ടു ദേവനെ എഴുന്നള്ളിച്ചു നടുവിലും ഭവാനിയുടെ പുറത്ത് ഭഗവതിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചു ഇടതുവശത്തും വലിയവേലായുധന്റെ പുറത്ത് ഒരുപദേവനെ എഴുന്നള്ളിച്ചു വലതുവശത്തും നിര്‍ത്തിയായിരുന്നു അന്നത്തെ എഴുന്നള്ളിപ്പ്. ഭവാനിക്കും വലിയവേലായുധനും പൊക്കം ഒരേ പോലെയായിരുന്നു ചന്ദ്രശേഖരനു ഈ രണ്ടാനകളേക്കാള്‍ ഒരു മുഴം പൊക്കം അധികവുമായിരുന്നു. അങ്ങിനെയായാലാണല്ലോ എഴുന്നള്ളിപ്പിന്റെ ഭംഗിക്കു തികച്ചില്‍വരുന്നത്.എന്നാല്‍ അന്നും ഒരു ന്യൂനതയുണ്ടായിരുന്നു. അത് ചന്ദ്രശേഖരനെ കെട്ടിച്ച തലയില്‍ക്കെട്ടിനു വലിപ്പം പോരായിരുന്നു എന്നുള്ളതാണ്. വലിയവേലായുധന്‍ അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ആനകളെക്കാലെല്ലാം വലുതായിരുന്നു. അങ്ങിനെയിരുന്ന ആ ആനയ്ക്ക് കെട്ടിയാല്‍ കണ്ണുമൂടിപ്പോകുമെന്നുള്ളതിനാല്‍ കെട്ടിയ്ക്കാതെ വെറുതെ വെച്ചിരുന്നതായിരുന്നു അരിപ്പാട്ടെ വലിയ സ്വര്‍ണ്ണതലയില്‍ക്കെട്ട്. ആ തലയില്‍ക്കെട്ടായിരുന്നു ചന്ദ്രശേഖരനെ അണിയിച്ചിരുന്നത്. എന്നിട്ടും ചന്ദ്രശേഖരനു പാകമാകുന്നതിന്നു എട്ടംഗുലം വീതിയും പത്തിനാറംഗുലം നീളവും കൂടി വേണ്ടിയിരുന്നു. എന്നാല്‍ ഈ ന്യൂനത അരിപ്പാട്ടു മാത്രമുണ്ടായി എന്നല്ല; അമ്പലപ്പുഴ, ആറന്മുള, വൈക്കം മുതലായ മഹാക്ഷേത്രങ്ങളിലെ വലിയ തലയില്‍ക്കെട്ടുകളായാലും ചന്ദ്രശേഖരനു കെട്ടിച്ചാല്‍ ഇങ്ങനെതന്നെയാണ് ഇരിക്കാറുള്ളത്.

അരിപ്പാട്ട് ഉത്സവം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അരിപ്പാട്ടുനിന്നു രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക തെക്കു “മുതുകുളം” എന്ന ദേശത്ത് താമസിച്ചിരുന്ന ‘മൂലയ്ക്കല്‍പിള്ള’ എന്നൊരാള്‍ ചെന്നു ചന്ദ്രശേഖരനെ ഒന്ന് സല്‍ക്കരിക്കുന്നതിനായി അയാളുടെ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുചെന്നാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു രാമശ്ശാരോടു പറഞ്ഞു. അതനുസരിച്ച് രാമശ്ശാരും കേശവനും ചന്ദ്രശേഖരനേയും ഭവാനിയേയും കൊണ്ട് അവിടെപ്പോയിരുന്നു. വിരുന്നുസല്‍ക്കാരം ബഹുകേമമായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിക്കും തീറ്റക്ക് തെങ്ങിന്‍പട്ടകൂടാതെ പഴക്കുല, നാളികേരം, പായസം മുതലായവയും ധാരാളമായി കൊടുത്തു. രാമശ്ശാരുടെയും കേശവന്റെയും ഊണിന്റെ വട്ടവും കേമമായിരുന്നു. മൂലയ്ക്കല്‍ പിള്ള ചന്ദ്രശേഖരനെ ക്ഷണിച്ചു ഇപ്രകാരം സല്ക്കരിച്ചതിനു കാരണമുണ്ടായിരുന്നു. മൂലയ്ക്കല്‍ പിള്ള കുഞ്ചിക്കുട്ടിപ്പിള്ള സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരാപ്തമിത്രമായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹത്തിന്റെ വാത്സല്യഭാജനവുമായിരുന്നല്ലോ. എന്നു മാത്രമല്ല, സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹം ഒടുക്കം ദിക്കുവിട്ടുപോയപ്പോള്‍ മൂലയ്ക്കല്‍പിള്ളയുടെ വീട്ടില്‍കയറി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന സ്വര്‍ണ്ണപ്പിടിവാളും മറ്റും പിള്ളയെ ഏല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും “ഞാന്‍തിരിച്ചു വന്നുവെങ്കില്‍ ഇവയെല്ലാം തിരിയെത്തരണം വന്നില്ലെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് എടുക്കാം.” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് പോയത്. സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹം തിരിച്ചുവരായ്ക കൊണ്ട് ആ സാധനങ്ങളെല്ലാം ആ പിള്ളയ്ക്കു കിട്ടി. ആ സ്വര്‍ണ്ണപ്പിടിവാള്‍ മൂലയ്ക്കല്‍ പിള്ളയുടെ വീട്ടില്‍ ഇപ്പോഴും ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അന്ന് ആ പിള്ള ആ സ്വര്‍ണ്ണപ്പിടിവാളെടുത്തു ചന്ദ്രശേഖരനെ കാണിക്കുകയും അവന്‍ ഏറ്റവും ദുഖത്തോടുകൂടി മുട്ടുകുത്തി നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്തു. മൂന്നു ദിവസം സുഖമായിട്ടു അവിടെ താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം നാലാം ദിവസം ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവിടെ നിന്നു യാത്രയായി. അപ്പോഴും പിള്ള ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിക്കും പഴക്കുല മുതലായവ കൊടുക്കുകയും രാമശ്ശാര്‍ക്കും കേശവനും മുണ്ടും നേര്യതും സമ്മാനിക്കുകയും മുഹമ്മദീയസ്ത്രീക്ക് കൊടുക്കുന്നതിനു മൂന്നര രൂപ രാമശ്ശാരെ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു.

മൂലക്കല്‍ പിള്ളയുടെ വീട്ടില്‍നിന്നു പോയവഴിക്കു പിന്നെയും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ നാടാലയ്ക്കല്‍ കയറി. ഭവാനിയും ആനക്കാരന്മാരും കൂടെ പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. കൊച്ചുരാമവൈദ്യര്‍ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നുള്ളത് അപ്പോഴും ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിക്കും പഴക്കുല മുതലായവയും ആനക്കാര്‍ക്ക് ഭക്ഷണവും സമ്മാനങ്ങളും വഴിച്ചെലവിനുവേണ്ട പണവും മുഹമ്മദീയസ്ത്രീയുടെ കാര്യം രാമശ്ശാര്‍ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ അവള്‍ക്കു കൊടുക്കുന്നതിനു പ്രത്യേകം അഞ്ചു രൂപയും കൊടുത്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അപ്പോഴും സര്‍വാധികാര്യക്കാരദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിമയ്ക്ക് മൂന്നു പ്രദിക്ഷണം വചു മുട്ടുകുത്തി നമസ്കരിചിട്ട് അപ്പോള്‍തന്നെ പുറപ്പെടുകയും നാലു ദിവസം കൊണ്ട് ഭവാനി, രാമശ്ശാര്‍, കേശവന്‍ എന്നിവരോടുകൂടി സസുഖം കൊട്ടാരക്കരെ ചെന്നുചേരുകയും ചെയ്തു.

ചന്ദ്രശേഖരന്‍ രണ്ടുമൂന്നു മാസത്തേക്ക് സ്വസ്ഥാനം വിട്ട് എവിടെയോ പോയിരുന്നു എന്നും പിന്നെ ഒരു പിടിയാനയെ (ഭവാനി)യും കൊണ്ട് മടങ്ങി വന്നു എന്നും തിരികെ വന്നു എന്നും മുമ്പ് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പോയിരുന്നത് ഈ പിടിയാനയെ കൊണ്ടുവരാനായിട്ടല്ലായിരുന്നു. അവന്‍ പോയതിന്റെ കാരണം വേറെയായിരുന്നു. അതോടുകൂടി ഇതും സാധിച്ചുവെന്നെയുള്ളൂ. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ സംസ്ഥാനം വിട്ടുപോയതിന്റെ വാസ്തവകാരണം താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ കൊട്ടാരക്കാരെ നിന്നും ചെങ്കോട്ടയ്ക്കു പോകുന്നതിനു പത്തനാപുരം, ആര്യങ്കാവ് മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍കൂടി ഒരു മൂന്നടിപ്പാത മാത്രമെയുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. അതുതന്നെ കാട്ടാന, കടുവാ, കരടി മുതലായ ദുഷ്ടമൃഗങ്ങള്‍ നിറഞ്ഞ വനാന്തരങ്ങളില്‍ കൂടിയായിരുന്നു. പത്തനാപുരത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടാല്‍ മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് അഭയസ്ഥാനമായിട്ടു പതിനാലു നാഴിക കിഴക്കു ‘കഴുതയുരുട്ടി’ എന്ന സ്ഥലത്തുള്ള ഒരൂട്ടുപുര മാത്രമേ മുന്‍പുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ചെങ്കോട്ടയ്ക്കു പോകുന്നവര്‍ പത്തനാപുരത്തുനിന്ന് പുറപ്പെട്ടാല്‍ കഴുതയുരുട്ടിയില്‍ച്ചെന്ന് ഊണു കഴിച്ച് ഉടനെ പുറപ്പെട്ടു വൈകുന്നേരം ആര്യങ്കാവില്‍ എത്തി താമസിക്കുകയും പിറ്റേദിവസം അവിടെനിന്നു പോയി ചെങ്കോട്ടയിലെത്തുകയുമായിരുന്നു പതിവ്. വഴിയുടെ ഭയങ്കരത്വം നിമിത്തം പത്തും പതിനഞ്ചും പേരൊരുമിച്ചലാതെ അക്കാലത്ത് അതിലെ പോകാറില്ല. എന്നാല്‍ത്തന്നെയും പ്രാണഭീതിയോടു കൂടിയാണ് മനു‌ഷ്യര്‍ അതിലെ പോകുന്നത്.

ഒരു കാലത്ത് ആര്യങ്കാവിനും കഴുതയുരുട്ടിക്കും മദ്ധ്യേയുള്ള കൊടുങ്കാട്ടില്‍ കൊലകൊമ്പനും ഒറ്റയാനും (കൂട്ടുവിട്ടു ഒറ്റയ്ക്ക് നടക്കുന്നവനും) ആയ ഒരു വലിയ കാട്ടാന വന്നുചേര്‍ന്നു. ആ ആന അതിലെ പോകുന്ന വഴിപോക്കരെ പലവിധത്തില്‍ ഉപദ്രവിക്കുകയും കുത്തിക്കൊല്ലുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഏതാനും പരദേശബ്രാഹ്മണര്‍ കൊട്ടാരക്കര വരാനായി ചെങ്കോട്ടയില്‍നിന്നു പുറപ്പെട്ടു. ആര്യങ്കാവ് കഴിഞ്ഞു സ്വല്പം പടിഞ്ഞാറോട്ടു വന്നപ്പോള്‍ മേല്പറഞ്ഞ കൊമ്പന്‍ കാടും പടലുമാകപ്പാടെ തകര്‍ത്തുകൊണ്ടു പാഞ്ഞുവരുന്നതുകണ്ട്, അവര്‍ പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി ഓടിത്തുടങ്ങി. അവരുടെ പിന്നാലെ ആനയുമെത്തി. ആയുര്‍ബ്ബലംകൊണ്ടും ഇശ്വരകാരുണ്യത്താലും ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ ആ കൊലകൊമ്പന്റെ കൈയില്‍പ്പെടാതെ ഓടിയോടി ഒരുവിധത്തില്‍ കഴുതയുരുട്ടിയിലുള്ള ഊട്ടുപുരയില്‍ ചെന്നെത്തി. അതില്‍പ്പിന്നെയാണ് അവുടെ ശ്വാസം വീണത്. ആ ഊട്ടുപുരയില്‍ കയറിയാല്‍പ്പിന്നെ പേടിക്കാനൊന്നുമില്ല. ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെ ഭയപ്പെട്ടു ഊട്ടുപുരയുടെ ചുറ്റും വലിയ കിടങ്ങും ആ കിടങ്ങിന്റെ അകവശത്ത് തടികള്‍കൊണ്ട് ഏറ്റവും ബലത്തൊടുകൂടിയ അഴിയുമുണ്ടായിരുന്നു. മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് കിടങ്ങുകടന്നു ഊട്ടുപുരയില്‍ ചെല്ലുന്നതിനു ഒരു തടിപ്പാലവും ഇട്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഒറ്റത്തടി പാലത്തില്‍ന്മേല്‍ക്കൂടി മനു‌ഷ്യര്‍ക്കല്ലാതെ മൃഗങ്ങള്‍ക്ക് കടന്നുചെല്ലാന്‍ നിവൃത്തിയുമില്ലായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഒരു കരടി ആ ഊട്ടുപുരയില്‍നിന്നു ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി. അതില്‍പ്പിന്നെയാണ് അവിടെ കിടങ്ങും അഴിയുമുണ്ടാക്കിയത്.

ബ്രാഹ്മണര്‍ ഊട്ടുപുരയിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും കാട്ടാന കിടങ്ങിന്റെ മറുകരയില്‍ എത്തിക്കഴിഞ്ഞു. ആന കോപാന്ധനായി പാലം വലിച്ചുകളഞ്ഞിട്ടു അവിടെ നിന്നുകൊണ്ട് രണ്ടു മൂന്നു പ്രാവശ്യം വലിയ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചു. കിടങ്ങിനപ്പുറം കടക്കാന്‍ ആ കൊമ്പനാന വളരെ ശ്രമിച്ചുനോക്കി. എങ്കിലും സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കം ആ കൊലകൊമ്പന്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടെ മടങ്ങിപ്പോയി. എങ്കിലും ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കും ഊട്ടുപുരയിലുണ്ടായിരുന്ന മറ്റു വഴിപോക്കാര്‍ക്കും അവിടെ സ്ഥിരതാമസക്കാരായ ഭരിപ്പുകാര്‍ മുതലായവര്‍ക്കും ഭയം നിമിത്തം അന്ന് രാത്രിയില്‍ ഉറക്കം നേരെ വന്നില്ല. എല്ലാവരും അത്താഴം കഴിച്ച് വാതിലുമടച്ചു കിടന്നു. പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുത്തിട്ടും ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് അവിടെ നിന്നുപോകുവാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അവര്‍ അന്ന് ഉച്ചയ്ക്ക് ഊണു കഴിഞ്ഞിട്ടേ അവിടെ നിന്നും പോയുള്ളൂ.

അന്നു വൈകുന്നേരമായപ്പോഴേക്കും ആ ബ്രാഹ്മണര്‍ കൊട്ടാരക്കരയെത്തി. ഉടനെ കുളിച്ചു അവര്‍ ഗണപതിയുടെ നടയില്‍ച്ചെന്നു നിന്ന് “അല്ലയോ ഭഗവാനെ! വിഘ്നേശ്വരാ! ഒരു കൊമ്പനാനായുടെ ഉപദ്രവം നിമിത്തം മനു‌ഷ്യര്‍ക്ക് ഇവിടെ നിന്ന് കിഴക്കോട്ടുപോകുന്നതിനും കിഴക്കുള്ളവര്‍ക്ക് ഇങ്ങോട്ട് വരുന്നതിനും നിവൃത്തിയില്ലാതായിരിക്കുന്നു. ഇതിനു ഭഗവാന്‍ തന്നെ ഒരു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിത്തരണം. ഇവിടെ വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതിനു യാതൊരു പ്രയാസവുമില്ല. ചന്ദ്രശേഖരനെ ഇവിടെ നിന്ന് അയച്ചാല്‍മതി. അവന്‍ ചെന്ന് ആ കൊലക്കൊമ്പന്റെ കഥകഴിച്ചുവരും. അതിനാല്‍ അതിലേക്കു കൃപയുണ്ടാകണം” എന്നു സങ്കടത്തോടുകൂടി മനസ്സിരുത്തി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ ഗണപതി ഭഗവാന്‍ തോന്നിച്ചിട്ടു ആ കാട്ടാനയെ കൊല്ലാനായിട്ടാണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പോയിരുന്നത്. അന്ന് അതിനായി കാട്ടില്‍ത്താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ആ പിടിയാനയുമായി പരിചയപ്പെടുകയും പരസ്പരം സ്നേഹിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ പ്രണയിനിയെക്കൂടെ കൊണ്ടുപോന്നു എന്നേയുള്ളൂ.

ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കാട്ടാനയെ കൊല്ലാനായി പോയിട്ട് കഴുതയുരുട്ടിയില്‍നിന്ന് സ്വല്പം കിഴക്കോട്ടു ചെന്നു. വഴിയില്‍നിന്നുകൊണ്ട് അത്യുച്ചത്തില്‍ ഒന്നു കൂകി അതുകേട്ടു ആ കാട്ടാനയും കൂകി. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പിന്നെയും കൂകി. അപ്പോഴും കാട്ടാന ഏറ്റു കൂകി. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മൂന്നാമതു കൂകിയപ്പോഴേക്കും കാട്ടാന അടുത്തെത്തിക്കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഉടനെ അവര്‍ തമ്മില്‍ യുദ്ധവുമാരംഭിച്ചു. വഴിയില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് അവര്‍ തമ്മിലുണ്ടായ ആ യുദ്ധം ഏറ്റവും ഭയങ്കരമായിരുന്നു. കിഴക്കുനിന്നും പടിഞ്ഞാറുനിന്നും കിഴക്കോട്ടു പോകുന്നതിനായി രണ്ടുഭാഗത്തും വന്നുകൂടിയ ഏറിയോരു ജനങ്ങള്‍ ദൂരെ മാറിനിന്നുകൊണ്ടും വലിയ മരങ്ങളിലും മറ്റും കയറിയിരുന്നുകൊണ്ടും ആ യുദ്ധം കണ്ടു ഭയപ്പെടുകയും അത്ഭുതപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ആ യുദ്ധകാലത്തു പേടിച്ചിട്ട് ആരും ആ വഴിയെ കിഴക്കോട്ടും പടിഞ്ഞാട്ടും പോവുകയുണ്ടായില്ല. ആ ആനകള്‍ തമ്മില്‍ കൊമ്പുകള്‍ കൂട്ടിയിടിച്ച അടികളുടെ ശബ്ദം വളരെദൂരെ കേള്‍ക്കാമായിരുന്നു. അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ആ കാട്ടാന പിന്‍തിരിഞ്ഞു കാട്ടിലേക്ക് ഓടി. പിന്നാലെ ചന്ദ്രശേഖരനും ഓടി. പിന്നത്തെക്കഥയൊന്നും ആര്‍ക്കും അറിയാന്‍പാടില്ലായിരുന്നു.

അനന്തരം അഞ്ചെട്ടുദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കഴുതയുരുട്ടിയിലുള്ള ഊട്ടുപുരയുടെ സമീപത്തു കിടങ്ങിന്റെ മറുകയില്‍ വന്നുനിന്ന് ഉറക്കെ ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചു. അതു കേട്ടു ഭയപ്പെട്ടു ഭരിപ്പുകാരന്‍ മുതലായവര്‍ മുമ്പു ബ്രാഹ്മണരെ ഓടിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന കാട്ടാനയായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു കിടങ്ങിന്റെ ഇക്കരെ നിന്നുകൊണ്ടു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ഇതു കാട്ടാനയല്ലെന്നും ചന്ദ്രശേഖരനാണെന്നും അവര്‍ക്കു മനസ്സിലായി. ചന്ദ്രശേഖരനെക്കണ്ട് അവര്‍ക്കൊക്കെ നല്ല പരിചയമുണ്ടായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനെ രാമശ്ശാര്‍ പലപ്പോഴും കൊണ്ടുചെല്ലുകയും ആ സമയങ്ങളിലെല്ലാം ചന്ദ്രശേഖരന് ഊട്ടുപുരയില്‍ നിന്നു ചോറും മറ്റും കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതോര്‍ത്താണ് അവന്‍ അവിടെ ചെന്നു വിളിച്ചത്. കാട്ടാനയുമായുള്ള യുദ്ധം തുടങ്ങിയതില്‍പ്പിന്നെ അവന്‍ ആഹാരമൊന്നും കഴിച്ചിരുന്നില്ല. അതിനാലിപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു വിശപ്പും ദാഹവും കലശലായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ വളരെ ക്ഷീണിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ പാരവശ്യം കണ്ടിട്ട് ഭരിപ്പുകാരന്‍ “ചന്ദ്രശേഖരാ! നീ കുറചു ദൂരെ മാറിനിന്നാല്‍ നിനക്കു വെള്ളവും ചോറും തരാം” എന്നു വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മാറിനിന്നു. ഭരിപ്പുകാരന്റെ ഭൃത്യന്മാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു മതിയാകത്തക്കവണ്ണം ചോറും വെള്ളവും പാലത്തിന്മേല്‍ക്കൂടി കിടങ്ങിന്റെ മറുകരയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ചോറും തിന്നു വെള്ളവും കുടിച്ചു വയര്‍ നിറച്ചുകൊണ്ടാണു പിടിയാനയോടുകൂടി കൊട്ടാരക്കരെ ചെന്നുചേര്‍ന്നത്. പിന്നെ ആ കാട്ടാനയെ ആ ദിക്കിലെങ്ങും കാണാതെയായതിനാല്‍ വഴിപോക്കര്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം ആ വഴിയെ സഞ്ചരിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ പിടിയാനയോടുകൂടി കൊട്ടാരക്കരെയെത്തി ഏതാനും ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും വഴിക്കാരെ ഉപദ്രവിചുകൊണ്ടിരുന്ന കാട്ടാനയെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കുത്തിക്കൊന്നു ജനോപദ്രവം തീര്‍ത്തിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം സര്‍വ്വത്ര പ്രസിദ്ധമായി. അനന്തരം അഞ്ചാറു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആര്യങ്കാവിനും കഴുതയുരുട്ടിക്കും മധ്യേയുള്ള കൊടുങ്കാട്ടില്‍ ഒരു വലിയ ആനയുടെ അസ്ഥികൂടവും കൊമ്പും കിടക്കുന്നതായി പത്തനാപുരം തഹശീല്‍ദാര്‍ക്ക് അറിവുകിട്ടി. ഈവര്‍ത്തമാനം അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ അസ്ഥികൂടവും കൊമ്പുകളും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കുത്തിക്കൊന്ന കാട്ടാനയുടേതാണെന്നു തഹശീല്‍ദാര്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. ഈ കൊമ്പുകളെടുത്തു സര്‍ക്കാരിലേല്പിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാകയാല്‍ അവ കിടക്കുന്ന സ്ഥലത്തു പോകണമെന്നും അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു. എന്നാല്‍ അവ കിടക്കുന്നത് എവിടെയാണെന്നറിയാതെ പോയാലെങ്ങനെയാണെന്നുള്ള സംശയവും ദുഷ്ടമൃഗങ്ങള്‍ നിറഞ്ഞ കാട്ടില്‍ സഞ്ചരിക്കാനുള്ള ഭയവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സില്‍ ഉണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല. ഇതിനെക്കുറിച്ചു വളരെ നേരം ആലോചിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ചന്ദ്രശേഖരനെ വരുത്തി അവനോടുകൂടി പൊയ്ക്കളയാമെന്ന് ഒടുക്കം അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. “ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നാല്‍ പിന്നെ ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെ ഭയപ്പെടാനില്ല. കാട്ടാനയെ കൊന്നിട്ട സ്ഥലം അവന്‍ കാണിച്ചു തരികയും ചെയ്യും” എന്നായിരുന്നു തഹശീല്‍ദാരുടെ വിശ്വാസം. അതിനാലദ്ദേഹം രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനോടുകൂടി പത്തനാപുരത്തു ചെല്ലുന്നതിന് എഴുതിയയച്ചു ചട്ടംകെട്ടി. അതനുസരിച്ചു രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനെയും കൊണ്ട് ഒരു ദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ താമസിക്കുന്ന വീട്ടിന്റെ പടിക്കലെത്തി. ഭവാനിയോടുകൂടി കേശവനും ഒരുമിച്ചുതന്നെയുണ്ടായിരുന്നു. തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം കാലത്ത്, ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു പുറത്തു വന്നപ്പോള്‍ ആദ്യം കണ്ടതു ചന്ദ്രശേഖരനെയാണ്. “ഇന്നു കാഴ്ച കണ്ടതു ചന്ദ്രശേഖരനെയാണല്ലോ. ഇതൊരു സുദിനം തന്നെ, ഇനി കാര്യമെല്ലാം സഫലമാകും” എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിക്കും ഉടനെ വേണ്ടതുപോലെ തീറ്റകൊടുക്കുന്നതിനു ചട്ടംകെട്ടീട്ടു ദിനകൃത്യങ്ങള്‍ക്കായി പോയി. അദ്ദേഹം കുളിയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു വന്നപ്പോഴേക്കും കഞ്ഞി കാലമായിരുന്നു. (അക്കാലത്തു കാലത്തേ കഞ്ഞിയാണ്. കാപ്പിയും മറ്റും പതിവില്ലായിരുന്നു). ഉടനെ തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം കഞ്ഞി കുടിക്കുകയും രാമശ്ശാര്‍ക്കും കേശവനും കഞ്ഞി കൊടുപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും തീറ്റ തിന്നുകഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഉടനെ തഹസീല്‍ദാരദ്ദേഹം ചന്ദ്രശേഖരന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന്, ചന്ദ്രശേഖരാ! നീയാ കാട്ടാനയെ കുത്തിക്കൊന്നിട്ടത് എവിടെയാണെന്നു കാണിച്ചുതരണം. അതിനായിട്ടാണ് നിന്നെ ഞാനിവിടെ വരുത്തിയിരിക്കുന്നത് ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ചന്ദ്രശേഖരന്‍ സമ്മതിച്ചതായി തലകുലുക്കുകയും ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തഹശീല്‍ദാര്‍ യാത്രയ്ക്കൊരുങ്ങിപ്പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ ചെന്നു നട നാലും മടക്കിയിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ മടക്കിയാലും മടക്കിയ മുന്‍കാലിന്മേലും പിന്നെയൊരു കയറ്റു കോവണിപ്പടിയിന്മേലും കൂടി ചവിട്ടിയെങ്കിലേ അവന്റെ കഴുത്തില്‍ക്കയറാന്‍ സാധിക്കയുള്ളൂ. അവന്റെ തലയുടെ ഉയര്‍ച്ച അത്രയ്ക്കുമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഒരു കയറ്റുകോണി അവന്റെ കചക്കയറിന്മേല്‍ കെട്ടി സദാ തൂക്കിയിട്ടിരിക്കും. തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം പതിവുപോലെ കാലിന്മേലും കയറ്റുകോവണിമേലും ചവിട്ടി ചന്ദ്രശേഖരന്റെ കഴുത്തില്‍ കയറിയിരുന്നു. ഉടനെ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കിഴക്കോട്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. ഭവാനിയുടെ പുറത്തുകയറി രാമശ്ശാരും കേശവനും പിന്നാലെയും പോയി. അവര്‍ ഏകദേശം പതിനൊന്നു മണിയായപ്പോഴേക്കും കഴുതയുരുട്ടിയിലെത്തി. വിചാരിച്ചിരിക്കാത്ത സമയത്തു തഹശീല്‍ദാര്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നതുകൊണ്ടു കാര്യമെന്തെന്നറിയാതെ ഭരിപ്പുകാരനും മറ്റും ആദ്യം സ്വല്പമൊന്നു അന്ധാളിച്ചു. പിന്നെ കാര്യം മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അവര്‍ക്കു സമാധാനമായി, ഉടനെ അവര്‍ ഊണു കാലമാക്കി. തഹശീല്‍ദാരും രാമശ്ശാരും കേശവനും ഊണു കഴിച്ചു. തെങ്ങിന്‍പട്ട, ചോറ്, പഴക്കുല മുതലായവ ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിക്കും ധാരാളമായി കൊടുക്കയും ചെയ്തു. ഉടനെ അവര്‍ അവിടെ നിന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം യാത്രയായി. പിന്നത്തെ യാത്ര വലിയകൊടുങ്കാട്ടില്‍ക്കൂടിയായിരുന്നു. “ഏതെങ്കിലും വരുന്നതൊക്കെ വരട്ടെ” എന്നു വിചാരിച്ചു തഹശീല്‍ദാരും ആനക്കാരും ധൈര്യസമേതം ആനകളുടെ പുറത്തുതന്നെയിരുന്നു. എന്നാല്‍ തഹശീല്‍ദാരുടെയും മറ്റും മേല്‍ വള്ളികളുടെ അഗ്രം പോലും മുട്ടാതെ സൂക്ഷിച്ചാണ് ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും അവരെക്കൊണ്ടുപോയത്. അങ്ങനെ പോയി “ഒറ്റക്കല്ല്” എന്നു പറയുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഏകദേശം ആറുനാഴിക കിഴക്കുവടക്കായിട്ട് ഒരു സ്ഥലത്തുചെന്നപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവിടെനിന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ മലയില്‍നിന്നൊഴുകുന്ന ഒരു തോട്ടില്‍ (അരുവിയില്‍) ഒരാനയുടെ അസ്ഥികൂടവും കൊമ്പുകളും കിടക്കുന്നതു തഹശീല്‍ദാരും മറ്റും കണ്ടു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ആ കൊമ്പുകള്‍ ഇളക്കിയെടുത്ത്, ഒന്ന് ഭവാനിയുടെ കൈയില്‍ കൊടുത്തു. ഒന്ന് അവന്‍തന്നെ വഹിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് തിരിയെ യാത്രയായി. ആ കൊമ്പുകളുടെ വലിപ്പം അസാമാന്യമായിരുന്നതിനാല്‍ അവ കണ്ടു തഹശീല്‍ദാരും മറ്റും വളരെ അത്ഭുതപ്പെട്ടു. ആ കൊമ്പുകള്‍ക്ക് വലിയ കൊലയാനകളുടെ കൊമ്പുകളില്‍ ഇരട്ടി വലിപ്പമുണ്ടായിരുന്നു.

അവര്‍ ഏകദേശം മൂന്നുമണിയായപ്പോഴേക്കും തിരിയെ കഴുതയുരുട്ടിയിലെത്തി. ആനക്കാരും അവിടെയിരുന്നു കുറച്ചുനേരം വിശ്രമിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും കുറേശ്ശെ വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ആനക്കൊമ്പുകള്‍ കണ്ടപ്പോള്‍ ഭരിപ്പുകാരന്‍ മുതലായവര്‍ക്ക് അവിടെ മുന്‍പു ചിലപ്പോള്‍ വരാറുള്ള വലിയ കാട്ടാനയെക്കുറിച്ച് ഓര്‍മ്മ വരികയാല്‍ ആ ആനയെ സംബന്ധിച്ചുള്ള കഥകളെല്ലാം അവര്‍ പറഞ്ഞു തഹശീല്‍ദാരെ കേള്‍പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തഹശീല്‍ദാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ കഴുത്തിലും രാമശ്ശാരും കേശവനും ഭവാനിയുടെ പുറത്തും കയറി അവിടെ നിന്നും രാത്രി പുറപ്പെട്ട് ഏഴുമണിയായപ്പോഴേക്കും പത്തനാപുരത്തു തഹശീല്‍ദാരുടെ വീട്ടിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും തഹശീല്‍ദാര്‍ക്കും ആനക്കാര്‍ക്കും അത്താഴത്തിനും ആനകള്‍ക്കു തീറ്റയ്ക്കും വേണ്ടതെല്ലാം തയ്യാറായിരുന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും ആ ആനക്കൊമ്പുകള്‍ തഹശീല്‍ദാരുടെ വീട്ടിന്റെ വരാന്തയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നുവെച്ചിട്ട് മുറ്റത്തു നിന്നു. തഹശീല്‍ദാര്‍ അത്താഴത്തിനിരുന്ന ഉടനെ ആനക്കാര്‍ക്കും ചോറുകൊടുക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. അരിവെയ്പുകാരന്‍ അവരെ അത്താഴത്തിനു വിളിചപ്പോള്‍, “ഞങ്ങള്‍ ഈ ആനകളെക്കൊണ്ടുപോയി തളച്ചു തീറ്റ കൊടുത്തിട്ടുവരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അയാള്‍ ചെന്നു ചന്ദ്രശേഖരനെ വിളിച്ചിട്ട് അവന്‍ പോയില്ല. ഈ ആനക്കൊമ്പുകളുടെ അടുക്കല്‍നിന്നു പോകുവാന്‍ സമ്മതമില്ലാഞ്ഞിട്ടാണ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ചെല്ലാത്തതെന്നു രാമശ്ശാര്‍ക്കു മനസ്സിലായി. അതിനാല്‍ അയാളും കേശവനും കൂടിപ്പോയി തീറ്റയ്ക്കുള്ളതു വലിച്ചു മുറ്റത്തുകൊണ്ടുവന്ന് ഇട്ടുകൊടുത്തിട്ട് അവരും അത്താഴത്തിനു പോയി. എല്ലാവരും അത്താഴം കഴിച്ചിട്ടു വന്നപ്പോള്‍ ആനകള്‍ രണ്ടും തീറ്റ തിന്നുകൊണ്ടു മുറ്റത്തുതന്നെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ “ഈ ആനകളെ തളയ്ക്കേണ്ടായോ” എന്നു രാമശ്ശാരോടു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു രാമശ്ശാര്‍ “ഒന്നും വേണ്ട. അവര്‍ അവിടെ നില്‍ക്കുകയോ കിടക്കുകയോ എന്തെങ്കിലും ചെയ്തുകൊള്ളും. ഉപദ്രവമൊന്നും ചെയ്കയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാലവിടെ നില്ക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു തഹശീല്‍ദാര്‍ കിടക്കാന്‍ പോയി. തഹശീല്‍ദാര്‍ പുരയ്ക്കകത്തും ആനക്കാര്‍ വരാന്തയിലും കിടന്നുറങ്ങി. ആനകള്‍ രണ്ടും തീറ്റ തിന്നു കഴിഞ്ഞിട്ടു മുറ്റത്തും കിടന്നു. ആനക്കൊമ്പുകള്‍ വരാന്തയില്‍ത്തന്നെ ഇരുന്നതിനാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഉറങ്ങിയില്ല. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഉറങ്ങാത്തതിനാല്‍ ഭവാനിക്കും ഉറക്കം വന്നില്ല. എങ്കിലും തഹശീല്‍ദാരും ആനക്കാരും കിടന്നയുടനെ ഉറങ്ങി. അവര്‍ പകല്‍ വളരെ നേരം ആനപ്പുറത്തിരുന്നു ബുദ്ധിമുട്ടിയവരായിരുന്നുവല്ലോ. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ രാമശ്ശാരും കേശവനും ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു യാത്രയ്ക്കു തയ്യാറായി. അപ്പോഴേക്കും തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു പുറത്തു വന്നു. ചന്ദ്രശേഖരനും ഭവാനിയും മുറ്റത്തുതന്നെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. രാമശ്ശാര്‍ തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹത്തെ വന്ദിച്ചിട്ട് ചന്ദ്രശേഖരനോട്, “മകനേ, ചന്ദ്രശേഖരാ! ഇനി നമുക്കു കൊട്ടാരക്കരയ്ക്കു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അതുകേട്ടിട്ട് കേട്ടതായി ഭാവിക്കപോലും ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ അപ്പോള്‍ പോകാന്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു സമ്മതമില്ലെന്നു രാമശ്ശാര്‍ക്കു മനസ്സിലായി. സമ്മതമുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കില്‍ അവന്‍ തലകുലുക്കുകയും സമ്മതിച്ചതായി ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്. ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ഹിതം പോലെയല്ലാതെ രാമശ്ശാര്‍ ഒന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കാറില്ല. അതിനാല്‍ അയാള്‍ വീണ്ടും, “എന്നാലിനി എപ്പോള്‍ പോകാം?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ തഹശീല്‍ദാരദ്ദേഹം, “ഈ കൊമ്പുകള്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുപോയി തിരുമുമ്പാകെ കാഴ്ചവെച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം, അല്ലേ, ചന്ദ്രശേഖരാ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്‍, സമ്മതിച്ചതായി തലകുലുക്കുകയും ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഒട്ടും അമാന്തിക്കാതെ തഹശീല്‍ദാരും ആനക്കാരും കുളിയും ഊണും കഴിക്കുകയും ചന്ദ്രശേഖരനെയും ഭവാനിയേയും കുളിപ്പിച്ചു വയര്‍ നിറയത്തക്കവണ്ണം തീറ്റകൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അവരെല്ലാവരുംകൂടി തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു യാത്രയായി. അപ്പോഴും തഹശീല്‍ദാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ കഴുത്തിലും ആനക്കാര്‍ ഭവാനിയുടെ പുറത്തും കയറിയും ആനക്കൊമ്പുകളില്‍ ഒന്നു ചന്ദ്രശേഖരനും ഒന്നു ഭവാനിയും എടുത്തുകൊണ്ടുപോയിരുന്നു.

പത്തനാപുരത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടതിന്റെ മൂന്നാംദിവസം അവര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി. തഹശീല്‍ദാര്‍ ഒരു സേവകന്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സറിയിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ആനക്കാരോടും കൊമ്പുകളുമെടുത്തിരുന്ന ആനകളോടും കൂടി തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു മുഖം കാണിച്ചു. ആനകള്‍ കൊമ്പുകള്‍ തിരുമുമ്പില്‍ വെച്ചു കാല്‍മടക്കി നമസ്കരിചു. തഹശീല്‍ദാര്‍ ആ ആനകൊമ്പുകളെസ്സംബന്ധിച്ച് ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം വിവരമായി തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. സംഗതികളെല്ലാം കേട്ടും ആനക്കൊമ്പുകളുടെ വലിപ്പം കണ്ടും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും അത്ഭുതപ്പെടുകയും തഹശീല്‍ദാര്‍ക്കും ആനക്കാര്‍ക്കും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം കല്പിച്ചു പഴക്കുലകള്‍ വരുത്തി തിരുമുമ്പില്‍ വെച്ചുതന്നെ രണ്ടാനകള്‍ക്കും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ധാരാളമായി കൊടുപ്പിച്ചു. ചന്ദ്രശേഖരന്‍ അവനു കൊടുത്തതില്‍നിന്ന് ഒരു പഴക്കുലയെടുത്തു മാറ്റിവെച്ചിട്ടു ശേ‌ഷം തിന്നു. അതു കണ്ടിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ആ ഒരു പഴക്കുല മാറ്റി വെച്ചതെന്താണ്?” എന്നു കല്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാമശ്ശാര്‍ ചന്ദ്രശേഖരനു ഇഷ്ടമായിട്ടുള്ള മുഹമ്മദീയസ്ത്രീയുടെ കഥയും ഈ പഴക്കുല വിറ്റുകിട്ടുന്ന പണം അയാള്‍ ആ സ്ത്രീക്കു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കാനായിട്ടാണ് അതു മാറ്റിവെച്ചതെന്നും ഇതു പതിവാണെന്നും മറ്റുമുള്ള വിവരവും തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഇതൊന്നും ആ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ചന്ദ്രശേഖരാ, അതു വെച്ചേക്കണമെന്നില്ല. ആ സ്ത്രീക്കു കൊടുക്കുവാനുള്ള പണം ഇവിടെത്തന്നേക്കാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും അതിലേക്കു ഉടനെ മൂന്നരരൂപ രാമശ്ശാരുടെ പക്കല്‍ കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആനക്കാര്‍ക്കു വഴിച്ചെലവിനും ആനകള്‍ക്കു തീറ്റിവകയ്ക്കും വേണ്ടുന്ന പണം കല്പിച്ചുകൊടുത്ത് അവരെ യാത്രയാക്കുകയും തഹശീല്‍ദാരെ ശമ്പളക്കൂടുതലുള്ള മുളകുമടിശ്ശീലകാര്യക്കാരുദ്യോഗത്തിനു കല്പിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു.

രാമശ്ശാരും കേശവനും ചന്ദ്രശേഖരനേയും ഭവാനിയേയും കൊണ്ട് അന്നുതന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു പോരുകയും മൂന്നാംദിവസം കൊട്ടാരക്കരയെത്തുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം സുഖമായിത്തന്നെ വളരെക്കാലം ജീവിച്ചിരുന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് ചന്ദ്രശേഖരനു ഭവാനിയില്‍ ഒരു പുത്രന്‍ ജനിച്ചു. അതു കൊല്ലം 994-ആമാണ്ടു കുംഭമാസം 23-ആം തീയതി വെള്ളിയാഴ്ചയും മകയിരം നക്ഷത്രവും പൂര്‍വ്വപക്ഷത്തില്‍ നവമിയും കൂടിയ ശുഭസമയമായിരുന്നു.

ആ കുട്ടിയാനയുണ്ടായിട്ട് ഒരു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ (995-ല്‍) അനായാസേന രാമശ്ശാര്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചന്ദ്രശേഖരനുണ്ടായ ദുഃഖം അപരിമിതം തന്നെയായിരുന്നു. രാമശ്ശാര്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം രണ്ടുമൂന്നുപേര്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ആനക്കാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവരാരും രാമശ്ശാരെപ്പോലെ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ഹിതാനുവര്‍ത്തികളായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അവരെയെല്ലാം ചന്ദ്രശേഖരന്‍ ഓരോരിക്കലായിക്കൊന്നു. ഒടുക്കം രാമശ്ശാരുടെ മകന്‍ കൃ‌ഷ്ണന്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ആനക്കാരനായിത്തീര്‍ന്നു. അവന്‍ രാമശ്ശാരെപ്പോലെതന്നെ സ്നേഹപൂര്‍വ്വം ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ഹിതത്തെ അനുവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നു. രാമശ്ശാരോടുണ്ടായിരുന്നതു പോലെയുള്ള സ്നേഹം കൃ‌ഷ്ണനോടും ചന്ദ്രശേഖരനുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ചന്ദ്രശേഖരന്റെ ജീവാവസാനംവരെ ആ കൃ‌ഷ്ണന്‍ തന്നെ ആനക്കാരനായിരുന്നു.

കൊല്ലം 1022-ആമാണ്ടു സ്വാതിതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിയെന്നു കേട്ടപ്പോഴും ചന്ദ്രശേഖരന്‍ വളരെ ദുഃഖിച്ചു. ആ ദുഃഖവും അവന്‍ ഒരു കൊല്ലം മുഴുവന്‍ ആചരിച്ചിരുന്നു. ഇപ്രകാരമെല്ലാം ഗുണവും യോഗ്യതയുമുണ്ടായിരുന്ന ചന്ദ്രശേഖരന്‍ കൊല്ലം 1027-ആമാണ്ടു കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 91
പനയന്നാര്‍ കാവ്

കേരളത്തിലുള്ള ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രങ്ങളില്‍വെച്ചു പ്രാഥമ്യവും പ്രാധാന്യവും തിരുമാന്ധാംകുന്നുകാവ്, കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ക്കാവ്, പനയന്നാര്‍ കാവ് എന്നിവയ്ക്കാണെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. ഈ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ ആകൃതിയിലും മറ്റും ഏകദേശം തുല്യങ്ങളായിട്ടാണു കാണപ്പെടുന്നത്. എന്നാല്‍ ഇവയില്‍ പ്രാധാന്യം തിരുമാന്ധാംകുന്നിനാണെന്നു ബ്രിട്ടീ‌ഷു മലബാറിലുള്ളവരും അതല്ല, കുരുംബക്കാവിനാണെന്നു കൊച്ചിക്കാരും അതുമല്ല, പനയന്നാര്‍ കാവിനാണെന്നു തിരുവിതാംകൂറിലുള്ളവരും വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തുപോരുന്നുണ്ട്. ഇതു സ്വദേശാഭി മാനം കൊണ്ടെന്നല്ലാതെ മറ്റൊന്നും വിചാരിക്കാനുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. പനയന്നാര്‍കാവു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു തിരുവല്ലാത്താലൂക്കില്‍ പരുമലദേശത്താണ്.

ഇവിടെ കടപ്രദേശത്തു “ശ്രയിക്കൂര്‍ ” (ചിറവായില്‍) എന്നൊരു കോവിലക (രാജമന്ദിര)മുണ്ട്. അവിടേക്കു പണ്ടു ദേശാധിപത്യവും നാടുവാഴ്ചയുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കോയിക്കലെതമ്പുരാന്‍ പണ്ട് പരദേശത്തു പനയന്നൂര്‍ (പനയൂര്‍)ക്കാവില്‍പ്പോയി ഭഗവതിയെ സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കി, തന്നോടുകൂടി തന്റെ ദേശത്തു വന്നു തന്റെ കുടുംബപരദേവതയായിക്കുടിയിരിക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും അതിനു മറുപടിയായി ഭഗവതി, “നിങ്ങള്‍ മുമ്പേ പൊയ്ക്കൊള്ളണം. ഞാന്‍എന്റെ അച്ഛന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നുകൊള്ളാം. ഞാന്‍ അവിടെ വരുന്ന സമയം എന്തെങ്കിലും അടയാളം കാണും. അപ്പോള്‍ എന്നെ അവിടെ യഥാവിധി കുടിയിരുത്തിക്കൊള്ളണം” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

കടപ്രദേശത്തു മേല്പറഞ്ഞ ചിറവായില്‍ക്കോവിലകമിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിന്റെ കിഴക്കുവശം നദിയാണ്. ആ നദിയുടെ കിഴക്കേക്കരയില്‍ നാലുവശവും ഒരു തുരുത്തും അതിന്റെ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്തു നദീതീരത്തു തന്നെ പശ്ചിമാഭിമുഖമായി പരശുരാമനാല്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ശിവന്റെ ഒരു ക്ഷേത്രവുമുണ്ട്. ഭദ്രകാളിയുടെ പിതൃസ്ഥാനം വഹിക്കുന്നത് ശിവനാകയാല്‍ ദേവി അരുളിച്ചെയ്തതിന്റെ സാരം താന്‍ ഈ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ വന്നുകൊള്ളാമെന്നാണെന്നു മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ടു തമ്പുരാന്‍ തിരിച്ചു പോരികയും ശിവന്റെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചുറ്റമ്പലത്തിനകത്തുതന്നെ ദേവിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന സ്ഥലങ്ങളൊക്കെ ഉണ്ടാക്കിച്ചുകൊണ്ടു കാത്തിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു വെള്ളിയാഴ്ചനാള്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രിസമയത്തു കിഴക്കുനിന്ന് ഏറ്റവും വലിയതായ ഒരഗ്നിഗോളം ആകാശമാര്‍ഗ്ഗേണ പടിഞ്ഞാട്ടു മേല്പറഞ്ഞ ശിവക്ഷേത്രത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന ഒരു കരിമ്പനയുടെ അഗ്രഭാഗംവരെ വരുന്നതും അവിടെ അത് സ്വല്പനേരം ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും പലരും കണ്ടു. അതു ഭഗവതിയുടെ വരവാണെന്നു വിശ്വസിച്ചു തമ്പുരാന്‍ അടുത്ത ഒരു ദിവസം ശുഭമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ഭഗവതിയെ സപരിവാരം പ്രതിഷ്ഠിപ്പിച്ചു. ഭഗവതിയെ ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു മാത്രമല്ല പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനമായി അവിടെ പരശുരാമന്‍ ഒരു ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനു തെക്കുവശത്തു തിടപ്പള്ളി സ്ഥാനത്ത് മാതൃശാലയോടുചേര്‍ത്തുതന്നെ കിഴക്കോട്ട് ദര്‍ശനമായിട്ടാണ് ദേവിയെ ആദ്യം പ്രതിഷ്ഠിച്ചത്. ആ പ്രതിഷ്ഠ ഭഗവതി ദാരുകവധോദ്യുക്തയായി ഏറ്റവും കോപത്തോടുകൂടി യുദ്ധഭൂമിയില്‍ നിന്നിരുന്ന ആ ധ്യാനത്തോടുകൂടിയായിരുന്നതിനാല്‍ ദേവി അവിടെ അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തിയായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ഭഗവതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ വടക്കോട്ട് ദര്‍ശനമായി ഒന്നു കൂടി നടത്തിച്ചു. അതു ദാരുകവധാനന്തരം ദേവി രക്താഭി‌ഷിക്തശരീരയായി, കോപവേപിതഗാത്രിയായി യുദ്ധഭൂമിയില്‍ നിന്നിരുന്ന ആ ധ്യാനത്തോടുകൂടിയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെയും ദേവി ഏറ്റവും ഭയങ്കരിയായിത്തന്നെയാണ് പരിണമിച്ചത്. ഈ പ്രതിഷ്ഠ പ്രതിഷ്ഠാമാതൃക്കളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ വീരഭദ്രന്‍, ഗണപതി എന്നീ മൂര്‍ത്തികളോടുകൂടിയാണ്. ഈ ബിംബത്തിങ്കലാണ് ഭഗവതിക്കു ചാന്താട്ടം മുതലായവ നടത്തുന്നത്.

ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഏകദേശമായ ഒരു സ്വരൂപജ്ഞാനം വായനക്കാര്‍ക്കു സിദ്ധിക്കുമെന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. തിരുമാന്ധാംകുന്നിലോ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ കാവിലോ പോയിട്ടുള്ളവര്‍ക്ക് ആ രണ്ടു സ്ഥലങ്ങളിലെ ക്ഷേത്രവും ഈ ക്ഷേത്രവും തമ്മിലുള്ള പ്രധാന വ്യത്യാസം ആ രണ്ടു സ്ഥലത്തും ശിവന്റെ പ്രതിഷ്ഠ കിഴക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായിട്ടും ഇവിടെ പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനമായിട്ടുമാണെന്നുള്ളതു മാത്രമാണെന്നു ഊഹിക്കാവുന്നതാണ്. ഇവിടെ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനു നേരെ പടിഞ്ഞാറുവശത്ത് ഒരു ബലിക്കല്‍പ്പുരയുള്ളതു കൂടാതെ ഭഗവതിയുടെ നടയ്ക്കുനേരെ വടക്കുവശത്തും ഒരു ബലിക്കല്‍പ്പുരയുണ്ട്. വടക്കുവശത്തു കൂടി ബലിക്കല്‍പ്പുര ഇവിടെ വിശേ‌ഷിച്ചുള്ളതാണ്.

വിധിപ്രകാരം പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയും ക്രമപ്രകാരം പതിവായി പൂജാദികള്‍ നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ഇവിടെ ഭഗവതിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യവും ശക്തിയും ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ പകല്‍ സമയത്തുപോലും കാവില്‍പ്പോകുവാന്‍ ജനങ്ങള്‍ ഒന്നു നടുങ്ങാത്ത വരായി ഭൂലോകത്തിലെങ്ങുമില്ലെന്നായിത്തീര്‍ന്നു. അവിടുത്തെ സ്ഥിതി വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതൊരത്ഭുതമല്ലതാനും. വെള്ളിയാഴ്ച, ചൊവ്വാഴ്ച മുതലായ ദിവസങ്ങളില്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രി സമയത്തും മറ്റും അവിടെ ചില ഭയങ്കരശബ്ദങ്ങളും മറ്റും കേള്‍ക്കുക കാലക്രമേണ സാധാരണമായിത്തീര്‍ന്നു. ദാരുകനുമായിട്ടുണ്ടായ യുദ്ധസമയത്തു ദേവി യുദ്ധഭൂമിയിങ്കല്‍ ശോഭിച്ചതിനെ മാര്‍ക്കണ്ഡേയ മഹര്‍‌ഷി വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നത്:

“വേതാളീമുഖകന്ദരാദ്വിഗളിതൈ-
രുച്ചണ്ഡഹൂഹൂരവൈര്‍
ഭൂതപ്രേതപിശാചികാകിലുകിലാ-
രാവൈര്‍മ്മഹാഭൈരവൈഃ
കോദണ്ഡോത്കടശിഞ്ജിനീഝണഝണ-
പ്രധ്വാനകോലാഹലൈര്‍
ഭേരീദുന്ദുഭിതൈശ്ച സന്ധുതജഗ-
ച്ചക്രം ബഭ ചൗണ്ഡികാ”

എന്നാണല്ലോ. ഈ സ്ഥിതിയിലാണ് ദേവി അവിടെ വിളയാടിത്തുടങ്ങിയത്. പിന്നെ മനു‌ഷ്യര്‍ ഭയപ്പെടാതെയിരിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്? പനയന്നാര്‍ കാവിലെ സ്ഥിതി ഇപ്രകാരമെല്ലാമായിത്തീര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും ദൈവഗത്യാ അവിടെ ഒരു വെളിച്ചപ്പാടുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അതു ജനങ്ങള്‍ക്ക് ഏറ്റവും ആശ്വാസകാരണമായിത്തന്നെ ഭവിച്ചു. വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടായതായി അറിഞ്ഞ് ജനങ്ങള്‍ സങ്കടമറിയിക്കുന്നതിനും കല്പന കേള്‍ക്കുന്നതിനുമായി നടയില്‍ കൂടി മുട്ടുപാടിരുന്നു. ഈ ജനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ അഗ്രേസരനായിരുന്നത് ചിറവായില്‍കോവിലകത്തു തമ്പുരാനായിരുന്നുവെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ജനങ്ങള്‍ സ്വല്പനേരം മുട്ടുപാടിരുന്നപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി വന്നു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍, “ഈ ദേശത്തുള്ള ജനങ്ങളെ രക്ഷിക്കാനായിട്ടാണ് ദേവിയെ സേവിച്ചു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ച് ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്നു മുറയ്ക്കു പ്രതിഷ്ഠ മുതലായവ നടത്തിച്ചു പൂജിച്ചു സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. എന്നാലിപ്പോള്‍ ഈ ദിക്കിലുള്ള ജനങ്ങള്‍ക്കു പേടിച്ചിട്ടു പുറത്തിറങ്ങി സ്സഞ്ചരിക്കാനെന്നല്ല, രാത്രികാലങ്ങളില്‍ അവരവരുടെ ഗൃഹങ്ങളില്‍ കിടന്നുറങ്ങാന്‍പോലും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. ഇതിലേക്ക് എന്തെങ്കിലും സമാധാനമുണ്ടാക്കിത്തന്ന് ഈ ജനങ്ങളെ രക്ഷിക്കണമെന്ന് വിനയപൂര്‍വ്വം അപേക്ഷിച്ചുകൊള്ളുന്നു” എന്നറിയിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി വെളിച്ചപ്പാട് (ഭഗവതിയുടെ നിലയില്‍) “ഇവിടെ നടത്തിച്ച പ്രതിഷ്ഠ, കലശം മുതലായവകൊണ്ടും പതിവായി നടത്തിവരുന്ന പൂജകള്‍കൊണ്ടും ഞാന്‍ അത്യന്തം സന്തുഷ്ടയായിരിക്കുന്നു. ഞാനിവിടെ ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിക്കുകയോ ഭയപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. ഒരിക്കലും അങ്ങനെയൊന്നും ചെയ്യുകയുമില്ല. എന്നാല്‍ ഞാന്‍ഇങ്ങോട്ടു പോന്നപ്പോള്‍ എന്റെ പരിവാരങ്ങളും ഇങ്ങോട്ടു പോന്നു. അവരിവിടെ വന്നിട്ട് ഇതുവരെ അവര്‍ക്കു യാതൊന്നും ആരും കൊടുത്തില്ല. അതിനാലവര്‍‌ ഷുല്‍പിപാസാദികള്‍കൊണ്ട് ഏറ്റവും പരവശരായിരിക്കുന്നു. വിശപ്പും ദാഹവും സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട് അവര്‍ കിടന്നു നിലവിളിക്കുന്ന ശബ്ദമാണ് ഇവിടെ ജനങ്ങള്‍ക്ക് ഭീതികരമായിരിക്കുന്നത്. അവര്‍ മനു‌ഷ്യരെ ഭയപ്പെടുത്തുകയല്ലാതെ മറ്റുവിധത്തില്‍ ഉപദ്രവിക്കാതെ ഇതുവരെ അടങ്ങിപ്പാര്‍ത്തിട്ടുള്ളത് ഞാന്‍പിടിച്ചുനിര്‍ത്തീട്ടാണ്. ഇനി അവര്‍ ഞാന്‍ തടുത്താലും നില്ക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അവര്‍ വിശപ്പും ദാഹവും തീര്‍ക്കുന്നതിനായി ഇവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയാല്‍ പിന്നെ ഈ ദിക്കിലെങ്ങും ഒരുത്തരേയും വെച്ചേക്കുകയില്ല. അതിനാല്‍ അവരെ തൃപ്തിപ്പെടുത്താനായി എന്തെങ്കിലും ഉടനെ ചെയ്തുകൊള്ളണം. ഇനിയും അതിനു താമസിക്കുന്നപക്ഷം പിന്നെ എന്നോടു സങ്കടം പറഞ്ഞാലും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടാകുന്നതല്ല” എന്നു കല്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാനും ജനങ്ങളും പരിവാരങ്ങളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്താനായി ഇവിടെ എന്താണ് ചെയേണ്ടതെന്നുകൂടി കല്പിക്കണം എന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി വെളിച്ചപ്പാടു കല്പിച്ചത്, “ഇവിടെ ആന, ആട്, കോഴി മുതലായവയെ വെട്ടി നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം കുരുതി നടത്തണം. ഒടുവില്‍ പന്ത്രണ്ടു ദിവസം നരബലികൂടി വേണം. നരബലിക്കു കന്യകമാരായിരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെയാണ് വെട്ടേണ്ടത്. ഇങ്ങനെ ആണ്ടുതോറും നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ എന്റെ പരിവാരങ്ങളായ ഭൂതപ്രതപിശാചാദികളെലാം തൃപ്തിപ്പെട്ടുകൊള്ളും. പിന്നെ അവര്‍ ആരെയും ഭയപ്പെടുത്തുകയും ഉപദ്രവിക്കയും ഒന്നും ചെയ്യുകയില്ല” എന്നാണ്. അങ്ങിനെ തമ്പുരാനും ജനങ്ങളും സമ്മതിക്കുകയും അധികം താമസിയാതെ മേല്‍പറഞ്ഞ പ്രകാരം നാല്പത്തൊന്നു ദിവസത്തെ കുരുതി നടത്തുകയും അങ്ങനെ ആണ്ടു തോറും നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ മുമ്പുകേട്ടിരുന്ന ഭയങ്കരശബ്ദങ്ങള്‍ കേള്‍ക്കാതെയാവുകയും ജനങ്ങളുടെ ഭയം ഒരുവിധം ശമിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ ബാധോപദ്രവമുള്ളവരും രോഗ ബാധിതന്മാരും സന്താനാര്‍ത്ഥികളും മറ്റുമായ ജനങ്ങള്‍ പനയന്നാര്‍ കാവില്‍ച്ചെന്നു ഭജിക്കുകയും വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സാധിക്കുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. പനയന്നാര്‍കാവില്‍ച്ചെന്നു ഭജിച്ചാല്‍ സകലകാര്യങ്ങളും സാധിക്കുമെന്നു ഒരു വിശ്വാസം ജനങ്ങളുടെ ഇടയില്‍ ഉണ്ടായിത്തീരുകയും അത് ലോകപ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ ഒരു വലിയ കൊമ്പനാന അമ്പലപ്പുഴെ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തു വെചു ചരിഞ്ഞു (മരിച്ചു). ആനകള്‍ ചരിഞ്ഞാല്‍ ചരിയുന്ന സ്ഥലത്തു തന്നെ കുഴിച്ചുമൂടുകയല്ലാതെ അതിനെ മറ്റൊരു സ്ഥലത്തുകൊണ്ടുപോയി മറവുചെയ്യുക പതിവില്ലല്ലോ. ആനകളുടെ മൃതശരീരം വെട്ടിമുറിച്ചു ഖണ്ഡങ്ങളാക്കാതെ ഒന്നായി മറ്റൊരു സ്ഥലത്തേക്കു കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ സാധിക്കുകയുമില്ല. എന്നാല്‍ ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന് ആനയെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തുതന്നെ മറവുചെയ്യുന്നതിനും അതിനെ അവിടെ ഇട്ടു വെട്ടി മുറിക്കുന്നതിനും സമ്മതമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആനയുടെ മൃതശരീരം അവിടെനിന്നു മാറ്റുന്നതിന് എന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അവിടെ ആലോചനയായി. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ “പനയന്നാര്‍ കാവില്‍ച്ചെന്നു മുട്ടു പാടിരുന്നാല്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളുകയും ഇതിലേക്കെന്തെങ്കിലും നിവൃത്തി മാര്‍ഗ്ഗം ഉണ്ടാക്കിത്തരികയും ചെയ്യും” എന്ന രാജസന്നിധിയില്‍ അറിയിച്ചു. ഉടനേ രാജാവിന്റെ ആളുകള്‍ കല്പനപ്രകാരം പനയന്നാര്‍കാവില്‍ച്ചെന്നു മുട്ടുപാടിരിക്കുകയും വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിവന്നപ്പോള്‍ സങ്കടമറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട്, “ജനങ്ങള്‍ എന്നെ പരീക്ഷിച്ചുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ആട്ടെ, ഇതും എനിക്കു സന്തോ‌ഷം തന്നെ. എന്നാല്‍ പോകാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും അമ്പലപ്പുഴെ നിന്ന് വന്നിരുന്നവരോടൊരുമിച്ച് ആ സ്ഥലത്തുചെന്ന് ആനയെ വിളിച്ച് എണീപ്പിച്ച് നടത്തി വാടത്തോട്ടിനപ്പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവസങ്കേതസ്ഥലത്തിന്റെ അതിര്‍ത്തിയായ വാടത്തോടു കടന്നുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആന അവിടെ വീഴുകയും ചെയ്തു. വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ ഈ അത്ഭുതപ്രവൃത്തികണ്ടു രാജാവും ജനങ്ങളും വിസ്മയപരവശന്മാരായിത്തീരുകയും പനയന്നാര്‍ കാവില്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അവര്‍ക്ക് അളവില്ലാതെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവു പനയന്നാര്‍ കാവു ദേവസ്വം വകയ്ക്കു മുന്നൂറ്റിയറുപത്തിയഞ്ചു പറ പുഞ്ചനിലം കര മൊഴിവായി പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും സ്വര്‍ണ്ണരചിതങ്ങളും, രത്നഖചിതങ്ങളുമായ അനേകം തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ നടയ്ക്കുവെയ്ക്കു കയും ചെയ്തു. ആ തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാം “ചെമ്പകശ്ശേരി വക” എന്നു പേരു വെട്ടിയിട്ടുള്ളത് ഇന്നും കാണ്മാനുണ്ട്. പുഞ്ചക്കണ്ടം ഇന്നു ദേവസ്വം വക കൈവശാനുഭവത്തില്‍ത്തന്നെയിരിക്കുന്നുണ്ട്.

അമ്പലപ്പുഴ നാടു പിടിച്ചടക്കി തിരുവിതാംകൂറിനോടു ചേര്‍ത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ചെമ്പകശ്ശേരിവക എന്നു പേരു വെട്ടിയ ചില തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ പനയന്നാര്‍കാവിലുണ്ടെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ രാമയ്യന്‍ ദളവ അവകൂടി കൈവശപ്പെടുത്തി തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിന്റെ ഭണ്ഡാരത്തിലാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് അതിലേക്ക് ചില ശ്രമങ്ങള്‍ ചെയ്തു തുടങ്ങി. ആ ശ്രമം തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ത്തന്നെ രാമയ്യനു പനിയാരംഭിക്കുകയും അത് അതികഠിനമായ വസൂരിദീനമായിപ്പരിണമിക്കുകയും ചെയ്തു. ദീനമുള്ള ദിക്കുകളില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയോ ദീനക്കാരെ കാണുകയോ യാതൊന്നും ചെയ്യാതെ തനിക്ക് ഈ ദീനം വരാന്‍ കാരണമെന്തെന്ന് രാമയ്യന്‍ പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ പനയന്നാര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മുതലെന്തോ അപഹരിക്കണമെന്ന് വിചാരിക്കുകയാല്‍ ഭഗവതിക്ക് വിരോധം ഉണ്ടായിരിക്കുന്നുവെന്നും അതിനാലാണ് ഈ രോഗമുണ്ടായിരിക്കുന്നതെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ രാമയ്യന്‍ ദളവ തന്റെ തെറ്റിന് ചില പ്രായശ്ചിത്തങ്ങള്‍ മനസ്സുകൊണ്ട് നിശ്ചയിച്ചിട്ട് പനയന്നാര്‍ കാവിലേക്കു ചില ആളുകളെ അയച്ചു. രാമയ്യന്റെ ആളുകള്‍ ചെന്നപേക്ഷിക്കുകയാല്‍ പനയന്നാര്‍കാവിലെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി മാവേലിക്കര രാമയ്യന്‍ കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തുചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദേഹത്തില്‍ ഭസ്മമിട്ടു. രാമയ്യന്റെ ദേഹത്തില്‍ ആപാദചൂഡം ഒരുപോലെ പുറപ്പെട്ടിരുന്ന കുരുക്കള്‍ തല്‍ക്ഷണം മാഞ്ഞുപോവുകയും രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിക്കുകയും അദ്ദേഹം കുളിച്ചു പനയന്നാര്‍കാവില്‍ച്ചെന്നു തൊഴുത് താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന പ്രായശ്ചിത്തവും വഴിപാടുകളുമെല്ലാം നടത്തുകയും ചെയ്തു. മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈ വിവരമറിഞ്ഞ് പനയന്നാര്‍കാവു ദേവസ്വത്തിലേക്കു നിലവും പുരയിടവും ഏതാനും സ്ഥലവും (ഇപ്പോഴത്തെ അളവുപ്രകാരം ആറേക്കര്‍) കരമൊഴിവായി പതിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തു. ഇതിലേക്ക് എഴുതിയ നീട്ടു തുല്യം ചാര്‍ത്തിയത് കൊല്ലം 926-ആമാണ്ടു മീനമാസം 11-ആം തീയതി ആണെന്നു കാണുന്നു.

തദനന്തരം പാര്‍വ്വതീമഹാരാജ്ഞി നാടുവാണിരുന്നപ്പോള്‍ ദിവാനായിരുന്ന മണ്‍ട്രോ സായ്പവര്‍കള്‍ പനയന്നാര്‍കാവിലെ തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാമൊന്നു കാണണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അത് അനാവശ്യമാണെന്നും അതിനുപോയാല്‍ ആപത്തുണ്ടായേക്കാമെന്നും മറ്റും ചിലര്‍ പറഞ്ഞിട്ടും സമ്മതിക്കാതെ സായ്പവര്‍കള്‍ സര്‍ക്കീട്ടായി മാവേലിക്കരെ ചെന്നിരുന്നപ്പോള്‍തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാം അവിടെ കൊണ്ടുചെല്ലുന്നതിന് പനയന്നാര്‍കാവിലെ ദേവസ്വകാര്യാന്വേ‌ഷണക്കാരുടെ പേര്‍ക്ക് എഴുതിയയച്ചു. ദിവാന്റെ ഉത്തരവിനെ വകവെയ്ക്കാതെയിരിക്കുന്നതു യുക്തമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ദേവസ്വക്കാര്‍ തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാം പെട്ടികളിലാക്കി എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മാവേലിക്കരെ സായ്പവര്‍കള്‍ താമസിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു ചെന്നു. ഉടനെ സായ്പവര്‍കള്‍ പെട്ടികളൊക്കെ തുറക്കാന്‍ ആജ്ഞാപിച്ചു. ഒരു പെട്ടി തുറക്കുകയും സായ്പവര്‍കള്‍ അതിനകത്തേക്കു നോക്കുകയും അദ്ദേഹം ബോധംകെട്ടു നിലത്തുവീഴുകയും ഒരുമിച്ചുകഴിഞ്ഞു. പിന്നെ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞതിനുശേ‌ഷമാണ് സായ്പവര്‍കള്‍ക്ക് ബോധം വീണത്. ബോധക്ഷയം നീങ്ങി എണീറ്റയുടനെ സായ്പവര്‍കള്‍ താന്‍ ചെയ്ത തെറ്റിന് പ്രായശ്ചിത്തമായി ആയിരം പണം കൊടുത്തിട്ട് പെട്ടികളെലാം പൂട്ടി ഉടനെ മടക്കിക്കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളുന്നതിന് അനുവദിക്കുകയും ദേവസ്വക്കാര്‍ ഉടനെ അപ്രകാരം ചെയുകയും ചെയ്തു. ഒരാണ്ടില്‍ പതിവുപോലെ കാളിയൂട്ടു (കുരുതി) നടത്തി നാല്പത്തൊന്നാം ദിവസം നരബലിക്കായി കൊണ്ടുചെന്നിരുന്ന കന്യകയെ വെട്ടാനായി ആയുധമെടുത്ത് ഓങ്ങിയ സമയം അവള്‍ സന്തോ‌ഷഭാവത്തോടുകൂടി ചിരിച്ചു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിവന്ന് “അവളെ കൊല്ലണ്ട; അവള്‍ എന്റെ പരിചാരികയായി പാര്‍ത്തുകൊള്ളട്ടെ. അവളില്‍ നിന്നുണ്ടാകുന്ന സന്താനപരമ്പരകളും എന്റെ പരിചാരകവൃത്തിയില്‍ത്തന്നെ ജീവിച്ചുകൊള്ളട്ടെ. ഇനി ഇവിടെ ആള്‍വെട്ടിക്കുരുതി ഒരിക്കലും വേണ്ട. എന്റെ കിഴക്കേ നട ഉടനെ അടച്ചുകൊള്ളണം. ആള്‍വെട്ടിക്കുരുതി അവസാനിപ്പിച്ചതിന്റെ അടയാളമായി അടയ്ക്കുന്ന ആ വാതിലിനി തുറക്കണമെങ്കില്‍ ആനവെട്ടിക്കുരുതി കഴിക്കണം. അല്ലാതെ ആ നട തുറന്നാല്‍ അത്യാപത്തുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിചു. അന്നടച്ച ആ കിഴക്കേ നട ഇപ്പോഴും അടച്ചുതന്നെ കിടക്കുന്നു. നരബലിക്കായി കൊണ്ടു വരികയും ദേവിയുടെ കല്പനപ്രകാരം വിട്ടയയ്ക്കുകയും ചെയ്ത കന്യകയില്‍നിന്നുണ്ടായി വര്‍ദ്ധിച്ച കുടുംബക്കാര്‍ ആദ്യം ദേവിയുടെ പരിചാരകന്മാരായിരുന്നുവെങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ അവര്‍ ദേവസ്വത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്മാരായിരുന്ന സ്രായിക്കൂര്‍ (ചിറവായിക്കല്‍) കോവിലകത്തുകാരും അവരുടെ ശാഖാകുടുംബങ്ങളിലുള്ളവരും കൂടി ദേവസ്വത്തിലെ സകല അധികാരങ്ങളും ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് ഒഴിഞ്ഞുകൊടുത്തതിനാലാണ് അവര്‍ക്കവിടെ സര്‍വ്വസ്വാതന്ത്ര്യം സിദ്ധിച്ചത്. ഈ കുടുംബക്കാര്‍ മേല്പറഞ്ഞ കോവിലകങ്ങളിലുള്ളവര്‍ക്കു ദേശാധിപത്യവും നാടുവാഴ്ചയുമുണ്ടായിരുന്ന കാലത്ത് അവരുടെ സേനാനായകന്മാരായിരുന്നതിനാല്‍ അവരുടെ ഉപജീവനത്തിനായിട്ടാണ് ദേവസ്വം അവര്‍ക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തതെന്നാണ് പറയുന്നത്, അന്യാധീനപ്പെടുത്തപ്പെട്ട സ്ഥലത്തു തങ്ങള്‍ പ്രവേശിക്കുന്നതു യുക്തമല്ലെന്നോ കുറച്ചിലാണെന്നോ മറ്റോ വിചാരിച്ചിട്ടോ എന്തോ, ഇപ്പോള്‍ മേല്പറഞ്ഞ കോവിലകങ്ങളിലുള്ളവര്‍ ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ബലിവട്ടത്തിനകത്തു കടക്കാറില്ല. ഇപ്പോള്‍ ദേവസ്വം കാര്യങ്ങള്‍ സര്‍വ്വസ്വാതന്ത്ര്യത്തോടുകൂടി അന്വേ‌ഷിച്ചുവരുന്ന കുടുംബക്കാരെ “ആദിശ്ശന്മാര്‍” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഇത് “ആള്‍വെട്ടിശേ‌ഷിചവര്‍” എന്നുള്ളതിന്റെ ലോപമാണെന്നും അവര്‍ പറയുന്നുണ്ട്. മറ്റു ചിലരുടെ അഭിപ്രായം “ആദേശ്യന്മാര്‍” എന്നുള്ളതു ലോപിച്ച് ആദിശ്ശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നെന്നാണ്. ഈ രണ്ടാമത്തെ അഭിപ്രായമാണ് കുറച്ചുകൂടി യുക്തിയുക്തമായിരിക്കുന്നതെന്നു തോന്നുന്നു.

ഇവിടെ സാക്ഷാല്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ പൂജാദികള്‍ നടത്തിയാല്‍ ഭഗവതിയുടെ ചൈതന്യം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും അത് ജനങ്ങള്‍ക്ക് ഉപദ്രവകരമായിത്തീരുകയും ചെയ്തേക്കുമെന്നു വിചാരിച്ച് ശാന്തിക്കു നിയമിച്ചിരിക്കുന്നത് വാസിഷ്ഠബ്രാഹ്മണര്‍ (അടികള്‍) എന്നൊരു ജാതിക്കാരെയാണ്. കൊടുങ്ങലൂരും അടികളുടെ പൂജയോ പു‌ഷ്പാഞ്ജലിയോ ഏതാണ്ടൊക്കെ പതിവുണ്ടല്ലോ.

ഇവിടെ അടികളുടെ പൂജ കൂടാതെ പതിവായി ആദിശ്ശന്മാരുടെ പൂജയുമുണ്ട്. പക്ഷേ അത് ക്ഷേത്രത്തിനു പുറത്ത് പള്ളിയറ എന്ന സ്ഥലത്തു വെച്ചു ശാക്തേയരീതിയില്‍ മദ്യനിവേദ്യത്തോടുകൂടിയുമാണ് നടത്തിവരുന്നത്.

ഇവിടെ ആള്‍വെട്ടിക്കുരുതി വേണ്ടെന്നുവെച്ചുവെങ്കിലും കോഴിവെട്ടിക്കുരുതി ഇപ്പോഴും പതിവായി നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. അതു നടത്തുന്നതും ആദിശ്ശന്മാര്‍ തന്നയാണ്. ഈ കുടുംബക്കാര്‍ വലിയ മന്ത്രവാദികളാണ്. ഇവര്‍ മന്ത്രവാദം സംബന്ധിച്ചു പല അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചിട്ടുള്ളതായി കേള്‍വിയുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയിലൊന്നും ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നില്ല. കാവിലെ വെളിച്ചപ്പാടായിരിക്കുന്നതും ഇവരുടെ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിരിക്കുന്നവരാണത്ര.

ഭഗവതിയുടെ ശക്തി വര്‍ദ്ധിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ ഇവിടെ പല ഏര്‍പ്പാടുകളും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അതു ദിവസംപ്രതി വര്‍ദ്ധിച്ചുവരുന്നതല്ലാതെ ഒട്ടും കുറയുന്നില്ല. കേരളത്തിലെ 64 ഗ്രാമങ്ങളില്‍ 63-ആമത്തേതായ “ഇളിഭ്യം” ഗ്രാമം പനയന്നാര്‍ക്കാവു ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം ഒരു ഫര്‍ലോങ്ങു നേരെ വടക്കാണ്. ഭഗവതിയുടെ വടക്കോട്ടുള്ള പ്രതിഷ്ഠയുടെ നേരെ ആയതുകൊണ്ട് ആ ഗ്രാമം ക്രമേണ ക്ഷയിച്ച് ഇപ്പോള്‍ “ഗ്രാമോ നഷ്ടഃ” എന്നുതന്നെയായിരിക്കുന്നു. അവിടെയുള്ളവര്‍ യഥര്‍ത്ഥത്തില്‍ “ഇളിഭ്യ”ന്മാരുമായിട്ടുണ്ട്. പണ്ട് ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും ജനപുഷ്ടികൊണ്ടും പ്രബലപ്പെട്ടിരുന്ന ആ ഗ്രാമം ഇങ്ങനെയായിത്തീര്‍ന്നത് ദേവിയുടെ ദൃഷ്ടിപാതംകൊണ്ടാണെന്നാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയും ഇങ്ങനെതന്നെ ആയിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുകയാണ്. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ അര ഫര്‍ലോങ്ങു വീതിയില്‍ ഏകദേശം രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക ദൂരംവരെ കിഴക്കോട്ട് ആള്‍പ്പാര്‍പ്പും കൃ‌ഷിയും യാതൊന്നുമില്ലാതെ വെറും തരിശായിട്ടാണ് കിടക്കുന്നത്. ദേവിയുടെ ദൃഷ്ടിക്ക്, നേരെ പാര്‍ത്താലും കൃ‌ഷി ചെയ്താലും ഒന്നും ഗുണമാവുകയില്ലെന്നും എല്ലാം ദോ‌ഷമായിട്ടേ പരിണമിക്കയുള്ളൂ എന്നുമാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം.

ബാധോപദ്രവങ്ങള്‍ നീങ്ങുന്നതിനായിട്ടും രോഗങ്ങള്‍ ശമിക്കുന്നതിനായിട്ടും സന്താനാര്‍ത്ഥമായിട്ടും മറ്റും ഇപ്പോഴും പനയന്നാര്‍ക്കാവില്‍ച്ചെന്ന് അനേകമാളുകള്‍ ഭജിക്കുകയും അഭീഷ്ടം സാധിക്കുകയും ചെയ്തു പോരുന്നുണ്ട്. ഭജനക്കാരും വഴിപാടുകാരും ആരുമില്ലാതെ അവിടെ ഒരു ദിവസംപോലും ഇപ്പോഴുമുണ്ടായിരിക്കുന്നില്ല. ആകപ്പാടെ വിചാരിച്ചാല്‍ പനയന്നാര്‍ കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യം അചിന്തനീയവും വാചാമഗോചരവുമാണെന്നുതന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

പനിമതിയണിയും ശ്രീപാര്‍വ്വതീശന്റെ നെറ്റി
ക്കനല്‍മിഴിയിലുദിച്ചോരീശ്വരീ! വിശ്വനാഥേ!
അനിശവുമയീ!യു‌ഷ്മല്‍തൃപ്പദം കൂപ്പുമെന്നില്‍-
ക്കനിയുക പനയന്നാര്‍ക്കാവെഴും ദേവി! മായേ!

അദ്ധ്യായം 92
ഉത്രം തിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും കഥകളിയോഗവും

ഗംഭീരാശയനും സംഗീതസാഹിത്യകുശലനെന്നല്ല, സകലകലാവല്ലഭനുമായിരുന്ന സ്വാതിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കനിഷ്ഠഭ്രാതാവായ ഉത്രം തിരുനാള്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തിരുവവതാരം ചെയ്തരുളിയത് കൊല്ലം 990-ആമാണ്ടു ചിങ്ങമാസത്തിലായിരുന്നു. ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അവിടുത്തെ ജ്യേഷ്ഠഭ്രാതാവിനെപ്പോലെതന്നെ ഗാംഭീര്യവും പല ഭാ‌ഷകളില്‍ പാണ്ഡിത്യവും സംഗീതസാഹിത്യങ്ങളില്‍ അനന്യസാധാരണമായ നൈപുണ്യവും സമ്പാദിച്ചിരുന്നില്ലെങ്കിലും മലയാളം, സംസ്കൃതം, ഇംഗ്ലീഷ് എന്നീ ഭാ‌ഷ കളില്‍ സാമാന്യജ്ഞാനവും ഒരുവിധം കവിതാവാസനയും അവിടേക്കുണ്ടായിരുന്നു. അവിടേക്കു സംസ്കൃതഭാ‌ഷാജ്ഞാനവും ഒരു വിധം കവിതാവാസനയുമുണ്ടായിരുന്നു എന്നുള്ളത് അവിടുന്ന് കല്പിച്ചുണ്ടാക്കിയ “സിംഹധ്വജചരിതം” ആട്ടക്കഥകൊണ്ടുതന്നെ സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്.

സ്വാതിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്ക് കൊല്ലം 1004-ആമാണ്ടു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിച്ചതിനോടുകൂടി മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാ രാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇളംകൂര്‍സ്ഥാനത്തെ പ്രാപിച്ചു. അക്കാലം മുതല്‍ അവിടുന്നു പൂജപ്പുര കൊട്ടാരത്തിലാണ് എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നത്.

മാര്‍ത്തണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു കഥകളിയില്‍ അസാമാന്യമായ ഭ്രമവും നല്ല ജ്ഞാനവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ തിരു മനസ്സുകൊണ്ടു യോഗ്യന്മാരായ ചില ആട്ടക്കാരെ തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തിത്താമസിപ്പിച്ചും അവരെക്കൊണ്ടു മറ്റു ചില കുട്ടികളെക്കൂടി കഥകളിക്കു കച്ചകെട്ടിച്ച് അഭ്യസിപ്പിച്ചു ചേര്‍ത്തും സ്വന്തമായൊരു കഥകളി യോഗമുണ്ടാക്കി. അതിന് അന്നു പറഞ്ഞിരുന്ന പേര് പൂജപ്പുര കൊട്ടാരം വക കഥകളിയോഗമെന്നായിരുന്നു. കഥകളിയുടെ രീതിയും സമ്പ്രദായവും കപ്ളിങ്ങാടന്‍, കലടിക്കോടന്‍, വെട്ടത്തുനാടന്‍ ഇങ്ങനെ മൂന്നുവിധമാണല്ലോ. അവയില്‍ ഓരോന്നിനുമുള്ള പ്രാധാന്യവും വിശേ‌ഷവും ഓരോ വി‌ഷയത്തിലാണ്. ഒന്നിനു കാല്‍പ്രയോഗത്തിലും മറ്റൊന്നിനു മെയ്യിലും കയ്യിലും പിന്നെയൊന്നിനു മുഖത്തു രസം വരുത്തി തന്മയത്വസഹിതം നടിക്കുന്നതിലുമാണ് വിശേ‌ഷതയുള്ളത്. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ വിശേ‌ഷ ഗുണങ്ങളെല്ലാമെടുത്തു ചേര്‍ത്താണ് സ്വന്തം കഥകളിയോഗക്കാരെ അഭ്യസിപ്പിച്ചു ശീലിപ്പിച്ചത്. അതിനാല്‍ ആ കഥകളിയോഗത്തിന്റെ രീതി പ്രത്യേകമൊന്നായിരുന്നു. അത് ഏതു ദേശക്കാര്‍ക്കും രുചിക്കുന്നതുമായിരുന്നു.

സ്വാതിതിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊല്ലം 1022-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും അക്കാലം മുതല്‍ അവിടുന്നു കോട്ടയ്ക്കകത്തു വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍ത്തന്നെ എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിച്ചതിനോടുകൂടി തിരുമനസ്സിലേക്കു രാജ്യഭരണം സംബന്ധിച്ച് അനേകം ജോലികള്‍കൂടി വന്നുകൂടിയെങ്കിലും കഥകളിയില്‍ അവിടേക്കുണ്ടായിരുന്ന പ്രതിപത്തി പിന്നെയും കുറഞ്ഞില്ല. അപ്പോഴും അവിടുന്നു കഥകളിയോഗത്തില്‍ ആവശ്യംപോലെ ആളുകളെ ചേര്‍ക്കുകയും അഭ്യസിപ്പിക്കുകയും കളി മുറയ്ക്കു നടത്തുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുമൂപ്പു സിദ്ധിക്കുകയും എഴുന്നള്ളിത്താമസം വലിയ കൊട്ടാരത്തിലാവുകയും ചെയ്തതോടുകൂടി കഥകളിയോഗത്തിന്റെ പേര് “വലിയകൊട്ടാരം വക കഥകളിയോഗം” എന്നായി. അക്കാലത്തു വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍ കഥകളിയില്ലാത്ത ദിവസം വളരെ ചുരുക്കമായിരുന്നു. എന്നാലതു മറ്റുള്ള സ്ഥലങ്ങളെലെപ്പോലെ നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ പതിവില്ല. രാത്രി എട്ടുമണിക്കു കളി ആരംഭിക്കുകയും പന്ത്രണ്ടുമണിക്ക് അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെയായിരുന്നു അവിടത്തെ പതിവ്.

കഥകളിയോഗത്തില്‍ ആളുകളെ ചേര്‍ക്കുന്നതിനും പുതിയതായി ചേര്‍ക്കുന്നവരെ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നതിനും പുത്തന്‍പുത്തനായി ആട്ടക്കഥകള്‍ നിര്‍മ്മിക്കുന്നതിനു കവികളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനും കഥകള്‍ ശേഖരിച്ചു കഥകളിയോഗത്തിലെ പാട്ടുകാരെ ഏല്പിച്ചു തോന്നിപ്പിക്കുന്നതിനും അങ്ങേയറ്റം കഴിപ്പിക്കുന്നതിനും കഥകളി യോഗക്കാര്‍ക്ക് ആവശ്യമുള്ളതെല്ലാം ചട്ടംകെട്ടിക്കൊടുക്കുന്നതിനും മറ്റും കല്പിച്ചു ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരുന്നത് വിളായിക്കോട്ടു നമ്പൂരിയെ ആയിരുന്നു. ആ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം കോട്ടയത്തിനു സമീപം കുടമാളൂര്‍ ദേശത്തായിരുന്നുവെങ്കിലും അദ്ദേഹം കഥകളിയില്‍ നല്ല ജ്ഞാനമുള്ള ആളും സംഗീതജ്ഞനുമായിരുന്നതിനാല്‍ തിരുമനസ്സിലെ പ്രീതിക്കു പ്രത്യേകം പ്രാത്രീഭവിക്കുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്ഥിരതാമസം മിക്കവാറും തിരുവനന്തപുരത്തുതന്നെ ആയിത്തീര്‍ന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് അവിടെ താമസിക്കുന്നതിന് ശ്രീകണ്ഠേശ്വരത്തു ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം കല്പിച്ച് ഒരു മഠം പണിയിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

കഥകളിയോഗത്തില്‍ച്ചേരാന്‍ മനസ്സും സമ്മതവുമുള്ള കുട്ടികളെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പിടിച്ച് നമ്പൂരി തിരുമുമ്പാകെ കൊണ്ടുചെന്നാലുടനെ അവരെ മുഖത്തു തേപ്പിച്ചു ചുട്ടുകുത്തിച്ചു തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തിട്ടു മുഖശ്രീയും വേ‌ഷത്തിനു ഭംഗിയുമുള്ളവരെ യോഗത്തില്‍ ചേര്‍ത്തു കച്ചകെട്ടിച്ച് അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നതിനും അവ (മുഖശ്രീയും വേ‌ഷഭംഗിയും) ഇല്ലാത്തവരെ സ്വല്പം വല്ലതും കൊടുത്തു മടക്കിയയയ്ക്കാനും കല്പന കൊടുക്കും. അങ്ങനെയായിരുന്നു പതിവ്. ഇങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൊട്ടാരംവക കഥകളിയോഗത്തിലെ പ്രധാനവേ‌ഷക്കാര്‍ ഈശ്വരപിള്ള, പുത്തന്‍ കൊച്ചുകൃഷ്ണപിള്ള, പഴയ കൊച്ചുകൃഷ്ണപിള്ള, പഴവങ്ങാടി നാണു പിള്ള, നളനുണ്ണി, കിട്ടുപ്പണിക്കര്‍ മുതലായവരായിത്തീര്‍ന്നു. ഇവരില്‍ച്ചിലര്‍ ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ കൊട്ടാരംവക കഥകളിയോഗത്തില്‍ ചേര്‍ന്ന് അഭ്യസിച്ചിട്ടുള്ളവരും ഏതാനുംപേര്‍ ഒരുവിധം പ്രസിദ്ധന്മാരായതിന്റെ ശേ‌ഷം ഈ യോഗത്തില്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നവരുമായിരുന്നു. ഈ യോഗത്തിലെ വേ‌ഷക്കാരെല്ലാവരും എല്ലാ വേ‌ഷങ്ങളും കെട്ടിയാടാവുന്നവരായിരുന്നു. എങ്കിലും ചിലരുടെ വേ‌ഷങ്ങള്‍ക്ക് ചില പ്രത്യേക ഗുണങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിനെക്കുറിച്ച് കല്പിച്ചുണ്ടാക്കിയ ഒരു ശ്ലോകം കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതിന്റെ പൂര്‍വ്വാര്‍ദ്ധം താഴെച്ചേര്‍ക്കുന്നു.

“കൊച്ചയ്യപ്പനു കത്തിയും കരിയുമാം പച്ചയ്ക്കിടിച്ചേന്നനും
മെച്ചത്തില്‍സ്സരസം പതിഞ്ഞ പദമങ്ങാടീടുവാനുണ്ണിയും”

ഇവിടെ “ഉണ്ണി” എന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതു നളനുണ്ണിയെ ഉദ്ദേശിച്ചാണ്. നളനുണ്ണിയുടെ സാക്ഷാല്‍ പേരു വേറെ എന്തോ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നളവേ‌ഷത്തിന് അനന്യസാധാരണമായ തന്മയത്വവും ഗുണവുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന് “നളനുണ്ണി” എന്ന പേരു കല്പിച്ചു കൊടുത്തതാണ്.

കൊച്ചയ്യപ്പപ്പണിക്കരുടെ കത്തിയും കരിയും വളരെ പ്രസിദ്ധങ്ങളായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കത്തിയാണ് അധികം നല്ലതെന്നും അതല്ല, കരിയാണ് അധികം നല്ലതെന്നും അക്കാലത്തു ജനങ്ങളുടെയിടയില്‍ വലിയ വാദം നടന്നിരുന്നു. കൊച്ചയ്യപ്പപ്പണിക്കരുടെ അലര്‍ച്ച തന്നെ വളരെ കേമമായിരുന്നു. അതുപോലെ അലറുന്ന വേ‌ഷക്കാര്‍ അക്കാലത്തു വേറെയില്ലായിരുന്നുവെന്നല്ല, അതിനു മുന്‍പാരുമുണ്ടായിരുന്നുമില്ല, പിന്നെയാരുമുണ്ടായിട്ടുമില്ല. കൊച്ചയ്യപ്പപ്പണിക്കര്‍ ഒരിക്കല്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ഗംഗാസ്നാനത്തിനു പോയിരുന്നു. സ്നാനം കഴിഞ്ഞു മടങ്ങിവന്ന് തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയത് ഒരു ദിവസം സന്ധ്യ കഴിഞ്ഞപ്പോളായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അവിടെയെത്തിയ ഉടനെ അണിയറയില്‍ച്ചെന്നു. അന്നു കാര്‍ത്ത്യവീര്യവിജയമായിരുന്നു കഥനിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. രാവണന്റെ വേ‌ഷത്തിന് ആരാണ് വേണ്ടതെന്ന് ആര്‍ക്കും സംശയമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ മുഖത്തു തേയ്ക്കാന്‍ ഭാവിച്ചയാള്‍ പണിക്കരെക്കണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ വിളക്കത്തുനിന്നെണീറ്റ് അദ്ദേഹത്തെ വന്ദിച്ചിട്ട് മാറിനിന്നു. ഉടനെ പണിക്കര്‍, “വേണ്ട, വേണ്ട, മാറേണ്ട, താന്‍തന്നെ തേയ്ക്കൂ. നിശ്ചയിച്ചതുപോലെതന്നെ നടക്കട്ടെ. ഇന്നത്തേക്കു ഇതിനു തന്നെയല്ലേ കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്?” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മറ്റേയാള്‍ “എനിക്കു തല്ക്കാലത്തേക്കു മാത്രമുള്ള കല്പനയാണല്ലോ. താങ്കള്‍ക്കു മുമ്പേ തന്നെയുള്ള കല്പനയല്ലേ? പതിവുശാന്തിക്കാരന്‍ വന്നാല്‍ മുട്ടുശാന്തിക്കാരനു മാറിക്കൊടുക്കാന്‍ പ്രത്യേകമനുവാദം വേണ്ടല്ലോ. എന്നു മാത്രമല്ല, പതിവു ശാന്തിക്കാരന്‍ ഹാജരുള്ളപ്പോള്‍ മുട്ടുശാന്തിക്കാരന്‍ പൂജകഴിച്ചാലതു ദേവനു സന്തോ‌ഷകരമാകുമെന്നും തോന്നുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടു ഞാനിതാ ഒഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞ് അയാള്‍ അണിയറയില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. ഉടനെ കൊച്ചയ്യപ്പപ്പണിക്കര്‍ മുഖത്തുതേച്ചു ചുട്ടിക്കു കിടക്കുകയും ക്ഷണത്തില്‍ വേ‌ഷം തീര്‍ത്ത് അരങ്ങത്തെത്തുകയും രാവണന്റെ പ്രവേശനത്തിനുള്ള “ഇത്ഥം കൃത്വാ നരേന്ദ്രം” ഇത്യാദി ശ്ലോകം ചൊല്ലിത്തീര്‍ത്തപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ അലറുകയും ചെയ്തു. പണിക്കര്‍ മടങ്ങിവന്ന വിവരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ടറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അലര്‍ച്ച കേട്ടപ്പോള്‍ അടുക്കല്‍ നിന്നിരുന്ന വിളായിക്കോട്ടു നമ്പൂരിയോട് “ഹേ! കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ വന്നുവലോ? ഈ അലര്‍ച്ച അവന്റേതു തന്നെയാണ്. സംശയമില്ല. ഇങ്ങനെ അലറുന്ന ഒരാട്ടക്കാരന്‍ ഇപ്പോള്‍ വേറെയുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല! ശ്ലോകം ചൊല്ലിയവസാനിപ്പിക്കുന്ന ആ ഉച്ചസ്വരത്തില്‍ത്തന്നെയാണ് അവന്‍ അലറുക പതിവ്. അതു മറ്റാരായാലും ഇത്രയും ശരിയാവുകയില്ല. ശൃംഗാരപദം കഴിഞ്ഞാലുടനെ തുബുരുനാരദന്മാര്‍ വരുന്നതിനുമുമ്പേ വേ‌ഷത്തോടുകൂടിത്തന്നെ അവന്‍ നമ്മുടെ അടുക്കല്‍ വരാന്‍ ചട്ടംകെട്ടണം” എന്നു കല്പിച്ചു. ഇങ്ങനെ ആ യോഗത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ഓരോ വേ‌ഷക്കാരെക്കുറിച്ചും പല കഥകള്‍ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ലേഖനദൈര്‍ഘ്യഭയത്താല്‍ അവയൊന്നും ഇവിടെ വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

കഥകളിയോഗത്തിലുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാവരെയും കുറിച്ചു തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ വാത്സല്യവും കരുണയുമുണ്ടായിരുന്നു. വിശേ‌ഷിച്ച് അവരില്‍ പുത്തന്‍ കൊച്ചുകൃഷ്ണപിള്ള, പഴയ കൊച്ചുകൃഷ്ണപിള്ള, പഴവങ്ങാടി നാണുപിള്ള, ഈശ്വരപിള്ള ഇവര്‍ തിരുമനസ്സിലെ സേവകന്മാരുമായിരുന്നു. അവരില്‍ പ്രധാനന്‍ ഈശ്വരപിള്ളയുമായിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലേക്കു വാസ്തവത്തില്‍ മറ്റു സേവകന്മാരെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്നതില്‍ വളരെയധികം കൃപയും വാത്സല്യവും ഈശ്വരപിള്ളയെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്നു. അതിന്റെ കാരണങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിനയാദി സത്ഗുണങ്ങളും ആട്ടത്തിനും വേ‌ഷത്തിനുമുണ്ടായിരുന്ന ഭംഗിയും അനന്യശരണത്വവുമായിരുന്നു. ഈ കാരണങ്ങളാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ പള്ളിയറ വിചാരിപ്പുകാരായി നിയമിക്കുകകൂടി ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് “ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാരെ”ന്ന് പ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നു.

ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാര്‍ക്കു തിരുമനസ്സിലെ കരുണയല്ലാതെ മറ്റൊരു ശരണവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീട് വിളവംകോടു താലൂക്കിലെവിടെയോ ആയിരുന്നുവത്ര. ആ വീട്ടില്‍ അദ്ദേഹവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മയുമല്ലാതെ വേറെ ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവര്‍ക്കു ദാരിദ്ര്യം സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മയ്ക്ക് അവിടെയൊരു ധനവാന്റെ വീട്ടില്‍ അടിച്ചുതളിയായിരുന്നു തൊഴില്‍. അതിനു കിട്ടുന്ന ശമ്പളംകൊണ്ട് അമ്മയ്ക്കും മകനുംകൂടി നിത്യവൃത്തിക്കു മതിയാവുകയില്ലായിരുന്നു. താന്‍നിമിത്തം അമ്മയുംകൂടി മുറിപ്പട്ടിണി കിടക്കാനിടയാകേണ്ടെന്നു വിചാരിച്ച് ഈശ്വരപിള്ള സ്വദേശം വിട്ടുപോയി. അങ്ങനെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ഒടുക്കം തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് പന്ത്രണ്ടുവയസ്സുമാത്രമേ പ്രായമായിരുന്നുള്ളൂ. അദ്ദേഹം അവിടെ യഥാശക്തി കൂലിവേലകള്‍ ചെയ്തു നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചുകൊണ്ട് അങ്ങനെ താമസിച്ചു. അന്ന് അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും ഈച്ചരന്‍ എന്നാണു വിളിച്ചിരുന്നത്.

അങ്ങനെ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം ദൈവഗത്യാ വിളായിക്കോട്ടു നമ്പൂരി ഈ ബാലനെ കാണുന്നതിനിടയായി. ആ കൊച്ചന്റെ മുഖശ്രീ കണ്ടപ്പോള്‍ “ഇവനെ കഥകളിക്ക് അഭ്യസിപ്പിച്ചാല്‍ ഇവനൊരു നല്ല വേ‌ഷക്കാരനായിത്തീരും” എന്നു തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരി അവനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് അവന്റെ സ്ഥിതികളെല്ലാം ചോദിച്ചറിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അവനെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുപോയി മുഖത്തു പച്ചമനയോല തേപ്പിച്ചു ചുട്ടി കുത്തിച്ചു തിരുമുന്‍പാകെ കൊണ്ടുചെന്നു. അവന്റെ മുഖശ്രീയും വേ‌ഷഭംഗിയും കണ്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും അവനെ യോഗത്തില്‍ ചേര്‍ത്തു കച്ചകെട്ടിച്ച് അഭ്യസിപ്പിച്ചുകൊള്ളുന്നതിനു കല്പിച്ചനുവദിക്കുകയും ചെയ്തു. അഞ്ചാറുമാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍

ഈച്ചരന്റെ അരങ്ങേറ്റം കഴിപ്പിച്ചു കുട്ടിത്തരം വേ‌ഷങ്ങള്‍ കെട്ടിച്ചുതുടങ്ങി. അക്കാലത്തുതന്നെ ഈച്ചരന്റെ രസവാസനയും ആട്ടത്തിന്റെ തന്മയത്വവും ഭംഗിയും വേ‌ഷത്തിന്റെ മനോഹരത്വവും കണ്ടു ജനങ്ങള്‍ ഈച്ചരനെ പ്രശംസിച്ചുതുടങ്ങുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നുതന്നെ ഈച്ചരനു ഉണ്ണാനുമുടുക്കാനും തേച്ചുകുളിക്കാനും മറ്റും കൊടുത്തുവന്നിരുന്നതുകൂടാതെ പ്രതിമാസം മൂന്നുരൂപാ ശമ്പളം കൊടുത്തുകൊള്ളുന്നതിനും കല്പിച്ചനുവദിച്ചു. തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഈച്ചരന്റെ പേരിലുള്ള കാരുണ്യവും വാത്സല്യവും ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചു സീമാതീതങ്ങളായിത്തീരുകയാല്‍ അവന്റെ ആട്ടത്തിന് അനന്യസാധാരണമായ ഗുണ പൗഷ്ക്കല്യമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന നടവര്യന്മാരില്‍ പ്രസിദ്ധനും പ്രഥമഗണനീയനുമായിരുന്ന അമ്മന്നൂര്‍ പരമേശ്വരച്ചാക്യാരെ കല്പിച്ചു തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തിത്താമസിപ്പിച്ചു. അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ടുംകൂടി കുറച്ചുകാലം ഈച്ചരനെ ആട്ടം അഭ്യസിപ്പിച്ചു. അതുകൊണ്ട് വളരെ ഗുണം സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈശ്വരപിള്ളയുടെ ആട്ടത്തിന് അനന്യസാധാരണമായ ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടെന്നുള്ള സര്‍വ്വ സമ്മതിയും പ്രസിദ്ധിയും സിദ്ധിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രധാനകാരണം ഇതു തന്നെയാണ്. ഈശ്വരപിള്ളയുടെ കൈലാസോദ്ധാരണം, സ്വര്‍ഗ്ഗവര്‍ണ്ണന, വനവര്‍ണ്ണന, സമുദ്രവര്‍ണ്ണന മുതലായ ആട്ടങ്ങള്‍ക്ക് അനന്യസാധാരണമായ ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടെന്ന് എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും അതു പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തിരുന്നുവല്ലോ. ഇത്രയുമായതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹത്തെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടല്ലാതെ പിന്നെയാരും ഈച്ചരന്‍ എന്നു വിളിച്ചിരുന്നില്ല. എല്ലാവരും അദ്ദേഹത്തെ ഈശ്വരപിള്ള എന്നും പിന്നീട് ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാരെന്നുമാണ് പറഞ്ഞിരുന്നത്. ഇതിനിടയ്ക്ക് ഈശ്വരപിള്ള അക്ഷരാഭ്യാസം ചെയ്ത് ഒരുവിധം ലോകവ്യുല്പത്തിയും സമ്പാദിച്ചു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ക്രമേണ ഈശ്വരപിള്ളയുടെ കുടുംബസ്ഥിതികളെല്ലാം മനസ്സിലാക്കുകയും കോട്ടയ്ക്കകത്തുതന്നെ ഒരു പുരയിടം ഒഴിപ്പിച്ചെടുത്ത് അതില്‍ ഒരു പുരയും പണികഴിപ്പിച്ച് അദ്ദേഹത്തിനു കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം ഈശ്വരപിള്ള കല്പനപ്രകാരം തന്റെ മാതാവിനെയും തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തി ആ സ്ഥലത്തു താമസിപ്പിച്ചു. അവര്‍ക്കു നിത്യവൃത്തിക്കുവേണ്ടതെല്ലാം കല്പിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നു. കുറചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ അമ്മ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയാല്‍ ഈശ്വരപിള്ള ഏകാകിയായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ഈശ്വരപിള്ള ഒരു കുടുംബക്കാരെ കല്പനപ്രകാരം തന്റെ അനന്തിരവരാക്കി ദത്തെടുത്തു. ഇപ്പോള്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു കോട്ടയ്ക്ക കത്തുള്ള “പുന്നയ്ക്കല്‍” കുടുംബക്കാര്‍ ഈശ്വരപിള്ളയുടെ ആ ദത്തവകാശികളുടെ സന്താനപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ടവരാണ്. അവര്‍ താമസിക്കുന്ന ഗൃഹം മുമ്പ് ഈശ്വരപിള്ള താമസിച്ചിരുന്നതുമാണ്.

ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്കു പ്രതിമാസം ശമ്പളമായി ആദ്യം മൂന്നും, പിന്നെ ഏഴും ഒടുവില്‍ പതിന്നാലും രൂപാവീതം മാത്രമേ കല്പിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നുള്ളൂ. എങ്കിലും ആവശ്യംപോലെ ധാരാളം പണം കല്പിചു കൊടുത്തിരുന്നതുകൂടാതെ ഒട്ടുവളരെ വസ്തുക്കള്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

ഈശ്വരപിള്ള ഒരു സ്ത്രീയെ സംബന്ധം ചെയ്തു ഭാര്യയാക്കിയിരുന്നു. അവര്‍ക്കും കല്പനപ്രകാരം കോട്ടയ്ക്കകത്തുതന്നെ ഒരു പുരയിടം വാങ്ങി അതില്‍ ഒന്നാന്തരത്തില്‍ ഒരു പുരയും പണിയിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നതുകൂടാതെ അവരുടെ പേരില്‍ ധാരാളം വസ്തുക്കള്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ സ്ത്രീയില്‍ ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്ക് ആണായും പെണ്ണായും ചില സന്താനങ്ങളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ഈശ്വരപിള്ള തന്റെ ഒരു മകനെ കച്ചകെട്ടിച്ച് കഥകളി അഭ്യസിപ്പിച്ചു.

അദ്ദേഹവും ഒരു നല്ല ആട്ടക്കാരന്‍ തന്നെയായിത്തീര്‍ന്നു. ആ മനു‌ഷ്യന്റെ പേരു വേലായുധന്‍ എന്നായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും ഈശ്വരപിള്ളയും കൊച്ചുവേലു എന്നും മറ്റുള്ളവര്‍ കൊച്ചുവേലുപ്പിള്ളയെന്നുമാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്. ഒടുക്കം കമ്മട്ടംസൂപ്രണ്ടായിരുന്ന അദ്ദേഹം പരലോകപ്രാപ്തനായിട്ട് ഇപ്പോള്‍ പത്തു പതിനഞ്ചു കൊല്ലത്തിലധികം കാലമായിട്ടുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിന് ഗൗരിക്കുട്ടി എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു പുത്രിയുണ്ടായിരുന്നു. ആ സ്ത്രീ അസാമാന്യരൂപലാവണ്യവും വൈദു‌ഷ്യവുമുള്ള കൂട്ടത്തിലായിരുന്നു. ഈശ്വരപിള്ളയദ്ദേഹം ആ പുത്രിക്ക് തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം പഴവങ്ങാടി നാണുപിള്ളയെക്കൊണ്ടു സംബന്ധം ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ആ പുരു‌ഷനെ ആ വിദു‌ഷിക്ക് ഒട്ടുംതന്നെ ബോധിച്ചില്ല.

“യസ്യ ‌ഷഷ്ഠി ചതുര്‍ത്ഥീ ച വിഹായ ച വിഹസ്യ ച
അഹം കഥം ദ്വിതീയാ സാദ്ദ്വിതീയാ സ്യാമഹം കഥം”

എന്ന് മനോരമത്തമ്പുരാട്ടി പറഞ്ഞതുപോലായിരുന്നു ആ വിദു‌ഷിയുടെ വിചാരം. ആ സ്ത്രീ നാണുപിള്ളയുടെ സംബന്ധം വേണ്ടെന്നു വെയ്പിക്കണമെന്ന് നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം പലരോടും പറഞ്ഞ് ഈശ്വരപിള്ളയുടെ അടുക്കല്‍ പറയിച്ചു. ഈശ്വരപിള്ള ഇക്കാര്യത്തില്‍ വല്ലാതെ വി‌ഷമിച്ചു. തന്റെ വാത്സല്യഭാജനമായ പ്രിയപുത്രി മനസ്സിണങ്ങാത്ത ഭര്‍ത്താവോടുകൂടി കാലയാപനം ചെയ്തുകൊള്ളണമെന്നു നിര്‍ബന്ധിക്കുന്നതു കഷ്ടമാണലോ. കല്പനപ്രകാരം ചെയിച്ച സംബന്ധം വേണ്ടെന്നു വെച്ചാല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു രസമാകുമോ? “ആട്ടെ എന്തെങ്കിലും സമാധാനമുണ്ടാക്കാ” മെന്നു മനസ്സില്‍ കരുതിക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹം പുത്രിയുടെ സങ്കടം തന്നോടു വന്നു പറഞ്ഞവരോട്, “ഇതിനെന്തെങ്കിലും കൗശലമുണ്ടാക്കാം. കുറച്ചുദിവസം കൂടി ക്ഷമിക്കട്ടെ” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയിരിന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം കൊട്ടാരത്തില്‍ കളിക്ക് ദക്ഷയാഗം കഥ കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അന്ന് ദക്ഷന്‍ ഈശ്വരപിള്ളയും ശിവന്‍ നാണുപിള്ളയുമായിരുന്നു. ഈശ്വരപിള്ള, “അറിയാതെ മമ പുത്രിയെ നല്‍കിയതനുചിതമായിതഹോ! പരിപാവകവുമഭിമാനവും ലൗകികപദവിയുമില്ലാത്ത ഭര്‍ഗന്റെ ശീലത്തെ അറിയാതെ മമ പുത്രിയെ നല്‍കിയതനുചിതമായിതഹോ!” എന്നുള്ള പദം തന്മയത്വത്തോടുകൂടി ഭംഗിയായിട്ടാടി. ആട്ടമെല്ലാം തിരുമനസ്സിലെ നേരെ ആയിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഈ ആട്ടത്തിന്റെ ആന്തരാര്‍ത്ഥം മനസ്സിലാവുകയും പിറ്റേ ദിവസംതന്നെ നാണുപിള്ളയെ തിരുമുമ്പില്‍ വരുത്തി, “ഇനി സംബന്ധമുറയ്ക്കു ഗൗരിക്കുട്ടിയുടെ വീട്ടില്‍ പോകേണ്ട” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാര്യം ഈശ്വരപിള്ള വാക്കാല്‍ തിരുമനസ്സറിയിക്കാതെ ആട്ടംകൊണ്ടു സാധിച്ചു.

കൊട്ടാരത്തില്‍ കഥകളിയുടെ ദിവസങ്ങളില്‍ കഥ ഇന്നതെന്നും ഇന്നിന്നവര്‍ക്ക് ഇന്നിന്ന വേ‌ഷങ്ങളെന്നും കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ച് അപ്രകാരം ഒരു പട്ടിക തയ്യാറാക്കി പകലേ കൊട്ടാരത്തില്‍നിന്നു കഥകളി യോഗത്തിലേക്കു കല്പിച്ചയച്ചുകൊടുക്കുകയും അതുപ്രകാരം എല്ലാവരും വേ‌ഷംകെട്ടി കളി നടത്തുകയുമായിരുന്നു പതിവ്. കഥയേതായാലും പ്രധാനമായ ആദ്യാവസാനവേ‌ഷം ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്കായിരിക്കും. ഈശ്വര പിള്ളയ്ക്ക് അതിനു തക്ക യോഗ്യത ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടായിരുന്നു അങ്ങനെ കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. എങ്കിലും അതു നിമിത്തം മറ്റുള്ള വലിയ വേ‌ഷക്കാര്‍ക്കെല്ലാം വളരെ കുണ്ഠിതവും ഈശ്വരപിള്ളയെക്കുറിച്ച് അസൂയയുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഇതു തിരുമനസ്സിലേക്കും മനസ്സിലായി. ഇതിനൊരു സമാധാനമുണ്ടാക്കണമെന്നു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ച് ഒരു ദിവസം കളിക്ക് കഥ രാവണോത്ഭവമെന്നും വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്റെ വേ‌ഷം ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്കെന്നും കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു പട്ടിക തയ്യാറാക്കിയയച്ചു. ഇതു കണ്ടപ്പോള്‍ സ്പര്‍ദ്ധാലുക്കളായിരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം വളരെ സന്തോ‌ഷ മുണ്ടായി. “എല്ലാ ദിവസവും ആദ്യാവസാനവേ‌ഷം അയാള്‍ക്കുതന്നെ കല്പിച്ചു നിശ്ചയിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അയാള്‍ക്ക് അഹംഭാവം കലശലായിട്ടുണ്ട്. അതു കുറയണമെങ്കില്‍ ചിലപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെയും വേണം” എന്നും മറ്റും സ്വകാര്യമായിപ്പറഞ്ഞ് അവരെല്ലാം രസിച്ചു. എന്നാല്‍ ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്ക് ഇതു കണ്ടിട്ട് ഒട്ടും കുണ്ഠിതമുണ്ടായില്ല കല്പിച്ചാല്‍ ഏതു വേ‌ഷം കെട്ടാനും അദ്ദേഹം സന്നദ്ധനായിരുന്നു. പിന്നെ കുണ്ഠിതം തോന്നാനൊന്നുമില്ലല്ലോ.

ഈ കഥയില്‍ വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്‍ വരുന്നത് ശൂര്‍പ്പണഖയെ വിവാഹം കഴിക്കാനായിട്ടാണല്ലോ. അതിനുള്ള എഴുത്തു വായിച്ചു രസിച്ചുകൊണ്ട് കുറച്ചു ദൂരത്തുനിന്നാണല്ലോ വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്‍ അരങ്ങത്തേക്കു വരിക പതിവ്. അന്നു വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്റെ വരവു കിഴക്കേക്കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ നിന്നായിരുന്നു. വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്റെ വരവായപ്പോഴേക്കും അവിടെ പട്ടാളക്കാര്‍, ബാന്റുവാദ്യക്കാര്‍, നാഗസ്വരക്കാര്‍, പന്തക്കുഴകള്‍, തീവെട്ടികള്‍ മുതലായവ നിരക്കുകയും കുടച്ചക്രം, കുഴിപ്പൂവ്, വാണം, കതിനാവെടി മുതലായവ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. രാക്ഷസചക്രവര്‍ത്തിയായ രാവണന്റെ സഹോദരിയുടെ വിവാഹത്തിനുള്ള മാപ്പിളപ്പുറപ്പാടിന് ആഡംബരങ്ങള്‍ എത്രയായാലും അത് അധികവും അസംബന്ധവുമായിപ്പോയി എന്നു വരികയില്ലല്ലോ. വിചാരിച്ചിരിക്കാതെയുള്ള ഘോ‌ഷങ്ങള്‍ കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ കേട്ടുതുടങ്ങിയപ്പോഴേക്കും അരങ്ങത്തുണ്ടായിരുന്ന കാഴ്ചക്കാരെല്ലാ മെണീറ്റ് അങ്ങോട്ടോടി. ആ സമയത്ത് അരങ്ങത്തു രാവണന്റെ “തരുണാരുണസാരസനയനേ! തരുണീജനമകുടമണേ! കേള്‍” ഇത്യാദി പാടിപ്പദം ആരംഭിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. രാവണന്റെ വേ‌ഷം ധരിച്ചിരുന്നത് തിരുമനസ്സിലെ സേവകന്മാരിള്‍ത്തന്നെ ഒരാളായിരുന്നു. അയാള്‍ ഒരു നല്ല ആട്ടക്കാരനുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അയാളുടെ ആട്ടം കാണാന്‍ മണ്ഡോദരിയും മേളക്കാരും പാട്ടുകാരും മാത്രമേ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിനാല്‍ രാവണന്റെ വേ‌ഷംകെട്ടിയ ആള്‍ സാമാന്യത്തിലധികം ഇളിഭ്യനായി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അന്നു മുതല്‍ ആട്ടക്കാരെല്ലാം ഈശ്വരപിള്ളയോടുള്ള അസൂയയും മത്സരവും വേണ്ടെന്നു വെച്ചു.

അക്കാലത്ത് അമ്പലപ്പുഴ നാരായണപ്പണിക്കരെന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരാട്ടക്കാരനുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ക്ക് എല്ലാ വേ‌ഷങ്ങളും കെട്ടാമായിരുന്നുവെങ്കിലും ബ്രാഹ്മണന്‍, മഹര്‍‌ഷി മുതലായ മിനുക്കുവേ‌ഷങ്ങളായിരുന്നു അധികം നല്ലത്. അയാളും ഒരിടയ്ക്ക് തിരുവനന്തപുരത്തുവന്ന് കൊട്ടാരംവക കളിയോഗത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്നിരുന്നു. ഈശ്വരപിള്ളയ്ക്കും എല്ലാ വേ‌ഷങ്ങളും കെട്ടാമെന്നും എല്ലാം ഒന്നാന്തരമാണെന്നും പ്രസിദ്ധമായിരുന്നുവല്ലോ. എങ്കിലും മിനുക്കു വേ‌ഷങ്ങള്‍ പണിക്കരുടേതുതന്നെയാണ് അധികം നല്ലതെന്ന് ചിലര്‍ക്ക് അഭിപ്രായമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, മിനുക്കുവേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കു തന്നെക്കഴിഞ്ഞല്ലാതെ ലോകത്തിലാരുമില്ലെന്നൊരു വിചാരം പണിക്കര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം കളിക്ക് കഥ സന്താനഗോപാലമെന്നും അര്‍ജ്ജുനന്‍ ഈശ്വരപിള്ളയെന്നും ബ്രാഹ്മണന്‍ നാരായണപ്പണിക്കരെന്നും കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. അന്നു ബ്രാഹ്മണന്‍, “മൂടന്മാ! അതിപ്രൗഢന്മമാം നിന്നുടെ പാടവം കുത്ര ഗതം” എന്നുള്ള പദം ആടിക്കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഇളകിയാട്ടത്തില്‍, അല്ലയോ അര്‍ജ്ജുനാ! നിന്റെ അഹംഭാവം ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല. നിന്റെ അഹമ്മതി കൊണ്ടാണ് നീ ചിലപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെ ഇളിഭ്യനായിത്തീരുന്നത്” എന്നുകൂടി ആടി. ഇതിനു മറുപടിയായി അര്‍ ജ്ജുനന്‍ (ഈശ്വരപിള്ള) ഒന്നും ആടിയുമില്ല. “നിശമ്യ ഭൂദേവഗിരം സപാണ്ഡവസ്തമുത്തരം കിഞ്ചനോക്തവാനസൗ” എന്നാണല്ലോ ശ്ലോകത്തില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് അര്‍ജ്ജുനന്‍ വല്ലതും മറുപടി പറഞ്ഞാല്‍ അത് അസംബന്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്യുമല്ലോ. എന്നാല്‍ ഈശ്വരപിള്ള ഇതിന്റെ പകരം വീട്ടാതെയിരുന്നില്ല. ഒടുക്കം, “നമസ്തേ ഭൂസുരമലേ!” ഇത്യാദി പദത്തില്‍ “അഗ്രജനിതു രണ്ടാമന്‍” എന്നു തുടങ്ങി “ഭാഗ്യവാരിധേ! തവ പുത്രന്മാര്‍ പത്തിനെയും വ്യഗ്രതതീര്‍ന്നു പരിഗ്രഹിച്ചാലും തന്നിടുന്നേന്‍” എന്നുവരെ ആടി. ബ്രാഹ്മണന്റെ പുത്രന്മാരെല്ലാം കൊടുത്തുകഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം അല്ലയോ ശുദ്ധാത്മാവായ ബ്രാഹ്മണാ! ഞാന്‍വെറുതെ ആത്മപ്രശംസ ചെയ്യുന്ന വനല്ലെന്നും ഞാന്‍വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതിനെക്കാള്‍ വലിയ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കാനും കഴിയുമെന്നും ഇനിയെങ്കിലും മനസ്സിലാക്കിക്കൊള്ളുക. എന്നാല്‍ ഇതൊന്നും എന്റെ വൈഭവം കൊണ്ടല്ലെന്നും എല്ലാം ഈ സ്വാമിയുടെ (ഇവിടെ കൈകൊണ്ടു കൃഷ്ണനെയും കണ്ണുകൊണ്ടു മഹാരാജാവിനെയും കാണിച്ചുകൊണ്ടു ആടിയത്) കൃപകൊണ്ടാണെന്നു കൂടി മനസ്സിലാക്കണം. ഇദ്ദേഹം സേവിക്കുന്നവര്‍ക്ക് കല്പവൃക്ഷമായിട്ടുള്ള ആളാണ്. ഈ സ്വാമിയില്‍ അങ്ങേക്ക് ഭക്തിയില്ലാഞ്ഞിട്ടാണ് ഇങ്ങനെയുള്ള ആപത്തുക്കളൊക്കെയുണ്ടാകുന്നത്. ഇനിയെങ്കിലും ഈ സ്വാമിയില്‍ ഭക്തിയോടുകൂടിയിരുന്നുകൊള്ളുക എന്നുകൂടി ആടി അവസാനിപ്പിച്ചു. ഈ ആട്ടം കണ്ടു കാഴ്ചക്കാരെല്ലാം ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും “ഓഹോ! ധാരാളം മതി, പണിക്കര്‍ കൊടുത്തത് ഇരട്ടി പലിശയോടുകൂടി മടക്കിക്കൊടുത്തുവല്ലോ” എന്നു പതുക്കെപ്പറഞ്ഞു മന്ദമായി ചിരിച്ചു. തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുഖത്തും സ്വല്പമായ ഒരു മന്ദഹാസം കാണപ്പെട്ടു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അരങ്ങത്ത് എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നില്ലായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഈശ്വരപിള്ളയുടെ ഈ ആട്ടം കണ്ടപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ കൈകൊട്ടി ആര്‍ത്തുവിളിക്കുമായിരുന്നു. അതൊന്നുമുണ്ടായില്ലെങ്കിലും പണിക്കര്‍ സാമാന്യത്തിലധികം ഇളിഭ്യനായി. അതില്‍പ്പിന്നെ ഒരിക്കലും നാരായണപ്പണിക്കര്‍ ഈശ്വരപ്പിള്ളയോടു കൊമ്പുവെയ്ക്കാന്‍ പോയിരുന്നില്ല. ഇങ്ങനെ ആ കഥകളിയോഗത്തിലുള്‍പ്പെട്ട പ്രധാനവേ‌ഷക്കാരേയും വിശേ‌ഷിച്ച് ഈശ്വരപിള്ളവിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിനെയും കുറിച്ച് ഇനിയും പല സംഗതികള്‍ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ അതിനായിത്തുനിയുന്നില്ല.

ഈ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കഥകളിഭ്രമം നിമിത്തം നമ്മുടെ മലയാള ഭാ‌ഷായോ‌ഷയ്ക്ക് അനേകം കൃതിതല്ലജസമ്പാദ്യങ്ങളുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളത് ഒരിക്കലും വിസ്മരിക്കാവുന്നതല്ല. തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരവും പ്രീതിക്കായിട്ടും പലരും അക്കാലത്തു പല നാട്യപ്രബന്ധങ്ങള്‍ (ആട്ടക്കഥകള്‍) ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തു. അത് അവയിലെ ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ കൊണ്ടുതന്നെ സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്.

“ശ്രീരാമവര്‍മ്മകുലശേഖരസോദരസ്യ
മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മയുവഭൂമിപതേര്‍ന്നിദേശാല്‍
കേനാപി തല്‍പദജു‌ഷാ കില ദക്ഷയാഗ-
നാട്യപ്രബന്ധമുദിതം സുധിയഃ പുനന്തു”

(ഇരയിമ്മന്‍ തമ്പി)

നൃപേന്ദ്രകുലശേഖരക്ഷിതിപസോദരസ്യോജ്ജ്വല
പ്രശാന്തഗുണശാലിനോ യുവമഹീപതേരാജ്ഞയാ
കൃതാം കിമപി കേനചിത്ത്വഭിനയോചിതാമുര്‍വ്വശീ
സ്വയംവരകഥാം ബുധാഃ ശ്രവണഗോചരീകുര്‍വ്വതാം”

(ഹരിപ്പാട്ടു കൊച്ചുപിള്ളവാര്യര്‍)

ഇങ്ങനെ വേറെ ചില കഥകളിലും കാണുന്നുണ്ട്. ഈ തിരു മനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം കോട്ടയ്ക്കകത്തുതന്നെ ഒരച്ചുകൂടം സ്ഥാപിക്കുകയും അവിടെ ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം അന്‍പത്തിനാല് ആട്ടക്കഥകള്‍ ചേര്‍ത്ത് ഒരു പുസ്തകം അചടിപ്പിച്ചു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കൊല്ലം 1036-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയതിന്റെശേ‌ഷം നാടു വാണിരുന്നത് ആയില്യം തിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നല്ലോ. അവിടേക്കു കഥകളിയിലും മറ്റും അത്ര ഭ്രമമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ കഥകളിയോഗം പിരിച്ചുവിട്ടു. എങ്കിലും ആ യോഗത്തിലെ വേ‌ഷക്കാര്‍ക്കും മറ്റും നാടുനീങ്ങിപ്പോയ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്പിച്ചുകൊടുത്തിരുന്ന ശമ്പളം ഈ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടും ആജീവനാന്തം അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും കൊടുത്തിരുന്നു.

മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം മാടത്താനിക്കുഞ്ചു പിള്ള മുതലായ ചില മഹാന്മാരുടെ കഥകളിയോഗത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്നു നടന്നിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിപ്പോയിട്ടും ഈശ്വരപിള്ളയദ്ദേഹത്തിന് മാന്യതയ്ക്ക് ഒരു കുറവും വന്നിരുന്നില്ല. ചെല്ലുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹത്തെ യഥാപൂര്‍വ്വം എല്ലാവരും മാനിച്ചിരുന്നു.

ഈശ്വരപിള്ളവിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം ഏതു യോഗത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്നു വേ‌ഷംകെട്ടിയാലും അന്യരുടെ കോപ്പുകള്‍ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിനു പ്രത്യേക കിരീടവും മെയ്ക്കോപ്പുകളുമെല്ലാം കല്പിച്ചുണ്ടാക്കിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആജീവനാന്തം ആ കോപ്പുകള്‍ തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. എവിടെപ്പോകുമ്പോഴും അദ്ദേഹം ആ കോപ്പുകള്‍ കൂടി കൊണ്ടുപോവുക പതിവായിരുന്നു. വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം കുമാരനല്ലൂര്‍ കാര്‍ത്തികയ്ക്കും ഗുരുവായൂര്‍ ഏകാദശിക്കും വൈക്കത്തഷ്ടമിക്കും അവിടെയെല്ലാം ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കുക പതിവായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആ സ്ഥലങ്ങളില്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ അവിടെയെല്ലാം ഏതെങ്കിലും കഥകളിയോഗവും എത്തീട്ടുണ്ടാവും. ആ യോഗത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്ന് അവിടെയെല്ലാം ഓരോ വേ‌ഷം കെട്ടുകയും പതിവായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന് എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും ഓരോരുത്തര്‍ കൊടുത്തിട്ട് അന്‍പതും അറുപതും ചിലപ്പോള്‍ അതിലധികവും മുണ്ടുവീതം കിട്ടാറുണ്ട്. വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിനു കൊട്ടാരംവക കഥകളിയോഗത്തില്‍ ച്ചേരുന്നതിനും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ പ്രീതി സമ്പാദിക്കുന്നതിനും കാരണഭൂതന്‍ വിളായിക്കോട്ടു നമ്പൂരിയായിരുന്നുവല്ലോ. ആ നമ്പൂരി കഴിഞ്ഞുപോയിട്ടും വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം ആ സ്മരണ വിട്ടുകളഞ്ഞില്ല. ആ ഇല്ലക്കാരെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന് ആജീവനാന്തം വളരെ സ്നേഹവും ഭക്തിയുമുണ്ടായിരുന്നു. കുമാരനല്ലൂര്‍ കാര്‍ത്തിക കഴിഞ്ഞാല്‍ വിചാരിപ്പു കാരദ്ദേഹം ഏതെങ്കിലും കഥകളിയോഗക്കാരെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടു വിളായിക്കോട്ടില്ലത്തു ചെന്ന് അവിടെ ഒരരങ്ങു കളിക്കുകയും അദ്ദേഹം ഒരു വേ‌ഷം കെട്ടുകയും പതിവായിരുന്നു. കളിയോഗം ഏതായാലും വിചാരിപ്പു കാരദ്ദേഹം കൂടെയുണ്ടെങ്കില്‍ ആ ഇല്ലക്കാര്‍ ഒരരങ്ങു കളിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവിടെ വേ‌ഷംകെട്ടുന്നതിന് വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം പ്രതിഫലമൊന്നും വാങ്ങാറില്ല. എങ്കിലും ആ ഇല്ലക്കാര്‍ അദ്ദേഹത്തിനു നാലു മുണ്ടുകൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. അവിടെയുള്ള അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്കും കിടാങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം അങ്ങോട്ടും ഓണപ്പുടവ കൊടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. “നഹി കൃതമുപകാരം സാധവോ വിസ്മരന്തി” എന്നുണ്ടല്ലോ.

വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിനു മറ്റുള്ള ആട്ടക്കാരെപ്പോലെ പകലുറക്കം പതിവില്ലായിരുന്നു. കഥകളിയുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ വേ‌ഷമഴിച്ചു മുഖത്തേതു തുടച്ചു കഴിഞ്ഞാലുടനെ അദ്ദേഹം പോയി മുങ്ങിക്കുളിക്കും. കുളി കഴിഞ്ഞു വരുമ്പോഴേക്കും ഭൃത്യന്മാര്‍ ഒരു കോസടി വിരിച്ചു തയ്യാറാക്കിയിരിക്കും. അദ്ദേഹം വന്ന് ഈറന്‍ വിഴുത്തുകഴിഞ്ഞാലുടനെ നനച്ചു കുളിച്ച് ആ ഈറന്‍തോര്‍ത്തുമുണ്ടുകൂടി കോസടിയുടെ മീതെ വിരിച്ചു കിടക്കുകയും ഉടനെ ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്യും. ആ ഉറക്കം ഒരു നാലഞ്ചുനാഴികയിലധികം നേരമുണ്ടായിരിക്കയില്ല. പിന്നെ പകലുറങ്ങാറുമില്ല. “അസാത്മ്യജാഗരാദ്ധം പ്രാതസ്സുപ്യാദഭുക്തവാന്‍” എന്നുള്ള പ്രമാണമനുസരിച്ചാണ് അദ്ദേഹം പ്രവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നത്. ആജീവനാന്തം അതിനെ ഭേദപ്പെടുത്തിയിരുന്നുമില്ല.

അദ്ധ്യായം 93
കപ്ലിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയും ദേശമംഗലത്തു വാര്യരും

കപ്ലിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം കൊച്ചീരാജ്യത്തു തലപ്പിള്ളിത്താലൂക്കില്‍ ചെറുതുരുത്തി തീവണ്ടിസ്റ്റേ‌ഷനു സമീപത്താണ്. പണ്ടൊരിക്കല്‍ ആ ഇല്ലത്തെ ഒരന്തര്‍ജ്ജനം ഗര്‍ഭിണിയായിരുന്ന കാലത്ത് പ്രസിദ്ധനായ “കരിപ്പാലസ്വാമിയാര്‍” അവിടെയുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഏതാനും ദിവസം എഴുന്നള്ളിത്താമസിച്ചിരുന്നു. ആ വിവരമറിഞ്ഞ് ഈ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ ഭര്‍ത്താവായ നമ്പൂരി അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്നു സ്വാമിയാരെക്കണ്ടു ഗര്‍ഭിണിയായിരിക്കുന്ന തന്റെ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു സല്‍സന്താനലക്ഷിക്കായിട്ടു നാല്പതു ദിവസം പതിവായി കുറേശ്ശെ വെണ്ണ ജപിച്ചു കൊടുത്താല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു അപേക്ഷിക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം മുതല്‍ക്കുതന്നെ തുടങ്ങിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് അഭ്യര്‍ത്ഥിക്കുകയും അപ്രകാരം ചെയ്യാമെന്നു സ്വാമിയാര്‍ സമ്മതിക്കുകയും അടുത്തദിവസം മുതല്‍ക്കുതന്നെ വെണ്ണജപിച്ചു കൊടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കഴകം “മണിക്കുറ്റില്‍” വാര്യത്തേക്കായിരുന്നു. അന്ന് ആ വാര്യത്തെ ഒരു വാരസ്യാരും ഗര്‍ഭം ധരിച്ചിരുന്നു. കപ്ലിങ്ങാട്ടില്ലത്തെ അന്തര്‍ജ്ജനം സ്വാമിയാരെക്കൊണ്ടു വെണ്ണ ജപിപ്പിച്ചു സേവിക്കുന്നുണ്ടെന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തനിക്കും അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നൊരു മോഹം വാരസ്യാര്‍ക്കുണ്ടാവുകയും അവര്‍ അവരുടെ ഭര്‍ത്താവും ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്കാരനുമായ നമ്പൂരി മുഖാന്തരം ആ വിവരം സ്വാമിയാരെ ധരിപ്പിക്കുകയും സ്വാമിയാര്‍ സമ്മതിച്ച് അവര്‍ക്കും പതിവായി വെണ്ണ ജപിച്ചു കൊടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

സ്വാമിയാര്‍ വെണ്ണ പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ജപിചു രണ്ടു പൊതിയായി കെട്ടി, “ഇത് അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്”, “ഇത് വാരസ്യാര്‍ക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു ശാന്തിക്കാരനെ ഏല്പിക്കുകയും ശാന്തിക്കാരന്‍ രണ്ടു പൊതി കളുമെടുത്തു സൂക്ഷിച്ചുവെച്ച്, അന്തര്‍ജ്ജനവും വാരസ്യാരും ക്ഷേത്രത്തില്‍ തൊഴാന്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ ഓരോ പൊതി വീതം കൊടുക്കുകയുമാണ് പതിവ്. സ്വാമിയാര്‍ വെണ്ണ പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ജപിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനുള്ളതില്‍ വല്ല വിശേ‌ഷവുമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നും ആ വിശേ‌ഷം തന്റെ ഭാര്യയ്ക്കു സിദ്ധിക്കണമെന്നും കരുതി ശാന്തിക്കാരന്‍ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനുള്ള പൊതി വാരസ്യാര്‍ക്കും വാരസ്യാര്‍ക്കുള്ള പൊതി അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനുമാണ് കൊടുത്തുവന്നത്.

ഇങ്ങനെ അന്തര്‍ജ്ജനവും വാരസ്യാരും വെണ്ണ സേവിക്കുകയും യഥാകാലം രണ്ടുപേരും പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. രണ്ടുപേര്‍ക്കുണ്ടായതും പുരു‌ഷപ്രജകളായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ആ ശിശുക്കള്‍ക്കു മാതാ പിതാക്കളുടെ ആനുരൂപ്യം ഒട്ടും തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. കപ്ലിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി നല്ല സുന്ദരനും അന്തര്‍ജ്ജനം ഏറ്റവും രൂപവതിയുമായിരുന്നു. അവര്‍ക്കുണ്ടായ പുത്രന്‍ അത്രതന്നെ തേജസ്വിയായിരുന്നില്ല. നേരെമറിച്ചു ശാന്തിക്കാരന്‍ നമ്പൂരി ഒരു വിരൂപനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയായ വാരസ്യാര്‍ ഒരുവിധം വിരൂപിണിയുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അവര്‍ക്കുണ്ടായ പുത്രന്‍ ഏറ്റവും തേജസ്വിയുമായിരുന്നു. ആ കുട്ടികള്‍ വളര്‍ന്നുവന്നപ്പോള്‍ അവരുടെ സ്വഭാവവും പ്രവൃത്തികളുമെല്ലാം ഇപ്രകാരംതന്നെ ഭേദപ്പെട്ടിരുന്നു. ആരും പറയുകയും നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്യാതെതന്നെ വാര്യരുകുട്ടി ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ ഉണര്‍ന്നെഴുന്നേറ്റൂ ദേഹശുദ്ധി വരുത്തി ഭസ്മക്കുറിയിട്ട് ഈശ്വരസ്തോത്രങ്ങളും നാമ സങ്കീര്‍ത്തനങ്ങളും ജപിക്കുകയും നേരം വെളുക്കുമ്പോള്‍ കുളിച്ച് അമ്പലത്തില്‍പ്പോയി ദേവദര്‍ശനം കഴിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു വന്നിരുന്നു. നേരെ മറിച്ച് ബ്രാഹ്മണകുമാരന്‍ ആരെല്ലാം വിളിച്ചാലും നിര്‍ബന്ധിച്ചാലും അഞ്ചു നാഴിക പുലര്‍ന്നല്ലാതെ ഉണര്‍ന്നെണിക്കുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. കാലത്തെ കുളിച്ച് അമ്പലത്തില്‍പ്പോയി തൊഴണമെന്നും സന്ധ്യയ്ക്കു കാലും മുഖവും കഴുകി ഭസ്മക്കുറിയിട്ട് നാമം ജപിക്കണമെന്നും പറഞ്ഞു മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും ആ ബ്രഹ്മണകുമാരന്‍ അങ്ങനെയൊന്നും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ഈ കുമാരന്മാര്‍ ഇപ്രകാരം ഭിന്നബുദ്ധികളായിത്തീര്‍ന്നതു കരിപ്പാലസ്വാമിയാരുടെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ടാണെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. വാര്യരുകുട്ടിക്ക് ശുദ്ധവും വൃത്തിയും ശുചിത്യവുമെല്ലാം നല്ലപോലെയുണ്ടായിരുന്നു. ബ്രാഹ്മണകുമാരന് അവയെല്ലാം വളരെ കുറവുമായിരുന്നു. യഥാകാലം ആ ബ്രാഹ്മണകുമാരന്റെ ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം മുതലായവയെല്ലം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛന്‍ നടത്തി. എങ്കിലും ആ ബ്രഹ്മണകുമാരന്‍ കാലത്തെ കുളിക്കുകയോ നിത്യകര്‍മ്മാദികള്‍ യഥാകാലം വേണ്ടതുപോലെ നടത്തുകയോ ചെയ്തിരുന്നില്ല.

ഈ രണ്ടു കുമാരന്മാരേയും യഥാകാലം വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് ഒരു ഗുരുവിന്റെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെയാക്കി. കുശാഗ്രബുദ്ധിയായിരുന്ന വാര്യര്‍ ക്ഷണകാലംകൊണ്ട് കാവ്യനാടകാലങ്കാരാദികളില്‍ അസാമാന്യമായ നൈപുണ്യം സമ്പാദിച്ചു. ആ ഗുരുനാഥനും തര്‍ക്കം, വ്യാകരണം മുതലായവ പഠിപ്പിക്കാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള ശാസ്ത്രവ്യുല്‍പത്തിയില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ ഇത്രയും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം വാര്യര്‍ വിദ്യാഭാസം മതിയാക്കി. ബ്രഹ്മണകുമാരനും നല്ല ബുദ്ധിമാനായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാസന ഈ വി‌ഷയത്തിലല്ലായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു സംസ്കൃതഭാ‌ഷയില്‍ വാര്യരോളം തന്നെ വ്യുല്‍പത്തി സമ്പാദിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാസന കൊട്ട്, പാട്ട്, മരപ്പണി മുതലായവയിലായിരുന്നു.

വാര്യരുടെ ബുദ്ധി സാമര്‍ത്ഥ്യത്തേയും ലോകവ്യുല്‍പത്തിയിലുള്ള ദൃഢതയേയും കുറിച്ച് കേട്ടറിഞ്ഞ് അക്കാലത്ത് ദേശമംഗലത്തു മനയ്ക്കല്‍ മൂപ്പനായിരുന്ന അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് വാര്യരെ മനയ്ക്കലേക്കു ക്ഷണിച്ചു അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ബ്രാഹ്മണകുമാരന്മാരെ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിനു നിയമിച്ചു. വാര്യര്‍ക്കു വ്യാകരണ വ്യുല്‍പത്തിയില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ കാവ്യനാടകാലങ്കാരങ്ങള്‍ പഠിപ്പിക്കന്നതിനുമാത്രമാണ് നിയമിച്ചത്. വ്യാകരണം പഠിപ്പിക്കുന്നതിനു വ്യാകരണവ്യുല്‍പന്നന്മാരായ ചില നമ്പൂരിമാരെയും അവിടെ നിയമിച്ചിരുന്നു. അവര്‍ ചില ചെറിയ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരെ വ്യാകരണം പഠിപ്പിക്കുന്നതു കേട്ടു ധരിച്ചു വാര്യരും അചിരേണ ഒരു വൈയാകരണനായിത്തീര്‍ന്നു. പക്ഷേ അത് അവിടെയുണ്ടായിരുന വിദ്വാന്മാരാരും മനസ്സിലാക്കിയില്ല. കുട്ടികളെ കാവ്യം മുതലായവ പഠിപ്പിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനിടയ്ക്കു വ്യാകരണം കേട്ടുധരിച്ചു മനസ്സിലുറപ്പിക്കുമെന്നു വിചാരിപ്പാന്‍ ന്യായമില്ലല്ലോ. താന്‍ വ്യാകരണം കേട്ടു മനസ്സിലാക്കി എന്ന് അവിടെ ആരും ധരിച്ചിട്ടില്ലാത്തതിനാല്‍ അതു അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന വൈയാകരണന്മാരെ ഒന്നു മനസ്സിലാക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വാര്യര്‍ അതിനു തരംനോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ഉച്ചയ്ക്ക് വാര്യര്‍ക്കു ഉണ്ണാന്‍ ചോറു വിളമ്പിയപ്പോള്‍ അതില്‍ ഒരു കറുത്തവറ്റു കണ്ടിട്ട് വാര്യര്‍ അതെടുത്തു മാറ്റിവെച്ചു. അതു കണ്ടിട്ട് വൈയാകരണനായ ഒരു നമ്പൂരി “എന്താ അത്” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി വാര്യര്‍ “കറുത്തരി ശപ്പ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ ബുദ്ധിമാനായ ആ നമ്പൂരി വാര്യര്‍ വ്യാകരണമെല്ലാം മനസ്സിലാക്കിയിരിക്കുന്നുവെന്നും “കര്‍ത്തരിശപ്പ്” എന്നുള്ള വ്യാകരണസൂത്രത്തെ ഇവിടെയും അര്‍ത്ഥം യോജിക്കത്തക്കവണ്ണം സ്വല്പം ഭേദപ്പെടുത്തി ഉച്ചരിച്ചു വെന്നേ ഉള്ളൂ എന്നും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയിട്ട് അദ്ദേഹം അര്‍ത്ഥദ്വയത്തോടു കൂടി ഫലിതമായി “അതൊരു സൂത്രമല്ലേ പറഞ്ഞത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു വാര്യരുടെ മറുപടി “സൂത്രമറിയാവുന്നവര്‍ക്കു അങ്ങനേയും വിചാരിക്കാം” എന്നായിരുന്നു. ഈ സംഭാ‌ഷണം നിമിത്തം വാര്യരും ഒരു വൈയാകരണനായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നുവെന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം മനസ്സിലാക്കുകയും അതു പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ദേശമംഗലത്തു നമ്പൂരിപ്പാട് വാര്യര്‍ക്കു അവിടെയൊരു ഭവനം പണിയിച്ചുകൊടുക്കുകയും വാര്യരുടെ കുടുംബസഹിതമുള്ള സ്ഥിരവാസം അവിടെയാക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധിയോടുകൂടി പ്രശോഭിക്കുന്ന ദേശമംഗലത്തുവാര്യം ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നത് ഇപ്രകാരമാണ്. ഇത്രയുമായപ്പോഴേയ്ക്കും ദേശമംഗലത്തു വാര്യരെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി സര്‍വ്വത്ര പരന്നു. അതിനാല്‍ അന്നത്തെ സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ വാര്യരെ കോഴിക്കോട്ടേക്കു ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ കോവിലകത്തു കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്മാരെ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിന് നിയമിക്കുകയം അധികം താമസിയാതെ നെടുവിരിപ്പു സ്വരൂപത്തിലെ ഗുരുസ്ഥാനം ആ വാര്യരുടെ തറവാട്ടേക്കു കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ആ സ്ഥാനം ദേശമംഗലത്തു വാര്യത്തേക്കു തന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. പ്രസിദ്ധനായ ആ വാര്യരുടെ കാലം മുതല്‍ അവരുടെ കുടുംബത്തില്‍ യോഗ്യന്മാരും വിദ്വാന്മാരും പ്രസിദ്ധന്മാരുമായിട്ടുള്ളവരല്ലാതെ ഉണ്ടായിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും ആ കുടുംബത്തില്‍ സംസ്കൃതം, ഇംഗ്ലീഷ് മുതലായ ഭാ‌ഷകളിലും രസതന്ത്രം മുതലായ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും അതിനിപുണന്മാരും വലിയ വലിയ ഗവര്‍മ്മെന്റുദ്യോഗങ്ങള്‍ വഹിക്കുന്ന വരുമായി പലരുമുണ്ട്.

ദേശമംഗലത്തുവാര്യര്‍ രാജഗുരുവായിത്തീര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സതീര്‍ത്ഥ്യനായ കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരി ചെണ്ടകൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായ വി‌ഷയങ്ങളില്‍ അതിനിപുണനും പ്രസിദ്ധനുമായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് അസാമാന്യമായ ഭ്രമം കഥകളിയിലായിരുന്നു. കൊട്ടാരക്കരത്തമ്പുരാന്‍ മുതലായ ചില മഹാന്മാര്‍ ചില ആട്ടക്കഥകളുണ്ടാക്കുകയും കഥകളി നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും അതു കേവലം അപരി‌ഷ്കൃതരീതിയിലായിരുന്നു. ആദ്യകാലത്തു വേ‌ഷങ്ങള്‍ തന്നെ എല്ലാം ഒരു പോലെയായിരുന്നു. ഒരു വേ‌ഷത്തിനും മുഖത്തൊന്നും തേച്ചിരുന്നില്ല. അക്കാലത്ത് ഒരോകഥാപത്രങ്ങള്‍ക്കും ആടാനുള്ള പദങ്ങളെല്ലാം (നാടകങ്ങളിലെ ശ്ലോകങ്ങളും വാക്യങ്ങളും ചൊല്ലുന്നതുപോലെ) അവരവര്‍ തന്നെയാണ് പാടിയിരുന്നത്. കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി അതെല്ലാം ഭേദപ്പെടുത്തി. പാട്ടിനു വേറെ ആളുകള്‍തന്നെ വേണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. വേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കു പച്ച, കത്തി, കരി,വെള്ളത്താടി, ചുവന്ന താടി, മിനുക്ക് (ബ്രാഹ്മണന്‍, മഹര്‍‌ഷി മുതലായവ) ഇങ്ങനെ ഇപ്പോള്‍ കണ്ടുവരുന്ന വിധത്തിലുള്ള വ്യത്യാസങ്ങളും കല്‍പിച്ചു. ആട്ടത്തിന്റെ സമ്പ്രദായവും ആകപ്പാടെ മാറ്റി ഇപ്പോള്‍ കണ്ടുവരുന്ന വിധത്തിലുള്ള ചവിട്ടും ചാട്ടവും കലാശങ്ങളുമെല്ലാ മേര്‍പ്പെടുത്തി. കിം ബഹുനാ, കഥകളിയുടെ രീതി ആകപ്പാടെ പരി‌ഷ്ക്കരിച്ച് ഇപ്പോള്‍ കാണുന്ന രീതിയിലാക്കിത്തീര്‍ത്തു. ഇതു നടപ്പാ കേണ്ടതിലേക്കായി അദ്ദേഹം ഈ രീതി ചിലരെ അഭ്യസിപ്പിച്ച് ഒരു കഥകളിയോഗംകൂട്ടി അദ്ദേഹംതന്നെ കുറച്ചുകാലം കൊണ്ടുനടന്നിരുന്നു. വേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന കിരീടം മുതലായ മരക്കോപ്പുകളെല്ലാം പണിതുണ്ടാക്കിയതും അവയ്ക്കു ചില്ലും “ചകലാസും പതിച്ചു തകിടിട്ടു നന്നാക്കിയതുമെല്ലാം അദ്ദേഹം തന്നെയായിരുന്നു. കഥകളിയോഗത്തില്‍ മേളത്തിനും പാട്ടിനും യോഗ്യന്മാരായ ആളുകളെ നിയമിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും പാട്ടിന്റെ പ്രധാന ഭാഗം അദ്ദേഹം തന്നെയാണ് നിര്‍വ്വഹിച്ചിരുന്നത്. അങ്ങനെയെല്ലാഞ്ഞാല്‍ കളിക്കാര്‍ക്കും കളിപ്പിക്കുന്നവര്‍ക്കും മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹത്തിനും തന്നെയും തൃപ്തിയാവുകയില്ലായിരുന്നു. ചൊല്ലിയാടിക്കുന്നതിനു കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരിക്കുണ്ടായിരുന്ന സാമര്‍ത്ഥ്യം അനന്യസാധാരണം തന്നെയായിരുന്നു.

കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരി കഥകളിയുടെ രീതി ആകപ്പാടെ പരി‌ഷ്ക്കരിച്ചു വെന്നും അദ്ദേഹം തന്നെ ഒരു കഥകളിയോഗം ഏര്‍പ്പെടുത്തി കൊണ്ടു നടന്നുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാട്ട് ഏറ്റവും മനോഹരമാണെന്നും മറ്റും പലരും പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ പൂമുള്ളിമനയ്ക്കല്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട് ആ പരി‌ഷ്ക്കരിച്ച രീതിയിലുള്ള കഥകളി കാണുകയും കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരിയുടെ പാട്ടു കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് കഥകളിക്കു ദിവസം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടു തലേ ദിവസംതന്നെ ഒരു കാര്യസ്ഥന്‍ മുഖാന്തരം വിവരം കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ അറിയിച്ചു. അന്നും അടുക്കല്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു കളിയുണ്ടായിരുന്നു. അവിടെച്ചെന്നാണു കാര്യസ്ഥന്‍ വിവരം നമ്പൂരിയോടു പറഞ്ഞത്. അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ യോഗത്തോടുകൂടി എത്തിക്കൊള്ളാമെന്നു നമ്പൂരി മറുപടി പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അന്നു കളിക്കുകൊട്ടിയപ്പോള്‍ ചെണ്ട പൊട്ടിപ്പോവുകയാല്‍ തല്‍ക്കാലം അവിടെ അടുക്കലുണ്ടായിരുന്നു ഒരു മാരാരുടെ ഗൃഹത്തില്‍നിന്നു ഒരു ചെണ്ട വരുത്തി കളി ഒരു വിധം കഴിച്ചുകൂട്ടി. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്തു കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരി “നിങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍തന്നെ പൊയ്ക്കൊള്‍വിന്‍. ചെണ്ടവട്ടമുണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടു ഞാന്‍പകലേ അവിടെ എത്തിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. കഥകളി യോഗക്കാരെ പൂമുള്ളി മനയ്ക്കലേക്കയയ്ക്കുകയും അപ്രകാരം നമ്പൂരി ചെട്ടവട്ടവുംകൊണ്ടു പകലേ അവിടെയെത്തുകയും ചെയ്തു.

അവിടെയെത്തിയ ഉടനെ അദ്ദേഹം ചെണ്ടവട്ടം ചെണ്ടക്കാരനെ ഏല്‍പ്പിച്ചു ക്ഷണത്തില്‍ അതു കോര്‍ത്തു ശരിയാക്കാന്‍ പറഞ്ഞിട്ടു കുളിക്കാനായി പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിയിരുന്നതിനാല്‍ കുളിക്കാനും സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനുമായി അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാടു പുറത്തുവന്നു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ കണ്ടിട്ട്, “ഹേ! കപ്ളിങ്ങാടു വന്നുവോ? സന്തോ‌ഷമായ്യി നമുക്കു കുളിക്കാന്‍ പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു രണ്ടുപേരും കൂടി കുളിക്കാന്‍പോയി. കുളി കഴിഞ്ഞു കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനായി കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞുനിന്നു വെള്ളം കോരിപ്പിടിച്ചു. അത് കണ്ടിട്ട് അച്ഛന്‍നമ്പൂരിപ്പാട് “കപ്ളിങ്ങാട് അതല്ല പടിഞ്ഞാറ്. അതു കിഴക്കാണ്. തിരിഞ്ഞുനിന്ന് അര്‍ഘ്യം കൊടുക്കു” എന്നു പറഞ്ഞു.

കപ്ളിങ്ങാട്ടി നമ്പൂരി: ഇതു പടിഞ്ഞാറാണെന്നു ഞാന്‍വിചാരിച്ചില്ല. കിഴക്കാണെന്നുതന്നെയാണ് എന്റെ വിചാരം. കാലത്തേതു കഴിഞ്ഞിട്ടു വേണമല്ലോ വൈകുന്നേരത്തത്, എന്നു വിചാരിച്ചാണ്. അച്ഛന്‍നമ്പൂതിരിപ്പാട്: അപ്പോള്‍ ഇന്നു നേരത്തു സന്ധ്യവന്ദനമുണ്ടായില്ലെന്നോ?

കപ്ളിങ്ങാട്: ഉണ്ടായില്ല ചില ബദ്ധപ്പാടുകള്‍കൊണ്ട് ഇന്ന് ഇതുവരെ കുളിക്കാനും സന്ധ്യാവന്ദനം കഴിക്കാനും ഉണ്ണാനും ഒന്നും തരമായില്ല.

അച്ഛന്‍: കഷ്ടം! സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനു നേരംനീക്കം വരുത്തുന്നതു കഷ്ടമല്ലേ?

കപ്ളിങ്ങാട്: അതേ. നിവൃത്തിയില്ലാതെ വന്നാല്‍ എന്തുചെയ്യും? ഇന്നത്തെ കഥ തന്നെ ഞാന്‍പറയാം. കളിയോഗം വകയായി ഒരു ചെണ്ടയുള്ളതിന്റെ ഇടന്തലവട്ടം ഇന്നലെത്തന്നെ പൊട്ടിപ്പൊളിഞ്ഞു. ഇന്ന് ഇവിടെയെത്തി കളി നടത്തിക്കൊള്ളമെന്നു ഇന്നലെത്തന്നെ സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടല്ലോ. ചെണ്ടയില്ലാതെ കളി നടക്കുമോ? ചെണ്ടവട്ടവുംകൊണ്ടു ഞാന്‍പകലേ ഇവിടെ എത്തിക്കൊള്ളാമെന്ന് പറഞ്ഞാണ് യോഗക്കാരെ രാവിലെ ഇങ്ങോട്ടയച്ചത്. യോഗക്കാരെ ഇങ്ങോട്ടു പറഞ്ഞയച്ചതിന്റെശേ‌ഷം ചെണ്ടവട്ടമുണ്ടാക്കാനുള്ള ശ്രമമായി. അവിടെനിന്നു നാലുനാഴിക ദൂരെ ഒരു പറയന്‍ താമസിക്കുന്നുണ്ട്. അവന്റെ കൈവശം എല്ലായ്പ്പോഴും തുകലുണ്ടായിരിക്കുക പതിവാണ്. അവന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ഒരു തുകല്‍ വിലയ്ക്കു വാങ്ങമെന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങോട്ടുപോയി. അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ അവനെ അവിടെ കണ്ടില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, അവന്റെ മാടത്തില്‍ ആരുമുണ്ടായിരുന്നുമില്ല. പിന്നെ മാടത്തിനകത്തു കടന്നു അവിടെയൊക്കെ നോക്കി. അവിടെയെങ്ങും ഒരു തുകലും കണ്ടില്ല. “കാര്യം വളരെ ദുര്‍ഘടമായല്ലോ! ഇനി എന്താ നിവൃത്തി! എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ഏറ്റവും വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി അവിടെ നിന്നു മടങ്ങി വഴിയില്‍ വന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു പശു നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടു. അതു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം വളരെ ക്ഷീണിച്ചതും പ്രസവം മാറിയതുമായിരുന്നു. ഉപയോഗമില്ലാതെയായതുകൊണ്ട് അതിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ ഉപേക്ഷിച്ചതായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ആ പശുവിനെ പിടിച്ചുകെട്ടി അതിന്റെ തുകല്‍ ഉരിച്ചെടുത്തു.

അച്ഛന്‍: (ചെവിപൊത്തിക്കൊണ്ട്)മതി! മതി! എന്റെ കപ്ളിങ്ങാട് എനിക്ക് ഇനി ഒന്നും കേള്‍ക്കണ്ട. ഗോഹത്യ. ശിവ! ശിവ!

കപ്ളിങ്ങാട്: മുഴുവനും കേള്‍ക്കാതെ ഒരു കാര്യം മനസ്സിലാവുകയില്ലല്ലോ. പിന്നെ ആ തുകല്‍ കുറ്റിക്കിട്ട് ഉണക്കി ചേറി നന്നാക്കി ഒരു ചെണ്ടവട്ടം മാടിയുണ്ടാക്കി. അപ്പോഴേക്കും നേരം വൈകിത്തുടങ്ങി. ഉടനെ ഇങ്ങോട്ടു പോരികയും ചെയ്തു. ഈ ജോലി കൊണ്ടാണ് ഇന്നു കുളിക്കാനും നിത്യകര്‍മ്മം കഴിക്കാനും ഉണ്ണാനും ഒന്നും തരമാകാഞ്ഞത്. കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനവും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം

കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് “നേരനീക്കം വന്നാലും ഞാന്‍ തേവാരമൊന്നും മുടക്കാറില്ല. എനിക്കു സാളഗ്രാമപൂജ പതിവുണ്ട്. അതിന് ഒരു വിളക്കും കുറച്ചു ചന്ദനവും പൂവും മറ്റും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു നമ്പൂരിയെ വിളിച്ച് ഒരു “സാളഗ്രാമവും പൂജയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന സാധനങ്ങളും കൊണ്ടുവന്നു കൊടുക്കാന്‍” പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരി “സാളഗ്രാമം വേണ്ടാ. അത് എന്റെ കൈവശമുണ്ട്”എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്, “സാളഗ്രാമം എവിടെ വെച്ചിരിക്കുന്നു?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി കപ്ളിങ്ങാട്ടിനമ്പൂരി “സാളഗ്രാമം മുഴവനോടെ കൊണ്ടു നടക്കുന്നതു ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്നു വിചാരിച്ചു അതുടച്ചു ചെറുതാക്കി മോതിരത്തിന്മേല്‍ വെച്ചുകെട്ടി കൈവിരന്മേലിട്ടുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ നടക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്, “സാളഗ്രാമം ഉടയ്ക്കുകയോ? ശിവ! ശിവ! അതും മഹാ കഷ്ടം” എന്നു പറഞ്ഞ് അകത്തേക്കു പോയി.

കപ്ളിങ്ങാട്ടുനമ്പൂരി സാളഗ്രാമപൂജയും അത്താഴവും കഴിച്ച് അണിയറയില്‍ചെന്നു കളിയോഗക്കാരോട് “വിളക്കുവെച്ചാല്‍ കളി മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കൊള്ളണം. ഇന്നലെ രാത്രി ഞാനൊട്ടും ഉറങ്ങിയിട്ടില്ല. അതിനാല്‍ ഞാനൊന്നു കിടക്കാന്‍ പോവുകയാണ്. എന്നെ ഉറക്കത്തില്‍ വിളിച്ച് ആരും ഉപദ്രവിക്കരുത്. ഉറക്കം മതിയാകുമ്പോള്‍ ഞാനുണര്‍ന്ന് എണീറ്റു വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം ഒരു മുറിക്കകത്തു കടന്നു വാതില്‍ ചാരിയിട്ടു കിടന്നുറങ്ങിത്തുടങ്ങി. കളി തുടങ്ങി കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞിട്ടും പാടാന്‍ കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ കാണാഞ്ഞിട്ട് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അതെന്താണെന്നന്വേ‌ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ ചിലര്‍ അദ്ദേഹം കിടന്നുറങ്ങുകയാണെന്നു പറയുകാല്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കളിയോഗത്തിലുള്ളവരില്‍ ചിലരെ വിളിച്ചു കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ വിളിക്കാന്‍ പറഞ്ഞു.

അപ്പോള്‍ അവര്‍, “വിളിക്കരുതെന്നാണ് കല്പിച്ചിരിക്കുന്നത്” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്, “കപ്ളിങ്ങാടിനെ വിളിക്കാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ ഭയമാണെങ്കില്‍ ഞാന്‍തന്നെ വിളിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പൂരി കിടന്നിരുന്ന മുറിയുടെ വാതില്‍ക്കല്‍ ചെന്നു വാതില്‍ തള്ളിത്തുറന്നു. അപ്പോള്‍ ദുര്‍ന്നിരീക്ഷ്യമായ ഒരു തേജസ്സാണ് അവിടെ കാണപ്പെട്ടത്. ദേഹം സ്തംഭിക്കുകയും കണ്ണു മഞ്ഞളിക്കുകയുംചെയ്യുകയാല്‍ ഇളകാന്‍പോലും ശക്തനല്ലാതെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു നിന്നനിലയില്‍ കുറച്ചുനേരം അവിടെ നിന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കണ്ണു കാണാറായി. ആ സമയം കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ അദ്ദേഹം കണ്ടത് ചതുര്‍ബാഹുവായ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ രൂപത്തിലാണ്. ഉടനെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു ഭയാത്ഭുത ഭക്തി വിഹ്വലനായി സാഷ്ടാംഗം വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ യഥാ പൂര്‍വ്വം വാതില്‍ ചാരിക്കൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോന്നു. താന്‍ കണ്ട അത്ഭുതത്തെക്കുറിച്ച് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അന്ന് ആരോടും ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല

കഥകളി ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോഴേക്കും കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി ഉണര്‍ന്നെണിറ്റ് അരങ്ങത്തെത്തി പാടിത്തുടങ്ങി. അന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാട്ട് പതിവിലധികം നന്നായതിനാല്‍ എല്ലാവരും വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു. അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം സീമാതീതമായിരുന്നു.

കഥകളി കഴിഞ്ഞു വേ‌ഷക്കാരെല്ലാവരും വേ‌ഷമൊക്കെയഴിച്ചു മുഖത്തേതു തുടച്ചുവന്നപ്പോഴേക്കും അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടും കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ടാനവും കഴിഞ്ഞുവന്നു. പ്രധാനവേ‌ഷക്കാര്‍ മുതല്‍ പെട്ടിക്കാര്‍ വരെ എല്ലാവര്‍ക്കും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങളും പതിവുള്ള പണവും കൊടുത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച്, “കപ്ളിങ്ങാട്ടിന്റെ പാട്ടിനെക്കുറിച്ച് പലരും പ്രശംസിച്ചുകേള്‍ക്കാറുണ്ട്. പാട്ട് കേള്‍ക്കാന്‍ എനിക്ക് ഇന്നലെ മാത്രമേ സംഗതിയായുള്ളൂ. പാട്ടു വളരെ കേമം തന്നെ. ഇത്രയും നന്നായിട്ടുള്ള കഥകളിപ്പാട്ടു ഞാന്‍ഇതിനുമുമ്പു കേട്ടിട്ടില്ല. വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. കപ്ളിങ്ങാടു സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനു നേരനീക്കം വരുത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ചും മറ്റും ഇന്നലെ ഞാന്‍ഏതാണ്ടൊക്കെ പറഞ്ഞുപോയി. അങ്ങയുടെ യോഗ്യതയറിയാതെ അങ്ങനെയൊക്കെ ഞാന്‍പറഞ്ഞതാണ്. അതു കൊണ്ടു മു‌ഷിച്ചില്‍ തോന്നരുത്. കപ്ളിങ്ങാടിന്റെ യോഗ്യത വിചാരിച്ചാല്‍ ഇങ്ങനെയൊന്നുമല്ല ബഹുമാനിക്കേണ്ടത്. എങ്കിലും ഒരു കഥകളിയുടമസ്ഥന്റെ നിലയിലാണല്ലോ ഇപ്പോള്‍ വന്നിരിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ ഇതിരിക്കട്ടെ” എന്ന് പറഞ്ഞ് ഒരു കുത്തു പാവുമുണ്ടു സമ്മാനിച്ചു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു.

കഥകളിയോഗക്കാര്‍ അവിടെനിന്നു പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ചില നമ്പൂരിമാരോട് താന്‍ തലേദിവസം കണ്ട അത്ഭുതത്തെക്കുറിച്ചു പറഞ്ഞു. കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി ബുദ്ധിമാനും സമര്‍ത്ഥനുമാണെങ്കിലും ബ്രഹ്മതേജസ്സും ബ്രാഹ്മണവൃത്തിയുമില്ലാത്തയാളാണെന്നു പറഞ്ഞു പുച്ഛിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന നമ്പൂരിമാരും മറ്റും അക്കാലം മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടാല്‍ സബഹുമാനം വന്ദിച്ചു തുടങ്ങി.

കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി വേ‌ഷം പരി‌ഷ്ക്കരിച്ച് ഇന്നിന്നവര്‍ക്കു പച്ച, ഇന്നിന്നവര്‍ക്കു കത്തിയെന്നും മറ്റും നിശ്ചയിച്ചപ്പോള്‍ വിദ്യുജ്ജിഹ്വനും ഒരു രാക്ഷസരാജാവായതുകൊണ്ട് കത്തി എന്നാണു നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒരു കഥകളിക്കു വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്റെ വേ‌ഷം കെട്ടുന്നയാള്‍ കത്തിക്കു തേച്ചു ചുട്ടിക്കു കിടന്നു. ചുട്ടി തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ ആ വേ‌ഷക്കാരന്‍ നല്ല ഉറക്കമായിരുന്നു. അയാളെ ചുട്ടിക്കാരന്‍ വിളിച്ചുണര്‍ത്തി. വേ‌ഷക്കാരന്‍ ഉറക്കിപ്പിച്ചയോടുകൂടി എണീറ്റിരുന്ന് ഓര്‍മ്മകൂടാതെ കൈകൊണ്ടു മുഖത്തു തേച്ചിരുന്നതും ചുട്ടിയുമെല്ലാം തൂത്തു വല്ലാതെയാക്കി ത്തീര്‍ത്തു. വീണ്ടും കത്തി തേച്ചു ചുട്ടികുത്തി വേ‌ഷം തീര്‍ക്കാന്‍ സമയമില്ലാതിരുന്നതുകൊണ്ട് കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി “ഇനി ആ വേ‌ഷം അങ്ങനെ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു കണ്ണില്‍ക്കണ്ടതെല്ലാം അയാളുടെ തലയിലും ദേഹത്തിലുമെല്ലാം വെച്ചു കെട്ടി വേ‌ഷം തീര്‍ത്ത് അയാളെ അരങ്ങത്തേക്കു തള്ളിയയച്ചു. അന്നുമുതല്‍ വിദ്യുജ്ജിഹ്വന്റെ വേ‌ഷം ഇപ്പോള്‍ കണ്ടു വരുന്ന വിധത്തില്‍ വികൃതമായിട്ടുതന്നെ നടപ്പായി.

കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരി കഥകളി പരി‌ഷ്ക്കരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം വേറെ രണ്ടു നമ്പൂരിമാരും അല്‍പാല്പം ഭേദഗതികളോടുകൂടി കഥകളി പരി‌ഷ്ക്കരിച്ചു. അതിനാല്‍ കഥകളിക്കു കപ്ളിങ്ങാട്ടന്‍, കലടിക്കോടന്‍, വെട്ടത്തുനാടന്‍ ഇങ്ങനെ മൂന്നു രീതി നടപ്പായിത്തീര്‍ന്നു. ഇവയില്‍ വെട്ടത്തുനാടന്‍ രീതിക്ക് അധികം പ്രചാരം സിദ്ധിച്ചില്ല. അത് ഇപ്പോഴും വിരളപ്രചാരമായിത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നേയുള്ളു. കപ്ളിങ്ങാടന്‍, കല്ലടി ക്കോടന്‍ എന്നീ രണ്ടു രീതികള്‍ക്കു ആദ്യം തന്നെ ധാരാളം പ്രചാരം സിദ്ധിച്ചു. അവ ഇപ്പോഴും പ്രചുരപ്രചാരത്തോടുകൂടി തന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. ഈ മൂന്നു രീതികളും തമ്മില്‍ ആട്ടത്തിനും ചാട്ടത്തിനും ചവിട്ടുകള്‍ക്കും കലാശങ്ങള്‍ക്കുമല്ലാതെ വേ‌ഷങ്ങള്‍ക്കു വലിയ വ്യത്യാസമൊന്നുമില്ല. തിരുവിതാംകൂര്‍, കൊച്ചി എന്നീ രാജ്യങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും കപ്ളിങ്ങാടന്‍ രീതിതന്നെയാണ് അധികം പ്രചാരത്തില്‍ ഇരിക്കുന്നത്. കല്ലടിക്കോടന്‍ രീതിക്ക് അധികം പ്രചാരം ബ്രിട്ടീ‌ഷു മലബാറിലാണ്.

നമ്മുടെ കഥാനായകനായ കപ്ളിങ്ങാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ കാലാനന്തരവും ആ ഇല്ലത്തുണ്ടായവരെല്ലാം ബുദ്ധിമാന്മാരും സമര്‍ത്ഥരുമായിരുന്നുവെന്നും ഇപ്പോഴും അവിടെ അങ്ങനെതന്നെയാണ് ഇരിക്കുന്നതെന്നുമാണ് പലതും പറഞ്ഞു കേട്ടിട്ടുള്ളത്.

അദ്ധ്യായം 94
വിജയാദ്രി മാഹാത്മ്യം

“വിജയാദ്രി” യെന്നും അതിന്റെ പരിഭാ‌ഷയായി “വെന്നിമല” ¹ എന്നും പറഞ്ഞുവരുന്ന പുണ്യപര്‍വതം സ്ഥിതി ചെയുന്നത് തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്ത് ചങ്ങനാശ്ശേരിത്താലൂക്കിലുള്‍പ്പെട്ട പുതുപ്പള്ളിപ്പകുതിയിലാണ്. കോട്ടയം പട്ടണത്തില്‍നിന്ന് ഈ സ്ഥലത്തേക്ക് ഏകദേശം ഏഴു നാഴിക മാത്രമേ ദൂരമുള്ളു. ഈ പുണ്യസ്ഥലത്തേയും ഇവിടെയുള്ള “ഇരവിപുരം” എന്ന ക്ഷേത്രത്തെയും കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവരായി കേരളത്തില്‍ അധികംപേരുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും ഈ സ്ഥലത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യത്തേയും ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ആഗമത്തേയും പറ്റി അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ ചുരുക്കമാകയാല്‍ അങ്ങനെയുള്ള ജനങ്ങളുടെ അറിവിലേക്കായി എന്റെ അറിവില്‍പ്പെട്ടിടത്തോളം സംഗതികള്‍ ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ കുറിക്കുന്നു.

പണ്ട് പരദേശങ്ങളില്‍നിന്നു ചില പെരുമാക്കന്മാര്‍ വന്നു പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലംവീതം കേരളരാജ്യത്തെ ഭരിച്ചിരുന്നുവെന്നുള്ളതു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അങ്ങനെ വന്നു കേരളചക്രവര്‍ത്തികളായി വാണിരുന്ന പെരുമാക്കന്മാരില്‍ ഒടുവില്‍ വന്നയാളും പ്രജാവത്സലനും ഭരണനിപുണനും വലിയ വിദ്വാനും മഹാകവിയും വിഷ്ണുഭക്തനും തന്റെ കാലാവധി (പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം) കഴിഞ്ഞിട്ടും, ജനങ്ങളുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം മുപ്പത്താറു സംവത്സരം കേരളം ഭരിച്ചുകൊണ്ടു കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തെന്ന സ്ഥലത്തു താമസിച്ചിരുന്ന മഹാനും “കുലശേഖരവര്‍മ്മാ”വെന്നു പ്രസിദ്ധനുമായിരുന്ന ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഒരിക്കല്‍ തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തുനിന്നു ജലമാര്‍ഗ്ഗമായി തെക്കന്‍ ദിക്കുകളിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. കോട്ടയത്തിനു പടിഞ്ഞാറുവശം വേമ്പനാട്ടുകായലില്‍ എത്തിയപ്പോള്‍ കിഴക്കുഭാഗത്തായി ഒരു സ്ഥലത്ത് ആകാശത്തില്‍ നക്ഷത്രസ്വരൂപികളായ സപ്തര്‍‌ഷികള്‍ നൃത്തംചെയ്തു കൊണ്ട് പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കുന്നതായിക്കണ്ട് അവിടെ ഭൂഭാഗത്ത് എന്തെങ്കിലും ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ടായിരിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് വഞ്ചി കൊടുരാറുവഴി നേരെ കിഴക്കോട്ടു വയ്ക്കാന്‍ കല്‍പിക്കുകയും വഞ്ചിക്കാര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെ ഏതാനും നാഴിക കിഴക്കോട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ വഞ്ചി പുതുപ്പള്ളിദേശത്തു പാലൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന നായരുടെ കടവില്‍ ചെന്നടുത്തു. അവിടെ കൊടുരാര് അവസാനിക്കുകയും അവിടെനിന്നു കിഴക്കോട്ട് കരപ്രദേശമാകയാല്‍ വഞ്ചിയില്‍പ്പോകുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ വരികയും ചെയ്തതുകൊണ്ട് ചേരമാന്‍ പെരുമാളും അനുചരന്മാരും അവിടെ കരയ്ക്കിറങ്ങി. ആ വിവരമറിഞ്ഞു പാലൂര്‍ മൂത്തപണിക്കര്‍ വീട്ടില്‍നിന്ന് ഇറങ്ങിച്ചെന്നു പെരുമാളെക്കണ്ടു വന്ദിച്ച് അവിടെ എഴുന്നള്ളിയതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യമെന്താണെന്നു ചോദിക്കുകയും പെരുമാള്‍ താന്‍ നക്ഷത്രങ്ങള്‍ പ്രദക്ഷിണം വെയ്ക്കുന്നതായിക്കണ്ട് ആ സ്ഥലത്ത് എന്തെങ്കിലും വിശേ‌ഷമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെപ്പോയി നോക്കാനായിട്ടു വന്നിരിക്കയാണെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം പണിക്കരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വിദ്യാവൃദ്ധനും വയോവൃദ്ധനുമായിരുന്ന ആ പണിക്കര്‍ പെരുമാളെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു താഴെ വരുന്ന പ്രകാരം പറഞ്ഞു:

“അല്ലയോ എന്റെ തമ്പുരാനേ!” ഇവിടെനിന്നു രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക കിഴക്ക് ഒരു പുണ്യസ്ഥലമുണ്ട്. അതൊരു മലയാണ് അതിനു സംസ്കൃത പണ്ഡിതന്മാര്‍ “വിജയാദ്രി” എന്നും സാധാരണ ജനങ്ങള്‍ “വെന്നിമല” എന്നും പേര്‍ പറഞ്ഞു വരുന്നു. ആ മലയില്‍ പണ്ട് “കപിലന്‍” മുതലായി അനേകം മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്മാര്‍ തപസ്സു ചെയ്തുപാര്‍ത്തിരുന്നു. ആ മലയുടെ ഉപരിഭാഗത്തായി മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു ബിംബവുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ബിംബം അവിടെ ആരും പ്രതിഷ്ഠിച്ചതല്ലായിരുന്നു, സ്വയംഭൂവായിരുന്നു. ആ ബിംബത്തിങ്കല്‍ ദേവന്മാരും ഋഷീബശ്വരന്മാരുമല്ലാതെ മറ്റാരും പൂജയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ആ വിഷ്ണുഭഗവാനെ സേവിച്ചു കൊണ്ടാണ് കപിലാദികള്‍ അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നത്.

“അവിടെ ആ താപസന്മാര്‍ അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് എവിടെനിന്നോ ഏതാനും രാക്ഷസന്മാര്‍ അവിടെച്ചെന്നുചേരുകയും ഈ മഹര്‍‌ഷിമാരെ പലവിധത്തില്‍ ഉപദ്രവിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ദുഷ്ടന്മാരായ രാക്ഷസന്മാരുടെ ഉപദ്രവം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ ആ താപസശ്രഷ്ഠന്മാര്‍ ആ പുണ്യസ്ഥലം വിട്ടു പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി കിഴക്കോട്ടോടി ശബര്യാശ്രമത്തിങ്കല്‍ ചെന്നെത്തി. അപ്പോള്‍ ദശരഥപുത്രനായ സാക്ഷാല്‍ ശ്രീരാമചന്ദ്രന്‍ അവിടെയെത്തി ശബരിക്ക് മോക്ഷം കൊടുത്തിട്ടു തന്റെ സഹോദരനായ ലക്ഷ്മണനോടുകൂടി പമ്പാതീരത്തിങ്കലെത്തിത്താമസിക്കുന്നതായിക്കേട്ട് ഈ മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്മാര്‍ അവിടെച്ചെന്നു ശ്രീരാമനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു തങ്ങളുടെ സങ്കടമറിയിച്ചു. അക്കാലത്തു സീതാവിരഹദുഃഖാക്രാന്തനായിരുന്നുവെങ്കിലും കരുണാനിധിയും ആശ്രിതവത്സലനുമായ ശ്രീരാമചന്ദ്രന്‍ മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ സങ്കടം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ അവരുടെ സങ്കടം തീര്‍ത്തു കൊടുക്കുന്നതിനു ലക്ഷ്മണനെ നിയോഗിച്ചു. ഉടനെ ലക്ഷ്മണന്‍ വില്ലുമമ്പും ധരിച്ച് തന്റെ ജ്യേഷ്ഠന്റെ ആജ്ഞാപു‌ഷ്പത്തെ ശിരസാവഹിച്ചുകൊണ്ട് മഹര്‍‌ഷിമാരോടു കൂടിപ്പോയി ചെറുഞാണൊലിയിട്ടുകൊണ്ട് ആ മലയില്‍ചെന്നുകയറി. ലക്ഷ്മണന്റെ ചെറുഞാണൊലി കേട്ടക്ഷണത്തില്‍ കാലചോദിതന്മാരായ ആ രാക്ഷസന്മാര്‍ ആയുധങ്ങള്‍ ധരിച്ചുകൊണ്ടു ലക്ഷ്മണനോടു നേരിട്ടു. ക്ഷണനേരംകൊണ്ട് ലക്ഷ്മണന്‍ ആ രാക്ഷസന്മാരെയെലാം നിഗ്രഹിച്ചു മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ സങ്കടം തീര്‍ത്തിട്ടു പൂര്‍വ്വസന്നിധിയിലേക്കുതന്നെ തിരിച്ചു പോവുകയും ചെയ്തു. ലക്ഷ്മണനു വിജയം സിദ്ധിച്ച സ്ഥലമായതിനാലാണ് ആ മലയ്ക്കു “വിജയാദ്രി” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചത്. അതിന്റെ പരിഭാ‌ഷയായിട്ടാണ് ജനങ്ങള്‍ “വെന്നിമല” എന്നു പറയുന്നത്. “വെന്നി” എന്ന വാക്കിനു ജയം എന്നും അര്‍ത്ഥമുണ്ടായിരിക്കാം. “ജയഭേരി” എന്ന സംസ്കൃതവാക്കിന്റെ പരിഭാ‌ഷയായിട്ടു മലയാളത്തില്‍ “വെന്നിപ്പറ” എന്നു പറയാറുണ്ട്.

“ആ മലയില്‍ പണ്ടു തപസ്സുചെയ്തുകൊണ്ടു താമസിച്ചിരുന്ന മഹര്‍‌ഷിശ്രേഷ്ഠന്മാരെല്ലാം ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടെന്നാണു ജനങ്ങള്‍ പറയുകയും വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തുപോരുന്നത്. എന്നാലിപ്പോള്‍ കലിയുഗമായതുകൊണ്ട് അവരെ മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷമായി കാണ്‍മാന്‍ കഴിയുന്നില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, മഹര്‍‌ഷിമാരിപ്പോള്‍ താമസിക്കുന്നത് അവിടെയുള്ള വലിയ ഗുഹകളിലാണ്. ഇപ്പോഴും അവരുടെ മനസ്സില്‍ രാക്ഷസഭയവും ജനോപദ്രവുമുണ്ടാകരുതെന്നുള്ള വിചാരമുള്ളതിനാല്‍ അവര്‍ ഗുഹകളുടെ പ്രവേശനദ്വാരങ്ങള്‍ ആരും കണ്ടുപിടിക്കാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം ആച്ഛാദിച്ചുകൊണ്ടാണ് താമസിക്കുന്നത്. എന്നാലവര്‍ പണ്ടു പര്‍ണ്ണശാലകള്‍ കെട്ടി അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലങ്ങള്‍ കണ്ടുപിടിക്കുന്നതിനു ചില ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെ കാണ്‍മാനുണ്ട്. ആ മലയില്‍ ഏഴു വലിയ സരസ്സുകളും എഴുപത്തിരണ്ട് അല്‍പസരസ്സുകളുമുണ്ട്. ജനങ്ങള്‍ വലിയ സരസ്സുകളെ “ചിറ”കളെന്നും അല്‍പസരസ്സുകളെ “ഓലി”കളെന്നുമാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. അവയെലാം പുണ്യതീര്‍ത്ഥങ്ങളാണ്. അവയില്‍ വേനലെന്നും വര്‍‌ഷമെന്നുമുള്ള വ്യത്യാസം കൂടാതെ സദാ സ്ഫടികസദൃശമായ നിര്‍മ്മലജലം പരിപൂര്‍ണ്ണമായിരിക്കുന്നു. മലയില്‍നിന്നു തീര്‍ത്ഥം ഒലിച്ചു വന്ന സദാ ആ സരസ്സുകളെ നിറച്ചു കൊണ്ടാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഒരിക്കലുമവയില്‍ ജലം കുറഞ്ഞു പോകുന്നില്ല എന്നാല്‍ ഒരു കാലത്തും കര കവിഞ്ഞ് ഒഴുകുന്നുമില്ല അവിടെച്ചെന്നുകണ്ടാല്‍ അവ ദിവ്യങ്ങളായിട്ടുള്ള പുണ്യസരസ്സുകളാണെന്ന് ആരും സമ്മതിക്കും. ആ പുണ്യ തീര്‍ത്ഥങ്ങളില്‍ സ്നാനതര്‍പ്പണങ്ങളും പിതൃക്രിയകളും ചെയ്താല്‍ മോക്ഷവും പിതൃപ്രീതിയും സിദ്ധിക്കുമെന്നാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം.

“വിജയാചലതീര്‍ത്ഥേ‌ഷു സ്നാത്വാ ഭക്ത്യാ പിതൃക്രിയാം
കരോതി മനേജോ യസ്തു ഗയാശ്രാദ്ധഫലം ലഭേല്‍”

എന്നു സ്ഥലപുരാണത്തില്‍പ്പറഞ്ഞിട്ടുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ അര്‍ദ്ധോദയം, മഹോദയം, അമാവാസി മുതലായ പുണ്യദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെ സ്നാനതര്‍പ്പണാദികള്‍ക്കായി അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നുമായി ഇപ്പോഴും അവിടെ വരുന്നുണ്ട്. പുണ്യദിവസങ്ങളില്‍ ദേവന്മാരും അവിടെ വരുന്നുണ്ടെന്നാണ് ജനശ്രുതി. ഈ മലയുടെ അന്തര്‍ഭാഗത്തും തീര്‍ത്ഥങ്ങളുണ്ടെന്നും അവിടെയുയിരിക്കുന്ന താപസശ്രേഷ്ഠന്മാര്‍ പുണ്യദിനങ്ങളില്‍ അവയില്‍ സ്നാനനതര്‍പ്പണാദികള്‍ ചെയ്യുന്നുണ്ടെന്നുമുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയാണ്. എന്തെന്നാല്‍, പുണ്യദിനങ്ങളില്‍ മലയില്‍നിന്ന് ഒലിച്ചുവരുന്ന തീര്‍ത്ഥത്തോടുകൂടി ദര്‍ഭപ്പുല്ലും പൂക്കളും അക്ഷതവും മറ്റും ഇപ്പോഴും പതിവായിക്കണ്ടുവരുന്നുണ്ട്. ഇവ ആ മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ തര്‍പ്പണത്തിന്റെ വകയായിരിക്കണമല്ലോ.

“എന്നാല്‍ ആ മലയുടെ മുകളില്‍ പണ്ടുണ്ടായിരുന്ന വിഷ്ണുവിഗ്രഹം ഇപ്പോള്‍ അവിടെ പ്രത്യക്ഷമായി കാണ്‍മാനില്ല. അതു മണ്ണിനടിയില്‍ മറഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നു. എങ്കിലും ആ ബിംബമുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലം കണ്ടുപിടിക്കാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമുണ്ട്. ആ മലയില്‍ ഇപ്പോഴും ചില വേടന്മാര്‍ കുടുംബസഹിതം താമസിക്കുന്നുണ്ട്. അവരില്‍ പ്രാധനന്റെ പേര്‍ “ഇരവി” എന്നാണ്. അവന്‍ ഒരു ദിവസം പാരകൊണ്ട് കാട്ടുകിഴങ്ങുകള്‍ മാന്തിപ്പറിച്ചപ്പോള്‍ ഒരു സ്ഥലത്തുനിന്നു രക്തപ്രവാഹമുണ്ടായി. അവന്‍ അതു കണ്ടു പേടിക്കുകയും അവനു മോഹാലസ്യമുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് അവന് ബോധം വീണത്. അവന്റെ പാര ആ വിഷ്ണുബിംബത്തില്‍ കൊണ്ടതിനാലാണ് രക്തപ്രവാഹമുണ്ടായത്. ആ ഇരവിയോടു പറഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ സ്ഥലം കാണിച്ചുതരും. അവന്റെ കൂട്ടുകാരോ മറ്റോ ഇനിയും ആ സ്ഥലത്തു മാന്തുകയോ കുഴിക്കുകയോ ചെയ്യാനിടയാകാതെ സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് അവന്‍ ആ സ്ഥലത്തിനു സമീപിച്ചുതന്നെയാണ് കുടികെട്ടി താമസിച്ചു വരുന്നത്”.

ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍: എനിക്ക് ആ സ്ഥലംതന്നെയാണ് കാണേണ്ടത്. താഴെയിരിക്കുന്ന വിഷ്ണുവിഗ്രഹത്തെ ഉദ്ദേശിച്ചു സപ്തര്‍‌ഷികള്‍ ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ഉപരിഭാഗത്തുതന്നെയായിരിക്കണം പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കുന്നതായി ഞാന്‍കണ്ടത്. അതുകൊണ്ട് നമുക്ക് അങ്ങോട്ടു പോകാം. പണിക്കരും ഒരുമിച്ചു തന്നെ വരണം.

പണിക്കര്‍: എഴുന്നള്ളത്തോടുകൂടി വരുന്നതിന് അടിയനു വിരോധമൊന്നുമില്ല; സന്തോ‌ഷ മാണ്. പക്ഷേ എഴുന്നള്ളുന്ന കാര്യമാണ് വലിയ വി‌ഷമമായിട്ടിരിക്കുന്നത്. ഒരൂടുവഴി മാത്രമേ ഉള്ളു. അതുതന്നെ വലിയ കാട്ടില്‍ക്കൂടിയാണ്. വാഹനങ്ങളില്‍ പോകാനും നിവൃത്തിയില്ല. കാല്‍നടയായിത്തന്നെ പോകേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അമാവാസി ദിവസങ്ങളിലും മറ്റും അടിയങ്ങള്‍ പോകുന്നതുതന്നെ വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടാണ്. പിന്നെ തിരുമേനി എഴുന്നള്ളുന്നതെങ്ങനെയാണെന്നാണ് അടിയന്‍ വിചാരിക്കുന്നത്.

പെരുമാള്‍: അതിനെക്കുറിച്ചു വിചാരിക്കേണ്ട. ഞാന്‍ നടന്നു കൊള്ളാം. എനിക്ക് ഇതൊന്നും പ്രയാസമായി തോന്നുന്നില്ല.

“എന്നാല്‍ കല്പനപോലെ” എന്നു പറഞ്ഞു പണിക്കര്‍ മാര്‍ഗ്ഗദര്‍ശിയായിട്ടു മുന്‍പേയും പെരുമാളും സഹചരന്മാരും പിന്നാലെയുമായിട്ട് അവിടെനിന്ന് പുറപ്പെട്ടു.

ഇവര്‍ മലയിലേക്കു പുറപ്പെട്ടതു മരംകോച്ചുന്ന മഞ്ഞുള്ള മകരമാസത്തിലൊരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മഞ്ഞിന്റെ തണുപ്പു സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ പാലൂര്‍ പണിക്കരോട്, “ഇവിടെത്തന്നെ മഞ്ഞിന്റെ ശൈത്യം ദുസ്സഹമായിരിക്കുന്നു. മലയില്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ ഇത് ഇതിലധികമായിരിക്കുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍, “മലകളില്‍ മഞ്ഞ് മറ്റുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലുള്ളതില്‍ അധികമായിരിക്കുന്നതു സാധാരണമാണ്. എന്നല്‍ ഈ മലയിലങ്ങനെയല്ല. ഇവിടെ മഞ്ഞും തണുപ്പും ലേശംപോലുമില്ല. അടിയന്‍ അറിയിച്ചതു പരമാര്‍ത്ഥമാണെന്ന് അവിടെച്ചെല്ലുമ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു ബോദ്ധ്യപ്പെടും. അവിടെ മരങ്ങളുടെ ഇലകളില്‍പോലും മഞ്ഞുവെള്ളം കാണുകയില്ല. പണ്ട് ഇവിടെയും മഞ്ഞ് മറ്റുള്ള മലകളിലെപ്പോലെ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നും മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം രാക്ഷസനിഗ്രഹത്തിനായി വന്നിരുന്ന ലക്ഷ്മണസ്വാമിക്കു മഞ്ഞിന്റെ ശൈത്യം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ കപില മഹര്‍‌ഷി “ഈ മലയില്‍ മഞ്ഞില്ലാതെയായിപ്പോകട്ടേ” എന്നു ശപിക്കുകയാലാണ് ഇവിടെ മഞ്ഞില്ലാതെയായിപ്പോയെതെന്നുമാണ് ഐതിഹ്യം. അതെങ്ങനെയായാലും ഇവിടെ മഞ്ഞില്ലെന്നുള്ള കാര്യം വാസ്തവം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇങ്ങനെ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് നടന്ന് അവര്‍ വിജയാദ്രിയുടെ ഉപരിഭാഗത്തെത്തി. ആ കാട്ടുവഴിയില്‍ക്കൂടി കാല്‍നടയായി കയറ്റം കയറി മലയുടെ മുകളിലെത്തുന്നതിനു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ക്കു സഹചരന്മാരോളംതന്നെ പ്രയാസവും ക്ഷീണവുമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദേഹം അങ്ങനെയുള്ളതായിരുന്നുവല്ലോ.

“ഔന്നത്യം ചേര്‍ന്ന മൂക്കും പൃഥുഗളവുമുയര്‍ന്നുള്ളൊരംഗങ്ങള്‍തന്നില്‍
ച്ചേര്‍ന്നീടും പൊന്മണികര്‍ണ്ണിക വിലസിടുമാക്കര്‍ണ്ണപാശങ്ങള്‍ രണ്ടും
നന്നായ് മുട്ടോളവും തൂങ്ങിയ കരയുഗവും നല്ല പൊന്‍വര്‍ണ്ണവും പൂ-
ണ്ടന്യുനായാമമേവന്നുടലതു ജനതയ്ക്കുള്ള ദുഃഖങ്ങള്‍ തീര്‍ക്കും”

എന്നാണല്ലോ ‘സുഭദ്രാധനഞ്ജയം’ നാടകത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആകാരത്തെ വര്‍ണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നത്.

അവര്‍ മലയുടെ ഉപരിഭാഗത്തെത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം പാലൂര്‍ പ്പണിക്കര്‍ ഇരവിയെ വിളിച്ച് അവന്‍ കാട്ടുകിഴങ്ങു മാന്തിയ സമയം രക്തപ്രവാഹമുണ്ടായ സ്ഥലം കാണിച്ചുകൊടുക്കുവാന്‍ പറയുകയും അവന്‍ കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ആ സ്ഥലത്തിനു മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചു നമസ്കരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഇരവിയെ വിളിച്ച് “ഈ സ്ഥലത്തിനു ”കോട്ട” എന്നു പേരിട്ടിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ മേലില്‍ ഈ സ്ഥലത്തിനു “വെന്നിമലക്കോട്ട” എന്നു നാമമായിരിക്കുന്നതാണ്. പണ്ടു സ്വയംഭൂവായ ബിംബമുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ദേവപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കണമെന്നു നാം വിചാരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ നീയും നിന്റെ ജാതിക്കാരായ വേടന്മാരില്‍ ആരുംതന്നെ മേലാല്‍ ഈ മലയുടെ ഉപരിഭാഗത്തു താമസിക്കരുത്. എന്നാല്‍ വളരെക്കാലമായി ഇവിടെ താമസിച്ചുവരുന്ന നിങ്ങള്‍ ഇവിടംവിട്ടു പോകണമെന്നു നാം ആജ്ഞാപിക്കുന്നില്ല. ഈ മലയുടെ നാലു വശങ്ങളിലും അടിവാരങ്ങളില്‍ കുടില്‍ കെട്ടി ഈ കോട്ടയ്ക്കു കാവലായി നിങ്ങള്‍ താമസിച്ചുകൊള്ളണം. നിങ്ങളിലാരും ഈ കോട്ടയിലുള്ള പക്ഷിമൃഗാദികളെ ഹിംസിക്കുകയോ കാടുകളും മരങ്ങളും വെട്ടിയഴിക്കുകയോ ചെയ്തുപോകരുതെന്നു മാത്രമല്ല, അന്യന്മാര്‍ വന്ന് അപ്രകാരമൊന്നും ചെയ്യാതെ നിങ്ങള്‍ സൂക്ഷിക്കുകയും വേണം. ഇതിലേക്ക് എന്തെങ്കിലും ചെറുതായ ഒരു പ്രതിഫലം നാം നിങ്ങള്‍ക്കു തരികയും ചെയ്യാം. ഈ സ്ഥലം പണ്ട് മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ തപോവനമായിരുന്നുവല്ലോ. ആ സ്ഥിതിയില്‍തന്നെ ഇവിടം, മേലാല്‍ ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെടുന്ന ദേവന്റെ സങ്കേതമായിരിക്കണമെന്നാണ് നാം ആഗ്രഹിക്കുന്നത് ” എന്ന് പറഞ്ഞു. ഇതു കെട്ട് ഇരവി താണുതൊഴുതുകൊണ്ട്, “പൊന്നുതമ്പുരാനേ! അടിയങ്ങള്‍ കല്പനയ്ക്കു വിരോധമായി യാതൊന്നും പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നവരല്ല. കല്പനപോലെയെല്ലാം ഇവിടുത്തെ അടിമകളായി അടിയങ്ങള്‍ കോട്ടയുടെ നാലുവശത്തും അടിവാരങ്ങളില്‍ മാടങ്ങള്‍ കെട്ടിപ്പാര്‍ത്തു കൊള്ളാം. ഈ മല തപോവനമായിരുന്നതുകൊണ്ട് ഇവിടെ ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളൊന്നുംതന്നെ ഇല്ല. ഇവിടെ മൃഗങ്ങളെന്നു പറയാന്‍ മരഞ്ചാടികള്‍ മാത്രമേയുള്ളു. അവര്‍ ശ്രീരാമഭക്തന്മാരാണെന്നുള്ള വിശ്വാസം നിമിത്തം അവരെ ആരും ഹിംസിക്കാറുമില്ല. പിന്നെ, ഇവിടെയുള്ള കാടും മരങ്ങളും ആരും വെട്ടി നശിപ്പിക്കാതെ അടിയങ്ങള്‍ പ്രത്യേകം സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളുകയും ചെയ്യാം” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു.

ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ജനങ്ങള്‍ കേട്ടുകേള്‍പ്പിച്ചു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്ന വിവരമറിയുകയും അരിയും കറിക്കോപ്പുകളും മറ്റും ശേഖരിച്ച് ആ മലയുടെ മുകളില്‍ എത്തിക്കുകയും സമീപസ്ഥന്മാരും “മലമേല്‍ക്കാവുസമൂഹ”ത്തിലുള്‍പ്പെട്ടവരുമായ ചോഴിയപ്പട്ടന്മാരെ വരുത്തി ചതുര്‍വ്വിധവിഭവങ്ങളോടുകൂടി അമൃതേത്തിനെല്ലാം തയ്യാറാക്കിക്കുകയും ചെയ്തു. കേരളചക്രവര്‍ത്തിയായിരുന്ന മഹാരാജാവെഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞാല്‍ അമൃതേത്തും മറ്റും തയ്യാറാക്കുന്നതിന് എല്ലാവരും സന്നദ്ധരായിരിക്കുമല്ലോ. ഭക്ഷണത്തിന് വേണ്ടുന്നതെല്ലാം തയ്യാറായി എന്നറിഞ്ഞു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ മുതലായവര്‍ ഓരോ ചിറകളില്‍പ്പോയി സ്നാനം മുതലായവ കഴിച്ചുവന്നു പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം മാറിയിരുന്ന് യഥാക്രമം ഊണുകഴിച്ചു. ആ വനഭോജനം അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കൂം ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷപ്രദവും സുഖവുമായി എന്ന് അവരില്‍ നിന്നുതന്നെ അന്യന്മാര്‍ക്കും അറിയാനിടയാവുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ ജനങ്ങള്‍ക്കൂടി ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ തത്കാലതാമസത്തിനായി ആ മലയുടെ പടിഞ്ഞാറെച്ചരുവില്‍ ഒരു പുര അന്നു വൈകുന്നേരത്തേക്കുതന്നെ കെട്ടിയുണ്ടാക്കി. അപ്പോള്‍ മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ താമസം അവിടെയാക്കി. അവിടെ വേണ്ടുന്ന സകലസാധനങ്ങളും മുറയ്ക്ക് ഇടപ്രഭുക്കന്മാരും നാടുവാഴികളും മറ്റും ശേഖരിച്ചു കൊടുത്തുകൊണ്ടിരുന്നു. പാചകവൃത്തി മലമേല്‍ക്കാവു സമൂഹക്കാര്‍തന്നെ നടത്തി. ഭൃത്യന്മാരും മറ്റും പെരുമാളുടെക്കൂടെത്തന്നെ ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നെ പാലൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ മുതലായി മൂന്നുപേര്‍ വിശേ‌ഷാല്‍ ചെന്നുകൂടുകയും ചെയ്തു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഇങ്ങനെ അവിടെത്താമസിച്ചുകൊണ്ടു മുറയ്ക്കു ക്ഷേത്രം പണി നടത്തിച്ചു. അമ്പലം ഒട്ടും മോശമല്ലായിരുന്നു. നാലമ്പലം, ബലിക്കല്‍പ്പുര, വാതില്‍മാടം മുതലായവയോടുകൂടിത്തന്നെയാണ് പണിയിച്ചത്. പശ്ചിമാഭിമുഖമായ ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കെ വഴിയമ്പലം കൂത്തമ്പലമായിട്ടും ഉപയോഗിക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണം അതില്‍ അരങ്ങും അണിയറയുംകൂടി ഉണ്ടാക്കിച്ചു. ശ്രീകോവില്‍, മണ്ഡപം, തിടപ്പള്ളി, മുളയറ മുതലായവയെല്ലം പണിക്കുറ തിര്‍ന്നപ്പോഴേക്കും കൃഷ്ണശിലകൊണ്ടു ചതുര്‍ബ്ബാഹുവായിട്ടുള്ള ഒരു വിഷ്ണുവിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു ജ്യോത്സ്യന്മാരെ വരുത്തി ആലോചിച്ചു പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കു മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും മൂഹുര്‍ത്തച്ചാര്‍ത്ത് എഴുതിച്ചു വാങ്ങുകയും പ്രസിദ്ധതന്ത്രിയായ താഴമണ്‍ പോറ്റിയുടെ അടുക്കല്‍ ആളയച്ചു വിവരം ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും പ്രതിഷ്ഠ, കലശം, ഉത്സവും മുതലായവയ്ക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചാര്‍ത്തു വരുത്തുകയും സകല സാധനങ്ങളും ശേഖരിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുള്ള ക്രിയകള്‍ തുടങ്ങുന്നതിനു രണ്ടു ദിവസം മുമ്പേതന്നെ തന്ത്രിയേയും ശാന്തി, പരികര്‍മ്മം, കഴകം, വാദ്യഘോ‌ഷം മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന ബ്രാഹ്മണരെയും വാരിയന്മാരെയും മാരാന്മാരെയും മറ്റും സ്ഥലത്തു വരുത്തി താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങനെ വേണ്ടുന്ന സാധനങ്ങളെല്ലാം തയ്യാറാക്കിവെക്കുകയും വരേണ്ടുന്നവരെല്ലാം വന്നുചേരുകയും ചെയ്തതിന്റെശേ‌ഷം ക്രിയകളാരംഭിക്കുന്നതിന്റെ തലേദിവസം സന്ധ്യ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അവിടെച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. ജടയും താടിയും വളര്‍ത്തിയും ദേഹമെല്ലാം ഭസ്മംപൂശിയും കഴുത്തില്‍ രുദ്രാക്ഷമാലകളഞ്ഞും മരവുരിയുടുത്തുമിരുന്ന ആ ആളെക്കണ്ടാല്‍തന്നെ ഒരു സന്യാസിയോ താപസനോ മറ്റോ ആണെന്നു തോന്നുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അവിടെച്ചെന്ന് എന്തൊക്കെയോ സംസാരിച്ചു. അതെല്ലാം ഗീര്‍വ്വാണഭാ‌ഷയിലായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെ നിന്നിരുന്നവര്‍ക്കു കാര്യമൊന്നും മനസ്സിലായില്ല. ഈ വിവരമറിഞ്ഞു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍തന്നെ അവിടെച്ചെന്നു. ആ താപസനെ കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അദ്ദേഹം ഒരു ദിവ്യനാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദത്തിങ്കില്‍ വീണുനമസ്കരിച്ചു. ചേരമാന്‍ പെരുമാളും ഗീര്‍വ്വാണഭാ‌ഷാഭിജ്ഞനായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ തമ്മില്‍ സംഭാ‌ഷണമാരംഭിച്ചു. അതിന്റെ പരിഭാ‌ഷ താഴേച്ചേര്‍ക്കുന്നു:

താപസന്‍: ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കാനായി ഒരു ബിംബമുണ്ടാക്കിച്ചു വെച്ചിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതു കേടുള്ളതാകയാല്‍ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കരുത്. അതു പ്രതിഷ്ഠിപ്പിച്ചാല്‍ രാജാവിനു ഗുണത്തിനു പകരം ദോ‌ഷമാണുണ്ടാകുന്നത്.

പെരുമാള്‍: ആ ബിംബത്തിനു യാതൊരു കേടും ഞങ്ങളാരും കണ്ടില്ല. പിന്നെ അവിടുന്ന് ഇങ്ങനെ പറയുന്നതെന്താണാവോ?

താപസന്‍: ആ ബിംബം എന്നെ ഒന്നു കാണിച്ചുതന്നാല്‍ കേടെവിടെയാണെന്നു ഞാന്‍കാണിച്ചുതരാം.

ഇതു കേട്ടു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ താപസനെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുപോയി ബിംബം കാണിച്ചുകൊടുത്തു. ഉടനെ താപസന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയിലിരുന്ന ഇരുമ്പുവടികൊണ്ട് ആ ബിംബത്തിന്റെ ഉദരമദ്ധ്യത്തിങ്കല്‍ ഒരു കുത്തു കൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ ആ ഭാഗം പൊട്ടിത്തുറക്കുകയും അവിടെ നിന്നു കൃമികളോടുകൂടിയ വെള്ളമൊലിക്കുകയും ഒരു ചെറിയ തവള പുറത്തേക്കു ചാടുകയും ചെയ്തു. ഇതു കണ്ട് എല്ലാവരും അത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ക്ക് അത്ഭുതത്തെക്കാളധികം വ്യസനമാണുണ്ടായത്. വട്ടം കൂട്ടേണ്ടതെല്ലാം കൂട്ടിക്കഴിഞ്ഞു. വരേണ്ടുന്നവരെല്ലാം വന്നു ചേരുകയും ചെയ്തു. ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം കൊണ്ട് ഒരു വിഷ്ണുവിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ച് നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ. അതു വിചാരിച്ചിട്ടു പെരുമാള്‍ക്കുണ്ടായ ഇച്ഛാഭംഗവും വ്യസനവും സീമാതീതമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആ താപസന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണ്ടും വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ട്, “അല്ലയോ സ്വാമിന്‍! കേടുള്ളതായ ഈ ബിംബം പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കാനിടയാകാത്തതിനെക്കുറിച്ച് അപാരമായ സന്തോ‌ഷമുണ്ട്. എങ്കിലും നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ഞങ്ങള്‍ക്കു അളവറ്റ വ്യസനവുമുണ്ട്. ഇനി ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസംകൊണ്ട് ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു.

താപസന്‍: അല്ലയോ രാജാവേ! അങ്ങ് ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. ഇതിലേക്ക് ഒരു നിവൃത്തിമാര്‍ഗ്ഗം ഞാന്‍പറഞ്ഞുതരാം. ഈ മലയുടെ കിഴക്കേച്ചെരിവിലുള്ള ഒരു ചിറയില്‍ മഹാവിഷ്ണുകലാ സംഭൂതനായ ലക്ഷ്മണസ്വാമിയുടെ ഒരു വിഗ്രഹം കിടക്കുന്നുണ്ട്. അതു ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടു മുങ്ങിയെടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടുവന്നു നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിച്ചുകൊള്ളുക. അവിടെ ചിറകളും ഓലികളും പലതുണ്ടെങ്കിലും ബിംബം കിടക്കുന്ന ചിറയ്ക്ക് ഒരടയാളം കൂടി പറയാം. ബിംബമെടുക്കാനായി ചെല്ലുന്ന സമയം ഒരു ചിറയില്‍ ഒരു താമരപ്പൂവ് വികസിച്ച് നില്‍ക്കുന്നതായിക്കാണും. ആ സ്ഥലത്തു മുങ്ങിത്തപ്പിയാല്‍ ബിംബം കണ്ടുകിട്ടും. ആ ബിംബത്തിന് ഇനി ജലാധിവാസം മുതലായ ക്രിയകളൊന്നും ആവശ്യമില്ല. എടുത്തുകൊണ്ടുവന്ന് യഥാവിധി പ്രതിഷ്ഠയും കലശം മുതലായവയും നടത്തിയാല്‍ മതി.

ഇത്രയും പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ആ താപസന്‍ അവിടെക്കൂടിനിന്നിരുന്ന ജനങ്ങളുടെ ഇടയിലേക്കു മാറിമറഞ്ഞു. പിന്നെ അദ്ദേഹത്തെ അവിടെയെങ്ങും ആരും കണ്ടില്ല. ആ താപസന്‍ സാക്ഷാല്‍ കപിലമഹര്‍‌ഷിതന്നെയാണെന്നാണ് പിന്നീടെല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയത്. ആരായാലും ഒരു ദിവ്യനായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല.

ആ താപസന്‍ പിരിഞ്ഞുപോയപ്പോഴേക്കും രാത്രി വളരെയധികമായിരുന്നതുകൊണ്ടു മലയുടെ കിഴക്കുഭാഗം വലിയ കാടായിരുന്നതിനാലും ബിംബം മുങ്ങിയെടുക്കാനും മറ്റും അന്ന് ആരും പോയില്ല. പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ പാലൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ മുതലായ ചില നായന്മാരെ നാലഞ്ചു ബ്രാഹ്മണരോടുകൂടി കിഴക്കേക്കോട്ടയിലേക്കയച്ചു. അവര്‍ കാടും മുള്ളുമൊന്നും വകവെയ്ക്കാതെ കിഴക്കേക്കോട്ടയില്‍ വളരെ നേരം ചുറ്റിനടന്നുനോക്കീട്ടും താമരപ്പൂവുള്ള ചിറകണ്ടില്ല. അപ്പോള്‍ ഒരു കൃഷ്ണപ്പരുന്ത് ആകാശമാര്‍ഗ്ഗത്തിങ്കല്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു പ്രദക്ഷിണമായി പറന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് അതിന്റെ അധോഭാഗത്തായിരിക്കണം ബിംബം കിടക്കുന്നതെന്ന് അവര്‍ക്കൊരു ഭൂതോദയമുണ്ടായി. ഉടനെ അവര്‍ ആ പരുന്തു പറന്നുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ഥലത്തിനു താഴെച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു ചിറയും അതിന്റെ മദ്ധ്യഭാഗത്തു വികസിച്ചുനില്‍ക്കുന്ന ഒരു ചെന്താമരപ്പൂവും കണ്ടു. ഉടനെ രണ്ടുമൂന്നു ബ്രാഹ്മണര്‍ ചിറയില്‍ ഇറങ്ങി മുങ്ങാനായി അടുത്തുചെന്നു. ആ സമയം ചിറയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള കൊടുകാട്ടില്‍നിന്ന് അതിഭയങ്കരമായ ഒരട്ടഹാസവും “ചിറയില്‍ ആരും ഇറങ്ങിക്കൂടാ” എന്ന് ആരോ വിളിച്ചു പറയുന്നതായും കേട്ടു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ പാലൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ മുതലായവരെല്ലാവരും ഏറ്റവും ഭയവിഹ്വലന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ആ ചിറയിലിറങ്ങാന്‍ ആ കൂട്ടത്തിലുണ്ടായിരുന്നു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കാര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ പാലൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ ഉടനെ ഓടിച്ചെന്ന് ഈ സംഗതികളെല്ലാം ചേരമാന്‍ പെരുമാളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ പെരുമാളും ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ബിംബം കൊണ്ടുവരാതെയിരുന്നാല്‍ നിശ്ചിതമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുവാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഏതു പ്രകാരമെങ്കിലും ആ ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടുതന്നെ ബിംബമെടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടുവരണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് അദ്ദേഹവും ചിറയുടെ സമീപത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ തലേദിവസം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നിരുന്ന താപസനും അവിടെച്ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. താപസനെ കണ്ടയുടനെ പെരുമാള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ടു ബിംബമെടുക്കുന്നതില്‍ നേരിട്ടിരിക്കുന്ന പ്രതിബന്ധത്തെക്കുറിച്ചറിയിച്ചു. ഉടനെ താപസന്‍, “അല്ലയോ രാജാവേ! ഒരു സംഗതി ഇന്നലെപ്പറയാന്‍ ഞാന്‍മറന്നുപോയി. അതുംകൂടി ഇപ്പോള്‍ പറഞ്ഞേക്കാം. ഈ ബിംബം പണ്ടു ചില മഹര്‍‌ഷിമാര്‍ ഇവിടെവെച്ചു പൂജിച്ചിരുന്നതാണ്. അവര്‍ ഇവിടെനിന്ന് അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്ത സമയത്താണ് ഈ ബിംബം ഈ സരസ്സില്‍ നിക്ഷേപിച്ചത്. ആ മഹര്‍‌ഷിമാര്‍ ലക്ഷ്മണസ്വാമിയോടുകൂടി ഒരു ഭഗവതിയേയും വെച്ചു പൂജിച്ചിരുന്നു. ആ ഭഗവതിയുടെ അട്ടഹാസവും കല്‍പനയുമാണ് മുമ്പെ ഇവിടെ കേള്‍ക്കപ്പെട്ടത്. ആ ദേവി മഹര്‍‌ഷിമാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം ഈ ബിംബം സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് ഈ സരോവര തീരവനങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ ബിംബത്തിന്റെ സമീപത്തുനിന്ന് ഈ ദേവി വിട്ടുമാറുകയില്ല. ഈ ദേവിയെ കൂടാതെ ഈ ബിംബം കൊണ്ടുപോകാന്‍ സാധിക്കയുമില്ല. അതിനാല്‍ തന്ത്രിയെ ഇവിടെ വരുത്തി, ഈ ദേവിയേയും ഇവിടെനിന്ന് ആവാഹിപ്പിച്ച് കൊണ്ടു പോകണം. ഈ ചിറയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തു സ്വല്പം തെക്കോട്ടുമാറി വേറെ ഒരു ചെറിയ ചിറയുണ്ട്. ആ ചിറയില്‍ ഒരു കണ്ണാടിബിംബം കിടക്കുന്നുണ്ട്. ആദ്യംതന്നെ ആ കണ്ണാടിബിംബമെടുപ്പിച്ച് ദേവിയെ ആ കണ്ണാടിബിംബത്തിന്മേലാവാഹിപ്പിക്കണം. പിന്നെ ബിംബം മുങ്ങിയെടുക്കുന്നതിനു ഒരു വിരോധവും കാണുകയില്ല. രണ്ടു ബിംബങ്ങളും ഒരുമിച്ചു കൊണ്ടുപോകണം. ലക്ഷ്മണസ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്ന മൂഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ത്തന്നെ ദേവിയെ കിഴക്കേച്ചുറ്റമ്പലത്തില്‍ തെക്കുഭാഗത്തായി കുടിയിരുത്തുകയും വേണം. മുഹൂര്‍ത്തം തെറ്റാതെയിരിക്കുന്നതിന് ഞാനൊരു അടയാളംകൂടി പറയാം. മുഹൂര്‍ത്തസമയമാകുമ്പോള്‍ ഒരു കൃ‌ഷണപ്പരുന്ത് ചുറ്റിപ്പറന്ന് ശ്രീകോവിലിന്റെ സ്തൂപാഗ്രത്തില്‍ വന്നിരിക്കും. ഉടനെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കൊള്ളണം”. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് ആ താപസന്‍ കാട്ടില്‍ക്കയറി മറഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ആദ്യംതന്നെ കണ്ണാടിബിംബം എടുപ്പിക്കുകയും തന്ത്രിയെ വരുത്തി ഭഗവതിയെ അതിന്മേല്‍ ആവാഹിപ്പിക്കുകയും ഉടനെ തന്നെ മറ്റേ ബിംബവും എടുപ്പിക്കുകയും രണ്ടു ബിംബങ്ങളും ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടെടുപ്പിച്ചു ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും അവിടെ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കുവേണ്ടുന്ന ആളുകളും ഉപകരണങ്ങളുമെല്ലാം തയ്യാറായിരുന്നതിനാല്‍ ഉടനെതന്നെ ക്രിയകളാരാംഭിച്ചു. മലമേല്‍ക്കാവില്‍ സമൂഹമെന്നുകൂടിപ്പേരുള്ള ചോഴിയസമൂഹത്തിലെ കിഴിക്കാരനായ പരദേശബ്രഹ്മണനെ സമുദായമായി നിയമിച്ച് ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ട് തന്ത്രിക്കു കൂറയും പവിത്രവും കൊടുപ്പിച്ചാണ് ക്രിയകള്‍ തുടങ്ങിയത്. പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന ദിവസമായപ്പോഴേക്കു അതിനു മുന്‍പു വേണ്ടുന്ന സകല ക്രിയകളും നടത്തി മുഹൂര്‍ത്തം വരാനായി എല്ലാവരും കാത്തുകൊണ്ടിരുന്നു. മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിച്ച ജ്യോത്സ്യന്‍ മുന്‍കൂട്ടി അവിടെയെത്തുകയും മുഹൂര്‍ത്തസമയം തെറ്റാതെ പറഞ്ഞുകൊടുക്കുന്നതിനായി കൂടെക്കൂടെ അടിയളന്നുനോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. മുഹൂര്‍ത്തസമയം ഏകദേശം അടുത്തപ്പോഴേക്കും ഒരു കൃഷ്ണപ്പരുന്ത് വന്നു ശ്രീകോവിലിന്റെ ഉപരിഭാഗത്തു ചുറ്റുപ്പറന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ജ്യോത്സ്യന്‍ അടിയളന്നുനോക്കീട്ട്, “ഓഹോ! മുഹൂര്‍ത്തമായിരിക്കുന്നു. ഇനി പ്രതിഷ്ഠ നടത്തണം. ഇനിയും താമസിച്ചാല്‍ മുഹൂര്‍ത്തം കഴിഞ്ഞുപോകും” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ “ആ പരുന്തു സ്തൂപാഗ്രത്തില്‍ വന്നിരിക്കുമെന്നും ആ സമയത്ത് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കൊള്ളണമെന്നുമാണല്ലോ ആ താപസന്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. “താപസന്‍ പറഞ്ഞത് നോക്കിയിരുന്നാല്‍ മുഹൂര്‍ത്തം കഴിഞ്ഞുപോകും” എന്നു ജ്യോത്സ്യനും “താപസന്മാരുടെ വാക്കും മറ്റും ഇക്കാലത്ത് ഏകദേശമൊക്കെ ഒക്കുമെന്നല്ലാതെ നല്ല ശരിയായിരിക്കുന്ന കാര്യം സംശയമാണ്. കൃഷ്ണപ്പരുന്ത് ഉപരിഭാഗത്തു വന്നുവല്ലോ. അതു കൊണ്ട് ഇനി പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയാണ് വേണ്ടത്” എന്നു മറ്റു പലരും പറയുകയാല്‍ “എന്നാല്‍ എല്ലാവരുടെയും ഇഷ്ടംപോലെയാവട്ടെ” എന്നു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ സമ്മതിക്കുകയും ഉടനെ തന്ത്രി പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തു. കിഴക്കേച്ചുറ്റമ്പലത്തില്‍ മുളയറയില്‍ ആ രാശിക്കു തന്നെ ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തുകയും കഴിച്ചു. ഇതു രണ്ടും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കൃഷ്ണപ്പരുന്ത് മന്ദം മന്ദം പറന്നു സ്തൂപാഗ്രത്തില്‍ വന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ക്കു മറ്റും വളരെ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. മുഹൂര്‍ത്തമാകുന്നതിന് മുന്‍പാണ് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും തോന്നി. “ഏതെങ്കിലും കാര്യം കഴിഞ്ഞുപോയ സ്ഥിതിക്ക് പിന്നെ വളരെ വിചാരിക്കുകയും വി‌ഷാദിക്കുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ട് പ്രയോജനമൊന്നുമില്ലല്ലോ” എന്നു വിചാരിച്ച് യോഗ്യന്മാരെല്ലാവരും കൂടിയാലോചിച്ച് ഇതിലേക്കു തല്‍ക്കാലം ചില പ്രായശ്ചിത്തങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടു മുറയ്ക്ക് കലശം മുതലായവായും നടത്തി. നാലാം കലശം കഴിഞ്ഞ ദിവസം തന്ത്രിയും ചേരമാന്‍ പെരുമാളും മഴവഞ്ചേരിപ്പണിക്കര്‍ മുതലായവരും മറ്റും കൂടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ മേലാല്‍ നടക്കേണ്ടുന്ന പതിവുകളെല്ലാം നിശ്ചയിച്ചു. പ്രതിദിനം അഞ്ചു പൂജയും മൂന്നു ശീവേലിയും ആണ്ടുതോറും മകരമാസത്തില്‍ രോഹിണിനാള്‍ കൊടിയേറ്റും കുംഭമാസത്തില്‍ രോഹിണിനാള്‍ ആറാട്ടുമായിട്ട് ഇരുപത്തെട്ടു ദിവസത്തെ ഉത്സവവും വേണമെന്നും മറ്റുമാണ് നിശ്ചയിച്ചത്. ഈ ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ചാക്യാര്‍കൂത്തില്‍ വളരെ പ്രതിപത്തിയുള്ള ആളായിരുന്നതിനാല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ എന്നും ചാക്യാര്‍കൂത്തു വേണമെന്നും കൂത്തു വല്ല കാരണവശാലും ഒരു ദിവസമെങ്കിലും മുടങ്ങി പ്പോയാല്‍ ചാക്യാര്‍ അതിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി ഒരു കൂടിയാട്ടം നടത്തണമെന്നും ഇതിനുപുറമേ ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ ഒരംഗുലീയാങ്കം കൂത്തുകൂടി നടത്തണമെന്നും അത് ആണ്ടുതോറും ഉത്സവത്തിനു മുമ്പായിരിക്കണമെന്നും ഇതു കൂടാതെ ആണ്ടുതോറും ഉത്സവകാലത്തു മുളയറബ്‌ഭഗവതിയുടെ പ്രീതിക്കായീ മൂന്നു ദിവസം (കുംഭമാസത്തില്‍ രേവതി, അശ്വതി, ഭരണി) തീയാട്ടുകൂടി വേണമെന്നും നിശ്ചയിച്ചു. ഇവയെല്ലാം എന്നും ശരിയായി നടത്തുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന വസ്തുക്കള്‍ ദേവസ്വം പേരില്‍ പതിച്ചു കൊടുക്കുകയും ക്ഷേത്രത്തില്‍ കഴകത്തിനും, പൂജകൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവയ്ക്കും വാരിയന്മാരെയും മാരന്മാരേയും അടുത്ത സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നു വരുത്തി അവര്‍ക്കു ഇവിടെ താമസിക്കുന്നതിന് ഗൃഹങ്ങള്‍ പണിയിച്ചുകൊടുത്തു കോട്ടയ്ക്കകത്തു തന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കുകയുംചെയ്തു. മഴവഞ്ചേരിപ്പണിക്കര്‍, ചേരിപ്പണിക്കര്‍, പുല്ലമ്പിലായിക്കയ്മള്‍ എന്നീ നായന്മാര്‍ക്കും കോട്ടയ്ക്കകത്തുതന്നെ ഗൃഹങ്ങളുണ്ടാക്കിച്ചുകൊടുത്ത് അവരുടെയും കുടുംബസഹിതമുള്ള സ്ഥിരവാസം അവിടെത്തന്നെയാക്കിയിരുന്നുവല്ലോ. എങ്കിലും കോട്ടയ്ക്കകത്തുള്ള ഗൃഹങ്ങളില്‍വെച്ച് ആരും മരിക്കാനും പ്രസവിക്കാനും പാടില്ലെന്നുകൂടി നിശ്ചയിക്കുകയും ആ വകയ്ക്കായി കോട്ടയ്ക്കു പുറത്തും മേല്‍പറഞ്ഞവര്‍ക്കെല്ലാം ഓരോ ഭവനങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൂത്തു പതിവായി നടത്തുന്നതിനു പൊതിയില്‍ ചാക്യാരെ കുടുംബസഹിതം ഇവിടെ വരുത്തി, വെന്നിമല ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്ന് ഏകദേശം നാലു നാഴിക പടിഞ്ഞാറ് “ഉമ്പുകാട്” എന്ന ദേശത്തു ഭവനമുണ്ടാക്കിച്ചു കൊടുത്ത് അവിടെത്താമസിപ്പിച്ചു. കൂത്തു നടത്തുന്ന വകയ്ക്ക് അനുഭോഗമായി ആ ഉമ്പുകാട് എന്ന ദേശവും മറ്റനേകം വസ്തുക്കളും അവര്‍ക്കു പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനുമുമ്പ് ഈ ചാക്യാര്‍ താമസിച്ചിരുന്നത് ആലങ്ങാട് താലൂക്കില്‍ “പൊതി” എന്നു ദേശത്തായിരുന്നു. അതിനാലാണ് ഇവര്‍ക്കു പൊതിയില്‍ ചാക്യാരെന്നുള്ള നാമം സിദ്ധിച്ചത്. അവര്‍ ആ ദേശം വിട്ട് ഇവിടെപ്പോന്നിട്ടും ആ പൂര്‍വനാമത്തെ ഉപേക്ഷിച്ചില്ല. എങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ ഇവരെ “ഉമ്പുകാട്ടുചാക്യാര്‍” എന്നും ചിലര്‍ പറയാറുണ്ട്.

ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഓരോ പ്രവൃത്തികള്‍ നടത്തുന്നവര്‍ക്കും ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ യഥായോഗ്യം ഓരോരൊ അനുഭവങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചുകൊടുത്ത കൂട്ടത്തില്‍ തീയാട്ടു നടത്തുന്നതിലേക്ക് ആ തീയാട്ടുണ്ണിയുടെ കുടുംബത്തിലേക്കും ഒന്‍പതു പറ പുഞ്ചനിലം അനുഭോഗമായി പതിച്ചുകൊടുത്തു. അത് ഇതെഴുതുന്ന എന്റെ കുടുംബത്തിലേക്കാണെന്നുകൂടി ഇവിടെ കൃതജ്ഞതാപൂര്‍വം പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഉത്സവം, കലശം മുതലായവയ്ക്ക് തന്ത്രിക്കു കൂറപവിത്രം കൊടുക്കുന്നതിന് അധികാരമുള്ള ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ഉണ്ടായിരിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാകയാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ സമുദായസ്ഥാനം മേല്‍പ്പാഴൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു കൊടുക്കുകയും കൂറപവിത്രം കൊടുക്കുക എന്ന കൃത്യം അദ്ദേഹം നടത്തുന്നതിന് ഏര്‍പ്പാടു ചെയുകയും ചെയ്തു.

ഇത്രയുമൊക്കെ ചെയ്തിട്ടും ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്കു ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ആരെയും സ്ഥിരപ്പെടുത്തിയില്ല. അതിന് അപ്പോളപ്പോള്‍ രണ്ടോ മൂന്നോ കൊല്ലത്തേക്കു മാത്രമായിട്ട് ആളുകളെ നിയമിച്ചാല്‍ മതിയെന്നാണ് അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചത്.

ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളൊക്കെ നിശ്ചയിക്കുകയും അവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന വസ്തുക്കള്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചു കാലം കൂടി ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കേരളരാജ്യം തന്റെ ബന്ധുക്കള്‍ക്കും സ്നേഹിതന്മാര്‍ക്കും ആശ്രിതന്മാര്‍ക്കും മറ്റുമായി വിഭജിച്ചുകൊടുത്തു പരദേശത്തേക്കു യാത്രയായ കാലത്തു വെന്നിമലക്ഷേത്രം സംബന്ധിച്ചുള്ള സകല കാര്യങ്ങളും തന്നെപ്പോലെ സമുദായവുമായി യോജിച്ചു നടത്തിക്കൊള്ളുന്നതിനു പറഞ്ഞ് തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനെ ഏല്‍പിച്ചിട്ടാണ് പോയത്. അതിനാല്‍ ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ കേരളം വിട്ടുപോയതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെ ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചുനടത്തുകയും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത് തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവായിരുന്നു. എങ്കിലും ഈ സ്ഥലം കണ്ടു പിടിക്കുകയും ഇപ്രകാരമെല്ലാമാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ചെയ്ത പെരുമാളിനെക്കുറിച്ചുള്ള സ്മരണ ജനങ്ങളുടെ മനസ്സില്‍നിന്നു വിട്ടുപോകാതെയിരിക്കാനായിട്ട് സംഭാ‌ഷണങ്ങളിലും എഴുത്തുകുത്തുകളിലും ദേവന്റെ നാമം ഉപയോഗിക്കുന്നതു “പെരുമാള്‍” എന്നുള്ള ശബ്ദംകൂടി ചേര്‍ത്തുവേണമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും അതു നടപ്പാവുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ആ ദേവനെ ജനങ്ങള്‍ സാധാരണമായിപ്പറയുന്നത് “വെന്നിമലപ്പെരുമാള്‍” എന്നാണ്.

വെന്നിമല ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ ഭരിക്കുന്നതിനുള്ള അധികാരം തെക്കുംകൂറില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള രാജാവിനും സമുദായസ്ഥാനം മേല്‍പ്പാഴൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കുമായിരുന്നു. ദേവസ്വകാര്യങ്ങളെല്ലാം രാജാവും സമുദായവും കൂടിച്ചേര്‍ന്നും യോജിച്ചും നടത്തിക്കൊള്ളണമെന്നാണല്ലോ ചേരമാന്‍പെരുമാളുടെ കല്‍പ്പന. അതിനാല്‍ തെക്കൂകൂര്‍ വലിയ രാജാവും സമുദായവും മിക്ക സമയത്തും ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍തന്നെ താമസിക്കേണ്ടിയിരുന്നു. വിശേ‌ഷിച്ചും കൂറപവിത്രം കൊടുക്കുന്നതിനും കൊടിയേറ്റിനും മറ്റും ചോദ്യാനുവാദം അത്യാവശ്യമായിരുന്നതിനാല്‍ ഉത്സവമടുത്താല്‍പ്പിന്നെ ആറാട്ടു കഴിയുന്നതുവരെ അവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും ക്ഷേത്രസന്നിധി വിട്ടുപോകാന്‍ ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലായിരുന്നു. അതിനും പുറമേ ഉത്സവത്തില്‍ ആറാട്ടിന്റെ തലേ ദിവസം ദേവനെ പള്ളിവേട്ടയ്ക്കെഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടുപോകുമ്പോള്‍ എഴുന്നള്ളത്തിനു മുമ്പില്‍ വില്ലുമമ്പും ധരിച്ചുകൊണ്ട് നടക്കുകയും പള്ളിവേട്ടയ്ക്കുള്ള സ്ഥലത്തു ചെന്നാല്‍ ദേവന്റെ പ്രതിപുരു‌ഷനായി ആദ്യം കാണുന്ന മൃഗത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി ശരം പ്രയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനു രാജാവുതന്നെ വേണമെന്നായിരുന്നു നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ഇവ മുമ്പു നടത്തിയിരുന്നതു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ തന്നെയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയായ തെക്കൂംകൂര്‍ രാജാവും അപ്രകാരമെല്ലാം നടത്തിപ്പോന്നിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു തെക്കുംകൂറില്‍ മൂപ്പ് “മണികണ്ഠന്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധനായ രാജാവായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹവും വെന്നിമലപ്പെരുമാളുടെ ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെലാം തന്റെ പൂര്‍വന്മാര്‍ നടത്തിപ്പോന്നിരുന്നതുപോലെതന്നെ നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

വെന്നിമലപ്പെരുമാളെ പള്ളിവേട്ടയ്ക്കു എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നത് ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം അഞ്ചുനാഴിക തെക്കു പടിഞ്ഞാറു “നാലുന്നാക്കല്‍” എന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നു പതിവ്. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ അവിടം ഒരു വനപ്രദേശമായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടെച്ചെന്നാല്‍ എന്തെങ്കിലും കാട്ടുമൃഗത്തെക്കാണുക സാധരണമായിരുന്നു. മണികണ്ഠരാജാവിന്റെ കാലത്ത് ഒരാണ്ടില്‍ പള്ളിവേട്ടയ്ക്കെഴുന്നള്ളിച്ച് അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ ആദ്യം കണ്ടത് ഒരു പശുവിനെയായിരുന്നു. ഗോഹത്യ മഹാപാപമാണെങ്കിലും ആദ്യം കാണുന്ന മൃഗത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി ശരം പ്രയോഗിച്ചു കൊള്ളണമെന്നാണല്ലോ നിശ്ചയം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. അത് ദേവകാര്യമാകയാല്‍ അതിനെ ദേദപ്പെടുത്തിയല്‍ ദേവകോപമുണ്ടായെങ്കിലോ എന്നു ഭയപ്പെട്ട് രാജാവ് ആ പശുവിനെ ലക്ഷ്യമാക്കിത്തന്നെ ശരം പ്രയോഗിച്ചു. ശരമേറ്റ പശു മരണവേദനയോടുകൂടി നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് കുറച്ചുദൂരം വടക്കോട്ട് ഓടിട്ട് അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്തു വീണു കൈയും കാലുമടിച്ചു മരിച്ചു. രാജാവിന് ഇതു നിമിത്തം ദുസ്സഹമായ ദുഃഖവും പശ്ചാത്തപവുമുണ്ടായി. അതിനാലദ്ദേഹം ഉത്സവം കഴിഞ്ഞതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസംതന്നെ ഉഭയകുലപരിശുദ്ധന്മാരും രാഗദ്വേ‌ഷദിരഹിതന്മാരും വേദശാസ്ത്രനിപുണന്മാരുമായ അനേകം മഹാബ്രാഹ്മണരെ വരുത്തി യോഗം കൂട്ടി താന്‍ ചെയ്തപോയി മഹാപാപത്തിനു പ്രതിവിധി എന്താണു ചെയ്യേണ്ടത് എന്നു ചോദിച്ചു. ആ മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ എല്ലാവരുംകൂടി ആലോചിച്ചിട്ട്, “മരിച്ച പശുവിന്റെ ശരീരം ഒരു വൃക്ഷശാഖാഗ്രത്തില്‍ക്കെട്ടിത്തൂക്കണം. അതിന്റെ നേരെ താഴെയായിട്ടു രാജാവിരിക്കണം. ആ പശുവിന്റെ ശരീരം മുഴുവനും ദ്രവിച്ചു മുറിഞ്ഞുമുറിഞ്ഞു രാജാവിന്റെ തലയില്‍ വീഴണം. അതു മുഴുവനും കഴിഞ്ഞാല്‍പിന്നെ ആ പശു വീണു മരിച്ച സ്ഥലത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കണം. അവിടെ പൂജാദികളും മറ്റും എന്നും ശരിയായി നടക്കത്തക്കവണ്ണം വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ ആ ദേവസ്വത്തിലേക്കു പതിച്ചുകൊടുത്തിട്ട് പോയി ഗംഗാസ്നാനവും സേതു സ്നാനവും നടത്തണം. ഇത്രയും ചെയ്താല്‍ ഈ മഹാപാപം തീരും എന്നു വിധിച്ചു. മണികണ്ഠരാജാവ് ബ്രാഹ്മണവിധിപ്രകാരം ക്ഷേത്രം പണിയും പ്രതിഷ്ഠയും കഴിപ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഈ വിഷ്ണുക്ഷേത്രം തന്റെ ഒരു സ്മാരകമായിരിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് അതിനു “മണികണ്ഠപുരം” എന്നു പേരിട്ടു. ആ ക്ഷേത്രത്തിന് ഇപ്പോഴും പറഞ്ഞുവരുന്ന പേര്‍ അതു തന്നെയാണ്.

അനന്തരം മണികണ്ഠരാജാവ് തീര്‍ത്ഥസ്നാനത്തിനായി യാത്രയായ സമയം തന്റെ ഗുരുനാഥനായ ചിത്രകൂടത്തില്‍പ്പി‌ഷാരടിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഞാന്‍ഗംഗാസ്നാനത്തിനായി പോകുന്നു. ഗംഗാസ്നാനവും സേതുസ്നാനാവും കഴിഞ്ഞാല്‍ ആയുശ്ശേ‌ഷത്തെ നയിക്കണമെന്നല്ലാതെ ഇങ്ങോട്ടു മടങ്ങിവരണമെന്നു ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നില്ല. വെന്നിമലക്ഷേത്രത്തിന്മേലുള്ള അധികാരം മേലാല്‍ നമ്മുടെ കുടുംബത്തിലേക്കു ആവശ്യമില്ലെന്നാണ് ഞാന്‍വിചാരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ ക്ഷേത്രത്തിന്മേല്‍ എനിക്കും എന്റെ കുടുംബത്തേക്കുമുള്ള സകലാധികാരങ്ങളും അവകാശങ്ങളും കര്‍ത്തവ്യങ്ങളുമെല്ലാം എന്റെ ഗുരുനാഥനായ അവിടേക്കു ഞാന്‍ പൂര്‍ണ്ണസമ്മതത്തോടുകൂടി ഒഴിഞ്ഞുതന്നിരിക്കുന്നു. ദേവസ്വകാര്യങ്ങളെലാം എന്റെ പൂര്‍വന്മാരും ഞാനും നടത്തിവന്നിരുന്നതുപോലെ അവിടുന്നും അവിടുത്തെ അനന്തരവരും സമുദായവും കൂടിച്ചേര്‍ന്നു നടത്തിക്കൊള്ളുമെന്നു ഞാന്‍പൂര്‍ണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുന്നു. അവിടേക്കു ദേവസ്വത്തിലുള്ള സ്ഥാനത്തിന്റെ പേര്‍ “കോയിമ്മ” എന്നായിരിക്കട്ടെ. ഈ സ്ഥാനം അവിടുത്തെ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ളവര്‍ക്കായിരിക്കുന്നതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞ് വന്ദിച്ച് ഗുരുനാഥന്റെ അനുഗ്രഹവും വാങ്ങിക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഉടന്‍തന്നെ പോവുകയും ചെയ്തു.

മണികണ്ഠരാജാവ് ഏതാനും ദിവസത്തെ വഴി വടക്കോട്ടു പോയതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം ഒരു സത്രത്തിലെത്തിക്കിടന്നു. ആ സമയം വഴിപ്പോക്കരായ ചില ബ്രാഹ്മണരും അവിടെ വന്നു കൂടി. അവര്‍ തമ്മിലുള്ള സംഭാ‌ഷണത്തില്‍ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നവരോട് “തെക്കുംകൂറില്‍ മൂപ്പായിരുന്ന മണികണ്ഠരാജാവ് ഒരു ഗോഹത്യ ചെയ്തുപോകയാല്‍ തദ്ദോ‌ഷപരിഹാരാര്‍ത്ഥം മഹാബ്രാഹ്മണവിധിപ്രകാരം ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു. വിഷ്ണു പ്രതിഷ്ഠയും കഴിപ്പിച്ചിട്ട് അദ്ദേഹം തീര്‍ത്ഥസ്നാനത്തിനായിട്ടു പോയി. ക്ഷേത്രം വളരെ രസികനായി. പക്ഷേ അവിടെച്ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കു കുളിക്കണമെങ്കില്‍ വേറെ വല്ലിടത്തും പോകണം. രാജാവ് അവിടെ ഇത്രയുമൊക്കെ ചെയ്ത സ്ഥിതിക്കു ഒരു ജലാശയം കൂടി ഉണ്ടാക്കിക്കേണ്ടതായിരുന്നു. അതു ചെയ്യാത്തതു വലിയ മോശമായിപ്പോയി. ഒരു ക്ഷേത്രമുണ്ടായാല്‍ അതിനടുത്ത് ഒരു കുളവുമുണ്ടായിരിക്കേണ്ടതത്യാവശ്യമാണ്. കുളമുണ്ടായാല്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍ കുളിച്ചു സന്ധ്യവന്ദനം കഴികുകയും പശുക്കളിറങ്ങി വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്യുമല്ലോ. അതും പാപശാന്തിക്കു കൊള്ളാവുന്നതായിരുന്നു. അക്കാര്യം പറയാന്‍ ആ മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ക്കും ചെയ്യാന്‍ രാജാവിനും തോന്നാഞ്ഞത് എന്താണാവോ?” എന്നു പറഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണര്‍ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത് രാജാവവിടെക്കിടക്കുന്നുണ്ടെന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ടല്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും രാജാവ് അതെല്ലാം കേള്‍ക്കുകയും ഉടനെ എണീറ്റ് തെക്കോട്ട് നടന്നു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ട് അദ്ദേഹം വീണ്ടും മണികണ്ഠപുരത്തു ക്ഷേത്രസന്നിധിയിലെത്തി. അവിടെ വടക്കെ നടയില്‍ വലുതായിട്ട് ഒരു ചിറ കുഴിപ്പിച്ചു. മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു കുളിക്കാനും കന്നുകാലികള്‍ക്കു വെള്ളം കുടിക്കാനും സകൗര്യപ്പെടത്തക്ക വിധത്തില്‍ പണിക്കൂറ തീര്‍പ്പിച്ചിട്ട് പിന്നെയും അദ്ദേഹം വടക്കോട്ടുതന്നെ പോയി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നത്തെക്കഥയൊന്നും ആര്‍ക്കും അറിയാന്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. മണികണ്ഠരാജാവ് ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിച്ചതും മറ്റും കൊല്ലം 350-ആമാണ്ടിടയ്ക്കാണെന്നുള്ളതിനു ചില ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ കാണുന്നുണ്ട്.

ചിത്രകൂടത്തില്‍പ്പി‌ഷാരടിക്കു വെന്നിമലക്ഷേത്രത്തിലെ കോയിമ്മസ്ഥാനം കിട്ടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രസമീപത്തുതന്നെ ഒരു ഭവനം പണികഴിപ്പിച്ചു സ്ഥിരവാസം അവിടെയാക്കി. അതിനുമുമ്പ് അവര്‍ താമസിച്ചിരുന്നതു മൂവാറ്റുപുഴത്താലൂക്കിലൊരു സ്ഥലത്തായിരുന്നു. ഇവരുടെ ശാഖാകുടുംബങ്ങള്‍ കിടങ്ങൂര്‍ മുതലായ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്.

തെക്കുംകൂര്‍രാജാവ് ദേവസ്വാധികാരം ഒഴിഞ്ഞുപോയതിന്റെശേ‌ഷം മേല്‍പ്പാഴൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടും തനിക്കു പകരം ഓരോ നമ്പൂരിമാരെ ഓരോ കാലാവധിവെച്ചു സമുദായമായി നിയമിച്ചു കാര്യങ്ങള്‍ നടത്തിച്ചുതുടങ്ങി. അങ്ങനെയല്ലാതെ താന്‍തന്നെ പോയി കാര്യങ്ങള്‍ നടത്താതെയായി. തെക്കൂകൂര്‍ രാജാവും തിരുവിതാംകൂറിലേക്ക് ഒതുക്കിയ കാലം മുതല്‍ ചിത്രകൂടത്തില്‍പ്പി‌ഷാരടിയുടെ കുടുംബത്തില്‍ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള വരെ മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ കല്‍പ്പനപ്രകാരം കോയിമ്മയായി നിയമിക്കുകയും ആ കോയിമ്മയും മേല്‍പ്പാഴൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു നിയമിക്കുന്ന സമുദായവും കൂടി ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചു നടത്തുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെ നടന്നുവരുന്നു.

വെന്നിമലക്ഷേത്രത്തില്‍ കൂത്ത് വളരെ പ്രധാനമായ ഒരു കാര്യമായിട്ടാണ് ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹം കേരളരാജ്യം വിട്ടുപോയിതിനോടുകൂടിത്തന്നെ അക്കാര്യം വളരെ മോശമായി. പ്രതിദിനം കൂത്തുവേണമെന്നുള്ള ഏര്‍പ്പാട് അദ്ദേഹം പോയതിനോടുകൂടിത്തന്നെ അസ്തമിച്ചു. പിന്നെ ആണ്ടിലൊരിക്കള്‍ ഒരംഗുലീയാങ്കം കൂത്തും ഉത്സവത്തില്‍ ഇരുപത്തെട്ടു ദിവസത്തെ കൂത്തുംമാത്രം നടത്തിയിരുന്നു. അതും ചിലപ്പോള്‍ ചില കാരണങ്ങളാല്‍ മുടങ്ങുകയും അതിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി ഓരോ കൂടിയാട്ടം നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങനെ പത്തു പതിനഞ്ചു കൂടിയാട്ടംവരെ നടത്തിയിരുന്നത് ഇതെഴുതുന്ന എനിക്കുതന്നെ ഓര്‍മ്മയുണ്ടെന്നല്ല, പലതും ഞാന്‍കണ്ടിട്ടുമുണ്ട്. കൂടിയാട്ടം എന്നാല്‍ സാധാരണ കൂടിയാട്ടങ്ങള്‍ക്കുള്ളതുപോലെ പുരു‌ഷാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ പറയുകയും നിര്‍വ്വഹണമാടുകയും മറ്റും അവിടെപ്പതിവില്ല. ഒരു ദിവസം കൊണ്ടു കഴിയത്തക്കവണ്ണം ഏതെങ്കിലും ഒരു നാടകത്തിലെ ഒരങ്കത്തിന്റെ ഒരംശം അഭിനയിക്കമാത്രമേ അവിടെ പതിവുള്ളു. ആശ്ചര്യചൂഡാമണി, തപതീസംവരണം മുതലാവ ചില നാടകങ്ങളിലെ ദുതഘടോല്‍കചാങ്കം, ശൂര്‍പ്പണഖാങ്കം, ബാലിവധം മുതലായ ചില ഭാഗങ്ങളാണ് അവിടെ അഭിനയിച്ചുകണ്ടിട്ടുള്ളത്. ഇതിലൊക്കെ ഒന്നോ രണ്ടോ വേ‌ഷത്തിലധികം ഉണ്ടായിരിക്കാറില്ല. അവിടെ അഭിനയിക്കുന്ന ശൂര്‍പണാഖാങ്കത്തില്‍ ശൂര്‍പ്പണഖയുടെയും ശ്രീരാമന്റെയും വേ‌ഷംമാത്രമേ പതിവുള്ളു. ലക്ഷ്മണന്റെ വേ‌ഷം പതിവില്ല. അങ്ങയായതിനെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടുള്ള ഐതിഹ്യം താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ശൂര്‍പ്പണഖാങ്കം അഭിനയിച്ചപ്പോള്‍ ശൂര്‍പ്പണഖ സീതയുടെ നേരെ പാഞ്ഞടുക്കുന്നതു കണ്ട് ശ്രീരാമന്‍ ലക്ഷ്മണനെ വിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്ന് “ഇതാ ഞാന്‍വരുന്നു” എന്നു വിളിച്ചുപറഞ്ഞതായി കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. അപ്പോഴേക്കും ലക്ഷ്മണന്റെ വേ‌ഷം ധരിച്ചിരുന്ന ആള്‍ പെട്ടെന്ന് അരങ്ങത്തു പ്രവേശിക്കുകയും ശൂര്‍പ്പണഖയുടെ കര്‍ണ്ണനാസികാച്ഛദേനം ചെയ്കയും ചെയ്തു. അതു കൊണ്ട് ശ്രീകോവിലിനകത്തുനിന്ന് ആരും പുറത്തേക്കു വന്നില്ല. എങ്കിലും പിന്നെയും ശ്രീകോവിലനകത്തുനിന്ന് “ഇനി മേലാല്‍ ഇവിടെ എന്റെ വേ‌ഷം ആരും ധരിക്കരുത്” എന്നുംകൂടി വിളിച്ചുപറഞ്ഞതായി കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. പിറ്റേദിവസം കാലത്ത് ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചു വന്നു നട തുറന്ന് അകത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ബിംബത്തിന്റെ ഒരു കാല്‍ മുമ്പോട്ടുവെച്ചിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. അത് ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. ഇപ്രകാരമെല്ലാമുണ്ടായ കാലംമുതല്‍ക്കാണ് അവിടെ ലക്ഷ്മണന്റെ വേ‌ഷം വേണ്ടെന്നു വെച്ചത്. അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത് സാക്ഷാല്‍ ലക്ഷ്മണസ്വാമിയെയാണല്ലോ.

മേല്‍പറഞ്ഞ അത്ഭുതസംഭവങ്ങള്‍ക്കുശേ‌ഷം അവിടെ ശൂര്‍പ്പണഖാങ്കം അഭിനയിച്ചപ്പോള്‍ ശൂര്‍പ്പണഖയുടെ കര്‍ണ്ണനാസികാച്ഛദേത്തിനു ലക്ഷ്മണന്‍ പ്രവേശിക്കേണ്ടുന്ന ഘട്ടമായപ്പോള്‍ ശൂര്‍പ്പണഖാവേ‌ഷധാരി യായ ചാക്യാര്‍ നടയില്‍ചെന്നുനിന്നു സ്വയമേവ മൂക്കും മുലയുമൊക്കെ ച്ഛേദിച്ചു നിണവുമണിഞ്ഞ് അവിടെനിന്നു തല്ലിയലച്ചു നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടി അരങ്ങത്തേക്കു വരികയായിരുന്നു പതിവ്. സ്വാമിതന്നെ കര്‍ണ്ണനാസികാ ച്ഛദേനം ചെയ്തുവിട്ടു എന്നാണ് സങ്കല്പം.

ഇപ്രകാരമെല്ലാം മാഹത്മ്യമേറിയതായ ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ഇപ്പോഴത്തേ സ്ഥിതി വിചാരിച്ചാല്‍ മഹാകഷ്ടമെന്നല്ലാതെ മറ്റൊന്നും പറയാന്‍ കാണുന്നില്ല. ദേവസ്വാധികാരികളുടെ അജ്ഞതയും അനൈക മത്യവും തന്തോന്നിത്തവുംകൊണ്ട് ആ ദേവസ്വമിപ്പോള്‍ ഏകദേശം ശൂന്യപ്രായമായിരിക്കുന്നു എന്നുതന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ദേവന്റെ സങ്കേതസ്ഥലവും ഋഷ്യാ ശ്രമതുല്യവുമായിരുന്ന കോട്ട ആരും വെട്ടിയഴിക്കരുതെന്നായിരുന്നുവല്ലോ പൂര്‍വ്വനിശ്ചയം. ആ സ്ഥലം മിക്കവാറും ദേവസ്വക്കാര്‍ അന്യന്മാര്‍ക്കു കാണപ്പാട്ടമായി എഴുതിക്കൊടുക്കയാല്‍ ആ സ്ഥലത്തു കൂടിയാന്മാര്‍ തെങ്ങ്, പിലാവു മുതലായ വൃക്ഷങ്ങള്‍ വെച്ചുപിടിപ്പിച്ച് ആദായമെടുത്തുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. വേറെയും അനേകം വസ്തുക്കള്‍ അന്യാധീനപ്പെടുത്തിക്കളഞ്ഞു. ആകപ്പാടെ ദേവസ്വത്തിലേക്കുള്ള ആദായമിപ്പോള്‍ മുമ്പുണ്ടായിരുന്നതില്‍ വളരെക്കുറഞ്ഞു പോയിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലുമിവിടെ പൂജയും മറ്റും മുട്ടിയതായി ഇതുവരെ കേട്ടുതുടങ്ങീട്ടില്ല. നാമമാത്രമായിട്ടെങ്കിലും ആണ്ടു തോറും ഉത്സവവും കഴിഞ്ഞുകൂടുന്നുണ്ട്. ഉത്സവകാലത്തു പതിവുള്ളവയില്‍ തീയാട്ടു മാത്രമേ ഇപ്പോളവിടെ ശരിയായി നടക്കുന്നുള്ളു. കൂത്ത് അവിടെയിപ്പോള്‍ ആകപ്പാടെയുള്ള കൂത്തുതന്നെ. ചാക്യാരുടെ ഒരു കൂത്തും അവിടെ ഒരു ദിവസം പോലുമില്ലാതായിട്ട് ഇപ്പോള്‍ ഏകദേശം പന്തീരാണ്ടു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

തെക്കൂകൂര്‍ രാജാവ് ഗോഹത്യ ചെയ്തതില്‍പ്പിന്നെ പള്ളിവേട്ടയ്ക്കു ദൂരസ്ഥലത്തേക്കു എഴുന്നള്ളിച്ചുപോകാറില്ല. അക്കാലം മുതല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് എഴുന്നള്ളിചു സ്വല്പം പടിഞ്ഞാട്ടുപോയിട്ട് അവിടെ പള്ളിവേട്ട ബലിതൂവുകയും അമ്പിടുകയും ചെയ്താല്‍ മതിയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി അതിനൊരു സ്ഥലവും നിശ്ചയിച്ചു. ഇപ്പോഴും ആ സ്ഥലം വരെ എഴുന്നള്ളിച്ചുപോയി അവിടെ ബലി തൂവുകയാണ് പതിവ്. ഇവിടെ പള്ളിവേട്ടബലി തന്ത്രി തൂവിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ മഴവഞ്ചേരി മൂത്തപണിക്കരും തറ്റുടുത്ത് ഉത്തരീയവുമിട്ടുവന്ന് കൈവട്ടകയും പൂപ്പാലികയുമെടുത്തു തൂവണം എന്നൊരു ചട്ടം ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്. അതും ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഈ ബലി തൂവാനുള്ള മന്ത്രം പണിക്കര്‍ക്കു തന്ത്രിയാണ് ഉപദേശിച്ചു കൊടുക്കേണ്ടത്. അതു മൂത്ത പണിക്കാരെയല്ലാതെ മറ്റാരെയും ഗ്രഹിപ്പിക്കാറില്ല; തന്ത്രിയല്ലാതെ മറ്റാരും ഉപദേശിക്കാറുമില്ല. ഒരു മൂത്ത പണിക്കര്‍ കഴിഞ്ഞാര്‍ പിന്നത്തെ മൂത്തപണിക്കര്‍ക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കും. അങ്ങനെയാണ് ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നത്.

ഇതു കൂടാതെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വിശേ‌ഷവിധിയായി ഒരു പതിവുകൂടിയുണ്ട്. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ വെന്നിമലെത്താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ദേവനെ ശീവേലിക്കും മറ്റും പുറത്തെഴുന്നള്ളിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ പിന്നാലെ അദ്ദേഹവുംകൂടി നടക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മഴവഞ്ചേരിപ്പണിക്കര്‍ മുതലായ മൂന്നു വീട്ടില്‍ നായന്മാരുടെ കുടുംബങ്ങളിലേ ഓരോ സ്ത്രീകള്‍ ഓരോ കുത്തുവിളക്കുമെടുത്തുകൊണ്ടു പെരുമാളുടെ മുമ്പിലും നടക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. ചേരമാന്‍ പെരുമാള്‍ ഇവിടം വിട്ടുംപോയിട്ടും ആ സ്ത്രീകള്‍ ദേവനെ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിന്റെ പിന്നാലെ കുത്തുവിളക്കെടുത്തുകൊണ്ട് നടക്കുകയെന്നുള്ള പതിവു വേണ്ടെന്നു വെച്ചില്ല. ദേവന്റെ പിന്നില്‍ ചേരമാന്‍പെരുമാളിപ്പോഴുമുണ്ടെന്നാണ് സങ്കല്‍പം.

ഈ ദേവസ്വം നാമവശേ‌ഷമായിപ്പോകാതെ യഥാപൂര്‍വ്വം പുഷ്ടിപ്പെടുത്തുന്നതിനു കോയിമ്മയും സമുദായവും സ്ഥാനികളായ നായന്മാരും യോജിച്ച് ഐകമത്യത്തോടും ഈശ്വരവിചാരത്തോടും നല്ല മനസ്സോടും കൂടി മനഃപൂര്‍വം ശ്രമിച്ചാല്‍ കാലക്രമേണ അതു സാധിക്കാവുന്നതാണ്. വെന്നിമലപ്പെരുമാള്‍തന്നെ അവര്‍ക്കതിനു നല്ല മനസ്സുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കട്ടെ.

¹ വെന്നിമല ഇപ്പോള്‍ കോട്ടയം താലൂക്കിലാണ്.

അദ്ധ്യായം 95
നടുവിലേപ്പാട്ട് ഭട്ടതിരി

വികടത്വംകൊണ്ടു വിശ്വവിശ്രൂതനും അപകടത്വംകൊണ്ട് അദ്വിതീയനുമായിരുന്ന നടുവിലേപ്പാട്ടു ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം ബ്രിട്ടീഷുമലബാറിലുള്‍പ്പെട്ട പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ വന്നേരി എന്ന ദേശത്താണെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. ഇദ്ദേഹം ചെറുപ്പത്തില്‍ വേദാധ്യായനം ചെയ്തു താമസിച്ചിരുന്നത് തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തിലായിരുന്നു. അതിനുശേഷവും പല കാരണവശാല്‍ ഇദ്ദേഹം ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ വന്നു പലപ്പോഴും താമസിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൂടാതെ കൊച്ചി രാജ്യത്തുതന്നെ തലപ്പിള്ളിത്താലൂക്കില്‍ വടക്കാഞ്ചേരിക്കു സ്വല്‍പം പടിഞ്ഞാറുള്ള ചിറ്റണ്ട ദേവസ്വത്തിലെ ഊരാളന്‍മാരിലൊരാളെന്ന നിലയില്‍ പലതവണയായി അവിടെയും വളരെക്കാലം താമസിച്ചിരുന്നുവത്ര.ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ വികടത്വങ്ങള്‍ വിവരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ വളരെയുണ്ട്. പക്ഷെ അവയില്‍ അധികവും അസഭ്യങ്ങളാകയാല്‍ അവയെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഒരുവിധം സഭ്യങ്ങളായിട്ടുള്ളവ മാത്രം താഴെപ്പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു.

നമ്മുടെ കഥാനായകന്റെ അച്ഛനും നല്ല വികടന്‍തന്നെയായിരുന്നു. ആ പാരമ്പര്യപ്രകാരമാണ് ഇദ്ദേഹം ഇങ്ങനെയായിത്തീര്‍ന്നത്. ഇദ്ദേഹത്തിനു ചെറുപ്പത്തില്‍തന്നെ അച്ഛന്റെ അനുഗ്രഹവും കിട്ടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. പ്രസ്തുതഭട്ടതിരി ഉപനയനം കഴിഞ്ഞു ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്ന കാലത്തു ചാര്‍ച്ചയുള്ള ഒരില്ലത്ത് എന്തോ കേമമായിട്ട് ഒരടിയന്തിരമുണ്ടായി. അങ്ങോട്ടു പോകാനായി ഇവര്‍ അച്ഛനും മകനുംകൂടി യാത്രയായപ്പോള്‍ അങ്ങോട്ടു പോകാനായിട്ടുതന്നെ വേറെയും ചില നമ്പൂരിമാര്‍ അവിടെ ചെന്നുകൂടി. പിന്നെ എലാവരുംകൂടിപ്പോയി. ഒന്നുരണ്ടു നാഴിക ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിക്ക് ഒരു പുഴയുണ്ടായിരുന്നു. വേനല്‍ക്കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ പുഴയില്‍ വെള്ളമധികമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഇറങ്ങിക്കടക്കാമായിരുന്നു. എങ്കിലും നടുക്കു ചെല്ലുമ്പോള്‍ നനച്ചേയ്ക്കുമോ എന്നു ചിലര്‍ക്കു സംശയം. അതുകൊണ്ട് ആരും വെള്ളത്തിലിറങ്ങാതെ എല്ലാവരും സംശയിച്ചു കരയ്ക്കു നിന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ “നിങ്ങള്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും സംശയമാണെങ്കില്‍ ആദ്യം ഞാനിറങ്ങി നോക്കാം. അപ്പോള്‍ സംശയം തീരുമല്ലോ?” എന്നു പറഞ്ഞു അദ്ദേഹം വെള്ളത്തിലിറങ്ങി നടന്നുതുടങ്ങി. കുറച്ചു നടന്നതിന്റെ ശേഷം ക്രമേണ താണു നടുക്കു ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഇരുന്നു. അപ്പോള്‍ വെള്ളം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഴുത്തോളമായി. പിന്നെ കുറച്ചിട നിരങ്ങി നിരങ്ങിപ്പോയി. അപ്പോളൊക്കെ കരയ്ക്കു നിന്നിരുന്നവര്‍ക്ക് അദ്ദേഹം നടന്നുപോകുന്നു എന്നു തന്നെയാണു തോന്നിയത്. അങ്ങനെ തോന്നത്തക്കവിധത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പോക്ക്. പിന്നെ ക്രമേണ പൊങ്ങിപ്പൊങ്ങിയെണീറ്റു നടന്ന് അക്കരെച്ചെന്നു കയറി. അപ്പോള്‍ “ഈ ഉണ്ണിക്കു കഴുത്തോളം വെള്ളമുള്ള സ്ഥിതിക്കു നമുക്കു നനയ്ക്കുമെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരും ഉടുത്തിരുന്ന മുണ്ടഴിച്ചു തലയില്‍ കെട്ടിക്കൊണ്ടു പുഴയിലിറങ്ങി നടന്നുതുടങ്ങി. അക്കരെച്ചെന്നു കയറുന്നതുവരെ അവര്‍ക്കാര്‍ക്കും ഒരിടത്തും മുട്ടോളം തന്നെ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അപ്പോളാണ് ഈ ബ്രഹ്മചാരി സൂത്രം കാണിച്ചു തങ്ങളെ വിഡ്ഢികളാക്കുകയാണു ചെയ്തതെന്നു നമ്പൂരി മാര്‍ക്ക് മനസ്സിലായത്. മുട്ടോളംതന്നെ വെള്ളമില്ലാതിരുന്ന പുഴയില്‍ പകല്‍സമയത്ത് ഒട്ടു വളരെപ്പേര്‍ ഉടുത്തതും പറിച്ചു തലയില്‍ക്കെട്ടിക്കൊണ്ടു നടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ടു രണ്ടു കരയിലും നിന്നിരുന്ന ആളുകള്‍ കൈകൊട്ടിച്ചിരിച്ചു. നമ്പൂരിമാര്‍ സാമാന്യത്തിലധികം മധ്യമമായിയെന്നുള്ളതു പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. അക്കരെച്ചെന്നു കയറിയപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ “ഉണ്ണി ഞങ്ങളെയെല്ലാവരെയും മധ്യമമാക്കിയല്ലോ. ചെറുപ്പത്തിലേതന്നെ അപകടമാണല്ലേ പഠിക്കുന്നത്? തരക്കേടില” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ ഭട്ടതിരി “ആവൂ! മനസ്സിനു സമാധാനവും സന്തോഷവുമായി. എന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ഈ പാരമ്പര്യം പുലര്‍ത്തിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് ആരുമില്ലാതെവന്നേക്കുമോ എന്നുള്ള വിചാരം എനിക്കു വളരെയുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അതു തീര്‍ന്നു. എന്റെ ഉണ്ണി നന്നായ് വരട്ടെ!” എന്നും “അവനിങ്ങനെതന്നെ ഓരോന്നു തോന്നട്ടെ!” എന്നും പറഞ്ഞു. അക്കാലം മുതല്‍ക്കാണു നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്നത്. പിന്നെ അധികം താമസിയാതെ അച്ഛന്‍ ഭട്ടതിരി മരിച്ചു. അച്ഛന്റെ ദീക്ഷയും സമാവര്‍ത്തനവും കഴിഞ്ഞയുടനെ കഥാനായകന്‍ വേദാധ്യയനത്തിനായി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം അവിടെവച്ചു കാണിച്ചിട്ടുള്ള കുണ്ടാമണ്ടികള്‍ക്കും കുസൃതികള്‍ക്കും അവസാനമില്ല.

ഭട്ടതിരി ചെന്നുചേര്‍ന്ന കൊല്ലം അക്ഷയതൃതീയദിവസം ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തില്‍ കേമമായിട്ട് ഒരു സദ്യയുണ്ടായിരുന്നു. മേടമാസം കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ സദ്യയ്ക്ക് മാമ്പഴപ്പുളിശ്ശേരിയും മാമ്പഴവും ധാരാളമുണ്ടായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. മാമ്പഴമുള്ള കാലത്ത് മോരു കൂട്ടിയാല്‍ മാമ്പഴംകൂടെ പിഴിഞ്ഞുകൂട്ടുക എല്ലാവര്‍ക്കുംതന്നെ പ്രായേണ രസമായിട്ടുള്ളതാണല്ലോ. വിശേഷിച്ചും നമ്പൂരിമാര്‍ക്ക് അതു ബഹുരസമായിട്ടുള്ളതാണ്. മാമ്പഴം ധാരാളമായിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ നൂറും നൂറ്റമ്പതും മാമ്പഴം വീതം പിഴിഞ്ഞു കൂട്ടുക നമ്പൂരിമാരുടെയിടയില്‍ സാധാരണമാണ്. അന്നു സദ്യയ്ക്ക് മാമ്പഴം ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നുവെന്നുമാത്രമല്ല, നമ്പൂരിമാരും പതിവില്‍ വളരെയധികം വന്നുകൂടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എല്ലാവരും മാമ്പഴം ധാരാളമായി പിഴിഞ്ഞുകൂട്ടി. ഊണ് ഏകദേശം കഴിയാറായപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി ഒരു മാമ്പഴം പിഴിഞ്ഞ് അതിന്റെ അണ്ടി തെറിപ്പിച്ചു(തെറ്റിച്ചു). ആ അണ്ടി ചാടിച്ചാടി ആ പന്തിയിലിരുന്ന പത്തുപതിനഞ്ചു നമ്പൂരിമാരുടെ ഇല അശുദ്ധപ്പെടുത്തി. ഉടനെ അവരൊക്കെ കൈ കുടഞ്ഞ് എണീറ്റു. ഭട്ടതിരി അവിടെയിരുന്നു കരഞ്ഞുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ “നടുവിലേപ്പാട് ഒട്ടും വിഷാദിക്കേണ്ട. ഞങ്ങള്‍ക്കാര്‍ക്കും ഇതുകൊണ്ട് ഒരു പരിഭവവുമില്ല. ഇങ്ങനെയൊക്കെ അബദ്ധം എല്ലാവര്‍ക്കും വരുന്നതാണ്. നടുവിലേപ്പാടിനു ചെറുപ്പമല്ലേ? മേലാല്‍ ഇങ്ങനെ വരാതെയിരിക്കാന്‍ സൂക്ഷിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടിട്ടു ഭട്ടതിരി “ഇനി ഇങ്ങനെ വരാതിരിക്കാന്‍ ഞാന്‍കഴിയുന്നതും കരുതിക്കൊള്ളാം. പക്ഷെ ഞാന്‍ വിഷാദിക്കുന്നതിന്റെ കാരണം നിങ്ങള്‍ വിചാരിക്കുന്നതല്ല. എന്റെ അച്ഛന്‍ ഇങ്ങനെ അണ്ടി തെറിപ്പിച്ചാല്‍ ആ അണ്ടി ആ പന്തിയിലുള്ള ഇലകളിലൊക്കെച്ചാടീട്ടു മറുപന്തിയിലും ചെന്ന് ഏതാനുമിലകള്‍ ശുദ്ധം മാറ്റുമായിരുന്നു എന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. ഞാന്‍ അണ്ടി തെറിപ്പിച്ചിട്ട് ഈ പന്തിയില്‍ത്തന്നെ മുഴുവനുമെത്തിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലല്ലോ. അതു വിചാരിച്ചാണു ഞാന്‍ വിഷാദിക്കുന്നത്. എങ്കിലും നിങ്ങള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ മേലാല്‍ ഇങ്ങനെയായിപ്പോകാതിരിക്കാന്‍ ഞാന്‍ നല്ലപോലെ സൂക്ഷിച്ചു കൊള്ളാം” എന്നാണ് പറഞ്ഞത്. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാരില്‍ ചിലര്‍ക്കു ദ്വേഷ്യവും ചിലര്‍ക്കു ചിരിയും വന്നു. എല്ലാവരും “അമ്പടാ!വീരാ!” എന്നു മാത്രം പറഞ്ഞിട്ടു കൈ കഴുകാന്‍ പോയി.

ഒരിക്കല്‍ ഭട്ടതിരി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ പടിഞ്ഞാറേ പ്രദക്ഷിണവഴിയില്‍ നിന്നിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു പട്ടരുടെ ശവം ചിലര്‍കൂടി കെട്ടിയെടുത്തു ശ്മശാനസ്ഥലത്തേയ്ക്കു കൊണ്ടുപോകുന്നതു കണ്ടിട്ടു ഭട്ടതിരി “ഈ പട്ടര്‍ക്കു ദീനമെന്തായിരുന്നു?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ കൂട്ടത്തിലുണ്ടായിരുന്നതിലൊരാള്‍ “ദീനം വിശേഷിച്ചൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. വിഷംതീണ്ടി മരിച്ചതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “എന്നാല്‍ എനിക്കുകൂടി ഒന്നു നോക്കണം. മരിച്ചുപോയിയെന്നുള്ള കാര്യംതന്നെ എനിക്കത്ര വിശ്വാസമായിട്ടില്ല. ശവം അവിടെ താഴെ വെയ്ക്കാന്‍ പറയുക” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ “വാസുനമ്പ്യാര്‍, മാളിയേക്കല്‍ക്കര്‍ത്താവ്, കാക്കരനമ്പൂരി മുതലായ യോഗ്യന്‍മാരൊക്കെ പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പരീക്ഷിച്ചു നോക്കീട്ടും ഫലമുണ്ടായില്ല. മരിച്ചുപോയി എന്ന് അവരെല്ലാവരും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഇനി ഇദ്ദേഹമെന്തിനാണ് നോക്കുന്നത്? ഒന്നും വേണ്ട. നടക്കുവിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മറ്റൊരാള്‍ “അങ്ങനെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തേണ്ട. അവരൊക്കെ നോക്കീട്ടു ഫലമുണ്ടായില്ലെന്നുവെച്ച് ഇദ്ദേഹം നോക്കീട്ട് ഫലമുണ്ടാകരുതെന്നില്ലല്ലോ. ഉണ്ടായില്ലെങ്കില്‍ വേണ്ട. അതുകൊണ്ടു നമുക്കു നഷ്ടമൊന്നും വരാനില്ലല്ലോ. ഒരു സമയം ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രയോഗം ഫലിച്ചുവെങ്കില്‍ വലിയ കാര്യമായല്ലോ. ഇല്ലെങ്കില്‍പ്പിന്നെ നമുക്കു കൊണ്ടുപോയി ദഹിപ്പിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഏതെങ്കിലും ശവം താഴെയിറക്കിവെച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി അടുത്തുചെന്നു കുനിഞ്ഞു ചെവിയില്‍ “പെരുമനത്ത മ്പലത്തില്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിന്റെ തിരുനാള്‍സംബന്ധിച്ചുള്ള അമ്പലംകുലുക്കി വാരം നാളെയാണ്. ഇക്കൊല്ലം വിശേഷാല്‍ ഓരോ ഉറുപ്പിക പ്രതിഗ്രഹവുമുണ്ട്” എന്നു മൂന്നു പ്രാവശ്യം പറഞ്ഞു. ശവത്തിനു ഒരിളക്കവുമുണ്ടായില്ല. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “ഇനി കൊണ്ടുപോയി ദഹിപ്പിക്കാം. മരിച്ചുപോയതുതന്നെ. തീര്‍ച്ചയായി. പട്ടരുടെ ഒരു തലയ്ക്കെങ്കിലും സ്വല്‍പ്പം ജീവനുണ്ടെങ്കില്‍ സദ്യയും പ്രതിഗ്രഹവുമുണ്ടെന്നു കേട്ടാല്‍ തല പൊക്കാതിരിക്കയില്ല. നിങ്ങള്‍ ഇനി ഒരു കാര്യംകൂടി ചെയ്യണം.വിഷമിറക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചവരുടെ പേരു പറയുന്ന കൂട്ടത്തില്‍ നടുവിലേപ്പാട്ട് ഭട്ടതിരിയും നോക്കി എന്നുകൂടി പറഞ്ഞേയ്ക്കണം. അത്രതന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ശവം കൊണ്ടുവന്നവര്‍ അതു ദഹിപ്പിക്കാന്‍ കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്തു.

വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിക്കു തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ഒരിടത്ത് ഉപായത്തില്‍ ഒരു കിടപ്പിന്റെ വട്ടമുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വേളികഴിച്ചിരുന്ന ആളായിരുന്നതിനാല്‍ ഇത് ഏറ്റവും ഗോപ്യമായിട്ടായിരുന്നു. വേളി കഴിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ വേറെ ഒരു കിടപ്പിന്റെ വട്ടം കൂടിയുണ്ടാക്കുന്നത് ഏറ്റവും നിഷിദ്ധമായിട്ടാണ് അക്കാലത്ത് എല്ലാവരും വിചാരിച്ചിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇത് ആരും അറിയരുതെന്നും അറിഞ്ഞിട്ടില്ലെന്നുമായിരുന്നു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിയുടെ വിചാരം. എങ്കിലും ഇത് എല്ലാവരും അറിഞ്ഞിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇത് ഇല്ലത്തറിഞ്ഞാല്‍ അന്തര്‍ജ്ജനം മനസ്താപപ്പെടുകയും ശണ്ഠകൂടുകയും ചെയ്തെങ്കിലോ എന്നുള്ള വിചാരം അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു.അതിനാല്‍ പതിവായി കിടപ്പു ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ത്തന്നെയാണെന്നാണ് അദ്ദേഹം എല്ലാവരോടും പറഞ്ഞിരുന്നത്. അത്താഴം കഴിഞ്ഞാല്‍ അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ കിടക്കാറുമുണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ അവിടെ എല്ലാവരും ഉറക്കമാകുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹം പതുക്കെയെണീറ്റു പുറത്തിറങ്ങിപ്പോകുമെന്നേ ഉള്ളൂ. ആരും കാണാതെയിരിക്കാനായി ഇരുട്ടത്താണ് വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയുടെ എഴുന്നള്ളത്ത് പതിവ്.

വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി പുറത്തിറങ്ങിപ്പോയാലുടനെ ഭട്ടതിരിയും പോകും.ഭട്ടതിരിയുടെ കിടപ്പ് ഇന്ന സ്ഥലത്തെന്നു നിശ്ചയമില്ല. തരമുള്ളിടത്തെന്നേ അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചിരുന്നുള്ളു. അതിനാല്‍ ഓരോ ദിവസം ഓരോ സ്ഥലത്തു മാറിമാറിയതായിരിക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കിടപ്പ്. എവിടെയായി രുന്നാലും വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി തിരിച്ചുവരുന്നതിനുമുമ്പു ഭട്ടതിരി ബ്രഹ്മസ്വം മഠത്തിലെത്തും. അങ്ങനെയാണു പതിവ്. എന്നാല്‍ ചില ദിവസങ്ങളില്‍ മുന്‍പേ മഠത്തിലെത്തുന്നതു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിയായിരിക്കും. അങ്ങനെയുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി ഭട്ടതിരിയെ ദേഷ്യപ്പെടുകയും ശകാരിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്യുകയും പതിവായിരുന്നു. അതുകൂടാതെയിരിക്കുന്നതിനു ഭട്ടതിരി ഒരു കൗശലം കണ്ടുപിടിച്ചു. കിടപ്പെവിടെയായിരുന്നാലും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തേ പോയി കുളിച്ചു വടക്കുന്നാഥനെ ദര്‍ശനം കഴിക്കുക എന്നൊരു പതിവുവെച്ചു. മഠത്തില്‍ ചെല്ലാന്‍ സ്വല്‍പം താമസിച്ചു പോയാലും “എവിടെപ്പോയിരുന്നു?” എന്നു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി ചോദിച്ചാല്‍ ‘കുളിച്ചുതൊഴാന്‍ പോയിരുന്നു’ എന്നു പറയാമല്ലോ. ഇതായിരുന്നു ഭട്ടതിരി കണ്ടുപിടിച്ച കൗശലം!

അക്കാലത്തു ജനങ്ങള്‍ക്കു ഈശ്വരഭക്തി ഇക്കാലത്തുള്ളതില്‍ വളരെയധികമുണ്ടായിരുന്നു. അക്കാലത്തു തൃശ്ശിവപേരൂരുണ്ടായിരുന്ന സ്ത്രീകളിലും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തേ പോയി ചിറയില്‍ച്ചെന്നു കുളിച്ചു വടക്കുന്നാഥദര്‍ശനം കഴിക്കാത്തവര്‍ അധികമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭട്ടതിരിക്കും ഇതൊരു വലിയ ഭാഗ്യമായിട്ടാണ് തോന്നിയിരുന്നത്. കാലത്തേ കുളിച്ച് അമ്പലത്തിലെത്തി, മണ്ഡപത്തില്‍ കയറി ജപിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ തൊഴാനായി നടയില്‍ ഇരിപ്പും ജപവുമൊക്കെ കണ്ടാല്‍ അദ്ദേഹം ഇഹലോകത്തില്‍ നടക്കുന്ന കാര്യങ്ങളൊന്നും കാണുകയും കേള്‍ക്കുകയും അറിയുകയും ചെയ്യുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സു സാക്ഷാല്‍ പരമാത്മാവിങ്കല്‍ ലയിച്ചിരിക്കുകയാണെന്നും തോന്നുമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കണ്ണും ചെവിയും മനസ്സുമെല്ലാം നടയില്‍ തൊഴാന്‍ ചെല്ലുന്നവരില്‍ത്തന്നെയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഒരു സ്ത്രീ തനിച്ചു പതിവായി വടക്കുന്നാഥന്റെ നടയില്‍ ചെന്നു തൊഴുതു വളരെ പതുക്കെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിരുന്നതുകൂടി എന്താണെന്നു അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കി. ആ സ്ത്രീ പതിവായി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിരുന്നത് “എന്റെ വടക്കുന്നാഥ! എനിക്ക് ഉടലോടുകൂടി സ്വര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ പോകാന്‍ സംഗതിയാക്കിത്തരണേ” എന്നായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ആ സ്ത്രീ തൊഴാന്‍ വരുന്ന സമയത്ത് ആരും കാണാതെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു കടന്നു ബിംബത്തിന്റെ പുറകില്‍ചെന്ന് ഒളിച്ചിരുന്നു. സ്ത്രീ വന്നു പതിവുപോലെ തൊഴുതു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി ശബ്ദം മാറ്റി “അങ്ങനെതന്നെ. അടുത്ത കറുത്തവാവുന്നാള്‍ അര്‍ദ്ധരാത്രി സമയത്തു ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തുള്ള ആല്‍ത്തറയില്‍ വന്നാല്‍ മതി. അവിടെ വിമാനം വരും” എന്നു പറഞ്ഞു. സ്ത്രീ അതുകേട്ടു “ഇതു വടക്കുന്നാഥന്‍ തന്നെക്കുറിച്ചു പ്രസാദിച്ച് അരുളിച്ചെയ്തതാണ്” എന്നു വിശ്വസിച്ചു സന്തോഷസമേതം വീണ്ടും വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് വീട്ടിലേയ്ക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. സ്ത്രീ പോയയുടനെ ഭട്ടതിരി പുറത്തിറങ്ങി ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തിലേയ്ക്കും പോയി.

തനിക്കുണ്ടാകാന്‍ പോകുന്ന അഭ്യുദയത്തെക്കുറിച്ചു സ്ത്രീയും താന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന വിദ്യയെക്കുറിച്ചു ഭട്ടതിരിയും ആരോടും പറഞ്ഞില്ല. രണ്ടുപേരും കറുത്തവാവു വരാനായി കാത്തിരുന്നു. വാവുന്നാള്‍ രാത്രിയില്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍ എല്ലാവരും ഏകദേശമുറക്കമായപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി അവിടെ നിന്നിറങ്ങി, ഒരു സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഒരു തൊട്ടില്‍ കൈവശപ്പെടുത്തി, ഭംഗിയായി അലങ്കരിച്ച് അതും ഒരു കപ്പിയും കയറുമെടുത്തുകൊണ്ട് ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു ചെന്ന് ആലിന്‍മേല്‍ കയറിയിരുന്നുകൊണ്ട് കപ്പിയും കയറുമിട്ടു തൊട്ടില്‍ മേല്‍പോട്ടു വലിചുകയറ്റാനും കീഴ്പോട്ട് ഇറക്കാനും സൗകര്യപ്പെടുത്തി ആലിന്റെ ഒരു കൊമ്പത്തു കെട്ടിതൂക്കിയുറപ്പിച്ചു. പറഞ്ഞിരുന്ന സമയത്തുതന്നെ സ്ത്രീ അവിടെ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി കയറയച്ചു തൊട്ടില്‍ മന്ദം മന്ദം ഇറക്കിക്കൊടുത്തു. ഇരുട്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും നക്ഷത്രപ്രകാശംകൊണ്ടു സ്ത്രീ അതു കണ്ടു വിമാനംതന്നെ എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അതില്‍ കയറാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി വല്ലാത്ത ഒരു ശബ്ദത്തില്‍ “വസ്ത്രമെല്ലാം അഴിച്ചു താഴെയിട്ടിട്ടു വേണം കയറാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. സ്ത്രീ അപ്രകാരം ചെയ്തു. സ്ത്രീ തൊട്ടിലില്‍ കയറി ഇരുന്നുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി കയറു പിടിച്ചു സാവധാനത്തില്‍ മേല്‍പോട്ടു വലിച്ചു. സ്ത്രീക്കു കീഴ്പോട്ടു ചാടാനും മേല്‍പോട്ടു കയറാനും ആലിന്റെ കൊമ്പത്തു പിടിക്കാനും ഒട്ടും വയ്യാത്ത സ്ഥിതിയിലായപ്പോള്‍ കയറ് ആലിന്റെ കൊമ്പത്തു കെട്ടിയുറപ്പിച്ചു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി “ഇനി അവിടെയിരുന്നു സുഖിക്കാം. ഇതുതന്നെ സ്വര്‍ഗ്ഗം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഇറങ്ങിപ്പോയി.

നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായിട്ടു വന്നവരും മറ്റുമായി ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തു അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടി. എല്ലാവരും മേല്‍പോട്ടു നോക്കി. “ഇതെന്താരത്ഭുതം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു കൊട്ടുകയും ചിരിക്കുകയും ആര്‍ത്തുവിളിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു കലശല്‍കൂട്ടി. അപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീക്കുണ്ടായ ലജ്ജയും വ്യസനവും എത്രമാത്രമെന്നു പറയുവാന്‍ പ്രയാസം. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സ്ത്രീയുടെ വീട്ടുകാര്‍ ഇതറിഞ്ഞു ആളുകളെ അയച്ചു സ്ത്രീയെ താഴെയിറക്കി വസ്ത്രം ധരിപ്പിച്ചു കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. അതോടുകൂടി ആ സ്ത്രീ ഉടലോടുകൂടി സ്വര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ പോകണമെന്നുള്ള ആഗ്രഹവും പ്രാര്‍ത്ഥനയും വേണ്ടെന്നുവെച്ചു എന്നുമാത്രമല്ല ലജ്ജ കൊണ്ടു അധികം പുറത്തിറങ്ങി സഞ്ചരിക്കാതെയുമായി.

ഭട്ടതിരി ആ സ്ത്രീയെ സ്വര്‍ഗ്ഗത്തിലാക്കാന്‍ പോയ സമയത്തു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി അദ്ദേഹത്തെ അന്വേഷിക്കുകയും കാണാഞ്ഞിട്ടു വളരെ ദേഷ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. രാത്രി ഏകദേശം ഒരു മണി കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഭട്ടതിരി മഠത്തിലെത്തി. അപ്പോഴും വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി ഉണര്‍ന്നു കിടക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി ചെന്നതറിഞ്ഞു ഉടനെ വിളിച്ചു വീണ്ടും വളരെ ദേഷ്യപ്പെട്ടിട്ട് “നടുവിലേപ്പാട് ഇനി പതിവായി ഞാന്‍കിടക്കുന്ന കട്ടിലിന്റെ ചുവട്ടില്‍തന്നെ കിടക്കണം മാറിക്കിടന്നിട്ടാണ് ഞാനറിയാതെ ഇറങ്ങിപ്പോകാനിടയാകുന്നത്. കുളിക്കാനും തൊഴാനുമൊന്നും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു പോകണമെന്നില്ല. അതൊക്കെ നേരം വെളുത്തിട്ടു മതി. വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു കിടക്കുന്ന സ്ഥലത്തുതന്നെ ഇരുന്നു വല്ല സങ്കീര്‍ത്തനങ്ങളോ മറ്റോ ചൊല്ലിയാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി “ഈ പതിവു വലിയ ഉപദ്രവമാണ്. ഇതൊന്നു ഭേദപ്പെടുത്തണം. ആട്ടെ, തരമുണ്ടാക്കാം” എന്നു മനസ്സുകൊണ്ട് ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചയാക്കി തരംനോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ആയിടയ്ക്ക് വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരിയും അത്താഴം കഴിഞ്ഞാല്‍ ബ്രഹ്മസ്വംമഠത്തില്‍തന്നെ കിടക്കുകയല്ലാതെ പുറത്തേയ്ക്കിറങ്ങാറില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിക്കു തരമൊന്നും കിട്ടിയില്ല.

അങ്ങനെ പത്തുപതിനഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ മഠത്തില്‍ എല്ലാവരും ഉറക്കമായ സമയം വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി “നടുവിലേപ്പാട് ഉറക്കമായോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഭട്ടതിരി അപ്പോള്‍ ഉറക്കമായിട്ടില്ലായിരുന്നു. എങ്കിലും മിണ്ടാതെ ഉറങ്ങിയതുപോലെ കിടന്നു. എല്ലാവരും ഉറക്കമായി എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി പതുക്കെയെണീറ്റു വാതില്‍ തുറന്നു, പുറത്തിറങ്ങി വാതില്‍ചാരിക്കൊണ്ട് അവിടെ നിന്നു യാത്രയായി. വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി പോയി സ്വല്‍പം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിയും പിന്നാലെ പോയി. വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി പോകുന്നത് ഇന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്കാണെന്നു നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി ഒരെളുപ്പവഴിയില്‍കൂടിപ്പോയി വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിയെത്തുന്നതിനു മുന്‍പേ അവിടെയെത്തി ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒളിച്ചിരുന്നു. അപ്പോള്‍ കറുത്തപക്ഷമായിരുന്നതിനാല്‍ ആരും കാണുകയില്ലെന്നുള്ള നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നു. വാധ്യാന്‍ നമ്പൂരി അവിടെയെത്തി വാതിലിനു മുട്ടിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ വാതില്‍ തുറന്നു. അകത്തു കടന്നയുടനെ കാല്‍ തേച്ചുകഴുകാനും മറ്റുമായി ഓവറയിലേയ്ക്കു പോയി. വെള്ളം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടു തികഞ്ഞില്ലെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഒരു തമല വെള്ളമെടുത്തുകൊണ്ടു പിന്നാലെ ഭാര്യയും പോയി. വാതില്‍ അടച്ചില്ല. തുറന്നുതന്നെ കിടന്നിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ തരത്തിനു ഭട്ടതിരി അകത്തു കടന്നു കട്ടില്‍ച്ചുവട്ടില്‍ ചെന്നു കിടന്നു. അവിടെ പിന്നെയും വിളക്കു കൊളുത്തുകയുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ കാണാനിടയായുമില്ല.

വെളുപ്പാന്‍കാലമായപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി എണീറ്റിരുന്നു “തുമ്പിക്കയ്യിലമര്‍ന്ന പൊന്‍കലശവും മറ്റുള്ള കൈപത്തിലും” ഇത്യാദി സങ്കീര്‍ത്തനം ചൊല്ലിത്തുടങ്ങി. അന്ന് ഉറങ്ങാന്‍ താമസിച്ചതുകൊണ്ട് ആ സങ്കീര്‍ത്തനം കേട്ടാണ് വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി ഉണര്‍ന്നത്. ഉടനെ അദ്ദേഹം ദേഷ്യത്തോടും ലജ്ജയോടും കൂടി “ആരാണത്, കട്ടില്‍ച്ചുവട്ടില്‍ സങ്കീര്‍ത്തനം തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

ഭട്ടതിരി: ഞാന്‍തന്നെ

വാധ്യാന്‍: ആര് നടുവിലേപ്പാടോ?

ഭട്ടതിരി: അതെ.

വാധ്യാന്‍: എന്നേ! അപകടം. താനെന്തിനാണ് ഇവിടെ വന്നത്?

ഭട്ടതിരി: ഞാന്‍വാധ്യാന്‍ കിടക്കുന്ന കട്ടിലിന്റെ ചുവട്ടില്‍ത്തന്നെ കിടക്കണമെന്നും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു സങ്കീര്‍ത്തനം ചൊല്ലണമെന്നുമല്ലേ പറഞ്ഞിരുന്നത്? ഗുരുനാഥന്‍ പറയുന്നതുപോലെ ചെയ്യാതിരിക്കുന്നത് ഗുരുത്വത്തിനു പോരായ്കയാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിവിടെ വന്നു കിടന്നു. വെളുപ്പാന്‍ കാലമായതുകൊണ്ടു സങ്കീര്‍ത്തനം ചൊല്ലിത്തുടങ്ങിയതാണ്.

വാധ്യാന്‍: വെളുപ്പാന്‍കാലമായോ?

ഭട്ടതിരി: ഉവ്വ്

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ വാധ്യാന്‍നമ്പൂരിക്കു പരിഭ്രമമായി. “എന്നാല്‍ വേഗം പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു രണ്ടുപേരുംകൂടി അവിടെ നിന്നുപോയി. വഴിക്കുവെച്ചു വാധ്യാന്‍നമ്പൂരി ഭട്ടതിരിയോട് “മേലാല്‍ നടുവിലേപ്പാടിന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ എവിടെയെങ്കിലും കിടക്കുകയോ പോവുകയോ ഒക്കെ ചെയ്തോളു. എന്നെ ഇങ്ങനെയൊക്കെ ഉപദ്രവിക്കാതിരുന്നാല്‍ മാത്രം മതി. നടുവിലേപ്പാടിനു ഞാന്‍ സ്വാതന്ത്ര്യം തന്നിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. “എനിക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം വേണമെന്നും മറ്റുമില്ല എല്ലാം വാധ്യാന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ മതി” എന്നു ഭട്ടതിരിയും പറഞ്ഞു. ഏതെങ്കിലും അന്നു മുതല്‍ ഭട്ടതിരി സ്വതന്ത്രനായിത്തീര്‍ന്നു. എവിടെക്കിടന്നാലും എവിടെപ്പോയാലും എന്തായാലും ഒരു ചോദ്യവുമില്ലാതെയുമായി. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി പിന്നെ വേദാധ്യയനം മതിയാക്കി കുറച്ചുകാലം ദേശസഞ്ചാരം ചെയ്തിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഭട്ടതിരി കോഴിക്കോട്ടെത്തി താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തു “കോപ്പാട്ടാട്ടി” എന്നു പ്രസിദ്ധയായിരുന്ന സ്ത്രീ എങ്ങനെയോ അബദ്ധത്തില്‍ കിണറ്റില്‍ വീണുപോകുന്നതിനിടയായി. കോപ്പാട്ടാട്ടിക്ക് ഇരുപത്തേഴു ഭര്‍ത്താക്കന്‍മാരും പിന്നെ ഒട്ടുവളരെ ഇഷ്ടന്‍മാരും അസംഖ്യം സേവന്‍മാരും അനവധി വേഴ്ചക്കാരുമുണ്ടായിരുന്നു. ആട്ടി കിണറ്റില്‍ച്ചാടിയെന്നു കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ അവരെല്ലാവരും അവിടെ ഓടിയെത്തി. ചെന്നവരെല്ലാം ആട്ടിയെ പിടിച്ചു കയറ്റാനായി കിണറ്റിലേയ്ക്കു ചാടി. അങ്ങനെ ആളുകളെക്കൊണ്ടു കിണറു നിറഞ്ഞു. ആ സമയത്തു നടുവിലേപ്പാടു ഭട്ടതിരിയും അവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ ആളുകളെക്കൊണ്ടു കിണറു നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നതായി കണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു പോയി അതിനടുത്ത വീട്ടിലെ കിണറ്റില്‍ച്ചെന്നു ചാടി. കോപ്പാട്ടാട്ടിയെ എല്ലാവരുംകൂടി കരയ്ക്കു കയറ്റിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അടുത്ത വീട്ടില്‍ ഒരു നിലവിളി കേള്‍ക്കുകയാല്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി എല്ലാവരും അങ്ങോട്ടോടി. അവിടെയും കിണറ്റില്‍ തന്നെയായിരുന്നു നിലവിളി. ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ കിണറ്റില്‍ നടുവിലേപ്പാടു ഭട്ടതിരിയായിരുന്നു. എല്ലാവരുംകൂടി അദ്ദേഹത്തെയും കരയ്ക്കു കയറ്റിയിട്ട് “അവിടെയ്ക്കെന്താണിങ്ങനെ അബദ്ധം പറ്റിയത്?” എന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “എനിക്ക് അബദ്ധമൊന്നും പറ്റിയില്ല. ഞാന്‍ കോപ്പാട്ടെ കിണറ്റില്‍ച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെ സ്ഥലമൊട്ടുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കൊപ്പാട്ടാട്ടിയുടെ സേവ നമുക്കുണ്ടായാല്‍ കൊള്ളാമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ പിന്നെ ഇവിടെ വന്ന് ഈ കിണറ്റില്‍ ചാടി അത്രേയുള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കാര്യമൊന്നുമില്ലാതെ സേവയ്ക്കുവേണ്ടി മാത്രം കിണറ്റില്‍ ചാടിയ വരെല്ലാം സാമാന്യത്തിലധികം മധ്യമമായിയെന്നുള്ളതു വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഇങ്ങനെ ഓരോ മന്നത്തങ്ങള്‍ കാണിച്ചുകൊണ്ടു കോഴിക്കോട്ടു കുറച്ചു ദിവസം താമസിച്ചതിനുശേഷം ഭട്ടതിരിയുടെ യാത്ര നേരെ തിരുവനന്തപുരത്തേയ്ക്കായിരുന്നു. തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ മുഖം കാണിച്ചതിന്റെ ശേഷം ഏതാനും ദിവസം അവിടെത്താമസിച്ചു. അതിനിടയ്ക്ക് ഭട്ടതിരി അനേകം മന്നത്തങ്ങള്‍ കാണിക്കുകയും പറയുകയുമുണ്ടായി. അച്ഛന്‍ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ടുള്ളതിന്റെ ഫലമോ എന്തോ ഭട്ടതിരിയുടെ ഫലിതപ്രയോഗങ്ങളും വാക്കുകളുമെല്ലാം തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു വളരെ രസിക്കുകയാണു ചെയ്തത്. കുറച്ചു ദിവസംകൊണ്ടു ഭട്ടതിരി അവിടെ ഒരുവിധം സേവന്‍മാരുടെ കൂട്ടത്തിലായിത്തീര്‍ന്നു. സമയം ചോദിക്കാതെ തിരുമുമ്പില്‍ ചെല്ലാം, വെടിപറയാം, ചിരിക്കാം ഇതിനൊന്നും വിരോധമില്ലാതെയായി. അവിടെയുള്ള സേവന്‍മാരും ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍മാരും മറ്റുമൊക്കെ ഭട്ടതിരിക്കു പരിചിതന്‍മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

ഇത്രയുമൊക്കെ ആയതിന്റെ ശേഷം ഒരു ദിവസം ഭട്ടതിരി പത്മതീര്‍ത്ഥത്തിന്റെ തെക്കേക്കരെ നിന്നിരുന്നപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ അതിലെകൂടി കടന്നു വലിയ കൊട്ടാരത്തിലേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം പൊന്നാരഞ്ഞാണവും അരനിറച്ചു പൊന്നേലസ്സും ധരിച്ചു നേര്യമുണ്ടു മുടുത്ത് മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മയിലെ പപ്പുത്തമ്പിയുടെ വേഷത്തിലായിരുന്നു പോയത്. അതു കണ്ടിട്ടു ഭട്ടതിരി പഞ്ചപുച്ഛമൊതുക്കി വാപൊത്തി ഓച്ഛാനിച്ചുകൊണ്ടു പിന്നാലെ ചെന്നു. അപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ തിരിഞ്ഞുനോക്കീട്ടു ഗൗരവത്തോടുകൂടി “എന്താ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി ആരും കേള്‍ക്കാത്തവിധത്തില്‍ പതുക്കെ “ആസനം കടിക്കാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതു കേട്ടു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ദേഷ്യപ്പെട്ടു മുഖം വീര്‍പ്പിച്ചുകൊണ്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ ക്ഷണത്തില്‍ പോയി. തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നയുടനെ വളരെ സങ്കടത്തോടുകൂടി “ഒരു വടക്കന്‍പട്ടേരി കുറച്ചു ദിവസമായി ഇവിടെ താമസിക്കുന്നുണ്ടല്ലോ. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശകാരംകൊണ്ട് അടിയന് ഇവിടെ കഴിച്ചുകൂട്ടാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അദ്ദേഹത്തിന് ഇന്നതേ പറയാവൂ എന്നില്ല. ശുദ്ധമേ അസഭ്യം തന്നെയാണ് പറയുന്നത്. അടിയന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങോട്ടു വിടകൊണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അദ്ദേഹം ഒരു ചീത്തവാക്കു പറയുകയുണ്ടായി. ഇതൊക്കെ തിരുമനസ്സറിയിക്കാവുന്നതല്ലാത്തതുകൊണ്ട് അറിയിക്കുന്നില്ല. ഇവിടെ അദ്ദേഹത്തെ വേണ്ടതിലധികം കല്‍പിച്ചു ബഹുമാനിക്കുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹത്തിന് ആരെയും ഭയവും ബഹുമാനവും ഇല്ലാതെയാവുകയും അധികപ്രസംഗം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്” എന്നും മറ്റും തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ കല്‍പ്പിച്ചു ഒരു ഹരിക്കാരനെ അയച്ചു വിളിപ്പിച്ചു ഭട്ടതിരിയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി. “ഭട്ടതിരി സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരെ ശകാരിച്ചു എന്നും മറ്റും പറയുന്നുവല്ലോ എന്താ അത്?” എന്നു കല്പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഞാന്‍ ശകാരിക്കുകയും മറ്റുമുണ്ടായില്ല. അങ്ങനെ അറിയിച്ചുവെങ്കില്‍ അതു ഭോഷ്ക്കാണ്. ഉണ്ടായ സംഗതി ഞാനിവിടെ അറിയിക്കാം. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ഈ നേര്യമുണ്ടുമുടുത്തു ഇങ്ങോട്ടു പോന്നപ്പോള്‍ ഈ പൊന്നേലസ്സും പൊന്നരഞ്ഞാണവും വെളുത്തു ചുമന്ന് ഉരുണ്ടുതടിച്ച ഈ ആസനവും ഒക്കെപ്പാടെ കണ്ടപ്പോള്‍ ഈ ആസനമൊന്നു കടിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് എനിക്കൊരു മോഹം തോന്നി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുവാദവും സമ്മതവും കൂടാതെ പിടിച്ചു കടിക്കുന്നതു ന്യായമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാന്‍ ‘ആസനം കടിക്കാമോ’ എന്നു ചോദിച്ചു. അതിന് ഇത്രമാത്രം ദേഷ്യപ്പെടാനും സങ്കടപ്പെടാനും തിരുമനസ്സറിയിക്കാനും മറ്റുമുള്ള കാര്യമൊന്നുമില്ല. മനസ്സുണ്ടെങ്കില്‍ സമ്മതിക്കണം ഇല്ലെങ്കില്‍ മനസ്സില്ലെന്നു പറഞ്ഞേയ്ക്കണം. അല്ലാതെ വല്ലതുമുണ്ടോ” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇതിനെക്കുറിച്ചാലോചിച്ചു വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്തുകൊള്ളാം. ഇപ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു പോകാം” എന്നു കല്പ്പിച്ചു രണ്ടുപേരെയും അയച്ചു.

സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരന്‍ നേര്യമുണ്ടുമുടുത്തു തിരുമുമ്പില്‍ ചെല്ലുന്നതു തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കും ഒട്ടും രസമില്ലായിരുന്നു. അതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും കല്‍പിക്കാറില്ലായിരുന്നു എന്നേ ഉള്ളൂ. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി ഈ വഴക്കുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തതു തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു വളരെ സന്തോഷമായി. അതിനാല്‍, “മേല്‍മുണ്ടുകൂടാതെ ഒറ്റമുണ്ടുമാത്രം ഉടുത്തു മേലാല്‍ ആരും തിരുമുമ്പില്‍ച്ചെന്നുകൂടാ” എന്നു അന്നുതന്നെ കല്‍പന പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. ഇതു ഭട്ടതിരിക്കും മറ്റും പലര്‍ക്കും വളരെ സന്തോഷകരമായിയെങ്കിലും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ക്കു ഒട്ടും രസമായില്ല. എങ്കിലും കല്‍പ്പന അനുസരിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്തതിനാല്‍ അടുത്ത ദിവസം മുതല്‍ സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരും മേല്‍മുണ്ടുപയോഗിച്ചുതുടങ്ങി. ആ കല്‍പ്പന പിന്നീടാരും ഭേദപ്പെടുത്തിയില്ല അത് അങ്ങനെതന്നെ സ്ഥിരപ്പെട്ടു. ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെ നടന്നുവരുന്നുമുണ്ടല്ലോ.

ആ സംഗതി ഇങ്ങനെ അവസാനിച്ചുവെങ്കിലും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ക്കു ഭട്ടതിരിയോടുള്ള വിരോധം തീര്‍ന്നില്ല. പക്ഷെ അതു ഫലിപ്പിക്കാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നുമില്ലാതെയിരുന്നതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹമതു മനസ്സില്‍വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അതു ഭട്ടതിരി മനസ്സിലാക്കി എങ്കിലും കൂട്ടാക്കിയില്ല. ഭട്ടതിരി ആരെയും കൂട്ടാക്കുന്ന ആളല്ലല്ലോ. തരം കിട്ടിയാല്‍ ഇനിയും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരെ മധ്യമമാക്കണമെന്നു ഭട്ടതിരിയും നിശ്ചയിച്ചു.

ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഭട്ടതിരി ഒരു റോഡരികില്‍ മലവിസര്‍ജ്ജനം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിന്ന സമയം സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ഗൂഢമായി ഒരു സ്ഥലത്തു പോകുന്നതിനായി ആ റോഡില്‍ക്കൂടിചെന്നു.അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെ ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അടുത്തുചെന്നപ്പോള്‍ റോഡരികില്‍ ഒരാള്‍ ഇരിക്കുന്നതായിത്തോന്നീട്ട് അദ്ദേഹം “ആരത്” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “ആളറിഞ്ഞിട്ടെന്തുവേണം” എന്ന് അങ്ങോട്ടും ചോദിച്ചു. ഇരുട്ടുകൊണ്ടു കാണാന്‍ വയ്യായിരുന്നുവെങ്കിലും ഒച്ചകേട്ടു പരസ്പരം അറിഞ്ഞു. അതിനാല്‍ സര്‍വാധികാര്യക്കാര്‍ “മതി മതി, മനസ്സിലായി” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “മതിയെങ്കില്‍ ഇനി പ്രയാസപ്പെടണമെന്നില്ല. അധികമുള്ളത് അവിടെ കിടന്നോട്ടെ. പട്ടി തിന്നു കൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് എണീറ്റുപോയി. “ഈ മന്നനോട് ഇനിയും സംസാരിച്ചാല്‍ വല്ലവരും കേട്ടേയ്ക്കും അതു കുറച്ചിലാണ്” എന്നു വിചാരിച്ചു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാരും പോയി. എങ്കിലും അദ്ദേഹം സാമാന്യത്തിലധികം മധ്യമമായിയെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഈ വിരോധമെല്ലാം മനസ്സില്‍വെച്ചുകൊണ്ടു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ പിറ്റേദിവസം ഒരു കാര്യം ചെയ്തു. തിരുവനന്തപുരത്തു നമ്പൂരിമാര്‍ എത്രപേരു ചെന്നാലും അവരെയൊക്കെ മണ്ഡപത്തില്‍ ജപത്തിനു ചാര്‍ത്തുകയും ജപക്കാര്‍ക്കു പ്രതിദിനം ഒരു പണം വീതം ദക്ഷിണ കൊടുക്കുകയും പതിവാണ്. അതനുസരിച്ചു ഭട്ടതിരിയും തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്ന ദിവസംതന്നെ ജപം ചാര്‍ത്തിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ആ പണം ഭട്ടതിരിക്കു പൂജ്യമാക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ ജപം ചാര്‍ത്തുന്ന പിള്ളയെ വരുത്തി ഭട്ടതിരിയുടെ പേരു കുത്തിക്കളയാന്‍ ചട്ടംകെട്ടുകയും പിള്ള കുത്തിക്കളയുകയും ചെയ്തു. ഭട്ടതിരി അതറിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ മൂന്നുദിവസം കൊട്ടാരത്തില്‍ പോയില്ല. നാലാം ദിവസം തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നപ്പോള്‍ “എന്താ ഭട്ടതിരി ഇയ്യിടെ ഇങ്ങോട്ട് കാണാതിരുന്നത്?” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു.

ഭട്ടതിരി: മൂന്നു ദിവസത്തേയ്ക്ക് ഒരശുദ്ധിയുണ്ടായിരുന്നു.

മഹാരാജാവ്: ആരാണ് മരിച്ചത്?

ഭട്ടതിരി: സാരമില്ല, എന്റെ പേരാണ്

മഹാരാജാവ്: പേരോ? പേരു മരിക്കുമോ? അസംബന്ധം പറയുന്നതെന്താണ്?

ഭട്ടതിരി: അസംബന്ധമല്ല, വാസ്തവമാണ്. സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ എന്റെ പേരു കുത്തി. അദ്ദേഹം വലയ താപ്പാനയാണെന്നാണ് എല്ലാവരും പറയുന്നത്. അദ്ദേഹം കുത്തിയാല്‍ മരിക്കാതെയിരിക്കുമോ?

ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു കാര്യം മനസ്സിലായി. ഉടനെ ഭട്ടതിരിയുടെ പേരു വീണ്ടും ചാര്‍ത്തുന്നതിനും പേരു കുത്തിയ ദിവസങ്ങളിലെ ദക്ഷിണകൂടി കൊടുക്കുന്നതിനും കല്‍പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടി. അതിലും സര്‍വ്വാധികാര്യക്കാര്‍ മധ്യമമാവുകതന്നെ ചെയ്തു. അങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചു അമ്മച്ചിക്കു പുത്തനായിപ്പണിയിച്ചു കൊടുത്ത അമ്മവീട്ടിന്റെ വാസ്തുബലിയും പാലുകാച്ചുമായി. പുണ്യാഹവും പാലുകാച്ചും അവിടെവച്ചു കേമമായിട്ടു ഒരു ബ്രാഹ്മണസ്സദ്യയും കഴിച്ച് ഗൃഹപ്രവേശം നടത്തുകയെന്നാണു തീര്‍ചപ്പെടുത്തിയത്. ജപത്തിനായും പള്ളിത്തേവാരത്തിനായും മറ്റും തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്ന നമ്പൂരിമാരെയും സദ്യയ്ക്കു ക്ഷണിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു വലിയ സംശയമായിത്തീര്‍ന്നു. “പുത്തനായിപ്പണിയിച്ചതാണെങ്കിലും അമ്മവീടെന്നു സങ്കല്‍പിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു പോയി ഊണു കഴിക്കാമോ?” എന്നായിരുന്നു അവരുടെ സംശയം. പോകാതെയിരുന്നാല്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടായേയ്ക്കുമോ എന്നുള്ള ശങ്കയും അവര്‍ക്കുണ്ടാകാതെയിരുന്നില്ല. ആകപ്പാടെ നമ്പൂരിമാര്‍ വലിയ പരുങ്ങലിലായിത്തീര്‍ന്നു. ഒടുക്കം അവരെല്ലാവരുകൂടി നടുവിലേപ്പാടിനോടുകൂടി ആലോചിച്ചിട്ട് തീര്‍ച്ചയാക്കാം എന്നു നിശ്ചയിച്ചു. അവരെല്ലാം ഒരു സ്ഥലത്തു കൂടിയിരുന്നുകൊണ്ടു ഭട്ടതിരിയെ വരുത്തി ഈ വസ്തുതകളെല്ലാം പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി മനസ്സുകൊണ്ടു സ്വല്‍പമാലോചിച്ചിട്ട്, “ഇതിനു ഞാന്‍ വല്ലതും സമാധാനമുണ്ടാക്കാം. നമ്മുടെ അവസ്ഥയ്ക്കു കുറവു വരികയുമില്ല. തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടാവുകയുമില്ല. എന്നാല്‍പ്പോരേ? പക്ഷേ ഒരു കാര്യം വേണം. തല്‍ക്കാലം നിങ്ങളിലാരെങ്കിലും രണ്ടോ മൂന്നോ ഉറുപ്പിക ഇങ്ങോട്ടു തരണം. ഇന്നുതന്നെ വൈകുന്നേരം അതു മടക്കിത്തരികയും ചെയ്യാം. സദ്യ നാളെയാണല്ലോ.അതുകൊണ്ട് ഇനിയും ഒട്ടും താമസിക്കാന്‍ പാടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു.

അതുകേട്ടു സന്തോഷിച്ച് ഉടനെ ഒരു നമ്പൂരി മൂന്നു രൂപാ കൊടുത്തു. ഭട്ടതിരി അതു ചാലക്കടയില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു ഒരു കോളാമ്പി മേടിച്ചു. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കച്ചവടക്കാരോട് “ഇത് എനിക്കല്ല മറ്റൊരാള്‍ക്കുവേണ്ടയാണ്. ഇതുകൊണ്ടുചെന്ന് അയാളെക്കാണിച്ചിട്ട് കോളാമ്പിയുടെ ഭാഷയും വിലയും അയാള്‍ക്കു സമ്മതമായെങ്കില്‍ കോളാമ്പിയെടുക്കും. അയാള്‍ സമ്മതിച്ചില്ലെങ്കില്‍ ഞാന്‍ കോളാമ്പി തിരിയെ കൊണ്ടുവരും. അപ്പോള്‍ പണം മടക്കിത്തരണം” എന്നു ഭട്ടതിരി പറയുകയും അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു കച്ചവടക്കാരന്‍ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് കോളാമ്പി വാങ്ങിയത്.

ഭട്ടതിരി കോളാമ്പി ഒരു മുണ്ടില്‍ പൊതിഞ്ഞു കക്ഷത്തില്‍ വെച്ചു കൊണ്ട് ഉടനെ തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “കക്ഷത്തിലെന്താണ്?” എന്നു കല്‍പ്പിചു ചോദിച്ചു.

ഭട്ടതിരി: ഇത് ഇവിടെ അറിയിക്കാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ളതൊന്നുമല്ല. രണ്ടുമൂന്നു ദിവസത്തിനകം വടക്കോട്ടു പോയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അപ്പോള്‍ കൊണ്ടുപോകാനായിട്ട് ഇപ്പോള്‍ ചാലക്കടയില്‍ നിന്നു വാങ്ങിയതാണ്.

മഹാരാജാവ്: അതുകൊണ്ട് നമുക്കു കാണാന്‍ പാടില്ലെന്നുണ്ടോ?

ഭട്ടതിരി: എന്നന്നൊന്നുമില്ല. ഒരു നിസ്സാര സാധനമാണ് എന്നേ ഉള്ളൂ.

മഹാരാജാവ്: ആട്ടെ, എങ്കിലും കാണട്ടെ; എടുക്കൂ

ഭട്ടതിരി പിന്നെയും വളരെ മടി ഭാവിച്ചു. ഒടുക്കം തിരുമനസ്സിലെ നിര്‍ബന്ധംകൊണ്ടു കോളാമ്പി മുണ്ടിനകത്തുനിന്നെടുത്തു താഴെവെച്ചു.

മഹാരാജാവ്: ഹേ! കോളാമ്പിയോ! നല്ല ശിക്ഷയായി. നാം തന്നെ ഒന്നു മുറുക്കി ആദ്യം ഇതില്‍ത്തുപ്പാം.

ഭട്ടതിരി: അങ്ങനെയാവാം. പക്ഷേ അത് ഇന്നു പാടില്ല. ഒരു വഴിപാട് നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതു കഴിഞ്ഞിട്ടേ ഇതില്‍ത്തുപ്പാവൂ എന്നാണു വെച്ചിരിക്കുന്നത്.

മഹാരാജാവ്: എന്തു വഴിപാടാണ്?

ഭട്ടതിരി: ആദ്യം ഇതില്‍ പാല്‍പ്പായസം വെച്ചു പത്മനാഭസ്വാമിക്കു നിവേദിക്കുക. പിന്നെത്തുപ്പിത്തുടങ്ങുക എന്നാണു നിശ്ചയിരിക്കുന്നത്.

മഹാരാജാവ്: (തിരുമനസ്സില്‍ സ്വല്‍പമൊന്നാലോചിച്ചിട്ട്) മനസ്സിലായി, പൊയ്ക്കോളൂ.

ഇതു കേട്ടു ഭട്ടതിരി ഇറങ്ങിപ്പോയി, കോളാമ്പി ചാലക്കടയില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു രൂപാ വാങ്ങി, അതു കൊടുത്ത നമ്പൂരിക്കു മടക്കിക്കൊടുത്തു. ഭട്ടതിരി പോയയുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അമ്മവീട്ടിലേക്കു കല്പിച്ചാളയച്ചു ബ്രാഹ്മണസദ്യ അമ്മവീട്ടില്‍വെച്ചു വേണ്ടെന്നും അമ്പലങ്ങളില്‍ എവിടെയെങ്കിലും വെച്ചു നടത്തികൊള്ളാമെന്നും ചട്ടംകെട്ടി. അമ്മവീട്ടില്‍ ആദ്യം ബ്രാഹ്മണസ്സദ്യ നടത്തുകയും പിന്നീട് അമ്മച്ചി പാര്‍ക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കോളാമ്പിയില്‍ നിവേദ്യംവെച്ച് ആദ്യം ദേവനു നിവേദിക്കുകയും പിന്നീട് തുപ്പുകയും ചെയ്യുന്നതുപോലെയാണെന്നാണ് ഭട്ടതിരിയുടെ വാക്കിന്റെ സാരമെന്നു തിരുമനസ്സിലേയ്ക്ക് അതു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മനസ്സിലായി എന്നു പിന്നീടുണ്ടായ ചട്ടംകെട്ടുകൊണ്ടു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

ഭട്ടതിരി ഒരിക്കല്‍ ഒരു വഴിയാത്രയില്‍ ഒരു ദിവസം നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ അത്താഴം കഴിച്ചുപോകണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഒരമ്പല ത്തിങ്കല്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. നേരം സന്ധ്യയാകാറായിട്ടും അവിടെ ശാന്തിക്കാരന്‍ വന്നു നട തുറക്കുകയോ വിളക്കു വെയ്ക്കുകയോ ചെയ്തിരുന്നില്ല. നട തുറന്നു തൊഴുതിട്ടു പോയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ച് അവിടെ ഒരാള്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അയാളല്ലാതെ അവിടെയെങ്ങും വേറെ ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി ആ മനുഷ്യനോടുതന്നെ ആ ക്ഷേത്രം ആരുടെ വകയാണെന്നും അവിടുത്തെ പതിവുകളെങ്ങനെയൊക്കെയാണെന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ മനുഷ്യന്‍ “അമ്പലം ഇവിടെ അടുക്കല്‍തതന്നെയുള്ള ഒരു മനയ്ക്കലെ വകയാണ്. ഇവിടെ കാലത്തു രണ്ടേകാലും വൈകുന്നേരം ഒന്നേകാലും ഇടങ്ങഴി അരിവീതമാണ് പൂജാനിവേദ്യത്തിനു വകവെച്ചിരിക്കുന്നത്. അതുകൂടാതെ കാലത്തും വൈകുന്നേരവും ഈരണ്ടു നമസ്ക്കാരത്തിനും വകവെച്ചിട്ടുണ്ട്. നമസ്ക്കാരം വഴിപോക്കരായി വരുന്ന ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു കൊടുക്കണമെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഈ വകയ്ക്കെല്ലാമുള്ള നെല്ലു മനയ്ക്കല്‍നിന്നു കഴകക്കാരന്‍ വാരിയരെ ഏല്‍പ്പിച്ചുകൊടുക്കും. വാരിയര്‍ പതിവായി കണക്കുപ്രകാരമുള്ള അരി കൊടുത്തുകൊള്ളണമെന്നാണ് ഏര്‍പ്പാട്. എന്നാല്‍ ഇവിടെ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു നമസ്ക്കാരം (ഭക്ഷണം) കൊടുക്കുകയാകട്ടെ കണക്കുപ്രകാരമുള്ള അരി മുഴുവനും വെച്ച് ദേവനു നിവേദിക്കുകയാകട്ടെ ഒരിക്കലും പതിവില്ല. നമസ്ക്കാരത്തിനുള്ള അരി മുഴുവനും ശാന്തിക്കാരന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഠത്തില്‍ക്കൊണ്ടുപോയിവെച്ച് ഊണു കഴിക്കും. നിവേദ്യത്തിനു രണ്ടു നേരവും ഒഴക്കരിയിലധികം വാരിയര്‍ കൊടുക്കാറില്ല. നെല്ലു മുഴുവനും പുഴുങ്ങിയുണക്കിക്കുത്തിവെച്ചു വാര്യത്തുള്ളവരൂണുകഴിക്കും. ഒഴക്കരിയില്‍ കൂടുതലിട്ടു നിവേദ്യം വെയ്ക്കണമെങ്കില്‍ വഴിപാടുകാരാരെങ്കിലും കൊണ്ടുവരണം. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് ഇവിടുത്തെ പതിവ്. സന്ധ്യ കഴിയാതെ ഇവിടെ ഒരു ദിവസവും നടതുറന്നു വിളക്കുവെയ്ക്കാറില്ല. പ്രതിദിനം മൂന്നാഴിയെണ്ണവീതം ഇവിടെ വിളക്കുവകയ്ക്കു മനയ്ക്കല്‍നിന്നു കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. അതു മുഴുവനും ശാന്തിക്കാരനും കഴകക്കാരനുംകൂടി പങ്കുവെച്ച് എടുക്കുകയാണ് പതിവ്. ഇവിടെ വിളക്കിനു വഴിപാടുകാര്‍ കൊണ്ടുവരുന്ന എണ്ണ തന്നെ മുഴവന്‍ വേണ്ടാ. രണ്ടുനേരവും മിന്നാമിനുങ്ങിന്റെ പൃഷ്ടം പോലെ ഓരോ തിരി കൊളുത്തിവെച്ചാല്‍ മതിയല്ലോ. മനയ്ക്കലേക്ക് ഇതുപോലെ നാല്‍പതു ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്. എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും ദിവസംതോറും ചെന്നു കാര്യങ്ങളന്വേഷിക്കുക പ്രയാസമാവുകയാല്‍ ഇവിടുത്തെ കാര്യങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം ശാന്തിക്കാരനെയും കഴകക്കാരനെയും ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരിക്കുകയാണ്. മനയ്ക്കല്‍നിന്ന് ഒന്നും അന്വേഷിക്കാറില്ല. എല്ലാം ശരിയായി നടക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് അവിടുത്തെ വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ടാണ് ഇവരുടെ അഴിമതിയും അക്രമവും ഇത്രത്തോളം വര്‍ദ്ധിച്ചത്. ചിലപ്പോള്‍ മനയ്ക്കല്‍ നിന്നു വലിയ തിരുമേനി ഇവിടെ എഴുന്നള്ളുകയും ഇവരുടെ ചില കളവുകള്‍ കണ്ടുപിടിക്കുകയും കഴകക്കാരനെ പിടിച്ചു പ്രഹരിക്കുകയും ശാന്തിക്കാരനെമ്പ്രാന്തിരിക്കു രണ്ടും നാലും പണവും മറ്റും പ്രായശ്ചിത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. എങ്കിലും ഇവിടെ ഇവരുടെ അക്രമങ്ങള്‍ക്ക് ഇതുവരെ യാതൊരു കുറവും വന്നിട്ടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരി ഇതെല്ലാം കേട്ടുധരിച്ചതിന്റെ ശേഷം “ആട്ടെ, എങ്കിലും കുളി കഴിക്കാമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞ് അമ്പലക്കുളത്തില്‍ത്തന്നെയിറങ്ങി കുളികഴിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്നു മുണ്ടുകള്‍ രണ്ടും ഉണങ്ങാനിട്ടിട്ടു കൗപീനമാത്രധാരിയായി അവിടെയിരുന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കും ഒരു ചെറിയ പാത്രത്തില്‍ ഒഴക്കരിയും ഒരു തീക്കൊള്ളിയുമെടുത്തുകൊണ്ടു കഴകക്കാരനുമവിടെയെത്തി. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “വാരിയരേ! നമുക്ക് അത്താഴം കഴിച്ചു പോയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട് അതിവിടെ തരമാകുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി വാരിയര്‍ “എന്തോ എനിക്കറിഞ്ഞുകൂടാ. ശാന്തിക്കാരനോടു ചോദിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഭട്ടതിരി: അങ്ങനെ പറഞ്ഞാല്‍പ്പോരാ. നമുക്കിവിടെച്ചില വഴിപാടുകളും നടത്തേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അതിനൊക്കെ വാരിയരുടെ സഹായമാണ് നമുക്കു പ്രധാനമായി വേണ്ടത്.

വാരിയര്‍: റാന്‍, വഴിപാട് എന്തൊക്കെയാണാവോ

ഭട്ടതിരി: വിളക്ക്, മാല, പഞ്ചസാരപ്പായസനിവേദ്യം, പിന്നെ ഒരു രണ്ടേകാലിടങ്ങഴി വെള്ളനിവേദ്യം ഇതൊക്കെ വേണം. വ്യാഴാഴ്ചതോറും ഇവയൊക്കെ ഒരു വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തില്‍ നടത്താറുണ്ട്. ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ കാല്‍കഴുകിച്ച് ഊട്ടുകയുംവേണം. അതിനു ശാന്തിക്കാരനായാലും മതി. സാമാന്യംപോലെ ഒരു ഭക്ഷണത്തിന്റെ വട്ടമൊക്കെ വേണം. അതൊട്ടും മോശമാകരുത്. നമ്മുടെ കയ്യില്‍ പണമുണ്ട് അതെത്ര വേണമെങ്കിലും ചെലവുചെയ്യാന്‍ തയ്യാറാണ്. എങ്കിലും വാരിയരുടെ സഹായംകൂടാതെ ഒന്നും നടക്കുകയില്ലല്ലോ.

വാരിയര്‍: പണമുണ്ടെങ്കില്‍ ഒക്കെ നടക്കും. അടിയന്‍ എല്ലാം ശരിയാക്കാം.

ഭട്ടതിരി: എന്നാല്‍ മതി. ഒടുക്കം വാരിയര്‍ പറയുന്ന സംഖ്യ ബോധ്യപ്പെടുത്താം.

വാരിയര്‍ : എന്നാല്‍ വേണ്ടതെല്ലാം ഇപ്പോള്‍കൊണ്ടു വിടകൊള്ളാം.

എന്നു പറഞ്ഞു വാരിയര്‍ ഓടിപ്പോയി. പോകുന്ന വഴിക്കു ശാന്തിക്കാരനെക്കണ്ട് “ഇന്നു വിശേഷാല്‍ച്ചില വഴിപാടുകളുണ്ട്. ക്ഷണത്തില്‍ക്കുളിച്ച് അമ്പലത്തിലേയ്ക്ക് ചെല്ലണം” എന്നു കൂടി പറഞ്ഞിട്ടാണ് വാരിയര്‍ പോയത്. വാരിയരുടെ വാക്കു കേട്ടു തനിക്കും വല്ലതുമാദായമുണ്ടാകുമെന്നു വിചാരിച്ചു ശാന്തിക്കാരനും ക്ഷണത്തില്‍ “കുളിച്ച് കുറ്റിത്തലയും കുടഞ്ഞ്” അമ്പലത്തിലെത്തി. തന്റെ പതിവും ആവശ്യങ്ങളുമെല്ലാം ഭട്ടതിരി ശാന്തിക്കാരനോടു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ശാന്തിക്കാരനും സന്തോഷിച്ച് ഓടിപ്പോയി അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഠത്തില്‍നിന്ന് അരിയും കറിക്കോപ്പുകളും പാലും മറ്റും കൊണ്ടുവന്ന് എല്ലാം തയ്യാറാക്കിത്തുടങ്ങി. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സകല സാധനങ്ങളും കൊണ്ടു വാരിയരും അമ്പലത്തിലെത്തി. അപ്പോഴേയ്ക്കും ശാന്തിക്കാരന്‍ നിവേദ്യങ്ങള്‍ അടുപ്പത്താക്കുകയും കറിക്കു നുറുക്കുകയും കഴിച്ചിരുന്നു. അതു കണ്ടിട്ട് എമ്പ്രാന്‍ തന്നെ നഷ്ടപ്പെടുത്താന്‍ ഭാവിക്കുകയാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വാരിയര്‍ക്കും വാരിയര്‍ സാമാനങ്ങളെല്ലാം കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നതു തന്നെ നഷ്ടപ്പെടുത്താനാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു എമ്പ്രാനും ദേഷ്യം കലശലായി. വാരിയര്‍ എമ്പ്രാനോട് “സാമാനങ്ങളെല്ലാം വട്ടം കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവരണമെന്ന് ആവശ്യക്കാരന്‍ എന്നോടാണ് ആദ്യം പറഞ്ഞത്. അതുകൊണ്ട് ഞാന്‍കൊണ്ടുവന്നിരുക്കുന്ന സാമാനങ്ങള്‍തന്നെ എടുത്തു ഉപയോഗിക്കണം. അങ്ങേടെ സാമാനമൊന്നും ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കാന്‍ പാടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് എമ്പ്രാന്‍ “വാരിയരുടെ സാമാനങ്ങളൊന്നും ഇവിടെക്കൊള്ളുകയില്ല. പാല്‍ വെള്ളം ചേര്‍ത്തതാണ്. അരി വെളുത്തിട്ടില്ല” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. അമ്പലത്തില്‍ ജപിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന ഭട്ടതിരി ഇവരുടെ വഴക്കുകേട്ടിട്ട്, “നിങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ ശണ്ഠ കൂടേണ്ട. രണ്ടുപേരുടെ സാമാനങ്ങളും ഉപയോഗപ്പെടുത്തിക്കൊള്ളണം. അതുകൊണ്ടു ദോഷമൊന്നും വരാനില്ലല്ലോ. നിങ്ങള്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും പണം കിട്ടണമെന്നല്ലേ ഉള്ളു? അതു ബോധ്യപ്പെടുത്താന്‍ ഞാനുണ്ടല്ലോ. വഴക്കും ശണ്ഠയും കൂടാതെ കാര്യം നടക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു രണ്ടുപേരും സമാധാനപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

എമ്പ്രാന്തിരി വെപ്പെല്ലാം കഴിച്ചു പൂജയ്ക്കു പോയി. പ്രസന്ന പൂജയ്ക്ക് നടയടച്ചപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി തിടപ്പള്ളിയിലെത്തി ഒരിലയെടുത്തു വെച്ചു താനേ വിളമ്പി ഊണു തുടങ്ങി. എമ്പ്രാന്തിരി “അല്ലാ! ഇങ്ങനെയാണോ കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി ഭട്ടതിരി “കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടുക എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ തന്റെ മുതല്‍ ചെലവുചെയ്ത് ഒരു ബ്രാഹ്മണനു ഭക്ഷണം കൊടുക്കുക എന്നേ അര്‍ത്ഥമുള്ളു. പൊരുള്‍ പോകുന്നിടത്താണല്ലോ പുണ്യം. എമ്പ്രാന്റെ ഊണു കഴിയുമ്പോള്‍ കാല്‍കഴുകിച്ചൂട്ടിയതിന്റെ ഫലം എനിക്കു കിട്ടും. എമ്പ്രാനും ഒരിയിലയെടുത്തുവെച്ചു വിളമ്പിയുണ്ടോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ എമ്പ്രാന്തിരിയും ഉണ്ണാനിരുന്നു. പിന്നെ ഭട്ടതിരി എമ്പ്രാന്തിരിയുടെ കൈപ്പുണ്യത്തെ വര്‍ണ്ണിച്ചുതുടങ്ങി.

“ഹേ! എമ്പ്രാന്‍ ദേഹണ്ഡമൊക്കെ വളരെ നന്നായി. ഈ അമ്പലക്കിണറ്റിലെ വെള്ളം വളരെ മാഹാത്മ്യമുള്ളതുതന്നെ. എന്നും കോരി ദേവന്റെ തലയിലൊഴിക്കുന്നതല്ലേ? അങ്ങനെയല്ലാതെയിരിക്കുമോ? അതോടുകൂടി എമ്പ്രാന്റെ കൈപ്പുണ്യവുംകൂടി ചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ മുഴുവനായി. പഞ്ചസാരപ്പായസത്തിനെന്നല്ല, സകലവിഭവങ്ങള്‍ക്കും ഈ വെള്ളത്തിന്റെ സ്വാദാണു മുമ്പിട്ടുനില്‍ക്കുന്നത്. കുറേശ്ശെ അമൃതിന്റെ സ്വാദുമുണ്ട്. അതു എമ്പ്രാന്റെ കൈപ്പുണ്യംകൊണ്ടു വന്നതായിരിക്കും” എന്നും മറ്റുമായിരുന്നു ഭട്ടതിരി പറഞ്ഞത്. ഈ ശകാരമെല്ലാം സ്തുതിയാണെന്നാണ് എമ്പ്രാന്തിരി മനസ്സിലാക്കിയത്. അതിനാല്‍ ഇതിനു മറുപടിയായി എമ്പ്രാന്തിരി പറഞ്ഞത് “ഇതൊന്നും നമ്മുടെ സാമര്‍ത്ഥ്യംകൊണ്ടല്ല. എല്ലാം ഭഗവാന്റെ കൃപകൊണ്ടാണ്” എന്നായിരുന്നു.

ഭട്ടതിരിയും എമ്പ്രാന്തിരിയും ഊണു കഴിഞ്ഞു കൈ കഴുകി ബലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍ പോയിരുന്നു പണത്തിന്റെ കണക്കു പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. വാരിയര്‍ തിടപ്പള്ളിയില്‍ക്കയറി ഉണ്ണാനുമിരുന്നു. എമ്പ്രാന്തിരി പറഞ്ഞ കണക്കൊന്നും ഭട്ടതിരി സമ്മതിച്ചില്ല. ഒടുക്കം ഭട്ടതിരി “ഇവിടെ രണ്ടു നേരവും ഈരണ്ടുപേര്‍ക്കു നമസ്ക്കാരത്തിനു വകവെച്ചിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതെല്ലാം താന്‍ മോഷ്ടിച്ചെടുക്കുകല്ലേ പതിവ്? ഇന്ന് ഒരു നേരം ഞാനുണ്ടതിനു തനിക്കു പണം തരണമോ? ഞാനൊരു കാശും തരാന്‍ ഭാവമില്ല. താനെന്തു ചെയ്യും?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതു കേട്ട് എമ്പ്രാന്തിരി കോപിച്ചു വിറച്ചു ഭട്ടതിരിയെ തല്ലാനായി കൈയോങ്ങിക്കൊണ്ട് അടുത്തു ചെന്നു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി എണീറ്റു എമ്പ്രാന്തിരിയുടെ കൈക്ക് ഒരു തട്ടും ചെകിട്ടത്ത് ഒരടിയും വെച്ചുകൊടുക്കുകയും “അയ്യോ!” എന്ന് ഉറക്കെ ഒന്നു നിലവിളിക്കുകയും ഒരുമിച്ചുകഴിഞ്ഞു. അടികൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ എമ്പ്രാന്തിരി ബോധം കെട്ടു നിലത്തു വീണു. നിലവിളി കേട്ടു വാരിയര്‍ പരിഭ്രമിച്ചു എച്ചില്‍ക്കൈ മടക്കിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടു ബലിക്കല്‍പ്പുരയിലേയ്ക്ക് ഓടിച്ചെന്നു. “ഇവിടെ എന്താണ് ഒരു നിലവിളി കേട്ടത്? ആരാണു നിലവിളിച്ചത്?” എന്നു വാരിയര്‍ ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി കരഞ്ഞുംകൊണ്ട് “ഈ എമ്പ്രാന്‍ ഞാന്‍ പണം കൊടുത്തത് പോരെന്നും പറഞ്ഞ് എന്നെത്തല്ലി. ഞാനാണു നിലവിളിച്ചത്. ഇതിനെല്ലാം സാക്ഷി വാരിയരാണ്. ഈ ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനോട് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പറയണം. സാക്ഷി പറയാന്‍ വാരിയരും എന്റെ കൂടെ വരണം. ഊണു കഴിച്ചുവരൂ. വാരിയരുടെ പണം ഞാന്‍ ഒട്ടും കുറയ്ക്കുകയില്ല എന്നെത്തല്ലിയതുകൊണ്ട് എമ്പ്രാന് ഇനി ഞാന്‍ ഒരു കാശുപോലും കൊടുക്കയില്ല. എമ്പ്രാനു കൊടുക്കാനുള്ളതുകൂടി വാര്യര്‍ക്കു തന്നേയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു സന്തോഷിച്ചു വാരിയര്‍ ഊണു മുഴുവനാക്കാനായിട്ട് തിടപ്പള്ളിയിലേക്കു പോയി. ക്ഷണത്തില്‍ ഊണു കഴിച്ചു കൈയും കഴുകി വാരിയര്‍ വീണ്ടും ബലിക്കല്‍പ്പുരയിലെത്തി. എമ്പ്രാന്തിരി അപ്പോഴും പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ ബോധരഹിതനായി അവിടെത്തന്നെ കിടന്നിരുന്നു. ഭട്ടതിരിയെ അവിടെയെങ്ങും കണ്ടുമില്ല. അദ്ദേഹം വാരിയര്‍ വരുന്നതിനു മുമ്പേ പമ്പകടന്നിരിക്കുന്നു.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ഭട്ടതിരി ഒരു വഴിയാത്രയില്‍ ഒരു ദിവസം മധ്യാഹ്നസമയത്ത് ഊണുകഴിച്ചു പോകണമെന്നുള്ള ഉദ്ദേശത്തോടുകൂടി ത്തന്നെ ഒരില്ലത്തു കയറിച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ പുരയുടെ വാതിലുകളൊക്കെ അടച്ചിരുന്നതിനാല്‍ മുറ്റത്തു നിന്നുകൊണ്ടു രണ്ടുമൂന്നു ചുമച്ചു. എന്നിട്ടും ആരെയും പുറത്തേയ്ക്കു കാണാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ഇറയത്തു കയറിയിരുന്നുകൊണ്ട് “ഹേ ഹേ! ഇവിടെ ആരുമില്ലയോ? ഈ വാതിലൊന്നു തുറക്കണം” എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ നാലഞ്ചു പ്രാവശ്യം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി വന്നു വാതില്‍ തുറന്നു ദുര്‍മുഖം കാണിച്ചുകൊണ്ടു പുറത്തേയ്ക്കു വന്ന് ഉച്ചസ്വരത്തില്‍ “ആരാണിവിടെക്കയറിവന്നു കലശല്‍കൂട്ടുന്നത്? പടിക്കു പുറത്തു പോകണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ടും ഭട്ടതിരി “അയ്യോ! അങ്ങനെ പറയരുതേ. ഞാന്‍വഴിപോക്കനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണ്. വഴി നടന്നും വെയിലു കൊണ്ടും ഞാന്‍ ഏറ്റവും അവശനായിരിക്കുന്നു. വിശപ്പും ദാഹവും സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ടാണ് ഇവിടെക്കയറി വന്നത്. എനിക്കിപ്പോള്‍ കുറച്ചു കഞ്ഞിയോ ചോറോ വല്ലതും തന്നാല്‍ അതൊരു വലിയ സുകൃതമായിരിക്കും. ഒന്നും കഴിക്കാതെ ഇനി ഇവിടെനിന്ന് ഒരടിപോലും നടക്കാന്‍ ഞാന്‍ശക്തനല്ല” എന്ന ഏറ്റവും താണ സ്വരത്തില്‍പ്പറഞ്ഞു. ഇതുകേട്ടിട്ടും ഗൃഹനാഥന്റെ മനസ്സിന് ഒരലിവുമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹം വീണ്ടും ഉച്ചത്തില്‍ത്തന്നെ “പോകാനല്ലേ പറഞ്ഞത്. നടക്കാന്‍ വയ്യെങ്കില്‍ പടിക്കു പുറത്തു പോയിക്കിടന്നോളൂ. ഇവിടെ ഇരിക്കാന്‍ പാടില്ല. വരുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ കഞ്ഞിയോ ചോറോ കൊടുക്കാന്‍ ഇവിടെ വഴിയൂട്ടും മറ്റുമില്ല. ആരും കാണമിട്ടിട്ടുമില്ല. ഇങ്ങനെ തട്ടിപ്പും പറഞ്ഞ് ഉണ്ണാനായിട്ടു കയറിവരുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ ചോറു കൊടുത്തിട്ടുള്ള പുണ്യം ഇവിടെ ആവശ്യമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “എന്നാല്‍ വെറുതേ വേണ്ട. ഞാന്‍ പണം തരാം. ഏതുവിധത്തിലായാലും സ്വല്‍പം വല്ലതും കഴിക്കാതെ പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ഞാന്‍ സാമാന്യത്തിലധികം വലഞ്ഞു. അതുകൊണ്ട് പറയുന്നതാണ്. കൃപയുണ്ടാകണം” എന്ന് പിന്നെയും പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ടും ഗൃഹസ്ഥന്റെ മനസ്സിനു ഒരിളക്കവുമുണ്ടായില്ല. “എടോ തന്റെ ജാടയൊന്നും ഇവിടെപ്പറ്റുകയില്ലെന്ന് ആദ്യമേ ഞാന്‍ പറഞ്ഞില്ലേ? അങ്ങോട്ടു പറയുന്നതൊന്നും മനസ്സിലാക്കാത്തതെന്താണ്? തന്റെ മര്‍ക്കടമുഷ്ടിയുംകൊണ്ടു താനിറങ്ങിപ്പോവൂ. ഇവിടെ പറ്റുകയില്ല. പണത്തിനു ചോറുകൊടുക്കാന്‍ ഇതു ഹോട്ടലും മറ്റുമല്ല.പടിക്കു പുറത്തിറങ്ങിപ്പോവാനല്ലേ പറഞ്ഞത്? ഇനിയും പോകാത്തപക്ഷം ഞാന്‍ തീക്കനല്‍ കോരിക്കൊണ്ടുവന്നു തന്റെ തലയിലിടും. അതിനിടയാക്കാതെ താനിറങ്ങിപ്പോവൂ” എന്നാണു ഗൃഹസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞത്. ഇത്രയും കേട്ടിട്ടും ഭട്ടതിരി ഒഴിച്ചുപോയില്ല. അദ്ദേഹം പിന്നെയും താണു തൊഴുതുകൊണ്ട് “അയോ മൂസ്സ്, ഇതു കഠിനമാണ്. ഇങ്ങനെ പറയരുത്. ഒരു നിവൃത്തിയുമില്ലാതെയായിട്ടു ഞാന്‍ പറയുന്നതാണ്. ഒരു പിടിച്ചോറെങ്കിലും തരുന്നതിനു ദയവുണ്ടാകണം. അതിനൊന്നിനും മനസ്സില്ലെങ്കില്‍ കുറച്ചു പച്ചവെള്ളം തന്നാലും മതി. ഒന്നും കഴിക്കാതെ എനിക്ക് എണീക്കാന്‍പോലും വയ്യ. ഞാന്‍വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചുപോയി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതിനു മറുപടിയായി ഗൃഹസ്ഥന്‍ പറഞ്ഞത് “തനിക്കു വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടു വന്നു തരാന്‍ തന്റെ ശമ്പളക്കാരാരും ഇവിടെയില്ല. വെളളം കുടിക്കണമെങ്കില്‍ പുഴയില്‍ച്ചെന്നു കോരിക്കുടിക്കൂ. ഇവിടെ അതൊന്നും സാദ്ധ്യമല്ല. താനിവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോവൂ. ഇനിയും താനിറങ്ങിപ്പോവാത്തപക്ഷം ഇവിടെപ്പാര്‍ക്കുന്ന വൃഷലിപ്പെണ്ണിനെ ഞാനിങ്ങോട്ടുവിളിക്കും. അവള്‍ മുറ്റമടിക്കുന്ന ആയുധവും കൊണ്ടിങ്ങോട്ടു വന്നാല്‍ തന്നെ ഇവിടെനിന്നോടിക്കും. അതിനിടയാക്കാതെ ഇറങ്ങിപ്പോവുകയാണു നല്ലത്” എന്നാണ്. ഇത്രയും കേട്ടപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “ഇവിടെ മര്യാദകൊണ്ടു കാര്യമൊന്നും പറ്റുകയില്ല ഏതെങ്കിലും ഒരു പൊടിക്കൈകൂടി പ്രയോഗിച്ചു നോക്കാം” എന്നുവിചാരിച്ചു. കോപഭാവത്തോടുകൂടി എണീറ്റു രണ്ടാംമുണ്ട് അരയില്‍ മുറുക്കിക്കെട്ടി കണ്ണും ചുവത്തി വിറച്ചുകൊണ്ടു ഗൃഹസ്ഥനോടു “എടോ! താന്‍ മഹാദുഷ്ടന്‍തന്നെ. തന്നെമാത്രം വിചാരിച്ചാല്‍ പോരല്ലോ, ഇവിടെ ഒരന്തര്‍ജ്ജനവും രണ്ടുമൂന്നു കിടാങ്ങളുമുണ്ടല്ലോ. പുരാതനമായ ഒരു ബ്രാഹ്മണഗൃഹവുമാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിതുവരെ ക്ഷമിച്ചു. ഞാനൊരു കടുംകൈ പ്രയോഗിച്ചാല്‍ അതു പ്രതിവിധി ഇല്ലാത്തതായിരിക്കും. നാലഞ്ചു ദിവസം മുന്‍പ് ഇതുപോലെ ഞാനൊരില്ലത്തു പോയിരുന്നു. അവിടുത്തെ ഗൃഹസ്ഥനും തന്നെപ്പോലെ ഒരു ദുഷ്ടനായിരുന്നു. അവിടെയും ഞാന്‍ ‍ആദ്യം വളരെ ക്ഷമിച്ചു. ഒടുക്കം അതുകൊണ്ടൊന്നും പറ്റുകയില്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ഞാനൊരു കടുംകെ അവിടെ പ്രയോഗിച്ചു. അതുതന്നെ ഇവിടെയും പ്രയോഗിക്കാനാണു ഞാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്. അതു സമ്മതമാണോ എന്ന് അകത്തു ചെന്ന് അന്തര്‍ജ്ജനഇത്തോടുകൂടി ചോദിക്കൂ. പിന്നെ പശ്ചാത്തപിച്ചാല്‍ ഫലമൊന്നുമുണ്ടാവുകയില്ല. അതും ഞാനാദ്യമേ പറഞ്ഞേയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇവരുടെ സംവാദങ്ങളെല്ലാം കേട്ടുകൊണ്ട് അകത്തു നിന്നിരുന്ന അന്തര്‍ജ്ജനം ഭട്ടതിരിയുടെ അപ്പോഴത്തെ ഭാവം കാണുകയും ഒടുക്കം പറഞ്ഞ വാക്കു കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്തു വല്ലാതെ ഭയപ്പെട്ടു നമ്പൂരിയെ അകത്തേക്കു വിളിച്ചു. “ഇയ്യാള്‍ സാമാന്യക്കാരനല്ലെന്നാണു തോന്നുന്നത്. എന്തെല്ലാമനര്‍ത്ഥങ്ങളാണാവോ ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നത്? രണ്ടുമൂന്നു കിടാങ്ങളുള്ളവര്‍ക്കെങ്കിലും ആപത്തൊന്നും വരാതെ സൂക്ഷിക്കണമല്ലോ. അതുകൊണ്ട് ക്ഷണത്തില്‍ച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തെ സമാധാനപ്പെടുത്തി ഭക്ഷണം കൊടുത്തു സന്തോഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ വലിയ ആപത്തു വല്ലതും വന്നു കൂടുമെന്നാണു തോന്നുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭട്ടതിരിയും ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരിയും തമ്മില്‍ അത്യുച്ചത്തിലുണ്ടായ സംവാദം കേട്ട് അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി അയല്‍വാസികളായ ഒട്ടുവളരെ ജനങ്ങളും അവിടെ വന്നുകൂടിയിരുന്നു. അവരുമെല്ലാവരും അന്തര്‍ജ്ജനം പറഞ്ഞതു പോലെ തന്നെ പറഞ്ഞു. അതെല്ലാംകൂടി കേള്‍ക്കുകയും കോപിച്ചു സംഹാരരുദ്രനെപ്പോലെയുള്ള ഭട്ടതിരിയുടെ നില കാണുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരിയും ഭയവിഹ്വലനായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു പാദങ്ങളില്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ട് “അല്ലയോ ബ്രഹ്മണോത്തമ! ക്ഷമിക്കണേ, ക്ഷമിക്കണേ. അങ്ങയുടെ മാഹാത്മ്യമറിയാതെ ഞാന്‍ പറഞ്ഞുപോയതെല്ലാം സദയം ക്ഷമിക്കണേ. കോപത്തെ അടക്കിയാലും. ആപത്തൊന്നുമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കാതെ എന്നെയും ഈ കുടുംബത്തെയും അവിടുന്നു രക്ഷിക്കണം. ക്ഷണത്തില്‍ കുളിച്ചുവരിക. ഇവിടെ ഊണിനെല്ലാം കാലമായിരിക്കുന്നു. കുളിച്ചുവരാത്ത താമസമേ ഉള്ളൂ. അങ്ങേയ്ക്കു കുടിക്കുനീര്‍വീഴ്ത്തീട്ടു വേണം എനിക്കും ഉണ്ണാന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ഭട്ടതിരി തന്റെ കൗശലം ഫലിച്ചുവല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു ഉള്ളുകൊണ്ട് ചിരിച്ച് “ഇപ്പോളെങ്കിലും നല്ല ബുദ്ധിയുണ്ടായല്ലോ. ഭാഗ്യംതന്നെ. ഇവിടെ മറ്റേതിന്റെ കാലമായില്ലെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. ഇനി എനിക്കു കോപവും ദേഷ്യവുമൊന്നുമില്ല.അതൊക്കെത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. ഞാന്‍ ‍ക്ഷണത്തില്‍ കുളിച്ചുവന്നേയ്ക്കാം. എന്റെ ഒരു കുളിയും തേവാരവുമൊക്കെ രാവിലെ കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. വഴി ശുദ്ധമായതുകൊണ്ടു ഒന്നു കുളിക്കണമെന്നേ ഉള്ളൂ. രണ്ടാംകുളിക്കു താമസത്തിനു വകയില്ലല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ വന്നേയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു പോയി ക്ഷണത്തില്‍ കുളി കഴിച്ചുവന്നു. ഭട്ടതിരി കുളിച്ചുവന്നപ്പോഴേയ്ക്കും ഇലയും പലകയും വെച്ച് എല്ലാം തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഗൃഹസ്ഥന്‍തന്നെ സാദരം വിളമ്പിക്കൊടുത്തു. ഭട്ടതിരി സുഖമായി ഊണു കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. ഊണു കഴിഞ്ഞു കൈ കഴുകിക്കഴിഞ്ഞയുടനെ ഭട്ടതിരിയെ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി പുറന്തളത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഒരു പായയും തലയിണയും മുറുക്കാനുള്ള സാധനങ്ങളും കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും “ഇനി ഇവിടെ ഇരിക്കുകയോ കിടക്കുകയോ മുറുക്കുകയോ ഒക്കെയാവാം. ഞാനുംപോയി ഊണു കഴിച്ചുവരാം” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തിട്ട് ഉണ്ണാന്‍ പോയി.

ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി ഊണുകഴിച്ചു ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കലെത്തിയപ്പോഴേയ്ക്കും അവിടെ ദിവ്യനായിട്ട് ഒരാള്‍ വന്നിരിക്കുന്നു എന്നു കേട്ടു വേറെയും പലര്‍ വന്നുകൂടി. അപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍നമ്പൂരി ഭട്ടതിരിയോട് “ഇപ്പോള്‍ ഒക്കെ സാമാധാനമായല്ലോ ഇനി വര്‍ത്തമാനമൊക്കെ പറയുക. ഇല്ലം എവിടെയാണ്? ഇല്ലപ്പേരെന്താണ്? നാലഞ്ചു ദിവസം മുമ്പ് ഒരില്ലത്തു ഒരു കടുംകൈ പ്രയോഗിച്ചതായിപ്പറഞ്ഞുവല്ലോ അതെന്താണ്? ഇതൊക്കെ അറിഞ്ഞാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “എന്റെ ഇല്ലം കുറച്ചു തെക്കാണ്. ഇല്ലപ്പേരു ‘നടുവിലേപ്പാട്ട്’ എന്നാണ് സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഞാന്‍പ്രയോഗിച്ച കടുംകൈയിനെക്കുറിച്ചു ചോദിക്കേണ്ട. അതു കേള്‍ക്കാതെയിരിക്കുകയാണു നല്ലത്. കേട്ടാല്‍ നിങ്ങളെല്ലാവരും മൂക്കത്തു കൈവിരല്‍ വെച്ചുപോകും. അതുകൊണ്ട് അതു പറയാന്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് എല്ലാവരും “അവിടുന്ന് അങ്ങനെ പറയുന്നത് സങ്കടമാണ്. അതു കേട്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് ഞങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ വളരെ ആഗ്രഹമുണ്ട്. അതു കൊണ്ട് അതു നിശ്ചയമായിപ്പറയണമെന്നു ഞങ്ങളെല്ലാവരും നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം അപേക്ഷിച്ചുകൊള്ളുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി “അത്ര നിര്‍ബന്ധമാണെങ്കില്‍പ്പറയാം. കേട്ടോളൂ. ഞാന്‍ആ ഇല്ലത്തു ചെന്നിട്ട് ആദ്യം ഇവിടെപ്പറഞ്ഞതുപോലെയൊക്കെ വളരെപ്പറഞ്ഞുനോക്കി. ഒടുക്കം അവിടെ പച്ചവെളളംപോലും കിട്ടുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ ഞാനെന്റെ രണ്ടാംമുണ്ടും കുടയുമെടുത്തു പടിക്കലിറങ്ങി എന്റെ വഴിക്കങ്ങു പോയി. അതാണു ഒടുക്കം പ്രയോഗിച്ച കടുംകൈ. അതു തന്നെയാണ് ഞാനിവിടെയും പ്രയോഗിക്കാന്‍ ഭാവിച്ചത്. അല്ലാതെ ഞാനെന്തു ചെയ്യും? ഞാനും നിങ്ങളെപ്പോലെ ഒരു മനുഷ്യനാണല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു ഇതു കേട്ടു നമ്പൂരിയെ നോക്കി എല്ലാവരും ചിരിച്ചു. തനിക്കു പറ്റിയ വിഡ്ഢിത്തം വിചാരിച്ചു ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി സാമാന്യത്തിലധികം ഇളിഭ്യനായി. ഭട്ടതിരി അവിടെ നിന്നിറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

അദ്ധ്യായം 96
ആറന്മുള ദേവനും മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരിയും

ഇപ്പോള്‍ കുമാരനല്ലൂര്‍ ഗ്രാമക്കാരനായിരിക്കുന്ന മങ്ങാട്ടുഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം പണ്ട് ചെങ്ങന്നൂര്‍ത്താലൂക്കിലുള്‍പ്പെട്ട “കാട്ടൂര്‍” ദേശത്തായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ആ ഇല്ലക്കാര്‍ ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും ദാനധര്‍മ്മാദി കൊണ്ടും ഈശ്വരഭക്തികൊണ്ടും പ്രബലന്മാരും പ്രസിദ്ധന്മാരുമായിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്തു തിരുവോണംതോറും മഹാവിഷ്ണുവിനെ പൂജിച്ചു നിവൃത്തിയുള്ളിടത്തോളം ബ്രഹ്മചാരികളായിട്ടുള്ള ബ്രാഹ്മണബാലന്മാരെ കാല്‍ കഴുകിചൂട്ടുക പതിവായിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിനു കാല്‍ കഴുകിച്ചൂട്ടാന്‍ ബ്രഹ്മചാരികളെ ആരെയും കിട്ടിയില്ല. അവിടെ അടുക്കലൊക്കെ ബ്രാഹ്മണഗൃഹങ്ങള്‍ ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ തിരുവോണംതോറും ഉണ്ണാന്‍ പത്തും പന്ത്രണ്ടും ചിലപ്പോള്‍ അതിലധികവും ബ്രഹ്മചാരികള്‍ ഇവിടെ വരിക പതിവായിരുന്നു. ബ്രഹ്മചാരികള്‍ പതിവായി വരാറുള്ള സമയം കഴിഞ്ഞിട്ടും ആരെയും കാണാഞ്ഞിട്ടു ഗൃഹസ്ഥനായ മൂത്ത ഭട്ടതിരി ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹം അടുക്കലുള്ള ഇല്ലങ്ങളിലെല്ലാം ചെന്നന്വേ‌ഷിച്ചിട്ടും ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയെപോലും കിട്ടിയില്ല. എല്ലാവരും ദൂരസ്ഥലങ്ങളിലേക്കു പൊയ്പ്പോയിരുന്നു. തിരുവോണമൂട്ടു മുട്ടുമെന്നുതന്നെ ഏകദേശം തീര്‍ച്ചയാക്കിയതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിക്കു മനസ്താപം ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. വിഷ്ണുഭക്തശിരോമണിയും ശുദ്ധമാനസനും അത്യന്തം കൃത്യനിഷ്ഠയുള്ള ആളുമായ മൂത്ത ഭട്ടതിരി ദുഃഖം സഹിക്കവയ്യാതെയായി മഹാവിഷ്ണുവിനെത്തന്നെ മനസ്സില്‍ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് ഇല്ലത്തിന്റെ പുറന്തിണ്ണയില്‍ കമഴ്ന്നടിച്ചുകിടന്നു കരഞ്ഞുതുടങ്ങി.

അങ്ങനെ കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുറ്റത്തു നിന്നുകൊണ്ട് ഒരാള്‍ “ഞാനൊരു വഴിപ്പോക്കനാണ്. ഇന്ന് ഊണു കഴിച്ചിട്ടില്ല. കുളിച്ചു വന്നാല്‍ ഇവിടെ ഊണു കഴിച്ചു പോകുവാന്‍ തരമാകുമോ?” എന്നു ചോദിക്കുന്നതു കേട്ടു ഭട്ടതിരി തലപൊക്കി നോക്കിയപ്പോള്‍ കണ്ടത്, ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയെത്തന്നെയായിരുന്നു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി സീമാതീതമായ സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി എണീറ്റ് “ഹേ! വളരെ വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. ഇവിടെയിന്നു തിരുവോണത്തിനു കാല്‍ കഴുകിച്ചൂട്ടാന്‍ ഒരു ബ്രഹ്മചാരിയെ കിട്ടാഞ്ഞിട്ടു ഞാന്‍വി‌ഷാദിച്ചു കിടക്കുകയായിരുന്നു. ഉണ്ണിയെ ഇപ്പോള്‍ ഇവിടേക്കു പറഞ്ഞയച്ചതു സാക്ഷാല്‍ മഹാവിഷ്ണുതന്നെയാണ്. അഥവാ മഹാവിഷ്ണു ഭഗവാന്‍തന്നെ എന്റെ സങ്കടമറിഞ്ഞു സദയം ഉണ്ണിയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ച് ഇവിടെ വന്നിരിക്കുകയല്ലയോ എന്നുകൂടി ഞാന്‍ സംശയിക്കുന്നു. ഏതെങ്കിലും ഇതൊരു മഹാഭാഗ്യമായി. ഇവിടെ ഊണിനെല്ലാം കാലമായിട്ടുണ്ട്. ഉണ്ണി കുളിച്ചുവരാത്ത താമസമേ ഉള്ളു. എന്നാല്‍ വെറും കുളിയായാല്‍പ്പോരാ; തേച്ചുകുളിക്കണം; അങ്ങനെയാണ് ഇവിടെ പതിവ്” എന്നു പറഞ്ഞ് എണ്ണ, ഇഞ്ചി മുതലായവയെലാം ക്ഷണത്തില്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. ബ്രഹ്മചാരി സസന്തോ‌ഷം അവയെല്ലാം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പുഴക്കടവില്‍പ്പോയി ക്ഷണത്തില്‍ തേച്ചുകുളി കഴിച്ചു വരികയും ഭട്ടതിരി ആ ഉണ്ണിയെ മുറയ്ക്ക് കാലു കഴുകിച്ച് ഊട്ടുകയും പതിവിലിരട്ടി രണ്ടു പണം ദക്ഷിണചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഊണിന്റെ വട്ടം വളരെ കേമമായിരുന്നു. എല്ലാ തിരുവോണത്തിനും അവിടെ ഊണു ചതുര്‍വ്വിധ വിഭവങ്ങളോടുകൂടിയാണ് പതിവ്. അന്നു വിശേ‌ഷിച്ച് ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണമായിരുന്നതിനാല്‍ ഭക്ഷണത്തിന്റെ വട്ടം കെങ്കേമമാക്കിയിരുന്നു.

ഊണു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ബ്രഹ്മചാരി “ഹേ മൂസ്സ് ഭക്ഷണം വളരെക്കേമവും സുഖവുമായി. ഞാന്‍ഭംഗി പറയുകയാണെന്നു വിചാരിക്കരുത്. വാസ്തവമാണു ഞാന്‍പറയുന്നത്. ഇത്രയൊന്നും ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഊണു സുഖമായത് വിഭവങ്ങളുടെ ധാരാളിത്വവും പാചകഗുണവും കൊണ്ടു മാത്രമല്ല, നിങ്ങളുടെ മനോഗുണംകൊണ്ടു കൂടിയാണ്. വെളുത്ത ചോറും കറുത്തമുഖവുമായിരുന്നാല്‍ ഊണു സുഖവുമാവുകയില്ല. വലിയ വട്ടമൊന്നുമില്ലെങ്കിലും ഉള്ളതു മനസ്സോടും സന്തോ‌ഷത്തോടുകൂടി കൊടുത്താല്‍ ഉണ്ണുന്നവര്‍ക്കു തൃപ്തിയാകും. ഇപ്രകാരം തിരുവോണമൂട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന നിങ്ങളുടെ കുടുംബത്തില്‍ ഒരു കാലത്തും സന്തതിയില്ലാതെ വരികയില്ല. എന്നാല്‍ ഇനി പിന്നെക്കാണാം. എനിക്കു പല ബദ്ധപ്പാടുകളുള്ളതുകൊണ്ട് താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു യാത്രയായപ്പോള്‍ മൂത്ത ഭട്ടതിരി “വര്‍ത്തമാനമൊന്നും പറഞ്ഞില്ലല്ലോ. ഉണ്ണി എവിടെയുള്ള ഏതില്ലത്തേതാണെന്നു തന്നെ എനിക്കു മനസ്സിലായില്ല. നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ എല്ലാ തിരുവോണത്തിനും ഇവിടെ വന്നാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ബ്രഹ്മചാരി “വര്‍ത്തമാനമൊക്കെ താമസിയാതെ അറിയിച്ചു കൊള്ളാം. ഇപ്പോള്‍ എനിക്കു താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. എല്ലാ തിരുവോണത്തിനും ഇവിടെ വരുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാണ്. എങ്കിലും ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിന് ഇനി ആണ്ടുതോറും ഭട്ടതിരിയുടെ അന്നം തന്നെ ഭക്ഷിക്കണമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം. എന്നാല്‍ പിന്നെക്കാണം” എന്നു പറഞ്ഞു പുഴക്കടവില്‍ച്ചെന്നു തടിക്കച്ചവടക്കാര്‍ പുഴയില്‍ കൂടി കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊണ്ടിരുന്ന ഒരു തടിച്ചങ്ങാടത്തില്‍ കയറി അവിടെനിന്നു പോയി.

അടുത്ത കൊല്ലം ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിന് ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ക്കും മുമ്പ് ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ മങ്ങാട്ടൂ മൂത്ത ഭട്ടതിരി കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ ഒരു സ്വപ്നം കണ്ടു. മുന്‍കൊല്ലം ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം ഇല്ലത്തു വന്ന് ഊണുകഴിച്ചുപോയ ബ്രഹ്മചാരി തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് “അടുത്ത ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിന് ഉണ്ണാന്‍ ഇല്ലത്തു വരാന്‍ എനിക്കു നിവൃത്തിയില്ല. അതിനാല്‍ ഇന്ന് എനിക്ക് ഭക്ഷണത്തിനു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം ഞാനിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു കൊണ്ടു വരണം. ആ ഒരു ദിവസം ഞാന്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ അന്നമല്ലാതെ ഭക്ഷിക്കുകയില്ലെന്നു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഞാനിപ്പോള്‍ താമസിക്കുന്നത് ആറന്മുള ക്ഷേത്രത്തിലാണ്. അതിനാല്‍ ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു ദിവസത്തെ പൂജ മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന സകല സാധനങ്ങളും ഭട്ടതിരി അവിടെ കൊണ്ടുവന്നു സകലകാര്യങ്ങളും വീഴ്ച കൂടാതെ നടത്തിക്കൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. ഉടനെ ഭട്ടതിരി ഉണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നുനോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല.

അടുത്ത ദിവസംതന്നെ ഭട്ടതിരി അതിസമര്‍ത്ഥനായ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നംവെയ്പ്പിചുനോക്കിയപ്പോള്‍ കഴിഞ്ഞ കൊല്ലം ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം ബ്രഹ്മചാരിയുടെ വേ‌ഷത്തില്‍ ഇല്ലത്ത് വന്നു ഊണൂ കഴിചു പോയതും സ്വപ്നത്തില്‍ കാണപ്പെട്ടതും ആറന്മുളദേവന്‍തന്നെയാണെന്നും ഭഗവാന്‍ അരുളിച്ചെയ്തപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ദേവന്റെ കോപവും ചെയ്താല്‍ മേല്‍ക്കുമേല്‍ ശ്രേയസ്സുമുണ്ടാകുമെന്നും പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി ഭഗവാനരുളി ചെയ്തപ്രകാരം നടത്തുന്നതിനു വേണ്ടതെല്ലാമൊരുക്കിത്തുടങ്ങി.

ഇപ്രകാരമുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ നടത്തുന്നതിനു മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരിക്കു യാതൊരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ചെങ്ങന്നൂര്‍ താലൂക്കിലുള്‍പ്പെട്ട കാട്ടൂര്‍, അയിരൂര്‍ എന്നി രണ്ടു ദേശങ്ങളിലുള്ള സ്ഥാവരവസ്തുക്കളെല്ലാം അക്കാലത്തു ഭട്ടതിരിയുടെ വകയും ജനങ്ങളെല്ലാം ഭട്ടതിരിയുടെ കൊഴുവ(കുടിയാന്മാ)രുമായിരുന്നു. ആ രണ്ടു കരകളിലും ഭട്ടതിരിക്കു നെല്‍പ്പുരകളും മഠങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു. ചിങ്ങമാസത്തില്‍ ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ ഭട്ടതിരി കാട്ടൂര്‍ മഠത്തില്‍ച്ചെന്നിരിക്കുകയും കുടിയാന്മാരെല്ലാവരും ഓണക്കാഴ്ചയായി നേന്ത്രക്കുല, ചേന, മത്തങ്ങ മുതലായ സാധനങ്ങള്‍ അവിടെ ക്കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും കുടിയാന്മാര്‍ക്കു ഓണച്ചെലവു വകയ്ക്കുള്ള നെല്ല് ഭട്ടതിരി നെല്‍പ്പുരയില്‍നിന്നു യഥായോഗ്യം കൊടുപ്പിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു.

ആറന്മുളദേവനു ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തുന്നാള്‍ നിവേദ്യത്തിന് അമ്പുതുപറ അരിയാണ് പതിവ്. ആ ദിവസം ഉണ്ണാനായി ക്ഷേത്ര സന്നിധിയില്‍ ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ഭക്ഷണം കൊടുക്കണമെന്നാണ് ചട്ടം. അതിനു നിവേദ്യച്ചോറുതന്നെയാണ് പതിവ്. സാമാന്യംപോലെ ഒരു ഊണിന്റെ വട്ടങ്ങളുമുണ്ടായിരിക്കണം. ഈ വകയ്ക്ക് വേണ്ടുന്നവയെല്ലാം ഭട്ടതിരി കുടിയാന്മാര്‍ മുഖാന്തരം ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ ഉച്ചയ്ക്ക് മുമ്പായി കാട്ടൂര്‍ മഠത്തില്‍ വരുത്തി ശേഖരിച്ചു. ഓണക്കാഴ്ച വക സാമാനങ്ങള്‍ ധാരാളമായി വന്നിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ കറിക്കോപ്പുകളൊന്നും വേറെ അന്വേ‌ഷിക്കേണ്ടതായിട്ടുണ്ടായിരുന്നില്ല.

ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ രാത്രിയില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഊരാളന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ക്കും ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അത്, “നാളെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പൂജ മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്നതെല്ലാം മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരി ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്നു സകല കാര്യങ്ങളും അദ്ദേഹം നടത്തിക്കൊള്ളും നാളെ ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം നടത്തികൊള്ളണം” എന്നായിരുന്നു.

ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ അത്താഴം കഴിഞ്ഞു മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരി നിവേദ്യത്തിനുള്ള അമ്പതുപറ ഉണക്കലരിയും കറിക്കോപ്പുകളും വിറകു മുതലായ വയുമെല്ലം വള്ളങ്ങളിലാക്കികൊണ്ടും ഭട്ടതിരിയും ഭൃത്യന്മാരുമെല്ലാം വള്ളങ്ങളില്‍ക്കയറി, വഞ്ചിപ്പാട്ടും ആര്‍പ്പുവിളിയും വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളും പൊടിപൊടിച്ചുകൊണ്ടും കാട്ടൂര്‍മഠക്കടവില്‍നിന്നു പുറപ്പെട്ട്, വെളുപ്പാന്‍ കാലത്ത് ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ ആറന്മുള അമ്പലക്കടവിലെത്തുകയും ഉടനെ ഭൃത്യന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ കുളിച്ചു സാമാനങ്ങളെല്ലാമെടുത്ത് അമ്പലത്തിലേക്കു കൊണ്ടുപോകുകയും ഭട്ടതിരി കുളിച്ച് തറ്റുടുത്ത് അമ്പലത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പള്ളിയുണര്‍ത്തുക മുതലായ സകല കാര്യങ്ങളും ഭട്ടതിരിയുടെ അനുവാദ പ്രകാരം നടത്തപ്പെട്ടു. അന്ന് അത്താഴശ്ശീവേലി വരെയുള്ള സകല കാര്യങ്ങളും മുറയ്ക്ക് നടത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭട്ടതിരി സപരിവാരം കാട്ടൂരേയ്ക്കു മടങ്ങിപ്പോരികയും ഇപ്രകാരം അദ്ദേഹം ആണ്ടുതോറും ശരിയായി നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും അതവിടെ ഒരു പതിവായിത്തീരുകയും ഭട്ടതിരിക്കു ശ്രേയസ്സു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് കാട്ടൂര്‍, അയിരൂര്‍ മുതലായ പ്രദേശങ്ങളില്‍ മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരിയുടെ സ്വജനങ്ങളായ നമ്പൂരിമാരുടെ ഇല്ലങ്ങള്‍ ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഇല്ലക്കാരുടെ മനസ്സ് ഒട്ടും നല്ലതല്ലായിരുന്നു. ഭട്ടതിരിക്കു ഐശ്വര്യവും യശസ്സും പ്രതിദിനം വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത് കണ്ടിട്ട് അവര്‍ക്കു സഹിക്കവയ്യതെയുള്ള അസൂയയുണ്ടായി. അതിനാലവര്‍ നിവൃത്തിയുള്ളിടത്തോളം ഓരോ വിധത്തില്‍ ഭട്ടതിരിയെ ഉപദ്രവിച്ചു തുടങ്ങി. അതു ഭക്തവത്സലനായ ആറന്മുളയപ്പന് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ഭഗവാന്റെ കോപം ആ ഇല്ലക്കാരുടെ മേല്‍ കലശലായിട്ടുണ്ടായി. അതുനിമിത്തം ആ ഇല്ലക്കാര്‍ ക്രമേണ നശിച്ചു നശിച്ച് ഒടുക്കം നാമാവശേ‌ഷന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അതും ഒരു വിധത്തില്‍ ഭട്ടതിരിക്കു ഉപദ്രവമായിട്ടാണ് തീര്‍ന്നത്. ശ്രാദ്ധാദികള്‍ക്കും മറ്റും സമീപത്തു സ്വജനങ്ങളില്ലാതെയിരുന്നാല്‍ ജാതിമര്യാദപ്രകാരം കഴിഞ്ഞുകൂടാന്‍ വളരെ പ്രയാസമായിത്തീരുമല്ലോ.

ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്ന് ആളുകളെ വരുത്തി ശ്രാദ്ധാദികളും മറ്റും നടത്തുന്നതിനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടും ചെലവും ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചിലപ്പോള്‍ ചില അടിയന്തിരങ്ങള്‍ മുട്ടുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരിക്കു വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. ഭട്ടതിരിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇല്ലത്തുള്ളവരെല്ലാവരും ആറന്മുള ദേവനെ തങ്ങളുടെ കുടുംബപരദേവതയായി വിചാരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണിരുന്നത്. ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ കൂടെക്കൂടെ ആറന്മുളപോയി സ്വാമിദര്‍ശനം നടത്തുകയും വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ ദേശം വിട്ടു സ്വജനങ്ങളുള്ള ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍പ്പൊയി താമസിച്ചാല്‍പ്പിന്നെ അതിനൊന്നിന്നും അത്ര എളുപ്പമില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചും അവര്‍ക്കു വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി.

അങ്ങനെയിരിക്കുന്ന കാലത്ത് അന്നത്തെ മൂത്ത ഭട്ടതിരിക്കു ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് ഒരാള്‍ “സ്വജനങ്ങളില്ലാത്ത ഈ ദിക്കില്‍ താമസിച്ച് അങ്ങു കഷ്ടപ്പെടണമെന്നില്ല. എന്നെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചും അങ്ങു വി‌ഷാദിക്കേണ്ടാ. എന്റെ സഹോദരിയായ കാര്‍ത്ത്യായനി അധിവസിക്കുന്ന സ്ഥലമായ കുമരനല്ലൂര്‍ പോയി അങ്ങു കുടുംബസഹിതം താമസിച്ചുകൊള്ളണം. അവിടെ സ്വജനങ്ങള്‍ ധാരാളമുണ്ടല്ലോ. കുടുംബസഹിതം അങ്ങു താമസിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് എന്നെ കുടിയിരുത്തി ഭക്തിപൂര്‍വം പൂജിചുകൊണ്ടാല്‍ എന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം അവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കും. ഇവിടെ വരുന്നതിനുപകരം എന്നെ അവിടെ സേവിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ മതി. അതുകൊണ്ട് ഞാന്‍ പ്രസാദിക്കുകയും സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സാധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു കൊള്ളാം. എന്നാല്‍ ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിന് എന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് ഇപ്പോള്‍ നടത്തിപ്പോരുന്നതു പോലെയെല്ലാം എന്നും നടത്തണം. അതു വേണ്ടെന്നുവെയ്ക്കാന്‍ പാടില്ല. അതിന് ഈ ഇല്ലത്തു നിന്ന് ഒരാള്‍ വന്നാല്‍ മതിയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു സ്വപ്നം. ആ മൂത്ത ഭട്ടതിരിയും കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. അതിനാലദ്ദേഹം അടുത്ത ദിവസംതന്നെ ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെയ്പ്പിച്ചു നോക്കുകയും സ്വപ്നം കാണിച്ചത് ആറന്മുളയപ്പന്‍തന്നെയാണെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരി കുമാരനല്ലൂര്‍ദേശത്തു വന്ന് തനിക്ക് ഇല്ലം പണിയിച്ച് പാര്‍ക്കുന്നതിന് ഒരു പുരയിടം വാങ്ങി കൈവശപ്പെടുത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം വീണ്ടും കാട്ടൂരേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് കാട്ടൂര്‍, അയിരൂര്‍ എന്നീ ദേശങ്ങളിലുണ്ടായിരുന്ന സകല സ്ഥാവരവസ്തുക്കളും ആറന്മുള ദേവസ്വത്തിലേക്ക് എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ഈ വസ്തുക്കളില്‍നിന്നുള്ള ആദായംകൊണ്ട് താന്‍ ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണദിവസം ക്ഷേത്രത്തില്‍ നടത്തിവരുന്ന അടിയന്തിരങ്ങളും ദേവസ്വക്കാര്‍ വട്ടംകൂട്ടി നടത്തിക്കൊള്ളണമെന്നും താന്‍ ഉത്രാടത്തുന്നാള്‍ കാട്ടൂര്‍ മഠത്തിലെത്തുമെന്നും അപ്പേഴേക്കും പതിവു പോലെ സകലസാധനങ്ങളും അവിടെ ശേഖരിച്ചിരിക്കണമെന്നും അടിയന്തിരം കഴിച്ചു ബാക്കിവരുന്ന പണം കണക്കുതീര്‍ത്തു തനിക്കു തരണമെന്നും പറഞ്ഞു ചട്ടംകെട്ടീട്ട് ഇല്ലം പൊളിപ്പിച്ചു വള്ളങ്ങളിലാക്കി കൊണ്ട് അദ്ദേഹം കുടുംബസഹിതം കുമാരനല്ലൂര്‍ക്കു പോന്നു.

കുമാരനല്ലൂരെത്തി അദ്ദേഹം സ്വജനങ്ങളിലൊരാളുടെ ഇല്ലത്തു കുടുംബസഹിതം താമസിച്ചുകൊണ്ടു താന്‍ വാങ്ങിയിരുന്ന പുരയിടത്തില്‍ ഇല്ലം പണി കഴിപ്പിച്ച് പുണ്യാഹം, പാലുകാച്ചു മുതലായവ നടത്തി സുമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ കുടുംബസഹിതം അവിടെത്താമസവും തുടങ്ങി. ചെങ്ങന്നൂര്‍ താലൂക്കില്‍ച്ചേര്‍ന്ന കാട്ടൂര്‍ ദേശത്തു താമസിച്ചിരുന്ന മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരി കുടുംബസഹിതം കുമാരനല്ലൂര്‍ദേശത്തു വന്നു താമസമായത് ഇങ്ങനെയാണ്.

മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരി കുമാരനല്ലൂര്‍ദേശത്തു വന്നു താമസമായതിന്റെ ശേ‌ഷം, പാര്‍ത്ഥസാരഥിയായ ആറന്മുളദേവന്റെ ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ച് യഥാവിധി ഇല്ലത്തു കുടിയിരുത്തി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം പൂജിച്ച് സേവിച്ചു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ ഇപ്പോഴും ചെയ്തുവരുന്നുമുണ്ട്. ആറന്മുളദ്ദേവന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം വേണ്ടതുപോലെ ഇവിടെ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നതിലേക്ക് അനേകം ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍ കണ്ടിട്ടുണ്ടെന്നല്ല, ഇപ്പോഴും കണ്ടുകൊണ്ടുമാണിരിക്കുന്നത്. ചിലര്‍ ചില കാര്യങ്ങള്‍ക്കായി ആറന്മുളദ്ദേവനു പന്തിരുനാഴി, ചതുശ്ശതം മുതലായ ചില വഴിപാടുകള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ട് അവിടെച്ചെന്നു നടത്താന്‍ പ്രയാസമായിത്തീരുകയാല്‍ അവ മങ്ങാട്ടുഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്തുവെച്ചു നടത്താറുണ്ട്. എന്നാല്‍ പിന്നീടു പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കിയാല്‍ ഇതുകൊണ്ട് ആറന്മുളദ്ദേവനു തൃപ്തിയായി എന്നല്ലാതെ ഒരിക്കലും കാണാറില്ല.

ഊരാളന്മാരുടെ വകയായിരുന്ന ആറന്മുളക്ഷേത്രം, തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായതിന്റെ ശേ‌ഷവും അവിടെ മങ്ങാട്ടുഭട്ടതിരിയുടെ പതിവുകള്‍ക്കൊന്നിന്നും യാതൊരു ഭേദഗതിയും വന്നിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും അവയെല്ലാം ശരിയായിത്തന്നെ നടന്നു പോരുന്നുണ്ട്. ഇപ്പോഴും ഭട്ടതിരി ചിങ്ങമാസത്തിലുത്രാടത്തുന്നാള്‍ കാട്ടൂര്‍ മഠത്തിലെത്തുമ്പോഴേക്കും ആറന്മുളയ്ക്കു കൊണ്ടുപോകാനുള്ള ഉണക്കലരി മുതലായ സകല സാധനങ്ങളും ദേവസ്വക്കാര്‍ അവിടെ ശേഖരിച്ചുവെച്ചിരിക്കും. കുടിയന്മാരെല്ലാവരും ഭട്ടതിരിക്കു ഓണക്കാഴ്ച കൊണ്ടുവന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും. ഓണക്കാഴ്ചയായി വരുന്ന നേന്ത്രക്കുല മുതലായ സാധനങ്ങളില്‍ മൂന്നില്‍ രണ്ടു ഭാഗം ആറന്മുളയ്ക്കു കൊണ്ടുപോവുകയും ഒരു ഭാഗം ഭട്ടതിരി ഇല്ലത്തേക്കുകൊണ്ടു പോരികയുമാണ് പതിവ്.

കാട്ടൂര്‍ മഠത്തില്‍നിന്ന് അത്താഴം കഴിഞ്ഞ് പൂജ മുതലായവയ്ക്കുള്ള സാധനങ്ങളും വള്ളത്തിലാക്കികൊണ്ടു ഭട്ടതിരിയും ദേവസ്വക്കാര്‍ മുതലായവരും വള്ളങ്ങളില്‍ക്കയറി വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങള്‍, വഞ്ചിപ്പാട്ടുകള്‍ മുതലായവയോടുകൂടിപ്പോവുകയും വെളുപ്പാന്‍ കാലത്ത് ആറന്മുളക്ഷേത്രക്കടവിലെത്തുകയും ഉടനെ ഭട്ടതിരി കുളിച്ചു തറ്റുടുത്തു ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുകയും ഭട്ടതിരിയുടെ അനുവാദത്തോടുകൂടി ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം നടത്തുകയും മറ്റും ഇപ്പോഴും യഥാപൂര്‍വ്വം നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഭട്ടതിരി ദേവസ്വത്തിലേക്കു കൊടുത്തിട്ടുള്ള വസ്തുക്കളിലെ ആദായത്തില്‍ ചെലവു കഴിച്ചു ബാക്കി വരുന്ന പണം കണക്കുതീര്‍ത്തു ദേവസ്വക്കാര്‍ ഭട്ടതിരിക്കു കൊടുത്തുവന്നിരുന്നതുപോലെ ഇപ്പോഴും കൊടുക്കുന്നണ്ട്. എന്നാല്‍ ആ വക പണം അവര്‍ കൊണ്ടുപോകാറില്ല ദേവന്റെ ഭണ്ഡാരത്തിലിട്ടു തൊഴുതു പോരികയാണ് പതിവ്. അങ്ങനെ തന്നെ ഇപ്പോഴും ചെയ്തുപോരുന്നു.

മങ്ങാട്ടു ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ക്ക് ചിങ്ങമാസത്തില്‍ തിരുവോണത്തിന് ആറന്മുളയ്ക്കു പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്ത വിധത്തില്‍ എന്തെങ്കിലും പ്രതിബന്ധം ഒരിക്കലെങ്കിലും നേരിട്ടിട്ടുള്ളതായ കേട്ടുകേള്‍വിപോലുമില്ല. ആ ഇല്ലത്തുള്ളവരില്‍ ആര്‍ക്കെങ്കിലും പ്രസവമോ മരണമോ ആസന്നമായിരുന്നാല്‍ ആറന്മുളയ്ക്കു പോകാനുള്ള ദിവസമാകുമ്പോഴേക്കും അശുദ്ധി കഴിയാന്‍തക്കവണ്ണം പ്രസവിക്കുകയോ മരിക്കുകയോ ചെയ്യും. അല്ലെങ്കില്‍ പോകാനുള്ള ആള്‍ പോയി വന്നതിനു ശേ‌ഷം പ്രസവിക്കുകയോ മരിക്കുകയോ ചെയ്യാറുള്ളു. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്നത്. ആ ഇല്ലത്തു ബാലമരണമോ കുട്ടികള്‍ക്കു പക്ഷിബാധ മുതലായ സുഖക്കേടുകളോ ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകാറില്ല. അവിടെ ഇപ്പോഴും ഐശ്വര്യം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. ഭഗവല്‍കൃപകൊണ്ടു മേലാലും അങ്ങനെ തന്നെയിരിക്കട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 97
മുണ്ടേമ്പിള്ളി കൃഷ്ണമാരാര്‍

മുണ്ടേമ്പിള്ളി മാരാരുടെ ഗൃഹം കൊച്ചിരാജ്യത്തു തൃപ്പൂണിത്തുറെയാണ്. എന്നു മാത്രമല്ല, തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിവായിട്ടുള്ള കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ നടത്താനുള്ള സ്ഥാനവും ആ കുടുംബത്തേക്കായിരുന്നു.

ഇക്കാലത്തു കുലവിദ്യയായ ചെണ്ടകൊട്ടും മറ്റും അഭ്യസിക്കുന്നതും ക്ഷേത്രപ്രവൃത്തി നടത്തുന്നതും മാത്രമല്ല, മാരാന്മാരെന്നു പറയുന്നതു തന്നെ വലിയ കുറച്ചിലാണെന്നുള്ള വിചാരം അവരില്‍ പലര്‍ക്കുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അതിനാലവര്‍ ജാതിപ്പേരുമാറ്റി നായര്‍, പിള്ള, പണിക്കര്‍ ഇത്യാദി നാമങ്ങള്‍ സ്വീകരിച്ചു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കൊച്ചിരാജ്യത്തുള്ള ഈ ജാതിക്കാര്‍ ആധാരങ്ങളിലും മറ്റും എഴുതുന്നത് മാരാര്‍ എന്നുതന്നെയാണെങ്കിലും അവരോടാരെങ്കിലും ജാതിയെന്താണെന്നു ചോദിച്ചാല്‍ “അമ്പലവാസി” എന്നാണ് അവര്‍ മറുപടി പറയുന്നത്. എങ്കിലും അമ്പലത്തിലെ പ്രവൃത്തികള്‍ നടത്താന്‍ അവരുടെ ദുരഭിമാനം അവരെ അനുവദിക്കുന്നുമില്ല. അമ്പലത്തിലെ വാസമെന്നല്ല, അമ്പലത്തില്‍ പോകുന്നതുതന്നെ അപമാനകരമാണെന്നു വിചാരിക്കുന്നവര്‍ അമ്പല വാസികളാവുന്നതെങ്ങനെയാണാവോ? കുലവിദ്യയായ ചെണ്ടകൊട്ട്, പാണികൊട്ട് മുതലായവ അഭ്യസിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ക്കു ആഭിജാത്യം കുറയും എന്നുള്ള നാട്യവും ഇവരില്‍ പലര്‍ക്കും കണ്ടുവരുന്നുണ്ട്. ജാതിത്തൊഴില്‍ അഭ്യസിക്കാതെയും പാരമ്പര്യമുറയ്ക്ക് നടത്തിവന്നിരുന്ന ക്ഷേത്രപ്രവൃത്തികള്‍ നടത്താതെയുമിരിക്കുക നിമിത്തം പതിവായി കിട്ടിവന്നിരുന്ന ചോറു കിട്ടാതെയും ക്ഷേത്രദര്‍ശനത്തിനുപോലും സംഗതിയാകാതെയും കഷ്ടപ്പെട്ട് അലഞ്ഞു നടക്കുന്നവര്‍ ഇവരുടെ കൂട്ടത്തിലിപ്പോള്‍ ധാരാളമായിരിക്കുന്നു.

എന്നാല്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഇക്കൂട്ടത്തിലുള്ള ഒരാളല്ലായിരുന്നു. കുലവിദ്യ അഭ്യസിക്കുകയും അതു സാമാന്യംപോലെ പ്രവര്‍ത്തിക്കാറാവുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു കുറച്ചിലല്ലെന്നും പ്രത്യുത അതു മാന്യതയാണെന്നുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം. അതിനാല്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ അക്ഷരാഭ്യാസത്തോടുകൂടിത്തന്നെ കുലവിദ്യയും അഭ്യസിച്ചു തുടങ്ങുകയും സാമാന്യംപോലെ എഴുതാനും വായിക്കാനും പഠിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ചെണ്ട, തിമില, മദ്ദളം എടയ്ക്ക മുതലായവ കൊട്ടാനും സോപാനത്തിങ്കല്‍ സാധാരണമായി പാടാറുള്ള കീര്‍ത്തനങ്ങള്‍, അഷ്ടപദി മുതലായവ പാടാനും ശീലമാക്കി. കൃഷ്ണമാരാര്‍ ചെണ്ട കൊട്ട് മുതലായവ അഭ്യസിച്ചത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാതുലന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ ആയിരുന്നു. അവരും മാരാന്മാര്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന തൊഴിലുകളെല്ലാം പഠിച്ചിരുന്നവരും പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നവരുമായിരുന്നു. കുലവിദ്യ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നത് അപമാനകരമാണെന്നുള്ള വിചാരവും അതിനെക്കുറിച്ചു നിന്ദയും അവര്‍ക്കുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവരെ ജാതിപ്പേരു ചേര്‍ത്തു വിളിക്കുന്നതില്‍ സന്തോ‌ഷമല്ലാതെ വിരോധവും അവര്‍ ഭാവിച്ചിരുന്നില്ല.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവ പഠിക്കുകയും അവയെല്ലാം സാമാന്യം പോലെ പ്രയോഗിക്കാറാവുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം എവിടെയെങ്കിലും ചെന്നു സ്വവിദ്യകള്‍ക്കു സ്വല്‍പം കൂടി നൈപുണ്യം സമ്പാദിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് സ്വദേശം വിട്ടുപോയി. അങ്ങനെ ഒന്നു രണ്ടു ദിവസത്തെ വഴി വടക്കോട്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിക്കുവെച്ചു ചില മലയാളികളെ കാണുകയും അവര്‍ മൂകാംബിയില്‍ ഭജനത്തിനു പോകുന്ന വരാണെന്നും പറയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ അവരോടുകൂടി കൃഷ്ണമാരാരും മൂകാംബിയിലെത്തി ഭജനം തുടങ്ങി.

മൂകാംബിയില്‍ ചില വിശേ‌ഷങ്ങളുണ്ട്. അവിടെ അത്താഴപ്പൂജ കഴിഞ്ഞു നടയടയ്ക്കുന്ന സമയം ത്രിമധുരനിവേദ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന തേനും കദളിപ്പഴവും പഞ്ചസാരയും കൂടി ഒരു പാത്രത്തിലാക്കി ബിംബത്തിന്റെ മുന്‍പില്‍ വെച്ചിട്ടു വേണം നടയടയ്ക്കാന്‍. അതു ദേവിക്കു നിവേദിക്കുന്നത് ദേവന്മാരാണ്. ദേവന്മാര്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ പതിവായി അവിടെ വരികയും ഈ ത്രിമധുരം നിവേദിച്ചു ദേവിയെ വന്ദിച്ചു പോവുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ മിക്ക ദിവസങ്ങളിലും കല്പവൃക്ഷ സുമങ്ങള്‍ ബിംബത്തിങ്കല്‍ കാണും. അതൊന്നും ശാന്തിക്കാര്‍ ആരെയും കാണിക്കുകയും ആരോടും പറയുകയും ചെയ്യാറില്ല. “അകത്തു കണ്ടതു പുറത്തു പറയുകയില്ല” എന്നു സത്യം ചെയ്യിച്ചിട്ടാണ് അവിടെ ശാന്തിക്കാരെ അവരോധിക്കുന്നത്. ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ ശാന്തിക്കാര്‍ കുളിച്ചുചെന്നു നടതുറന്നു നിര്‍മ്മാല്യം (തലേദിവസത്തെ പൂവും മാലയും) വാങ്ങി അതും ദേവന്മാര്‍ നിവേദിക്കുന്ന ത്രിമധുരവും കൊണ്ടുപോയി ഒരു കിണറ്റിലിടുകയാണ് പതിവ്. ആ ത്രിമധുരം ആര്‍ക്കും കൊടുക്കാറില്ല. ആ ത്രിമധുരം സേവിച്ചാല്‍ മലയാളികള്‍ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമാന്മാരും വലിയ വിദ്വാന്മാരുമായിത്തീരും. പരദേശികള്‍ സേവിച്ചാല്‍ ഒരു വിശേ‌ഷവുമുണ്ടാവുകയില്ല.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഭജനം തുടങ്ങി രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈ വിശേ‌ഷങ്ങളെല്ലാം ആരോ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ ഏതു വിധവും ആ ത്രിമധുരം സ്വല്‍പമെങ്കിലും സേവിക്കണമെന്ന് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. പക്ഷേ അതത്ര ക്ഷിപ്രസാദ്ധ്യമായ കാര്യമല്ലായിരുന്നു. ശാന്തിക്കാര്‍ മനസ്സറിഞ്ഞ് അതാര്‍ക്കും കൊടുക്കുകയില്ല. ത്രിമധുരം കൊണ്ടുചെന്നിടുന്ന കിണറ്റിന് അടപ്പൂം പൂട്ടും അവിടെ കാവല്‍ക്കാരുമുണ്ട്. ശാന്തിക്കാര്‍ ത്രിമധുരം കൊണ്ടുചെല്ലുന്ന സമയം കാവല്‍ക്കാര്‍ പൂട്ടു തുറന്ന് അടപ്പു മാറ്റുകയും ശാന്തിക്കാര്‍ ത്രിമധുരം കിണറ്റിലിട്ടു പോവുകയും ഉടനെ കാവല്‍ക്കാര്‍ കിണറടച്ചു പൂട്ടുകയുമാണ് പതിവ്. ഈ സ്ഥിതിയില്‍ മാരാരുടെ ആഗ്രഹം സാധിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്? എങ്കിലും പ്രകൃത്യാതന്നെ അപകടനും വക്രബുദ്ധിയുമായിരുന്ന ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ഈ വിവരങ്ങളൊക്കെ അറിഞ്ഞിട്ടു നിരുത്സാഹനായില്ല. പതിവായി ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചുവന്നു നട തുറക്കുമ്പോഴേക്കും കൃഷ്ണമാരാരും കുളിച്ചു നിര്‍മാല്യം തൊഴാനായി അമ്പലത്തിലെത്തും. അത് ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പിനായിരിക്കുമല്ലോ. ആ സമയത്തു ശാന്തിക്കാര്‍ക്കു കിണറ്റിന്‍ കരയിലേക്കു വെളിച്ചം കാണിച്ചുകൊടുക്കാന്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ നടകാവല്‍ക്കാരനും കുളിച്ച് അവിടെ എത്തിയിരിക്കണമെന്നാണ് ചട്ടം. എന്നാല്‍ ചില ദിവസം അയാള്‍ വരാന്‍ സ്വല്‍പം താമസിച്ചു പോകും. അങ്ങനെ വരുന്ന ദിവസങ്ങളില്‍ വിളക്കു കാണിച്ചു കൊടുക്കാന്‍ ശാന്തിക്കാരന്‍ കൃഷ്ണമാരാരോടു പറയുകയും ആ മനു‌ഷ്യന്‍ സസന്തോ‌ഷം വിളക്കു കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. അങ്ങനെ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുശാഗ്രബുദ്ധിയായ മാരാര്‍ ഒരു കൗശലം കണ്ടുപിടിച്ചു. വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു കിടന്നുറങ്ങാതെ ശാന്തിക്കാര്‍ ത്രിമധുരവുംകൊണ്ടു ചെല്ലുന്നതുവരെ കാത്തു നില്‍ക്കുന്ന കാര്യം വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടായിട്ടുള്ളതാകയാല്‍ കിണറു കാവല്‍ക്കാര്‍ ഒരുറക്കം കഴിഞ്ഞുണരുമ്പോള്‍ പന്ത്രണ്ടു മണിക്കോ, ഒരു മണിക്കോ, രണ്ടു മണിക്കോ എപ്പോഴെങ്കിലും കിണറ്റിന്റെ പൂട്ടു തുറന്നിട്ടേക്കും. പിന്നെയത് പൂട്ടുന്നത്, അവര്‍ രണ്ടാമത് ഉണരുമ്പോളാണ്. അതു ചിലപ്പോള്‍ നേരം വെളുത്തിട്ടായിയെന്നും വരും. ഇത് ഏറ്റവും രഹസ്യമായിട്ടുള്ള ഒരേര്‍പ്പാടാണ്. ഈ പതിവ് ശാന്തിക്കാര്‍ക്കും കാവല്‍ക്കാര്‍ക്കുമല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു. എങ്കിലും രണ്ടുമൂന്നു ദിവസത്തെ സഹകരണംകൊണ്ട് സൂക്ഷ്മഗ്രാഹിയായ മാരാര്‍ അതു മനസ്സിലാക്കി. അതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പിന്നെ തക്കം നോക്കിത്തുടങ്ങി. ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു കുളിയും നിര്‍മ്മാല്യം തൊഴുകയും കഴിഞ്ഞ്, ത്രിമധുരമിടുന്ന കിണറ്റിന്‍കരെ ചെന്ന് ഇരുട്ടത്ത് മാറി ഒളിച്ചിരുന്നു. ആ സമയം ശാന്തിക്കാര്‍ പതിവുപോലെ ത്രിമധുരവും പൂവും മാലയും എല്ലാം കൂടെ കിണറ്റിലിട്ടിട്ട് പോയതു കാണുകയും കാവല്‍ക്കാര്‍ നല്ല ഉറക്കമാണെന്ന് അറിയുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ മാരാര്‍ പെട്ടന്നു ചെന്നു കിണറ്റിലിറങ്ങി തപ്പി നോക്കിയപ്പോള്‍ വെള്ളത്തില്‍ പൊങ്ങിക്കിടന്നിരുന്ന മാലയിന്മേല്‍ പറ്റിയിരുന്ന ഒരു കദളിപ്പഴക്ക‌ഷണം കൈയില്‍ കിട്ടിയതു വായിലാക്കി ഇറക്കികൊണ്ട് ഉടനെ കയറി അമ്പലത്തിലേക്കു പോയി. ആ കദളിപ്പഴക്ക‌ഷണത്തിന്മേല്‍ കുറേശ്ശ തേനും പഞ്ചസാരയും പുരണ്ടിട്ടുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് മാരാര്‍ ത്രിമധുരം സേവിച്ചു എന്നുതന്നെ പറയാം. പക്ഷേ ഇങ്ങനെ കള്ളക്കശൗലം പ്രയോഗിച്ചു ത്രിമധുരം സേവിച്ചല്‍ ഉണ്ടാകുന്ന വിദ്വത്വത്തോടുകൂടി സ്വല്‍പമൊരപകടത്തവും സംഭവിക്കും. വൈക്കത്തു മുട്ടസ്സുനമ്പൂരിക്കു പറ്റിയ അബദ്ധവും അതാണല്ലോ. എങ്കിലും ആ ത്രിമധുരത്തിന്റെ മാഹത്മ്യം ഒട്ടും ഇല്ലാതെ പോവുകയില്ല. കൃഷ്ണമാരാര്‍ ചെണ്ടകൊട്ട്, മദ്ദളംകൊട്ട്, തിമിലകൊട്ട്, എടയ്ക്കകൊട്ട്, മൃദംഗവായന, നാഗസ്വരവായന, വീണവായന, ഫിഡില്‍വായന, പാട്ട് മുതലായവയില്‍ അദ്വിതീയനും അതിപ്രസിദ്ധനുമായിത്തീര്‍ന്നത് ആ ത്രിമധുരത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യംകൊണ്ടുതന്നെയാണ്. ഗുരു മുഖേനയുള്ള അഭ്യാസം മാരാര്‍ക്കു ബാല്യത്തിലുണ്ടായിട്ടുള്ളതുകൂടാതെ അധികമൊന്നുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ദേവി പ്രസാദവും വാസനാബലവും തന്നെയായിരുന്നു ആ മഹാനു പ്രധാനമായിട്ടുണ്ടായിരിന്നത്.

ഇപ്രകാരം വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്ന കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു ശി‌ഷ്യസമ്പത്തു വളരെ ചുരുക്കമായിരുന്നു. ഗുരുക്കന്മാര്‍ പറഞ്ഞുകൊടുത്തിട്ടു പഠിക്കുന്നവര്‍ക്കു മാത്രമേ ശി‌ഷ്യന്മാര്‍ക്കു പറഞ്ഞുകൊടുത്തു പഠിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയുകയുള്ളു. കൃഷ്ണമാരാരുടെ പ്രയോഗങ്ങളെല്ലാം അപ്പോളപ്പോള്‍ പുത്തന്‍പുത്തനായി ത്തോന്നുന്ന മനോധര്‍മ്മപ്രകാരമുള്ളവയായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ പ്രയോഗിക്കുന്നതുപോലെ പിന്നെയൊരിക്കല്‍ക്കൂടി പ്രയോഗിക്കുന്ന കാര്യം ആ മനു‌ഷ്യനു സാധ്യമല്ലായിരുന്നു. അങ്ങനെയുള്ള ഒരാള്‍ക്കു ശി‌ഷ്യന്മാരുണ്ടാകുന്നതെങ്ങനെയാണ്?

മൂകാംബിയിലെ ഭജനം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം കൃഷ്ണമാരാര്‍ കുറച്ചു കാലം പരദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചിരുന്നു. അക്കാലത്തു വലിയ സംഗീത വിദ്വാന്മാരായ പലരുടെ പാട്ടും നാഗസ്വരവായനയും കേള്‍ക്കാനിടയായതു കൊണ്ട് മാരാര്‍ക്കു ആ വി‌ഷയത്തിലുണ്ടായിരുന്ന പാണ്ഡിത്യത്തിനു പൂര്‍ണ്ണത സിദ്ധിച്ചു. അതുകൂടാതെ അദ്ദേഹം ആ ദിക്കുകളില്‍നിന്നു പലരോടുമായി ചെപ്പടിവിദ്യ, ആള്‍മാറാട്ടം (അന്യാനുകരണം) മുതലായവയിലും നൈപുണ്യം സമ്പാദിച്ചു.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ സ്വദേശത്തു മടങ്ങിയെത്തിയതു മേല്‍മീശയും പിന്‍കുടുമയും ധരിച്ചു സോമനുമുടുത്തു കേവലം പാണ്ടിക്കാരന്റെ വേ‌ഷത്തിലായിരുന്നു. സ്വദേശത്തെത്തി കുലവിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ നാട്ടുകാര്‍ക്കു മാരാരെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന ബഹുമാനം ശതഗുണീഭവിച്ചു. കൃഷ്ണമാരാരുടെ കൊട്ടോ പാട്ടോ ഉണ്ടെന്നു കേട്ടാല്‍ ജനങ്ങള്‍ ഊണും ഉറക്കവുമുപേക്ഷിച്ചു ചെന്നുകൂടിത്തുടങ്ങി.

ചെണ്ട കൊട്ടുന്നതിനു കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു തുല്യനായിട്ട് ഒരാള്‍ അക്കാലത്ത് ഒരിടത്തുമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നല്ല, അതിനു മുന്‍പും പിന്നെയും ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല. ഇനി ഉണ്ടാകുന്ന കാര്യം അസാധ്യവുമാണ്. കൃഷ്ണമാരാരുടെ മേളംപറ്റു മുതലായ ചെണ്ടപ്രയോഗങ്ങള്‍ എല്ലാംതന്നെ അന്യാദൃശങ്ങളായിരുന്നു. വിശേ‌ഷിച്ചും തായമ്പക അത്യത്ഭുതകരവുമായിരുന്നു. ആ വിദ്വാന്‍ തായമ്പകയ്ക്കു കൊട്ടുന്നത് അന്യന്മാര്‍ കൊട്ടുന്ന എണ്ണങ്ങളൊന്നുമല്ലെന്നു മാത്രമല്ല, ഒരിക്കല്‍ കൊട്ടുന്ന എണ്ണങ്ങളൊന്നുമായിരിക്കയില്ല പിന്നെയൊരിക്കല്‍ കൊട്ടുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രയോഗങ്ങളൊക്കെ അപ്പോളപ്പോള്‍ പുത്തന്‍പുത്തനായി തോന്നുന്ന മനോധര്‍മ്മ പ്രകാരമാണെന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ചിലപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “ഇന്നലെ തായമ്പകയ്ക്ക് കൊട്ടിയ എണ്ണങ്ങള്‍ കേട്ടിട്ടു മതിയായില്ല. ഇന്നുകൂടി അവതന്നെ കൊട്ടിക്കേട്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് “എന്റെ കുട്ടികളെ! അതുമാത്രം എന്നോടു പറയരുത്. അത് എന്നാല്‍ സാദ്ധ്യമല്ല. ഇതൊന്നും ഞാന്‍അഭ്യസിച്ചു പഠിച്ചിട്ടുള്ളവയല്ല ഇന്നലെ കൊട്ടിയവ എന്തെല്ലാമായിരുന്നു എന്നും ഇന്നിനി കൊട്ടുന്നത് എന്തെല്ലാമായിരിക്കുമെന്നും എനിക്കു നിശ്ചയമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ പരദേശത്തിനിന്നു തിരിച്ചുവന്ന് സ്വദേശത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ബ്രിട്ടീ‌ഷു മലബാറില്‍ ചെര്‍പ്പുളശ്ശേരി ദേശത്തു ചെണ്ട കൊട്ടിനു പ്രസിദ്ധരായ ചില പുതുവാളന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവരെക്കുറിച്ചു പലരും പുകഴ്ത്തുന്നതു കേട്ടിട്ട് തൃശ്ശിവപേരുണ്ടായിരുന്ന ചില മേളപ്രിയന്മാര്‍ ഒരു കൊല്ലം പൂരത്തിന് അവരെ വരുത്തി കൊട്ടിച്ചു. അന്നു കൃഷ്ണമാരാരും അവിടെയെത്തിയിരുന്നു. പുതുവാളന്മാരുടെ കൊട്ടിനെക്കുറിച്ച് കൃഷ്ണമാരരുടെ അഭിപ്രായമറിയുന്നതിനായി ചിലര്‍ ചോദിച്ചിട്ട് “ചെണ്ടയിന്മേല്‍ പുതോം” “പുതോം” എന്ന് ഒച്ച കേള്‍പ്പിക്കാനവര്‍ക്കറിയാം. അതുകൊണ്ടല്ലെ അവരെ “പുതു”വാള്‍ “പുതു”വാള്‍ എന്നെല്ലാ വരും പറയുന്നതു?” എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറുപടി. കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്ക് സമ്മതന്മാരായ കൊട്ടുകാരും പാട്ടുകാരും അക്കാലത്ത് എങ്ങുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആ കൊട്ടുകാരായ പൊതുവാളന്മാരില്‍ കൃഷ്ണന്‍ എന്നു പേരായിട്ട് ഒരാള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരില്‍ പ്രധാനന്‍ ആ കൃഷ്ണപ്പുതുവാളായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യനെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായം പ്രത്യേകം ചോദിച്ചപ്പോള്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ പറഞ്ഞ മറുപടി:

“മാരഃ കൃ‌ഷ്ണഃ പുതുഃ കൃഷ്ണഃ കോ ഭേദഃ പുതുമാരായോഃ
ഇണ്ടിണ്ടികാലേ സമ്പ്രാപ്തേ മാരോ മാരഃ പുതുഃ പുതുഃ”

എന്നായിരുന്നു. ഇതില്‍ സ്വല്‍പം ആത്മപ്രശംസകൂടി സ്ഫുരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഒരു രസികനും സരസനും ഫലിതക്കാരനുമായിരുന്നുവെന്നും സ്പഷ്ടമാണല്ലോ. സംഗീതവി‌ഷയത്തില്‍ അതിപ്രസിദ്ധനായിരുന്ന മഹാവൈത്തി ഭാഗവതര്‍ ഒരിക്കല്‍ തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ ചെന്നിരുന്നപ്പോള്‍ ആ ദിക്കിലുണ്ടായിരുന്ന ചില സംഗീതരസികന്മാരുത്സാഹിച്ച് ഒരു പാട്ടുകച്ചേരി നടത്തുകയുണ്ടായി. അന്നവിടെ കേള്‍വിക്കാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കൃഷ്ണമാരാരുമുണ്ടായിരുന്നു. ഭാഗവതര്‍ക്കു അധികം നൈപുണ്യമുണ്ടായിരുന്നത് രാഗവിസ്താരത്തിലായിരുന്നു. താളത്തിനു സ്വല്‍പം വലിവുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ പല്ലവി പാടിയത് കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്ക് അത്ര രസിച്ചില്ല. പാട്ടുകച്ചേരി പിരിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭാഗവതരുടെ പാട്ടിനെക്കുറിച്ച് ചിലര്‍ കൃഷ്ണമാരാരോട് അഭിപ്രായം ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “ഭാഗവതരുടെ പേര്‍ യഥാര്‍ത്ഥമാണ്. അദ്ദേഹം മഹാ പൈത്തിതന്നെ” എന്നാണു മറുപടി പറഞ്ഞത്. ഇതുകൊണ്ട് കൃഷ്ണമാരര്‍ക്കു സകലവിദ്വാന്മാരെക്കുറിച്ചും പുച്ഛമായിരുന്നു എന്ന് ആരും തെറ്റിദ്ധരിക്കരുത്. അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നുന്നതു മറച്ചുവെയ്ക്കാതെ നേരെ തുറന്നു പറയും എന്നേ ഉള്ളു.

പാട്ടിനു രാഘവഭാഗവതരും വീണവായനയ്ക്ക് കല്യാണകൃഷ്ണ ഭാഗവതരും കഴിഞ്ഞല്ലാതെ ആരുമില്ലെന്നായിരുന്നു കൃഷ്ണമാരാരുടെ അഭിപ്രായം. അവരെ രണ്ടുപേരെയും കുറിച്ചു മാരാര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന ബഹുമാനം സീമാതീതമായിരുന്നു. അപ്രകാരംതന്നെ കല്യാണകൃഷ്ണ ഭാഗവതര്‍ക്കു കൃഷ്ണമാരാരെക്കുറിച്ചും വളരെ ബഹുമാനമുണ്ടായിരുന്നു. “കൃഷ്ണമാരാര്‍ ചെണ്ടകൊട്ടുകയല്ല, വായിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്” എന്നാണ് കല്യാണകൃഷ്ണഭാഗവതര്‍ പറയാറുള്ളത്.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവയില്‍ മാത്രമല്ല അഭിജ്ഞതയുണ്ടായിരുന്നത്. മാതംഗലീല, വസൂരിചികിത്സ, തച്ചുശാസ്ത്രം, തന്ത്ര സമുച്ചയം മുതലായവയിലും നല്ല പരിജ്ഞാനമുണ്ടായിരുന്നു. മദമിളകിപ്പാഞ്ഞു നടക്കുന്ന വലിയ കൊലകൊമ്പന്‍മാരെപ്പോലും യാതൊരു ദേഹോപദ്രവവും ഏല്‍പിക്കാതെ പിടിച്ചു ബന്ധിക്കാന്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു യാതൊരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവകാലത്ത് ആനപ്പിണക്കമുണ്ടാവുക സാധാരണമാണ്. എന്നാല്‍ കൃഷ്ണമാരാരവിടെയുണ്ടായിരുന്ന കാലങ്ങളിലെങ്ങും അതുകൊണ്ട് ആര്‍ക്കും യാതൊരുപദ്രവവും ഉണ്ടാകാറില്ല. ആന പിണങ്ങാന്‍ ഭാവിക്കുന്നുവെന്നറിഞ്ഞാല്‍ ഏതാനയായാലും ഉടനെ കൃഷ്ണമാരാര്‍ ചെന്നു പിടിച്ചു ബന്ധിക്കും. പിന്നെ ഉപദ്രവങ്ങളുണ്ടാവാന്‍ സംഗതിയാവുകയില്ലല്ലോ. ഇത് എവിടെയായാലും പതിവാണ്.

കാശിയില്‍വെച്ച് കഴിഞ്ഞുപോയ പാലിയത്തു വലിയച്ചനും കൃഷ്ണമാരാരും തമ്മില്‍ വലിയ സ്നേഹമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ ചിലപ്പോള്‍ ചേന്നമംഗലത്തു ചെന്നു താമസിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ അങ്ങനെ അവിടെച്ചെന്നു താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ പാലിയം വക “കുട്ടി” എന്നു പേരായിരുന്ന കൊമ്പനാന മദഭ്രാന്തിളകി ആനക്കാരനെ കുത്തിക്കൊന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെയെല്ലാം ഓടി നടന്നു പലവിധത്തിലുള്ള ഉപദ്രവങ്ങള്‍ ചെയ്തുതുടങ്ങി. ആ ആന മഹാവികൃതിയായിരുന്നുവെങ്കിലും കണ്ടാല്‍ നല്ല ഭംഗിയും ദേഹപുഷ്ടിയുമുള്ളതായിരുന്നതിനാല്‍ വലിയച്ചന് അവനെക്കുറിച്ച് വളരെ വാത്സല്യമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ആനയെ ദേഹോപദ്രവമേല്‍പിക്കുന്ന കാര്യം വലിയച്ചന് വലിയ സങ്കടവുമായിരുന്നു. ആന ഓടിനടന്നു കലശല്‍ കൂട്ടിത്തുടങ്ങിയപ്പോഴേക്കും അവിടെയെല്ലാവരും അലയും മുറയും തുടങ്ങുകയും പേടിച്ചു പലരും പുരയ്ക്കകത്തു കയറി വാതിലടച്ചിരിപ്പാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വലിയച്ചന്‍ കൃഷ്ണമാരാരോട് “ഈ ആനയെ ഒന്നു പിടിച്ചുകെട്ടാന്‍ വല്ല വിദ്യയുമുണ്ടോ? ഉണ്ടെങ്കില്‍ അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാം. അവനെ വേദനപ്പെടുത്താതെ സാധിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മാരാര്‍ “ഞാനൊന്നു പരീക്ഷിച്ചു നോക്കട്ടെ”എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ഒരു ചെറിയ കോലെടുത്ത് അതുകൊണ്ട് ആനയുടെ നേരെ ചില ആംഗ്യങ്ങള്‍ കാണിച്ചു. ആന തല്‍ക്ഷണം മാരാരുടെ മുന്‍പില്‍ ചെന്നു കൊമ്പുകുത്തി. മാരാര്‍ ഉടനെ ആനയെ പിടിച്ചു ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്തു.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ പ്രകൃത്യാ ദീനദയാലുവും ഉദാരശീലനുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു വസൂരീ ദീനമുണ്ടായിട്ടില്ലെങ്കിലും അഗതികളായിട്ടുള്ളവര്‍ ആ ദീനം പിടിപെട്ടു രക്ഷകരില്ലാതെ കഷ്ടപ്പെടുന്നതായി അറിഞ്ഞാല്‍ അദ്ദേഹം ചെന്ന് അവരെ വേണ്ടതുപോലെ ശുശ്രൂ‌ഷിച്ചു രക്ഷിക്കുക പതിവായിരുന്നു. അതിലേക്ക് അദ്ദേഹം യാതൊരു പ്രതിഫലവും ആഗ്രഹിക്കുകയില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, വേണ്ടിവന്നാല്‍ സാധുക്കള്‍ക്കു വേണ്ടി യഥാശക്തി വല്ലതും ചെലവുചെയ്യാനും അദ്ദേഹം സന്നദ്ധനായിരുന്നു. മാരാരുടെ വസൂരിചികിത്സയ്ക്ക് ഒരു വിശേ‌ഷവിദ്യകൂടിയുണ്ടായിരുന്നു. സാധാരണ വസൂരിചികിത്സകന്മാര്‍ അപഥ്യമെന്നു വിചാരിച്ചുവരുന്നവ ചെയ്താണ് മാരാര്‍ ദീനക്കാരെ രക്ഷിക്കുക പതിവ്. അതിനെക്കുറിച്ചു പലരും അത്ഭുതപ്പെടാറുണ്ട്.

മാന്യന്മാരെ മാനിക്കുന്നതിന് കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു ഒട്ടും മടിയുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും ആള്‍ഭേദം വിചാരിക്കാതെ എല്ലാവരോടും ഒരു പോലെ സംസാരിക്കുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സ്വഭാവം അദ്ദേഹത്തിനു ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ചിലപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും കേള്‍ക്കുകയും കാണുകയും ചെയ്താല്‍ അദ്ദേഹം ഒന്നാന്തരം മുട്ടാളാനാണെന്നും ചിലപ്പോള്‍ വലിയ വിനയ ശാലിയാണെന്നും തോന്നുമായിരുന്നു. ആകപ്പാടെ വിചാരിച്ചാല്‍ വലിയ ഒരപരിച്ഛദ്യേ സ്വഭാവനായിരുന്നുവെന്നുതന്നെ പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

മാരാര്‍ പരദേശത്തിനിന്നു തിരിച്ചുവന്ന കാലത്ത് അന്നത്തെ കൊച്ചി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മാരാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “കൃഷ്ണന്റെ ഈ വേ‌ഷം മാറ്റണം. പിന്‍കുടുമയും മേല്‍മീശയും മലയാളികള്‍ക്കു ചേര്‍ന്നതല്ല. ഈ വേ‌ഷത്തില്‍ ക്ഷേത്രപ്രവൃത്തികള്‍ നടത്തുന്നതു തന്നെ ശരിയല്ല” എന്നു കല്‍പിച്ചു. ഇതിനു മറുപടിയായി കൃഷ്ണമാരാര്‍ അറിയിച്ചത്, “കല്‍പന അനുസരിക്കേണ്ടത് അടിയന്റെ കൃത്യമാണ്.

ആശ്രിതന്മാരുടെ അഭീഷ്ടം അനുവദിച്ചുകൊടുക്കുകയെന്നുള്ളത് ഇവിടുത്തെ ധര്‍മ്മവുമാണ്. അതിനാല്‍ ഇക്കാര്യം രാജിയായിട്ടു തീര്‍ത്താല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് അടിയന്റെ അപേക്ഷ. പിന്‍കുടുമ മാറ്റണമെന്നുള്ള കല്‍പന സാദരം അടിയന്‍ സമ്മതിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉടനെ അതു കളഞ്ഞു മുന്‍കുടുമ വെച്ചുകൊള്ളാം. മേല്‍മീശ ശൂരത്വമുള്ള പുരു‌ഷന്മാര്‍ക്കു അവശ്യം വേണ്ടതാകയാല്‍ അത് ഇരുന്നുകൊള്ളട്ടെ എന്നു കല്‍പിച്ചനുവദിക്കുകയും വേണം. ഇതാണ് രാജിയുടെ സ്വഭാവം” എന്നായിരുന്നു. മാരാരോടു നിര്‍ബന്ധിച്ചാല്‍ ഫലിക്കുകയില്ലെന്നു തിരുമനസ്സിലേക്കു നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ഒടുക്കം “എന്നാല്‍ കൃഷ്ണന്റെ ഹിതംപോലെയാവട്ടെ” എന്നു കല്‍പിച്ചു. കൃഷ്ണമാരാര്‍ അന്നുതന്നെ പിന്‍കുടുമ മാറ്റി മുന്‍കുടുമയാക്കുകയും ചെയ്തു.കൃഷ്ണമാരാരുടെ വീടു പഴക്കംകൊണ്ടു വളരെ ജീര്‍ണ്ണപ്പെട്ടിരുന്ന തിനാല്‍ ആ വിവരം ഒരിക്കല്‍ കൊച്ചി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയാല്‍ പുരപണിക്കായി രണ്ടായിരം രൂപാ കല്‍പിച്ചു കൊടുത്തു. അതുകൊണ്ടു പോയി കൃഷ്ണമാരാര്‍ പറമ്പിനു മതില്‍ കെട്ടിച്ചുതുടങ്ങി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ വിവരമറിഞ്ഞ് അതിനെക്കുറിച്ചു കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “പറമ്പിനകത്താണല്ലോ പുര. പറമ്പിനു രക്ഷയില്ലാഞ്ഞാല്‍ പുരയ്ക്കുറപ്പു മതിയാവുകയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. കല്‍പിച്ചുകൊടുത്ത പണം തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ മതില്‍കെട്ടും മതിയാക്കി. ഒടുക്കം മതില്‍ മുഴുവനുമായില്ല. പുര പണിയിച്ചുമില്ല. അക്കാര്യം അങ്ങനെ തീര്‍ന്നു. കൊച്ചിയിലെ, മിഥുനമാസത്തില്‍ തീപ്പെട്ട വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു കൃ‌ഷണമാരാരും സമപ്രായക്കാരായിരുന്നു. കൃഷ്ണ മാരാരുടെ കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവയുടെ ഗുണമറിഞ്ഞ് രസിക്കുന്നതിനും യോഗ്യതാനുരൂപം ബഹുമാനിക്കുന്നതിനും വേണ്ടുന്ന ജ്ഞാനം ആ തിരുമനസ്സിലേക്കു ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അവിടുത്തെ സേവന്മാര്‍ മാരാരുടെ യോഗ്യതയ്ക്കു തക്കവണ്ണമുള്ള സംഭാവനകള്‍ കല്‍പിച്ചുചെയ്യാന്‍ ഇടയാക്കാതെയിരിക്കുകയും തരംപോലെ ചില ഏഷ്ണികള്‍ പ്രയോഗിച്ചു കൂടെക്കുടെ മാരാരുടെ പേരില്‍ തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. സേവന്മാര്‍ക്കു മാരാരോടു വിരോധത്തിനു കാരണം അവരെ മാരാര്‍ ക്രമത്തിലധികം ബഹുമാനിക്കാതെയിരുന്നതാണ്. മാരാര്‍ തമ്പുരാനെയല്ലാതെ സേവന്മാരെ അത്ര വകവെയ്ക്കാറില്ല. ദേവനെയല്ലാതെ ബലിക്കല്ലുകളെക്കൂടി വന്ദിക്കാന്‍ കഴികയില്ല എന്നായിരുന്നു മാരാരുടെ അഭിപ്രായം. ഏഷവണിമൂലമുണ്ടാകുന്ന കല്‍പനയേയും മാരാരത്ര വകവെയ്ക്കാറില്ല. അങ്ങനെ വല്ല കല്‍പനയുമുണ്ടായാല്‍ ഉടനെ എന്തെങ്കിലും അപകടം കാണിക്കുകയോ പറയുകയോ ആണ് മാരാരുടെ പതിവ്.

ഒരിക്കല്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവകാലത്ത് കൃഷ്ണമാരാര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മതില്‍ക്കകത്തു കടക്കരുതെന്നൊരു കല്‍പനയുണ്ടായി. ഇതു സേവകന്മാരുടെ ഏഷ്ണി നിമിത്തമുണ്ടായതാണെന്നു അറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ട് മാരാര്‍ മദ്ദളപ്പറ്റിന്റെ സമയത്ത് ഒരു മദ്ദളമെടുത്തുകൊണ്ട് മതിലിന്മേല്‍ കയറിനിന്ന് കൊട്ടിതുടങ്ങി. അതു കണ്ട് കാരണമെന്തന്ന് ചിലര്‍ ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “ഞാന്‍ മതില്‍ക്കകത്തു കടക്കരുതെന്നു കല്‍പനയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. കല്‍പന അനുസരിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. എന്നാല്‍ എന്റെ ക്ഷേത്രപ്രവൃത്തി കല്‍പ്പിച്ചു വിരോധിച്ചിട്ടുമില്ല. അതുകൊണ്ട് എന്റെ തൊഴില്‍ നടത്താതെയിരിക്കാനും എനിക്കു നിവൃത്തിയില്ല. അതുകൊണ്ട് ഇവിടെ നിന്നു കൊട്ടുന്നതാണ്” എന്നായിരിരുന്നു മറുപടി പറഞ്ഞത്. ഈ വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം അപ്പോള്‍തന്നെ സേവന്മാര്‍ മുഖാന്തരം തിരുമനസ്സിലേക്കറിവു കിട്ടുകയാല്‍ കല്‍പിച്ച് ഒരാളെ അയച്ചു വിളിപ്പിച്ച് മാരാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരൂത്തീട്ട്, “ഇനി കൃഷ്ണനെ നമ്മുടെ രാജ്യത്ത് കാണരുത്” എന്നു കല്പിച്ചു. ഇതിനു മറുപടിയായി മാരാര്‍ തിരുമനസ്സറിയിച്ചത് “റാന്‍, ഒരു വിരല്‍ നീളത്തില്‍ ഒരു മുറിത്തിരികൂടി തരാന്‍ കല്‍പനയുണ്ടാകണം” എന്നായിരുന്നു. മാരാരുടെ വാക്കിന്റെ സാരം കൊച്ചിരാജ്യം ഒരു മുറിത്തിരികൊണ്ട് മറുരാജ്യത്തെത്താവുന്ന വിധത്തില്‍ ഏറ്റവും ചെറിയതാണെന്നും ഭൂമി വിപുലമായതുകൊണ്ട് എവിടെയെങ്കിലും പോയി കാലക്ഷേപം ചെയ്തുകൊള്ളമെന്നുമാണല്ലോ. രാജഭക്തനായിരുന്ന കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഇപ്രകാരം തിരുമനസ്സറിയച്ചത് തമ്പുരാനെക്കുറിച്ചുള്ള വൈരസ്യംകൊണ്ടോ ധിക്കാരംകൊണ്ടോ അല്ലായിരുന്നു. സേവകന്മാരെക്കുറിച്ചുള്ള പുച്ഛം കൊണ്ട് അവരെ മദ്ധ്യമമാക്കാനായിട്ടു മാത്രമായിരുന്നു.

തിരുമനസ്സിലേക്കു തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടായാല്‍ അതു മാറ്റുന്നതിനു മാരാര്‍ക്കു ഒരു നല്ല കൗശലമുണ്ടായിരുന്നു. അക്കാലത്തു കോവിലകത്തു കഥകളിയില്ലാത്ത ദിവസം ചുരുക്കമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ കഥകളിക്കു കൊട്ടാന്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ അധികം പോകാറില്ല. കളി തൃക്കണ്‍പാര്‍ക്കുന്നതിന് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തോടയം, പുറപ്പാട്, മഞ്ജുതര മുതലായവയൊക്കെക്കഴിഞ്ഞ് കഥ തുടങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷമേ പുറത്ത് എഴുന്നള്ളിയിരിക്കാറുള്ളു. മാരാരോടു തിരുവുള്ളക്കേടുണ്ടായിരിക്കുന്ന കാലങ്ങളില്‍ മാരാര്‍ മഞ്ജുതരയാകുമ്പോള്‍ അരങ്ങത്തെത്തി ചെണ്ടയെടുത്തു തോളത്തിട്ടു കൊട്ടിത്തുടങ്ങും. ഉടനെ പുറത്തെഴുന്നള്ളും. കൃഷ്ണമാരാരുടെ ഇടംകൈ ചെണ്ടപ്പുറത്തു വീണാലുള്ള ശബ്ദം തിരുമനസ്സിലേക്കു പ്രത്യേകമറിയാമായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളിയിരുന്നാല്‍ കളി കഴിയുന്നതുവരെ മാരാര്‍ കൊട്ടുകയും മാരാര്‍ കൊട്ടാനുണ്ടായാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കളി കഴിയുന്നതുവരെ എഴുന്നള്ളിയിരുന്ന് തൃക്കണ്‍പാര്‍ക്കുകയും പതിവാണ്. ഒടുക്കം എന്തെങ്കിലും ഒരു സമ്മാനം മാരാര്‍ക്കു കല്‍പിച്ചുകൊടുക്കകയും അതോടുകൂടി തിരുവുള്ളക്കേടു തീരുകയും ചെയ്യും. ഇതാണു മാരാരുടെ കൗശലം. ഇതില്‍ സേവകന്മാരുടെ സൂത്രമൊന്നും പറ്റാറുമില്ല.

ഒരിക്കല്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഉചപ്പൂജയ്ക്കു കൊട്ടുകയും പാടുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. പതിവില്‍ ഇരട്ടി സമയമായിട്ടും തന്ത്രി നടതുറക്കായ്കയാല്‍ മാരാര്‍ ഇടയ്ക്ക അവിടെത്തൂക്കീട്ടു വീട്ടിലേക്കു പോയി. അന്ന് ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ തന്ത്രി ചെന്നു വിവരം തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ മാരാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “പൂജ കഴിഞ്ഞു നട തുറക്കുന്നതിനു മുമ്പു കൊട്ടു നിറുത്തി പൊയ്ക്കളഞ്ഞതെന്താണെ”ന്ന് കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മാരാരുടെ മറുപടി, “പ്രസന്നപൂജയ്ക്ക് ഇത്ര സമയം വേണമെന്ന് അടിയനു നിശ്ചയമുണ്ട്. അത് അടിയന്‍ പ്രമാണസഹിതം ഇവിടെ ബോധ്യപ്പെടുത്താം. ആവശ്യമുള്ളതില്‍ ഇരട്ടി സമയം അടിയന്‍ കൊട്ടുകയും പാടുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും നട തുറക്കാതെയിരുന്നത് അടിയന്റെ കുറ്റമല്ല” എന്നായിരുന്നു. മാരാരറിയിച്ചതു വാസ്തവമാണെന്നു തിരുമനസ്സിലേക്കു തോന്നി. എങ്കിലും തന്ത്രിയുടെ പരാതി അവിടെ വകവെച്ചില്ലെന്നു വരുത്തുന്നതു ശരിയില്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് “ഇങ്ങനെ സമാധാനം പറഞ്ഞാലും മറ്റും പോരാ; ഇന്നത്തേതേതെങ്കിലും കഴിഞ്ഞുവല്ലോ. ഇനി അതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും പറയുന്നില്ല. മേലാല്‍ ഇങ്ങനെ വരരുത്. തന്ത്രി അകത്തു കയറി വാതിലടച്ചാല്‍ തുറക്കുന്നതുവരെ കൊട്ടിക്കൊള്ളണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. “റാന്‍, മേലാലങ്ങനെ ചെയ്തുകൊള്ളാം” എന്നറിയിച്ചിട്ട് മാരാര്‍ പോയി.

തന്ത്രിക്കു ഉച്ചയ്ക്കു ഊണു കഴിഞ്ഞാല്‍ ഉടനെ കിടന്ന് ഒരു രണ്ടു നാഴിക നേരമെങ്കിലും ഉറങ്ങാഞ്ഞാല്‍ വലിയ സുഖക്കേടാണ്. അദ്ദേഹം ആ പകലുറക്കം ഒരു നിത്യകര്‍മ്മംപോലെ പതിവായി നടത്തിയിരുന്നു. അതിനു വിഘ്നമുണ്ടാക്കുന്നതു അദ്ദേഹത്തിനു പരമസങ്കടമായിരുന്നു. മാരാരെക്കുറിച്ചു പരാതി തിരുമനസ്സറിയിച്ചതിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം ഉചയ്ക്ക് തന്ത്രി ഊണു കഴിഞ്ഞു പുരയ്ക്കകത്തു കയറി വാതിലടച്ചു കിടന്നു നല്ല ഉറക്കമായപ്പോള്‍ കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഒരു ചെണ്ടയും കൊണ്ട് അവിടെയെത്തി പുറത്തുനിന്നു കേമമായിട്ടു കൊട്ടിതുടങ്ങി. കൊട്ടു കേട്ടു തന്ത്രി ഉണര്‍ന്നു ശുണ്ഠികടിച്ചുകൊണ്ടെണീറ്റു വാതില്‍ തുറന്നു. ഉടനെ മാരാര്‍ കൊട്ടും നിര്‍ത്തി. തന്ത്രി ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ട് പലുകടിചുകൊണ്ട് “എന്താ കൃഷ്ണാ! ഇങ്ങനെ ഉപദ്രവിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മാരാരുടെ മറുപടി, “വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കല്‍പന അവിടുന്നും കേട്ടില്ലേ? തന്ത്രി അകത്തു കയറി വാതിലടച്ചാല്‍ തുറക്കുന്നതുവരെ കൊട്ടണം എന്നല്ലേ കല്‍പിച്ചത്? കല്‍പന പ്രകാരം ചെയാതിരിക്കാന്‍ എനിക്കു നിവൃത്തിയുണ്ടോ?” എന്നായിരുന്നു. ഉച്ചസമയത്ത് അകാരണമായിക്കേട്ട കൊട്ടിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി അവിടെ വന്നുകൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം മാരാരുടെ ഈ മറുപടി കേട്ടു പൊട്ടിച്ചിരിച്ചു. തന്ത്രി ഏറ്റവും ഇളിഭ്യനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ഒരിക്കലും തന്ത്രി പൂജയടച്ചാല്‍ തുറക്കുന്നതിനു ക്രമത്തിലധികം താമസിപ്പിച്ചു മാരാരെ ബുദ്ധിമുട്ടിച്ചിരുന്നില്ല.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ പരദേശങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ചെപ്പടിവിദ്യയും ആള്‍മാറാട്ടവും പഠിച്ചതായി മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ രണ്ടു വിദ്യകളും മാരാര്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറെ ഉത്സവകാലത്ത് കാണിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും പതിവുള്ള മൂന്നുത്സവങ്ങളില്‍ പ്രാധാന്യം വൃശ്ചികമാസത്തിലേതിനാണ്. വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ ചോതി കൊടിയേറ്റും തിരുവോണം ആറാട്ടുമാണ് പതിവ്. അതില്‍ നാലാമുത്സവം തൃക്കേട്ട അവിടെ വളരെ പ്രധാനമാണ്. അന്ന് അവിടെ ദേവദര്‍ശനം വളരെ പ്രധാനമാകയാല്‍ മറ്റുള്ള ദിവസങ്ങളിലേക്കാള്‍ വളരെയധികം ആള്‍ക്കൂട്ടമുണ്ടാകും. അന്നത്തെ എഴുന്നള്ളിപ്പിനു ‘തൃക്കേട്ടപ്പുറപ്പാട്’ എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളത്തു തൃക്കണ്‍പാര്‍ക്കുന്നതിന് എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നതു പടിഞ്ഞാറെത്തട്ടിന്മേല്‍ (മതില്‍മാളികയില്‍) ആണ് പതിവ്. എഴുന്നള്ളിപ്പു തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പിലാകുന്ന സമയത്താണ് മാരാന്മാര്‍ മേളം പൊടിപൊടിക്കുന്നത്. അതിനു പറഞ്ഞുവരുന്ന പേരുതന്നെ “തിരുമുമ്പില്‍ മേളം” എന്നാണ്. ഒരു കൊല്ലം നാലാമുത്സവദിവസം വിളക്കിന്റെ തിരുമുമ്പില്‍ മേളസമയത്ത് ഒരു കുറുങ്കുഴല്‍ക്കാരന്‍ അവിടെയെത്തി കുഴലൂതിത്തുടങ്ങി. ഈ കുഴല്‍ക്കാരന്‍ അവിടെയെല്ലാവര്‍ക്കും അപരിചി തനും ആദ്യംതന്നെ ചെന്നു ചാര്‍ത്തിക്കാതെ നാലാമുത്സവദിവസം രാത്രിയില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നായാളുമായതിനാല്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മറ്റു കുഴല്‍ക്കാര്‍ ഈ പുതിയ മനു‌ഷ്യനു മാന്യസ്ഥാനം കൊടുത്തില്ല. അതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ സ്വല്‍പം പിന്നോക്കം മാറിനിന്നാണ് ഊതിയത്. ആ കുഴലൂത്തിന്റെ രസികത്വം തിരുമനസ്സിലേക്കു സര്‍വ്വോപരി കര്‍ണ്ണാനന്ദ കരവും മനസ്സമാകര്‍‌ഷകവുമായിത്തീരുകയാല്‍ ആ കുഴല്‍ക്കാരനെക്കുറിച്ച് അപ്പോള്‍തന്നെ കല്‍പിച്ചന്വേ‌ഷിക്കുകയും വിളക്കിനെഴുന്നള്ളിച്ചതിന്റേ ശേ‌ഷം വന്നുചേര്‍ന്ന ഒരു പുതിയ ആളാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമുമ്പില്‍ മേളം കലാശിച്ചയുടനെ ഒരാളെ അയച്ച് ആ കുഴല്‍ക്കാരനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “കുഴല്‍ ഇന്നേ ചാര്‍ത്തിയുള്ളു, അല്ലേ? എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു.

കുഴല്‍ക്കാരന്‍: റാന്‍.

തമ്പുരാന്‍: ആദ്യംതന്നെ വരാഞ്ഞതെന്താണ്?

കുഴല്‍ക്കാരന്‍: കുഴല്‍ക്കാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കാണാറില്ലല്ലോ.

കുഴല്‍ക്കാരന്‍: ഇന്നലെവരെ ചെണ്ടകൊട്ടുകയായിരുന്നു.

തമ്പുരാന്‍: സ്വദേശം എവിടെയാണ്?

കുഴല്‍ക്കാരന്‍: ഇവിടെയടുത്തുതന്നെയാണ്.

തമ്പുരാന്‍: ‘പേരെന്താണ്?’

കുഴല്‍ക്കാരന്‍: മുണ്ടേമ്പിള്ളി കൃഷ്ണന്‍.

തമ്പുരാന്‍: “ഹേ നമ്മുടെ കൃഷ്ണനോ? അത്ഭുതം തന്നെ! കണ്ടിട്ട് നാം അശേ‌ഷമറിഞ്ഞില്ല. കൃഷ്ണന്‍ ഇങ്ങനെ ചില വിദ്യകള്‍ പഠിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നു നാം ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അനുഭവപ്പെട്ടതിന്നാണ്. സന്തോ‌ഷമായി” എന്നു കല്‍പിക്കുകയും ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണമാരാര്‍ വേ‌ഷമാറ്റവും മോടി (ചെപ്പടി) വിദ്യകളും കാണിച്ചു തിരുമനസ്സിലെ തൃക്കൈയില്‍നിന്നു കൂടെക്കൂടെ സമ്മാനങ്ങള്‍ വാങ്ങിയിരുന്നു. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയൊന്നും വിവരിക്കുന്നില്ല.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ കൂടെക്കൂടെ ദേശസഞ്ചാരം ചെയ്യുകയും ചെല്ലുന്ന ദിക്കുകളിലെല്ലാം പണി ധാരാളമായി കിട്ടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ വല്ലതും സ്വല്‍പം സമ്പാദിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരം ആ മനു‌ഷ്യനു ലേശംപോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കിട്ടുന്നതെല്ലാം ചെലവുതന്നെ. ഒരിക്കലും കൈവശം പണമുണ്ടായിരിക്കാറില്ല.

ഒരിക്കല്‍ മാരാര്‍ ദേശസഞ്ചാരത്തിനു പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ ഉടുത്തിരുന്നതുള്‍പ്പെടെ രണ്ടു മുണ്ടല്ലാതെ പണമായിട്ട് കൈവശം അധികമൊന്നു മുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു ഭൃത്യനെക്കൂടെ കൊണ്ടുപോയിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കോയമ്പത്തൂരെത്തിയെപ്പോഴേക്കും കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന പണം മുഴുവനും തീര്‍ന്നു. അന്ന് അവിടെ ഒരു ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ കെങ്കേമമായിട്ടുള്ള ഒരു വിവാഹമടിയന്തിരമായിരുന്നു. മാരാരും ഭൃത്യനും കൂടി അവിടെചെന്നു കയറി. അപ്പോള്‍ അവിടെ മഹായോഗ്യന്മാരായ ഭാഗവതര്‍മാരും മൃദംഗക്കാരും കൂടിയിരുന്നുള്ള ഒരു പാട്ടുകച്ചേരിയായിരുന്നു. കൃഷ്ണമാരാര്‍ ഒരു മൃദംഗക്കാരന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നുകൂടി കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മാരാര്‍ ആ മൃദംഗക്കാരനോട്, “ക്ഷീണമായെങ്കില്‍ ഇനി കുറച്ചുനേരം ഞാനാവാം” എന്നു പറഞ്ഞു. മൃദംഗവായനയ്ക്കു തന്നോളം യോഗ്യതയുണ്ടായിട്ടു ലോകത്തിലാരുമില്ലെന്നായിരുന്നു ആ മൃദംഗക്കാരന്റെ വിചാരം. അതിനാല്‍ മാരാര്‍ പറഞ്ഞത് അയാള്‍ക്കു രസിച്ചില്ല. “ഇയാള്‍ ഒരു വിഡ്ഢ്യാനാണ്. അല്ലെങ്കില്‍ എന്നോടിങ്ങനെ പറയുമോ? ഇയ്യാളുടെ വിഡ്ഢിത്തമൊന്നു പുറത്താക്കണം. ഇയ്യാള്‍ മൃദംഗം വായിച്ചു തുടങ്ങുമ്പോള്‍ ഇയ്യാളെ ജനങ്ങള്‍ ഇവിടെ നിന്നു ആട്ടിയോടിക്കും. അപ്പോള്‍ ഇയ്യാളുടെ ഗര്‍വ്വു ശമിക്കും” എന്നൊക്കെ വിചാരിച്ച് ആ മൃദംഗക്കാരന്‍ “എന്നാലാട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു മൃദംഗം മാറ്റി വെച്ചു കൊടുത്തു. മാരാര്‍ ഉടനെ വായനയും തുടങ്ങി. മാരാരുടെ മൃദംഗപ്രയോഗം സ്വല്‍പം കേട്ടപ്പോഴേക്കും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം ആനന്ദാത്ഭുതപരവശന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. ഇത്രയും സരസവും സുഖവഴിയിലുള്ളതുമായ മൃദംഗവായന അതിനുമുമ്പ് അവരാരും കേട്ടിരുന്നില്ല. ഉടനെ പ്രധാനന്മാര്‍ ചെന്നു മാരാരെ കളഭം പൂശിചു വെറ്റിലപാക്കു കൊടുത്തു മാന്യസ്ഥാനത്തു മാറ്റിയിരുത്തി. പാട്ടുകച്ചേരി കഴിഞ്ഞയുടനെ മാരാരെയും ഭൃത്യനേയും ചതുര്‍വ്വിധ വിഭവങ്ങളോടുകൂടി ഊണു കഴിപ്പിക്കുകയും വിവാഹത്തിന്റെ ചടങ്ങുകള്‍ നാലു ദിവസത്തേക്കുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ നാലു ദിവസം താമസിക്കുന്നതിനു മാരാരെ ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. മാരാര്‍ സുഖമായിട്ടു നാലു ദിവസം അവിടെ താമസിച്ചു. ഒടുക്കം മാരാര്‍ക്കും വളരെ സമ്മാനങ്ങളും ഭാഗവതന്മാരോടൊപ്പം പണവും കൊടുത്താണ് അവര്‍ അവിടെ നിന്നയ്യച്ചത്.

മാരാര്‍ പിന്നെയും പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിക്കുകയും ഒട്ടു വളരെ സമ്മാനങ്ങളും പണവും കിട്ടുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും തിരിച്ചു സ്വദേശത്തു വന്നപ്പോള്‍ പോയ സമയം കൊണ്ടുപോയ രണ്ടു മുണ്ടും ആ ഭൃത്യനുമല്ലാതെ യാതൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. മാരാര്‍ക്കു സ്ത്രീവി‌ഷയത്തില്‍ ക്രമത്തിലധികം ഭ്രമമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും കിട്ടുന്നതെല്ലാം ചെലവുചെയ്തിരുന്നത് ആ വി‌ഷയത്തിലായിരുന്നുവെന്നുമാണ് കേള്‍വി. ഇതല്ലാതെ വേറെ ഒരു ദുര്‍ന്നടപ്പും മാരാര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്നതായി ആരും പറഞ്ഞു കേട്ടിട്ടില്ല.

യോഗ്യന്മാരായിട്ടുള്ളവരെ മധ്യമമാക്കുന്നത് ഒരു യോഗ്യതയാണെന്നുള്ള വിചാരം മാരാര്‍ക്കു ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. യോഗ്യന്മാരായിട്ടുള്ള പലരെ മധ്യമമാക്കുന്നതിനു മാരാര്‍ ശ്രമിക്കുകയും പലപ്പോഴും അതു സാധിക്കുകയും എന്നാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ സാധിക്കാതെ പോവുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

ശങ്കരപ്പണിക്കര്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു കുറുങ്കുഴല്‍ക്കാരനുണ്ടായിരുന്നു. അയാളോട് കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു സാമാന്യത്തിലധികം സ്പര്‍ദ്ധയും അയാളെ ഒന്ന് അബദ്ധമാക്കിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു വളരെ മോഹവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനു തരം നോക്കികൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറ ക്ഷേത്രത്തില്‍ സന്ധ്യ വേലയ്ക്ക് അവര്‍ രണ്ടുപേരും കൂടി കൂടാനിടയായി. മാരാര്‍ ചെണ്ടയും പണിക്കര്‍ കുറുങ്കുഴലുമായിരുന്നു എടുത്തിരുന്നത്. ഇടക്കലാശങ്ങളില്‍വെച്ചു പണിക്കരെ താളം പിഴപ്പിക്കാനായിട്ടു മാരാര്‍ വളരെ ശ്രമിച്ചുനോക്കി. പണിക്കര്‍ക്കു താളത്തിനു നല്ല നിശ്ചയവും ഉറപ്പുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ മാരാരുടെ വിദ്യയൊന്നും ഫലിച്ചില്ല. അയാളെ താളംതെറ്റിക്കാന്‍ സാധിക്കയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായപ്പോള്‍ മാരാര്‍ “ഈ ചെണ്ട അങ്ങോട്ടു തരാം, കുഴല്‍ ഇങ്ങോട്ടു തരിക, എന്നിട്ട് നമുക്കൊന്നു നോക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍, “അതു ഞാന്‍അഭ്യസിച്ചിട്ടില്ല. ഇതു ഞാന്‍അഭ്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതില്‍ എന്നെ തെറ്റിക്കാമെങ്കില്‍ താന്‍ യോഗ്യനെന്നു ഞാന്‍സമ്മതിക്കാം. പഠിച്ചിട്ടില്ലാത്തതു പ്രയോഗിക്കണമെന്നു പറയുന്നതു യോഗ്യതയല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനാല്‍ മാരാര്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി പിരിയേണ്ടതായി വന്നു. മാരാര്‍ക്കു ഇങ്ങനെ ഒരു തോല്‍വിയല്ലാതെ വേറെ ഒന്നും ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല.

കൃഷ്ണമാരാര്‍ പല ദേശങ്ങളിലും സഞ്ചരിക്കാറുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും തിരുവനന്തപുരത്തു പോകാറില്ലായിരുന്നു. തിരുവനന്തപുരം മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ ഉത്സവങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും സര്‍വ്വപ്രധാനമായിട്ടുള്ളത് പാണ്ടിവാദ്യവും നാഗസ്വരവുമാണ്. കൊമ്പ്, കുഴല്‍ മുതലായവയോടു കൂടിയുള്ള ചെണ്ടമേളവും തായമ്പകയും മറ്റും ആ ദിക്കുകളില്‍ അത്ര പ്രധാനങ്ങളല്ല. അതിനാല്‍ ചെണ്ട മുതലായ വാദ്യങ്ങളില്‍ പ്രതിപത്തിയും അവയിലുള്ള പ്രയോഗചാതുര്യമറിയുന്നതിനുള്ള ശക്തിയും തെക്കന്‍ ദിക്കുലുള്ളവര്‍ക്കു ഇല്ലെന്നായിരുന്നു മാരാരുടെ ധാരണ. അതുകൊണ്ടായിരുന്നു ആ മനു‌ഷ്യന്‍ തിരുവിതാംകൂറില്‍ സഞ്ചരിക്കാതെയിരുന്നത്.

കൊല്ലം 1036-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കഥകളിയില്‍ വളരെ പ്രതിപത്തിയുള്ള ആളായിരുന്നുവല്ലോ. അക്കാലത്തു കൊട്ടാരത്തില്‍ കഥകളിയില്ലാത്ത ദിവസം വളരെ ചുരുക്കമായിരുന്നു. “കഥകളിക്കു ചെണ്ട കൊട്ടുന്നതിനു മുണ്ടേമ്പിള്ളി കൃഷ്ണനു ശരിയായിട്ടു ലോകത്തിലാരുമില്ല” എന്നും മറ്റും ചില നമ്പൂരിമാര്‍ തിരുമനസ്സറിയിക്കുകയാല്‍ കല്‍പനപ്രകാരം എഴുതി അയച്ച് ഒരിക്കല്‍ കൃഷ്ണമാരാരെ തിരുവനന്തപുരുത്തു വരുത്തിയിരുന്നു. കൃഷ്ണമാരാര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയ ദിവസംതന്നെ മുഖം കാണിക്കുകയും കല്‍പനപ്രകാരം കഥകളിക്കു ചെണ്ടകൊട്ടുകയും ചെയ്തു. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ സേവന്മാരിലും കഥകളിയോഗത്തിലും പ്രധാനന്‍ ഈശ്വരപിള്ള വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹമായിരുന്നുവല്ലോ. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെത്തന്നെ ഒന്നബദ്ധമാക്കണമെന്നു മാരാര്‍ നിശ്ചയിച്ചു. എന്നാല്‍ മാരാര്‍ക്കു ഇങ്ങനെയൊരപകടസ്വഭാവവും കരുതലുമുണ്ടെന്നുള്ളതു വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടും മാരാര്‍ കരുതിക്കൂട്ടിക്കൊണ്ട് അപകടമായിട്ടു കൊട്ടിയതിനാലും വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരെടുത്തുകലാശം അവതാളത്തിലായിപ്പോയി. കഥകളി തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തുകൊണ്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. മാരാര്‍ മനഃപൂര്‍വ്വമായി വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തെ അബദ്ധത്തിലാക്കുകയാണു ചെയ്തതെന്ന് തിരുമനസ്സിലേക്ക് അപ്പോള്‍തന്നെ മനസ്സിലായി. എങ്കിലും അപ്പോള്‍ അതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും കല്‍പിച്ചില്ല. ഒരിക്കല്‍ അബദ്ധം പറ്റിയതിനാല്‍ പിന്നെ വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം നല്ല പോലെ കരുതിയതുകൊണ്ടും, “ഒന്നു പറ്റിയല്ലോ, അതു മതി” എന്നു വിചാരിച്ചു മാരാര്‍ പിന്നെ അപകടമായിട്ടു കൊട്ടാതെയിരുന്നതിനാലും വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹത്തിന് ആ ഒരു പ്രാവശ്യമല്ലാതെ പിന്നെ അബദ്ധമൊന്നും പറ്റിയില്ല. പിന്നെ മാരാര്‍ അപകടമൊന്നും കൂടാതെ കൊണ്ടു പിടിച്ചുകൊട്ടുകയും ചെയ്തു. വിചാരിപ്പുക്കാരദ്ദേഹത്തെ അവതാളത്തിലാക്കിയതു കൊണ്ട് തിരുമനസ്സിലേക്ക് ആദ്യം സ്വല്‍പം തിരുവുള്ള ക്കേടുണ്ടായെങ്കിലും പിന്നെ മാരാരുടെ കൊട്ടു കേട്ട് അവിടുന്നു വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞ സമയം മാരാര്‍ തിരുമുമ്പാകെ ചെന്നു. അപ്പോള്‍ വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹവും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. മാരാരെ കണ്ടയുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇന്നലെ കൃഷ്ണന്‍ ഈചരന്റെ ഒരു കലാശം പിഴപ്പിച്ചു, ഇല്ലേ?” എന്നു കല്‍പിചു ചോദിചു. അതിനു മറുപടിയായി മാരാര്‍ തിരുമനസ്സിറിയിച്ചത് “ഗുരുക്കന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ അഭ്യസിച്ചു പഠിപ്പിച്ചുള്ളവര്‍ക്കും മറ്റൊരാള്‍ പിഴപ്പിച്ചാലും ഒന്നും പിഴയ്ക്കുകയില്ല” എന്നായിരുന്നു. അതു തിരുമനസ്സിലേക്കു നല്ല രസ മായില്ല. എങ്കിലും തിരുവുള്ളക്കേടായിട്ടു ഒന്നും കല്പിച്ചില്ല. “ആട്ടെ, കൃഷ്ണന്‍ കുറച്ചു ദിവസംകൂടി ഇവിടെ താമസ്സിച്ചിട്ടേ പോയ്ക്കളയാവൂ, കൃഷ്ണന്റെ കൊട്ടു കേട്ടിട്ടു മതിയായില്ല” എന്നാണ് അവിടുന്ന് കല്‍പിചത്.

കല്‍പനപ്രകാരം മാരാര്‍ ഏതാനും ദിവസം തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിക്കുകയും പതിവായി കഥകളിക്കു വിചാരിപ്പുകാരദ്ദേഹം മുതലായ പ്രധാനവേ‌ഷക്കാരുടെ ആട്ടത്തിനു കൊട്ടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഒടുക്കം മാരാര്‍ യാത്രയറിയിച്ച സമയം ഒരു വീരശൃംഖലയെടുത്തു തൃക്കൈയില്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ട് കൈ നീട്ടാന്‍ കല്‍പിച്ചപ്പോള്‍ മാരാര്‍ ഇടത്തുകൈ നീട്ടി. ഉടനെ വലത്തുകൈ നീട്ടാന്‍ കല്‍പിചു. അപ്പോള്‍ മാരാര്‍, “അത് അടിയന്റെ തമ്പുരാന്‍ വല്ലതും കല്‍പിച്ചുതരുമ്പോഴത്തേക്കിരിക്കട്ടെ” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു വീരശൃംഖലകൂടി തൃകൈയിലെടുത്തു. അപ്പോള്‍ മാരാര്‍ രണ്ടുകൈയും നീട്ടിക്കൊടുത്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മാരാരുടെ രണ്ടു കൈയ്ക്കും വീരശൃംഖല ഇടുവിച്ചു കൊടുക്കുകയും മാരാര്‍ക്കു വഴിച്ചെലവിനായി നിത്യച്ചെലവുവകയില്‍നിന്നു നൂറു രൂപാ കല്‍പിച്ചു കൊടുപ്പിച്ചു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ കൃഷ്ണമാരാര്‍ 1055-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ ആയില്യം തിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്തും 60-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ വിശാഖം തിരുനാള്‍ തിരുമനസ്സിലെക്കാലത്തും തിരുവനന്തപുരത്തു പോവുകയും മാരാരുടെ കൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവ കേട്ടു സന്തോ‌ഷിച്ച് ആ രണ്ടു മഹാരാജാക്കന്മാരും മാരാര്‍ക്കു പല സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കുകയുമുണ്ടായി. കൃഷ്ണമാരാര്‍ക്കു സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാക്കന്മാരും വീരശൃംഖല മുതലായ സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചുകൊടുക്കുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഇങ്ങനെ മൂന്നു സംസ്ഥാനത്തു നിന്നും രാജസംഭാവനകള്‍ ലഭിച്ചിട്ടുള്ള മാരാന്മാര്‍ വേറെ ഉണ്ടായിരുന്നതായി കേട്ടിട്ടില്ല. ഇപ്പോള്‍ ഇല്ലെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയും ഇനി ഉണ്ടാകുന്ന കാര്യം സംശയവുമാണ്.

അദ്ധ്യായം 98
മണ്ണാറശ്ശാല മാഹാത്മ്യം

കേരളഭൂമിയുടെ ഉത്ഭവവും അതിനെ സംബന്ധിച്ചുള്ള ചരിത്രവും ഏതു വിധമെങ്കിലും ആയിരുന്നുകൊള്ളട്ടെ. അതിനെക്കുറിച്ചു ചിന്തിക്കുകയോ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യണമെന്ന് ഇവിടെ വിചാരിക്കുന്നില്ല. മേല്‍പ്പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്ഷേത്രത്തെ സംബന്ധിച്ചു പഴമ പരിചയമുള്ള വയോവൃദ്ധന്മാരില്‍നിന്നു കേട്ടിട്ടുള്ള ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ മാത്രം ചുരുക്കത്തില്‍ വിവരിക്കണമെന്നേ ഇപ്പോള്‍ ഉദ്ദേശിക്കുന്നുള്ളു.

ശ്രീപരശുരാമന്‍ പരദേശങ്ങളില്‍നിന്നു ബ്രാഹ്മണരെ കൊണ്ടുവന്നു കേരളത്തില്‍ താമസിപ്പിച്ച കാലത്ത് ഇവിടെ സര്‍വത്ര സര്‍പ്പങ്ങളുടെ ഉപദ്രവമുണ്ടായിരുന്നു എന്നുമാത്രമല്ല, ഓരില്ലാത്ത നല്ല വെള്ളം കേരളഭൂമിയില്‍ ഒരിടത്തും കിട്ടുകയുമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഇവിടെ താമസിക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസമാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ ബ്രാഹ്മണരെല്ലാവരും വന്ന വഴിയേ പരദേശങ്ങളിലേയ്ക്കുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോയി. അപ്പോള്‍ പരശുരാമന്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കൈലാസത്തില്‍ച്ചെന്നു സര്‍വ്വജ്ഞനും സര്‍പ്പഭൂ‌ഷണനും തന്റെ ഗുരുനാഥനുമായ ശ്രീപരമേശ്വരനെ കണ്ടു വിവരമറിയിച്ചപ്പോള്‍ ശി‌ഷ്യവത്സലനായ ഭഗവാന്‍ ശ്രീപരമേശ്വരന്‍ “സര്‍പ്പരാജാവായ വാസുകിയെ സേവിച്ചു പ്രസാദിപ്പിച്ചാല്‍ ഇതിനൊക്കെ സമാധാനമുണ്ടാക്കിത്തരും” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. അതുകേട്ടു പരശുരാമന്‍ വീണ്ടും കേരളത്തില്‍ വന്നു വാസുകിയെക്കുറിച്ച് തപസ്സുചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. പരശുരാമന്റെ തപസ്സ് അതികഠിനമായിരുന്നതിനാല്‍ വാസുകി അചിരേണ സന്തുഷ്ടനായിത്തീരുകയും പ്രത്യക്ഷമായി പരശുരാമന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്ന്, “അല്ലയോ മഹാത്മന്‍! ഭവാന്റെ അതിഘോരമായ ഈ തപസ്സുകൊണ്ട് ഞാന്‍ അത്യന്തം പരിതുഷ്ടനായിരിക്കുന്നു. അവിടുത്തെ അഭീഷ്ടമെന്താണെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അപ്രകാരം ചെയ്വാന്‍ ഞാന്‍ സന്നദ്ധനായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. വാസുകിയുടെ ഈ വാക്കുകേട്ടു പരശുരാമന്‍, “അലയോ സര്‍പ്പകുലാധിപതേ! ഈ കേരളഭൂമിയില്‍ ഭവാന്റെ വംശന്മാരും പരിജനങ്ങളും മറ്റുമായ സര്‍പ്പങ്ങളുടെ സാര്‍വ്വത്രികമായ സഞ്ചാരംകൊണ്ടും ഇവിടെയുള്ള വെള്ളമെല്ലാം ലവണരസപൂര്‍ണ്ണമായിരിക്കുന്നതിനാലും ഈ പ്രദേശത്തു മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു നിവസിക്കുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഈ രണ്ടു സംഗതികള്‍ക്കും പരിഹാരമുണ്ടാക്കി ഭവാന്‍ ഈ ഭൂഭാഗം മനു‌ഷ്യവാസയോഗ്യമാക്കിത്തരണമെന്നാണ് എന്റെ അപേക്ഷ” എന്നു പറഞ്ഞു.

വാസുകി: ഭവാന്റെ ഇഷ്ടം പോലെ, ഈ കേരളഭൂമിയിലുള്ള വെള്ളത്തില്‍ കലര്‍ന്നിരിക്കുന്ന ലവണരസമെല്ലാം ഞാന്‍ആകര്‍‌ഷിച്ചു സമുദ്രത്തിലും അതോടുചേര്‍ന്നുള്ള ജലാശയങ്ങളിലുമാക്കാം. സര്‍പ്പങ്ങള്‍ മിക്കവയും ഭവാന്‍ തപസ്സുചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്ന ഈ വനപ്രദേശത്തു വന്നു മനു‌ഷ്യോപദ്രവം ചെയ്യാതെ താമസിച്ചുകൊള്ളുന്നതിനും അന്യത്ര താമസിക്കുന്നതായാലും ഭൂദ്വാരങ്ങളില്‍ ഇരുന്നു കൊള്ളുന്നതിനും ചട്ടം കെട്ടാം. എന്നാല്‍ കേരളവാസികള്‍ അവരുടെ വാസഗൃഹങ്ങളുടെ സമീപത്ത് ഓരോ കാവിന്‍കൂട്ടങ്ങളുണ്ടാക്കി, അതാതു സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള സര്‍പ്പങ്ങളെ ആ കാവുകളില്‍ കുടിയിരുത്തുകയും തങ്ങളുടെ കുലദൈവങ്ങളെന്നു വിചാരിച്ച് അവരെ ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും പൂജിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനു കേരളത്തില്‍ താമസിക്കുന്ന മനു‌ഷ്യരോടു ഭവാനും ആജ്ഞാപിക്കണം. അവരെ ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും പൂജിക്കുകയും ചെയ്യാതിരിക്കുകയോ ഏതെങ്കിലും വിധത്തില്‍ ഉപദ്രവിക്കുകയോ ചെയ്താല്‍ അവര്‍ ഉപദ്രവിക്കുമെന്നും സര്‍പ്പങ്ങള്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചാല്‍ സര്‍വ്വൈശ്വര്യങ്ങളും ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുന്നതിനും കോപിച്ചാല്‍ സകലവിധത്തിലുള്ള അനര്‍ത്ഥങ്ങളും ആപത്തുകളും ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നതിനും ശക്തിയുള്ള വകക്കാരാണെന്നും ഭവാന്‍ മനു‌ഷ്യരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കയും വേണം. ഇപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്താല്‍ ഈ ഭൂഭാഗം മനു‌ഷ്യവാസയോഗ്യമായിത്തീരും.

ഇപ്രകാരം വാസുകി പറഞ്ഞതിനെ കേട്ട് അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്തുകൊള്ളാമെന്നു പരശുരാമന്‍ സമ്മതിച്ചു. ഇങ്ങനെ അവര്‍ തമ്മില്‍ പറഞ്ഞു സമ്മതിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം പരശുരാമന്‍ പിന്നെയും പരദേശങ്ങളില്‍ പോയി ബ്രാഹ്മണരെയും മറ്റും കൂട്ടികൊണ്ടു കേരളത്തില്‍ വന്നു. അപ്പോഴേക്കും ഇവിടെ വെള്ളത്തിനുണ്ടായിരുന്ന ലവണരസം മാറി സാര്‍വ്വത്ര ശുദ്ധജലം കാണപ്പെട്ടു. സര്‍പ്പങ്ങള്‍ മിക്കവയും പരശുരാമന്‍ തപസ്സുചെയ്തിരുന്ന വനത്തില്‍ച്ചെന്നു താമസമായി. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നവ വിലേശയങ്ങളായും (വിലങ്ങളില്‍ പൊത്തുകളില്‍ കിടക്കുന്നവ) തീര്‍ന്നിരുന്നു. അതിനാല്‍ പരദേശങ്ങളില്‍നിന്നു വന്നവരാരും മടങ്ങിപ്പോകാതെ കേരളത്തില്‍ത്തന്നെ ഗൃഹങ്ങളുണ്ടാക്കി താമസ മുറപ്പിച്ചു. പരശുരാമന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം എല്ലാവരും ഒന്നും രണ്ടും അതിലധികവും കാവുകളുണ്ടാക്കി അവിടെയെല്ലാം സര്‍പ്പങ്ങളെ കുടിയിരുത്തി (നാഗപ്രതിമകള്‍ പ്രതിഷ്ഠിച്ച്) പൂജയും മറ്റും നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം പരശുരാമന്‍ താന്‍ തപസ്സുചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ഥലത്തുചെന്ന് അവിടെ നാഗരാജാവിനെ (വാസുകിയെ)യും നാഗയക്ഷിയെയും പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും പരിവാരങ്ങളായ മറ്റനേകം സര്‍പ്പങ്ങളെ കുടിയിരുത്തുകയും ചെയ്തു. ആ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ വസിക്കുന്ന ഏതാനും സ്ഥലം (ഇപ്പോഴത്തെ അളവുപ്രകാരം 14 ഏക്കര്‍) സര്‍പ്പക്കാവാക്കി നിശ്ചയിച്ച് അതിരിട്ടു തിരിക്കുകയും, ശേ‌ഷം സ്ഥലത്തു കാടു വെട്ടിത്തെളിച്ച് ഗൃഹങ്ങളുണ്ടാക്കി ജനങ്ങള്‍ നിവസിച്ചുകൊള്ളാനനുവദിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കു പതിവായി പൂജ നടത്തുന്നതിനും ഈ കാവ് ആരും വെട്ടിയഴിക്കാതെ സൂക്ഷിക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി കാവിന്റെ അതിരിനകത്തുതന്നെ ഒരു ഗൃഹം പണിയിച്ചു ഒരു ബ്രാഹ്മണകുടുംബക്കാരെ അവിടെ താമസിപ്പിച്ചു. ഈ കാവുസംബന്ധിച്ചുള്ള സര്‍വ്വാധികാരങ്ങളും അവകാശങ്ങളും ഈ കുടുംബക്കാര്‍ക്കായി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ അക്കാലം മുതല്‍ സര്‍പ്പങ്ങളെ തങ്ങളുടെ പരദേവതമാരാക്കി വെച്ചു പൂജിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. അതിന് ഇപ്പോഴും യാതൊരു ഭേദഗതിയും അവര്‍ വരുത്തീട്ടില്ല. ആ ഇല്ലക്കാരെയാണ് ഇപ്പോള്‍ “മണ്ണാര്‍ശാല നമ്പ്യാതിരിമാര്‍” എന്നു പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം കേരളത്തില്‍ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ നിമിത്തമുണ്ടായിരുന്ന ഉപദ്രവങ്ങള്‍ തീര്‍ക്കുകയും ജനങ്ങള്‍ക്കു സുഖമായി താമസിക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന സകല സകൗര്യങ്ങളും ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം പരശുരാമന്‍ തപസ്സിനായി പോയി. അനന്തരം അനേകകാലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം യുഗാന്തരത്തിലുണ്ടായ ചില സംഗതികളാണ് ഇനിയിവിടെ പറയാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്.

ഇപ്പോള്‍ അമ്പപ്പുഴത്താലൂക്കിലുല്‍പ്പെട്ടിരിക്കുന്ന മിക്ക ഭാഗവും പണ്ടു വലിയ വനമായിരുന്നു. ആ വനത്തെയാണ് “ഖാണ്ഡവ” വനമെന്നുപറഞ്ഞിരുന്നത്. ഖാണ്ഡവവനം മധ്യമപാണ്ഡവനായ അര്‍ജ്ജുനന്‍ ചുട്ടു ദഹിപ്പിച്ചതിനാല്‍ ആ പ്രദേശത്തിനു “ചുട്ടനാട്” എന്നു പേരുണ്ടായി. അതു കാലക്രമേണ “കുട്ടനാട്” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ഖാണ്ഡവവനത്തിനു പിടിച്ച തീയ് അവിടെനിന്നു കിഴക്കോട്ട് പടര്‍ന്നുപിടിച്ചു പരശുരാമന്‍ പ്രതിഷ്ഠിച്ച സര്‍പ്പങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലമായ കാവുവരെയെത്തി. ആ കാവിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി അവിടെ പരശുരാമന്‍ സ്ഥാപിച്ച ഇല്ലത്തുണ്ടായിരുന്ന അമ്മമാര്‍ അതു കണ്ടു കാവിന് അഗ്നി ബാധയുണ്ടാകാതെയിരിക്കാന്‍ അടുക്കലുള്ള കുളത്തില്‍നിന്നു വെള്ളം കോരിയൊഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ കാവു നശിക്കാനിടയായില്ല. എങ്കിലും അഗ്നിജ്വാല തട്ടി മണ്ണിനു ചൂടുപിടിക്കുകയും ചൂടു ദുസ്സഹ മായിത്തീരുകയാല്‍ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ വളരെ കഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അഗ്നി ശമിച്ചിട്ടും മണ്ണിന്റെ ചൂടാറുന്നതുവരെ അമ്മമാര്‍ വെള്ളം കോരിയൊഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. മണ്ണിന്റെ ചൂടാറിയപ്പോള്‍ “ഇപ്പോള്‍ മണ്ണാറി. അതിനാല്‍ ഈ സ്ഥലത്തിന്റെ നാമം മേലാല്‍ ‘മണ്ണാറിശാല’ എന്നായിരിക്കട്ടെ” എന്ന് ആരോ വിളിച്ചു പറഞ്ഞത് എല്ലാവരും കേട്ടു. അതു പറഞ്ഞത് ആരാണെന്ന് ആര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകുടായിരുന്നു. എങ്കിലും ഇത് സാക്ഷാല്‍ വാസുകിയുടെ അരുളപ്പാടാണെന്നാണ് എല്ലാവരുംകൂടി തീര്‍ച്ചയാക്കിയത്. അതിനാല്‍ അക്കാലം മുതല്‍ ആ സ്ഥലത്തെ എല്ലാവരും ‘മണ്ണാറിശാല’ എന്നുതന്നെ പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നു; കാലക്രമേണ അതു “മണ്ണാര്‍ശാല” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ സ്ഥലം തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്തു കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ അരിപ്പാട്ടു സുബ്രഹ്മണ്യക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്നു സ്വല്പം പടിഞ്ഞാറു മാറിയാണ്.

ഖാണ്ഡവദാഹാനന്തരം ഒരു കാലത്തു മണ്ണാര്‍ശാലയില്ലത്തു സഭര്‍ത്തൃകയായ ഒരമ്മയ്ക്കു പുരു‌ഷസന്താനമുണ്ടാകാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു പുത്രനുണ്ടാകണമെന്നുള്ള ആഗ്രഹത്തോടുകൂടി കുടുംബപരദേവതകളായ സര്‍പ്പങ്ങളെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ അമ്മ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം രണ്ട് ആണ്‍കുട്ടികളെ ഒരുമിച്ചു പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, അതില്‍ ഒന്നു മാത്രമെ മനു‌ഷ്യക്കുട്ടിയായിരുന്നുള്ളൂ. ആ സര്‍പ്പശിശു മാത്രയ്ക്കിടയില്‍ വളര്‍ന്നു സംസാരിച്ചു തുടങ്ങി. അത് അതിന്റെ മാതാവിനോട് താഴെക്കാണുന്നപ്രകാരം പറഞ്ഞു: “അല്ലയോ മാതാവേ! സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം ഈ കുടുംബക്കാരോട് ആകപ്പാടെ വളരെ സന്തോ‌ഷവും സ്നേഹവും വാല്‍സല്യവുമുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഇവിടെയുള്ള സ്ത്രീജനങ്ങളോടാണു സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കു അധികം സന്തോ‌ഷം. ഇവിടെയുള്ള സര്‍പ്പങ്ങളെയെല്ലാം അഗ്നിബാധയില്‍നിന്നു രക്ഷിച്ചത് ഈ കുടുംബത്തിലുള്ള സ്ത്രീകളാണല്ലോ. പ്രാണരക്ഷ ചെയ്തവരോടുണ്ടാകുന്ന കൃതജ്ഞതയും സന്തോ‌ഷവും എത്രമാത്രമായിരിക്കുമെന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇവിടെ സര്‍പ്പങ്ങളുടെ പൂജയും മറ്റും അമ്മമാരില്‍ അന്നന്നു മൂത്തയാള്‍ നടത്തണം. അങ്ങനെയാകുന്നതാണ് സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കും അധികം സന്തോ‌ഷകരമായിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ മൂപ്പു സിദ്ധിചു പൂജ നടത്താന്‍ അര്‍ഹകളായിത്തീരുന്ന അമ്മമാര്‍ സഭര്‍ത്തൃകകളായിരുന്നാലും അവര്‍ മൂപ്പുസിദ്ധിക്കുന്ന ദിവസം മുതല്‍ ബ്രഹ്മചര്യവ്രതത്തോടുകൂടി ഇരിക്കുകയും വേണം. സര്‍പ്പങ്ങളുടെ പൂജയും മറ്റും ഇപ്പോള്‍ നടത്തിവരുന്ന രീതിക്കു സ്വല്‍പം ചില ഭേദഗതികള്‍ വരുത്താനുണ്ട്. അവയെല്ലാം എന്റെ അമ്മയ്ക്ക് ഞാന്‍ഉപദേശിച്ചുതരാം. ഇവിടെയുള്ള അമ്മമാരില്‍ ഇപ്പോള്‍ മൂപ്പ് എന്റെ അമ്മയ്ക്കാണലോ. അമ്മയ്ക്കു പ്രസവചിക്തിത്സകളെല്ലാം കഴികയും ശരീരം ശുദ്ധമാവുകയും ചെയ്താല്‍ പിന്നെ അമ്മതന്നെ സര്‍പ്പങ്ങളുടെ പൂജയും മറ്റും നടത്തിത്തുടങ്ങണം. അമ്മയ്ക്കു പൂജയും മറ്റു നടത്താന്‍ വയ്യാതെയാകുന്ന കാലത്ത് അടുത്ത മൂപ്പുസ്ഥാനം അര്‍ക്കാണെന്നു വെച്ചാല്‍ അവര്‍ക്കു ഞാന്‍ അമ്മയ്ക്കു ഉപദേശിച്ചു തരുന്നതെല്ലാം അമ്മ ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കണം. അങ്ങനെ തലമുറതോറും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കണം. ഈ കുടുംബത്തില്‍ ജനിച്ച ഞാന്‍ ഈ സ്ഥലം വിട്ടു കാവിലും മറ്റും പോയിരിക്കുകയില്ല. ഈ കുടുംബത്തിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി ഞാന്‍ ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കും. എന്നെ ആരും ഉപദ്രവിക്കരുത്. ഞാന്‍ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ആരും കയറിവരികയുമരുത്” എന്ന് പറഞ്ഞ്, ആ സര്‍പ്പബാലന്‍ പൂജാക്രമങ്ങളും മന്ത്രങ്ങളുമെല്ലാം തന്റെ അമ്മയ്ക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊടുത്തിട്ട് ഇല്ലത്തിന്റെ നിലവറയില്‍ കയറി ഇരിപ്പായി.

ആ സര്‍പ്പബാലന്റെ ഉപദേശപ്രകാരമുള്ള മന്ത്രതന്ത്രങ്ങളോടുക്കൂടി അക്കാലം മുതല്‍ അവിടെ അന്നന്നു മൂപ്പായിട്ടുള്ള അമ്മമാര്‍ സര്‍പ്പങ്ങളുടെ പൂജാദികളെല്ലാം നടത്തുകയും അവര്‍ ബ്രഹ്മചര്യവ്രതത്തോടുകൂടി ഇരിക്കുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. അതിന് ഇപ്പോഴും അവിടെ യാതൊരു വ്യത്യാസവും വരുത്തീട്ടില്ല.

സര്‍പ്പബാലന്‍ കയറിയിരുന്ന നിലവറയ്ക്കകത്ത് അതില്‍പിന്നെ മനു‌ഷ്യരാരും കടന്നിട്ടില്ല. നിലവറയുടെ വാതില്‍ അത്യാവശ്യപ്പെട്ട ചില പൂജാകര്‍മ്മാദികള്‍ക്കാല്ലാതെ തുറക്കാറില്ല. എല്ലായ്പ്പോഴും അടച്ചിട്ടേക്കുക യാണ് പതിവ്. ഇപ്പോള്‍ വാതില്‍ തുറന്നു നോക്കിയാല്‍ അവിടെ പുറ്റുകളല്ലാതെ മറ്റൊന്നും കാണ്‍മാനില്ല. ഇല്ലത്തിനു പഴക്കംകൊണ്ടു കേടുകള്‍ സംഭവിക്കുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിക്കാറുണ്ടെ ങ്കിലും നിലവറ ഇളക്കാറില്ല. അടുത്ത കാലത്തുതന്നെ ഇല്ലം പുതുക്കിപ്പണിയിക്കുകയും അവിടെ ചില പരി‌ഷ്ക്കാരങ്ങളെല്ലാം വരുത്തുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും നിലവറ പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടാണ് അവ യെല്ലാം നടത്തിയത്.

സര്‍പ്പശിശുവിനോടുകൂടി ജനിച്ച ബാലന്‍ പുരു‌ഷപ്രായമായതിന്റെ ശേ‌ഷം നാഗരാജാവിനും നാഗയക്ഷിക്കും മറ്റും പ്രത്യേകം അമ്പലങ്ങള്‍ പണിയിച്ചു കലശം മുതലായവ നടത്തിച്ചു. ആ അമ്പലത്തിനാണു “മണ്ണാര്‍ശ്ശാലക്ഷേത്ര”മെന്നു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ അമ്പലവും ചില കാലങ്ങളില്‍ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിക്കുക ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ബിംബങ്ങള്‍ ഇളക്കി പ്രതിഷ്ഠിക്കുക ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്. അതു വാസ്തവമാണെന്നു അവ കണ്ടാല്‍ തോന്നുകയും ചെയ്യും. എന്തെന്നാല്‍ പ്രധാന ബിംബങ്ങളുടെ പീഠങ്ങള്‍ ബിംബങ്ങള്‍ക്കു ചേര്‍ന്നവയായിട്ടല്ല അവിടെ കാണുന്നത്. ബിംബങ്ങള്‍ എപ്പോഴെങ്കിലും ഇളക്കി പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരുന്നുവെങ്കില്‍ ആ പീഠങ്ങള്‍ മാറാതെയിരിക്കാനിടയില്ലല്ലോ.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്ലത്തുനിന്നു പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു കന്യകയെ കായംകുളത്തുത്തിനു സമീപം വെട്ടിക്കോട്ടു ദേശത്തുള്ള മേപ്പള്ളി നമ്പ്യാതിരിയുടെ ഇല്ലത്തേക്കു വിവാഹം കഴിച്ചുകൊടുത്തു. അതിനു മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്ലത്തുനിന്നു സ്ത്രീധനമായി കൊടുത്തത് ഒരു സര്‍പ്പത്തെയായിരുന്നു. സര്‍പ്പത്തെ ഒരു ഓലക്കുടയുടെ മുളങ്കാലിനകത്തു കയറ്റിയാണത്ര കൊടുത്തത്. വധുവിനായി കൊടുത്തതിനെ വരന്‍ സന്തോ‌ഷസമേതം സ്വീകരിച്ചു കൊണ്ടുപോയി. മേപ്പള്ളിയില്ലത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ആ സര്‍പ്പം അവിടുത്തെ നിലവറയില്‍ കയറിയിരിപ്പായി. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ സ്ഥലത്തും മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലെപ്പോലെ കാവും കുളവുമെല്ലാം ഉണ്ടാക്കി സര്‍പ്പപ്രതിഷ്ഠകള്‍ നടത്തണമെന്നു നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വം ആ സര്‍പ്പം ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ ഇല്ലക്കാര്‍ അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്തു. അതിനാല്‍ മേപ്പള്ളി മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയുടെ ഒരു പ്രതിബിംബം പോലെയായിത്തീര്‍ന്നു. നൂറും പാലും കൊടുക്കുക, സര്‍പ്പബലി, സര്‍പ്പപ്പാട്ട് മുതലായവ നടത്തുക എന്നിവയൊന്നും ഇപ്പോള്‍ ഒരു സ്ഥലത്ത് (മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലോ, മേപ്പള്ളിയിലോ) മാത്രമായി നടത്താന്‍ പാടില്ല. മേല്‍പ്പറഞ്ഞവയിലെന്തെങ്കിലും ഒരു സ്ഥലത്തു നടത്തുകയാണെങ്കില്‍ മറ്റേ സ്ഥലത്തും നടത്തണം. അത് ഒരു ദിവസംതന്നെയായിരിക്കുകയും വേണം. ഒരു സ്ഥലത്തുമാത്രമായി വിശേ‌ഷിച്ചെന്തെങ്കിലും നടത്തിയാല്‍ സര്‍പ്പകോപവും തന്നിമിത്തം വലിയ അനര്‍ത്ഥങ്ങളുമുണ്ടാവുക പതിവാണ്. അതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ സര്‍പ്പങ്ങളെ ഉദ്ദേശിച്ചു വിശേ‌ഷാല്‍ എന്തെങ്കിലും നടത്തുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ രണ്ടില്ലക്കാരും കൂടിയാലോചിച്ചു ദിവസം നിശ്ചയിച്ച് രണ്ടു സ്ഥലത്തും ഒരേ ദിവസം തന്നെ നടത്തുകയാണ് പതിവ്.

ഇനി മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലെ ചില മാഹാത്മ്യവിശേ‌ഷങ്ങള്‍കൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കു നൂറും പാലും കൊടുക്കുന്നതിനു പാത്രങ്ങളില്‍ നൂറും പാലും (അരിപ്പൊടിയും മഞ്ഞള്‍പ്പൊടിയും കൂടി പാലില്‍) കലക്കിവെച്ചു പൂജിച്ചിട്ടു തര്‍പ്പിക്കുകയും തര്‍പ്പിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ പാത്രങ്ങള്‍ കമഴ്ത്തുകയുമാണല്ലോ പതിവ്. എന്നാല്‍ മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലെ നിലവറയിലുള്ള സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കും നൂറും പാലും കൊടുക്കുമ്പോള്‍ തര്‍പ്പിക്കുകയും പാത്രങ്ങള്‍ കമഴ്ത്തുകയും പതിവില്ല പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ വാതിലടച്ചിട്ട് എല്ലാവരും പോരും. പിറ്റേദിവസം വാതില്‍ തുറന്നു നോക്കുമ്പോള്‍ പാത്രങ്ങളില്‍ യാതൊന്നും കാണുകയില്ല. ഇത് ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്ന ഒരത്ഭുതമാണ്. ആ നിലവറയില്‍ ആദ്യം ഒരു സര്‍പ്പം മാത്രമേ കയറിയിരുന്നുള്ളുവെങ്കിലും അവിടെയിപ്പോള്‍ അസംഖ്യം പുറ്റുകള്‍ കാണുന്നതു കൊണ്ട് അവിടെ വേറെയും ചില സര്‍പ്പങ്ങള്‍ പിന്നീടു വന്നുചേരുകയും അവയ്ക്കു ക്രമേണ സന്തതികള്‍ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നു വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്ലത്തുള്ളവരെ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ കാരണം കുടാതെ ദംശിക്കാറില്ല. അഥവാ ദംശിച്ചാലും അവരില്‍ വി‌ഷം വ്യാപിക്കുകയോ അതിന് എന്തെങ്കിലും പ്രതിവിധി ചെയ്യുകയോ പതിവില്ല. ചില കാരണങ്ങളാല്‍ അവിടെയുള്ളവരെ ചിലപ്പോള്‍ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ ദംശിക്കുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഒരിക്കല്‍ ഒരു സര്‍പ്പം കാവിലുള്ള കാട്ടില്‍ സഞ്ചരിച്ചപ്പോള്‍ ഒരു വൈയ്യങ്കത മരത്തിന്മേല്‍ ചെന്നുകയറി. അപ്പോള്‍ ഒരു മുള്ള് അതിന്റെ വയറ്റത്തു കുത്തിക്കയറുകയാല്‍ അതിന് അവിടെനിന്നു പോകാനെന്നല്ല, ഇളകാന്‍പോലും വയ്യാതായി. ആ വിധത്തില്‍ ആ സര്‍പ്പം അവിടെ എത്ര ദിവസം കിടന്നുവെന്നു നിശ്ചയമില്ല. ഒരു ദിവസം ആ ഇല്ലത്തുള്ള ഒരാള്‍ സര്‍പ്പം ഇപ്രകാരം അകപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് ഒരു വിധത്തില്‍ ആ മരത്തിന്മേല്‍ കയറിച്ചെന്നു മുള്ളില്‍ നിന്നു സര്‍പ്പത്തെ വലിച്ചെടുത്തു. അപ്പോള്‍ സര്‍പ്പത്തിനു വേദനയുണ്ടായിട്ടോ എന്തൊ ഏതെങ്കിലും അതു നമ്പ്യാതിരിയെ ഒന്നു കടിച്ചിട്ടു താഴെ ചാടി ഓടിപ്പോയി. നമ്പ്യാതിരിയും താഴെയിറങ്ങി ഇല്ലത്തേക്കു പോയി. സര്‍പ്പദര്‍ശനംകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു യാതൊരു സുഖക്കേടുമുണ്ടായില്ല. ഇങ്ങനെ ഓരോ കാരണവശാല്‍ ആ ഇല്ലത്തുള്ളവരെ പലപ്പോഴും സര്‍പ്പം ദംശിച്ചിട്ടുണ്ട്. അടുത്തകാലത്തു തന്നെ ചില കാരണവശാല്‍ ആ ഇല്ലത്തുള്ള ചിലര്‍ക്കു സര്‍പ്പദംശനമുണ്ടായി. അതുകൊണ്ട് അവിടെയാര്‍ക്കും ഇതുവരെ യാതൊരു സുഖക്കേടുമുണ്ടായിട്ടില്ല.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്ലത്തു പാത്രങ്ങളും മറ്റും മറ്റുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെപ്പോലെ ശരിയായി സൂക്ഷിക്കാറില്ല. ഓട്ടുപാത്രങ്ങളും ചെമ്പുപാത്രങ്ങളും മറ്റും രാത്രിയിലും മുറ്റത്തു പറമ്പിലുമൊക്കെ കിടക്കാറുണ്ട്. എന്നാല്‍ അവിടെനിന്ന് ആരും ഒന്നും എടുത്തുകൊണ്ടുപോകാറില്ല. മോഷ്ടാക്കള്‍ക്ക് ആ ഇല്ലത്തു കയറാന്‍തന്നെ ഭയമാണ്. ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും മോഷ്ടിച്ചെടുത്താല്‍ അപ്പോള്‍ അവിടെ സര്‍പ്പങ്ങളെത്തും. ആ ഇല്ലത്തെ കാവല്‍ക്കാര്‍ സര്‍പ്പങ്ങളാണെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കുമറിയാം. അതുകൊണ്ടാണ് അവിടെനിന്ന് ആരുമൊന്നും മോഷ്ടിക്കാത്തത്.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്ലത്തു കറിക്കോപ്പുകളൊന്നും വിലയ്ക്കു മേടിക്കാറില്ല. ചക്ക, മാങ്ങ, വെള്ളരിക്ക, വഴുതനങ്ങ, മത്തങ്ങ, കുമ്പളങ്ങ, വാഴക്കുലകള്‍ മുതലായവയെല്ലാം അവിടെ വഴിപാടായി ധാരാളം വന്നുചേരും. അവ ഇല്ലത്തെ ആവശ്യങ്ങള്‍ക്കു മതിയായിട്ടു വളരെയധികമുണ്ടായിരിക്കും. എന്നാല്‍ അവ അവിടെ ആരുമെടുത്ത് സൂക്ഷിക്കുകയും അന്യന്മാര്‍ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്യാറില്ല. ഇങ്ങനെയുള്ള സാധനങ്ങള്‍ വഴിപാടുകാര്‍ കൊണ്ടുവന്ന നടയില്‍ വെച്ചാല്‍ നിവേദ്യം കഴിച്ചിട്ട് ഇല്ലത്തേക്കാവശ്യമുള്ളവയെടുത്തുകൊണ്ടുപോകും. ശേ‌ഷമുള്ളവയെല്ലാം അവിടെ കിടക്കും അങ്ങനെയാണ് പതിവ്.

ഒരിക്കല്‍ അവിടെ വഴിപാടു വന്ന ഒരു മത്തങ്ങ ഒരാള്‍ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടു പോയി. അയാളുടെ വീട്ടില്‍ കൊണ്ടുചെന്ന അതു മുറിച്ചപ്പോള്‍ അതില്‍നിന്ന് ഒരു സര്‍പ്പം പുറത്തേക്കു ചാടി. അതു കണ്ടു വീട്ടിലുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം പേടിച്ചു നാലുപുറത്തേക്കുമോടി. മോഷ്ടിച്ചയാള്‍ ദൂരെ മാറി നിന്നു തൊഴുതുകൊണ്ട്, “എന്റെ സര്‍പ്പത്താനേ! എനിക്ക് ഇങ്ങനെ ഒരു ഭോ‌ഷത്വം പ്രവര്‍ത്തിക്കുവാന്‍ തോന്നുകയും ഞാനിങ്ങനെ പ്രവര്‍ത്തിച്ചു പോവുകയും ചെയ്തു. ഈ തെറ്റിന് അവിടുന്ന് സദയം ക്ഷമിച്ച് എന്നേയും എന്റെ കുടുംബത്തിലുള്ളവരേയും രക്ഷിക്കണം. ഞാന്‍ ഈ മത്തങ്ങയും ഇതെടുത്തതിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി പത്തു ചക്രവുംകൂടി ഇപ്പോള്‍തന്നെ നടയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ സര്‍പ്പം അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തു. അത് എങ്ങോട്ടാണു പോയതെന്ന് ആരും കണ്ടില്ല. മോഷ്ടാവ് ഉടനെ തന്നെ ആ മത്തങ്ങയും പത്തു ചക്രവുംകൂടി നടയില്‍കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചു തൊഴുതു പോന്നു. ഇങ്ങനെ അവിടെ അനേകം അത്ഭുതങ്ങളുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഇപ്രകാരമുള്ള സ്ഥലത്ത് ആരും കയറി ഒന്നും മോഷ്ടിക്കാത്തത് ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ.

ഈ അടുത്ത കാലത്ത് രണ്ടുമൂന്നു കൊല്ലം മുമ്പ് പന്തളത്തുകാരായ ഒരു നായര്‍ കുടുംബക്കാര്‍ മണ്ണാര്‍ശ്ശാലക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനത്തിനായി വന്നിരുന്നു. അവര്‍ അവിടെ വന്നിട്ടു സ്വയം പാകചെയ്ത് ഊണു കഴിച്ചാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. അരിയും കറിക്കോപ്പുകളും മറ്റും അവര്‍ കൊണ്ടുവന്നിരുന്നു. രണ്ടു നേരവും വെയ്ക്കാനുള്ള അരി അളന്നെടുക്കാന്‍ ഒരു ചങ്ങഴി (അളവുപാത്രം) ഇല്ലത്തുനിന്നു മേടിച്ചാണ് അവര്‍ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. അവര്‍ ഭജനം കഴിഞ്ഞു മടങ്ങിപ്പോയ സമയം ചങ്ങഴി തിരിയെ ഇല്ലത്തു കൊടുത്തേല്‍പ്പിക്കാന്‍ മറന്നുപോവുകയാല്‍ ചെലവു കഴിച്ചു ബാക്കിയുണ്ടായിരുന്ന അരിയോടുകൂടി ചാക്കിനകത്തു കിടന്നിരുന്ന ചങ്ങഴിയും അവര്‍ കൊണ്ടുപോയി. വീട്ടിലെത്തി അവര്‍ അരിച്ചാക്കഴിച്ചപ്പോള്‍ അതിനകത്ത് ചങ്ങഴിയും ചങ്ങഴിക്കകത്ത് ഒരു സര്‍പ്പവുമിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. അപ്പോള്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ക്കുണ്ടായ ഭയം സീമാതീതമായിരുന്നു. ഉടനെ ആ വീട്ടുകാര്‍ സര്‍പ്പത്തെ തൊഴുതുകൊണ്ട് “ഈ ചങ്ങഴി ഞങ്ങള്‍ ഓര്‍മ്മക്കേടുകൊണ്ടു കൊണ്ടുപോന്നതാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് കോപിക്കരുത്, ചങ്ങഴി ഇപ്പോള്‍തന്നെ കൊടുത്തയച്ച് ഇല്ലത്തെത്തിക്കാം. ഈ അന്ധാളിത്തത്തിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി നൂറ്റൊന്നു ചക്രം നടയ്ക്കു വയ്ക്കുകയും ചെയ്യാം”എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ സര്‍പ്പം ചങ്ങഴിയില്‍ നിന്നിറങ്ങി മുറ്റംവരെ പോക്കുന്നത് എല്ലാവരും കണ്ടു. പിന്നെ അത് എങ്ങോട്ടാണ് പോയതെന്ന് ആരും കണ്ടില്ല. വീട്ടുകാര്‍ ചങ്ങഴി കൊടുത്തയച്ച് ഇല്ലത്തെത്തിക്കുകയും നടയ്ക്കു നൂറ്റൊന്നു ചക്രം വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലക്ഷേത്രത്തില്‍ വഴിപാടായി ചക്ക, മാങ്ങ മുതലായ സാധനങ്ങളും ധാരാളം വരുമെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതും ചില പ്രാര്‍ത്ഥനകള്‍മൂലം വരുന്നതാണ്. ഒരിക്കല്‍ അമ്പലപ്പുഴയ്ക്കു സമീപം തകഴി എന്ന ദേശത്ത് ഒരു വീട്ടില്‍ ഒരു പിലാവുണ്ടായി വളര്‍ന്നു കായ്ക്കാനുള്ള പ്രായമായിട്ടും കായ്ക്കാതെ നിന്നിരുന്നു. അത് കണ്ടിട്ട് ഒരയല്‍ക്കാരന്‍ ആ വീട്ടിലെ കാരണവരോട് “ഈ പിലാവിന്മേല്‍ ആദ്യമുണ്ടാകുന്ന ചക്ക മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലേക്കു കൊടുത്തയയ്ക്കാമെന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ ഈ പിലാവു കായ്ക്കും” എന്നു പറയുകയും ആ കാരണവര്‍ അപ്രകാരം പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ പറയുകയും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തത് ഇടവമാസത്തിലായിരുന്നു. ചിങ്ങമാസത്തില്‍ ആ അയല്‍ക്കാരന്‍ ആ കാരണവരോട് “നിങ്ങളുടെ പിലാവില്‍ ചക്കയുണ്ടായോ? എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് ആ കാരണവര്‍ ”ഇതുവരെ ഒന്നും ഉണ്ടായിക്കണ്ടില്ല. ഇനി ഞാന്‍മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലേയ്ക്കു കൊടുക്കുന്നത് ഇരട്ടച്ചക്കയാണ് ” എന്നു പറഞ്ഞു. ചക്കയുണ്ടാവുന്നതു സാധാരണയായി മഞ്ഞുകാലത്താണെന്നും വര്‍‌ഷകാലത്തു ചുരുക്കമാണെന്നും ഓര്‍ക്കാതെയാണ് ആ കാരണവര്‍ ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞതെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. എങ്കിലും വൃശ്ചികമാസമായപ്പോള്‍ ആ പിലാവിന്മേല്‍ നിറച്ചു ചക്കയുണ്ടായി. അതെല്ലാം ഇരട്ടച്ചക്കതന്നെയായിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ “ഇതു മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലെ നാഗരാജാവിന്റെ വിദ്യ തന്നെയാണ്. ഈശ്വരന്മാരെ ആരും പരീക്ഷിക്കുകയും പരിഹസിക്കുകയും ചെയ്യരുത്. ഇരട്ടച്ചക്കയാണ് കൊടുക്കുന്നതെന്നു പറഞ്ഞപ്പോ! ഉണ്ടായതെല്ലം ഇരട്ടുച്ചക്കതന്നെ. ഈ ചക്ക മുഴുവനും മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ത്തന്നെ കൊണ്ടുപോയിക്കോടുക്കണം. ഇരട്ടചക്കയ്ക്കു മറ്റാര്‍ക്കും അവകാശമില്ല” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. ചക്കയുടെ ഉടമസ്ഥനും അതു ശരിയാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ അക്കൊല്ലമുണ്ടായ ചക്ക മുഴുവനും പറിച്ചു വള്ളങ്ങളിലാക്കി മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ കൊണ്ടുപോയി നടയ്ക്കു വെച്ച് തൊഴുതുപോന്നു. പിന്നത്തെക്കൊല്ലം മുതല്‍ ആ പിലാവിന്മേല്‍ ഇരട്ടയും മറ്റുമല്ലാതെ സാമാന്യം പോലെയുള്ള ചക്ക ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിത്തുടങ്ങി. ആ വീട്ടുകാര്‍ ആ പിലാവിന്മേല്‍ ആദ്യമുണ്ടാകുന്ന ചക്ക ആണ്ടുതോറും മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ കൊണ്ടുപോയി കൊടുത്തുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നു. ഇങ്ങനെ ഓരോ കാരണവശാലാണ് അവിടെ ജനങ്ങള്‍ കറിക്കോപ്പുകള്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്നത്.

സന്താനാര്‍ത്ഥമായും രോഗശമനത്തിനായും ബാധോപദ്രവങ്ങള്‍ നീങ്ങാനായും മറ്റും മണ്ണാര്‍ശാലയില്‍ പത്തും പതിനഞ്ചും അതിലധികവും ഭജനക്കാര്‍ എന്നുമുണ്ടായിരിക്കും. അവിടെ ഭജനക്കാരും വഴിപാടുകാരുമില്ലാതെ ഒരു ദിവസം പോലും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നില്ല. ഭജിക്കുന്നവര്‍ക്കാര്‍ക്കും ഫലസിദ്ധി ഉണ്ടാകാതെയുമിരിക്കുന്നില്ല. നാല്‍പ്പതും നാല്‍പ്പത്തഞ്ചും വയസ്സുവരെ പ്രസവിക്കാതെയിരുന്നിട്ടു മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ ഭജിക്കുകയും വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ഗര്‍ഭം ധരിച്ചു പ്രസവിച്ചിട്ടുള്ള സ്ത്രീകള്‍ ഇപ്പൊഴും ധാരാളമുണ്ട്. ബാധോപദ്രവങ്ങളുള്ള സ്ത്രീകളും മറ്റും അവിടെ പന്ത്രണ്ടോ നാല്‍പതോ ദിവസം ഭജനമിരിക്കുമ്പോള്‍ തുള്ളി സത്യം ചെയ്തു ബാധകളെല്ലാം ഒഴിഞ്ഞുപോവുക സാധാരണമാണ്. അപ്രകാരംതന്നെ അവിടെ ഭജിച്ചിട്ടു രോഗങ്ങള്‍ ശമിച്ചിട്ടുള്ള ജനങ്ങളും വളരെയുണ്ട്. മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ ഭജിച്ചാല്‍ ഏതു ത്വക്കുരോഗവും ശമിക്കുമെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധവും ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്നതുമാണ്. ഈ അടുത്തകാലത്തുതന്നെ അതികഠിനമായ കുഷ്ഠരോഗം ബാധിച്ച പലര്‍ മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ ചെന്നു ഭജിച്ചു രോഗം നിശ്ശേ‌ഷം മാറി പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചുപോയിട്ടുണ്ട്. എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു.? ഭക്തിയോടും വിശ്വാസത്തോടും കൂടി മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ ഭജിച്ചാല്‍ സകലാഭീഷ്ടസിദ്ധിയുമുണ്ടാകുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. അതിനാല്‍ ഈ സ്ഥലത്തു ഹിന്ദുക്കള്‍ മാത്രമല്ല, ഇതരമതക്കാരും ധാരാളമായി വരികയും വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തു വരുന്നുണ്ട്.

മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ ആട്ടവിശേ‌ഷ (ആണ്ടുവിശേ‌ഷ) മായി പണ്ടേ തന്നെ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതു കന്നിമാസത്തില്‍ ആയില്യമാണ്. ആയില്യം സര്‍പ്പങ്ങളുടെ നാളാണല്ലോ. അന്ന് അവിടെ വിശേ‌ഷാല്‍ ചില പൂജകളും എഴുന്നള്ളിപ്പും സദ്യയും മറ്റും പതിവുണ്ട്. ആ ദിവസം ദര്‍ശനത്തിനായും എഴുന്നള്ളിപ്പും മറ്റും കാണുന്നതിനായും കച്ചവടത്തിനായും മറ്റും അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടുക പതിവാണ്.

973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ചെറുപ്പത്തില്‍ ഏതാനും കാലം കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിക്കൊട്ടാരത്തില്‍ എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നുവല്ലോ. അക്കാലത്ത് ആ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആണ്ടുതോറും കന്നിമാസത്തിലായില്യത്തിനു മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലെഴുന്നള്ളി ദര്‍ശനം നടത്തുക പതിവായിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരാണ്ടില്‍ കന്നിമാസത്തില്‍ എന്തോ ഒരു അത്യാവശ്യകാര്യത്തിനായി നാഗരുകോവിലിലേക്കു എഴുന്നേള്ളണ്ടതായി വന്നു. ആയില്യമാകുമ്പോഴേക്കും തിരിച്ചെഴുന്നള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് എഴുന്നള്ളിയത്. എങ്കിലും കാര്യാന്തരഗൗരവം നിമിത്തം അതു സാധിച്ചില്ല. ആയില്യം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിയില്‍ തിരിച്ചെഴുന്നള്ളിയത്. ആയില്യത്തിനു മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയില്‍ എഴുന്നള്ളിദര്‍ശനം കഴിക്കാന്‍ സാധിക്കാഞ്ഞതു നിമിത്തം തിരുമനസ്സില്‍ അസാമാന്യ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. അതിനാല്‍ ഒരു ദിവസം കല്‍പിച്ച് ഒരാളയച്ചു നമ്പ്യാതിരിയെ തിരുമുമ്പില്‍ വരുത്തി “ഈ കന്നിമാസത്തില്‍ ആയില്യത്തിനു നമുക്ക് അവിടെ വന്നു ദര്‍ശനം നടത്താന്‍ സാധിച്ചില്ല. അടുത്ത (തുലാമാസത്തില്‍) ആയില്യത്തിന്നു വന്നു ദര്‍ശനം നടത്തണമെന്നാണ് വിചാരിക്കുന്നത്. അന്നു കന്നിമാസത്തില്‍ ആയില്യത്തിനു പതിവുള്ള വിശേ‌ഷങ്ങളെല്ലാം അവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കണം. അതിലേക്കു വിശേ‌ഷാല്‍ വേണ്ടിവരുന്ന ചെലവിനു കണക്കയച്ചാല്‍ പണമവിടെനിന്നു തന്നേക്കാം” എന്നു കല്‍പിചു. നമ്പ്യാതിരി കല്‍പനപോലെ നടത്തി കൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും അപ്രകാരം നടത്തുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു എഴുന്നള്ളി എല്ലാം തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തു സന്തോ‌ഷിക്കുകയും നമ്പ്യാതിരിയുടെ കണക്കിന്‍ പ്രകാരമുള്ള പണം കല്പ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അടുത്തകൊല്ലവും കന്നിമാസത്തിലെപ്പോലെതന്നെ തുലമാസത്തിലെ ആയില്യവും ആഘോ‌ഷിക്കണമെന്നും കല്‍പ്പിക്കുകയും നമ്പ്യാതിരി അപ്രകാരം നടത്തുകയും കണക്കനുസരിച്ചുള്ള പണം കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലം നടക്കുകയും കാലക്രമേണ അതു പതിവായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും അവിടെ കന്നി, തുലാം രണ്ടു മാസങ്ങളിലെ ആയില്യവും ഘോ‌ഷിച്ചു വരുന്നുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഇപ്പോള്‍ കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തേക്കാള്‍ കേമമാകുന്നത് തുലാമാസത്തിലെ ആയില്യമാണ്. കാഴ്ചക്കാരും കച്ചവടക്കാരും മറ്റും അധികം വന്നുകൂടുന്നതും നടവരവധികമുണ്ടാകുന്നതുമന്നാണ്. അതു മഹാഭാഗ്യനിധിയായിരുന്ന മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്‍പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചതായതു കൊണ്ടായിരിക്കാം.

ഇനി ഇയ്യിടെയുണ്ടായ ചില വിശേ‌ഷങ്ങള്‍കൂടി പറയാം. ഇതെഴുതുന്ന ഞാന്‍ ഇക്കഴിഞ്ഞ വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ ഒരു ദിവസം കോട്ടയത്തുള്ള മാന്യനായ ഒരു ക്രിസ്ത്യാനിയുടെ വീട്ടില്‍ ഒരു കാര്യവശാല്‍ പോയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ എന്നോട്, “സാറേ ഇവിടെ ഒരത്ഭുതമുണ്ടായിരിക്കുന്നു. “മണ്ണാര്‍ശ്ശാല മാഹത്മ്യം” എന്ന തലക്കെട്ടോടുകൂടി സാര്‍ എഴുതിയതും, ‘ഭാ‌ഷാപോ‌ഷിണി’ മാസികയില്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിരുന്നതുമായ ലേഖനം വായിച്ചപ്പോള്‍ ഇതാ ഈ മുറ്റത്തു നില്‍ക്കുന്ന പിലാവിന്മേല്‍ ചക്കയുണ്ടായാല്‍ ആദ്യമുണ്ടാകുന്ന ചക്ക മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലേക്കു കൊടുത്തയച്ചേയ്ക്കാമെന്നു ഞാന്‍ മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചു. ഇതാ ഇപ്പോള്‍ ഇതിന്മേല്‍ നാലു ചക്ക ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ പിലാവു കായ്ക്കാനുള്ള കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടു വളരെക്കാലമായി എന്ന് ഇതു കണ്ടാല്‍ത്തന്നെ അറിയാമല്ലോ. ഇതിനേക്കാള്‍ പ്രായം കുറഞ്ഞ പിലാവുകള്‍ ഇവിടെ വേറെ അഞ്ചാറുണ്ട്. അവ കായ്ചുതുടങ്ങീട്ട് എട്ടും പത്തും കൊല്ലം വീതമായിരിക്കുന്നു. ഈ പിലാവിന്മേല്‍ ഇതിനു മുമ്പ് ഒരു ചക്കപോലും ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഇങ്ങനെ ഞാനൊരു വഴിപാടു നിശ്ചയിച്ചു എന്നും, മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലേക്കു ചക്ക കൊടുത്തയച്ചു എന്നും, ഞങ്ങളുടെ കൂട്ടുകാരറിഞ്ഞാല്‍ എന്നെ പരിഹസിക്കും. ഇങ്ങനെ ഉണ്ടായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് ചക്ക കൊടുത്തയയ്ക്കാതെയിരിക്കുന്നത് ശരിയുമല്ല. അതുകൊണ്ട് എന്തുവേണ്ടു എന്നു സംശയിക്കുന്നു” എന്നു പറയുകയും, ആദ്യമായി ഉണ്ടായ ചക്ക എന്നെ കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഞാന്‍, “ഈ ചക്കയ്ക്കു നാലുപേര്‍ കണ്ടു നിശ്ചയിക്കുന്ന വിലയും, വിവരത്തിന് ഒരെഴുത്തുംകൂടി ഗൂഢമായി ഒരാളുടെ പക്കല്‍ കൊടുത്തു മണ്ണാര്‍ശ്ശാല നമ്പ്യാതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ എത്തിച്ചുകൊടുത്താല്‍ മതി. അവിടെ ക്രിസ്ത്യാനികളും മുഹമ്മദീയരും മറ്റും ഇങ്ങനെ രഹസ്യമായി ഇപ്പോഴും വഴിപാടുകള്‍ കൊടുത്തയയ്ക്കാറുണ്ട്” എന്നു മറുപടിയും പറഞ്ഞു.

ഇതു കൂടാതെ ഇയ്യിടെതന്നെ ഒരു സംഗതികൂടിയുണ്ടായി. എന്തെന്നാല്‍, ദേവസ്വം കമ്മീ‌ഷ ണറാപ്പീസില്‍ ഒരു ഉദ്യോഗമായി തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിക്കുന്ന എം.എ. ബിരുദം ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു മഹാനും, “ഭാ‌ഷാപോ‌ഷിണി” മാസികയില്‍ച്ചേര്‍ത്തിരുന്ന മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ലേഖനം വായിക്കുകയും, ഒരു കാര്യം സാധിക്കുന്നതിനായി മണ്ണാര്‍ശ്ശാലയിലേയ്ക്ക് ഒരു വഴിപാടു നിശ്ചയിക്കുകയും, കാര്യം ഉടന്‍ സാധിക്കുകയും, പണം അയച്ചുകൊടുത്തു വഴിപാടു നടത്തിക്കുകയുമുണ്ടായി. വഴിപാടു നടത്തുന്നതിനുള്ള പണം അയച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് നമ്പ്യാതിരിയുടെ മേല്‍വിലാസം അറിയിച്ചു കൊടുക്കണമെന്ന് ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍ ആവശ്യപ്പെടുകയാല്‍ അതറിയിച്ചുകൊടുത്തതും ഇതെഴുതുന്നയാള്‍ തന്നെയാണ്.

അദ്ധ്യായം 99
ഒരു സ്വാമിയാരുടെ ശാപം

തിരുവിതാംകൂറിലുള്ള ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രഥമഗണനീയമായിരിക്കുന്ന കുമാരനല്ലൂര്‍ കാര്‍ത്ത്യായനീക്ഷേത്രം കുമാരനെ (സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയെ) പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഒരു ചേരമാന്‍പെരുമാളാണ് ഇദംപ്രഥമായി പണിയിച്ചതെന്നും കുമാരനെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കാനായി പണിയിച്ചത് കൊണ്ടാണ് ആ ക്ഷേത്രത്തിനു “കുമാരനലൂര്‍” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചതെന്നും മറ്റുമുള്ള ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ പ്രസിദ്ധങ്ങളാണല്ലോ. ആ ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിച്ച ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ക്കു മൃഗയാവിനോദത്തില്‍ വളരെ ഭ്രമമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാലദ്ദേഹം കുമാരനല്ലൂര്‍ ദേശത്തു താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം തെള്ളകം കുന്നിന്‍പുറത്തു നായാട്ടിനായിപോയി. ഏറ്റുമാനൂര്‍ക്കും കുമാരനല്ലൂര്‍ക്കും മദ്ധ്യേയുള്ള “തെള്ളകം” അക്കാലത്തു വലിയ വനപ്രദേശമായിരുന്നു. ആ വനത്തില്‍ അന്ന് പുലി, കടുവ, പന്നി, മുതലായി ചില കാട്ടുമൃഗങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ വേട്ടയ്ക്ക് അങ്ങോട്ടുപോയത്. അവിടെ ചെന്നു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ അനുചരന്മാരെക്കൊണ്ടു കാടിളക്കുകയും പേടിച്ചു പായുന്ന ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെ ലാക്കാക്കി വെടിവെച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പെരുമാളുടെ അനുചരന്മാര്‍ കാടിളക്കുന്ന കോലാഹലവും വെടികളുടെ ശബ്ദവുംകേട്ടു സമീപപ്രദേശത്ത് ഒരിടത്തു മേഞ്ഞുകൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന ഒരു പശു വിരണ്ടു കാട്ടിലേക്കു പാഞ്ഞുകയറി. മൃഗയോല്‍സാഹം കൊണ്ട് മതിമറന്നു നിന്നിരുന്ന പെരുമാള്‍ ഓടുന്ന പശുവിനെ കാട്ടുമൃഗമാണെന്നു തെറ്റിദ്ധരിച്ചു വെടിവെയ്ക്കുകയും വെടിയേറ്റു പശു മരണ വേദനയോടുകൂടി കരഞ്ഞുകൊണ്ടു കുറചുദൂരംകൂടെ ഓടിയതിന്റെ ശേ‌ഷം നിലത്തു വീണു കാലും കൈയുമടിച്ചു ക്ഷണത്തില്‍ ചാകുകയും ചെയ്തു. പശുവിന്റെ ശബ്ദം കേട്ടിട്ടു സംശയം തോന്നുകയാല്‍ പിന്നാലെ ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ തന്റെ വെടിയേറ്റു ചത്തതു പശുവാണെന്നറിഞ്ഞ് ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചു. ഉടനെ അദ്ദേഹം നായാട്ടു മതിയാക്കി കുമാരനല്ലൂര്‍ക്കുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോകുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ ഉഭയകുലപരിശുദ്ധന്മാരും രാഗദ്വേ‌ഷാദിരഹിരന്മാരും വേദശാസ്ത്രാദിനിപുണന്മാരുമായ അനേകം മഹാബ്രാഹ്മണരെ കുമാരനല്ലൂര്‍ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ വരുത്തി ഒരു സഭ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് തനിക്ക് പറ്റിയ അബദ്ധത്തെ പശ്ചാത്താപപൂര്‍വം ആ ബ്രഹ്മസദസ്സില്‍ അറിയിക്കുകയും തദ്ദോ‌ഷപരിഹാരാര്‍ത്ഥം എന്തെങ്കിലും പ്രതിവിധി കല്‍പിക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ മഹാബ്രാഹ്മണരെല്ലാവരും കൂടിയാലോചിച്ച് ആ പശു കിടന്നു മരിച്ച സ്ഥലത്തു ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുകയും ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ഉല്‍സവം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവകയ്ക്കു വേണ്ടുന്നിടത്തോളം വസ്തുവകകള്‍ പതിച്ചു കൊടുത്തിട്ട് ആ ദേവസ്വം സകല വസ്തുക്കളോടു കൂടി മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു ദാനംചെയ്യുകയും യഥാവിധി ഗംഗാസ്നാനവും സേതുസ്നാനവും നടത്തുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ ഗോഹത്യ ദോ‌ഷം തീരുമെന്നും വിധിച്ചു. പെരുമാള്‍ അതനുസരിച്ചു ക്ഷേത്രം പണിയും വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠയും നടത്തിക്കുകയും ദേവസ്വത്തിലേക്കു നിത്യനിദാനാദികള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന വസ്തുക്കള്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അവയെല്ലാംകൂടി ദാനം ചെയ്വാനായി ശ്രമിച്ചതില്‍ ഓണന്തുരുത്ത്, കുമാരനല്ലൂര്‍, കിടങ്ങൂര്‍, കാടമുറി എന്നീ ഗ്രാമക്കാരാരും ആ ദാനം വാങ്ങുവാന്‍ വഴിപ്പെട്ടില്ല. പിന്നെ പെരുമാള്‍ മീനച്ചില്‍ത്താലൂക്കില്‍ പുലിയന്നൂര്‍ എന്ന ദേശത്തും കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ പാറമ്പുഴ ദേശത്തുമായി താമസിച്ചിരുന്ന നാല്‍പത്തിരണ്ടില്ലക്കാര്‍ക്കയി ആ ദേവസ്വം സര്‍വ്വവസ്തുക്കാളോടുകൂടി ദാനം ചെയ്തിട്ട് തീര്‍ത്ഥസ്നാനത്തിനായി പോയി. ഈ ദാനം വാങ്ങിയവര്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ നാലു ഗ്രാമങ്ങളിലുമുള്‍പ്പെട്ടവരല്ലായിരിന്നുവെങ്കിലും അവര്‍ നാല്‍പത്തിരണ്ടില്ലക്കാരും പരസ്പരം ഇണങ്ങരും വേദാര്‍ഹന്മാരുമായിരുന്നു. അവരില്‍ പ്രാധാന്യം ചെമ്മുണ്ട, പിച്ചകശ്ശേരി എന്നീ രണ്ടില്ലക്കാര്‍ക്കായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു ചേരമാന്‍പെരുമാള്‍ “പണിക്കര്‍” എന്ന സ്ഥാനംകൂടി കല്‍പിച്ചുകൊടുത്തിട്ടാണ് തീര്‍ത്ഥാടനത്തിനു പോയത്. തന്നിമിത്തം അക്കാലം മുതല്‍ അവരെ എല്ലാവരും ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കരെന്നും പിചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരെന്നും പറഞ്ഞു തുടങ്ങുകയും തെള്ളകം ദേവസ്വം ലഭിച്ചതിനോടുകൂടി ആ നാല്‍പത്തിരണ്ടില്ലക്കാരും ആ ദേവസ്വത്തിലെ ഊരാളന്മാരായിത്തീരുകയാല്‍ അവരില്‍ ചിലര്‍ അവരുടെ ഇല്ലങ്ങള്‍ തെള്ളകം ദേശത്തേക്കു മാറ്റി സ്ഥാപിക്കുകയും സ്ഥിരവാസം അവിടെയാക്കുകയും ചെയ്തു. പണ്ടേതന്നെ ഡംഭും അഹങ്കാരവും ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ക്കു ഊരാണ്‍മ സ്ഥാനംകൂടി കിട്ടിയപ്പോഴേക്കും അവരുടെ ഗര്‍വ്വം ശതഗുണീഭവിച്ചു. കുമാരനല്ലൂര്‍ ദേവസ്വം ഊരാണ്‍മയോഗക്കാരും തങ്ങളും തുല്യന്മാരാണെന്നു അവര്‍ ഭാവിക്കുകയും പരസ്യമായി പറയുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവരങ്ങനെ ഭാവിക്കുകയും പറയുകയും മാത്രമല്ല, ദേവസ്വം കാര്യങ്ങളെല്ലാം വളരെ ഭംഗിയായി നടത്തികൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

ഇനി ഇവിടെ മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്‍പം പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഒരിക്കല്‍ ഒരു വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ (വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാന്മാര്‍ പല കാലങ്ങളിലായി പലരുണ്ടായിരുന്നു വത്ര) വടക്കുനിന്നു തെക്കോട്ടു ജലമാര്‍ഗ്ഗമായി പൊയ്ക്കൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ വേമ്പനാട്ടു കായലിള്‍ കഴുക്കോല്‍ കുത്തിയ ഒരു സ്ഥലത്തു രക്തം പൊങ്ങിവരുന്നതായി കണ്ടു. തോണിക്കാരന്‍ ആ വിവരം സ്വാമിയാരെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ “അവിടെ എന്തെങ്കിലും വിശേ‌ഷം കാണും, തോണി അവിടെ നിര്‍ത്തുക” എന്നു പറഞ്ഞു തോണി നിര്‍ത്തിക്കുകയും വെള്ളത്തില്‍ ചാടി മുങ്ങി തപ്പിനോക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ സ്വാമിയാരുടെ കൈയില്‍ ഒരു കൃഷ്ണവിഗ്രഹം കിട്ടി. സ്വാമിയാര്‍ അതുകൊണ്ടു പിന്നെയും തോണിയില്‍ കയറി കുറച്ചുകൂടി തെക്കോട്ടു പോയി. അപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ക്കു മൂത്രവിസര്‍ജനം ചെയ്യണമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ തോണി കരയ്ക്കടുപ്പിക്കുവാന്‍ കല്‍പിച്ചു. തോണിക്കാരന്‍ അതനുസരിച്ച് തോണി കിഴക്കേ കരയ്ക്കടുപ്പിച്ചു. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ ശ്രീകൃഷ്ണവിഗ്രഹവും കയ്യിലെടുത്തുകൊണ്ട് കരയ്ക്കിറങ്ങി. ബിംബം കയ്യില്‍വെച്ചുകൊണ്ടു മൂത്രവിസര്‍ജനം ചെയ്യുന്നതും, ദേവവിഗ്രഹം വെറും നിലത്തുവെയ്ക്കുന്നതും യുക്തമല്ല. അതിനാല്‍ എന്താണ് വേണ്ടതെന്നു വിചാരിച്ചു സ്വാമിയാര്‍ കരയ്ക്കെല്ലാം നോക്കിയപ്പോള്‍ തോണിക്കടവില്‍നിന്നു സ്വല്‍പ്പം അകലത്ത് ഒരു വാര്‍പ്പ് ഇരിക്കുന്നതായിക്കണ്ട് അതിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ബിംബം ആ വാര്‍പ്പിനകത്തു വെച്ചിട്ടു മൂത്രവിസര്‍ജനവും ശചൗവും മറ്റും കഴിച്ചു വീണ്ടും ബിംബമെടുക്കാനായി ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ വാര്‍പ്പിനും ബിംബത്തിനും കേടുവരുത്താതെ ഇളക്കിയെടുക്കുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്ത വിധത്തില്‍ ബിംബം വാര്‍പ്പിനകത്തു വിളക്കിപ്പിടിപ്പിച്ചതുപോലെ കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തിരിക്കുന്നതായി കാണുകയാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ക്കു വലിയ വിചാരമായി. യാതൊരു കേടുമില്ലാത്തതും ലക്ഷണമൊത്തതും ഒരു സുമൂഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ഒരു ഉത്തമസ്ഥലത്തു പ്രതിഷ്ഠിക്കാന്‍ യോഗ്യവുമായ ബിംബത്തിനു കേടുവരുത്തുന്നതു കഷ്ടവും അന്യന്റെ വാര്‍പ്പു തല്ലിപ്പൊട്ടിക്കുന്നത് അന്യായവുമാകയാല്‍ ഇവിടെ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നു വിചാരിച്ചു സ്വാമിയാര്‍ ഇതി കര്‍ത്തവ്യതാമൂടന്മനായി അങ്ങനെ നിന്ന സമയം ഒരു മനു‌ഷ്യന്‍ അവിടെ ചെന്നു സ്വാമിയാരെ കണ്ടു വന്ദിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം സ്വാമിയാര്‍ വി‌ഷണ്ണനായി അവിടെ നില്‍ക്കുന്നതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു ചോദിക്കുകയും സ്വാമിയാര്‍ വിവരമെല്ലാം ആ മനു‌ഷ്യനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ “തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഒട്ടും വിചാരപ്പെടേണ്ട. ഈ വാര്‍പ്പും ഇതിരിക്കുന്ന സ്ഥലവും അടിയന്റെ വകയാണ്. ഇവിടുത്തെ ഇഷ്ട്ടംപോലെ എന്തു ചെയ്യുന്നതിനും അടിയനു വിരോധമില്ല. ഇനി എന്താണ് ഇവിടെ ചെയ്യേണ്ടതെന്ന് ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്താം. വാര്‍പ്പും ബിംബവും ഇപ്പോള്‍ ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കട്ടെ. അടിയന്‍ ഇവിടെ കാവലിന് ആളുകളെയാക്കി സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് തല്‍ക്കാലം ഇവിടെ അടുത്തുള്ള സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തിലെഴുന്നള്ളി താമസിക്കുകയും ഇവിടെയുള്ള സ്വാമിയാന്മാരോടുകൂടി ഇതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് അടിയനു തോന്നുന്നത്. ഇവിടെയുള്ള സ്വാമിയാര്‍മഠം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍മഠത്തിലെ കീഴൂടായിട്ടുള്ളതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് സ്വാമിയാര്‍ “ബിംബം ഇവിടെ വെച്ചേക്കുന്നത് യുക്തമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഇവിടെ അടുത്തുതന്നെ ഒരു സ്വാമിയാര്‍ മഠമുള്ള സ്ഥിതിക്കു ബിംബം തല്‍ക്കാലം വാര്‍പ്പോടുകൂടി പിടിച്ച് അവിടെ കൊണ്ടുപോയി സൂക്ഷിച്ചു വെയ്ക്കുകയും പിന്നീടു വേണ്ടത് ഇവിടെയുള്ള സ്വാമിയാന്മാരോടുകൂടി ആലോചിച്ചു തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും ചെയ്താല്‍ കൊള്ളാമെന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം. പക്ഷേ ഈ വാര്‍പ്പു പിടിച്ചെടുത്തു കൊണ്ടുപോകാന്‍ ബ്രാഹ്മണര്‍തന്നെ വേണം. ബിംബത്തിനു തല്‍ക്കാലം ഒരു പുണ്യാഹം കഴിച്ച് ഇന്നുതന്നെ പൂജ തുടങ്ങിയാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. ഈ വാര്‍പ്പ് പിടിച്ചെടുത്തു കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ നാലാളില്‍ കുറഞ്ഞാല്‍ മതിയാവുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അത്രയും മലയാളബ്രാഹ്മണരെ ഈ ദിക്കില്‍ കിട്ടുമോ, എന്തോ? ഒന്നന്വേ‌ഷിച്ചാല്‍ കൊള്ളാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. ഉടനെ വാര്‍പ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥനായ മനു‌ഷ്യന്‍, “മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ നാലോ എട്ടോ വേണമെങ്കിലും സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തിലുണ്ടായിരിക്കും. അടിയന്‍തന്നെ പോയി വിളിച്ചുകൊണ്ടുവരാം” എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടെ നിന്നു പോയി.

ആ മനു‌ഷ്യന്‍ പോയതിന്റെശേ‌ഷം സ്വാമിയാര്‍ “ഔദാര്യനിധിയായ ഈ മനു‌ഷ്യന്‍ ആരാണ്? ഇയാളുടെ സ്ഥിതി ഏതു പ്രകാരമാണ്?” എന്നു ചിലരോടു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവിടെ നിന്നിരുന്നവര്‍, “ഈ മനു‌ഷ്യന്‍ ഈ ദേശത്തുള്ള പ്രധാനന്മാരായ നായന്മാരില്‍ ഒരാളാണ്. ഇവര്‍ സ്ഥാനമാനങ്ങളും മറ്റുമുള്ള പുരാതന തറവാട്ടുകാരും വലിയ ധനവാന്മാരും യോഗ്യന്മാരുമാണ്. കുന്നങ്കരി എന്നാണ് വീട്ടുപേര്‍ കുന്നങ്കരി മേനോന്‍മാരെന്നാണ് ഇവരെ സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ഈ പ്രദേശത്തുള്ള മിക്ക നിലം പുരയിടങ്ങളും അവരുടെ വകയാണ്. അവര്‍ എന്തെങ്കിലും പറഞ്ഞാല്‍ സമ്മതിക്കാത്തവരായി ഈ ദേശത്താരുമില്ല.” എന്നും മറ്റും സ്വാമിയാരെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും കുന്നങ്കരി മേനോന്‍ വാര്‍പ്പു കെട്ടിയെടുക്കാനുള്ള തണ്ടും കയറുമെടിപ്പിച്ചു നാലു നമ്പൂരിമാരെയുംകൊണ്ട് അവിടെ എത്തിക്കഴിഞ്ഞു. ആ നാലു നമ്പൂരിമാരില്‍ ഒരാള്‍ പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരായിരുന്നു. അദ്ദേഹം തലേദിവസംതന്നെ ദൈവഗത്യാ സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം നല്ല ദേഹബലമുള്ള ആളായിരുന്നു. വാര്‍പ്പിന്റെ മുകളില്‍ തെക്കുവടക്കായി തണ്ടുവെച്ചു കെട്ടി. മൂന്നു നമ്പൂരിമാര്‍കൂടി തണ്ടിന്റെ വടക്കേത്തലയും തെക്കേത്തല പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കര്‍ തനിച്ചും പിടിച്ചെടുത്തു. അപ്പോള്‍ പണിക്കര്‍ തനിച്ചു പിടിച്ചതുകൊണ്ടു സ്വാമിയാര്‍ തെക്കേത്തല പണിക്കര്‍ക്കു തെക്കേത്തലപ്പണിക്കര്‍ എന്നുകൂടി ഒരു പേര്‍ ഇരിക്കട്ടെ എന്ന് അരുളിച്ചെയ്തു. അങ്ങനെ അന്നുമുതല്‍ അദ്ദേഹത്തിന് തെക്കേത്തലപ്പണിക്കര്‍ എന്നുകൂടി ഒരു നാമം സിദ്ധിച്ചു. എങ്കിലും അധികം പ്രസിദ്ധി പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരെന്നുള്ള പഴയ പേരിനു തന്നെയാണ്.

വാര്‍പ്പോടുകൂടി ബിംബം സ്വാമിയാര്‍ മഠത്തില്‍ കൊണ്ടുചെന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അഞ്ചുപേര്‍കൂടി പുണ്യാഹം കഴിച്ച് അന്നുമുതല്‍ തന്നെ ബിംബത്തിങ്കല്‍ പൂജ തുടങ്ങി. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ ഈ വിവരങ്ങളെല്ലാം അന്നു നാടുവാണിരുന്ന തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ പേര്‍ക്കു എഴുതിയയയ്ക്കുകയും അടുത്ത ദിവസംതന്നെ രാജാവു പരിവാരസമേതം അവിടെ എത്തുകയും പെട്ടെന്നു അമ്പലംപണിയും പ്രതിഷ്ഠയും കലശവും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. സ്വാമിയാര്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ വാര്‍പ്പിരിക്കുന്നതായി ആദ്യം കണ്ട സ്ഥലത്തുതന്നെയാണ് അമ്പലം പണിയിച്ചത്. ആ പുരയിടം കുന്നങ്കരിമേനോന്റെ വകയായിരുന്നു. അമ്പലം പണിയിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം ആ സ്ഥലം വില വാങ്ങാതെ സസന്തോ‌ഷം വിട്ടുകൊടുത്തു. ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയെ അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചത് ആ വാര്‍പ്പോടുകൂടിത്തന്നെയാണ്. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രത്തിനു തിരുവാര്‍പ്പ് എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു. പിന്നീട് ആ ദേശത്തിനും ആ പേരുതന്നെയായിത്തീര്‍ന്നു. ബിംബം പ്രതിഷ്ഠിക്കാന്‍ വാര്‍പ്പോടുകൂടി എടുത്തുകൊണ്ടു പോയപ്പോഴും തെക്കേത്തല പിടിച്ചത് തെക്കേത്തലപ്പണിക്കര്‍ തന്നെയാണ്. പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതു വാസ്തവത്തില്‍ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരായിരുന്നുവെങ്കിലും തന്ത്രിയുടെ സ്ഥാനം വഹിച്ചത് ഭദ്രകാളിമറ്റപ്പള്ളി നമ്പൂരിപ്പടായിരുന്നു.

പ്രതിഷ്ഠയും കലശവും കഴിഞ്ഞു നാലാം കലശദിവസം തന്ത്രിയും തെക്കുംക്കൂര്‍ രാജാവും വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരും തിരുവാര്‍പ്പില്‍ സ്വാമിയാരും കുന്നങ്കരി മേനോനുംകൂടി മേലാല്‍ നടക്കേണ്ടുന്ന ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം നിശ്ചയിച്ചു. “ഇതൊരു അടിയന്തിരക്ഷേത്രമായിരിക്കണം. ഉഷഃരപൂജ പതിവായി ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പിനു കഴിയണം. പന്തീരടിപൂജ, ഉച്ചപ്പൂജ മുതലായതിനും നേരനീക്കം വരുത്താന്‍ പാടില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, ഗ്രഹണസമയത്തുതന്നെ ഒരു പൂജ വിശേ‌ഷാല്‍ നടത്തണം. അതിന് ഗ്രഹണപൂജ എന്നു നാമമായിരിക്കണം. ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങള്‍ നടത്താനുള്ള പ്രധാന ചുമതല എന്നും കുന്നങ്കരി മേനോന്റെ വീട്ടില്‍ അന്നന്നു മൂത്തയാള്‍ നടത്തണം. ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ പേര്‍ വലിയ മേനോന്‍ എന്നായിരിക്കണം.എന്നും താമരപ്പൂകൊണ്ടു ദേവനു പു‌ഷ്പാഞ്ജലി വേണം. ക്ഷേത്രത്തില്‍പൂജാകാര്യങ്ങള്‍ക്കു നേരനീക്കം വരാതിരിക്കുന്നതിന് അന്നന്നു സ്വാമിയാര്‍മഠത്തിലുണ്ടായിരിക്കുന്ന സ്വാമിയാന്മാരും പ്രത്യേകം മനസ്സുവെയ്ക്കണം. ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് നെയ്യ്, ശര്‍ക്കര, അരി, താമരപ്പൂവ് മുതലായി എന്തെങ്കിലും ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ സ്വാമിയാര്‍മഠത്തില്‍ നിന്നു കൊടുക്കണം. ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു ദിവസത്തെ പൂജാദികള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന സകല സാധനങ്ങളും സദാ മഠത്തില്‍ തയ്യാറാക്കിവച്ചിരിക്കണം. പൂജാദികള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന സാധനങ്ങള്‍ വീഴ്ചകൂടാതെ വലിയ മേനോന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ശേഖരിച്ചു കൊടുക്കുന്നതിന് തെക്കേത്തല (തെക്കുംതല എന്നും ചിലര്‍ പറയാറുണ്ട്) പണിക്കരെ ചന്തിരക്കാരനായി നിയമിക്കണം. ഇവിടെ ആണ്ടുതോറും മേടസ്സംക്രാന്തിക്കു കൊടിയേറി പത്തുദിവസത്തെ ഉത്സവം വേണം. ഉത്സവകാലത്തു ദേവനെ എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നതിന്റെ മുന്നില്‍ തെക്കേത്തലപ്പണിക്കര്‍കളഭം പൂശി, കട്ടിയും കവണിയുമുടുത്ത്, ഒരു വടിയും പിടിച്ച് അകമ്പടി സേവിക്കണം. ഈ ദേശത്തുള്ള നായന്മാരുടെ പെണ്‍കുട്ടികളുടെ താലികെട്ടുകല്യാണത്തിനു മുമ്പായി വരുന്ന ഉത്സവകാലത്ത് എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ അവരെക്കൊണ്ടു വിളവെടുപ്പിക്കണം. ഉത്സവം കൊടിയേറുന്നതിനു മുമ്പായി ഈ ദേശത്തുള്ള പുരകളെല്ലാം കെട്ടി മേച്ചില്‍ കഴിപ്പിക്കണം. കൊടിയേറ്റുനാള്‍ ഒരാനയെ മതില്ക്കകത്തേക്ക് ഓടിച്ചുകയറ്റണം” എന്നും മറ്റുമാണ് അവര്‍നിശ്ചയിച്ചത്. ഈ വകയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടുന്ന വസ്തുക്കള്‍ തെക്കുംകൂര്‍രാജാവു ദേവസ്വത്തിലേക്കു പതിച്ചുകൊടുത്തു. ഇങ്ങനെ അവിടെ വേണ്ടുന്നതെല്ലാം ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ അവിടംവിട്ട് പോവുകയും ചെയ്തു. അന്നു നിശ്ചയിച്ച ചട്ടപ്രകാരമാണ് ഇപ്പോഴും തിരുവാര്‍പ്പില്‍ ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങള്‍ നടത്തിയും നടന്നും പോരുന്നതെന്നാണു വെച്ചിരിക്കുന്നത്. കാലഭേദം കൊണ്ടു സ്വല്പം ചില ഭേദഗതികള്‍ വന്നിട്ടില്ലെന്നുമില്ല. ഇങ്ങനെ ഏതാനും കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തെക്കേത്തലപ്പണിക്കര്‍ക്കു തിരുവാര്‍പ്പില്‍നിന്ന് ഒരു സ്വാമിയാരെ ക്ഷണിച്ചു തനിക്കു കൂടി ഊരാണ്മയുള്ള തെള്ളകം ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഒരു ഭിക്ഷയമൃതേത്തു നടത്തണമെന്ന് ഒരു മോഹം തോന്നുകയും ആ വിവരം ഒരു ദിവസം സ്വാമിയാരുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. പണിക്കര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു ജോലിക്കാരനും സ്വാമിയാരുടെ ഇഷ്ടനുമായിരുന്നതിനാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ അത് സസന്തോ‌ഷം സമ്മതിച്ചു. പിന്നെ പണിക്കര്‍ അതിനൊരു ദിവസം നിശ്ചയിക്കുകയും വേണ്ടതെല്ലാം വട്ടം കൂട്ടുകയും ചെയ്തിട്ടു വിവരം സ്വാമിയാരെ അറിയിക്കുകയും നിശ്ചിതദിവസം രാവിലെ സ്വാമിയാര്‍ തെള്ളകം ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ എത്തുകയും ചെയ്തു. മാധ്യന്ദിനം കഴിച്ചു സ്വാമിയാര്‍ ചെന്നപ്പോഴേക്കും ഭിക്ഷയ്ക്ക് (ഭക്ഷണത്തിന്) എല്ലാം കാലമായിരുന്നു. വെയ്ക്കാനും വിളമ്പാനും പ്രധാനമായി പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കര്‍ തന്നെയായിരുന്നു.

അദ്ദേഹത്തെ സഹായിക്കാന്‍ ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കരുമുണ്ടായിരുന്നു. ശേ‌ഷം നാല്പതില്ലക്കാര്‍ക്കും ഈ സ്വാമിയെക്കുറിച്ചു വളരെ പുച്ഛമായിരുന്നതിനാല്‍ അവരാരും യാതൊന്നും ഉത്സാഹിക്കാനായി പോയില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, അവര്‍സ്വാമിയാരെ കുറേശ്ശെ പരിഹസിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു പരസ്യമായിട്ടല്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും സ്വാമിയാരറിയാതെയിരുന്നില്ല. എങ്കിലും പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരാണല്ലോ തന്നെ ക്ഷണിച്ചതെന്നു വിചാരിച്ച് സ്വാമിയാര്‍ ഭിക്ഷയ്ക്കു ചെന്നിരുന്നു. പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കര്‍ മുറയ്ക്ക് ഓരോന്നു വിളമ്പിക്കൊടുത്തു തുടങ്ങി. ഭിക്ഷയ്ക്കുള്ള വിഭവങ്ങളില്‍ പ്രധാനമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് വെളിന്താള്‍ (മടന്തത്താള്‍) കൊണ്ടുള്ള എരിശ്ശേരിയായിരുന്നു. തെള്ളകം ദേശത്തു വെളിഞ്ചേമ്പു ധാരാളമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അതിന്റെ താള്‍ കൊണ്ടുള്ള എരിശ്ശേരി ധാരാളമായിട്ടുണ്ടാക്കിയിരുന്നു. ഈ താള്‍ കൊണ്ടുള്ള കറി സ്വാമിയാര്‍ക്ക് ഒട്ടും ഇഷ്ടമല്ലായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, ഈ താള്‍കൊണ്ടു പുളികൂട്ടാതെ എന്ത് കറിയുണ്ടാക്കിയാലും ചൊറിയുകയും ചെയ്യും. സ്വാമിയാര്‍ക്കു ഭിക്ഷയ്ക്കു (ഭക്ഷണത്തിന്) എന്തൊരു പദാര്‍ത്ഥം കൊണ്ടുചെന്നു വിളമ്പിയാലും വേണ്ടെന്നും മതിയെന്നും പറയരുതെന്നും വിളമ്പുന്നവയില്‍ യാതൊന്നും ശേ‌ഷിച്ചുവയ്ക്കരുതെന്നുമാണ് പ്രമാണം. അതിനാല്‍ ഈ താളെരിശ്ശേരി വിളമ്പാന്‍ കൊണ്ടുചെന്നിട്ടു സ്വാമിയാര്‍ ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല. ആ ഉപദ്രവം ആദ്യമേ തീരട്ടെ എന്ന് വിചാരിച്ചു സ്വാമിയാര്‍ ആ എരിശ്ശേരി മുഴുവനും ക്ഷണത്തില്‍ ഭക്ഷിച്ചു തീര്‍ത്തു. അതുകണ്ടിട്ടു സ്വാമിയാര്‍ക്ക് താളെരിശ്ശേരി ഏറ്റവും ഇഷ്ടമാണെന്നു നിശ്ചയിച്ചു പണിക്കര്‍ പിന്നെയും വിളമ്പി. സ്വാമിയാര്‍ അതും ഒരുവിധത്തില്‍ തിന്നു തീര്‍ത്തു. ഇങ്ങനെ പിന്നെയും പിന്നെയും വിളമ്പി വിളമ്പി അവിടെയുണ്ടാക്കിയിരുന്ന എരിശ്ശേരി മുഴുവനും പണിക്കര്‍ സ്വാമിയാരെ കുടിപ്പിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും സ്വമിയാര്‍ക്കുണ്ടായ ബുദ്ധിമുട്ട് എത്രമാത്രമെന്നു പറവാന്‍ പ്രയാസം. ഭിക്ഷ കഴിഞ്ഞു കൈകഴുകി കുലുക്കുഴിഞ്ഞിട്ടും സ്വാമിയാര്‍ക്ക് വായിലെ ചൊറിച്ചില്‍ മാറിയില്ല. ആകപ്പാടെ സ്വാമിയാര്‍ സാമാന്യത്തിലധികം വി‌ഷമിച്ചു.

ഭിക്ഷയമൃതേത്തു കഴിഞ്ഞതിന്റൊശേ‌ഷം ദക്ഷിണയായി. സ്വാമിയാര്‍ക്കു ദക്ഷിണയ്ക്കു വസ്ത്രവും യഥാശക്തി പണവും ചുക്കും കടുക്കയും കൂടി അവരുടെ മുമ്പില്‍വെച്ചു നമസ്ക്കരിക്കുകയാണു പതിവ്. വസ്ത്രവും പണവും മറ്റും കാഴ്ചവെയ്ക്കുന്നതു ഭിക്ഷ നടത്തിയ ആള്‍മാത്രമേ പതിവുള്ളുവെങ്കിലും നമസ്ക്കരിക്കാന്‍ ആ സ്ഥലത്തുള്ള ബ്രാഹ്മണരെല്ലാം ചെല്ലുകയാണ് പതിവ്. ഇവിടെ നമസ്ക്കരിക്കുന്നതിന് പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരും ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കരും മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിനാല്‍ ദക്ഷിണ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ അനുഗ്രഹിക്കുന്നതിനു പകരം ശപിക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. തന്നെ മടന്തത്താള്‍ തീറ്റി വി‌ഷമിപ്പിച്ച പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കര്‍ക്കും അതിനു സഹായിച്ച ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കര്‍ക്കും ബ്രാഹ്മണ്യമില്ലാതായിപ്പോകട്ടെ എന്നും തെള്ളകം ദേശത്തു മടന്തചേമ്പു കിളുര്‍ക്കാതെയായിപ്പോകട്ടെ എന്നും ധിക്കാരികളായ മറ്റേ നാല്പതില്ലക്കാരും കാലക്രമേണ ക്ഷയിച്ചു നാമാവശേ‌ഷന്മാരായിപ്പോകട്ടെ എന്നുമായിരുന്നു സ്വാമിയാരുടെ ശാപം. ഈ ശാപം ശരിയായി ഫലിച്ചു. സ്വാമിയാരുടെ ശാപം നിമിത്തം മറ്റുള്ള ബ്രാഹ്മണര്‍ കൂട്ടത്തില്‍ക്കൂടാതെ യാവുകനിമിത്തം പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരും ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കരും കുടുംബസഹിതം ഒരുവക അമ്പലവാസികളെപ്പോലെ അന്തരാളജാതിക്കാരായിത്തീര്‍ന്നു. തെള്ളകം ദേശത്ത് ഇന്നും മടന്തചേമ്പ് കിളുര്‍ക്കുന്നില്ല. ധിക്കാരികളായ നാല്പതില്ലക്കാരും കാലക്രമേണ നശിച്ചു നാമാവശേ‌ഷന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അഞ്ചെട്ടു കൊല്ലം മുമ്പു ചെമ്മുണ്ടപ്പണിക്കരുടെ കുടുംബം അന്യംനിന്നു.

സ്വാമിയാര്‍ശപിച്ചയുടനെ പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കര്‍ ശാപമോക്ഷത്തിനപേക്ഷിക്കുകയാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ “ആട്ടെ, പണിക്കരുടെ കടവില്‍ ആറ്റില്‍ ഓരു വരുന്ന കാലത്തു നിങ്ങളുടെ ശാപം തീര്‍ന്നു നിങ്ങള്‍ക്കു ബ്രാഹ്മണ്യമുണ്ടാകും” എന്നരുളിചെയ്തു. പിചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരുടെ ഇലം കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ വിജയപുരം പകുതിയില്‍ പാറമ്പുഴദേശത്തു കൗണാറെന്നുകൂടി പേരുള്ള മീനച്ചിലാറ്റിന്റെ വക്കത്താണ്. അവിടെ ഇതുവരെ ഓരു വന്നു തുടങ്ങിയിട്ടില്ല. 5 പിച്ചകശ്ശേരിപ്പണിക്കരുടെ കുടുംബത്തില്‍ ഇപ്പോള്‍ കേശവന്‍ എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു പുരു‌ഷന്‍ മാത്രമേയുള്ളൂ. അയാള്‍ക്ക് ഇപ്പോള്‍ പ്രായം എണ്‍പത്തൊന്നു വയസ്സായിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ അവരുടെ കടവില്‍ ഓരു വരുന്നതിനു മുമ്പ് ആ കുടുംബവും അന്യം നിന്നുപോകുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. 1947-ല്‍ ഓരു വന്നു. പണിക്കര്‍ബ്രാഹ്മണനും ആയി. തെള്ളകം ദേവസ്വത്തിലെ ഊരാളന്മാര്‍ മിക്കവരും അന്യംനിന്നതിന്റെശേ‌ഷം ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നവര്‍ ആ ദേവസ്വം കുമാരനല്ലൂര്‍ ദേവസ്വത്തിലേക്കു വിട്ടുകൊടുത്തു. കുമാരനല്ലൂര്‍ദേവസ്വക്കാര്‍ അത് ആ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു ജോലിക്കാരനായ വട്ടപ്പള്ളി മൂത്തതിന് കൊടുത്തു. ഇപ്പോള്‍ ആ വിഷ്ണുക്ഷേത്രം വട്ടപ്പള്ളി മൂത്തതിന്റെ വകയായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്.

അദ്ധ്യായം 100
പുല്ലങ്കോട്ട് നമ്പൂരി

പണ്ട് ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറില്‍ തളിപ്പറമ്പിനു സമീപം (എന്നാണ് കേട്ടിട്ടുള്ളത്) പുല്ലങ്കോട്ടെന്നു പ്രസിദ്ധമായിട്ട് ഒരില്ലമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഇല്ലത്ത് ഒരുകാലത്ത് ഒരു നമ്പൂരിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധര്‍മ്മപത്നിയും മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. നമ്പൂരിക്കു ഷഷ്ടിപൂര്‍ത്തിയായിട്ടും പുരു‌ഷസന്താനമുണ്ടാകാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം സന്താനാര്‍ത്ഥകമായി സേതു സ്നാനം, ഗംഗാസ്നാനം മുതലായി അനേകം സത്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ നടത്തി. അവയുടെയെല്ലാം ഫലമായിട്ടു നമ്പൂരിയുടെ അറുപത്തഞ്ചാമത്തെ വയസ്സില്‍ അന്തര്‍ജനം ഗര്‍ഭം ധരിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ദമ്പതിമാര്‍ക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം സീമാതീതമായിരുന്നു എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

പിന്നെ നമ്പൂരി, അന്തര്‍ജനം പ്രസവിച്ചുണ്ടാകുന്നത് ഉത്കൃഷ്ട പുരു‌ഷസന്താനം തന്നെയായിരിക്കുന്നതിന് വെണ്ണ മുതലായവ സ്വയമേവ സന്മന്ത്രങ്ങള്‍ജപിച്ചും അനേകംപേരെക്കൊണ്ടു ജപിപ്പിച്ചും കൊടുത്തു കൊണ്ടിരിക്കുകയും അന്തര്‍ജനം യഥാകാലം പ്രസവിച്ചു പുരു‌ഷപ്രജ തന്നെ ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി അന്നും അനേകം ദാനധര്‍മ്മാദികള്‍ ചെയ്യുകയും കുളിച്ചുവന്നു പുത്രന്റെക ജാതകര്‍മ്മം നടത്തുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ നമ്പൂരി പുത്രന്റെ !നാമകരണം, അന്നപ്രാശനം,ചവുളം, ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം എന്നീ ക്രിയകള്‍ യഥാകാലം വേണ്ടപോലെ നടത്തുകയും അതിനിടയ്ക്കു വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും വേദാദ്ധ്യായത്തിനും വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകള്‍ ചെയ്തുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ മകന്‍നമ്പൂരിയുടെ മനസ്സ് അച്ഛന്‍നമ്പൂരി വിചാരിച്ച വഴിക്കെങ്ങുമല്ല പോയത്. അദ്ദേഹത്തിന് ഏകദേശം പുരു‌ഷപ്രായമായപ്പോള്‍ മുതല്‍ ചില കൂട്ടുകാരോടുകൂടി ചീട്ട്, ചേക്കു, പാശി മുതലായ കളികള്‍ തുടങ്ങി. കളികളില്‍ മകന്‍നമ്പൂരിക്കു മിക്കപ്പോഴും തോല്‍വി തന്നെയാണ് ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. എങ്കിലും അവയിലുള്ള ഭ്രമം അദ്ദേഹത്തിനു പ്രതിദിനം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഒട്ടുവളരെ കടം വന്നു കൂടി. കടം കൊടുത്തവര്‍ പണത്തിനായി ഇല്ലത്തു ചെന്നു മുട്ടിക്കൂടി. പുത്ര വാത്സല്യത്തിന്റെ ആധിക്യം കൊണ്ട് അച്ഛന്‍നമ്പൂരി വിരോധമൊന്നും പറയാതെ മകന്റെ കടമെല്ലാം തീര്‍ത്തു. പിന്നെയും മകന്‍നമ്പൂരിക്ക് കളിയിലുള്ള ഭ്രമം നിലച്ചില്ല. അദ്ദേഹം പണം കടം വാങ്ങി കളി മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. കടംകൊടുക്കുന്നവര്‍ വന്നു മകനെ ഞെരുക്കിത്തുടങ്ങുമ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി പണം കൊടുത്തു കടം വീട്ടിക്കൊണ്ടുമിരുന്നു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഒരുദിവസം അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി മകനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച്, “ഉണ്ണീ, നിന്റെ നടപടി ഒട്ടും നന്നായിരിക്കുന്നില്ല. നിന്നോടഹിതം പറയാതെ കഴിച്ചുകൂട്ടണമെന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിതുവരെ ക്ഷമിച്ചു. ഇപ്പോള്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതായിട്ടാണ് പറയുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ നീ ഇഹലോകത്തിലും പരലോകത്തിലും യാതൊരു ഗുണത്തിനും വകയില്ലാത്ത കളികള്‍ക്കായി അസംഖ്യം പണം നശിപ്പിച്ചു. ഇങ്ങനെയായാല്‍ ഇതിന്റെ അവസാനമെവിടെയാണ്? ഞാനിതു നിനക്കു വേണ്ടിപ്പറയുന്നതാണ്. എന്റെ കാര്യത്തെക്കുറിച്ച് ഇനി അധികമൊന്നും വിചാരിക്കാനില്ല. എനിക്കു വയസ്സിപ്പോള്‍ എണ്‍പത്തഞ്ചു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇനി ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ എത്രനാളിരിക്കും? നിനക്കു ചെറുപ്പമാണല്ലോ. കുടുംബഹാനി സംഭവിക്കാതെയിരിക്കാനായിട്ടെങ്കിലും നിനക്കിനിയൊന്നു വേളി കഴിക്കാതിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ഈശ്വര കാരുണ്യത്താല്‍ അതില്‍ ചില സന്താനങ്ങളും ഉണ്ടാകുമെന്നുതന്നെ വിചാരിക്കാം. അപ്പോള്‍ അവരെയൊക്കെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ചുമതല നിനക്കായിത്തീരും. കുടുംബത്തിലുള്ള സ്വത്തെല്ലാം ഇപ്രകാരം നീ നശിപ്പിച്ചാല്‍ അക്കാലത്തു നീ കഷ്ടപ്പെടുമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് ഞാന്‍പറയുന്നത്. എന്റെ ഓമനക്കുട്ടന്‍ ഇനിയെങ്കിലും ഈ നാശകരമായ കളിയില്‍ചേര്‍ന്നു കുടുംബസ്വത്തു നശിപ്പിക്കാതെയിരുന്നാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് എനിക്കു വളരെ ആഗ്രഹമുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനുത്തരമായി മകന്‍നമ്പൂരി “അച്ഛന്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇനി വിചാരിച്ചു വ്യസനിക്കാനും പറയാനും ഞാന്‍ ഇടയക്കില്ല . വന്നതൊക്കെ വന്നു. ഇനി ഞാന്‍ നിമിത്തം ഈ കുടുംബത്തേക്ക് കാല്‍കാശിനുപോലും കടം വരികയില്ല , നിശ്ചയം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. മകന്റെ മറുപടി കേട്ട് അച്ഛന്‍നമ്പൂരി വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും “എന്റെ ഉണ്ണി നന്നായി വരട്ടെ” എന്നു മനസ്സുകൊണ്ട് അനുഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്തു.

അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയുടെ സന്തോ‌ഷം അധികം നീണ്ടുനിന്നില്ല. നമ്പൂരി ഇല്ലത്തുനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയിട്ടു പിന്നെ മടങ്ങിവന്നില്ല. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിക്കു ദുസ്സഹമായ ദുഖമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു ദിവസം കഴിഞ്ഞു, ഒരാഴ്ചവട്ടം കഴിഞ്ഞു, ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞു; എന്നിട്ടും മകന്‍ നമ്പൂരി തിരിച്ചുവന്നില്ല. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിക്കു സര്‍വ്വസ്വവും നശിച്ചാലും വേണ്ടില്ല, തന്റെ മകനെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍മതി എന്നു തോന്നിത്തുടങ്ങി. ഒടുക്കം വ്യസനം ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി കുടയും വടിയുമെടുത്തുകൊണ്ട് മകനെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിക്കു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തമുള്ള ക്ഷീണം കൊണ്ടു നടക്കാന്‍ വളരെ പ്രയാസമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും പുത്രവാത്സല്യത്തിന്റെ ശക്തി കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു ദിക്കില്‍ അടങ്ങിപ്പാര്‍ക്കാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അതിനാലദ്ദേഹം മകനെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പലദേശങ്ങളിലും അലഞ്ഞുനടന്നു.

മകന്‍നമ്പൂരി ഇല്ലത്തുനിന്ന് ഇറങ്ങീട്ടു നേരെ തെക്കോട്ടാണ് നടന്നത്. ഏതാനും ദിവസംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. തിരുവനന്തപുരം വേദമോ ശാസ്ത്രമോ സംഗീതമോ സാഹിത്യമോ ചൂതുകളിയോ മദ്യപാനമോ മോ‌ഷണമോ എന്ത് വേണമെങ്കിലും പഠിക്കാനും പഠിപ്പിക്കാനും ശീലിക്കാനും പ്രവര്‍ത്തിക്കാനും സൗകര്യമുള്ള ഒരു സ്ഥലമാണല്ലോ. മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ഇത്രയും സുഖപ്രദമായ മറ്റൊരു സ്ഥലം കേരളത്തിലുണ്ടോ എന്നുതന്നെ സംശയമാണ്. മണ്ഡപത്തില്‍ ജപംചാര്‍ത്തിച്ചാല്‍ അതിനു പ്രതിദിനം ഒരു പണംവീതം ദക്ഷിണ നിശ്ചയമാക്കിക്കിട്ടും. പിന്നെ ഭാഗ്യമുണ്ടെങ്കില്‍ ഇടയ്ക്കു തിരുവോണം, തിരുനാള്‍, ദ്വാദശി, അമാവാസി മുതലായ വിശേ‌ഷദിവസങ്ങളില്‍ വല്ല ഗോമൂല്യമോ പത്തുമഞ്ഞൂറും ആയിരവും അതിലധികവും പണമുള്ള വലിയ ദാനങ്ങളോ കിട്ടിയേക്കാം. അന്ന് നാടുനീങ്ങിയ സ്വാതിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ ഇരുപത്തിരണ്ടാമാണ്ടു മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ കാലമായിരുന്നതിനാല്‍ വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍ വലിയ വലിയ ദാനങ്ങള്‍ കൂടെക്കൂടെ ഉണ്ടാകുമായിരുന്നു. രണ്ടു നേരവും അഗ്രശാലയില്‍ ഭക്ഷണവും കിട്ടുമല്ലോ. ഇതെല്ലാം വിചാരിച്ചായിരിക്കണം പുല്ലങ്കോട്ടു മകന്‍നമ്പൂരി തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നത്.

അദ്ദേഹം തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നിട്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പതിവിനു യാതൊരു വ്യത്യാസവും വരുത്തിയില്ല. ചീട്ടുകളിയോ പാശി കളിയോ എന്തെങ്കിലും ഒരു കളി പതിവായി നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ചിലപ്പോള്‍ കൈവശം പണമിലാതെയും കടം കിട്ടാതെയും വന്നിട്ട് അദ്ദേഹം വളരെ വി‌ഷമിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹമൊരു സരസനും സുമുഖനും സമര്‍ത്ഥനുമായിരുന്നതിനാല്‍ സാമാന്യക്കാരൊക്കെ അദ്ദേഹം ചോദിച്ചാല്‍ കടം കൊടുക്കുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈവശം പണം വരുന്ന സമയം ചെന്നു മുട്ടിക്കൂടിയാല്‍ കൊടുക്കാനുള്ളതു കുറേശ്ശെ അദ്ദേഹം കൊടുക്കാറുമുണ്ട്. പക്ഷെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈവശം പണമുണ്ടായിരിക്കുന്ന സമയം വളരെ ചുരുക്കമായിരിക്കും.

പുല്ലങ്കോട്ടു മകന്‍നമ്പൂരി തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്ന് ഏതാനും ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവിടെയുള്ള പു‌ഷ്പാഞ്ജലി സ്വാമിയാരുടെ വലിയ സേവകനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ മിക്ക ദിവസവും ഊണു സ്വാമിയാര്‍മഠത്തില്‍ തന്നെയായി. മകന്‍നമ്പൂരി പിന്നെ അധികം അഗ്രശാലയില്‍ പോകാറില്ല.

മകന്‍നമ്പൂരിയുടെ താമസം മിക്കവാറും സ്വാമിയാരു മഠത്തിലായെങ്കിലും അദ്ദേഹം പതിവുള്ള കളി വേണ്ടെന്നുവെച്ചില്ല. അതു മുടങ്ങാതെ നടത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ സ്വാമിയാരുടെ പെട്ടിയിലിരുന്ന കുറെ പണം കാണാതെയായി. അത് ഈ മകന്‍ നമ്പൂരി എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി പാശികളിച്ചു കളഞ്ഞതാണെന്നു സ്വാമിയാരും മഠത്തിലുണ്ടായിരുന്ന മറ്റെല്ലാവരും ഊഹിക്കതെയിരുന്നില്ല. എങ്കിലും പ്രത്യക്ഷമായിക്കാണാതെ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ ഒരു കളവു ചെയ്തുവെന്നു പറയുന്നതു യുക്തമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അതിനെക്കുറിച്ച് ആരുമൊന്നും പറഞ്ഞുമില്ല. സ്വാമിയാര്‍മഠത്തിലുള്ളവര്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും പറഞ്ഞില്ലെങ്കിലും ഈ സംഗതി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടറിയുകയും ഈ നമ്പൂരി മേലാല്‍സ്വാമിയാരു മഠത്തില്‍കയറുന്നതിനനുവദിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനും അദ്ദേഹത്തിന് അഗ്രശാലയില്‍ ചോറ് കൊടുക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനും കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടി. അതുനിമിത്തം നമ്പൂരിക്കു തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചാല്‍ ഭക്ഷണം കിട്ടാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാലദ്ദേഹം പിന്നെ അവിടെ താമസിക്കാതെ ശുചീന്ദ്രത്തേക്കു പോയി. അവിടെ നമ്പൂരിക്കു നല്ല തരം കിട്ടി. അദ്ദേഹം അവിടെ എത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ കീഴ്ശാന്തിക്ക് ഒരാള്‍ പോരാതെയായിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ കീഴ്ശാന്തിക്കാരനായി താമസിക്കാമോ എന്ന് അദ്ദേഹത്തോട് ചോദിക്കുകയും അദ്ദേഹം സമ്മതിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തെ അവിടെ ഒരു കീഴ്ശാന്തിക്കാരനായി നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാലദ്ദേഹത്തിനവിടെ ശാന്തിക്കാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ സുഖമായി ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതിനും കുറേശ്ശെ പണം കിട്ടുന്നതിനും തരമായി. എന്നു മാത്രമല്ല , അക്കാലത്ത് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ശാന്തിക്കാര്‍ മിക്കവാറും ചീട്ടുകളിക്കാരായിരുന്നതിനാല്‍ അതിനും അദ്ദേഹത്തിനവിടെ ഒട്ടും ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടായില്ല. ക്ഷേത്രത്തിലെ ജോലി കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ മിക്ക സമയത്തും കളി തന്നെയായിരുന്നു. കളിക്കാന്‍ കൂട്ടുകാര്‍ ശാന്തിക്കാരും കളിസ്ഥലം ശാന്തിക്കാരുടെ മഠവുമായിരുന്നതിനാല്‍ വളരെ സൗകര്യമുണ്ടായി. കളിക്കാരെയും കളിസ്ഥലവുമന്വേ‌ഷിച്ചു ദൂരെയെങ്ങും പോകേണ്ടല്ലോ.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ജോലികളും അത്താഴവും കഴിഞ്ഞു കളിക്കാരെല്ലാവരും ശാന്തിക്കാരുടെ മഠത്തില്‍കൂടി മുറയ്ക്കു ചീട്ടുകളി തുടങ്ങി. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതികഠിനമായ കാറ്റും മഴയുമാരംഭിച്ചു. കാറ്റിന്റെ ശക്തികൊണ്ട് വിളക്കു കെട്ടുപോകുമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ വാതിലടച്ചു മുറിക്കകത്തിരുന്നാണ് കളിച്ചത്. അക്കാലത്തു നിലവിളക്ക്, മാടമ്പിവിളക്ക് മുതലായവയല്ലാതെ ചിമ്മിനിയുള്ള വിളക്കുകളധികമുണ്ടായിരുന്നില്ലല്ലോ.

പുല്ലങ്കോട്ടു മകന്‍നമ്പൂരിക്ക് വെറ്റിലമുറുക്കു കലശലായിട്ടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം മുറുക്കിക്കൊണ്ടാണ് കളിച്ചിരുന്നത്. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു തുപ്പാന്‍ വൈകി. വാതില്‍ തുറന്നാല്‍ വിളക്ക് കേട്ടുപോയെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം വളരെനേരം തുപ്പാതെ കഴിച്ചുകൂട്ടി. അങ്ങനെ കുറെ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തുപ്പല്‍ വായ്ക്കകത്തു നിറയുകയാല്‍ തുപ്പാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അപ്പോഴേക്കും കാറ്റും മഴയും സ്വല്പം ശമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരി പെട്ടെന്ന് വാതില്‍ തുറന്ന് അകത്തുനിന്നുകൊണ്ട് മുറ്റത്തേക്ക് നീട്ടിയൊരു തുപ്പു വെച്ചുകൊടുത്തു. അതു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ മുറ്റത്തുനിന്ന് “ആരാണത് ? ഉണ്ണിയല്ലേ?” എന്നൊരു ചോദ്യം കേട്ടു. മുറ്റത്തു വലിയ ഇരുട്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ഒന്നും കാണാന്‍വയ്യായിരുന്നു. എങ്കിലും ശബ്ദം കേട്ടപ്പോള്‍ സംശയം തോന്നുകയാല്‍ മകന്‍നമ്പൂരി പെട്ടെന്നു വിളക്കെടുത്തു കൊണ്ടുചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം സംശയിച്ചതുപോലെതന്നെ മുറ്റത്തു നിന്നിരുന്നത് അച്ഛന്‍നമ്പൂരി തന്നെയായിരുന്നു. മകന്റെ തുപ്പലില്‍ അച്ഛന്റെ ദേഹം മുഴുവനും മുഴുകിയിരുന്നു.

അച്ഛന്‍നമ്പൂരി മകനെ അന്വേ‌ഷിചു പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ച് ഒടുവില്‍ ഈ ദിക്കില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ ഈ മഠത്തില്‍ കാണുമെന്ന് ആരോ പറഞ്ഞറിയുകയാല്‍ ഇങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ കാറ്റും മഴയും ഇരുട്ടും വരികയാല്‍ നനഞ്ഞൊലിച്ചും കിടുകിടാ വിറച്ചും തപ്പിത്തടഞ്ഞും ഒരുവിധത്തില്‍ ആ മുറ്റത്തു വന്നുചേര്‍ന്ന സമയത്തായിരുന്നു മകന്‍ നീട്ടിപ്പിടിച്ചു തുപ്പിയത്. തുപ്പല്‍ വായ്ക്കകത്തു നിറച്ചുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയുടെ ദേഹം മുഴുവനും തുപ്പലില്‍ കുളിച്ചതുപോലെ ആയിത്തീര്‍ന്നു. അതു കണ്ട് മകന്‍ സാമാന്യത്തിലധികം വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം ക്ഷണത്തില്‍പ്പോയി വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടുവന്ന് അച്ഛനെ കുളിപ്പിച്ചു തുവര്‍ത്തിച്ച് ഈറന്‍മാറ്റിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം “എന്റെ സമസ്താപരാധങ്ങളും അച്ഛന്‍സദയം ക്ഷമിച്ച് എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം” എന്നു സഗദ്ഗദം പറഞ്ഞ് പാദത്തില്‍വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു. വയോ വൃദ്ധനായ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി കരഞ്ഞുകൊണ്ട് മകനെ പിടിച്ചെഴുന്നെല്പിച്ചു മാറിലണച്ചു ഗാഢാശ്ശേഷം ചെയ്തിട്ട്, “എന്റെ ഉണ്ണി എന്തു ചെയ്താലും എന്റെ പോന്നോമനക്കുട്ടനോട് എനിക്ക് ഒരിക്കലും വിരോധം തോന്നുകയില്ല. എന്റെ തങ്കക്കുട്ടന് ഇനിയെങ്കിലും ഈശ്വരന്‍ നല്ലതു തോന്നിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു തലയില്‍ തൊട്ടനുഗ്രഹിച്ചു.

വാര്‍ദ്ധക്യംകൊണ്ടും വഴിനടപ്പുകൊണ്ടും വളരെ ക്ഷീണിച്ചിരുന്ന അച്ഛന്‍നമ്പൂരിക്കു മകന്‍നമ്പൂരി ശയനോപകരണങ്ങള്‍കൊടുത്തു വേഗത്തില്‍ കിടത്തുകയും അച്ഛന്‍നമ്പൂരി കിടന്നിട്ടു ക്ഷണത്തില്‍ ഉറങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മകന്‍നമ്പൂരി യും പോയി കിടന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിനു മനോവിചാരങ്ങള്‍കൊണ്ട് ഉറക്കം വന്നില്ല. അച്ഛന്‍ അനേകം സത്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തതിന്റെ ഫലമായിട്ടാണ് താനുണ്ടായതെന്നും അച്ഛനു തന്നെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ വാത്സല്യമുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹത്തിനറിയാമായിരുന്നു. നടക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിരിക്കുന്ന ഈ വാര്‍ദ്ധക്യകാലത്തു തന്നെ അന്വേ‌ഷിച്ച് അനേക ദിവസത്തെ വഴി നടന്നു വന്ന അച്ഛന്റെ സ്നേഹാധിക്യത്തെക്കുറിച്ചും അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചു. ഇപ്രകാരം ശുദ്ധാത്മാവായിരിക്കുന്ന അച്ഛന്റെ മുഖത്തു മനപ്പൂര്‍വ്വമായിട്ടല്ലെങ്കിലും തുപ്പാനിടയായതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വി‌ഷാദവും അദ്ദേഹത്തിനു സാമാന്യമായിട്ടുണ്ടായി. ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണകുലത്തില്‍ ജനിച്ച താന്‍ ബ്രാഹ്മണവൃത്തിയെ വിട്ട് കേവലം നീചനെപ്പോലെ ചൂതുകളിയില്‍ ഭ്രമിച്ചു നടന്നുപോയതിനെക്കുറിച്ചുള്ള പശ്ചാത്താപവും അദ്ദേഹത്തിനു സാമാന്യ ത്തിലധികമുണ്ടായി. ഇവയെല്ലാം കൊണ്ടുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന് ഉറക്കം വരാഞ്ഞത്. കഴിഞ്ഞുപോയ ജീവിതകാലം മുഴുവനും നി‌ഷ്ഫലമായിപ്പോയതിനാല്‍ ആയുശ്ശേ‌ഷത്തെ ഈസ്വരസേവകൊണ്ടുതന്നെ നയിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും നേരം ഏഴര നാഴിക വെളുപ്പായതിനാല്‍ അദ്ദേഹമെണീറ്റു കുളിക്കാന്‍പോയി. കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ട്ടനവും കഴിച്ച് അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രത്തില്‍പ്പോയി ദിവ്യമന്ത്രങ്ങള്‍ജപിച്ച് ഈശ്വരനെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. നേരം വെളുത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അച്ഛന്‍നമ്പൂരിയും കുളിച്ച് നിത്യകര്‍മ്മാദികള്‍ കഴിചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ മകന്‍ ഈശ്വരനെ സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത് കണ്ടു വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു.

ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉച്ചപൂജ കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ശാന്തിക്കാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ അച്ഛനും മഹനും ഊണു കഴിചു. പിന്നെ അച്ഛന്‍നമ്പൂരി മകനെ വിളിച്ച് “ഉണ്ണീ! നമുക്കിനി വടക്കോട്ടു പോവുകയല്ലേ? നിന്റെ അമ്മ നിന്നെക്കാണാഞ്ഞിട്ടു വളരെ വ്യസനിക്കുന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മകന്‍ , “ഞാനിവിടെ ഇന്നു മുതല്‍ ഒരു സംവത്സരഭജനം നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുകയാണ്. അതു കഴിയാതെ ഇങ്ങോട്ടും പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു.

അച്ഛന്‍നമ്പൂരി: ഈശ്വരനെ സേവിക്കുന്നതു നല്ലതുതന്നെ. നിന്റെ അമ്മയുടെ കഥ വിചാരിച്ചിട്ടാണ് ഞാന്‍പറഞ്ഞത്. നീ ഇങ്ങനെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയിരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഒരു കൊല്ലം ഞാനുമിവിടെ താമസിക്കാം. നമുക്കൊരുമിച്ചുതന്നെ വേണം വടക്കോട്ടു പോകാന്‍.

മകന്‍നമ്പൂരി: അച്ഛന്‍ ഇക്കാര്യത്തില്‍ നിര്‍ബന്ധം പിടിക്കരുത്. എന്റെ നിശ്ചയത്തെ ഭേദപ്പെടുത്താന്‍നിവൃത്തിയില്ല. ഒരു കൊല്ലം മുഴുവനും അച്ഛനിവിടെ താമസിച്ച് ബുദ്ധിമുട്ടുന്നതിനെന്താണ്? അച്ഛനെയും കാണാതെയിരുന്നാല്‍ അമ്മയ്ക്കു വ്യസനമാധികമാവുമല്ലോ. അതിനേക്കാള്‍ നല്ലത്, അച്ഛന്‍ ചെന്ന് എന്നെക്കണ്ടുവെന്നും സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞാലങ്ങോട്ടു ചെല്ലുമെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് അമ്മയെ സമാധാനപ്പെടുത്തുകയലയോ? അച്ഛന്‍ ഉടനെ വടക്കോട്ടു പോവുകയാണ് നല്ലത്. ഇനിയും ഞാന്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം നീചവൃത്തി കൈക്കൊണ്ടേക്കുമെന്ന് അച്ഛന്‍സംശയിക്കേണ്ട. എന്റെ മനസ്സ് ഈശ്വരസേവയിങ്കല്‍ ഉറച്ചുപോയി. അത് ഒരിക്കലും ഇളകുന്നതല്ല.

ഇങ്ങനെയൊക്കെപ്പറഞ്ഞു സമ്മതിപ്പിച്ച് അച്ഛനെ ഇല്ലത്തേക്ക് മടക്കി അയച്ചിട്ടു മകന്‍നമ്പൂരി ഭഗവാനെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് ശുചീന്ദ്രത്തുതന്നെ താമസിച്ചു. ഒരുനേരം മാത്രം ഉണ്ടുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം ഭജനമാരംഭിച്ചത്. ആറു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതും വേണ്ടെന്നുവെച്ചു. നാഴി പാലും രണ്ടോ മൂന്നോ പഴവും മാത്രം ഒരുനേരം കഴിച്ചുകൊണ്ടാണ് പിന്നെ ഭജിച്ചത്.

ഇങ്ങനെ ശുചീന്ദ്രത്ത് ഒരു സംവത്സരത്തെ ഭജനം നിര്‍വ്വഹിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മകന്‍നമ്പൂരി തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് പോയി. അവിടെച്ചെന്നു പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനം തുടങ്ങി. അതു മൗനവ്രതത്തോടുകൂടിയായിരുന്നു. അന്നും ഭക്ഷണം പ്രതിദിനം മദ്ധ്യാഹ്നമാകുമ്പോള്‍ മാധ്യന്ദിനകര്‍മ്മം കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം നാഴി പാലും രണ്ടോ മൂന്നോ കദളിപ്പഴവും മാത്രമായിരുന്നു. അത് തന്നെ വല്ലവരും കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്താല്‍ കഴിക്കുമെന്നല്ലാതെ വേണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമില്ലായിരുന്നു.

സ്വാമിയാരുടെ പെട്ടിയിലിരുന്ന പണം തട്ടിയെടുത്തു കൊണ്ടു പോയി പാശി കളിച്ചു കളഞ്ഞു എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ പെട്ടെന്നുണ്ടായ കോപം നിമിത്തം ആ നമ്പൂതിരിക്ക് അഗ്രശാലയില്‍ ചോറ് കൊടുക്കരുതെന്നു കല്പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടിയെങ്കിലും പിന്നീട് തിരുമനസ്സിലേക്ക് അതിനെക്കുറിച്ച് പശ്ചാതാപമുണ്ടായി. ഒരു ബ്രാഹ്മണകുലത്തില്‍ ജനിച്ചയാള്‍ എങ്ങനെയിരുന്നാലും അദ്ദേഹത്തിനു ചോറ് കൊടുക്കരു തെന്നു താന്‍ വിരോധിച്ചത് വലിയ സാഹസവും കഷ്ടവുമായിപ്പോയി എന്നാണ് പിന്നീട് തിരുമനസ്സില്‍തോന്നിയത്. അദ്ദേഹത്തെ വരുത്തി മനസ്താപം തീര്‍ത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കണമെന്നും തിരുമനസ്സില്‍വിചാരിച്ചു. കാര്യാന്തരങ്ങള്‍കൊണ്ട് അത് സാധിച്ചില്ലെന്നു മാത്രമേ ഉള്ളൂ. അങ്ങനെ ഇരുന്നപ്പോഴാണ് ആ നമ്പൂതിരി സന്യാസവൃത്തി സ്വീകരിച്ചുക്കൊണ്ട് തിരുവനന്തപുരത്തുവന്നു പത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനം തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നു തിരുമനസ്സിലേക്ക് അറിവുകിട്ടിയത്.

അടുത്തദിവസം കൊവിലെഴുന്നുള്ളത്തു സമയത്ത് അദ്ദേഹം ഒറ്റക്കല്ലുമണ്ഡപത്തില്‍ കണ്ണുമടച്ചിരുന്നു ജപിക്കുന്നത് കല്പിച്ചു കാണുകയും ചെയ്തു. താപസവേ‌ഷത്തെ ധരിച്ചും ബ്രഹ്മതേജസ്സില്‍ മുഴുകിയുമിരുന്ന അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടിട്ടു തിരുമനസ്സിലേക്ക് അസാമാന്യമായ ഭക്തിയും ബഹുമാനവും തോന്നി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിക്കൊണ്ട് കുറച്ചു നേരം അവിടെ എഴുന്നള്ളി നിന്നു. അതിനിടയ്ക്കു നമ്പൂതിരി കണ്ണുതുറക്കുകയും തിരുമേനിയെ കാണുകയും സ്വല്പമായി മന്ദസ്മിതം ചൊരിയുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മന്ദഹാസത്തോടുകൂടി “അവിടേക്കു വല്ലതും ആവശ്യമുണ്ടെങ്കില്‍ പറയണം. എന്നാല്‍ കഴിയുന്നതൊക്കെ ചെയ്വാന്‍ ഞാന്‍സന്നദ്ധനാണ്” എന്നു കല്പിചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരി, “എനിക്ക് ആവശ്യമായിട്ടുള്ളത് ഈശ്വരനെ കാണുകയാണ്. വേറെ യാതൊന്നും എനിക്കാവശ്യമില്ല” എന്നു നിലത്തെഴുതിക്കാണിച്ചു. അതു കണ്ടിട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “അതിനു ഞാനൊന്നും ചെയ്യേണ്ടതായിട്ടില്ലല്ലോ” എന്നു കല്പിച്ചിട്ടു കൊട്ടാരത്തിലേയ്ക്കെഴുന്നള്ളി. നമ്പൂരിക്കു പതിവായി നാഴി പാലും മൂന്നു കദളിപ്പഴവും മാത്രമേ ആഹാരമുള്ളൂ എന്നറിയുകയാല്‍ പതിവായി മദ്ധ്യാഹ്നമാകുമ്പോള്‍ അത്രയും പാലും പഴവും ഒറ്റക്കല്ലുമണ്ഡപത്തില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ഒരു ബ്രാഹ്മണന്‍ പതിവായി അതു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും നമ്പൂരി അതെടുത്തു കഴിക്കുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു. നമ്പൂരി ഇപ്രകാരം പത്മനാഭസ്വാമിയെസ്സേവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന കാലത്ത് ക്ഷേത്രത്തില്‍ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായി ചെല്ലുന്നവര്‍ യഥാശക്തി ഒന്നും രണ്ടും നാലും അതിലധികവും പണം വീതം നമ്പൂരിയുടെ മുമ്പിലുംവെച്ചു വന്ദിച്ചിരുന്നു. നമ്പൂരി ആ പണമെല്ലാമെടുത്തു ശേഖരിച്ചു വെച്ചു സ്വാമിയാര്‍ പതിവായി പത്മനാഭസ്വാമിക്കു പു‌ഷ്പാഞ്ജലി കഴിക്കാനായി ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെലുമ്പോള്‍ അതെടുത്തുകൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളുവാന്‍ കൈകൊണ്ടു ആംഗ്യം കാണിക്കുകയും സ്വാമിയാര്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോകുകയും പതിവായി. അങ്ങനെ സ്വാമിയാര്‍ക്കു മുമ്പു കാണാതെപോയ സംഖ്യ കഴിഞ്ഞു പത്തിരട്ടി അധികമായിട്ടും നമ്പൂരി ആ പതിവിനെ ഭേദപ്പെടുത്തിയില്ല. നമ്പൂരിക്കു പതിവായി വളരെ പണം കിട്ടുകയും കിട്ടുന്നതെല്ലാം സ്വാമിയാര്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ ഒരു സംവത്സരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരി ഭജനവും മൗനവ്രതവും മതിയാക്കീട്ടു സ്വാമിയാരുമഠത്തില്‍ച്ചെന്നു സ്വാമിയാരെക്കണ്ടു നമസ്ക്കരിച്ചിട്ട് സന്യാസം കൊടുക്കണമെന്നപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ “അങ്ങേക്കു സന്യാസം തരുവാന്‍ തക്കവണ്ണ യോഗ്യത എനിക്കില്ല. തപശ്ശക്തികൊണ്ടും ഈശ്വരഭക്തി കൊണ്ടും അങ്ങ് എന്നെ അതിശയിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഇക്കാര്യം എന്നെക്കാള്‍ യോഗ്യതയുള്ള വരുടെ അടുക്കല്‍ അപേക്ഷിക്കേണ്ടതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “അവിടുന്ന് ഇങ്ങനെ അരുളിച്ചെയുന്നത് സങ്കടമാണ്. അവിടുത്തേ ഞാന്‍ എന്റെ ശ്രീഗുരുക്കളായി മനസ്സുകൊണ്ടു സ്വീകരിച്ചു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇനി ഞാന്‍ഇക്കാര്യത്തിനായി മറ്റൊരാളുടെ അടുക്കല്‍ അപേക്ഷിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം മുട്ടിക്കൂടുകയാല്‍ ഒടുക്കം സ്വാമിയാര്‍ സമ്മതിച്ചു നമ്പൂരിക്കു യഥാവിധി സന്യാസം കൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു “പുല്ലങ്കോട്ടു മകന്‍നമ്പൂരി ” എന്നുണ്ടായിരുന്ന പേരു പോയി “പുല്ലങ്കോട്ടു സ്വാമിയാര്‍” എന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചു.

അനന്തരം പുല്ലങ്കോട്ടു സ്വാമിയാര്‍ തന്റെ ശ്രീഗുരുക്കളായി പു‌ഷ്പാഞ്ജലി സ്വാമിയാരെ വന്ദിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു അവിടെ നിന്നു പോയി. പൂര്‍വ്വാശ്രമമായ പുല്ലങ്കോട്ടില്ലത്തെത്തി മാതാപിതാക്കന്മാരെ കണ്ടു താന്‍ സന്യസിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും ഗംഗാസ്നാനത്തിനു പോവുകയാണെന്നുമുള്ള വിവരം അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി “ഇനി ഞങ്ങളിവിടെ താമസിക്കുന്നതെന്തിനാണ്? കുടുംബം നാമാവശേ‌ഷമാകുക എന്നുള്ളത് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങള്‍ ഇവിടെക്കിടന്നു മരിച്ചാല്‍ ശേ‌ഷക്രിയ ചെയ്വാനും ആരുമില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഞങ്ങളും ഗംഗാസ്നാനത്തിനു തന്നെ പോരികയാണ്” എന്നു പറയുകയും സ്വാമിയാര്‍ അതു പൂര്‍ണ്ണമായി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

അവര്‍ മൂന്നുപേരും കൂടി സ്വദേശത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു യഥാക്രമം കാശിയിലെത്തി. മുറയ്ക്കു ഗംഗാസ്നാനവും വിശ്വനാഥദര്‍ശനവും നടത്തിക്കൊണ്ടു സസുഖം അവിടെ താമസിച്ചു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിയും തദനന്തരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധര്‍മ്മപത്നിയും കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും അവരുടെ മൃതശരീരം സ്വാമിയാര്‍ ചില ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടെടുപ്പിച്ചു ഗംഗയിലിടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ യഥാകാലം സ്വാമിയാരും സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്തു. പുല്ലങ്കോട്ട് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി തന്റെ സഹധര്‍മ്മചാരിണി ഗര്‍ഭം ധരിച്ചിരുന്ന കാലത്തു വെണ്ണ മുതലായവ ജപിച്ചും പലരെക്കൊണ്ടു ജപിപ്പിച്ചും കൊടുത്തതുകൊണ്ടാണല്ലോ ഒടുക്കം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രന്‍ സദ്വൃത്തനും സന്യാസിയുമായിത്തീര്‍ന്നത്. അതിനാല്‍ ദിവ്യമന്ത്രങ്ങളുടെ ശക്തി എപ്പോഴെങ്കിലും ഫലിക്കുമെന്നുതന്നെ വിശ്വസിക്കാം.

അദ്ധ്യായം 101
പനച്ചിക്കാട്ടു സരസ്വതി

പനച്ചിക്കാടെന്നു പറയപ്പെടുന്നത് ഉത്തരതിരുവിതാംകൂറില്‍ കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്നതും കാടമുറി ഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ടതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണ്. അവിടെയുള്ള കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു പണ്ടൊരു കാലത്ത് (കൊല്ലവര്‍ഷം ആറാം ശതാബ്ദത്തിലെന്നാണ് കേള്‍വി) ഒരു നമ്പൂരിയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധര്‍മ്മപത്നിയും മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. നമ്പൂരിക്ക് ഷഷ്ടിപൂര്‍ത്തി കഴിഞ്ഞിട്ടും പുരുഷസന്താനമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ നമ്പൂരി “അപുത്രസ്യോ കുതോ മുക്തിഃ” എന്നു വിചാരിച്ചു വിഷാദിച്ചു ഗംഗാസ്നാനത്തിനായിപ്പുറപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ പോയ വഴിക്ക് അദ്ദേഹം മൂകാംബിയില്‍ ചെന്നുചേരുകയും അവിടെ ഏതാനും ദിവസം ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചിട്ടു പോകാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ഭജനമാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരി ദൃഢഭക്തിയോടുകൂടി ഒരു സംവത്സരം ഭജിച്ചു. അതിനിടയ്ക്ക് ഒരുദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം കിടന്ന് ഉറങ്ങിയിരുന്നപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “അങ്ങ് ഇനി ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്താലും, അങ്ങേക്ക് ഈ ജന്മത്തില്‍ സന്തതികളുണ്ടാവുക അസാദ്ധ്യമാണ്. അതിനാല്‍ അതിനായി കഷ്ടപ്പെടണമെന്നില്ല. നാളെത്തന്നെ സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പൊയ്ക്കൊള്ളൂ. അങ്ങയുടെ ഇല്ലത്തിനടുത്തുള്ള കരുനാട്ടില്ലത്ത് ഇപ്പോള്‍ ഒരന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അവിടെച്ചെന്ന് ആ ഇല്ലത്തെ ഗൃഹസ്ഥനോട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്തര്‍ജ്ജനം പ്രസവിച്ചു രണ്ടുണ്ണികളുണ്ടാകുമെന്നും അതിലൊരുണ്ണിയെ അങ്ങേക്കു തരണമെന്നും പറയുക. അദ്ദേഹം സമ്മതിച്ചു സസന്തോഷം ഒരുണ്ണിയെ അങ്ങേക്കു തരും. ആ ഉണ്ണിയെ മുലകുടി മാറിയാലുടനെ വാങ്ങി അങ്ങയുടെ ഔരസപുത്രനെപ്പോലെ വളര്‍ത്തുകയും ചൌളം, ഉപനയനം മുതലായവ യഥാകാലം നടത്തുകയും ആ പുത്രനെക്കൊണ്ട് കാലമാകുമ്പോള്‍ വിവാഹം ചെയ്യിക്കുകയും വേണം. അദ്ദേഹത്തിനു പത്തു പുത്രന്മാരുണ്ടാകും. പിന്നെ എന്നും അങ്ങയുടെ ഇല്ലത്തു പുരുഷന്മാര്‍ പത്തുപേരില്‍ കുറയാതെ ഉണ്ടായിരിക്കും. അങ്ങ് ഒട്ടും സംശയിക്കേണ്ട. സകല കാര്യങ്ങളും സാധിപ്പിച്ചു തരുന്നതിനായി ഞാനും അങ്ങയുടെ കൂടെപ്പോരാം”എന്നു പറഞ്ഞതായി തോന്നി. ഉടനെ അദ്ദേഹമുണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നുനോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും ഇതു മൂകാംബികാദേവിയുടെ അരുളപ്പാടാണെന്നു വിശ്വസിച്ച് നമ്പൂരി പിറ്റേ ദിവസം തന്നെ രാവിലെ കുളിച്ച് ദേവിയെ വന്ദിച്ചിട്ട് ഊണും കഴിച്ച് മടങ്ങിപ്പോന്നു.

അദ്ദേഹം സ്വദേശത്തെത്തിയ ക്ഷണത്തില്‍ത്തന്നെ കരുനാട്ടില്ലത്തു ചെന്ന് അവിടത്തെ ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരിയെക്കണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടെന്നും ആ അന്തര്‍ജ്ജനം ഇരട്ട പ്രസവിച്ചു രണ്ടുണ്ണികളുണ്ടാകുമെന്നും അതിലൊരുണ്ണിയെ തനിക്കു തരണമെന്നും പറഞ്ഞു. അവിടെ അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ഗര്‍ഭമുണ്ടോ ഇല്ലയോ എന്നു സംശയിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരിയുടെ വാക്കു കേട്ടപ്പോള്‍ കരുനാട്ടു നമ്പൂരി ഏറ്റവും സന്തോഷിക്കുകയും രണ്ടുണ്ണികള്‍ ഒരുമിച്ചുണ്ടാകുന്നപക്ഷം ഒരുണ്ണിയെ കൊടുത്തേക്കാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരി കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചിട്ട് ഇല്ലത്തേക്കു പോകാമെന്നു വിചാരിച്ചു കുളിക്കാന്‍ പോയി. അവിടെ ആ ദേശത്തുള്ള ചില നമ്പൂരിമാരുടെ വകയായി പണ്ടേ തന്നെയുള്ള വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു സ്വല്പം കിഴക്കോട്ടുമാറിയുള്ള കുളത്തിലാണ് കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരി കുളിക്കാന്‍ പോയത്. നമ്പൂരി തന്റെ കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന ഓലക്കുട കുളത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറേ കരയില്‍ വെച്ചിട്ട് കുളത്തിലിറങ്ങി കുളിച്ചു. കുളി കഴിഞ്ഞ് വന്ന് അദ്ദേഹം കുടയെടുക്കുവാന്‍ നോക്കിയപ്പോള്‍ കുട നിലത്തുനിന്ന് ഇളകാത്തവിധത്തില്‍ അവിടെ ഉറച്ചുപോയിരുന്നു. “ഇതെന്തൊരത്ഭുതം!“ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം ഇതികര്‍ത്തവ്യതാമൂഢനായി അങ്ങനെ അവിടെ നിന്ന സമയം എവിടെ നിന്നോ ഒരു ദിവ്യപുരുഷന്‍ അവിടെ ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തോട് “മൂകാംബികാദേവി അങ്ങയുടെ കൂടെപ്പോന്ന് ഈ കുടയില്‍ ഇളകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ദേവിയെ ഈ കുടയില്‍ നിന്ന് ആവാഹിച്ച് ഒരു വിഗ്രഹത്തിന്മേലാക്കി കുടിയിരുത്തിയാലല്ലാതെ കുട ഇവിടെനിന്ന് ഇളകിപ്പോകയില്ല. ഈ കുളത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തുള്ള മലയുടെ മുകളില്‍ സ്വല്പം തെക്കുമാറി കാട്ടിനകത്ത് ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം കിടക്കുന്നുണ്ട്. അതെടുത്തുകൊണ്ടുവന്ന് ദേവിയെ അതിന്മേലാവാഹിച്ചു കുടിയിരുത്തിയാല്‍ മതി. എന്നാല്‍ ആ വിഗ്രഹം പണ്ട് ഈ വനത്തില്‍ തപസ്സുചെയ്തു താമസിച്ചിരുന്ന ചില ദിവ്യന്മാര്‍ വെച്ചു പൂജിച്ചിരുന്നതാകയാല്‍ ആ ബിംബത്തിങ്കല്‍ പൂജ കഴിക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണം തപശ്ശക്തിയുള്ളവര്‍ ഇപ്പോള്‍ ഭൂലോകത്തിലുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ ബിംബത്തിന്മേല്‍ ദേവിയെ ആവാഹിച്ച് ഇവിടെ കിഴക്കോട്ട് ദര്‍ശനമായി കുടിയിരുത്തുക മാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. പതിവായി പൂജിക്കുന്നതിന് ആ ബിംബത്തിന്റെ നേരേ പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനമായി ഒരു അര്‍ച്ചനാബിംബംകൂടി സ്ഥാപിച്ചുകൊള്ളണം. പൂജാനിവേദ്യാദികളെല്ലാം ആ അര്‍ച്ചനാബിംബത്തിങ്കല്‍ മാത്രം മതി. മറ്റേ ബിംബത്തിങ്കല്‍ വന്ദിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ മതി. ഇങ്ങനെയൊക്കെ ചെയ്താല്‍ ദേവി പ്രസാദിക്കും. എന്നാല്‍ കാട്ടില്‍ കിടക്കുന്ന ആ ബിംബം എടുത്തുകൊണ്ടുപോരുന്നതിനു സ്വല്പമൊരു പ്രതിബന്ധമുണ്ട്. അതും പറഞ്ഞേക്കാം. ആ ബിംബത്തിനു കാവലായി അവിടെ ഒരു യക്ഷിയുടെ വാസമുണ്ട്. ആ യക്ഷിയെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു സമ്മതിപ്പിക്കാതെ ബിംബമെടുത്തുകൊണ്ടുപോന്നാല്‍ ആ യക്ഷി എന്തെങ്കിലും ആപത്തുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കും. എന്നാല്‍ ആ യക്ഷിയെ പ്രസാദിപ്പിക്കാന്‍ വലിയ പ്രയാസമൊന്നുമില്ല. “കുറച്ചു തരിപ്പണ (വറപൊടി)വും ശര്‍ക്കരയും ഒരു കരിക്കും കൂടി കൊണ്ടുപോയി ഒരു നിവേദ്യം കഴിച്ചാല്‍ മതി. പിന്നെ യാതൊരുപദ്രവുമുണ്ടാവുകയുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ ദിവ്യന്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മറയുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരി ആ ദിവ്യന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെയെല്ലാം ചെയ്യുകയും അവിടെ സരസ്വതീദേവിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യവും ചൈതന്യവും വേണ്ടതുപോലെ ഉണ്ടായിത്തീരുകയും അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിയുടെ ഓലക്കുട വെച്ച സ്ഥലത്തുനിന്ന് എടുക്കാറാവുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് പനച്ചിക്കാട്ടു സരസ്വതിയുടെ ആഗമം. അവിടെ ദേവിയെ ആവാഹിച്ച് ആദ്യം കുടിയിരുത്തിയ ബിംബത്തിനു മാത്രമേ സ്വരൂപം കാണുന്നുള്ളൂ. അര്‍ച്ചനാബിംബമായി സ്ഥാപിച്ചിരുന്നത് മൈല്‍കുറ്റി (നാഴികക്കല്ല്) പോലെയുള്ള ഒരു ശില മാത്രമാണ്. ഈ ബിംബങ്ങള്‍ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു ചുറ്റും മതിലുണ്ടെന്നല്ലാതെ മേല്‍‌പ്പുരയും മറ്റുമില്ല. ആ സ്ഥലത്തിന്റെ നാലുപുറവും ഉയര്‍ന്ന സ്ഥലങ്ങളാകയാല്‍ അവിടെ ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ സരസ്വതീദേവിയിരിക്കുന്നത് ഒരു കുളത്തിലാണെന്നു തോന്നും. തെക്കും പടിഞ്ഞാറുമുള്ള മലകളില്‍നിന്നു സദാ വെള്ളം ഊറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ദേവിയെ കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു വെള്ളമില്ലാത്ത കാലം ചുരുക്കമാണ്. ബിംബത്തിന്റെ പീഠത്തിന്മേല്‍നിന്നു മുളച്ച കാടും വള്ളികളും പടര്‍ന്നുപിടിച്ചു വന്നിട്ടു മിക്കപ്പോഴും ബിംബം സ്പഷ്ടമായിക്കാണാന്‍ വയ്യാതെയുമിരിക്കും. അവിടെച്ചെന്നുനോക്കിയാല്‍ ആകപ്പാടെ അവിടം ഒരു പുണ്യസ്ഥലമാണെന്ന് ആര്‍ക്കും തോന്നുകയും കേവലം നാസ്തികന്മാര്‍ക്കു പോലും ഈശ്വരഭക്തി മനസ്സില്‍ അങ്കുരിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നുള്ളത് നിശ്ചയമാണ്.

അവിടെ ദേവിക്കു രാവിലെ അഭിഷേകം കഴിഞ്ഞാലുടനേയുള്ള നിവേദ്യം ത്രിമധുരമാണ് പതിവ്. ആ വകയ്ക്കും പതിവായി മുന്നാഴി അരി പൂജാനിവേദ്യം വകയ്ക്കും ആദ്യം തന്നെ കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരി വകവെച്ചിട്ടുണ്ട്. ആ വകയ്ക്കായി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള വസ്തുവില്‍നിന്നുള്ള ആദായംകൊണ്ട് അത് ഇപ്പോഴും പതിവായി നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഇതുകൂടാതെ പതിവായി എന്നും ത്രിമധുരനിവേദ്യം നടത്തുന്നതിന് അനേകമാളുകള്‍ ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്‍‌പ്പിച്ചിട്ടുള്ള മുതലിന്റെ പലിശ കൊണ്ടും അനേകം ത്രിമധുരനിവേദ്യം അവിടെ പതിവായി നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഇവിടെ ദ്വാദശി തോറും ഒരു പന്തിരുനാഴി (പന്ത്രണ്ടേ കാലിടങ്ങഴി) അരി വെച്ചു ദേവിക്കു നിവേദ്യം കഴിച്ച് അതിനു വേണ്ടുന്ന വിഭവങ്ങളോടുകൂടി വിളമ്പിക്കൊടുത്തു ബ്രാഹ്മണഭോജനം നടത്തുക പതിവാണ്. ഇപ്രകാരം തന്നെ നവരാത്രികാലത്തു പ്രതിദിനം ഇരുപത്തഞ്ചേകാലിടങ്ങഴി അരിവീതം വെച്ചു ദേവിക്കു നിവേദിച്ചു ബ്രാഹ്മണര്‍ മുതലായ ഭജനക്കാര്‍ക്കു വിളമ്പിക്കൊടുത്ത് ഊട്ടുകയും പതിവാണ്. ഈ രണ്ട് ഊട്ടുകളും കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ച്ചേര്‍ന്ന ചാന്നാനിക്കാട്ടു ദേശത്തുള്ള ‘കേളപ്പ’ വീട്ടുകാരുടെ വകയായിട്ടാണ് നടന്നുവരുന്നത്. ഇതുകള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന മുതല്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ വസ്തുക്കളിന്മേല്‍ സ്ഥാപിച്ചു ദേവസ്വത്തിലേല്‍‌പ്പിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഇങ്ങനെ അനേകം പേര്‍ ദേവസ്വത്തില്‍ മുതലേല്‍‌പ്പിച്ചു പലയടിയന്തിരങ്ങള്‍ ഇവിടെ പതിവായി നടത്തിപ്പോരുന്നുണ്ട്.

973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈ സ്ഥലത്തിന്റെയും ദേവിയുടെയും മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ചു കേട്ടറിയുകയാല്‍ ഒരിക്കലവിടെ എഴുന്നള്ളുകയുണ്ടായി. ദര്‍ശനത്തിനായി നടയില്‍ എഴുന്നള്ളിയ സമയം സരസ്വതീദേവിക്ക് അഞ്ചിഴയിലുള്ള ഒരു ശരപ്പൊളിമാലയും വിഷ്ണുവിനു സ്വര്‍ണ്ണം കെട്ടിയ ഒരു പവിഴമാലയും കല്പിച്ചു നടയ്ക്കല്‍ വെയ്ക്കുകയും സരസ്വതിക്ക് പ്രതിദിനം ആറിടങ്ങഴി പാല്‍കൊണ്ട് പഞ്ചസാരപ്പായസം വെച്ചു നിവേദിച്ചു ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു വിളമ്പിയൂട്ടുന്നതിനും വിഷ്ണുവിനു പ്രതിദിനം ഇരുനാഴിയരികൊണ്ടു കൂട്ടുപായസവും ഇരുനാഴിയരികൊണ്ടു വെള്ളനിവേദ്യവും വെച്ചുനിവേദിക്കുന്നതിനും കൂട്ടുപായസം ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു വിളമ്പിയൂട്ടുന്നതിനും വെള്ളനിവേദ്യച്ചോറു ബ്രാഹ്മണരുണ്ണുന്ന ഇലയെടുത്തു തളിക്കുന്ന കഴകക്കാര്‍ക്കു കൊടുക്കുന്നതിനും കല്‍‌പ്പിച്ച് ഏര്‍പ്പാട് ചെയ്തു. കല്‍‌പ്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ച ഈ പതിവുകള്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ കോട്ടയം താലൂക്കില്‍നിന്നും പണം കെട്ടി വാങ്ങി ഇപ്പോഴും നടത്തിവരുന്നുണ്ടെന്നുമാത്രമല്ല, അന്നു കല്പിച്ചു നടയ്ക്കുവെച്ച മാലകള്‍ ഇപ്പോഴുമവിടെ കാണുന്നുമുണ്ട്.

കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരിയോടു മൂകാംബികാദേവി അരുളിച്ചെയ്തതുപോലെ കരുനാട്ടില്ലത്തെ അന്തര്‍ജ്ജനം ഇരട്ട പ്രസവിച്ചു രണ്ടുണ്ണികളുണ്ടാവുകയും ആ ഉണ്ണികളുടെ അച്ഛനായ നമ്പൂരി മുമ്പു സമ്മതിച്ചിരുന്നതുപോലെ ഒരുണ്ണിയെ കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരിക്കു കൊടുക്കുകയും കിഴുപ്പുറത്തു നമ്പൂരി ആ ഉണ്ണിയെ ഉപനയനം, സമാവര്‍ത്തനം മുതലായവ കഴിച്ചു തന്റെ പുത്രനാക്കി വളര്‍ത്തിക്കൊണ്ടുവരികയും യഥാകാലം അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ടു വിവാഹം കഴിപ്പിക്കുകയും അതില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മുറയ്ക്കു പത്തു പുത്രന്മാരുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ കിഴുപ്പുറത്തില്ലത്തു പത്തുപേരില്‍ കുറയാതെ പുരുഷന്മാരുണ്ടായിരിക്കുക പതിവാണ്. ഇപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലത്തു കുട്ടികളുള്‍പ്പെടെ പതിനാലു പുരുഷന്മാരുണ്ടെന്നാണറിയുന്നത്. ആ ഇല്ലക്കാരിപ്പോഴും ദേവിയെ ഭക്തിയോടുകൂടി സേവിച്ചു പോരുന്നതുകൊണ്ട് അവിടെ ഇനിയും പുരുഷസന്താനങ്ങള്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചുവരാനല്ലാതെ കുറഞ്ഞുപോകാന്‍ കാരണം കാണുന്നില്ല.

പനച്ചിക്കാട്ടു സരസ്വതീദേവിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിക്കുന്നവര്‍ക്കു സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സിദ്ധിക്കുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണ്. അതിനാലിവിടെ നവരാത്രിക്കാലത്തും മറ്റും ഭജനത്തിനായി പ്രതിവത്സരം അസംഖ്യമാളുകള്‍ വരുന്നുണ്ട്. അവിടെ എന്തു ഭജിച്ചാലും ഫലം സിദ്ധിക്കുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. എങ്കിലും നവരാത്രിയുള്‍പ്പെടെ പന്ത്രണ്ടു ദിവസം വീതം മൂന്നുകൊല്ലം അടുപ്പിച്ചു മുടങ്ങാതെ ഭജിക്കുകയാണ് വിശേഷം. അങ്ങനെ മൂന്നുകൊല്ലം പന്ത്രണ്ടു ദിവസം വീതം മുടങ്ങാതെ ഭജിക്കാന്‍ സാധിക്കുന്നവര്‍ക്കു സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സിദ്ധിക്കുമെന്നുള്ളതിനു യാതൊരു സംശയവുമില്ല. പക്ഷേ അതു സാധിക്കുന്നതു മിക്കവാറും അസാധ്യമാണ്. അവിടെ ഭജിക്കുന്നവരില്‍ നൂറ്റിന് അഞ്ചുവീതമാളുകള്‍ക്കുപോലും വിചാരിക്കുന്നിടത്തോളം ദിവസം ഭജനം നിര്‍വിഘ്നമായി നടത്താന്‍ സാധിക്കാറില്ല. പന്ത്രണ്ടു ദിവസമെന്നു വിചാരിച്ചു ഭജനം തുടങ്ങിയാല്‍ അഞ്ചോ ആറോ ദിവസം കഴിയുമ്പോള്‍ മുടങ്ങും. അങ്ങനെയാണു പ്രായേണ പതിവ്. പുരുഷപ്രായമായവരാണു ഭജിക്കുന്നതെങ്കില്‍ രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങുമ്പോള്‍ സ്വപ്നം കണ്ടു ശരീരം ശുദ്ധം മാറും. കുട്ടികളാണെങ്കില്‍ പനിയോ മറ്റോ ബാധിച്ച് കുളിക്കാന്‍ വയ്യാതെയാകും. ഇങ്ങനെയൊക്കെയാണ് കണ്ടുവരുന്നത്. സ്വപ്നം കാണിച്ച് ശരീരം ശുദ്ധം മാറ്റുന്നത് അവിടെയുള്ള യക്ഷിയാണ്. അവിടെ അടുത്തുള്ള മലയില്‍ ഒരു യക്ഷിയുടെ വാസമുണ്ടെന്ന് മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ദേവിയുടെ വിഗ്രഹം കാത്തുകൊണ്ട് മലയില്‍ വസിച്ചിരുന്ന ആ യക്ഷി സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീയുടെ വേഷമായി വന്നാണു ഭജനത്തിനു വിഘ്നമുണ്ടാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ അവിടെ ഭജനത്തിനായി ചെല്ലുന്നവര്‍ ആദ്യം തന്നെ ആ യക്ഷിക്ക് ഒരു വറനിവേദ്യം കഴിപ്പിച്ചിട്ടാണ് ഭജനം തുടങ്ങുക പതിവ്. എന്നാലും മനസ്സിനു നല്ല ധൈര്യവും ദേവിയെക്കുറിച്ചു നല്ലപോലെ ഭയഭക്തിവിശ്വാസവുമുള്ളവര്‍ക്കു മാത്രമേ അവിടെ ഭജനം നിര്‍വിഘ്നമായി നടത്താന്‍ സാധിക്കയുള്ളൂ. അങ്ങനെ സാധിച്ചിട്ടുള്ള ചില ഭക്തന്മാര്‍ സംഗീതത്തിലും സാഹിത്യത്തിലും അതിവിദഗ്ദ്ധന്മാരും പ്രസിദ്ധന്മാരുമായിത്തീരുകയും മറ്റു ചില ഉദ്ദിഷ്ടകാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോഴും ചിലര്‍ ആ ദേവിയെ ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങളോടുകൂടി ഭജിച്ച് അഭീഷ്ടങ്ങള്‍ ലഭിച്ചുപോരുന്നുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ദേവിയുടെ ചൈതന്യവും സാന്നിദ്ധ്യവും ഇപ്പോഴും അവിടെ ഒട്ടും കുറഞ്ഞിട്ടില്ലെന്നുതന്നെ വിശ്വസിക്കാം.

ഇന്ദുകാന്താനനേ! ദേവി! തിന്ദുകാരണ്യവാസിനി!
എന്നുമെന്‍ നാവില്‍ വന്നമ്മേ! നിന്നു നര്‍ത്തനമാടുക!

അദ്ധ്യായം 102
വെള്ളാടു നമ്പൂരി

ഇപ്പോള്‍ പുലാമന്തോള്‍ മൂസ്സ്, കുട്ടഞ്ചേരി മൂസ്സ്, ആലത്തൂര്‍ നമ്പി, പഴനെല്ലിപ്പുറത്തു (തൃശ്ശിവപേരൂര്‍) തൈയ്ക്കാട്ടു മൂസ്സ്, എളേടത്തു തൈയ്ക്കാട്ടു മൂസ്സ്, വെള്ളൊടുനമ്പൂരി, ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സ്, വയസ്ക്കര മൂസ്സ് ഇങ്ങനെ എട്ടില്ലക്കാര്‍ മാത്രമാണ് അഷ്ടവൈദ്യന്മാര്‍. ഒരു കാലത്ത് ശാഖോപശാഖകളായി വര്‍ദ്ധിച്ച് അവര്‍ പതിനെട്ടില്ലങ്ങളായിത്തീര്‍ന്നിരുന്നു. അക്കാലത്തു വെള്ളോടു നമ്പൂരിയും രണ്ടില്ലങ്ങളായിട്ടാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. അവയില്‍ ഒന്ന് കൊച്ചിസംസ്ഥാനത്തു ചാലക്കുടിയിലും മറ്റൊന്ന് എളങ്കുന്നപ്പുഴ എന്ന ദേശത്തുമായിരുന്നു. ചാലക്കുടിയില്‍ താമസിച്ചിരുന്നവരെ “ഉഭയൂര്‍ മൂസ്സ്” എന്നും എളങ്കുന്നപ്പുഴെ താമസിച്ചിരുന്നവരെ “അടിയാക്കല്‍ മൂസ്സ്” എന്നുമാണ് പറഞ്ഞുവന്നിരുന്നത്.

ആ രണ്ടില്ലക്കാരും കൊല്ലം തൊള്ളായിരാമാണ്ടിടയ്ക്ക് എന്തോ ചില കാരണങ്ങളാല്‍ ആ സ്ഥലങ്ങള്‍ വിട്ടു തിരുവിതാംകൂറില്‍ വന്നു വൈക്കത്തും ചേര്‍ത്തലത്താലൂക്കില്‍ “മരുത്തോര്‍വട്ടം” എന്ന ദേശത്തും താമസമുറപ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ രണ്ടില്ലക്കാരും അവരുടെ ഇല്ലപ്പേരും പേരും മാറ്റി വെള്ളൊടു നമ്പൂരി എന്നാക്കി. അതിപ്പോള്‍ അങ്ങനെതന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

വൈക്കത്ത് പെരും തൃക്കോവില്‍ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവത്തിന് പതിമൂന്നഹസ്സും വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ കറുത്ത അഷ്ടമിയുടെ പിറ്റേ ദിവസം ആറാട്ടാകുവാന്‍ തക്കവണ്ണം കൊടിയേറുകയുമാണല്ലോ പതിവ്. ഒരു കൊല്ലം വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ ഉത്സവത്തിന്റെ ആറാട്ടുന്നാള്‍ ഒരു വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ വൈക്കത്തു താമസിച്ചിരുന്ന വെള്ളോടു നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഇവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവസദ്യ പത്തുപന്ത്രണ്ടു ദിവസം പതിവായിട്ട് ഉണ്ണുകകൊണ്ട് എനിക്കു കടവയറ്റില്‍ നല്ല സുഖമില്ലാതെയിരിക്കുന്നു; അതിനെന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതു കേട്ടിട്ട് നമ്പൂരി “അതു സാരമില്ല; ഞാനൊരു മുക്കുടിയുണ്ടാക്കിത്തരാം. അതു സേവിച്ചാല്‍ സുഖമാവും” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ “എന്നാല്‍ മുക്കുടിയുണ്ടാക്കിത്തരണമെന്നില്ല; മുക്കുടിക്കുള്ള മരുന്നുകള്‍ അരച്ചുരുട്ടി പെരുംതൃക്കോവില്‍ ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിയിന്മേല്‍ വെച്ചുകൊടുത്താല്‍ മതി. ശാന്തിക്കാരെടുത്തു മുക്കുടിയുണ്ടാക്കി എനിക്കു തന്നുകൊള്ളും. ശാന്തിക്കാരൊക്കെ എനിക്കു പരിചയമുള്ളവരാണ്; അവരോടു ഞാന്‍പറഞ്ഞുകൊള്ളാം. എന്റെ സ്ഥിരതാമസം ഇപ്പോള്‍ അമ്പലത്തില്‍ത്തന്നെയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “എന്നാല്‍ അങ്ങനെയാവട്ടെ; നാളെ കാലത്തെ ഞാന്‍ അരച്ചുരുട്ടി കൊണ്ടുപോയി ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിയിന്മേല്‍ വെച്ചേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണന്‍ അവിടെനിന്നു മറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ വെള്ളൊടു നമ്പൂരി “ഇതു കേവലം ബ്രാഹ്മണനാണെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ആരെങ്കിലുമാകട്ടെ, പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്തേക്കാം” എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചു. എങ്കിലും അതിനെക്കുറിച്ച് ആരോടും ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല.

അന്നു രാത്രി വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനും ക്ഷേത്രത്തിലെ തന്ത്രിക്കും ഊരാളന്മാര്‍ക്കും ശാന്തിക്കാര്‍ക്കും ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. ഒരു ദിവ്യന്‍ അടുക്കല്‍ വന്ന്, “നാളെക്കാലത്തു വെള്ളൊടു നമ്പൂരി ചില മരുന്നുകള്‍ അരച്ചുരുട്ടി ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിയിന്മേല്‍ കൊണ്ടുവന്നു വയ്ക്കും. അതെടുത്തു കലക്കി മുക്കുടിയാക്കി ദേവനു നിവേദിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു എന്നായിരിന്നു സ്വപ്നം. അതു രാജാവു മുതല്‍ ക്ഷേത്രസംബന്ധികള്‍ വരെ എല്ലാവര്‍ക്കും ഒരേ വിധത്തില്‍ത്തന്നെയായിരുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ എല്ലാവരും ഈ സ്വപ്നവര്‍ത്തമാനം രാജ സന്നിധിയില്‍ അറിയിച്ചു. ഇവര്‍ അറിയിച്ചതുപോലെ രാജാവും സ്വപ്നം കണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ രാജാവ് ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെപ്പിച്ചു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഇതു പെരുംതൃക്കോവിലപ്പന്റെ കല്പനയാണെന്നും അതിനാല്‍ മുക്കുടിയുണ്ടാക്കി നിവേദിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണെന്നും അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ദേവകോപമുണ്ടാകുമെന്നും പ്രശ്നകാരന്‍ വിധിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും വെള്ളൊടു നമ്പൂരി മരുന്നുകളരച്ചുരുട്ടി ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിയിന്മേല്‍ കൊണ്ടുവെന്നു വെയ്ക്കുകയും ശാന്തിക്കാരന്‍ അതെടുത്ത് മുക്കുടിയുണ്ടാക്കി പന്തീരടിപ്പൂജയ്ക്കു ദേവനു നിവേദിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇത് ആറാട്ടിന്റെ പിറ്റേദിവസമായിരുന്നു. അന്നു രാത്രിയിലും വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവു മുതലായവര്‍ക്കും വെള്ളൊടു നമ്പൂരിക്കും ആണ്ടുതോറും ഇപ്രകാരം ആറാട്ടിന്റെ പിറ്റേദിവസം ചെയ്തുകൊള്ളണമെന്നു സ്വപ്നമുണ്ടായി. ഇതു പെരുംതൃക്കോവിലപ്പന്റെ കല്പനയാണെന്നു പ്രശ്നക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയാല്‍ അതിനെ എല്ലാവരും വിശ്വസിക്കുകയും അങ്ങനെ നടത്തുന്നതിനു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ദേവസ്വം വക പതിവുകണക്കില്‍ ഇതുകൂടി ചേര്‍ക്കുകയും മരുന്നുകള്‍ അരച്ചുരുട്ടി ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിയിന്മേല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെയ്ക്കുന്നതിനു പ്രതിഫലമായി വെള്ളൊടു നമ്പൂരിക്കു ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു ചില അനുഭവങ്ങള്‍ ആണ്ടുതോറും കൊടുക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചതു കൂടാതെ ഏതാനും ഭൂസ്വത്തുക്കള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തറവാട്ടേക്കു കരമൊഴിവായി പതിച്ചു കൊടുക്കുകയും അങ്ങനെ ആണ്ടുതോറും ആറാട്ടിന്റെ പിറ്റേദിവസം വൈക്കത്തപ്പന് ഒരു മുക്കുടി നിവേദ്യം പതിവായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഈ മുക്കുടിനിവേദ്യം അവിടെ ഇപ്പോഴും ആറാട്ടിന്റെ പിറ്റേ ദിവസം പതിവായി നടന്നുവരുന്നുണ്ട്.

വൈക്കത്തുണ്ടായിരുന്ന വെള്ളാടില്ലത്തു കാലക്രമേണ ആളുകള്‍ കുറഞ്ഞു കുറഞ്ഞ് ഒടുക്കം അവിടെ വിധവയായ ഒരന്തര്‍ജ്ജനം മാത്രം ശേ‌ഷിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ അന്തര്‍ജ്ജനവും മരുത്തോര്‍വട്ടത്തുള്ള ഇല്ലത്തേക്കു പോയി അവിടെ താമസമാക്കി. ഒരു കാലത്തു ജനബാഹുല്യം നിമിത്തം രണ്ടായിത്തീര്‍ന്ന ആ ഇല്ലം ജനച്ചുരുക്കം നിമിത്തം ഇങ്ങനെ പിന്നെയും യഥാപൂര്‍വ്വം ഒന്നായിത്തീര്‍ന്നു. വൈക്കത്തുണ്ടായിരുന്ന ഇല്ലത്ത് ആരും ഇല്ലാതെയായതിന്റെ ശേ‌ഷം മരുത്തോര്‍വട്ടത്തുള്ള വെള്ളാടില്ലത്തെ ആളുകള്‍ വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മുക്കുടിക്കുള്ള മരുന്നുകള്‍ അരച്ചുരുട്ടി യഥാകാലം പതിവായി ശ്രീകോവില്‍പ്പടിയിന്മേല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെയ്ക്കുകയും ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നു പതിവുള്ള അനുഭവം വാങ്ങുകയും ചെയ്തുതുടങ്ങി. ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെ നടന്നുവരുന്നു. എന്നാല്‍ ആ ഇല്ലത്തേക്കു കരമൊഴിവായി പതിച്ചുകൊടുത്തിരുന്ന വസ്തുക്കളെല്ലാം ഓരോ കാലത്ത് ഓരോ വിധത്തില്‍ അന്യാധീനപ്പെട്ടുപോകുകയാല്‍ ഇപ്പോള്‍ അവയിലൊന്നും ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്കു കൈവശവും അനുഭവമില്ല. ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു കൊടുത്തുവന്നിരുന്ന അനുഭവങ്ങളും ദേവസ്വം പരി‌ഷ്ക്കാരത്തോടുകൂടി വളരെ കുറഞ്ഞുപോയി. ഇപ്പോള്‍ ഈ വകയ്ക്കു വെള്ളൊടു നമ്പൂരിക്കു ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നു കൊല്ലംതോറും കിട്ടുന്ന അനുഭവം നാലു പണം മാത്രമാണ്. വെള്ളൊടു നമ്പൂരിക്കു കുടുംബപരദേവതകളായി അനേകം മൂര്‍ത്തികളുണ്ട്. അവയില്‍ ഇപ്പോള്‍ പ്രാധാന്യം ധന്വന്തരിക്കാണ്. അവിടെ പരദേവതകളായിട്ടുള്ള മറ്റുമൂര്‍ത്തികളെയെല്ലാം ഇല്ലത്തുള്ള തേവാരങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ത്തന്നെയാണ് കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ ധന്വന്തരിക്കു മാത്രം പ്രത്യേകം ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു മുറപ്രക്രാരം ബിംബ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തീട്ടുണ്ട്. അതിനുണ്ടായ കാരണം താഴെ പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ചേര്‍ത്തലത്താലൂക്കില്‍ വയലാര്‍ദേശത്തുള്ള പുതിയക്കല്‍ (പുതിയ അറയ്ക്കല്‍) കോവിലകത്തെ ഒരു തമ്പാനു വയറ്റില്‍ അതികലശലായിട്ടുള്ള ഒരു വേദന തുടങ്ങി. അതു നിമിത്തം യാതൊന്നും ഭക്ഷിക്കാന്‍ പാടില്ലാതെ അദ്ദേഹം ഏറ്റവും വിവശനായിത്തീര്‍ന്നു. ആ രോഗത്തിന്റെ ശമനത്തിനായി അദ്ദേഹം അനേകം ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുനോക്കി. ഒന്നുംകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ഒടുക്കം തമ്പാന്‍ വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവിലപ്പനെത്തന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ച് അവിടെ സംവത്സരഭജനം തുടങ്ങി. ഏറ്റവും നിഷ്ഠയോടുകൂടിയായിരുന്നു ഭജനം. ക്ഷേത്രത്തില്‍ സദ്യയുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ സദ്യ. അല്ലെങ്കില്‍ അമ്പലത്തിലെ നിവേദ്യച്ചോറ്, ഏതായാലും ഒരു നേരമേ അദ്ദേഹം ഭക്ഷണം കഴിച്ചിരുന്നുള്ളു. അതേതായാലും അദ്ദേഹത്തിനു വയറ്റില്‍ വേദനയുണ്ടാക്കാറുമില്ലായിരുന്നു. അങ്ങനെ ഒരു സംവത്സരം പെരും തൃക്കോവിലപ്പനെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെ താമസിച്ചു. അതിനിടയ്ക്ക് ഒരു ദിവസംപോലും അദ്ദേഹത്തിനു വയറ്റില്‍ വേദനയുണ്ടായുമില്ല. ഭജനം കാലംകൂടുന്നതിന്റെ തലേദിവസം തമ്പാന്‍ രാത്രിയില്‍ അമ്പലത്തില്‍ കിടന്ന് ഉറങ്ങിയിരുന്ന സമയം ആരോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “നിന്റെ വയറുവേദന ഭേദമായിട്ടില്ല. ഇവിടെ താമസിക്കുമ്പോള്‍ വേദന വരികയില്ലായിരിക്കാം. ഇവിടെനിന്നു പോയാല്‍ ഇനിയും അതു വരും. ആ വേദന നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുമാറണമെങ്കില്‍ നീയൊരു കാര്യം ചെയ്യണം. എന്തെന്നാല്‍, ചേര്‍ത്തലെ തെക്കുംമുറിയില്‍ ”കേളന്‍കുളം” എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു വലിയ കുളമുണ്ടല്ലോ. നീപോയി ആ കുളത്തിലറങ്ങി മുങ്ങിത്തപ്പണം. അപ്പോള്‍ മൂന്നു ശിലാവിഗ്രഹങ്ങള്‍ നിനക്കുകിട്ടും. അവയില്‍ ആദ്യം കിട്ടുന്നത് അവിടെത്തന്നെ ഇട്ടേയ്ക്കണം അതുവെച്ചു പൂജിക്കാന്‍ ശക്തരായിട്ടു ഭൂലോകത്തിലാരുമില്ല. രണ്ടാമതു കിട്ടുന്നതു ധന്വന്തരിയുടെ വിഗ്രഹമയിരിക്കും. അതെടുത്തു നീയൊരു ബ്രാഹ്മണനു ദാനം ചെയ്യണം. മൂന്നാമതു കിട്ടുന്നത് ഒരു വിഷ്ണുവിഗ്രഹമായിരിക്കും. അതെടുത്തു നീ തന്നെ ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കണം. ഇത്രയും ചെയ്താല്‍ നിന്റെ രോഗം നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുമാറി നിനക്കു പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിക്കും ഇങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ നിന്റെ ദീനം ആജീവനാന്തം ഭേദമാവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിനു തോന്നി. ഉടനെ ഉണര്‍ന്ന് അദ്ദേഹം കണ്ണുതുറന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടുമില്ല. തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് ഇങ്ങനെയൊക്കെ പറഞ്ഞത് ആരായിരിക്കും? ആരെങ്കിലുമാകട്ടെ. ഒരു സമയം വെറും പേക്കിനാവാണെന്നും വരാമെല്ലാം എന്നു വിചാരിച്ച് തമ്പാന്‍ പിന്നെയും കിടന്നുറങ്ങി.

പിറ്റേ ദിവസം ഭജനം കാലംകൂടി തമ്പാന്‍ കോവിലകത്തു മടങ്ങിയെത്തി. ഉടനെ വയറ്റില്‍ വേദനയുമാരംഭിച്ചു. അതു പൂര്‍വധികം കലശലായിട്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ തമ്പാന്‍ അടുത്ത ദിവസംതന്നെ പോയി കേളന്‍കുളത്തിലിറങ്ങി മുങ്ങിത്തപ്പി. ആദ്യം കിട്ടിയ വിഗ്രഹം അവിടെത്തന്നെ ഇട്ടിട്ട് പിന്നെയും മുങ്ങിത്തപ്പി നോക്കുകയും ഒരു വിഗ്രഹം കിട്ടുകയും ചെയ്തു. അതു ധന്വന്തരിയുടെ വിഗ്രഹം തന്നെയായിരുന്നു. ആ വിഗ്രഹവും എടുത്തുകൊണ്ട് തമ്പാന്‍ കരയ്ക്ക് കയറി. കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിയില്‍വെച്ചു വെള്ളോടു നമ്പൂരിയെ കാണുകയും വിഗ്രഹം അദ്ദേഹത്തിനു ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. തമ്പാന്‍ പിന്നെയും വന്നു കുളത്തിലിറങ്ങി മുങ്ങിത്തപ്പിയപ്പോള്‍ ഒരു വിഷ്ണുവിഗ്രഹം കിട്ടി. അതു കൊണ്ടുപോയി അദ്ദേഹം സ്വദേശത്തുതന്നെ ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു മുറപ്രകാരം പ്രതിഷ്ഠ കഴിപ്പിക്കുകയും ആ ക്ഷേത്രത്തിനു “കേരളാദിത്യ (ആദിച്ച) പുരം” എന്നു പേരിടുകയും ചെയ്തു. ആ ക്ഷേത്രം കാലാന്തരത്തില്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെയിരിക്കുന്നു.

തമ്പാന്‍ വെള്ളൊടു നമ്പൂരിക്ക് കൊടുത്ത വിഗ്രഹം അദ്ദേഹം ഇല്ലത്തുകൊണ്ടുപോയി തന്റെ തേവാരങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍വെചു പൂജിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു മലബാറില്‍ ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്റെ ആക്രമണമുണ്ടാവുകയാല്‍ അങ്ങാടിപ്പുറത്തു താമസിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സ് അവിടെനിന്നു കുടുംബസഹിതം പോന്നു. തിരുവിതാം കൂറിലെത്തി മഹാരാജവിന്റെ സഹായത്തോടുകൂടി മരത്തോര്‍വട്ടത്തു തന്റെ സ്വജനമായ വെള്ളൊടു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തിനു സമീപം തന്നെ ഒരില്ലം പണിയിച്ചു താമസമുറപ്പിച്ചു.

അനന്തരം ഒരു ദിവസം ചീരട്ടമണ്‍മൂസ്സ് വെള്ളൊടു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്ന സമയം ധന്വന്തരിയുടെ ആ വിഗ്രഹം അവിടെ തേവാരങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലിരിക്കുന്നതുകണ്ടിട്ട്, “ഈ വിഗ്രഹത്തിന്റെ ശ്രേഷ്ഠത വിചാരിച്ചാല്‍ ഇത് ഇങ്ങനെ വെച്ചേക്കേണ്ടതല്ല. ഇതിനു പ്രത്യേകം അമ്പലം പണിയിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുവാന്‍ തക്ക യോഗ്യതയുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ടു നമ്പൂരി “കാര്യമിതു വാസ്തവമാണ്; പക്ഷെ ഞാന്‍വിചാരിച്ചാല്‍ ഇതൊന്നും സാധിക്കയില്ലെന്നേയുള്ളു. എനിക്ക് അതിനു തക്കവണ്ണം ധനപുഷ്ഠിയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സ്, “എന്നാല്‍ അങ്ങ് ഒന്നും നടത്തിക്കണമെന്നില്ല അങ്ങയ്ക്ക് സമ്മതമുണ്ടെങ്കില്‍ ക്ഷേത്രപ്പണിയും പ്രതിഷ്ഠയും കലശവുമെല്ലാം ഞാന്‍ നടത്തിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനെ നമ്പൂരി സമ്മതിക്കുകയും ക്ഷേത്രപ്പണി മുതലായവയെല്ലാം മൂസ്സു നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായ വയ്ക്കു വേണ്ടുന്നമുതലും മൂസ്സുതന്നെ വകവെച്ചുകൊടുത്തു. നമ്പൂരി ഒരു കാശുപോലും ചെലവുചെയ്തില്ല. എങ്കിലും ബിംബം നമ്പൂരിയുടെ വകയായിരുന്നതിനാല്‍ ക്ഷേത്രാധികാരം രണ്ടുപേര്‍ക്കും ഒരുപോലെയായിരിക്കണമെന്ന് അവര്‍ ഒടുക്കം നിശ്ചയിച്ചു. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിവായിട്ടു കാലത്തു മലരുനിവേദ്യം കഴിഞ്ഞാല്‍ ആ മലരും മറ്റും ഒന്നരാടം ദിവസം മാറി മാറി ഓരോ ഇല്ലത്തേക്കും കൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്‍ക എന്നും അവര്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. മലരുനിവേദ്യത്തിനു പ്രതിദിനം മുന്നാഴി മലരും മൂന്നു കദളിപ്പഴവും മൂന്നു പലം ശര്‍ക്കരയുമാണ് പതിവുവെച്ചിരുന്നത്. ഇത് ഇല്ലങ്ങളില്‍ കൊണ്ടുപോയാല്‍ കുട്ടികള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയാണ് പതിവ്.

അതു രാവിലെ കിട്ടുന്നതു കുട്ടികള്‍ക്കു വലിയ കാര്യവും ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷപ്രദവുമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ഇത് തങ്ങള്‍ക്കു ഒന്നരാടം ദിവസമേ കിട്ടാന്‍ ന്യായമുള്ളൂ എന്നും അങ്ങനെയാണ് വ്യവസ്ഥചെയ്തിരിക്കുന്നത് എന്നും മറ്റും കുട്ടികള്‍ക്കു അറിഞ്ഞുകൂടല്ലോ. അതിനാല്‍ രണ്ടില്ലത്തെ കുട്ടികളും കാലത്തു കാലത്തു മലരും പഴവും വേണമെന്നു പറഞ്ഞു സിദ്ധാന്തംപിടിച്ചു കരയുക പതിവായിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ കുട്ടികളുടെ അലട്ടും നിര്‍ബന്ധവും കരച്ചിലും നിമിത്തം ഒരു ദിവസം മലരും മറ്റും വാങ്ങിക്കൊണ്ടു പോയ ഇല്ലക്കാര്‍തന്നെ പിറ്റേദിവസവും വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയി. അത് അന്ന് മുറ പ്രകാരം മലരും മറ്റും കിട്ടേണ്ടവരായ ഇല്ലക്കാര്‍ക്കു ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ അവര്‍ മലരും മറ്റും അടുപ്പിച്ച് വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയവര്‍ക്കു മേലാല്‍ ഒരിക്കലും അവ കൊടുക്കുകയില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അതിനാല്‍ ആ രണ്ടില്ലക്കാരം തമ്മില്‍ ഈ നിസ്സാരസംഗതിക്കായി പിടിയും വലിയും അടിയും ഇടിയും വെട്ടും കുത്തുമൊക്കെയുണ്ടാക്കി. ഒടുക്കം പരസ്പരം ബദ്ധവിരോധികളായിത്തീര്‍ന്നു. വെള്ളൊടു നമ്പൂരിയുടെ വിരോധം നിമിത്തം മരുത്തോര്‍വട്ടത്തു താമസിക്കുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയാകയാല്‍ ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സു വിവരമെല്ലാം മഹാരാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അതിനാല്‍ മൂസ്സിന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം കല്പിച്ചു കോട്ടയത്തുനിന്ന് നാലുനാഴിക പടിഞ്ഞാറ് ‘ഒളശ്ശ’ എന്നു ദേശത്തു മൂസ്സിന് ഇല്ലം പണിയിച്ചുകൊടുത്തു കുടുംബസഹിതം അങ്ങോട്ടു മാറ്റിത്താമസിപ്പിച്ചു. കൊല്ലം 925-ആമാണ്ടു മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മുറജപം തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ത്തന്നെ ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സിനു തിരുവനന്ത പുരത്തു ചില സ്ഥാനമാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നുവല്ലോ. അക്കാലം മുതല്‍ക്കുതന്നെ ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സിനെക്കുറിച്ചു മഹാരാജാക്കന്മാര്‍ക്കു പ്രത്യേകമൊരു കാരുണ്യം ഉണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് മൂസ്സിന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ഒളശ്ശയില്‍ ഇല്ലം കല്‍പിച്ചു പണിയിച്ചു കൊടുക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തത്.

ചീരട്ടമണ്‍മൂസ്സ് മരുത്തോര്‍വട്ടത്തെ താമസം മതിയാക്കി അവിടെ നിന്നു കുടുംബസഹിതം പോയെങ്കിലും വെള്ളൊടുനമ്പൂരിക്കും പിന്നെയും സ്വൈരമായില്ല. വെള്ളൊടുനമ്പൂരി സകലാധികാരവുമൊഴിഞ്ഞു ധന്വന്തരിയുടെ ക്ഷേത്രം വിട്ടു കൊടുക്കുകയോ അല്ലെങ്കില്‍ ക്ഷേത്രംപണി മുതലായവയ്ക്ക് ചിലവായിട്ടുള്ള പണം കൊടുക്കുകയോ ചെയ്യണമെന്നു മൂസ്സു വാദിച്ചു. താന്‍ തന്റെ പരദേവതയായി ആചരിച്ചും സേവിച്ചും വരുന്ന ധന്വന്തരിയുടെ ക്ഷേത്രം വിട്ടുകൊടുക്കുന്നതിനു മനസ്സും പണം കൊടുക്കുന്നതിനു നിവൃത്തിയുമില്ലായ്കയാല്‍ വെള്ളൊടു നമ്പൂരി മൂസ്സിന്റെ കണക്കിന്‍പ്രകാരമുള്ള പണത്തിനു തന്റെ ഭൂസ്വത്തുക്കളിലേതാനും മൂസ്സിനു എഴുതിക്കൊടുത്തു. ആ വക വസ്തുക്കള്‍ ഇപ്പോഴും ചീരട്ടമണ്‍ മൂസ്സിന്റെ കൈവശാനുഭവത്തില്‍തന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

ആദ്യകാലത്തു പരസ്പരം സ്നേഹത്തോടും വിശ്വാസത്തോടു കൂടിയിരുന്ന ആ ഇല്ലക്കാര്‍ തമ്മില്‍ ഇടക്കാലത്തു പിണങ്ങാനിടയായെങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ അവര്‍ വളരെ വേഴ്ചയോടും ചാര്‍ച്ചയോടും ഐക്യമത്യത്തോടും കൂടിയാണിരിക്കുന്നത്.

വെള്ളൊടുനമ്പൂരിമാര്‍ പണ്ടു ചികിത്സാവി‌ഷയത്തില്‍ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധന്മാരും സമര്‍ത്ഥന്മാരുമായിരുന്നു. അവര്‍ ചെയ്തിട്ടുള്ള അത്ഭുത കര്‍മ്മങ്ങളെല്ലാം വിവരിക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാകയാല്‍ ചിലതുമാത്രം താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ വെള്ളൊടില്ലത്ത് ആലത്തൂര്‍ നമ്പിയുടെ ഭാഗിനേയനായിട്ട് ഒരു നമ്പൂരിയുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ശാസ്ത്രജ്ഞാനംകൊണ്ടും ബുദ്ധി കൊണ്ടും യുക്തികൊണ്ടും കൈപ്പുണ്യംകൊണ്ടും നൈപുണ്യംകൊണ്ടും മറ്റും ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരിക്കല്‍ അദ്ദേഹം എന്തിനോ നമ്പിയുടെ ഇല്ലത്തു പോയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാതുലന്മാരായ നമ്പിമാരാരും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നില്ല. ചില രോഗികളെ കാണിക്കാനായി ആളുകള്‍ വന്ന് എല്ലാവരേയും ഓരോ ദൂര സ്ഥലങ്ങളില്‍ കൊണ്ടുപോയിരിക്കയായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് ഈ നമ്പൂരിയുടെ മാതുലപത്നിയായ ഒരന്തര്‍ജ്ജനം അവിടെ കുഷ്ഠരോഗബാധിതയായി വളരെ കഷ്ടസ്ഥിതിയില്‍ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഈ നമ്പൂരി ചെന്ന് ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ കണ്ട സമയം അന്തര്‍ജ്ജനം “എന്റെ ഉണ്ണീ! ഞാനീ സ്ഥിതിയിലായിത്തീര്‍ന്നു. പാപശക്തികൊണ്ടായിരിക്കും. നിന്റെ അമ്മാവന്മാരെല്ലാം അനേകചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുനോക്കീട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യുമ്പോള്‍ രോഗങ്ങള്‍ വര്‍ദ്ധിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. അതിനാല്‍ അവരെല്ലാവരും ഉപേക്ഷിച്ചു. ഇനി ഇങ്ങനെ കിടന്നു കഷ്ടപ്പെടാതെ വേഗത്തില്‍ മരിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു മാത്രമേ എനിക്കാഗ്രഹമുള്ളൂ. അമ്മാവന്മാരെല്ലാവരും ചികിത്സിച്ചിട്ടു ഭേദമാകാത്ത ഈ ദീനം ഉണ്ണി ചികിത്സിച്ചാലും ഭേദമാവുകയില്ലായിരിക്കുമല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, “അങ്ങനെ തീര്‍ച്ചയാക്കേണ്ടാ. ഈ ദീനം ഞാന്‍ചികിത്സിച്ചിട്ടു ഭേദമാകണമെന്നു ഈശ്വരന്‍ നിശ്ചയിച്ചിക്കുന്ന തെങ്കില്‍ ഭേദമാകാതെ കഴികയിലലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അന്തര്‍ജ്ജനം “എന്നാല്‍ എന്റെ ഉണ്ണീ! നീ വല്ലതും ചെയ്തു നോക്കണം. എന്റെ ഈ ദീനം ഭേദമാവുകയാണെങ്കില്‍ അതു നിനക്കു ശ്രേയസ്സിനും യശസ്സിനും കാരണമായിത്തീരും. വലിയ പുണ്യവുമായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “അമ്മായി തേച്ചുകുളിക്കാറുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി അന്തര്‍ജ്ജനം “ശിവ! ശിവ! തേച്ചുകുളിയോ? എനിക്കു കുളി തന്നെ ഇല്ലാതായിട്ടു വളരെ നാളായി. മേലെങ്ങും തൊലിയില്ല. സര്‍വ്വത്ര വ്രണമാണ്. എനിക്ക് എണീക്കാനും വയ്യ. പിന്നെ തേച്ചുകുളിക്കുന്നതെങ്ങനെയാണ്?” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “അമ്മായിയെ ഇന്നു ഞാനൊന്നു തേച്ചുകുളിപ്പിക്കാം. തേച്ചു കുളിച്ചാല്‍ത്തന്നെ ഈ ദീനം ദേദമാകും” എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി എന്തോ ചില കാട്ടുചെടികളുടെ ഇലകള്‍ കുറെ പറിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന് ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞ് നീരെടുത്ത് അതില്‍ എണ്ണയും നെയ്യും ആവണക്കെണ്ണയും ചേര്‍ത്ത് ഒരു കുഴമ്പു കാച്ചിയരിച്ചു വെച്ചു. പിന്നെ നമ്പൂരി ഒരു വലിയ ചെമ്പു പിടിച്ചെടുത്തടുപ്പത്തു വെച്ച് അതില്‍ നിറച്ചു വെള്ളമൊഴിച്ചു തിളപ്പിക്കുന്നതിന് അവിടെ ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളോടു പറഞ്ഞു. അവര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തു. അതിനിടയ്ക്കു നമ്പൂരി പിന്നെയും ഇറങ്ങിപ്പോയി ചില ഇലകള്‍ പറിച്ചു കൊണ്ടു വന്ന് ചതച്ച് ആ വെള്ളത്തിലുമിട്ടു. വെള്ളം നല്ലപോലെ തിളച്ചപ്പോള്‍ നമ്പൂരി പെട്ടെന്നു ചെന്നു രോഗിണിയായ അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ എടുത്തു കൊണ്ടുചെന്ന ആ തിളച്ചുകിടന്നിരുന്ന വെള്ളത്തിലിട്ടു. ഇതു കണ്ടു ശേ‌ഷമുള്ള അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും മറ്റും “അയ്യോ! അതെന്ത്രാരക്രമമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞ് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. നമ്പൂരി അതൊന്നും വകവെച്ചില്ല. സ്വല്പം സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം വെള്ളത്തില്‍ കിടന്ന അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ വലിച്ചെടുത്തു നിലത്തിട്ടു. അപ്പോള്‍ ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ബോധമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവര്‍ മരിച്ചുപോയി എന്നു നിശ്ചയിച്ചു മറ്റുള്ള അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും മറ്റും പൂര്‍വ്വാധികം ദുഃഖിച്ചുകരഞ്ഞു. ഏകദേശം മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രോഗിണിയായ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ബോധം വീഴുകയും അവര്‍ എണീറ്റിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ എല്ലാവര്‍ക്കും സമാധാനവും സന്തോ‌ഷവുമായി. ഉടനെ നമ്പുരി താന്‍ മുമ്പേ കാച്ചിവെച്ച കുഴമ്പെടുത്തു കൊടുത്തിട്ട്, ഈ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ തലയില്‍ എണ്ണയും മേലൊക്കെ ഈ കുഴമ്പും തേപ്പിച്ച്, ചെമ്പില്‍ കിടക്കുന്ന വെള്ളമെടുത്ത് ചൂടു പാകമാക്കി കുളിപ്പിക്കാന്‍ അവിടെ വേറെ ഉണ്ടായിരുന്ന അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളോടു പറയുകയും അവര്‍ കുളിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. തേച്ചുകുളി കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കുണ് അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ ദേഹത്തിലുണ്ടായിരുന്ന വ്രണങ്ങളൊന്നും കാണാനില്ലാതെയായി. അന്തര്‍ജ്ജനം എണീറ്റു നടന്നു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ കുഴമ്പു തേപ്പിച്ച് അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ മൂന്നു ദിവസം കുളിപ്പിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും അവര്‍ പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിച്ചു. അവരെക്കണ്ടാല്‍ അവര്‍ക്കു ഇങ്ങനെയൊരു ദീനമുണ്ടായിരുന്നു എന്നു തോന്നുകപോലുമില്ലാതെയായി. നാലാം ദിവസം നമ്പൂരി സ്വദേശത്തേയ്ക്കു മടങ്ങിപ്പോരികയും ചെയ്തു.

അനന്തരം രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പിമാരെല്ലാവരും അവരുടെ ഇല്ലത്തു മടങ്ങിയെത്തി. അപ്പോള്‍ മുമ്പു രോഗബാധിതയായി എണീക്കാന്‍ വയ്യാതെ കിടന്നിരുന്ന അന്തര്‍ജ്ജനം സ്വസ്ഥശരീരയായി എണീറ്റു നടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ ഭര്‍ത്താവായ നമ്പി അത്യാശ്ചര്യത്തോടുകുടി “നമ്മുടെ വെള്ളൊടിലെ ഉണ്ണി ഇവിടെ വന്നിരുന്നുവോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ വെള്ളൊടിലെ ഉണ്ണിനമ്പൂരി അവിടെ ചെന്നിരുന്നതും അദ്ദേഹം ചെയ്തതുമെല്ലാം വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. അതൊക്കെ കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പി “അവനാലാതെ ഈ വകയൊക്കെ ചെയ്യാന്‍ നിശ്ചയവും ധൈര്യവുമുണ്ടാകയില്ല. അവന്റെ ഗുരുത്വവും കൈപ്പുണ്യവും ഭാഗ്യവും ഒക്കെ ഒന്നു വേറെ തന്നെയാണ്. ഈശ്വരന്‍ അവന്‍ ദീര്‍ഘായുസ്സുകൂടി കൊടുക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു വാണിയന്‍ (എള്ളും മറ്റും ആട്ടുന്ന ജാതിക്കാരന്‍) ഒരു കാളയേയുംകൊണ്ട് വെള്ളൊടില്ലത്തു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ “ഈ കാളയ്ക്കു ചാണകം പോകാതെയായിട്ടു നാലു ദിവസമായി. അതുകൊണ്ടു കാള പുല്ലും വെള്ളവുമൊന്നും കഴിക്കുന്നില്ല. വയര്‍ സാമാന്യത്തിലധികം വീര്‍ത്തിട്ടുണ്ടെന്നുള്ളതു തിരുമേനിക്കു കാണാവുന്നതാകയാല്‍ അടിയന്‍ അറിയിക്കണമെന്നില്ലല്ലോ. അടിയന്‍ എള്ളും തേങ്ങയും മറ്റൂം ആട്ടുന്നതിനു ചക്കിന്‍കണയില്‍ കെട്ടി അടിക്കുന്നത് ഈ കാളയെയാണ്. ഈ കാള ചത്തുപോയാല്‍ അടിയന്റെ ഉപജീവനം മുട്ടും. മറ്റൊരു കാളയെ വാങ്ങാന്‍ പാവപ്പെട്ട അടിയങ്ങള്‍ക്കു അത്ര എളുപ്പമല്ല. അതിനാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ദയ ഉണ്ടായിട്ട് ഈ കാളയെ രക്ഷിക്കണം” എന്നു വളരെ സങ്കടത്തോടുകൂടി പറഞ്ഞു. അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി സ്വല്‍പനേരം മനസ്സുകൊണ്ടാലോചിച്ചിട്ട് “ഒരു മുഴം നീളവും പെരുവിരലിന്റെ വണ്ണവുമുള്ള ഒരു മുരിക്കിന്‍ വടി കൊണ്ടുവരിക” എന്നു വാണിയനോടു പറഞ്ഞു. വാണിയന്‍ കാളയെ അവിടെ കെട്ടീട്ട് ഓടിപ്പോയി മുരിക്കിന്‍വടി കൊണ്ടുവന്നു. അച്ഛന്‍നമ്പൂരി അതെടുത്ത് അതിന്റെ ഒരറ്റത്തു കൈ കൊണ്ട് പിടിക്കാന്‍തക്കവണ്ണം മുള്ളു ചീകിക്കളഞ്ഞു പിടിച്ചുകൊണ്ട് കാളയെ കിടത്തി, കാലു നാലും കെട്ടി, മുറുകെ പിടിച്ചുകൊള്ളുവാന്‍ വാണിയനോടു പറഞ്ഞു. അവന്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി അടുത്തുചെന്നു മുരുക്കിന്‍വടി കാളയുടെ മലദ്വാരത്തില്‍ക്കൂടി അകത്തേക്കു കടത്തി രണ്ടുമൂന്നു തിരിച്ചിട്ടു വലിച്ചെടുത്തു. അപ്പോള്‍ ഒരു മുരുക്കിന്‍ വടിയോടുകൂടി ഒരു വലിയ പഴന്തുണിയും അതിന്റെ പിന്നാലെ ഒട്ടുവളരെ ചാണകവും പുറത്തേക്കു പോന്നു. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി വാണിയനോട് “ഇതു നീ എണ്ണ മുക്കിപ്പിഴിയുന്ന തുണിയല്ലേ? ഇതു തിന്നിട്ടാണ് കാളയ്ക്കു ചാണകം പോകാതെയത്, ഇനി ഇങ്ങനെ വരാതെ സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞു. കാളയുടെ മലദ്വാരം മുള്ളുകൊണ്ടു മുറിഞ്ഞിരുന്നതിന് ഒരു മരുന്നും പുരട്ടി അയച്ചു. കാളയ്ക്കു സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ചേര്‍ത്തലത്താലൂക്കില്‍തന്നെ തൈക്കാട്ടു ദേശത്തു തൈക്കാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരു അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ മൂക്കില്‍ ഒരു ദശയുണ്ടായി. അതു ശ്വാസം പുറത്തേയ്ക്കു പോകുമ്പോള്‍ ഒരംഗുലം നീളത്തില്‍ പുറത്തേക്കിറങ്ങിപ്പോവുകയും ശ്വാസം മേല്‍പ്പോട്ടു വലിയുമ്പോള്‍ മൂക്കിനകത്തേക്കു കയറിപ്പോവുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അതിന് ആരാണ്ടേകൊണ്ടൊക്കെ പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യിച്ചിട്ടും ഭേദമാകായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം തൈക്കാട്ടുനമ്പൂരി വെള്ളൊടുനമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വെള്ളൊടു നമ്പൂരി, “ആട്ടെ, ഞാന്‍ നാളെ അവിടെ വന്നു നോക്കീട്ട് എന്തെങ്കിലും ചികിത്സ നിശ്ചയിക്കാം. ഞാനവിടെ വരുമ്പോഴേക്കും കാല്‍ത്തുലാം ഭാരമുള്ള ഒരു ഇയ്യക്കട്ടി ഇരുമ്പുകൊണ്ടു ഒരു കുഴയുമുണ്ടാക്കിച്ചു തയ്യാറാക്കിവെച്ചിരിക്കണം. ശേ‌ഷമൊക്കെ ഞാന്‍വരുമ്പോള്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളാം”എന്നു പറഞ്ഞു തൈക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെ അയച്ചു. പിറ്റേ ദിവസം വെള്ളൊടു നമ്പൂരി തൈക്കാട്ടില്ലത്തു ചെന്നപ്പോഴേക്കും തലേദിവസം പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെ ഇരുമ്പുകുഴയോടുകൂടിയ ഒരു ഇയ്യക്കട്ടി അവിടെ തയ്യാറാക്കി വെച്ചിരുന്നു. വെള്ളൊടു നമ്പൂരി ഒരു നൂല്‍ച്ചരടുകൂടി കൊണ്ടുപോയിരുനു. ആ ചരടിന്റെ ഒരറ്റം ഇയ്യക്കട്ടിയുടെ കുഴയിലിട്ടു കെട്ടിമുറിക്കീട്ടു മറ്റേ അറ്റത്ത് ഒരു കുടുക്കുമിട്ടു തൈക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെ ഏല്പിച്ചുകൊടുത്തിട്ട്, “അന്തര്‍ജ്ജനത്തെ വിളിച്ചു അടുക്കലിരുത്തീട്ട് ദശ പുറത്തേക്കു വരുമ്പോള്‍ ചരടിന്റെ അറ്റത്തുള്ള കുടുക്ക് ആ ദശയിന്മേലിട്ടു മുറുക്കണം. പിന്നെ അന്തര്‍ജ്ജനത്തോടു പതുക്കെ എണീറ്റു കുനിഞ്ഞു സ്വല്പം നടക്കാന്‍ പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. തൈക്കാട്ടുനമ്പൂരി അപ്രകാരമെലാം ചെയ്തു. അന്തര്‍ജ്ജനം എണീറ്റു നടന്നപ്പോള്‍ ഇയ്യക്കട്ടിയുടെ ഭാരം കൊണ്ട് ദശ വേരോടുകൂടി പറിഞ്ഞു താഴെ വീണു. പിന്നെ വെള്ളൊടു നമ്പൂരി അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ തലയില്‍ തേക്കുന്നതിന് ഒരെണ്ണയ്ക്കു കുറിച്ചുകൊടുക്കുകയും “ഈ മരുന്നുണ്ടാക്കി പുരട്ടിയാല്‍ മൂക്കിനകത്തെ വ്രണം ഉണങ്ങുകയും എണ്ണ കാച്ചിത്തേച്ചാല്‍ ഇനിയും മൂക്കില്‍ ദശ വരാതെ ഇരിക്കുകയും തലവേദന ഉണ്ടാകാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്യും” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തിട്ടു മടങ്ങിപ്പോയി. ആ മരുന്നും എണ്ണയും കൊണ്ട് അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

ഒരിക്കല്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറിലെ ഒരു വലിയ ജന്മിയും പ്രസിദ്ധനുമായ കുതിരവട്ടത്തു മൂപ്പില്‍നായര്‍ക്കു ഒരു സുഖക്കേടുണ്ടായി. മലമൊഴിയായ്കയായിരുന്നു സുഖക്കേട്. അതിനു പല വൈദ്യന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകളൊക്കെ പ്രയോഗിച്ചുനോക്കിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. മലശോധനയില്ലാതായപ്പോള്‍ ഭക്ഷണവുമില്ലാതെയായി. അപ്പോള്‍ ക്ഷീണം കലശലായി. ആകപ്പാടെ മൂപ്പില്‍നായര്‍ ഏറ്റവും അവശനായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ മൂപ്പില്‍നായര്‍ ഉടനെ വെള്ളൊടുനമ്പൂരിയെ അങ്ങോട്ടു പറഞ്ഞയയ്ക്കണമെന്നു പാലിയത്തു വലിയച്ചന്റെ പേര്‍ക്ക് എഴുത്തയച്ചു. അന്നത്തെ മൂപ്പില്‍ നായരും വലിയച്ചനും തമ്മില്‍ അത്യന്തം സ്നേഹമായിരുന്നു. എഴുത്തു കിട്ടിയക്ഷണത്തില്‍ വലിയച്ചന്‍ വിവരം വെള്ളൊടു നമ്പൂരിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും സഹായത്തിനു വേണ്ടുന്ന ആളുകളെയും മറ്റും കൂട്ടി മലബാറിലേയ്ക്കു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരി കുതിരവട്ടത്തെത്തിയപ്പോള്‍ മൂപ്പില്‍നായര്‍ ഏറ്റവും ക്ഷീണിച്ച് എണീക്കാന്‍ വയ്യാതെ കിടപ്പിലായിരുന്നു. തല്‍ക്കാലം നമ്പൂരി ചുരുക്കത്തില്‍ ഒരു കുഴമ്പിനു കുറിച്ചുകൊടുത്തിട്ട് ആ കുഴമ്പു ക്ഷണത്തില്‍ കാച്ചിയരിച്ചു വെയ്ക്കുകയും മൂപ്പില്‍നായര്‍ക്കു കുളിക്കുന്നതിനു കാഞ്ഞവെള്ളവും ഭക്ഷണത്തിനു വേണ്ടുന്നവയെല്ലാം തയ്യാറാക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളുന്നതിനു ചട്ടംകെട്ടി. പിന്നെ നമ്പൂരി കുളിക്കാന്‍ പോയി. അദ്ദേഹം കുളിയും ഭക്ഷണവുമെല്ലാം കഴിഞ്ഞുവന്നപ്പോഴേക്കും ചട്ടംകെട്ടിയിരുന്നവയെല്ലാം തയ്യാറായിരുന്നു. വെള്ളൊടുനമ്പൂരിയുടെ പ്രയോഗമെന്താണെന്ന് അറിയുന്നതിനായി അപ്പോള്‍ അവിടെ വൈദ്യന്മാരായിട്ടും മൂപ്പില്‍നായരുടെ സ്നേഹിതന്മാരായിട്ടും ബന്ധുക്കളായിട്ടും ആശ്രിതന്മാരായിട്ടു അസംഖ്യമാളുകള്‍ വന്നുകൂടുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

നമ്പൂരി മൂപ്പില്‍നായരുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്നിരുന്നുകൊണ്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഭൃത്യന്മാരില്‍ ബലവാന്മാരായ നാലുപേരെ വിളിച്ചു കാച്ചി വെച്ചിരുന്ന കുഴമ്പു നായരുടെ കഴുത്തിനു താഴെയെല്ലാം ധാരാളമായി തേച്ചിട്ട് നായരെ താങ്ങിപ്പിടിച്ച് ആ പൂമഖത്തു തെക്കോട്ടും വടക്കോട്ടും നടത്താന്‍ പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ അവര്‍ അഞ്ചാറുപ്രാവശ്യം നടത്തിയപ്പോഴേക്കും നായര്‍ക്കു വയറിളകി പൂമുഖമാകപ്പാടെ, അമേധ്യ മയമായി. പിന്നെ നമ്പൂരി നായരെ കൊണ്ടുപോയി കാഞ്ഞ വെള്ളമൊഴിച്ചു കുളിപ്പിച്ചിട്ടു ഭക്ഷണം കഴിപ്പാന്‍ പറഞ്ഞയച്ചു. ഭൃത്യന്മാര്‍ നായരെ കൊണ്ടുപോയി കുളിയുമൂണും കഴിപ്പിച്ചുകൊണ്ടു കട്ടിലില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നു കിടത്തി. വളരെ ദിവസം കൂടീട്ടു മലം ധാരാളം ഒഴിഞ്ഞു പോവുകയും കാഞ്ഞ വെള്ളത്തില്‍ കുളിക്കുകയും വേണ്ടതുപോലെ ഊണു കഴിക്കുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ട് നായര്‍ കിടന്ന ഉടനെ ഉറങ്ങി ത്തുടങ്ങി. ആ സമയത്തു വെള്ളൊടു നമ്പൂരി മൂപ്പില്‍നായരുടെ കാര്യസ്ഥനോട്, “ഇനിയിപ്പോള്‍ നായര്‍ക്കു സുഖക്കേടൊന്നുമില്ല. ക്ഷീണം മാറണമെന്നേ ഉള്ളൂ. അതു ഭക്ഷണം ശരിയാകുമ്പോള്‍ ക്രമേണ മാറി ക്കൊള്ളും. ഇന്നു കാച്ചിയ കുഴമ്പുതന്നെ കാച്ചിവെച്ചിരുന്നു പതിവായി തേച്ചുകുളിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ വേണ്ടതുപോലെ മലശോധനയുണ്ടാകും. അപ്പോള്‍ മുറയ്ക്കു ഭക്ഷണം കഴിക്കാറുമാകും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആരോടും യാത്ര പറയാതെ മടങ്ങിപ്പോന്നു.

നമ്പൂരി പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ പത്തുപതിനഞ്ചു ദിവസംകൊണ്ടു മൂപ്പില്‍ നായര്‍ക്കു ക്ഷീണം മാറി നല്ല സുഖമായി. പിന്നെ നായര്‍ തന്റെ കൃതജ്ഞതയെ പ്രകടിപ്പിക്കാനായി നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ വന്നു കണ്ട് സന്തോ‌ഷസമേതം അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തു വന്ദനം പറഞ്ഞു മടങ്ങിപ്പോയി.

പണ്ടുണ്ടായിരുന്ന വെള്ളാടു നമ്പൂരിമാര്‍ ചികിത്സ സംബന്ധമായി ഇങ്ങനെ അനേകം അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം പറഞ്ഞുതീര്‍ക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാകയാല്‍ അതിനായി തുനിയുന്നില്ല. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ടു തന്നെ ആ ഇല്ലത്തു പണ്ടുണ്ടായിരുന്നവര്‍ അമാനു‌ഷ്യപ്രഭാവന്മാരായിരുന്നുവെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

വെള്ളൊടില്ലത്തു പണ്ടൊരിക്കല്‍ ശാക്തേയനായിട്ടും ഒരാളുണ്ടായിരുന്നുവത്ര. അദ്ദേഹവും പുളിയാമ്പിള്ളി നമ്പൂരി മുതലായവരെപ്പോലെ അമാവാസിനാള്‍ ചന്ദ്രനെ ഉദിപ്പിക്കുക, മദ്യം കളിയടയ്ക്കയാക്കി കാണിക്കുക മുതലായി അനേകം അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. അഷ്ടവൈദ്യന്മാരിലൊരാളും ബ്രാഹ്മണനുമായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിനു ശക്തിപൂജയും മറ്റും അത്യാവശ്യമായിട്ടുള്ളവയല്ലായിരുന്നതിനാലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചികിത്സാസംബന്ധമായിട്ടുള്ളവയല്ലായിരുന്നതുകൊണ്ടും അവയൊന്നും ഇവിടെ വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. അതിനാല്‍ പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട ആ ഇല്ലത്തു പണ്ടത്തെപ്പോലെ ഇനിയും ജനോപകാരാര്‍ത്ഥം നല്ല വൈദ്യന്മാരുണ്ടായിത്തീരുന്നതിനു സര്‍വ്വേശ്വരന്‍ സദയം കടാക്ഷിക്കുമാറാകട്ടേ എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടു വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 103
ആറന്മുള വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍

മുമ്പൊരു കാലത്ത് ആറന്‍മുളദേവസ്വംവകയായി വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരാനയുണ്ടായിരുന്നു. കാഴ്ചയിലും കാര്യത്തിലും ഇത്രയും യോഗ്യതയുള്ള ഒരാന അക്കാലത്തു വേറെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നല്ല, അതിനു മുമ്പും അതില്‍പിന്നെയും ഉണ്ടായിട്ടുമില്ല. ആ ആനയെ ആറന്‍മുളസ്സമൂഹക്കാര്‍ അവിടെ ദേവനു നടയ്ക്കിരുത്തിയതായിരുന്നു. സമൂഹക്കാര്‍ ആ ആനയെ നടക്കിരുത്താനുണ്ടായ കാരണം താഴെപ്പറയുന്നു.

973-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ കാര്‍ത്തിതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുമൂപ്പേറ്റതിന്റെശേഷം 937-ആമാണ്ട് ആദ്യമായി നടത്തിയ മുറജപത്തിനു കൂടിയിരുന്ന നമ്പൂരിമാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ പ്രത്യേകം സ്വാദറിഞ്ഞു ഭക്ഷിക്കുന്ന ആളായിട്ട് ഒരു വടക്കന്‍ നമ്പൂരിയുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വലിയ ഭക്ഷണപ്രിയനുമായിരുന്നു. ഊണു കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഓരോ ദിക്കിലെ വിശേ‌ഷങ്ങളെക്കുറിച്ചു പറയുകയും സേവന്‍മാര്‍ മുഖാന്തരം മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതു അറിയുകയും ആ സാധനങ്ങള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തി മുറജപസദ്യയ്ക്കു വിളമ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു എന്നും ആ കൂട്ടത്തില്‍ ഈ നമ്പൂരി ഒരു ദിവസം “പാണ്ടമ്പറമ്പത്തു കോടന്‍ ഭരണിയിലെ ഉപ്പുമാങ്ങ “യെക്കുറിച്ച് പ്രസ്താവിക്കുകയും അതു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തു വരുത്തി സദ്യയ്ക്കു വിളമ്പിക്കുകയും ചെയ്തു എന്നും മറ്റുമുള്ള ഐതിഹ്യങ്ങള്‍ പ്രസിദ്ധങ്ങളാണല്ലോ. അങ്ങനെ ആ നമ്പൂരി ഒരു ദിവസം ഓരോന്നു പറഞ്ഞകൂട്ടത്തില്‍ “ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവസദ്യയുടെ എരിശ്ശേരി പോലെ നല്ലതായിട്ടുളള എരിശ്ശേരി മറ്റെങ്ങുമില്ല” എന്നു പ്രസ്താവിച്ചു. മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതു അറിയുകയും ആറന്‍മുളസ്സമൂഹ ക്കാരെ വരുത്തുന്നതിനു കല്‍പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തു.

ആറന്‍മുളക്ഷേത്രം ഊരാളന്‍മാരുടെ വകയായിരുന്ന കാലത്തു തന്നെ അയിരൂര്, ചെറുകോല്‍, മാലക്കര, കോയിപ്പുറം ഈ നാലു കരയിലുമുള്ള ജനങ്ങള്‍ക്കുകൂടി ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചില അധികാരങ്ങളും അവകാശങ്ങളും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ നാലു കരകളിലുംകൂടി രണ്ടായിരഞ്ഞൂറു വീട്ടുകാരുണ്ടായിരുന്നുവെന്നാണു കേള്‍വി. ആ നാലു കരയിലെയും നാഥത്വം അയിരൂര്‍ തോട്ടാവള്ളില്‍ കുറുപ്പിനായിരുന്നു. കുറുപ്പിന് ആ കരകളിലെ ഗുരുസ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ കുടുംബക്കാരെ തോട്ടാവള്ളിലാശാന്‍ എന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. കുറുപ്പിന് ഇങ്ങനെ കരനാഥത്വവും ഗുരുസ്ഥാനവുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആറന്‍മുള ദേശത്തും ക്ഷേത്രത്തിലും സകല കാര്യങ്ങളും കുറുപ്പിന്റെ വരുതിപ്രകാരമാണു നടന്നിരുന്നത്. ക്ഷേത്രം സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തതിന്റെശേ‌ഷവും കുറചുകാലത്തേയ്ക്കുകൂടി കുറുപ്പിന്റെ അധികാരം അവിടെ ഒരുവിധം നിലനിന്നിരുന്നു. അതിനാല്‍ സമൂഹക്കാരെ തിരുവനന്തപുരത്തു മുറജപസ്സദ്യയ്ക്ക് എരിശ്ശേരി വെയ്ക്കാന്‍ അയചുകൊടുക്കണമെന്നു കല്‍പനപ്രകാരം എഴുതിയയച്ചതു തോട്ടാവള്ളില്‍ കുറുപ്പിന്റെ പേര്‍ക്കായിരുന്നു. എഴുത്തുകിട്ടിയ ഉടനെ കുറുപ്പു സമൂഹക്കാരെക്കണ്ടു വിവരം പറഞ്ഞു. അപ്പോളവര്‍, “ഇതു വലിയ സങ്കടമായിട്ടുള്ള കാര്യമാണ്. ഞങ്ങളിവിടെ ഉത്സവസ്സദ്യയുടെ ദേഹണ്ഡവും മറ്റും കഴിച്ചുകൂട്ടുന്നുണ്ടെങ്കിലും ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍പ്പോയി വലിയ അടിയന്തിരങ്ങള്‍ക്കു ദേഹണ്ഡം നടത്തി ഞങ്ങള്‍ക്കു വലിയ പരിചയമില്ല. മുറജപം ഏറ്റവും വലിയതായ അടിയന്തിരമാണ്. അവിടെപ്പോയാല്‍ ഞങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴുള്ള മാനവും കളഞ്ഞ് അപമാനത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോരേണ്ടതായി വരും. അതിനാല്‍ ഇക്കാര്യത്തില്‍ ഞങ്ങളോടു നിര്‍ബന്ധിക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കുറുപ്പ് “ഇത് ഇങ്ങനെയൊക്കെ പറഞ്ഞ് ഒഴിയാവുന്ന കാര്യമല്ല. കല്‍പനയാണ്. നിങ്ങള്‍ പോവുകതന്നെ വേണം. നിങ്ങളെല്ലാവരും കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്നു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചു യഥാശക്തി എന്തെങ്കിലും ഒരു വഴിപാടു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ടു പോകുവിന്‍. നിങ്ങള്‍ക്ക് അപമാനത്തിനു സ്വാമി ഇടയാക്കുകയില്ല. ബഹുമാനത്തോടുകൂടിത്തന്നെ തിരിച്ചുപോരാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു തിരുവാറന്‍മുളയപ്പന്‍ സംഗതിയാക്കും” എന്നു നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം പറയുകയാല്‍ അവരെല്ലാവരും പോയി കുളിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്നു ഭഗവാനെ വന്ദിച്ചു ഒരു വഴിപാടും നിശ്ചയിച്ചിട്ടു തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് പോയി.

സമൂഹക്കാര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി എരിശ്ശേരിവെച്ചു സദ്യയ്ക്കു വിളമ്പി. വടക്കന്‍ നമ്പൂരി ആ എരിശ്ശേരി കൂട്ടിയപ്പോള്‍ “ഹേ ആറന്‍മുളയെരിശ്ശേരിയും ഇവിടെ വന്നുവല്ലോ. ഈ മഹാരാജാവു വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കാത്തതായിട്ടൊന്നുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ഒരു സമയം ദേവലോകത്തുനിന്ന് അമൃതു ഇവിടെ വരുത്തണമെന്നു വിചാരിച്ചാലും സാധിച്ചേയ്ക്കുമെന്നാണ് തോന്നുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഉടനെ അറിഞ്ഞു. പിന്നെ മുറജപം കഴിയുന്നതുവരെ എരിശ്ശേരിവെയ്പ് ആറന്‍മുളസമൂഹക്കാര്‍തന്നെയാണ് നടത്തിയത്.

മുറജപം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം സമൂഹക്കാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി സസന്തോ‌ഷം ചിലതൊക്കെ കല്പിക്കുകയും അവര്‍ക്കെലാവര്‍ക്കും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കുകയും അവര്‍ക്കു പതിവിലിരട്ടി ദേഹണ്ഡപ്പണം കൊടുക്കുന്നതിനു കല്‍പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ സമൂഹക്കാര്‍, “ഇപ്പോള്‍ കല്‍പിചുതന്ന സമ്മാനങ്ങള്‍കൊണ്ടുതന്നെ ഞങ്ങള്‍ക്കു ധാരാളം തൃപ്തിയായിരിക്കുന്നു. ഇനി ദേഹണ്ഡപ്പണവും മറ്റും വെണമെന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു കാര്യം തിരുമനസ്സറിയിക്കാനുണ്ട്. ഞങ്ങള്‍ ഇങ്ങോട്ടു പോന്നസമയം ആറന്‍മുളദേവനെ വന്ദിച്ച് ഇവിടെനിന്ന് അപമാനത്തിടയാകാതെ തിരിച്ചുപോകുവാന്‍ സംഗതിയായാല്‍ അവിടെ ചെല്ലുമ്പോള്‍ ഒരാനയെ നടയ്ക്കിരുത്തിയേയ്ക്കാം എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ടാണ് പോന്നത്. ഇവിടെ വന്നിട്ടു ഞങ്ങള്‍ക്കു ബഹുമാനത്തിനാണല്ലോ ഇടയായത്. അതിനാല്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു തിരുവാറന്‍മുളയപ്പന്റെ നടയ്ക്കിരുത്തുന്നതിനായി ഒരാനയെത്തരുന്നതിനു കല്‍പ്പനയുണ്ടാകണം” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു ലായംകാര്യക്കാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി, “ഈ സമൂഹക്കാരെക്കൊണ്ടുപോയി ലായം കാണിച്ച് അവിടെയുള്ളതില്‍ ഇവര്‍ ആവശ്യപ്പെടുന്ന ഒരാനയെ ഇവര്‍ക്കു കൊടുക്കണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. കാര്യക്കാര്‍ സമൂഹക്കാരോടുകൂടി ലായത്തിലെത്തിയസമയം സമൂഹക്കാരില്‍ ഒരാള്‍ തുള്ളി “എനിക്ക് ഇതുമതി ഇതുതന്നെവേണം” എന്ന് ഒരാനയെ തൊട്ടുകാണിച്ചുകൊണ്ടു പറഞ്ഞു. ഇതു തിരുവാറന്‍മുളദേവന്റെ കല്‍പനയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചു സമൂഹക്കാരെല്ലാവരും ആ ആനയെത്തന്നെ കിട്ടിയാല്‍ മതിയെന്നു സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു. ആ ആന വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ച് എണീറ്റു നടക്കാന്‍പോലും ശക്തിയില്ലാതെയായിപ്പോയിരുന്നതിനാല്‍ അതു താമസിയാതെ ചരിഞ്ഞു (മരിച്ചു)പോകുമെന്നു കാര്യക്കാരും മറ്റും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയിരിക്കുകയായിരുന്നു. ആ ആനയെ കിട്ടിയാല്‍ മതിയെന്നു സമ്മതിച്ചതിനാല്‍ ഈ സമൂഹക്കാര്‍ കേവലം വിഡ്ഢികള്‍ തന്നെയാണെന്നു ലായത്തിലുണ്ടായിരുന്നവരല്ലാം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. എങ്കിലും അവരാരും ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. കാര്യക്കാരും സമൂഹക്കാരുംകൂടി വീണ്ടും തിരുമുമ്പാകെച്ചെലുകയും സമൂഹക്കാര്‍ ആനയെ കൊണ്ടുപോകുന്നതിന്ന് ആറന്‍മുളച്ചെന്നിട്ട് ആളയച്ചുകൊള്ളാമെന്നു യാത്രയുമുറപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. സമൂഹക്കാര്‍ പോയതിന്റെശേ‌ഷം കാര്യക്കാരും ആ ആനയുടെ സ്ഥിതി തിരുമനസ്സറിയിച്ചിട്ടു തിരുമുമ്പില്‍നിന്നും പോയി.

സമൂഹക്കാര്‍ യഥാകാലം ആറന്‍മുള എത്തുകയും സകല വിവരങ്ങളും തോട്ടാവള്ളില്‍കുറുപ്പിനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കല്‍പിച്ചു തന്ന ആനയെ കൊണ്ടുപോരുന്നതിനു വല്ലവരേയും പറഞ്ഞയച്ചാല്‍പ്പോരെന്നും താന്‍തന്നെ പോയി കൊണ്ടുവരാമെന്നും കുറുപ്പു സമ്മതിച്ചു. അക്കാലത്തു ആറന്‍മുള കക്കുഴിവീട്ടുകാര്‍ ആനപ്പഴക്കില്‍ ഏറ്റവും സമര്‍ത്ഥന്‍മാരും പ്രസിദ്ധന്‍മാരുമായിരുന്നതിനാല്‍ ആ വീട്ടില്‍നിന്നും നാരായണന്‍നായരെന്നും രാമന്‍നായരെന്നും പ്രസിദ്ധന്‍മാരായിരുന്ന രണ്ടു പേരേയും അയിരൂര്‍ മുതലായ നാലുകരകളില്‍ നിന്നും യോഗ്യന്‍മാരായ ഓരോരുത്തരേയും കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി കുറുപ്പു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന ആനയെക്കണ്ടു. കുറുപ്പിനും ആനയെ വളരെ ബോധിച്ചു. ആ ആനയ്ക്കു തലക്കട്ടിയും കൊമ്പുകളുടെ വലിപ്പവും ഭംഗിയും ഉടലിന്റെ നീളവും മറ്റും അസാമാന്യമായിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ദേഹം വളരെ ക്ഷീണിച്ചിരുന്നു എന്നു മാത്രമേ ഒരു ദോ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നുള്ളു.

ആനയെ കണ്ടതിന്റെശേ‌ഷം കുറുപ്പു വലിയകൊട്ടാരത്തില്‍ച്ചെന്നു മുഖം കാണിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “നാം സമൂഹക്കാര്‍ക്കു കൊടുത്ത ആനയെ കൊണ്ടുപോകാനായിട്ടു വന്നിരിക്കുകയാണ് അല്ലേ? കുറുപ്പ് ആ ആനയെ കണ്ടുവോ?” എന്നു കല്‍പിചു ചോദിചു. ഉടനെ കുറുപ്പ് “റാന്‍. അടിയന്‍ കണ്ടു” എന്നറിയിചു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: ആ ആന വളരെ ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നതായിക്കേട്ടു. ആറന്‍മുള ദേവനു നടയ്ക്കിരുത്താനായി നാം കൊടുക്കുന്ന ആന നന്നായിരിക്കണമല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇവിടെ ലായത്തിലുള്ളതില്‍ വേറെ ഏതാനയെ വേണമെങ്കിലും കൊണ്ടുപോകുന്നതിനു വിരോധമില്ല.

കുറുപ്പ്: ആനകളുടെ ഗുണദോ‌ഷങ്ങളേയും ലക്ഷണങ്ങളേയും വിവരിക്കുന്നതായി ‘മാതംഗലീല’ എന്നൊരു ശാസ്ക്രഗ്രന്ഥമുള്ളതു തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തിട്ടുണ്ടായിരിക്കുമല്ലോ. ആ ശാസ്ത്രപ്രകാരം നോക്കുന്നതായാല്‍ ഇതുപോലെ സകല ശുഭലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞതായ ഒരാന ഈ ലായത്തിലെന്നല്ല, എങ്ങുംതന്നെ വേറെ കാണുമെന്നും തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആറന്‍മുള നടയ്ക്കിരുത്താന്‍ ഈ ആനതന്നെ മതിയെന്നാണ് അടിയനു പഴമനസ്സില്‍ തോന്നുന്നത്. ഈ ആന ഇങ്ങനെ ക്ഷീണിച്ചു പോയതു വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിക്കാഞ്ഞിട്ടാണ്. ആറന്‍മുളകൊണ്ടുപോയി വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിക്കുകയും പതിവായി ആ പമ്പാനദിയില്‍ നനയ്ക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ആനയുടെ ക്ഷീണം കുറച്ചുദിവസംകൊണ്ടു തിര്‍ന്നുപോകും.

കുറുപ്പു ഇങ്ങനെ തിരുമനസ്സറിയിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം മാതംഗലീലയിലെ നാലഞ്ചു ശ്ലോകങ്ങളും ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിച്ചു.

തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്: എന്നാല്‍ കുറുപ്പിന്റെ അഭിപ്രായംപോലെ ആ ആനയെത്തന്നെ കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളൂ. നാം മാതംഗലീല എന്നൊരു ശാസ്ത്രമുണ്ടെന്നു കേട്ടിട്ടുള്ളതല്ലാതെ കണ്ടിട്ടില്ല. കുറുപ്പിന്റെ കൈയ്യില്‍ ആ ഗ്രന്ഥമുണ്ടെങ്കില്‍ ഒരു പ്രതി പകര്‍ത്തിയെഴുതിച്ച് ഇവിടെ അയച്ചു തന്നാല്‍കൊള്ളാം.

കുറുപ്പ്: റാന്‍. താമസിയാതെ ഒരു പ്രതി ഇവിടെ എത്തിച്ചു കൊള്ളാം.

അനന്തരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കുറുപ്പിനു യഥായോഗ്യം ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും കുറുപ്പു യാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ട് അന്നുതന്നെ ആനയെയുംകൊണ്ടു തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്നു പോരികയും ചെയ്തു.

കുറുപ്പ് ആനയെയുംകൊണ്ട് ആറന്‍മുള എത്തിയതിന്റെ പിറ്റെ ദിവസംതന്നെ സമൂഹക്കാരെക്കൊണ്ട് ആനയെ നടയ്ക്കിരുത്തിക്കുകയും നടയില്‍വെച്ചുതന്നെ ആനയ്ക്കു ‘വലിയബാലകൃഷ്ണന്‍’ എന്നു പേരിടുവിക്കുകയും ഇതു സംബന്ധിച്ചു കളഭം, വിളക്ക്, സദ്യ മുതലായവ കെങ്കേമമായി നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അധികം താമസിയാതെ മാതംഗലീലയുടെ ഒരു പകര്‍പ്പെഴുതിച്ചു കൊട്ടാരത്തിലേയ്ക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്തു അവിടെ ദേവസ്വം വകയായി ബാലകൃഷ്ണന്‍ എന്നും കുട്ടികൃഷ്ണന്‍ എന്നും രണ്ടാനകള്‍ മുമ്പേതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ബാലകൃഷ്ണന്‍, കരക്കാരും തോട്ടാവള്ളില്‍ കുറുപ്പുംകൂടി വിലയ്ക്കുവാങ്ങി നടയ്ക്കിരുത്തിയതായിരുന്നു. റാന്നിക്കര്‍ത്താക്കന്‍മാര്‍ക്ക് ആറന്‍മുള ക്ഷേത്രത്തിനകത്തു കയറിത്തൊഴണമെങ്കില്‍ ഒരാനയെ നടയ്ക്കിരുത്തണമെന്നൊരേര്‍പ്പാടുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഏര്‍പ്പാട് പ്രകാരം ഒരു കര്‍ത്താവ് അമ്പലത്തിനകത്തു കയറിത്തൊഴുത വകയ്ക്കു നടയ്ക്കിരുത്തിയതായിരുന്നു കുട്ടികൃഷ്ണന്‍. സമൂഹക്കാര്‍ നടയ്ക്കിരുത്തിയ ആന മറ്റേ രണ്ടാനകളേക്കാളും വലിയതായിരുന്നതിനാലാണ് ആ ആനയ്ക്ക് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ എന്നു പേരിട്ടത്. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പ്രധാന പാപ്പാന്‍ (ആനക്കാരന്‍) കക്കുഴി നാരായണന്‍നായര്‍തന്നെയായിരുന്നു. അയാള്‍ ആ ആനയെ തന്റെ പ്രാണനെക്കാളധികം സ്നേഹിച്ചു വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ രണ്ടു മൂന്നു മാസംകൊണ്ടതന്നെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ ക്ഷീണം മുഴുവനും മാറിയെന്നല്ല, തടിച്ചു കൊഴുത്ത് ആ ആനയെ മുമ്പു കണ്ടിട്ടുള്ളവര്‍ കണ്ടാലറിയാത്ത വിധത്തിലായി.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ ക്ഷീണമൊക്കെ മാറി അവന്റെ ഉടലിന് അസാമാന്യമായ പുഷ്ടിയും ബലവും സിദ്ധിച്ചിരിക്കുന്നതായി മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചറിയിക്കുകയും അവനെ ഒന്നു കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നു തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നുകയും നിമിത്തം ആനയെ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുചെല്ലുന്നതിനു കല്‍പനപ്രകാരം എഴുതിവരികയാല്‍ കുറുപ്പും നാരായണന്‍നായരുംകൂടി ആനയെ തിരുവനന്ത പുരത്തു കൊണ്ടുപോയി തിരുമുമ്പാകെ ഹാജരാക്കി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ ആനയെക്കണ്ടിട്ട് സമൂഹക്കാര്‍ക്കു കൊടുത്ത ആന ഇതുതന്നെയാണോ എന്ന് ആദ്യം സ്വല്‍പം സംശയിച്ചു. പിന്നെ അവന്റെ തലക്കട്ടിയും കൊമ്പിന്റെ ഭംഗിയും മറ്റുംകൊണ്ട് ആ ആനതന്നെയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയിട്ട് “വലിയ ബാലകൃഷ്ണാ!’ നിന്നെ ഈ സ്ഥിതിയില്‍ക്കാണാന്‍ സംഗതി വരുമെന്നു നാം വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. ഇപ്പോള്‍ സന്തോ‌ഷമായി” എന്നു കല്‍പിചു. അതുകേട്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ മുന്‍നട മടക്കി തുമ്പിക്കൈ പൊക്കി വന്ദിച്ചിട്ടു സന്തോ‌ഷസൂചകമായ ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചു. ഉടനെ കല്‍പിച്ചു പഴക്കുലകളും ശര്‍ക്കരയും നാളികേരവും വരുത്തി വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു ധാരാളമായി കൊടുപ്പിക്കുകയും കുറുപ്പിനും നാരായണന്‍നായര്‍ക്കും യഥായോഗ്യം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പിചു കൊടുക്കുകയും “വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ ഒരിക്കലും ഒരുവിധത്തിലും വേദനപ്പെടുത്തരുത്” എന്നു നാരായണന്‍നായരോടു പ്രത്യേകം കല്‍പിക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരിക്കല്‍ മൂന്ന് ആനച്ചങ്ങലകള്‍ കല്‍പിച്ചു വരുത്തിയിരുന്നു, അവയില്‍ ഓരോന്നു കൊട്ടാരക്കരച്ചന്ദ്രശേഖരനെന്നും തിരുവട്ടാറ് ആദികേശവനെന്നും കേള്‍വിപ്പെട്ട രണ്ടാനകള്‍ക്കും കല്‍പിച്ചുകൊടുത്തതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു ചങ്ങലയുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ ചങ്ങല കല്‍പനപ്രകാരം അവടെ സൂക്ഷിച്ചുവെച്ചിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കണ്ടപ്പോള്‍ ആ ചങ്ങല അവനു ചേരുമെന്നും അവന്‍ ധരിച്ചിരുന്ന ചങ്ങല അവനു തീരെപ്പോരെന്നും തിരുമനസ്സില്‍ തോന്നുകയാല്‍ അവിടെ സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന ചങ്ങല കല്‍പിച്ചെടുപ്പിച്ചുവരുത്തി വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ ധരിപ്പിച്ചു. ആ ചങ്ങല ധരിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ തല പൂര്‍വ്വാധികമുയരുകയും അവന്റെ യോഗ്യതയ്ക്കു പൂര്‍ണ്ണത സിദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. കുറുപ്പും നാരായണന്‍നായരും അന്നു തന്നെയാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ട് വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെയും കൊണ്ടുപോന്നു. നാലാം ദിവസം ആറന്‍മുള വന്നുചേര്‍ന്നു.

ആറന്‍മുള ക്ഷേത്രക്കടവില്‍നിന്ന് ഏകദേശം കാല്‍നാഴിക കിഴക്ക് ആറ്റിന്റെ വടക്കേക്കരയില്‍ ‘നിക്ഷേപമാലി’ എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു സ്ഥലം ഇപ്പോഴുമുണ്ടല്ലോ. ആറന്‍മുളദേവന്റെ നിക്ഷേപങ്ങളെല്ലാം ആ സ്ഥലത്താണ് ഇരിക്കുന്നതെന്നും അതുകൊണ്ടാണ് ആ സ്ഥലത്തിന് ആ പേരു സിദ്ധിച്ചതെന്നുമാണ് ഐതിഹ്യം. അതെങ്ങനെയുമിരിക്കട്ടെ. പണ്ടു നദി ആ സ്ഥലത്തുനിന്നു കുറച്ചുകൂടി വടക്കോട്ടു കടന്നു കിടന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ നിക്ഷേപമാലി ഒരു തുരുത്തുപോലെ പുഴയുടെ മധ്യഭാഗത്തായിരുന്നു. ആ തുരത്തിന്റെ സമീപത്തു ചെറുതായി ഒരു കയമുണ്ടായിരുന്നു. വേനല്‍ക്കാലങ്ങളില്‍ മിക്ക സമയത്തും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കിടപ്പ് ആ കയത്തിലായിരുന്നു. ശീവേലിക്കു പാണികൊട്ടുന്നതു കേട്ടാലുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കയത്തില്‍നിന്നു കരയ്ക്കുകയറി മതില്‍ക്കകത്തെത്തും. അപ്പോള്‍ കക്കുഴി നാരായണന്‍നായര്‍ അവിടെയുണ്ടായിരിക്കും. അയാള്‍ കയറി തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിക്കും. ദേവനെ കണ്ടാലുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കൊടിമരത്തിന്റെ വടക്കുവശത്തു ചെന്നു മടക്കും. ശീവേലി കഴിഞ്ഞാല്‍ ഇറക്കിയെഴുന്നള്ളിക്കുന്നതിനു കൊടിമരത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു ചെന്നു മടക്കും. ഇതൊന്നും ആരും പറഞ്ഞിട്ടു വേണ്ടാ. എല്ലാം വലിയ ബാലകൃഷ്ണനറിയാമായിരുന്നു. എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ ആനക്കാരന്‍ ചെയ്യേണ്ടതായിട്ടു തലയില്‍ക്കെട്ടു കെട്ടിക്കുകയും പിന്നെ അതഴിച്ചുകൊടുക്കുകയും മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ശേ‌ഷം കാര്യങ്ങളെല്ലാം വലിയബാലകൃഷ്ണന് അറിയാമായിരുന്നു.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. അവന്റെ വലിപ്പവും ഭംഗിയും സ്വഭാവഗുണവും നിമിത്തം എല്ലാവര്‍ക്കും അവനെക്കുറിച്ചു വളരെ സന്തോ‌ഷവും ബഹുമാനവുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അക്കാലത്തു ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തില്‍ സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായിച്ചെലുന്നവരെല്ലാം വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു പഴക്കുലകള്‍, ശര്‍ക്കര, നാളികേരം മുതലായവ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. എന്നാലിങ്ങനെ കിട്ടുന്നവയെല്ലാം വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തിന്നാറില്ല. കിട്ടുന്നതിന്റെ കൂടുതല്‍കുറവനുസരിച്ച് അവന്‍ കുറേശ്ശെ ബാലകൃഷ്ണനും കുട്ടികൃഷ്ണനും കൂടി കൊടുക്കാറുണ്ട്. മൂന്നാനകള്‍ക്കും മതിയായാല്‍ പിന്നെ ശേ‌ഷിപ്പു വരുന്നവ ക്ഷേത്രത്തില ദര്‍ശനത്തിനായി വരുന്നവര്‍ക്കും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പില്‍ നിന്നു പഴമോ നാളികേരമോ എന്തെങ്കിലും മനു‌ഷ്യരാരെങ്കിലും സ്വയമേവ എടുത്തു തിന്നുന്നതിനും അവനു വിരോധമില്ലായിരുന്നു. പക്ഷേ പേടിച്ചിട്ടു സാമാന്യക്കാരാരും അവന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് ഒന്നും എടുക്കാറില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പില്‍ പഴക്കുലയും മറ്റും കിടക്കുന്ന സമയം ആരെങ്കിലും ചെന്നു ദൂരേ മാറിനിന്നുകൊണ്ടു “വലിയ ബാലകൃഷ്ണാ! എനിക്കു വിശക്കുന്നു, വല്ലതും തന്നാല്‍കൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ പഴക്കുലയും മറ്റുമെടുത്തു മാറ്റിയിട്ടുകൊടുക്കും. എന്നാല്‍ കൊടുക്കുന്നതെല്ലാം അവിടെയിരുന്നുതന്നെ തിന്നണം. ആരായാലും യാതൊന്നും അവിടെനിന്നു കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ അവന്‍ സമ്മതിക്കയില്ല.

മനു‌ഷ്യര്‍ക്കു അവര്‍ കൊടുക്കാതെതന്നെ എന്തെങ്കിലും അവന്റെ മുമ്പില്‍നിന്ന് എടുത്തു തിന്നുന്നതിനു വിരോധമില്ലായിരുന്നെന്നു പറഞ്ഞുവല്ലോ. എന്നാല്‍ ആനകള്‍ക്ക് അവന്‍ കൊടുത്താലല്ലാതെ അവന്റെ മുമ്പില്‍നിന്നു യാതൊന്നും എടുക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നായിരുന്നു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ നിശ്ചയം. ഒരിക്കല്‍ ‘വര്‍ക്കല ജനാര്‍ദ്ദനന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ആനയെ ആറന്‍മുളയുത്സവത്തിനു കൊണ്ടുവന്നിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പില്‍ ധാരാളം പഴക്കുല കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് ആ ആന ഒരു പഴക്കുല കടന്നെടുത്തു. ഉടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തിരിഞ്ഞു നിന്നുകൊണ്ടു പുറംകാല്‍കൊണ്ടു ജനാര്‍ദ്ദനാനയ്ക്ക് ഒരു തൊഴികൊടുത്തു. തൊഴികൊണ്ടു ജനാര്‍ദ്ദനന്‍ ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു മതില്‍ക്കു വെളിയിലിറങ്ങി ഓടീട്ടു വര്‍ക്കലച്ചെന്നിട്ടേ നിന്നുള്ളൂ. പിന്നെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടും ആ ജനാര്‍ദ്ദനനാനയെ ഒരിക്കലും ആറന്‍മുള കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ സാധിച്ചില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ തൊഴിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം ജനാര്‍ദ്ദനനാനയുടെ മനസ്സില്‍ ആജീവനാന്തം മാറാതെ കിടന്നിരുന്നു.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തേ‌ഷവും ബഹുമാനവും നിമിത്തം ജനങ്ങള്‍ അവന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട പാപ്പാനായ നാരായണന്‍നായര്‍ക്കു ചിലപ്പോള്‍ സമ്മാനമായി മുണ്ടും പണവും മറ്റും കൊടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പാപ്പാനായ ചെങ്ങന്നൂര്‍ക്കാരനയപ്പന്‍പിള്ളയ്ക്ക് അങ്ങനെ ആരുമൊന്നും കൊടുത്തിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അയ്യപ്പന്‍ പിള്ളയ്ക്ക് നരായണന്‍നായരെക്കുറിച്ചു സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടുള്ള അസൂയയുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, എന്തെങ്കിലും ചില കാരണങ്ങളുണ്ടാക്കി നരായണന്‍നായരെ മാറ്റിച്ചു തനിക്കു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പാപ്പാനായിത്തീരണമെന്നുള്ള മോഹം അതികഠിനമായി അയാളുടെ മനസ്സില്‍ അങ്കുരിക്കുകയും അതിനായി അയാള്‍ ചില കശൗലങ്ങള്‍ പ്രയോഗിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ള ഒരു ദിവസം ക്രമത്തിലധികം മദ്യം സേവിച്ചു മദോന്‍മത്തനായി ഒരു കരിമ്പിന്‍ വേലിക്കകത്തു കടന്നു നാലഞ്ചു കരിമ്പ് ഒടിച്ചെടുത്തു. ആ വിവരം കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥനറിഞ്ഞോടിച്ചെന്ന് അയാളെപ്പിടിച്ച് ധാരാളം പ്രഹരിച്ചു. ആറന്‍മുള കരിമ്പുകൃ‌ഷി ധാരാളമായിട്ടുള്ള പ്രദേശമായതുകൊണ്ട് കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥരിലാരോടും ചോദിച്ചാലും നാലോ അഞ്ചോ കരിമ്പു വേണമെങ്കില്‍ വെറുതേ കൊടുക്കുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ളയ്ക്കു തല്ലുകൊള്ളുവാനുള്ള കാലമടുത്തിരുന്നതുകൊണ്ടോ എന്തോ അയാള്‍ക്ക് അങ്ങനെയല്ല തോന്നിയത്.

അയ്യപ്പന്‍പ്പിളള അയാളെ തല്ലിയതിന്റെ പക വീട്ടാതെയായരുന്നില്ല. അന്നു രാത്രിയില്‍തന്നെ അയാള്‍ ബാലകൃഷ്ണനെയുംകൊണ്ട് ആറ്റിലിറങ്ങിപ്പോയി. അയാളെ തല്ലിയ ആളുടെ കരിമ്പിന്‍വേലിക്കകത്തു കടന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന കരിമ്പെല്ലാം ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ടു ചവിട്ടിച്ചും പറിപ്പിച്ചും ഒടിപ്പിച്ചും നശിപ്പിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം ബാലകൃഷ്ണനെ അവിടെനിന്നു നാലഞ്ചു നാഴിക ദൂരെ ഒരു സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുപോയി തളച്ചു. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്തു കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ വേലിക്കകത്തു ചെന്നു കരിമ്പു നശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതു കണ്ടു വളരെ വ്യസനിച്ചു. ആ സമയം അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ളയുടെ ഇഷ്ടന്‍മാരായ ചിലര്‍ അയപ്പന്‍പിള്ളയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം ആ സ്ഥലത്തുചെന്നു കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥനോട് “ഇന്നലെ രാത്രിയില്‍ നാരായണന്‍നായര്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്തു കയറി ആറ്റില്‍ക്കൂടി ഇങ്ങോട്ട് പോരുന്നതു കണ്ടു. ഈ നാശം ചെയ്യാനാണു പോന്നതെന്നു അപ്പോള്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കു മനസ്സിലായില്ല. ആനയുടെ കാല്‍ചുവടു കണ്ട് ആളറിയാതെയിരിക്കാനാണ് അയാള ആനയെ ആറ്റിലിറക്കിക്കൊണ്ടു പോന്നത്. ഏതെങ്കിലും ഇതു വലിയ അക്രമമായിപ്പോയി. ആ ദ്രാഹി നാരായണന്‍നായര്‍ തന്നെയാണ് ഈ അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ചത്. അല്ലാതെ ആരുമല്ല” എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥനെ വിശ്വസിപ്പിച്ചു.

കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥനും ചില കൂലിവേലക്കാരുംകൂടി അവിടെ ആന ചവിട്ടിയൊടിച്ചിട്ടിരുന്ന കരിമ്പെല്ലാം വാരികൂട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ട് അന്ന് ഉച്ചശീവേലി കഴിഞ്ഞ സമയം മതില്‍ക്കകത്തുചെന്നു കരിമ്പുകെട്ടുകളെല്ലാം വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പിലിട്ട് “തിന്ന് തിന്ന് നിനക്കും നിന്റെ പാപ്പാനും തൃപ്തിയാകട്ടെ. ഇതൊന്നുകൊണ്ടും ഞാന്‍നശിച്ചുപോവുകയും മറ്റുമില്ല. ഈ ദ്രാഹം ചെയ്തവര്‍തന്നെ നശിക്കും. തിരുവാറന്‍മുളയപ്പന്റെ കൃപയുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാനേതുവിധവും കഴിഞ്ഞുകൂടും” എന്നുംമറ്റും പറഞ്ഞ് അയാള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനേയും നാരായണന്‍നായരെയും വളരെ ശകാരിക്കുകയും ശപിയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു നടയ്ക്കുനേരെ നിന്നുകൊണ്ട് “എന്റെ തിരുവാറന്‍മുളയപ്പ! എന്നെ ദ്രാഹിചവര്‍ക്ക് അതിന്റെ കൂലി കൊടുക്കണേ” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിട്ട് മടങ്ങിപ്പോയി. ഈ ശകാരവും മറ്റും കേട്ടപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. എന്നാല്‍ നാരായണന്‍നായര്‍ക്ക് ഒരു കൂസലുമുണ്ടായില്ല. ഇക്കാര്യത്തില്‍ താന്‍ അപരാധിയല്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസം അയാള്‍ക്കുണ്ടായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, അന്നു തൊട്ടാവള്ളില്‍ മൂത്തകുറുപ്പിന്റെ ജന്മനക്ഷത്രമായിരുന്നതിനാല്‍ കാലത്തുണര്‍ന്നെണീറ്റാലുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ കണികാണുന്നതിനായി ആ ആനയെ തലേദിവസംതന്നെ കുറുപ്പിന്റെ ആവശ്യപ്രകാരം തോട്ടാവള്ളിലെ മുറ്റത്താണ് തളച്ചിരുന്നത്. നാരായണന്‍നായര്‍ കിടന്നിരുന്നതും അവിടെത്തന്നെയായിരുന്നു. തലേദിവസംതന്നെ സന്ധ്യമുതല്‍ പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുക്കുന്നതുവരെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും നാരായണന്‍നായരും അവിടെനിന്ന് എങ്ങും പോയിട്ടില്ലെന്നുളിനു കുറുപ്പുതന്നെ സാക്ഷിയായിരുന്നു. പിന്നെ പേടിക്കാനൊന്നുമില്ലെന്നുള്ള ധൈര്യമായിരുന്നു നാരായണന്‍നായര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്നത്. കുറുപ്പിന്റെ ജന്‍മനക്ഷത്രദിവസം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കരക്കാര്‍ക്കെലാം സദ്യയും ദേവസ്വം വക മൂന്നാനകള്‍ക്കും ചോറും പായസവും മറ്റും കൊടുക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. ഉച്ചശ്ശീവേലി കഴിഞ്ഞു നാരായണന്‍ നായര്‍ മുതലായവര്‍ യാത്രയായ സമയത്താണ് കരിമ്പിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ അവിടെ ചെല്ലുകയും മറ്റുമുണ്ടായത്. അയാള്‍ പോയയുടനെ നാരായണന്‍ നായരും മറ്റും ആനകളെയും കൊണ്ടുയാത്രയായി. അപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അവിടെക്കിടന്നിരുന്ന കരിമ്പുകെട്ടുകളെല്ലാംകൂടി താങ്ങിയെടുത്തുകൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തിനു പ്രദക്ഷിണമായി വന്നു നടയ്ക്കുനേരെ നിന്നു സങ്കടത്തോടുകൂടി ഉറക്കെ മൂന്നുപ്രാവശ്യം നിലവിളിച്ചിട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നടന്നാല്‍ പിന്നാലെ നടക്കുക ബാലകൃഷ്ണനാണ് പതിവ്. എങ്കിലും സമയമായപ്പോള്‍ ബാലകൃഷ്ണനും അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പിന്നാലെ പോയത് കുട്ടികൃഷ്ണനായിരുന്നു. അവര്‍ കുറുപ്പിന്റെ പടിക്കലെത്തിയയുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. ആ സമയം അവിടെ കുറുപ്പും മറ്റു ചില മാന്യന്‍മാരുംകൂടി പിറന്നാള്‍സദ്യ ഊണുകഴിഞ്ഞു മുറുക്കി വെടിയും പറഞ്ഞ് ഇരിക്കു കയായിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ നിലവിളി കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ കുറുപ്പ് “ഓ ഇന്ന് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് എന്തോ സങ്കടം നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞെണീറ്റു വേഗത്തില്‍ പടിക്കലേയ്ക്കു പോയി. പിന്നാലെ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മാന്യന്‍മാരുമെത്തി. കുറുപ്പിനെക്കണ്ടയുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കരിമ്പുകെട്ടുകള്‍ കുറുപ്പിന്റെ മുമ്പിലിട്ടിട്ടു മുന്‍നട മടക്കി നമസ്ക്കരിച്ചു. ഉടനെ കുറുപ്പ് ഇതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു ചോദിക്കുകയും നാരായണന്‍നായര്‍ ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം വിശദമായി പറഞ്ഞു കേള്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കുറുപ്പ് “ആട്ടെ ഇതിനെക്കുറിച്ചന്വേ‌ഷിചു വേണ്ടതുപോലെയൊക്കെചെയാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് “ആനകളെ കൊണ്ടുപോയി ചോറും മറ്റും കൊടുക്കൂ” എന്നു നാരായണന്‍ നായരോടു പറഞ്ഞു. ചോറു കൊടുക്കാനായി നാരായണന്‍നായര്‍ വിളിച്ചിട്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പോയില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പോകാതെ കുട്ടികൃഷ്ണന്‍ പോവുകയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പോകാതിരുന്നതു കേട്ടിട്ട് കുറുപ്പ് “എന്താ! കാര്യം തീര്‍ച്ചയാക്കിയതിനു ശേ‌ഷമേ ഭക്ഷണം കഴിക്കയുള്ളൂ എന്നാണോ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കിയിരിക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അതേ എന്ന ഭാവത്തില്‍ തല കുലുക്കുകയും തന്റെ പുറത്തുകയറുന്നതിനു തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു കുറുപ്പിന്റെ നേരെ ആംഗ്യം കാണിച്ചിട്ടു നട നാലും മടക്കി ഇരുന്നുകൊടുക്കുകയും കുറുപ്പു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്തു കയറുകയും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കുറുപ്പി നേയുംകൊണ്ടു നടന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ അവിടെയുണ്ടാ യിരുന്ന നാലു മാന്യന്‍മാരും നാരായണന്‍നായരുംകൂടി കുട്ടികൃഷ്ണന്റെ പുറത്തു കയറി പിന്നാലെ എത്തി. മുമ്പേ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും പിന്നാലെ കുട്ടികൃഷ്ണനുമായിപ്പോയി കരിമ്പുകൃ‌ഷി നശിപ്പിച്ചിരുന്ന വേലിക്കകത്തെത്തി. ഉടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കുറുപ്പിനെ താഴെയിറക്കീട്ടു അവിടെ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കാല്‍ച്ചുവടു പതിഞ്ഞു കിടന്നിരുന്നതു തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു തൊട്ടും ആ കാല്‍ച്ചുവട്ടില്‍ തന്റെ കാലുകള്‍ വെച്ചു കുറുപ്പിനെ കാണിച്ചു. അവിടെ പതിഞ്ഞുകിടന്നിരുന്ന കാല്‍പ്പാടുകള്‍ക്ക് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കാല്‍ച്ചുവടുകളുടെ മുക്കാല്‍ ഭാഗം വലിപ്പമേ ഉണ്ടായരുന്നുള്ളു. കരിമ്പു കൃ‌ഷി നശിപ്പിച്ചതു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനല്ലെന്നും അത് അയപ്പന്‍പിള്ള ബാലകൃഷ്ണനെകൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചതാണെന്നും കുറുപ്പിനു മുമ്പേതന്നെ അറിയാമായിരുന്നു. കാല്‍ച്ചുവടുകളുടെ വ്യത്യാസംകൊണ്ട് അതു കുറുപ്പിനു നല്ലപോലെ ഉറപ്പാവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കുറുപ്പു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനോട് “ഇതിനെക്കുറുച്ച് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. വാസ്തവമെല്ലാം എനിക്കു മനസ്സിലായി. ഈ അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ചവരെ ഞാന്‍മുറയ്ക്കു ശിക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ബാലകൃഷ്ണനോടുകൂടി അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ വിളിച്ചുകൊണ്ടവരുന്നതിനു അപ്പോള്‍ ത്തന്നെ നാലുപേരെ പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ മുതലായവരോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോരുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ തോട്ടാവള്ളിയിലെത്തിയ ഉടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും കുട്ടികൃഷ്ണനും ചോറും പായസവും പഴക്കുലകളും ധാരാളമായിക്കൊടുക്കുകയും നാരായണന്‍നായരും കുട്ടികൃഷ്ണന്റെ ആനക്കാരനും ഊണുകഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ അന്വേ‌ഷിച്ചുപോയവര്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ അയപ്പന്‍പ്പിള്ളയുടെ വാസസ്ഥലമായ കൊങ്കോത്തുവീട്ടില്‍ച്ചെന്ന് അയാളെകണ്ട് “ഇന്ന് അയപ്പന്‍പിള്ള ബാലകൃഷ്ണനേയുംകൊണ്ടു കുറുപ്പദ്ദേഹത്തിന്റെ പിറന്നാള്‍സദ്യയ്ക്ക് ചെല്ലാഞ്ഞതു മറന്നുപോയിട്ടായിരിക്കുമല്ലോ. ഉടനെ ചെല്ലണമെന്നു കുറുപ്പദ്ദേഹം പറഞ്ഞയച്ചിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് അയപ്പന്‍പിള്ള “മറന്നുപോയിട്ടുതന്നെയാണ്. ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ പേകാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ബാലകൃഷ്ണനോടുകൂടി യാത്രയായി. പിന്നാലെ കുറുപ്പിന്റെ ആളുകളും പോയി. അവര്‍ പോയതു തലേദിവസം അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ള കരിമ്പുകൃ‌ഷി നശിപ്പിച്ച സ്ഥലത്തിന്റെ സമീപത്തുകൂടിയായരുന്നു. ആ സ്ഥലത്ത് ചെന്നപ്പോള്‍ അയപ്പന്‍പിള്ള “അയോ! ഈ ദ്രാഹം ചെയ്തതാരായിരിക്കും. വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി ഇത് ആ നാരായണന്‍ച്ചേട്ടന്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചതായിരിക്കണം. അല്ലാതെയാരും ഇങ്ങനെ ചെയ്യുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. മുമ്പേതന്നെ കോപരസം തുളുമ്പിക്കൊണ്ടിരുന്ന ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുഖത്ത് ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ ആ രസം ദ്വിഗുണീഭവിച്ചു എന്നു മാത്രമല്ല, കോപത്തോടുകൂടി അവന്‍ അത്യുച്ചത്തില്‍ ഒന്നു ഗര്‍ജ്ജിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭക്ഷണം കഴിഞ്ഞു കുറുപ്പിന്റെ വീട്ടുമുറ്റത്ത് നിന്നിരുന്ന വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ബാലകൃഷ്ണന്റെ ഗര്‍ജ്ജനം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ അവിടെനിന്നു ഓടി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അടുത്തുചെന്നപ്പോള്‍ കണ്ടതു ബാലകൃഷ്ണന്‍ അയപ്പന്‍പിള്ളയുടെ കാലിന്‍മേല്‍ പിടിച്ചു തൂക്കിയെടുത്തു മേല്‍പ്പോട്ടെറിഞ്ഞിട്ട് അയാള്‍ കൊമ്പിന്‍മേല്‍ വന്നു വീഴത്തക്കവണ്ണം കൊമ്പുകളുയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നതാണ്. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പെട്ടെന്നടുത്തു ചെന്നു ബാലകൃഷ്ണനെ തളളിനീക്കീട്ട് അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ട് താങ്ങിപ്പിടിച്ചു നിലത്തുനിറുത്തി. അതുകൊണ്ട് അയ്യപ്പന്‍പിള്ള മരിക്കാനിടയായില്ല. അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയോ പ്രവര്‍ത്തിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവരെ ഉടനെ കൊല്ലണം എന്നായിരുന്നു ബാലകൃഷ്ണന്റെ അഭിപ്രായം. എന്തായാലും ആരെയും കൊല്ലരുതെന്നായിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പക്ഷം. ഉച്ചയ്ക്കു മതില്‍ക്കകത്തുവെച്ചു ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുഖഭാവം കണ്ടിട്ടുതന്നെ അവന്‍ അന്നുതന്നെ അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയുടെ കഥ കഴിക്കുമെന്നു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു തോന്നിയിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ബാലകൃഷ്ണന്റെ ഗര്‍ജ്ജനം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ അവന്‍ അവിടെ ഓടിയെത്തിയത്. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അവിടെയെത്താന്‍ താമസിച്ചുപോയിരുന്നുവെങ്കില്‍ അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ളയുടെ കഥ അപ്പോള്‍തന്നെ തീരുമായിരുന്നു എന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാണല്ലോ.അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ രക്ഷിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും നാരായണന്‍നായരും വീണ്ടും കുറുപ്പിന്റെ വീട്ടിലെത്തി. പിന്നാലെ ബാലകൃഷ്ണനോടുകൂടിത്തന്നെ അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ളയും അവിടെച്ചെന്നുചേര്‍ന്നു. ബാലകൃഷ്ണനു ചോറും പായസവും പഴക്കുലയും കൊടുക്കുകയും അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ വിളിച്ചു കരിമ്പുകൃ‌ഷി നശിപ്പിച്ചതാരാണെന്നു ചോദിച്ചു. കുറുപ്പിനോടു വ്യാജം പറയാന്‍ ധൈര്യമുണ്ടാകായ്കകൊണ്ടോ വ്യാജം പറഞ്ഞാല്‍ ഫലിക്കയില്ലെന്നു തോന്നിയതുകൊണ്ടോ എന്തോ അതു താന്‍തന്നെ ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചതാണെന്ന് അയ്യപ്പന്‍പിള്ള ഏറ്റുപറഞ്ഞു. അങ്ങനെ അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ചതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു കുറുപ്പു വീണ്ടും ചോദിച്ചപ്പോള്‍ ആ കരിമ്പുകൃ‌ഷിക്കാരന്‍ തന്നെ തല്ലിയതിനാലാണെന്നും അയാള്‍ പറഞ്ഞു. കുറുപ്പ് പിന്നെ “എന്നാലതു നാരായണന്‍നായര്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചതെന്ന് ആക്കിത്തീര്‍ക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചതെന്തിനാണെ”ന്നു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ അയ്യപ്പന്‍ പിള്ള “വഞ്ചിത്തറ കോശിമാപ്പിളയ്ക്ക് ഒരു വലിയ തടി ഞാനും ഈ നാരായണന്‍ ചേട്ടനുംകൂടി വളരെ ദൂരത്തുനിന്നു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിച്ചു കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു. എനിക്കും നാരായണന്‍ ചേട്ടനും പത്തു പണം വീതം തരാമെന്നും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് പത്തു തുലാം ശര്‍ക്കരയും പത്തു പഴക്കുലയും കൊടുക്കാമെന്നു സമ്മതിച്ചിരുന്ന ശര്‍ക്കരയുടെയും പഴക്കുലയുടെയും വിലയും ഞങ്ങള്‍ക്കു തരാമെന്നു പറഞ്ഞിരുന്ന പണവുംകൂടി ഒരിലയ്ക്കകത്തു പൊതിഞ്ഞു നാരായണന്‍ ചേട്ടന്റെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയും എനിക്കുള്ള പണവും അതിലുണ്ടെന്നു കോശിമാപ്പിള എന്നോടു പറയുകയും ചെയ്തു. എന്നിട്ട് ഈ നാരായണന്‍ചേട്ടന്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് ഒരു പഴക്കുല വാങ്ങിക്കൊടുക്കുകയോ എനിക്ക് ഒരു കാശെങ്കിലും തരികയോ ചെയ്യാതെ ആ പണം മുഴുവനുമങ്ങെടുത്തു. ഞാന്‍ പലതവണ ചോദിച്ചിട്ടും എനിക്കൊന്നും തന്നില്ല. എന്നാല്‍ ഇയ്യാളെയും ഒന്നു പറ്റിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിങ്ങനെ ചെയ്തതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. വഞ്ചിത്തറ കോശിമാപ്പിള എല്ലാവരെയും വഞ്ചിക്കുന്ന ആളായിരുന്നതിനാല്‍ അയാള്‍ ഇവരെയും ചതിച്ചു എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അയാളുടെ പേരു കേട്ടപ്പോള്‍ അവിടെകൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം ചിരിച്ചു. ഉടനെ കുറുപ്പ് “അയപ്പന്‍പിളള പറഞ്ഞതെല്ലാം പരമാര്‍ത്ഥമല്ലേ?” എന്നു നാരായണന്‍നായരോടു ചോദിച്ചു. അതിനു നാരായണന്‍നായര്‍ പറഞ്ഞ മറുപടി “ ഞാന്‍ പണമപഹരിച്ചു എന്നു പറഞ്ഞതുമാത്രം സത്യമല്ല. ശേ‌ഷമെല്ലാം ശരിയാണ്. കോശിമാപ്പിള പണമൊന്നും തന്നില്ല” എന്നായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ കുറുപ്പ് “കോശിമാപ്പിള തന്ന ഇലപ്പൊതിക്കകത്ത് എന്തായിരുന്നു?” എന്നു ചോദിച്ചു. “പൊതിക്കകത്ത് വട്ടത്തില്‍ മുറിച്ച ഏതാനും ഓലക്ക‌ഷണങ്ങള്‍ മാത്രമായിരുന്നു. പണമായിട്ട് ഒരു കാശുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കോശിമാപ്പിള പൊതി തന്നപ്പോള്‍ ഞാനതു മേടിച്ചു മടിയില്‍ വെച്ചതല്ലാതെ അഴിച്ചുനോക്കിയില്ല. അയ്യപ്പന്‍പിള്ള പണം ചോദിച്ചപ്പോളാണു ഞാന്‍ പൊതി അഴിച്ചു നോക്കിയത്. അപ്പോളതില്‍ ഓലക്ക‌ഷണങ്ങള്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ഈ പറ്റിയ വിഡ്ഢിത്തം അന്യന്‍മാരെ അറിയിക്കുന്നതു കുറച്ചിലാണെന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിതു ആരോടും പറഞ്ഞില്ല. അയപ്പന്‍പിള്ള എന്നോടു കൂടെക്കൂടെ പണം ചോദിക്കാറുണ്ട്. അപ്പോളൊക്കെ “കോശിമാപ്പിള പണമൊന്നും തന്നില്ല. അയാള്‍ തന്നാല്‍ ഞാന്‍ തരാം” എന്നു ഞാന്‍മറുപടി പറയുകയും പതിവാണ്. പക്ഷേ ഞാന്‍പറയുന്നതു ശുദ്ധമേ വ്യാജമാണെന്നാണ് അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയുടെ വിചാരം. അതിനു ഞാനെന്തു ചെയ്യുന്നു. ഞാന്‍ പറയുന്നതു സത്യമാണെന്നു അയാളുടെ മനസ്സില്‍ തോന്നിക്കാന്‍ ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധ്യമല്ല, ഒരിക്കല്‍ ഈ അയ്യപ്പന്‍പ്പിള്ള ക്രമത്തിലധികം മദ്യപാനം ചെയ്തു കൊണ്ട് പണത്തിന് എന്നോട് മുറുകിക്കൂടി. അപ്പോഴും ഞാന്‍ പതിവുപോലെ “കോശിമാപ്പിള തന്നാല്‍ തരാം. അല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഇയാള്‍ “എന്നാല്‍ നിന്റെ കണക്ക് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ തീര്‍ത്തേയ്ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു വലിയ ഒരു പിശ്ശാങ്കത്തിയുംകൊണ്ടു എന്റെ നേരെ പാഞ്ഞുവന്നു. അതു കണ്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അപ്പോളവിടെയില്ലായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇയ്യാള്‍ എന്റെ കഥ അന്നുതന്നെ കഴിക്കുമായിരുന്നു” എന്നു നാരായണന്‍നായര്‍ പറഞ്ഞു. ഉടനെ കുറുപ്പ് “അതൊക്കെ വല്ലതുമാവട്ടെ. നാരായണന്‍നായരോടുള്ള വിരോധംകൊണ്ട് അയപ്പന്‍പിള്ള ഒരന്യന്റെ കരിമ്പുകൃ‌ഷി നശിപ്പിചത് അക്രമമായിപ്പോയി അതിന് എന്തെങ്കിലും ശിക്ഷ നിശ്ചയിക്കാതിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. സത്യം പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് വലിയ ശിക്ഷയൊന്നും നിശ്ചയിക്കുന്നില്ല. ഇവിടെ തിരുവാറന്‍മുളയപ്പനെസ്സേവിച്ചുകൊണ്ട് അനേകം പേര്‍ പാര്‍ക്കുന്നുണ്ടല്ലോ. അവരില്‍ ദൂരസ്ഥന്‍മാരും അഗതികളുമായ പന്ത്രണ്ടു ഭജനക്കാര്‍ക്കു ചതുര്‍വ്വിധ വിഭവങ്ങളോടുകൂടി അയ്യപ്പന്‍പിള്ള നാളത്തെന്നെ ഭക്ഷണം കൊടുക്കണം. ഇത്രമാത്രമേ ഞാനിപ്പോള്‍ ശിക്ഷ നിശ്ചയിക്കുന്നുള്ളു. ഭജനക്കാര്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതു ഭഗവവാനു സന്തോ‌ഷകരമായിട്ടുള്ള ഒരു വഴിപാടുമാണല്ലോ. ഇതിനു സമ്മതമില്ലാത്തപക്ഷം അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയോട് ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്ര പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ബാലകൃഷ്ണന്റെ ആനക്കാരനായി ഇവിടെ വേറെ ഒരാളെ നിയമിച്ചു കൊള്ളാം” എന്നു പററഞ്ഞു. കുറുപ്പിന്റെ ഈ വിധി അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം ശരിവെച്ചു. “എന്താ ഇതുപോരെ?” എന്നു കുറുപ്പു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനോടു ചോദിക്കുകയും മതിയെന്നു സമ്മതിച്ചു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തലകുലുക്കുകയും ചെയ്തു. അയപ്പന്‍പിള്ളയും കുറുപ്പിന്റെ ഈ വിധിയെ വിസമ്മതിച്ചില്ല. വിധിപ്രകാരം അയാള്‍ അടുത്ത ദിവസംതന്നെ പന്ത്രണ്ടു ഭജനക്കാര്‍ക്കു ഭക്ഷണം കൊടുത്തു. ആ സംഗതി അങ്ങനെ അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ ആറന്‍മുള ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കേ നടയില്‍ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു പുരയിടത്തില്‍ തളച്ചിരുന്നു. പിറ്റേ ദിവസം നേരം വെളുത്തു പതിവു സമയമായിട്ടും ആനക്കാരന്‍ വന്നു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ അഴിച്ചു നനയ്ക്കാന്‍ (കുളിപ്പിക്കാന്‍) കൊണ്ടുപോയില്ല. നാരായണന്‍നായര്‍ കാലത്തേ എവിടെയോ പോയിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് വരാന്‍ താമസിച്ചത്. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നാരായണന്‍നായരെ കാണാതെ അവിടെ അങ്ങനെ നിന്നിരുന്നപ്പോള്‍ അടുത്തുതന്നെ ഒരു തെങ്ങിന്റെ ഒരോലമടല്‍ (പട്ട) കിടക്കുന്നതു കണ്ട് അതു പിടിച്ചുവലിച്ചെടുത്തു. ആ പുരയിടത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനായ മൂത്തതു കണ്ടിട്ട് ഒരു കല്ലെടുത്തു ആനയെ ഒന്നെറിഞ്ഞു. ആ ഏറു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കാലിന്‍മേല്‍ കൊള്ളുകയും അവനു സാമാന്യത്തിലധികം വേദനയുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അവന്‍ ഉറക്കെ ഒന്നു നിലവിളിച്ചു. അതു കേട്ട് ആ ദിക്കിലുള്ളവരെല്ലാം അവിടെ വന്നുകൂടി. അപ്പോഴേയ്ക്കും നാരായണന്‍നായരും പരിഭ്രമിച്ച് അവിടെ ഓടിയെത്തി. ആന നിലവിളിച്ചതിന്റെ കാരണം ചിലര്‍ പറഞ്ഞറിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം നാരായണന്‍നായര്‍ അടുത്തുചെന്ന് ആനയെ അഴിച്ചു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ അപ്പോഴത്തെ മുഖഭാവം കണ്ടിട്ടു നാരായണന്‍നായര്‍ക്കും ഭയം തോന്നാതിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അയാള്‍ എന്തെങ്കിലുമാകട്ടെ എന്നു വിചാരിച്ചു “മകനേ! വലിയ ബാലകൃഷ്ണാ! നീ എന്നെ ഒന്നും ചെയ്യരുതേ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് ചെന്നഴിച്ചത്. ആന അയാളെ ഒന്നും ചെയ്തുമില്ല. അഴിച്ച ഉടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അവനെ എറിഞ്ഞ കല്ലും തുമ്പിക്കൈയ്യിലെടുത്തുകൊണ്ടു കിഴക്കേ നടയില്‍ ചെന്നിട്ടു നേരെ കിഴക്കോട്ടു നടന്നുതുടങ്ങി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് എന്തെങ്കിലും സങ്കടം നേരിട്ടാല്‍ തോട്ടാവള്ളിയില്‍ വലിയ കുറുപ്പിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു അറിയിക്കുകയാണ് പതിവ്. അതിനാല്‍ അവന്റെ ഈ പോക്കും കുറുപ്പിന്റെ അടുക്കലേക്കാണെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കിക്കൊണ്ടു നാരായണന്‍നായരും പിന്നാലെ പോയി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു കുറുപ്പിനെ കാണുന്നതിനു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീട്ടീലോളം പോകേണ്ടിവന്നില്ല. പകുതിവഴി ചെന്നപ്പോള്‍ കുറുപ്പ് നാലഞ്ചു അനുചരന്‍മാരോടുകൂടി ഇങ്ങോട്ടു വരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ നിലവിളി കേട്ട് അതിന്റെ കാരണമറിയാനായിട്ടുതന്നെയായിരുന്നു കുറുപ്പ് പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അതിവേഗത്തിലാണു ചെന്നിരുന്നത്. കുറുപ്പിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവന്‍ കുറച്ചുകൂടി വേഗത്തില്‍ നടന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പാഞ്ഞു ചെല്ലുന്നതുകണ്ടു കുറുപ്പിന്റെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവര്‍ പേടിച്ചു പല വഴിയായി ഓടി മാറി. കുറുപ്പിന് ഒരിളക്കവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം വഴിയില്‍ത്തന്നെ നിന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കുറുപ്പിന്റെ മുമ്പില്‍ച്ചെന്നു മുന്‍നട മടക്കി നമസ്ക്കരിക്കുകയും തുമ്പിക്കൈയിലിരുന്ന കല്ലും ഏറുകൊണ്ട സ്ഥലവും കുറുപ്പിനെ കാണിക്കുകയും ഒരു ദീനസ്വരം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നു കുറുപ്പു ചോദിക്കുകയാല്‍ ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം നാരായണന്‍നായര്‍ പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. കുറുപ്പ് ചില സാന്ത്വനവാക്കുകള്‍കൊണ്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ ഒരുവിധം സമാധാനപ്പെടുത്തി. പിന്നെ എല്ലാവരുംകൂടി അമ്പലത്തിലേയ്ക്കു പോയി. അപ്പോഴേയ്ക്കും നേരത്തേയ്ക്കുള്ള ശീവേലിക്കൈഴുന്നെള്ളിക്കാന്‍ സമയമായിരുന്നതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പുഴയില്‍പ്പോയി മുങ്ങിക്കുളിച്ചു മതില്‍ക്കകത്തെത്തുകയും പതിവു പോലെ ശീവേലി നടത്തുകയും ചെയ്തു.

കുറുപ്പു മൂത്തതിന്റെ ഇല്ലത്തുചെന്നു മൂത്തതിനെക്കണ്ടു “വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ഓലമടല്‍ ഒടിച്ചതിന്നു അങ്ങ് അവനെ കല്ലെടുത്തെറിഞ്ഞത് ഒട്ടും മര്യാദയായില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആറന്‍മുളദേവന്റെ സ്വന്തമാണ്. അങ്ങു പതിവായി തിന്നുന്ന ചോറും ആ ഭഗവാന്റെ വകയാണ്. അതോര്‍ക്കാതെ ഇങ്ങനെ ചെയ്തത് കേവലം നിന്ദയായിപ്പോയി. ഇനി അങ്ങ് അവന്റെ പുറത്തുകയറുന്നതു വളരെ സൂക്ഷിച്ചുവേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായി മൂത്തതു പറഞ്ഞത് “ആട്ടെ എന്റെ കാര്യം ഞാന്‍ നോക്കിക്കൊള്ളാം. എനിക്കാരും ഗുണദോ‌ഷങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുതരണമെന്നില്ല” എന്നാണ് അതു കേട്ടിട്ടു കുറുപ്പിനൊട്ടും രസിചില്ല. കുറുപ്പു പിന്നെ ഒന്നും മിണ്ടാതെ അവിടെനിന്നിറങ്ങി മതില്‍ക്കകത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കിഴക്കേ നടയില്‍ത്തന്നെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. കുറുപ്പ് അവന്റെ അടുക്കല്‍ചെചന്നു, “വലിയ ബാലകൃഷ്ണാ! ആ മൂത്തതു വലിയ അധികപ്രസംഗിയും ധിക്കാരിയുമാണ്. ഞാന്‍ പറഞ്ഞിട്ട് അയാള്‍ തെറ്റു സമ്മതിക്കുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടു അയാള്‍ നിന്നോടു ചെയ്തതിനു പകരം നീ തന്നെ ചെയ്തുകൊള്ളണം. പോരാത്തതു ആറന്‍മുളദേവനും അയാള്‍ക്കു കൊടുത്തുകൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അതു കേട്ടു സമ്മതഭാവത്തോടുകൂടി തല കുലുക്കി.

മേല്‍പ്പറഞ്ഞ സംഗതിയുണ്ടായതു ഒരു ധനുമാസത്തിലായിരുന്നു. മകരമാസത്തില്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവമായി. ഏഴാമുത്സവദിവസം കാലത്തു ശീവേലിയെഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ എറിഞ്ഞ മൂത്തതുതന്നെയാണു പുറപ്പെട്ടത്. എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ കുത്തുവിളക്കു കണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പതിവുപോലെ കൊടിമരത്തിന്റെ വടക്കുവശത്തു ചെന്നു മടക്കി. മൂത്തത് എഴുന്നള്ളിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന ചട്ടം (കോലം) മറ്റൊരു മൂത്തതിന്റെ കൈയില്‍ കൊടുത്തിട്ട് ആനപ്പുറത്തു കയറുന്നതിനായി ആനയുടെ ചെവിക്കുപിടിച്ചുകൊണ്ടു മടക്കിയിരുന്ന വലത്തേക്കാലിന്‍മേല്‍ കയറി. ഉടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ എഴുന്നേറ്റുനിന്ന് ഒന്നു കുടഞ്ഞു. അതോടുകൂടി മൂത്തതു തെറിച്ചു ബലിക്കല്‍പ്പുരയ്ക്കകത്തു ചെന്നു വീഴുകയും ബലിക്കല്‍പ്പുരയുടെ കരിങ്കല്‍പ്പടിയിന്‍മേല്‍ മുട്ടി മൂത്തതിന്റെ ഒരു കാലെടിയുകയും ഉടനെ അയാളെക്കെട്ടിയെടുത്തു അയാളുടെ ഇല്ലത്തിലേയ്ക്കു കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്തു.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പിന്നെ അവിടെനിന്നു പതുക്കെ കിഴക്കോട്ടു നടന്നു മതില്‍ക്കു പുറത്തിറങ്ങി വടക്കോട്ടു ചെന്നു പുഴയിലിറങ്ങി മുങ്ങിക്കളിച്ചു. അവന്‍ പിന്നെ അവിടെനിന്നു കയറി സമൂഹമഠത്തിന്റെ മുറ്റത്തുചെന്നു നല്ലപോലെ വെയിലുള്ള ഒരു സ്ഥലത്തു നിന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ തലയില്‍ക്കെട്ട് അഴിച്ചിരുന്നില്ല. അതോര്‍ക്കാതെയായിരിക്കാം അവന്‍ വെയിലത്തു ചെന്നു നിന്നത്.

ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവത്തില്‍ കേമത്തവും പ്രാധാന്യവും ഏഴാമുത്സവം മുതല്‍ ആറാട്ടുവരെയുള്ള നാലു ദിവസങ്ങള്‍ക്കാണ്, അതിനാല്‍ ഏഴാമുത്സവത്തിന്റെ ശീവേലിക്കു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്തുതന്നെ എഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചു തോട്ടാവള്ളില്‍ കുറുപ്പും ആറന്‍മുളക്കൊട്ടാരത്തിലെ വലിയ തമ്പുരാനും സൂഹത്തിലെ കിഴിക്കാരനും മറ്റും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ അടുക്കല്‍ചെന്നു മതില്‍ക്കകത്തേയ്ക്ക് ചെല്ലുന്നതിനു വളരെയൊക്കെ പറഞ്ഞുനോക്കി. അതൊന്നും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ വകവെച്ചില്ല. തോട്ടാവള്ളില്‍കുറുപ്പിന്റെ വാക്കിനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അന്നൊരു ദിവസം മാത്രമേ അനുസരിക്കാതിരുന്നുള്ളൂ. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ സമ്മതം കൂടാതെ അവനെ എങ്ങും കൊണ്ടുപോകുവാന്‍ ആരു വിചാരിച്ചാലും സാധിക്കയില്ലല്ലേ. അതിനാല്‍ അന്നു ശീവേലിക്കു ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്താണ് എഴുന്നള്ളിചത്.

ശീവേലി ഏകദേശം പകുതിയായപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു പതുക്കെയിറങ്ങി മതില്‍ക്കകത്തേയ്ക്കു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായ തിക്കും തിരക്കും പരിഭ്രമവും ബഹളവും കോലാഹലവുമെല്ലാം അപരിമിതങ്ങളും അവര്‍ണ്ണനീയങ്ങളായിരുന്നു. “ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്തെഴുന്നള്ളിച്ചതു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് ഒട്ടും രസിച്ചിരിക്കയില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കടന്നു ബാലകൃഷ്ണനെ ഇപ്പോള്‍ കുത്തും. അതിനാണ് അവന്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങോട്ടുവന്നത്. ബാലകൃഷ്ണനെ കുത്തിയാല്‍ അവന്‍ ഒഴിച്ചുപോകുമോ? ഈ വലിയ ആനകള്‍ രണ്ടുംകൂടി നേരിട്ടാല്‍ ഈ മതില്‍ക്കകത്തുണ്ടാകുന്ന ബഹളം ചില്ലറയായിരിക്കുമോ? ഇവിടെ എന്തെല്ലാമാപത്തുമനര്‍ന്ഥവുമൊക്കെയുണ്ടാകുമെന്നു തിരുവാറന്‍ മുളയപ്പനുമാത്രമറിയാം. ഈശ്വരോ രക്ഷതു” എന്നും മറ്റുമായിരുന്നു ജനങ്ങളുടെ വിചാരവും സംസാരവും. ജനങ്ങള്‍ അപ്രകാരമെല്ലാം വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തത് അത്ഭുതമല്ലതാനും. അന്ന് ഏഴാംമുത്സവമായിരുന്നതിനാല്‍ ബാലന്‍മാരും വൃദ്ധന്‍മാരും സ്ത്രീകളും പുരു‌ഷന്‍മാരും ദീനക്കാരും ഭജനക്കാരും മറ്റുമായി മണ്ണു നുള്ളിയിട്ടാല്‍ താഴെ വീഴാത്തവണ്ണം ജനങ്ങളവിടെ കൂടിയിരുന്നു. അവിടെവെച്ച് ഈ രണ്ടു വലിയ കൊമ്പനാനകള്‍ തമ്മില്‍പ്പിണങ്ങിയാല്‍ അനേകവിധത്തിലുള്ള അപകടങ്ങളൊക്കെ വരാമല്ലോ. ജനങ്ങളിപ്രകാരമൊക്കെ വിചാരിക്കുകയും പറയുകയും ചെയ്തുവെങ്കിലും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് ഒരു ദുര്‍വിചാരവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവന്‍ സാവധാനത്തില്‍ മതില്‍ക്കകത്തു കടന്നു തെക്കോട്ടു മാറി തെക്കേ മതിലിനോടു ചേര്‍ന്ന് ആര്‍ക്കുമുപദ്രവമുണ്ടാകാത്ത വിധത്തില്‍ വടക്കോട്ടു നോക്കിക്കൊണ്ടു വെയിലത്തു തന്നെ നിന്നു. എന്നിട്ടും ജനങ്ങളുടെ മനസ്സിലെ ദുശ്ശങ്ക വിട്ടുമാറിയില്ല. “എഴുന്നള്ളത്തു തെക്കുവശത്താകുമ്പോള്‍ ബാലകൃഷ്ണനെ കുത്താന്‍ തരംനോക്കിക്കൊണ്ടാണു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ വടക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞുനില്‍ക്കുന്നത്” എന്നായിരുന്നു ജനങ്ങളുടെ പിന്നത്തെശ്ശങ്ക.

ഈശ്വരകൃപകൊണ്ടും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ ബുദ്ധിഗുണം കൊണ്ടും യാതൊരപകടവും ബഹളവും കൂടാതെ ശീവേലി ഭംഗിയായിട്ടു തന്നെ കഴിഞ്ഞുകൂടി. അപ്പോളേയ്ക്കും തലയില്‍ക്കെട്ടു നല്ലപോലെ ഉണങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്നതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പതുക്കെ കൊടിമരത്തിന്റെ തെക്കുവശത്തു ചെന്നു മടക്കി. ഉടനെ നാരാണയന്‍നായര്‍ കയറി തലയില്‍ക്കെട്ടഴിച്ചു താഴെ കൊടുത്തു. അയാള്‍ താഴെയിറങ്ങിന്നോഴേയ്ക്കും ഓരോരുത്തര്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു പഴക്കുലകള്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തുതുടങ്ങി. ക്ഷണനേരംകൊണ്ടുന്റെ മുമ്പില്‍ പലരുമായി അസഖ്യം പഴക്കുലകള്‍ കൊണ്ടുചെന്നുകൂട്ടി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അതിലൊന്നുപോലും എടുത്തു തിന്നില്ല. എല്ലാം ബാലകൃഷ്ണനും കുട്ടികൃഷ്ണനുമായി വീതിച്ചു കൊടുത്തിട്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പതുക്കെ മില്‍ക്കെ നുറത്തിറങ്ങി സമൂഹത്തിന്‍മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്തു ചെന്നു പഴയ സ്ഥാനത്തുതന്നെ നിന്നു. അവനെക്കൊണ്ടു വല്ലതും ആഹാരം കഴിപ്പിക്കുന്നതിനു പലരും ശ്രമിച്ചുനോക്കി. ഒന്നും ഫലിച്ചില്ല. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അന്നു യാതൊന്നും തിന്നില്ലെന്നല്ല, വെളളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്തില്ല. അതിന്റെ വാസ്തവകാരണം ആര്‍ക്കുമറിഞ്ഞുകൂടാ. മൂത്തതിനോടു താന്‍ ചെയ്ത പ്രതികാരം കുറച്ചധികമായിപ്പോയി എന്നു പിന്നീടു തോന്നുകയാലുണ്ടായ പശ്ചാത്താപം കൊണ്ടാണ് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആഹാരമൊന്നും കഴിക്കാത്തതെന്നായിരുന്നു കുറുപ്പു മുതലായ ചില പ്രധാനന്‍മാരുടെ ഊഹം.

പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആറ്റിലിറങ്ങി കുളിച്ചു മതില്‍ക്കകത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ കുറുപ്പുതന്നെ ആദ്യം ഒരു പഴക്കുല കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തു. അത് അവന്‍ മേടിച്ചു തിന്നു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ വേറെയും ചിലര്‍ പഴക്കുലകള്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തുതുടങ്ങി. മാത്രനേരംകൊണ്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പില്‍ അസംഖ്യം പഴക്കുലകള്‍ പലരായിട്ടു കൊണ്ടുചെന്നു കൂട്ടി. താന്‍ തിന്നു കഴിഞ്ഞിട്ട് അധികമുണ്ടായിരുന്നത് അവന്‍ ബാലകൃഷ്ണനും കുട്ടികൃഷ്ണനും വീതിച്ചുകൊടുത്തു. ആ ആനകള്‍ക്കും മതിയായിട്ടു പിന്നെയും പഴക്കുലകള്‍ വളരെ അധികമുണ്ടായിരുന്നു. അതൊക്കെ ആരെങ്കിലുമെടുത്തു തിന്നുകൊള്ളുന്നതിനു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആംഗ്യം കാണിക്കുകയാല്‍ നാരായണന്‍നായര്‍ വിളിച്ചുപറഞ്ഞതു കേട്ടു പലരും ചെന്നെടുത്തു തിന്നു.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ചിലപ്പോള്‍ മദമ്പാടുണ്ടാകാറുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അവന്‍ ആരെയും ഒരു വിധത്തിലും ഉപദ്രവിച്ചിരുന്നില്ല. അവന്‍ ഒരക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നതായിപ്പറയാന്‍ ഒരു സംഗതി മാത്രമേയുള്ളു. ഒരിക്കല്‍ ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ആറാട്ടിന് എഴുന്നള്ളിച്ചു പോയപ്പോള്‍ മാരാമണ്ണുപള്ളിയിലുണ്ടായിരുന്ന വലിയ മണി എന്തോ കാരണവശാല്‍ അടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അതു കേട്ടു കരയില്‍ പ്രധാനന്‍മാരായ ചില നായന്‍മാര്‍ “ഇതു ഏറ്റവും ദുസ്സഹമായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും അതൊരുപദ്രവമായിത്തന്നെ തോന്നിയിരിക്കാം. ഏതെങ്കിലും ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞ് ഇറക്കിയെഴുന്നളളിച്ചയുടനെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പോയി യാതൊരു കേടും വരുത്താതെ ആ മണി പറിച്ചെടുത്തു ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തിന്റെ നടയില്‍ കൊണ്ടു വന്നു വെച്ചു. കരക്കാരുമായിട്ടുണ്ടായിരുന്ന ഐകമത്യംകൊണ്ടോ എന്തോ ഏതെങ്കിലും പള്ളിക്കാര്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് യാതൊരു വഴക്കുമുണ്ടാക്കിയില്ല. ആ മണി ഇപ്പോഴും ആറന്‍മുള കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാട്ടുള്ള മുഖപ്പില്‍ തെക്കുവശത്തായി തൂക്കീട്ടുണ്ട്.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ മണി പറിച്ചുകൊണ്ടുപോന്നതിനെക്കുറിച്ചു പള്ളിക്കാര്‍ നേരിട്ടു വഴക്കിനു പുറപ്പെട്ടില്ലെങ്കിലും അവരില്‍ച്ചിലര്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ അപായപ്പെടുത്തുന്നതിനു ഗൂഢമായി ഒരു വിദ്യ പ്രയോഗിച്ചു. അടുത്ത കൊല്ലം ആറാട്ടടുത്തപ്പോള്‍ ചിലര്‍ ചെന്നു പ്രസിദ്ധ മാന്ത്രികനായിരുന്ന താമരശ്ശേരി നമ്പിയെക്കണ്ടു പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ട് ആറാട്ടിന് എഴുന്നള്ളിചുപോകുന്ന വഴിയില്‍ ഒരു കൂടപത്രം സ്ഥാപിച്ചു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അതു മറികടന്നുപോയാല്‍ ഉടനെ അവിടെ വീണു മരിക്കത്തക്കവണ്ണമായിരുന്നു ആ ആഭിചാരപ്രയോഗം. പതിവുപോലെ ആറാട്ടിനെഴുന്നളളിച്ചിട്ടു കൂടപത്രം സ്ഥാപിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപത്തെത്തിയപ്പോള്‍, ആറന്‍മുള ദേവന്‍ തോന്നിച്ചിട്ടോ എന്തോ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ മുമ്പോട്ടു നടക്കാതെ പിന്തിരിഞ്ഞുനിന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ സമ്മതം കൂടാതെ അവനെ നടത്തിക്കൊണ്ടു പോകുവാന്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ. എന്തെങ്കിലും തക്കതായ കാരണം കൂടാതെ അവനങ്ങനെ പിന്‍മാറാനുമിടയില്ല. ആകപ്പാടെ ദേവസ്വം കാര്യസ്ഥന്‍മാരും കരക്കാരും കാഴ്ചക്കാരുമെല്ലാം വലിയ പരുങ്ങലിലായിത്തീര്‍ന്നു. ആ സമയത്ത് അവിടെ അടുക്കല്‍തന്നെയുണ്ടായുള്ള ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി ആ സ്ഥലത്തുചെന്നു ശൂലംകൊണ്ടു കുത്തി കൂടപത്രമെടുത്തു അതു ചുട്ടുകളയുന്നതിനു തോട്ടാവള്ളില്‍ക്കുറുപ്പിനെ ഏല്‍പ്പിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ പിടിച്ചു മുന്നോട്ടു നടത്തിവിട്ടു. പിന്നെ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ മടിയ്ക്കാതെ നടക്കുകയും ആറാട്ടു പതിവുപോലെ ഭംഗിയായി കഴിഞ്ഞുകൂടുകയും ചെയ്തു.

ആറന്‍മുളയുത്സവം മകരമാസത്തിലാണല്ലോ. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ അകപ്പെടുത്താന്‍ ആഭിചാരം ചെയ്ത താമരശ്ശേരി നമ്പി ആ ആണ്ടില്‍ത്തന്നെ ഇടവമാസത്തില്‍ വസൂരിദിനം പിടിപെട്ടു മരിക്കുകയും അതോടുകൂടി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുംബം അന്യം നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു.

ബലിക്കല്‍പ്പുരയില്‍നിന്നു കെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ടുപോയ മൂത്തതിനു ചില ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തപ്പോള്‍ ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്ന അസ്വാസ്ഥ്യം മിക്കവാറും ഭേദമായി. എങ്കിലും ഒടിഞ്ഞുപോയ കാല്‍ നേരെയായില്ല. അതിനാല്‍ അയാള്‍ക്ക് ആജീവനാന്തം പിന്നെ ഒരാനയുടെ പുറത്തു കയറാന്‍ സാധിച്ചിട്ടില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ആറന്‍മുളക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചില അറ്റകുറ്റപ്പണികള്‍ക്ക് ഏതാനും തടികള്‍ മുറിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്നതിനായി ദേവസ്വം വക കാര്യസ്ഥന്‍മാരിലൊരാള്‍ നാലഞ്ചു കൂലിവേലക്കാരോടുകൂടി സമീപത്തുള്ള ‘നാരങ്ങാനം’ എന്ന സ്ഥലത്തു പോയിരുന്നു. ആ വനത്തില്‍ അക്കാലത്ത് എവിടെനിന്നോ ഒരു വലിയ വ്യാഘ്രം വന്നുചേര്‍ന്നിരുന്നു. ആ കടുവാ കാര്യസ്ഥനെയും ചില കൂലിക്കാരെയും പിടിച്ചു തിന്നു. ബാക്കിയുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടു വേലക്കാര്‍ അവിടെനിന്നു മരണഭീതിയോടുകൂടി ഓടി ഒരുവിധത്തില്‍ ആറന്‍മുള മടങ്ങിയെത്തി. അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രംപണിയെ സംബന്ധിച്ചുതന്നെ ചില കാര്യങ്ങള്‍ ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിക്കാനായി തോട്ടാവള്ളിക്കുറുപ്പും കരയില്‍ പ്രധാനന്‍മാരായ മറ്റു ചിലരും ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൂടിയിരുന്നു. മടങ്ങിവന്ന കൂലിവേലക്കാര്‍ ആ സ്ഥലത്തു ചെന്നു വനത്തില്‍ പോയിട്ടുണ്ടായ അത്യാപത്തുകളെല്ലാം പറഞ്ഞു കേള്‍പ്പിച്ചു. “തടി വെട്ടിക്കൊണ്ടുവരേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. ഈ സ്ഥിതിക്ക് കൂലിവേലക്കാരും മറ്റും പേടിചിട്ട് ആ വനത്തിലേയ്ക്ക് പോവുകയുമില്ല. ഇനി എന്താണു നിവൃത്തി?” എന്നായിരുന്നു കുറുപ്പു മുതലായവരുടെ പിന്നത്തെ ആലോചന. ഈ വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം കേട്ടുകൊണ്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും അവിടെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. എല്ലാം കേട്ടു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നാരായണന്‍നായരുടെ നേരെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു എന്തോ ആംഗ്യം കാണിച്ചിട്ടു കിഴക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. പിന്നാലെ നാരായണന്‍നായരും പോയി. ക്ഷണത്തില്‍ നാരങ്ങാനം വനത്തിലെത്തി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ആ കാട് ആകപ്പാടെ ഒന്നിളക്കി. ഉടനെ കടുവാ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ നേരെ ചാടിച്ചെന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കടുവായുടെ കാലും വാലും കൂട്ടിപ്പിടിച്ചെടുത്തു ഒരു പാറപ്പുറത്തു ഒരടി കൊടുത്തു. അതോടുകൂടി കടുവായുടെ കഥ കഴിഞ്ഞു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കടുവായെ കൊമ്പിന്‍മേല്‍ കുത്തിക്കോര്‍ത്തെടുത്തു നാരായണന്‍നായരെയും പുറത്തു കയറ്റിക്കൊണ്ടു നേരെ പടിഞ്ഞാട്ടു നടന്നു കുറുപ്പു മുതലായവരിരുന്ന സ്ഥലത്തെത്തി കടുവായെ താഴെയിട്ടു. അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം ആ കടുവായെക്കണ്ടു അത്ഭുതപ്പെട്ടു. അത്രയും വലിയ കടുവായെ അവരാരും മുമ്പു കണ്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ കടുവായെക്കുറിച്ചുണ്ടായ ഭയം തീര്‍ന്നതിനാല്‍ പിന്നെ മുറയ്ക്കു ദേവസ്വം കാര്യസ്ഥന്‍മാരും കൂലിവേലക്കാരുംകൂടി പോയി നാരങ്ങാനം മലയിലും മറ്റു മലയിലുംനിന്ന് അമ്പലംപണിക്ക് ആവശ്യമായിരുന്ന തടി മുഴുവനും മുറിച്ചെടുത്തു. ആ തടികളെല്ലാം പിടിച്ച് ആറ്റിലിറക്കുകയും അമ്പലക്കടവില്‍ക്കൊണ്ടുവന്നാല്‍ പിടിച്ചു കരയ്ക്കുകയറ്റുകയും ചെയ്തതു ദേവസ്വം വക ആനകള്‍ മൂന്നുംകൂടിത്തന്നെയായിരുന്നു. ആ മലയുടെ ചെരിവിന്‍ മുകളില്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും താഴെ ബാലകൃഷ്ണനും നിന്നുകൊണ്ട് ഒരു വലിയ തടി പിടിച്ചിറക്കിയപ്പോള്‍ പിടുത്തം ശരിയാകാഞ്ഞിട്ടോ എന്തോ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പുറത്തിരുന്നു കൊണ്ട് അയപ്പന്‍പ്പിള്ള ബാലകൃഷ്ണനെ ഒന്നടിച്ചു. അടികൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തടി വിട്ടിട്ടു തല ഒന്നു കുടയുകയും മുമ്പോട്ടൊന്നു തിരിയുകയും ചെയ്തു. അതോടുകൂടി അയ്യപ്പന്‍പിള്ള താഴെ ബാലകൃഷ്ണന്റെ മുമ്പില്‍ വീണു. ഉടന്‍ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അയാളെ തൂക്കിയെടുത്തു മേല്‍പ്പോട്ടെറിഞ്ഞിട്ടു കൊമ്പുയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടു നിന്നു. അയ്യപ്പന്‍പിള്ള വന്നു ബാലകൃഷ്ണന്റെ കൊമ്പിന്‍മേല്‍ വീണു. പിന്നെയും അയാളെ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നിലത്തിട്ടു രണ്ടുമൂന്നുകൂടി കുത്തി കഥ കഴിച്ചിട്ടു വലിച്ചെടുത്തു ആറ്റിലേക്കെറിഞ്ഞു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് ആരെയും കൊല്ലുന്നതു ഇഷ്ടമല്ലായിരുന്നു. നിവൃത്തിയുണ്ടായിരുന്നെങ്കില്‍ അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ കൊല്ലാന്‍ അവന്‍ സമ്മതിക്കില്ലായിരുന്നു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തടിയില്‍നിന്നു പിടി വിട്ടിട്ട് അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയെ രക്ഷിക്കാന്‍ വന്നാല്‍ ആ വലിയ തടി ഉരുണ്ടുവന്നു അയ്യപ്പന്‍പിള്ളയും ബാലകൃഷ്ണനും കുട്ടികൃഷ്ണനും മറ്റനേകം വേലക്കാരും മരിക്കുമായിരുന്നു. അതില്‍ഭേദം ഒരാള്‍ മാത്രം മരിക്കുന്നതാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ അയപ്പന്‍പിള്ളയെ രക്ഷിക്കാന്‍ പോകാഞ്ഞത്. ഇതു മുമ്പൊരിക്കലുണ്ടായ സംഗതികൊണ്ടറിയാവുന്നതുമാണല്ലോ. അയപ്പന്‍പിള്ള കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം അയാള്‍ക്കു പകരം നിയമിച്ചത് അയാളുടെ അനുജനായ പത്മനാഭപിള്ളയെ ആയിരുന്നു. പത്മനാഭപിള്ളക്കു ബാലകൃഷ്ണന്‍ തന്റെ ജ്യേഷ്ഠനെ കൊന്നവനാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു അവനോടു സാമാന്യത്തിലധികം വിരോധമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാലയാള്‍ അധികം താമസിയാതെതന്നെ വി‌ഷം കൊടുത്തോ എന്തോ ബാലകൃഷ്ണനെ കൊല്ലുകയും വയറ്റിലുണ്ടായ ഒരു വേദനനിമിത്തം മരിച്ചതാണെന്നു പറഞ്ഞു പരസ്യപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം നാരായണന്‍നായര്‍ മരിച്ചു. അയാള്‍ക്കു പകരം നിയമിച്ചതു ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊന്ന ദ്രാഹിയായ പത്മനാഭപിള്ളയെയാണ്. പത്മനാഭപിള്ളയെ സഹായിക്കുന്നതിനു നാരായണന്‍നായരുടെ അനന്തരവനായ കൊച്ചു കൃഷ്ണനെയും നിയമിചു. തന്റെ കൂട്ടുകാരനായിരുന്ന ബാലകൃഷ്ണനും പാപ്പാനായിരുന്ന നാരായണന്‍നായരും പൊയ്പോയതിനാല്‍ വലിയ ബാല കൃഷ്ണനുണ്ടായ ദുഃഖം അപരിമിതമായിരുന്നു. അതിനു കൊച്ചുകൃഷ്ണന്‍ കൂടെയുണ്ടല്ലോ എന്നൊരു സമാധാനം മാത്രമേ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു നാരായണന്‍നായരെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്നതുപോലെയുള്ള സ്നേഹം കൊച്ചുകൃഷ്ണനേക്കുറിച്ചും വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കുറിച്ചു നാരായണന്‍നായര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്നതുപോലെയുള്ള സ്നേഹം കൊചുകൃഷ്ണനുമുണ്ടായിരുന്നു. ദുഃഖങ്ങള്‍ വരുന്നേരമൊക്കെയും കൂട്ടത്തോടെ എന്നതുപോലെ നാരായണന്‍നായര്‍ കഴിഞ്ഞിട്ട് അധികം താമസിയാതെ തോട്ടാവള്ളില്‍ മൂത്തകുറുപ്പും മരിച്ചു. അതു നിമിത്തമുണ്ടായ ദുഃഖവും വലിയബാലകൃഷ്ണനു കേവലം ദുസ്സഹംതന്നെയായിരുന്നു. തന്റെ സകല സങ്കടങ്ങളുടെയും പരിഹാരകര്‍ത്താവായിരുന്ന കുറുപ്പു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ സന്താപസന്തപ്തഹൃദയനായിത്തന്നെയാണ് ഓരോ ദിവസങ്ങളെയും നയിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നത്.

ഒരിക്കല്‍ “ചെറിയനാട്” എന്ന ദേശത്തുള്ള മൂത്തതിന്റെ ഇല്ലംപണി വകയ്ക്ക് ഒരു വലിയ തടി ഒരു സ്ഥാനത്തുനിന്നു പിടിച്ചു പണിസ്ഥലത്തു കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കുന്നതിനു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ കൊണ്ടു പോയിരുന്നു. തടി പണിസ്ഥലത്താക്കിക്കൊടുത്തതിന്റെശേ‌ഷം മൂത്തതു പത്മനാഭപിള്ളയ്ക്കു പത്തു പണവും ഒരു കൂട്ടം മുണ്ടും നേര്യതും കൊടുത്തു. കൂടെച്ചെന്ന് ഒരുപോലെ അദ്ധ്വാനിച്ച കൊച്ചു കൃഷ്ണനു യാതൊന്നും കൊടുത്തുമില്ല. മൂത്തതിന്റെ ഇല്ലത്തുനിന്നു പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ കൊചുകൃഷ്ണന്‍ മനസ്താപത്തോടുകൂടി “വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെയും കൊണ്ട് എവിടെപ്പോയാലും എന്നെ ഇങ്ങനെ ആരും പൂജ്യമാക്കി വിടാറില്ല. ഞാനും കൂട്ടുകാരനോടൊപ്പം അദ്ധ്വാനിച്ചവനാണെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം ആ മൂത്തതറിഞ്ഞില്ലല്ലോ. വേണ്ടാ ഈശ്വരനറിയുമല്ലോ, അതു മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ പോയി തടി പിടിച്ചു മുമ്പു കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തു കൊണ്ടു ചെന്നിട്ടു. അങ്ങനെ ചെയ്യാതിരിക്കാന്‍ പത്മനാഭപിള്ള വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍നോടു വളരെ പറഞ്ഞുനോക്കി. എങ്കിലും അവന്‍ അതു ഒട്ടും വകവെച്ചില്ല. അതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കുറിച്ച് പത്മനാഭപിള്ളയുടെ മനസ്സില്‍ വൈരം അങ്കുരിക്കുകയും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കഴിഞ്ഞുവെങ്കിലും തോട്ടാവള്ളിലെ അന്നത്തെ മൂത്തകുറുപ്പ് മുമ്പിലത്തെ മൂത്തകുറുപ്പിനെപ്പോലെ ശാന്തനല്ലെന്നും അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തിയും കഠിനഹൃദയനും കുറ്റക്കാരെ കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കുന്ന നിര്‍ദ്ദാക്ഷിണ്യനുമാണെന്നു നല്ല പോലെ അറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ടു പത്മനാഭപിള്ള വലിയബാല കൃഷ്ണന്റെ നേരെ ഉടനെ കടുംകൈ ഒന്നും പ്രവര്‍ത്തിച്ചില്ല.

ആറന്‍മുളയ്ക്കു സമീപംതന്നെ ആറ്റില്‍ അത്യഗാധമായ ഒരു സ്ഥലമുണ്ട്. ആ സ്ഥലത്തിനു “കയ്പുഴക്കയം” എന്നാണു പേരു പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ആ കയത്തിനടുത്തുള്ള മലയില്‍ക്കിടന്നിരുന്ന രണ്ടു തടികള്‍ പിടിച്ചു കയത്തിനു സമീപമാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്ന് ഒരാള്‍ ആവശ്യപ്പെടുകയാല്‍ പത്മനാഭപിള്ള വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെയും കൊണ്ടുപോയി രുന്നു. ആ മലയുടെ മുകളില്‍നിന്നു തടി താഴെയിറക്കി കയത്തിന്റെ സമീപത്താക്കുന്ന കാര്യം ഏറ്റവും കൃച്ഛസ്രാധ്യമായിരുന്നു. എങ്കിലും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ ഒരു തടിപിടിച്ചു കയത്തില്‍ നിശ്ചിതസ്ഥലത്താക്കി. രണ്ടാമത്തെ തടിപിടിച്ചിറക്കിയപ്പോള്‍ പത്മനാഭപിള്ള ആനയുടെ ചങ്ങലയും തടിയുംകൂടി ബന്ധിച്ചു. ചങ്ങലയുടെ ഒരറ്റം തടിയുടെ വക്കത്തെ തുളയില്‍ക്കോര്‍ത്താണ് ബന്ധിച്ചത്. ഇതൊരപകടമാണെന്നു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ തോന്നാതെയിരുന്നില്ല. എങ്കിലും കൃത്യം നിര്‍വ്വഹിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അവന്‍ ഒരു വിധത്തില്‍ തടിപിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി. കയത്തിനു സമീപം ചെന്നപ്പോള്‍ പത്മനാഭപിള്ള സ്ഥാനംനോക്കി ഒരടി വെച്ചുകൊടുത്തു. അക്കാലംവരെ ഒരിക്കല്‍പോലും അടികൊണ്ടിട്ടില്ലാത്ത വലിയ ബാലകൃഷ്ണന് അത് അത്യന്തം ദുസ്സഹമായിരുന്നു. അടിയുടെ വേദന സഹിക്കവയ്യാഞ്ഞിട്ട് വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ തടിയോടുകൂടി കയത്തിലേയ്ക്ക് ചാടി. തടി ചങ്ങലയോടുകൂടി ബന്ധിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ അതു വേര്‍പെടുത്താനും തടിയും കൊണ്ടു കയത്തില്‍നിന്നു കരയ്ക്ക് കയറാനും നിവൃത്തിയില്ലാഞ്ഞതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ കയത്തിലകപ്പെട്ടു. ഉടലിനു സാമാന്യത്തിലധികം പൊക്കമുണ്ടായിരുന്ന വലിയ ബാല കൃഷ്ണന്‍ കയത്തിലകപ്പെട്ടിട്ട് അവന്റെ തുമ്പിക്കൈയിന്റെ അഗ്രംമാത്രമേ വെള്ളത്തിനു മുകളില്‍ കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. അതുതന്നെ അവന്‍ ശ്വാസംമുട്ടാതിരിക്കാനായിട്ട് ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചതിനാലാണ്.

വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ ഈ കഷ്ടസ്ഥിതി കണ്ടുകൊണ്ടു പത്മനാഭപിള്ള കരയ്ക്ക് നിന്നിരുന്നു. ആ സമയം എവിടെനിന്നോ ഒരു കാട്ടുപോത്ത് അവിടെ ചാടിചെന്നു പത്മനാഭപിള്ളയെ വെട്ടി നാലഞ്ചാക്കി ഖണ്ഡിച്ചു കയത്തിലേയ്ക്ക് തട്ടിയിട്ടിട്ടു വന്ന വഴിയേ പോയി. വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ കൊന്നിട്ടു തനിക്കു സുഖമായിരിക്കാമെന്നായിരുന്നു വല്ലോ പത്മനാഭപിള്ളയുടെ വിചാരം. അന്യന്‍മാരെ ദ്വേ‌ഷിച്ചിട്ടു തങ്ങള്‍ക്കു സുഖമുണ്ടാക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ ഒടുക്കമുണ്ടാകുന്ന ഫലം ഇങ്ങനെയ്യിരിക്കുമെന്ന് ഏവരുമോര്‍ക്കേണ്ടതാണ്. അന്നുച്ചയ്ക്ക് തോട്ടാവള്ളില്‍ മൂത്ത കുറുപ്പ് ഉണ്ടുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ ചോറ്റില്‍ തലമുടി കണ്ടു. അതിനാല്‍ പിന്നെയുണ്ണാതെ അദ്ദേഹമെണീറ്റു കൈ കഴുകാനായി പുറത്തേയ്ക്കിറങ്ങിയപ്പോള്‍ കാല്‍ വാതില്‍ പടിയിന്‍മേല്‍ മുട്ടി പെരുവിരല്‍ മുറിഞ്ഞു. അദ്ദേഹം ദുര്‍നിമിത്തങ്ങളുടെ കാരണമെന്തായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്ന് ഒരാള്‍ അവിടെ ചെന്ന് ഉചപ്പൂജയുടെ പ്രസന്നപൂജ കഴിഞ്ഞു നട തുറന്നപ്പോള്‍ ശ്രീകോവിലകത്തെ വിളക്കുകള്‍ മിക്കവയും കെട്ടിരുന്നുവെന്നും ഉച്ചശ്ശീവേലിയുടെ പാണിക്കു കൊളുത്തിവെച്ച വിളക്കും മൂന്നു പ്രാവശ്യം കെടുകയുണ്ടായിയെന്നും ശീവേലിക്കെഴുന്നള്ളിച്ച മനു‌ഷ്യന്റെ തല കട്ടളക്കാലിന്‍മേല്‍ മുട്ടി മുറിഞ്ഞുവെന്നും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ വരായ്കയാല്‍ കുട്ടികൃഷ്ണന്റെ പുറത്താണ് ഉച്ചശ്ശീവേലിക്കെഴുന്നളളിച്ചതെന്നും പറഞ്ഞു. ഇതെല്ലാം കേള്‍ക്കുകയും തനിക്കുണ്ടായ അനുഭവം വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു കുറുപ്പു “എല്ലാംകൊണ്ടും നമുക്ക് എന്തോ ഒരാപത്ത് അടുത്തിരിക്കുന്നു എന്നു തന്നെ വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അതെന്താണെന്നു തിരുവാറന്‍മുളദ്ദേവനുതന്നെയറിയാം. ഈശ്വരോ രക്ഷതു” എന്നു പറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും ഒരാള്‍ വ്യസനാക്രാന്തനായി കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടു കുറുപ്പിന്റെ അടുക്കലെത്തി. പത്മനാഭപിള്ള തല്ലി വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ കൈപ്പുഴക്കയത്തില്‍ച്ചാടിച്ചുവെന്നും അവന്റെ ചങ്ങലയും ഒരു വലിയ തടിയുംകൂടി കൂട്ടിബന്ധിച്ചിട്ടുള്ളതുകൊണ്ടു കരയ്ക്കു കയറാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ അവന്‍ കയത്തില്‍തന്നെ കിടക്കുന്നു എന്നും പത്മനാഭപിള്ളയെ ഒരു കാട്ടുപോത്തു വന്നു വെട്ടിനുറുക്കി കയത്തിലേയ്ക്ക് തള്ളിയെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞുകേള്‍പ്പിച്ചു. ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടു വ്യസനാക്രാന്തനായ കുറുപ്പു പരിഭ്രമിച്ച് അങ്ങോട്ടോടി. കുറുപ്പു കയത്തിന്റെ സമീപമെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ സ്ത്രീകളും പുരു‌ഷന്‍മാരുമായി ആബാലവൃദ്ധം അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ രണ്ടു കരയിലും തിങ്ങിക്കൂടിയിരുന്നു. ആ ജനക്കൂട്ടത്തില്‍ കണ്ണീര്‍ പൊഴിക്കാതെ ഒരു കുട്ടിപോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. കൊച്ചുകൃഷ്ണന്‍ ഒരിടത്തു കിടന്നു മാറത്തടിച്ചു കരയുന്നു. കുട്ടികൃഷ്ണന്‍ കയത്തിലേയ്ക്കു നോക്കിക്കൊണ്ടുനിന്ന് ഉറക്കെ നിലവിളിക്കുന്നു. ആകപ്പാടെ അപ്പോളവിടെ ഒരു ഭൂകമ്പംതന്നെയായിരുന്നു. ആ സമയത്തും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ തുമ്പിക്കൈയിന്റെ അറ്റം വെള്ളത്തിനു മീതെ കാണ്‍മാനുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവനെ കരയ്ക്കു കയറ്റാനായി പലരും പല വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചുനോക്കി. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. നേരം സന്ധ്യയാകുന്നതു വരെ ശ്രമിച്ചിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടാകാഞ്ഞതിനാല്‍ പിന്നെയെല്ലാവരും കണ്ണീരൊലിപ്പിചുകൊണ്ടു പിരിഞ്ഞുപോയി. അന്ന് ആ ദേശത്ത് ഒരാള്‍ പോലും അത്താഴമുണ്ണുകയെന്നല്ല, വെള്ളം കുടിക്കുകപോലുമുണ്ടായില്ല. ഗംഭീരാശയനായിരുന്ന തോട്ടാവള്ളില്‍ കുറുപ്പ് ഒരു വിധത്തില്‍ വീട്ടില്‍ച്ചെന്നെത്തി വെറും നിലത്തു കിടന്നിട്ട് എണീറ്റതു മൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ്. അപ്പോഴേയ്ക്കും വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കഥ കഴിയുകയും ചെയ്തിരുന്നു. പത്മനാഭപിള്ളയുടെ ദു‌ഷ്കൃത്യം നിമിത്തമാണല്ലോ താന്‍ മരിക്കുന്നതെന്നുള്ള വിചാരം ബാലകൃഷ്ണന് ഉണ്ടായിരുന്നിരിക്കാം. എങ്കിലും കാട്ടുപോത്തു വെട്ടി അയാളെയും ആ കയത്തില്‍ത്തന്നെ ഇട്ടതിനാല്‍ അവസാനകാലത്തു അയാളുടെ ചോരയില്‍ക്കുളിച്ചിട്ടു മരിക്കാന്‍ ഇടയായല്ലോ എന്നുള്ള സമാധാനവും അവന്റെ മനസ്സില്‍ തോന്നിയിരിക്കാം.

കുട്ടികൃഷ്ണനും ചിലപ്പോള്‍ മദമ്പാടുണ്ടാവുകയും നീരുവന്നു പൊട്ടുകയും ഭ്രാന്തിളകി ഓടി നടക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവനും ആരെയും ഉപദ്രവിക്കയില്ല. അവനൊരു കളിഭ്രാന്തനായിരുന്നു. ആരെങ്കിലും വിളിച്ചു “കുട്ടികൃഷ്ണാ! നിന്റെ ഭ്രാന്തൊന്നു കാണട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു ശര്‍ക്കരയോ പഴമോ വല്ലതും കൊടുത്താല്‍ അവന്‍ ഭ്രാന്തിളകിയതുപോലെ ഓടിനടന്നു കാണിക്കുമായിരുന്നു.

ബാലകൃഷ്ണനും വലിയ ബാലകൃഷ്ണനും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവന്റെ ഉത്സാഹവും സന്തോ‌ഷവും കളിയുമെല്ലാം നശിച്ചു. പിന്നെ അവന്‍ കേവലം നിരുത്സാഹനായിട്ടാണ് ജീവിതത്തെ നയിച്ചിരുന്നത്. അങ്ങനെ അഞ്ചാറു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുട്ടിക്കൃഷ്ണനും കഥാവശേ‌ഷനായിത്തീര്‍ന്നു.

അദ്ധ്യായം 104
ചെങ്ങന്നൂര്‍ ഭഗവതി

ചെങ്ങന്നൂര്‍ മഹാക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന മൂര്‍ത്തികള്‍ പാര്‍വ്വതീ പരമേശ്വരന്മാരാണ്. എന്നാല്‍ആ ദേവിയുടെ പേരിനു മാത്രമേ പ്രസിദ്ധിയുള്ളൂ. ദേവീസാന്നിദ്ധ്യം കൂടിയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഇങ്ങിനെയിരിക്കുന്നതു സാധാരണമാണ്. തിരുമാന്ധാംകുന്ന്, കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍, പനയന്നാര്‍ക്കാവ് ഈ ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ പ്രധാനമായി പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതു ശിവനാണല്ലോ. എങ്കിലും ആ സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഭഗവതികള്‍ക്കാണു പ്രസിദ്ധി. അതുപോലെതന്നെ ചെങ്ങന്നൂരും ഭഗവതിയെ കുറിച്ചല്ലാതെ ശിവനെക്കുറിച്ചു ആരുമൊന്നുംപറഞ്ഞു കേള്‍ക്കുന്നില്ല. ആ ദേവിയുടെ പ്രസിദ്ധിയും മാഹാത്മ്യവും ഒട്ടും ചില്ലറയല്ലതാനും. അവയെക്കുറിച്ചു പിന്നാലെ പ്രസ്താവിയ്ക്കാം. ഈ ദേവീ ദേവന്മാര്‍ ഇവിടെ ആവിര്‍ഭവിച്ചതിന്റെ കാരണം തന്നെ ആദ്യമെ പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു.

പണ്ടു പാര്‍വ്വതീസ്വയംവരത്തിനായിട്ടു ശ്രീ പരമേശ്വരനും തദ്ദര്‍ശാനാര്‍ഥം ബ്രഹ്മാവും, വിഷ്ണുവും, ഇന്ദ്രാദിദേവന്മാരും, സിദ്ധന്മാര്‍, സാദ്ധ്യന്മാര്‍, കിന്നരന്മാര്‍, കിമ്പുരു‌ഷന്മാര്‍, യക്ഷന്മാര്‍, ഗന്ധര്‍വന്മാര്‍ മുതലായ ദേവയോനികളും, അപ്സരസ്സുകളും സകല മഹര്‍‌ഷികളും മറ്റും ഹിമവല്‍ പാര്‍ശ്വത്തിങ്കല്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ അവരുടെ ഭാരം കൊണ്ടു ഭൂഗോളം വടക്കോട്ടു മറിഞ്ഞേക്കുമോ എന്നു സംശയിച്ചു ബ്രഹ്മാദികളായ ത്രിമൂര്‍ത്തികള്‍ അത്യന്തം തപശ്ശക്തിയുള്ള മഹാനായ അഗസ്ത്യമഹര്‍‌ഷിയെ വിളിച്ചു തെക്കു പമ്പാനദിയുടെ തെക്കെക്കരയിലുള്ള ശോണാദ്രിയില്‍ച്ചെന്നു, ഈ സ്വയംവരം കഴിഞ്ഞു ഹിമവല്‍ പാര്‍ശ്വത്തിങ്കല്‍നിന്നു എല്ലാവരും പിരിഞ്ഞുപോകുന്നതുവരെ ഇരിക്കാന്‍ നിയോഗിച്ചു. അതുകേട്ടു അഗസ്ത്യമഹര്‍‌ഷി “ശോണാദ്രിയില്‍ ചെന്നു ഇരിക്കുന്നതിനു വിരോധമില്ല. എങ്കിലും ദേവിയുടെ സ്വയംവരമഹോത്സവം കാണാതെ പോകുന്ന കാര്യത്തില്‍ അപാരമായ മനസ്താപമുണ്ട് എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ബ്രഹ്മാവ് അതിനെക്കുറിച്ചു മനസ്താപം വേണ്ട, ഇവിടെയുണ്ടാകുന്ന ഘോ‌ഷങ്ങളെല്ലാം അവിടെ കാണിച്ചു തരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ മഹര്‍‌ഷി എന്നാല്‍ മതി എന്നു സമ്മതിച്ചു അവിടെനിന്നു പോയി ശോണാദ്രിയിലെത്തി തപോനിഷ്ഠയോടുകൂടിതന്നെ അവിടെയിരുന്നു. സ്വയംവരാനന്തരം ശ്രീപരമേശ്വരനും, ശ്രീപാര്‍വ്വതിയും, ബ്രഹ്മാവും, വിഷ്ണുവും, ഇന്ദ്രാദിദേവന്മാരും മറ്റും ശോണാദ്രിയില്‍ അഗസ്ത്യമഹര്‍‌ഷിയുടെ അടുക്കല്‍ സാഘോ‌ഷം ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ശ്രീപാര്‍വതി തൃപ്പൂത്ത് (ഋതു) ആയി. പിന്നെ ഋതുശാന്തിക്കല്യാണം അവിടെ വെച്ചു കെങ്കേമമായിനടത്തി. അതിന്റെ ഘോ‌ഷങ്ങളെല്ലാം കണ്ടപ്പോള്‍ അഗസ്ത്യമഹര്‍‌ഷിക്കു സ്വയംവരോത്സവം കാണാഞ്ഞിട്ടുണ്ടായ മനസ്താപം തീര്‍ന്നു. അനന്തരം ബ്രഹ്മാദികള്‍ അവിടെ നിന്നു പിരിഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു. അവിടം അന്നു വലിയ വനപ്രദേശമായിരുന്നു. പിന്നെയും വളരെക്കാലം അങ്ങിനെ തന്നെ കിടന്നിരുന്നു.

അനന്തരം ശ്രീപരശുരാമന്‍ പരദേശങ്ങളില്‍ നിന്നു ബ്രാഹ്മണരേയും മറ്റും കേരളത്തില്‍ കൊണ്ടുവന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം അവരില്‍ ചിലര്‍ ഈ സ്ഥലം വെട്ടി തെളിച്ചു ജനവാസയോഗ്യമാക്കിതീര്‍ത്തു. പിന്നെ കേരള രാജ്യത്തെ വടക്കു മുപ്പത്തിരണ്ട്, തെക്കു മുപ്പത്തിരണ്ട് ഇങ്ങനെ അറുപത്തി നാലു ഗ്രാമങ്ങളാക്കി വിഭജിച്ചപ്പോള്‍ ഈ സ്ഥലവും ഒരു ഗ്രാമവും മലയാളബ്രാഹ്മണസങ്കേതവും, അഞ്ഞിപ്പുഴതമ്പുരാന്‍ ഈ ദേശത്തിന്റെ അധിപനുമായിത്തീര്‍ന്നു. “ശോണാദ്രി” എന്നുള്ള ഗീര്‍വ്വാണപദം മലയാളത്തിലായപ്പോള്‍ “ചെങ്കുന്നു” എന്നായി. അതു ഒരു ഊരു (ഗ്രാമം) കൂടിയായപ്പോള്‍ ചെങ്കുനൂരെന്നായി. അതു കാലക്രമേണ ചെങ്ങനൂരായി പരിണമിച്ചു.

ഇപ്പോള്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ ക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലം വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാന്റെ അധീനതയിലുള്‍പ്പെട്ടതായിരുന്നതിനാല്‍ അവിടുന്നു ആ സ്ഥലം “നയനാരുപിള്ള” എന്നൊരാള്‍ക്കു പാട്ടത്തിനു കൊടുത്തിരുന്നു. ആ നയനാരുപിള്ളയുടെ കൂലിവേലക്കാരത്തിയായ ഒരു കുറത്തി ഒരു ദിവസം അവളുടെ അരിവാള്‍മൂര്‍ച്ച കൂട്ടാനായി അവിടെ കണ്ട ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ ഇട്ടു തേച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ കല്ലില്‍ നിന്നും രക്തം പ്രവഹിച്ചു തുടങ്ങി. അവള്‍ അതു കണ്ടു പേടിച്ചു പരിഭ്രമിച്ചു ഓടിച്ചെന്ന് ഈ വിവരം നായനാരുപിള്ളയോടു പറഞ്ഞു. നയനാരുപിള്ള അതു വഞ്ഞിപുഴ തമ്പുരാന്റെ അടുക്കലറിയിച്ചു. തമ്പുരാന്‍ ഉടനെ തന്റെ സ്വജനങ്ങളായ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്മാരോടുകൂടി ആ സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോഴേയ്ക്കും പൗരപ്രധാനന്മാരായ പല യോഗ്യന്മാരും അവിടെ വന്നു കൂടി. തമ്പുരാന്റെ കൂടെ ചെന്ന ബ്രാഹ്മണരില്‍ ഒരാള്‍ അവിടുത്തെ സ്വജനവും പ്രസിദ്ധ തന്ത്രിയുമായിരുന്ന താഴമണ്‍ പോറ്റിയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം മന്ത്രതന്ത്രങ്ങളി ലെന്നപോലെ സകലശാസ്ത്രങ്ങളിലും അതി നിപുണനായ ഒരു ദിവ്യനു മായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആ ശിലയും രക്തപ്രവാഹവും കണ്ടിട്ടു സ്വല്പനേരം ധ്യാനനിഷ്ഠനായി ഇരുന്നതിനു ശേ‌ഷം “ഇതു കേവലം കാട്ടുശിലയല്ലെന്ന് ഈ രക്തപ്രവാഹം കൊണ്ടു തന്നെ സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. ഇതു സ്വയം ഭൂവായ ശിവലിംഗമാണ്. ഇങ്ങിനെ കാണപ്പെടുന്ന ഈശ്വരബിംബത്തിങ്കല്‍ ഉടനെ ഒരു നിവേദ്യമെങ്കിലും കഴിക്കാഞ്ഞാല്‍ പെട്ടന്നു അപ്രത്യക്ഷമായിപ്പോയെന്നും വരാം. ഈ രക്തപ്രവാഹം നില്ക്കുന്നതിനു തല്‍ക്കാലം മുപ്പത്തിയാറു പറ നെയ്യു ഈ ബിംബത്തിനു ആടേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. സമന്ത്രം ഘൃതധാര ചെയ്യാതെ ഈ രക്തസ്രാവം നില്ക്കുകയില്ല”എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ വഞ്ഞിപ്പുഴതമ്പുരാന്‍ നിവേദ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന സാധനങ്ങളും ആടുന്നതിനു മുപ്പത്തിയാറുപറ നെയ്യും അവിടെ വരുത്തിക്കൊടുത്തു. താഴമണ്‍പോറ്റി അവയെടുത്തു നിവേദ്യവും നെയ്യാട്ടവും നടത്തുകയും ഉടനെ രക്തസ്രാവം നിലയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം വഞ്ഞിപുഴതമ്പുരാന്‍ താഴമണ്‍പോറ്റി മുതലായവര്‍ യോഗം കൂടി അവിടെ ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുന്നതിനുള്ള ആലോചന തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ താഴമണ്‍ പോറ്റി “ഇവിടെ ശിവന്‍ മാത്രമല്ല ഇളകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്, ശ്രീ പാര്‍വ്വതിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യവുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ക്ഷേത്രം പണിയുമ്പോള്‍ ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലോടുകൂടി ദേവിയുടെ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നതിനും ഒരു ഗര്‍ഭഗൃഹമുണ്ടായിരിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇങ്ങനെ യോഗക്കാര്‍ ഓരോന്നു പറയുകയും ആലോചിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന അവസരത്തില്‍ സാക്ഷാല്‍ ഉളിയന്നൂര്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ ദൈവഗത്യാ അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു. പെരുന്തച്ചനെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാവരും “അയേ! മൃഗ്യമാണാ ലതാ പാദയോഃ പ്രാതാ (തേടിയ വള്ളി കാലില്‍ ചുറ്റി) എന്നു വിചാരിച്ചു ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷത്തോടു കൂടി അദ്ദേഹത്തെ സാദരം സത്കരിച്ചു ഇരുത്തി, അവിടെയുണ്ടായ സംഗതികളും തങ്ങളുടെ ആലോചനയും അദ്ദേഹത്തെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും അമ്പലം പണിയുന്നതിനു ഒരു കണക്കു ചാര്‍ത്തിക്കൊടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. പെരുന്തച്ചന്‍ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം അവിടെ താമസിച്ച് അമ്പലം, കൂത്തമ്പലം, ഗോപുരങ്ങള്‍ മുതലായവയുടെ കണക്കുകള്‍ ചാര്‍ത്തിക്കൊടുക്കുകയും “താമസിയാതെ ഇനിയും വന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു അവിടെ നിന്നു പോവുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും മാസങ്ങള്‍ക്കു ശേ‌ഷം പെരുന്തച്ചന്‍ പിന്നെയും അവിടെ ചെന്നിരുന്നു. അപ്പോഴേയ്ക്കും അമ്പലം പണി മിക്കവാറും തീര്‍ന്നിരുന്നു. ശിവന്റെ ശ്രീകോവില്‍ കിഴക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി തുരവായിട്ടും പാര്‍വ്വതിയുടെ ശ്രീകോവില്‍ തുരവിനു പുറത്തു പടിഞ്ഞാട്ടു ദര്‍ശനവുമായിട്ടായിരുന്നു പണിതിരുന്നത്. പെരുന്തച്ചന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്നതും അങ്ങിനെ തന്നെയായിരുന്നു. ചുറ്റമ്പലം, തിടപ്പള്ളി മുതലായവയും പണി തീര്‍ത്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ കൂത്തമ്പലത്തിന്റെ പണി ആരംഭിക്കുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. അതിന്റെ കണക്കു സാധാരണ രീതിയിലല്ല പെരുന്തച്ചന്‍ കണക്കു കൊടുത്തിരുന്നത്. കൂത്തമ്പലം കുക്കുടാണ്ഡാകൃതിയില്‍ പണിതീര്‍ക്കത്തക്കവണ്ണമായിരുന്നു കണക്കുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തിരുന്നത്. അങ്ങനെ പണിതീര്‍ക്കുന്നതിന് ആ ദിക്കിലും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലുമുണ്ടായിരുന്ന ആശാരിമാര്‍ വിചാരിച്ചിട്ടു സാധിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ ഏതാനും മാസങ്ങള്‍ അവിടെ താമസിച്ചു സ്വയമേവ പണിതും പറഞ്ഞുകൊടുത്തു മറ്റുള്ള ആശാരിമാരെക്കൊണ്ടു പണിയിച്ചും കൂത്തമ്പലം തീര്‍ത്തു.

അമ്പലം പണിയെല്ലാം കുറ തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ വഞ്ഞിപ്പുഴതമ്പുരാന്‍ മുതലായവര്‍ ശ്രീപാര്‍വതിയുടെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം പെരുന്തച്ചന്‍ തന്നെ ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഉടനെ പെരുന്തച്ചന്‍ മതില്‍ക്കകത്തെല്ലാം ചുറ്റി നടന്നു, ആ സ്ഥലം ആകപ്പാടെ പരിശോധിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം മതില്‍ക്കകത്തു വായു കോണില്‍ ഒരു സ്ഥലം തൊട്ടു കാണിച്ചിട്ട് അവിടെ വെട്ടി കുഴിച്ചു മണ്ണുമാറ്റിക്കുവാന്‍പറഞ്ഞു. തമ്പുരാന്റെ കല്പനപ്രകാരം അങ്ങനെ ചെയ്തപ്പോള്‍ മണ്ണീനടിയില്‍ നിന്നും ദേവിയുടെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം യാതൊരു കേടുംകൂടാതെ കണ്ടുകിട്ടി. പെരുന്തച്ചന്‍ ആ വിഗ്രഹമെടുത്ത് അവിടെ കൊടുത്തിട്ടു പിന്നെയും അവിടെനിന്നു പോയി.

അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന ശുഭമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ദേവീപ്രതിഷ്ഠയും ദേവനും ദേവിയ്ക്കും യഥാവിധി കലശം ഉത്സവം മുതലായവയും നടത്തുകയും നിത്യദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവ നിശ്ചയിച്ചു അവയ്ക്കെല്ലാം പതിവുകളേര്‍പ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ആണ്ടുതോറും ധനുമാസത്തില്‍ കൊടി കയറി ഇരുപത്തെട്ടു ദിവസത്തെ ഉത്സവം വേണമെന്നാണ് നിശ്ചയിച്ചത്. അങ്ങനെ ഇപ്പൊഴും നടന്നു വരുന്നുണ്ട്. ആ മുറയ്ക്കു സാധാരണ ആറാട്ടു മകരമാസത്തില്‍ തിരുവാതിര നാളാകും. എന്നാല്‍ ചില കൊല്ലം ധനുമാസത്തില്‍ രണ്ടു തിരുവാതിര വന്നാല്‍ ആദ്യത്തെ തിരുവാതിര കൊടിയേറ്റും രണ്ടാമത്തെ തിരുവാതിര ആറാട്ടുമായിരിക്കും.

ദേവിയെക്കുറിച്ചു ജനങ്ങള്‍ക്കു ഭക്തിയും വിശ്വാസവും വര്‍ദ്ധിക്കുന്നതിന് ഒരു കാരണവും കൂടി ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഒരു ദിവസം ശാന്തിക്കാരന്‍ കുളിച്ചു ചെന്നു ദേവിയുടെ നടതുറന്നു നിര്‍മ്മാല്യം വാങ്ങിയ പ്പോള്‍ ഉടയാടയില്‍ രജസ്സു കാണുകയാല്‍ സംശയിച്ചു നിര്‍മ്മാല്യ ത്തോടു (പൂവ്, മാല മുതലായവയോടു)കൂടെ ഉടയാട പതിവുപോലെ പുറത്തിടുകയും സംശിയിക്കപ്പെട്ട സംഗതി സ്വകാര്യമായി കഴകക്കാരന്‍ വാര്യരോടു പറയുകയും ചെയ്തു. വാരിയര്‍ ആ സംഗതി ദേവസ്വക്കാരെ അറിയിക്കുകയും അവരുടെ നിയോഗപ്രകാരം ആ ഉടയാട പൊതിഞ്ഞു കെട്ടി വഞ്ഞിപ്പുഴ മഠത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി അകത്തു കൊടുപ്പിച്ചു വലിയതമ്പുരാട്ടിയെ കാണിക്കുകയും വലിയ തമ്പുരാട്ടി നോക്കി പരിശോധിച്ചു ദേവി ഋതുവായതു തന്നെയാണന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും എങ്കിലും താഴമണ്‍ മഠത്തില്‍ കൊണ്ടു പോയി അവിടുത്തെ വലിയ അന്തര്‍ജ്ജനത്തെക്കൂടെ കാണിച്ചേക്കണം എന്നു കല്പിച്ചു ഉടയാട മടക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. വാരിയര്‍ ഉടയാട താഴമണ്‍ മഠത്തിലും കൊണ്ടുപോയി ദാസികള്‍ മുഖാന്തിരം അകത്തു കൊടുത്തു കാണിച്ചു. അവിടുത്തെ വലിയ അന്തര്‍ജ്ജനവും നോക്കി വലിയ തമ്പുരാട്ടി കല്പിച്ചതു പോലെ തന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ സംഗതി തീര്‍ച്ചയായ തിന്റെ ശേ‌ഷം തന്ത്രിയായ താഴമണ്‍ പോറ്റി അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നു പടിഞ്ഞാറെ ചുറ്റമ്പലത്തിന്റെ വടക്കെ മൂലയില്‍ (വായു കോണില്‍) ഉള്ള ഒരു മുറി ദേവസ്വക്കാര്‍ മുഖാന്തിരം കെട്ടി വിതാനിച്ചു അലങ്കരിപ്പിച്ചു ദേവിയെ ശ്രീ കോവിലനകത്തു നിന്നു എഴുന്നള്ളിച്ചു ആ മുറിയിലിരുത്തി ഉടനെ ശ്രീകോവിലടച്ചുപൂട്ടുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മൂന്നു ദിവസത്തേയ്ക്കു ദേവിയ്ക്കു പൂജ, ദീപാരാധന മുതലായവയെല്ലാം ദേവിയെ എഴുന്നുള്ളിച്ചിരുത്തിയ സ്ഥലത്തു വച്ചു തന്നെ നടത്തി. രാത്രിയില്‍ ദേവിയ്ക്കു തുണയായി മൂന്നു ദിവസം പടിഞ്ഞാറെ ചുറ്റമ്പലത്തില്‍ കിടക്കുന്നതിനു നാലു നായര്‍ സ്ത്രീകളെ ഏര്‍പ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ മൂന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നാലാം ദിവസം രാവിലെ ദേവിയെ തൃപ്പൂത്താറാട്ടിനായി (ഋതുസ്നാനതിനായിട്ട്) പിടിയാനപ്പുറത്തു കയറ്റി പമ്പാനദിയുടെ കൈവഴിയായ മിത്രപ്പുഴക്കടവ്’ എന്ന സ്ഥലത്തേയ്ക്കു വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടുപോയി. അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളുടെ ഋതുസ്നാനം പോലെ മണ്ണാത്തി മാറ്റു മുതലായ ഉപകരണങ്ങ ളോടും പരിചയപ്പെട്ട സ്ത്രീകളുടെ സാഹചര്യത്തോടും കൂടി ആറാടിച്ചു. തന്ത്രി, പരികര്‍മ്മികള്‍ മുതലായവര്‍ ചെന്നു സാധാരണമായി ആറാട്ടുകള്‍ക്കുള്ള ചടങ്ങുകളോടു കൂടി പുണ്യാഹം, പൂജ മുതലായവയും കഴിച്ചു ദേവിയെ പിടിയാനപ്പുറത്തുതന്നെ വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി തിരികെ എഴുന്നള്ളിച്ചു മതില്‍ക്കകത്തെത്തിയപ്പോള്‍ പതിവുള്ള എതിരുത്ത (കാലത്തെയുള്ള) ശീവേലിയ്ക്ക് ദേവനെയും എഴുന്നള്ളിച്ചു. പിന്നെ രണ്ടു എഴുന്നള്ളത്തുകളും കൂടി മൂന്നു പ്രദിക്ഷണം കഴിഞ്ഞു ദേവനെ ദേവന്റെ ശ്രീകോവിലിലേയ്ക്കും ദേവിയെ ദേവിയുടെ ശ്രീകോവിലിലേയ്ക്കും എഴുന്നള്ളിച്ചു. അങ്ങിനെ ആ അടിയന്തിരം അവസാനിച്ചു.

അടുത്തമാസത്തിലും ദേവി ഋതുവായി. അപ്പോഴും ശാന്തിക്കാരന്‍ മുന്മാസത്തിലേതുപോലെ ഉടയാട നിര്‍മ്മാല്യത്തോടെയെടുത്തു പുറത്തിടു കയും സംഗതി വാരിയരോടു സ്വകാര്യമായി പറയുകയും ചെയ്തു. വാരിയര്‍ ഉടയാട വഞ്ഞിപ്പുഴമഠത്തിലെ വലിയ തമ്പുരാട്ടിയേയും താഴമണ്‍ മഠത്തിലെ അന്തര്‍ജനത്തിനെയും കാണിച്ചു സംഗതി തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും വിവരം ദേവസ്വക്കാരെ അറിയിക്കുകയും തന്ത്രി മുതലായവര്‍ കൂടി തൃപ്പൂത്താറാട്ടുവരെയുള്ള സകല കാര്യങ്ങളും യഥാപൂര്‍വം ഭംഗിയായി നടത്തുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം വഞ്ഞിപ്പുഴത്തമ്പുരാന്‍ മുതലായവര്‍ യോഗം കൂടി ദേവി പിന്നെയും മാസം തോറും ഋതുവാകുമെന്നു തന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അതു സംബന്ധിച്ചു വേണ്ടുന്ന ചെലവിലേയ്ക്കായി മുതല്‍ വകവെച്ചു ദേവസ്വം വക പതിവു കണക്കില്‍ ചേര്‍ത്തെഴുതിക്കുകയും ദേവിയുടെ പരിചയപ്പെട്ടവരായി ചില വീട്ടുകാരെ നിശ്ചയിക്കുകയും അവര്‍ക്കും ചില അനുഭവങ്ങള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ അടിയന്തിരം പിന്നെ മുറയ്ക്കു നടന്നു കൊണ്ടിരുന്നു.

അങ്ങിനെയിരുന്ന കാലത്തു പെരുന്തച്ചന്‍ പിന്നെയുമൊരുദിവസം ചെങ്ങന്നൂര്‍ ചെന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ പഞ്ചലോഹങ്ങള്‍ ചേര്‍ത്തു ഒരു ദേവീ വിഗ്രഹം വാര്‍ത്തുണ്ടാക്കി കൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം ചെന്നത്. ആ ബിംബം തന്ത്രിയായ താഴ്മണ്‍ പോറ്റിയെ ഏല്പിച്ചു കൊടുത്തിട്ട് “ഇനിയും ഏതാനും ശതാബ്ദങ്ങള്‍ കഴിയുമ്പോള്‍ ഈ അമ്പലത്തിനു അഗ്നിബാധയുണ്ടാകും. അപ്പോള്‍ അമ്പലത്തോടുകൂടി ഇപ്പോഴത്തെ ദേവീ വിഗ്രഹവും നഷ്ടപ്പെട്ടു പോകും. പിന്നീടു അമ്പലം പണി കഴിഞ്ഞു പ്രതിഷ്ഠിക്കുമ്പോള്‍ ഈ വിഗ്രഹം ഉപയോഗിക്കണം. അക്കാലം വരെ ഈ വിഗ്രഹം വടക്കു വശത്തോടുകൂടി ഒഴുകുന്ന നദിയുടെ കരയോടു ചേര്‍ന്നു കാണുന്ന പാറയുടെ സമീപത്തുള്ള കയത്തിലിട്ടേക്കണം. അക്കാലത്തുണ്ടായിരിന്നവര്‍ക്കു ഇതൊന്നുമറിഞ്ഞു കൂടായിരിക്കുമല്ലോ. അതിനാല്‍ അവരുടെ അറിവിനായി ഈ വിവരങ്ങളെല്ലാം ഒരു ഗ്രന്ഥത്തിലെഴുതി സൂക്ഷിച്ചു വയ്ക്കുകയും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു പെരുന്തച്ചന്‍ പോവുകയും ആ താഴമണ്‍ പോറ്റി അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും ശതാബ്ദങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പെരുന്തച്ചന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ അമ്പലത്തിനു അഗ്നിബാധയുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ ബിംബഹാനി വരരുതെന്നു കരുതി ജനങ്ങള്‍ കൂടി ആദ്യം ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു ചെളി കോരികൊണ്ടുവന്നിട്ടു നിറച്ചു. പിന്നെ ദേവിയുടെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു കൂടെ അപ്രകാരം ചെയ്യുന്നതിനു ചെന്നപ്പോഴേയ്ക്കും തീജ്വാലകൊണ്ട് ആര്‍ക്കും അങ്ങോട്ട് അടുക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിപ്പോയതിനാല്‍ അമ്പലം വെന്തു വെണ്ണീറായതിനോടു കൂടിദേവിയുടെ വിഗ്രഹം പൊട്ടിത്തകര്‍ന്നുപോയി. അഗ്നിബാധയില്‍പ്പെട്ട് അമ്പലവും, കൂത്തമ്പലവും ഗോപുരങ്ങളുമെല്ലാം നിശ്ശേ‌ഷം അഗ്നിക്കിര യായിതീര്‍ന്നു.

പിന്നെ വഞ്ഞിപ്പുഴതമ്പുരാന്‍ മുതലായയോഗക്കാരും മറ്റും കൂടിയാലോചിച്ചു അധികം താമസിയാതെ അമ്പലവും മറ്റും യഥാപൂര്‍വ്വം പുത്തനായി പണികഴിപ്പിചു. കൂത്തമ്പലം പണിയുന്നതിനു അറിയാവുന്ന ആശാരിമാരില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അതുമാത്രം പണിയിച്ചില്ല. കുക്കുടാണ്ഡാകൃതിയിലുള്ള അതിന്റെ തറ ഇപ്പൊഴും അവിടെ കാണ്മാനുണ്ട്. അമ്പലം പണികഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ദേവീ വിഗ്രഹം ഉണ്ടാക്കാനുള്ള ആലോചനയായി ലക്ഷണപ്പിഴ കൂടാതെ ശാസ്ത്രപ്രകാരം ബിംബം പണിയാന്‍ പഠിപ്പും പരിചയവുമുള്ള ശില്പാചാരി എവിടെയുണ്ടന്നു അന്വേ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലത്തു അന്നു താഴമണ്‍ മഠത്തില്‍മൂപ്പായിരുന്ന നീലകണ്ഠന്‍ പോറ്റി ഒരു ദിവസം അത്താഴം കഴിഞ്ഞു കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ആരോ ചെന്നു “ഗ്രന്ഥം നോക്കണം എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടായിരുന്നു സ്വപ്നം. ഉടനെ അദ്ദേഹം ഉണര്‍ന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെ ആരെയും കണ്ടില്ല. “എന്തോ സാരമില്ല” എന്നു വിചാരിച്ചു അദ്ദേഹം പിന്നെയും കണ്ണടച്ചുറങ്ങിയപ്പോള്‍ വീണ്ടും മേല്‍പ്രകാരം സ്വപ്നമുണ്ടായി. അങ്ങിനെ അന്നു മുതല്‍ നാലഞ്ചു ദിവസം അടുപ്പിച്ചു രാത്രി തോറും നാലുമഞ്ചും പ്രാവശ്യം സ്വപ്നം കണ്ടു. അതിന്റെ സാരമെന്താണന്നു മനസ്സിലായില്ലങ്കിലും “ഗ്രന്ഥം നോക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടാണല്ലോ സ്വപ്നമുണ്ടായത്. ഏതെങ്കിലും ഗ്രന്ഥങ്ങളഴിച്ചു പരിശോധിക്കുക തന്നെ എന്നു വിചാരിച്ചു അദ്ദേഹം അടുത്ത ദിവസം ഗ്രന്ഥപ്പെട്ടിതുറന്നു ഓരോ ഗ്രന്ഥങ്ങളഴിച്ചു പരിശോധിച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോല്‍ ഒരു ഗ്രന്ഥത്തില്‍ “പെരുന്തച്ചന്‍ ഒരിക്കല്‍ ഇവിടെ വന്നിരുന്നു അദ്ദേഹം ഇനി ഏതാനും ശതബ്ദങ്ങള്‍ കഴിയുമ്പോള്‍ ഇവിടെ അമ്പലത്തിനു അഗ്നിബാധ ഉണ്ടാവുകയും അമ്പലത്തോടു കൂടി ദേവീവിഗ്രഹവും നഷ്ടപ്പെട്ടു പോവുകയും ചെയ്യും. അപ്പോള്‍ ആ വിഗ്രഹത്തിനു പകരം ഈ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു കൊള്ളണം എന്നു പറഞ്ഞു പഞ്ചലോഹ നിര്‍മിതമായ ഒരു ദേവീവിഗ്രഹം തന്നിട്ടാണു പോയത്. ആ വിഗ്രഹം ഇവിടെ വടക്കു വശത്തുള്ള പുഴവക്കത്തു കാണുന്ന പാറയുടെ സമീപ മുള്ള കയത്തില്‍ നിക്ഷേപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആവശ്യപ്പെടുമ്പോള്‍ എടുത്തു കൊള്ളണം” എന്നു ഏഴുതിയിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ആ വിവരം നീലകണ്ഠന്‍പോറ്റി വഞ്ഞിപ്പുഴ തമ്പുരാന്‍ മുതലായവരെ അറിയിച്ചു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ അനേകമാളുകളെ അയച്ചു കയത്തില്‍ മുങ്ങിതപ്പി നോക്കിച്ചു. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല.

അങ്ങിനെയിരിക്കെ കരുനാഗപ്പള്ളിക്കാരായ ചില മരയ്ക്കാന്മാര്‍ വഞ്ചികളില്‍ കയറി വല വീശി മത്സ്യം പിടിചു നടന്ന കൂട്ടത്തില്‍ മേല്പറഞ്ഞ കയത്തിനു സമീപം വഞ്ചികളടുപ്പിച്ചു കരയ്ക്കിറങ്ങി കയത്തില്‍ കുളിച്ചു. അപ്പോള്‍ അതില്‍ ഒരുത്തന് കയത്തിന് എത്രമാത്രം ആഴമുണ്ടന്നു നോക്കണമെന്നു തോന്നി. അവന്‍ ആ കയത്തില്‍ മുങ്ങി അടിയില്‍ ച്ചെന്നപ്പോള്‍ ഘനമുള്ള എന്തോ ഒരു വസ്തു അവന്റെ കാലില്‍ തടഞ്ഞു. അവന്‍ അതെടുത്തു കരയ്ക്കു കൊണ്ടുവന്നു. അതു ഒരു ദേവീവിഗ്രഹം തന്നെയായിരുന്നു. ഉടനെ ഈ വിവരം വഞ്ഞിപുഴതമ്പുരാന്‍ മുതലായവരറിഞ്ഞു. ചിലരെപ്പറഞ്ഞയച്ചു ആ മരയ്ക്കാന്മാരെകൊണ്ടു തന്നെ ആ വിഗ്രഹമെടുപ്പിച്ചു പടിഞ്ഞാറെ ഗോപുരത്തിങ്കല്‍ വരുത്തി. അപ്പോള്‍ ആ മരയ്ക്കാന്മാര്‍ വിശപ്പുകൊണ്ട് ഏറ്റവും വലഞ്ഞിരുന്നു. എങ്കിലും അന്നു ശിവരാത്രി ആയിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു കരിയ്ക്ക്, പഴം മുതലായവ ധാരാളമായി കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചു അവരെ പറഞ്ഞയച്ചു.

പിന്നെ നവീകരണക്രിയാദികളോടുകൂടി ശുഭമുഹൂര്‍ത്തത്തിങ്കല്‍ ദേവിയുടെ ബിംബപ്രതിഷ്ഠയും, കലശവും, ഉത്സവവും മറ്റും യഥാവിധി നടത്തുകയും ക്ഷേത്രകാരങ്ങളെല്ലാം യഥാപൂര്‍വ്വം മുറയ്ക്കു നടന്നു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ നവീനപ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞതില്‍പ്പിന്നെ അവിടെ ദേവിയുടെ ചൈതന്യം ലേശം പോലും ഇല്ലാതായിതീര്‍ന്നു. അവിടെ ഭജനത്തിനായും ദര്‍ശനത്തിനായും ആരും വരാതെയും വഴിപാടുകളൊന്നും ഇല്ലാതെയുമായി. ഇങ്ങിനെയൊക്കെ ആയിതീര്‍ന്നതു പ്രതിഷ്ഠ മുതലായവ നടത്തിയ തന്ത്രിക്കു തപശക്തിയും, മനഃശുദ്ധിയും മന്ത്രതന്ത്രാദികളില്‍ പാണ്ഡിത്യവും പരിചയവുമില്ലാഞ്ഞിട്ടാണെന്നു പറഞ്ഞു ജനങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തെ പരിഹസിപ്പാനും തുടങ്ങി. ക്രമേണ നീലകണ്ഠന്‍ പോറ്റിയ്ക്കു പരപരിഹാസവും തന്നിമിത്തമുള്ള മനസ്താപവും അതിനാലദ്ദേഹം ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ദേവിയെ ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നു. ഭജിക്കുകയും ചില ദിവ്യമന്ത്രങ്ങള്‍ കൊണ്ട് പതിവായി പു‌ഷ്പാജ്ഞലികളും ചില ദിവ്യ മന്ത്രങ്ങള്‍ ജപിച്ചു നിവേദ്യങ്ങളില്‍ ഉപസ്തരിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു തുടങ്ങി. അങ്ങിനെ രണ്ടു മൂന്നു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴെയ്ക്കും അവിടെ ദേവിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യവും ചൈതന്യവുമുണ്ടായിത്തുടങ്ങിയതായി ജനങ്ങള്‍ക്കു തോന്നിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴേയ്ക്കും അവിടെ ഭജനത്തിനായും ദര്‍ശനത്തിനായും ജനങ്ങള്‍ കുറേശ്ശെ വന്നു തുടങ്ങി. വഴിപാടുകളുണ്ടായിത്തുടങ്ങി. ദേവി ചിലപ്പോള്‍ ഋതുവായിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഇങ്ങിനെ നീലകണ്ഠന്‍പോറ്റിയുടെ അതിനിഷ്ഠയോടു കൂടിയ ഭജനം ഒരു സംവത്സരമായപ്പോഴേയ്ക്കും അവിടെ ദേവിയുടെ ചൈതന്യം പണ്ടത്തേതില്‍ പതിന്മടങ്ങു വര്‍ദ്ധിച്ചു. പിന്നെ അതു അവിടെ ഒരിക്കലും കുറഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും അതവിടെ പ്രതിദിനമെന്നപോലെ വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടു തന്നെയിരിക്കുന്നു. പത്തു പതിനഞ്ചു ഭജനക്കാരെങ്കിലും ഒരിക്കലും ഇല്ലാതെ വരാറില്ല, ചിലപ്പോള്‍ നൂറും നൂറ്റമ്പതും പേരുണ്ടായിയെന്നു വരും. പ്രതിദിനം ദര്‍ശനത്തിനായി അസംഖ്യമാളുകള്‍ വരുന്നുണ്ട്. കണക്കില്ലാത്ത വഴിപാടികളുമുണ്ടാകുന്നുണ്ട്. ആ ദേവി സകല ജനങ്ങള്‍ക്കും സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സാധിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുന്നുമുണ്ട്. അവിടെ ചെന്നു കണ്ടാല്‍ ദേവിയെകുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും വിശ്വാസവും പുരു‌ഷന്മാരേക്കാളധികം സ്ത്രീകള്‍ക്കാണെന്നു തോന്നും. ദേവി ഋതുവായിരിക്കുന്ന കാലങ്ങളില്‍ അവിടെ ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കുന്നതു സന്തതിക്കും സമ്പത്തിനും സഭൗഗ്യത്തിനും നെടുമാംഗല്യത്തിനും വളരെ നല്ലതാണെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി നിമിത്തം അക്കാലങ്ങളില്‍ അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനായി വരുന്ന സ്ത്രീകള്‍ക്കു കണക്കില്ല. അപ്രകാരം തന്നെ തൃപ്പൂത്താറാട്ടു സംബന്ധിച്ചുള്ള എഴുന്നള്ളത്തിന്റെ മുന്‍പില്‍ താലപ്പൊലി എടുക്കുന്നതിനും അസംഖ്യം ആളുകള്‍ അവിടെ വന്നു കൂടുന്നുണ്ട്. ദേവിയുടെ തൃപ്പൂത്താറാട്ട് സംബന്ധിച്ചുള്ള എഴുന്നള്ളത്തു കാണുന്നതിനു ദേവന്മാരോടുകൂടി ദേവസ്ത്രീകളും ആകാശത്തിങ്കല്‍ വന്നു നില്‍ക്കുമെന്നാണല്ലോ പ്രസിദ്ധി.

ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിക്കുകയും തങ്ങള്‍ എടുത്തു കൊടുത്ത വിഗ്രഹമാണു അവിടെ പ്രതി‌ഷഠിക്കപ്പെട്ടതെന്നു അറിയുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ കരുനാഗപ്പള്ളിക്കാരായ മരയ്ക്കാന്മാര്‍ക്കും ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചു ക്രമത്തിലധികമായ ഭക്തിയും പ്രതിപത്തിയുമുണ്ടായിത്തീരുകയും അവര്‍ ശിവരാത്രി തോറും ദേവിയെ വന്ദിക്കുന്നതിനായി ചെങ്ങനൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയ്കല്‍ പോയി തുടങ്ങുകയും, അവരവിടെ ചെന്നാല്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ അവര്‍ക്ക് കരിക്കും, പഴവും കൊടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. കാലക്രമേണ അതൊരു പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ആ മരയ്ക്കാന്മാരുടെ വംശക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും ശിവരാത്രി തോറുമവിടെ വരികയും ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നുഅവര്‍ക്കു കരിക്കും പഴവും കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു വരുന്നുണ്ട്.

സ്വയംവരാനന്തരം പാര്‍വതീ പരമേശ്വരന്മാരും ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാരും മറ്റും കൂടി ശോണാദ്രിയില്‍ ചെന്നുവെന്നും അപ്പോള്‍ ദേവി ഋതുവായിയെന്നും അവിടെ വച്ചു ഋതുശാന്തി കല്യാണം നടത്തിയെന്നും മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അന്നു ആ ഋതുശാന്തി സംബന്ധിച്ചു ഹോമം കഴിച്ച സ്ഥലം കാലക്രമേണ ഒരു തടാകമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ തടാകമാണു ചെങ്ങന്നൂര്‍ വടക്കെക്കുളമായിപ്പരിണമിച്ചത്. ആ കുളത്തിനു ഇപ്പോഴും പറഞ്ഞു വരുന്ന പേരു ശക്തികുണ്ഡതീര്‍ത്ഥം എന്നാണ്. ആ കുളം സ്വച്ഛമാക്കുന്നതിനായി അടുത്തകാലത്തു വെള്ളം തേകി വറ്റിച്ചു ചേറെടുത്തു മാറ്റിയപ്പോള്‍ അടിയ്ക്കു മദ്ധ്യഭാഗത്തായി ഒരു ഹോമകുണ്ഡം കാണുകയുണ്ടായി. ഇങ്ങനെ മേല്പറഞ്ഞ സംഗതികളുടെ യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തെ തെളിയിക്കുന്ന അനേകം ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോഴും ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടുമിരിക്കുന്നുണ്ട്. അവയെല്ലാം യഥാക്രമം വിവരിക്കുന്നതായാല്‍ ലേഖനം സാമാന്യത്തിലധികം ദീര്‍ഘിച്ചു പോകും. ഇപ്പോള്‍തന്നെ ലേഖനത്തിന്റെ ദൈര്‍ഘ്യം വിചാരിച്ചതിലധികമായിരിക്കുന്നു. അതിനാലിനി ചുരുക്കത്തില്‍ ചില സംഗതികള്‍മാത്രമേ വിവരിക്കാന്‍ വിചാരിക്കുന്നുള്ളു.

പറവൂര്‍വരെയുള്ള വടക്കന്‍ പ്രദേശങ്ങളും അവയിലുള്ള അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങളും തിരുവതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം ദേവസ്വങ്ങളിലെ പതിവു കണക്കുകള്‍ പരി‌ഷ്കരിച്ചു മാറിയെഴുതി ശരിപ്പെടുത്തിയതു ബ്രിട്ടി‌ഷ് റസിഡണ്ടും തിരുവതാംകൂര്‍ ദിവാനുമായിരുന്ന മണ്‍ട്രാ സായ്പായിരുന്നല്ലോ. ചെങ്ങന്നൂര്‍ ദേവസ്വംവക പതിവുകണക്കു പരി‌ഷ്കരിചപ്പോള്‍ ദേവി ഋതുവായാല്‍ തൃപ്പൂത്താറട്ടുവരെയുള്ള ചെലവുകളുടെ പതിവ് അദ്ദേഹം തള്ളിക്കളഞ്ഞു. ദേവി ഋതുവാകുമെന്നുള്ളതില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ലേശവും വിശ്വാസമുണ്ടായില്ല. അതു ചില ജനങ്ങള്‍ വെറുതെ പറഞ്ഞുണ്ടാക്കിയതാണന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിചാരം. എങ്കിലും ആ പതിവു കണക്കു വെട്ടിക്കുറച്ചപ്പോള്‍ സായ്പിന്റെ ഭാര്യയായ മദാമ്മയ്ക്കു രക്തസ്രാവമാരംഭിച്ചു. അതിനു പല ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ സായ്പിന്റെ ഇഷ്ടനും കണക്കെഴുത്തുകാരനുമായിരുന്ന ഒരു നായര്‍ സായ്പിന്റെ അറിവും സമ്മതവും കൂടാതെ ഒരു നല്ല പ്രശ്നക്കാരനെകൊണ്ടു മദാമ്മയുടെ രോഗത്തിനു കാരണമെന്താണന്നും അതിന്റെ പ്രതിവിധി എന്താണന്നും പ്രശ്നം വയ്പിചു നോക്കി. അപ്പോള്‍ പ്രശ്നക്കാരന്‍ രോഗകാരണം ചെങ്ങന്നൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ വിരോധമാണന്നും അവിടുത്തെ പതിവു കണക്കു പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ ആക്കിയാല്‍ രോഗം ഭേദമാകുമെന്നും വിധിച്ചു. സായ്പിന്റെ ഇഷ്ടനായ നായര്‍, ആ സംഗതി ഗൂടന്മമായി സായ്പിനെ ഗ്രഹിപ്പിചു. ഇതു കേട്ടിട്ട് സായ്പ് “എന്നാല്‍ മദാമ്മയുടെ സുഖക്കേട് ഉടനെ ഭേദമാകട്ടെ. ആ ദേവസ്വത്തിലെ പതിവു കണക്കു പൂര്‍വസ്ഥിതിയില്‍ ആക്കിയേക്കാം. എന്നു മാത്രമല്ല ആണ്ടു തോറും ദേവി ആദ്യം ഋതുവാകുമ്പോളതു സംബന്ധിച്ചുള്ള ചെലവുകള്‍ പലിശകൊണ്ടു കഴിയാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള സംഖ്യ ഞാന്‍എന്റെ കൈയില്‍ നിന്നു ആ ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്പിക്കുകയും ചെയ്തേക്കാം എന്നു പറയുകയും ഉടനെ ഒരു സംഖ്യ എടുത്തു പ്രത്യേകം കെട്ടിവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മദാമ്മയുടെ ദീനം നിശ്ശേ‌ഷം ഭേദമായി. അവര്‍ പൂര്‍വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിചു. അപ്പോള്‍ സായ്പ് “ചെങ്ങന്നൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യം അത്ഭുതാവഹം തന്നെ” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ ചെങ്ങനൂര്‍ ചെന്നു ദേവസ്വത്തിലെ പതിവു കണക്കു പൂര്‍വ്വസ്ഥിതി യിലാക്കുകയും താന്‍ നിശ്ചയിച്ചു കെട്ടിവച്ച സംഖ്യ ദേവസ്വത്തിലേല്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

കൊല്ലം 1055-ആമാണ്ടു നാടു നീങ്ങിയ ആയില്യം തിരുനാള്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലേക്കാലത്തു സൂര്യനാരായണയ്യന്‍ എന്നു പേരായ ഒരു പരദേശബ്രാഹ്മണന്‍ സ്വല്പശമ്പളമായ ഒരു സര്‍ക്കാരുദ്യോഗത്തോടുകൂടി തിരുവനന്തപുരത്തു താമസിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരില്‍ തിരുമനസ്സിലേയ്ക്ക് എന്തോ തിരുവുള്ളക്കേട് (വിരോധം) ഉണ്ടായിത്തീരുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തെപ്പിടിച്ചു തോവാളകോട്ട (തിരുവതാംകൂറിന്റെ അതിര്‍ത്തി) കടത്തിവിടാന്‍ കല്പ്നയുണ്ടാവുകയും അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം ആരുമറിയാതെ ഉപായത്തില്‍ മടങ്ങി വന്നു തിരുവല്ലായിലെത്തി ‘വിദ്വാന്‍ ഭട്ടതിരി’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന കുഴിക്കാട്ട് അച്ഛന്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ അടുക്കല്‍ നിന്നു ചില ദിവ്യമന്ത്രാപദേശങ്ങളും വാങ്ങികൊണ്ടു ചെങ്ങനൂര്‍ ചെന്നു ദേവീസന്നിധിയില്‍ ഭജനം തുടങ്ങുകയും ഒരു പു‌ഷ്പാജ്ഞലി തുടങ്ങിക്കുകയും ചെയ്തു. പു‌ഷ്പാജ്ഞലിക്കുള്ള മന്ത്രം ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ സോപനത്തിങ്കല്‍ നിന്നു ചൊല്ലിക്കൊടുക്കുകയും ശാന്തിക്കാരന്‍ അതുകേട്ടു ചൊല്ലി പു‌ഷ്പാജ്ഞലി ചെയ്യുകയുമായിരുന്നു. അങ്ങിനെ നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജാവിന്റെ തിരുമനസ്സില്‍ സൂര്യനാരായണനെ വരുത്തി ഉദ്യോഗംകൊടുക്കണമെന്നു തോന്നിത്തുടങ്ങി. ഉടനെ അദ്ദേഹത്തെ എവിടെ നിന്നെങ്കിലും അന്വേ‌ഷിച്ചു കണ്ടുപിടിച്ചു കൊണ്ടു വരണമെന്നു കല്പ്നയാവുകയും, കല്പനപ്രകാരം പല സ്ഥലങ്ങളിലുമെഴുതിയയച്ചും ആളുകളെ അയച്ചും മുറയ്ക്കു അന്വേ‌ഷണം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഭജനം തൊണ്ണൂറു ദിവസമായപ്പോഴെയ്ക്കും ചിലര്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ എത്തി അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടു പിടിക്കുകയും ഉടനെ തിരുവന്തപുരത്തു കൊണ്ടുപോയി ഹാജരാക്കുകയും ഉടനെ കല്പനപ്രകാരം അദ്ദേഹത്തെ കാര്‍ത്തികപ്പള്ളി താലൂക്കില്‍ തഹശീല്‍ മജിസ്ത്രട്ടായി നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അദ്ദേഹം പല താലൂക്കുകളില്‍ തഹശീല്‍ മജിസ്ത്രട്ടായും ഒടുക്കം കണ്ടെഴുത്തു പേ‌ഷ്ക്കാരായും വളരെക്കാലം ഇരുന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് മരിച്ചത്. മരിക്കുന്നതുവരെ അദ്ദേഹത്തിനു ഉദ്യോഗമുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഉദ്യോഗത്തിലിരുന്ന കാലത്തും ആണ്ടു തോറും മൂന്നു പ്രാവശ്യത്തില്‍ കുറയാതെ ചെങ്ങന്നൂര്‍ ചെന്നു ദര്‍ശനം കഴിക്കുകയും പു‌ഷ്പാജ്ഞലി നടത്തിക്കുകയുംചെയ്തിരുന്നു. അദ്ദേഹം ചിലപ്പോള്‍ നൂറും ഇരുനൂറും പറ പൂ കൊണ്ടു പു‌ഷ്പാജ്ഞലി കഴിപ്പിച്ചിരുന്നു. ആ സൂര്യനാരായണയ്യന്റെ ഭജനകാലം മുതല്‍ക്കാണു ചെങ്ങനൂര്‍ ഭഗവതിയ്ക്കു പു‌ഷ്പാജ്ഞലി ഒരു പ്രത്യേക വഴിപാടായി ത്തീര്‍ന്നത്. ഇപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി അവിടെ യഥാശക്തി രണ്ടണ മുതല്‍ രണ്ടായിരം പണം വരെ ചെലവു ചെയ്തു പു‌ഷ്പാജ്ഞലി നടത്തിക്കുന്നുണ്ട്. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം പത്തുപന്ത്രണ്ട് പേരുടെ പേര്‍ക്കെങ്കിലും പു‌ഷ്പാജ്ഞലിയുണ്ടാകാതെയിരിക്കാറില്ല. ചിലപ്പോള്‍ നൂറും നൂറ്റമ്പതും അതിലധികവുംപേരുടെ പേര്‍ക്കും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.

എം.സി നാരായണപിള്ള എന്നൊരാള്‍ ചെങ്ങന്നൂര്‍ തഹശീല്‍ദാരായിരുന്ന കാലത്തു അക്കൊല്ലത്തെ ഉത്സവം പതിവിലധികം കേമമാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു അതിനു തക്കവണ്ണം വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പടുകളെല്ലാം ചെയ്തു ഉത്സവം കെങ്കേമമായി നടത്തിത്തുടങ്ങി. 26-ആം മുത്സവമായപ്പോള്‍ ദേവി ഋതുവായിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള അടയാളം ഉടയാടയില്‍ കാണുകയും ആ വിവരം വാരിയര്‍ ദേവസ്വക്കാരെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ദേവി ഋതുവായാല്‍ പിന്നെ അവിടെ ആഘോ‌ഷങ്ങളൊന്നും പതിവില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇതറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തഹശീല്‍ദാര്‍ക്കു വളരെ കുണ്ഠിതമുണ്ടായി. അദ്ദേഹം വാരിയരെ വിളിച്ചു ദേ‌ഷ്യപ്പെടുകയും ശകാരിക്കുകയും ഒന്നുമില്ലാതെയാക്കി തീര്‍ക്കുന്നതിനു സ്വകാര്യമായി തന്ത്രിയെ ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തു. വാരിയര്‍ ഉടയാട താഴമണ്‍ മഠത്തില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നപ്പോള്‍ അകത്തു കാണിക്കാതെ തന്ത്രി വാങ്ങി നോക്കി ഒന്നുമില്ല എന്നു പറഞ്ഞു മടക്കിക്കൊടുത്തയച്ചു. ദേവി ഋതുവായാല്‍ പതിവുള്ളതു പോലെയൊന്നും ചെയ്യാതെ ഉത്സവം തഹശീല്‍ദാര്‍ വിചാരിച്ചതുപോലെ കേമമായി നടത്തി. എങ്കിലും ഉത്സവം മുഴുവനാകുന്നതിനു മുന്‍പു തന്നെ തന്ത്രിയുടെ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനും തഹശീല്‍ദാരുടെ ഭാര്യയ്ക്കും രക്തസ്രാവം ആരംഭിച്ചു. ഉത്സവം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും അതു രണ്ടു പേര്‍ക്കും കലശലായി. പിന്നെ പ്രശ്നവിധിപ്രകാരം തന്ത്രിയും തഹശീല്‍ദാരും ദേവിയുടെ നടയില്‍ പ്രായച്ഛിത്തം ചെയ്യുകയും പു‌ഷ്പാജ്ഞലി മുതലായി അനേകം വഴിപാടുകളും ദേവി ഋതുവായപ്പോള്‍ ചെയ്യേണ്ടതൊന്നും ചെയ്യതെയിരുന്നതിനു ചില പ്രതിവിധികളും നടത്തുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ രണ്ടു പേര്‍ക്കും സുഖമാവുകയും ചെയ്തു.

കുംഭകോണത്തുകാരനും വലിയ ധനവാനുമായ ഒരു രായരുടെ ഭാര്യയ്ക്കു ഒരിക്കല്‍ ഒരു ബാധോപദ്രവമുണ്ടായി. ആ ദേവതാഗോഷ്ഠി കണ്ടാല്‍ വലിയ മുഴുഭ്രാന്താണന്നു തന്നെ തോന്നുമായിരുന്നു. അതിനു പല വിധത്തിലുള്ള ചികിത്സകളും മന്ത്രവാദങ്ങളുമൊക്കെ ചെയ്തിട്ടും യാതൊരു ഭേദവും കണ്ടില്ല. അപ്പോള്‍ സേതുസ്നാനം ചെയ്യിച്ചാല്‍ ഇതു ഭേദമാകുമെന്ന് ആരോ പറയുകയാല്‍ രായര്‍ ഭാര്യയേയും കൊണ്ട് രാമേശ്വരത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. മധുരയില്‍ വച്ചു യജ്ഞവേദശാസ്ത്രികള്‍ എന്നൊരു വിദ്വാനെ കാണുകയും അദ്ദേഹം ഇതിന് സേതുസ്നാനമല്ല വേണ്ടത്, ചെങ്ങന്നൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ സന്നിധിയില്‍ ഒരു മണ്ഡലം ഭജിക്കുകയും പു‌ഷ്പാജ്ഞലി ചെയ്യുകയുമാണു യുക്തമായിട്ടുള്ളത്. അതു രണ്ടും ചെയ്താല്‍ ഈ ഉപദ്രവം മാറും പിന്നെ വേണമെങ്കില്‍ സേതുസ്നാനവും കഴിയ്ക്കാം” എന്നു പറയുകയാല്‍ രായര്‍ ഭാര്യയോടുകൂടി ചെങ്ങന്നൂര്‍ എത്തി ഭജനവും പു‌ഷ്പാജ്ഞലിയും തുടങ്ങിച്ചു. നാല്പതാംദിവസം ആ രായര്‍സ്ത്രീയിലാവേശിച്ചിരുന്ന ബാധ തുള്ളി അവര്‍ അണിഞ്ഞിരുന്ന അമൂല്യങ്ങളായ ആഭരണമെല്ലാം അഴിച്ചു ദേവിയുടെ നടയില്‍ വച്ചിട്ട് സത്യം ചെയ്തു ബാധ ഒഴിഞ്ഞുപോയി. രായര്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു പിന്നെയും പല വഴിപാടുകളും കഴിയ്ക്കുകയും വിലയേറിയാരു പട്ടും ഏതാനും പണവും കൂടി ഭഗവതിയുടെ നടയില്‍ വെച്ചു വന്ദിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അടുത്ത ദിവസം തന്നെ ഭാര്യയോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോയി. ഇതു ഏകദേശം പതിനൊന്നു കൊല്ലം മുന്‍പുണ്ടായ സംഗതിയാണ്.

ഇങ്ങിനെ അവിടെ ഭജനമിരുന്നിട്ട് അടുത്ത കാലത്തു തന്നെ അനേകം പേരുടെ ബാധകള്‍ സത്യം ചെയ്തു ഒഴിഞ്ഞുപോയിട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം പ്രത്യേകം വിവരിക്കുവാന്‍ ഇപ്പോള്‍ നിവൃത്തിയില്ല. ആ പടിഞ്ഞാറെ നടയിലെ സത്യത്തിന്റെ സ്വഭാവം കൂടി ചുരുക്കത്തില്‍ പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നെ വിചാരിക്കുന്നുള്ളൂ.

കോര്‍ട്ടു വിധിപ്രകാരവും മറ്റും സത്യം ചെയ്യുന്നതിനായി അവിടെ ചെന്നാല്‍ പടിഞ്ഞറേ ഗോപുരത്തിന്റെ അകത്തുവശത്തു വലതുഭാഗത്തുള്ള കട്ടിളക്കാലിലോട് ഒട്ടടുത്ത് തറയ്ക്ക് അല്പം താഴത്തുമായിട്ടുള്ള ദ്വാരത്തില്‍ കൈവിരലിട്ടുകൊണ്ട് ഗോപുരപ്പടിയിന്മേല്‍ നിന്നു കൊണ്ടാണു സത്യം ചെയുക പതിവ്. കള്ളസത്യമാണങ്കില്‍ ദ്വാരത്തിലിടുന്ന കൈവിരലിന്മേല്‍ ഒരു സര്‍പ്പം ദംശിക്കുകയും സത്യം ചെയ്യുന്ന ആള്‍ ഗോപുരത്തിനു പുറത്തേയ്ക്കു മലര്‍ന്നു വീഴുകയും മരിയ്ക്കുകയും ഉടനെ കഴിയും. ഈ ഏര്‍പ്പാടിന്റെ ഭയങ്കരത്വം നിമിത്തം വളരെക്കാലമായിട്ട് ഇവിടെ സത്യം ചെയ്യാന്‍ ആരും സന്നദ്ധരാകാറില്ല. ചെങ്ങന്നൂര്‍ പടിഞ്ഞാറെ നടയിലെ സത്യം എന്നു കേള്‍ക്കുന്നതു തന്നെ ജനങ്ങള്‍ക്കു ഭയമാണ്. പിന്നെ അതിനു ആരെങ്കിലും പുറപ്പെടുമോ? ഇങ്ങനെ ഈ ദേവിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തെക്കുറിച്ചു ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെ നിറുത്തുന്നു.

അദ്ധ്യായം 105
ഇടിവെട്ടിക്കാട്ടു നമ്പൂരി

കൊല്ലവര്‍‌ഷം പത്താം ശതകത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്ന മഹാകവികളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ‘ഇടവെട്ടിക്കാട്ട്’ എന്നില്ലപ്പേരായിട്ട് ഒരു നമ്പൂരിയുണ്ടായിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളുടെ രസികത്വം വിചാരിച്ചാല്‍ അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന കവികളില്‍ പ്രഥമഗണനീയന്‍ ഇദ്ദേഹം തന്നെയായിരുന്നു എന്നു തോന്നിപ്പോകും. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാനകൃതികളില്‍ പ്രസിദ്ധങ്ങളായിട്ടുള്ളവ ദക്ഷയാഗം, രുഗ്മിണീസ്വയംവരം എന്നീ ചമ്പുപ്രബന്ധങ്ങളും ചില ആട്ട കഥകളുമാണ്. ആ ചമ്പു പ്രബന്ധങ്ങള്‍ പട്ടേരി പ്രബന്ധങ്ങളില്‍ ഒട്ടും താഴെയല്ലാന്നാണ് സഹൃദയന്മാരുടെ അഭിപ്രായം. ഈ നമ്പൂരിയുടെ ഒറ്റ ശ്ശോകങ്ങള്‍ക്കുള്ള രസികത്വം വിചാരിച്ചാല്‍ അവയും സര്‍വ്വശ്ളാഖ്യയങ്ങള്‍ തന്നെയാണ്.

973-ആമാണ്ട് നാടു നീങ്ങിയകാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മമഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്‍പ്പിച്ചു നടത്തിയ ഒരു മുറജപക്കാലത്തു ഇടവെട്ടിക്കാട്ടു നമ്പൂരിയും തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹം മുഖംകാണിച്ച സമയം തിരുമനസ്സിലേയ്ക്കു രണ്ടുശ്ലോകങ്ങള്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുകയുണ്ടായി. അവ താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

“കോപി ശ്രീപത്മനാഭപ്രചുരതരകൃപാ
സാരപീയൂഷസേക-
സ്ഫീതപ്രോത്തുംഗവിദ്യാവിടപതതിലസ
ന്നീതിസാരപ്രവാളഃ
ധന്യോ ധര്‍മ്മപ്രസൂനപ്രഭവനവയശ-
സ്സരൗഭാകൃഷ്ടലോകോ
ഭാതീ ശ്രേയഃഫലഘൈര്‍ദ്വിജകുലശരണം
രാമരാജാമരദ്രുഃ
കംസീകൃത്യ ദിവം ഭുവം തുലിതവാ-
നാധായ വേധാസ്തയോ
രിന്ദ്രം ത്വാഞ്ച പരിക്ഷിതും ഗരിമണി-
ദ്യൌസ്താണവദൂര്‍ദ്ധ്വം ഗതാ
ദേവാനപ്സരസസ്സുരദ്രുമഗണാന്‍
നിക്ഷിപ്യ തത്രാനതാ
വദ്യ ക്ഷ്മാതലതോ ബാഹൂന്‍ സുകൃതിനോ
പ്യൂന്നീയ വിന്യസ്യതി.”

സാരം:

1. ശ്രീ പത്മനാഭന്റെ അത്യധികമായ കൃപാസാരമാകുന്നനയ്ക്കുകയാല്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചു വളര്‍ന്നുയര്‍ന്നിരിക്കുന്ന അമൃതുകൊണ്ടു വിദ്യകളാകുന്ന ശിഖരക്കൂട്ടങ്ങളില്‍ പരിശോഭിക്കുന്ന നീതിസാരങ്ങളാകുന്ന തളിരുകളോടുകൂടിയതും ഭാഗ്യമുള്ളതും ധര്‍മ്മങ്ങളാകുന്ന പു‌ഷ്പങ്ങളില്‍ നിന്നു പുറപ്പെടുന്ന പുതിയ കീര്‍ത്തിയാകുന്ന സരൗഭ്യത്താല്‍ അകര്‍‌ഷിക്കപ്പെടുന്ന ജനങ്ങളോടു കൂടിയതും ശ്രയസ്സുകളാകുന്ന ഫലഗണങ്ങള്‍ ഹേതുവായിട്ടു ദ്വിജകുലങ്ങള്‍ക്കു ബ്രാഹമണര്‍ക്കു (പക്ഷികള്‍ എന്നും)ശരണമായിരിക്കുന്നതുമായ ഒരു രാമരാജകല്‍പവൃക്ഷം ശോഭിക്കുന്നു.

2. അല്ലയോ മഹാരാജാവേ! ബ്രഹ്മാവു ദേവേന്ദ്രന്റെയും ഭവാന്റെയും കനം തൂക്കി അറിയൂന്നതിനായി സ്വര്‍ഗ്ഗത്തെയും ഭൂമിയേയും തുലാസിന്റെ രണ്ടു തട്ടുകളാക്കി കല്‍പിച്ചിട്ട് സ്വര്‍ഗ്ഗമാകുന്ന തട്ടില്‍ ദേവേന്ദ്രനെയും ഭൂമിയാകുന്ന തട്ടില്‍ ഭവാനെയും വെച്ചു. അപ്പോള്‍ ദേവേന്ദ്രന്റെ കനക്കുറവു കൊണ്ട് സ്വര്‍ഗ്ഗമാകുന്ന തട്ട് വളരെ മുകളിലും ഭവാന്റെ കനക്കൂടുതല്‍ കൊണ്ട് ഭൂമിയാകുന്ന തട്ട് വളരെത്താഴെയുമായിതീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ പിന്നെ സ്വര്‍ഗ്ഗമാകുന്ന തട്ടില്‍ ദേവന്മാരേയും ദേവസ്ത്രീകളെയും കല്‍പകവൃക്ഷങ്ങളും കൂടി വെച്ചു. പിന്നെയും ആ തട്ടു താണു വരുകയാല്‍ ഇപ്പോഴും ഭൂമിയില്‍ നിന്നു അനേകം അനേകം സുകൃതികളെ മേല്പോട്ടുയര്‍ത്തി ആ തട്ടില്‍ കയറ്റിവച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

ഈ ശ്ലോകങ്ങള്‍ കണ്ടു മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അത്യന്തം സന്തോ‌ഷിച്ചു. നമ്പൂരിയുടെ രണ്ട് കൈയ്ക്കും വീരശൃംഖല കല്‍പ്പിചുകൊടുത്തു.

ആ മുറജപക്കാലത്തുതന്നെ ധനുമാസത്തില്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ശീവേലി സമയത്തു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മതില്‍ക്കകത്ത് എഴുന്നള്ളിയത് ഒരു സാല്വ പുതച്ചുംകൊണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സിലേക്കു അക്കാലത്തു വാര്‍ദ്ധക്യം ബാധിക്കുകകൊണ്ടും മഞ്ഞിന്റെ തണുപ്പ് അതികഠിനവുമായിരിക്കുകകൊണ്ടുമാണ് അവിടുന്നങ്ങിനെ ചെയ്തത്. പത്മനാഭസ്വാമിയെ എഴുന്നള്ളിച്ചതിന്റെ പിന്നാലെയാണ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളിയിരുന്നത്. തിരുമനസ്സിലെ പിന്നാലെ ചില സേവകന്മാരും അനേകം നമ്പൂരിമാരുമുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ഇടിവെട്ടിക്കാട്ടുനമ്പൂരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന നമ്പൂരിമാരോട് “ഞാനിപ്പോള്‍ വേണമെങ്കില്‍ മഹാരാജാവ് പുതച്ചിരിക്കുന്ന ആ സാല്വ മേടിച്ചുകൊണ്ടുവരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന നമ്പൂരിമാര്‍ “അതു കേവലം അസാധ്യമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. “ആട്ടെ, പരീക്ഷിച്ചു നോക്കട്ടെ എന്നു പറഞ്ഞ് ഇടവെട്ടിക്കാട്ട് നമ്പൂരി നമ്പൂരിമാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍നിന്നു പിരിഞ്ഞുപോയി തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കലെത്തിയപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂരിയോട് “എന്താ?” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂരി-

ശീതാര്‍ത്താ ഇവ സങ്കുചന്തി ദിവസാ,
നഹ്യംബരം ശര്‍വ്വരീ
ശീഘ്റം മുഞ്ചതി, സോപി ഹന്ത! ഹുതഭു-
ക്കോണം ഗതോ ഭാസ്കരഃ
ത്വഞ്ചാനംഗകൃശാനുതപ്തഹൃദയേ
മുഗ്ദ്ധാംഗനാനാം ഗതോ
രാജന്‍! കിം കരവാമ കേവലമമീ
ശീതാഭിഭൂതാ വയം?

എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി.

സാരം:

തണുപ്പുകൊണ്ട പരവശങ്ങളായിട്ടോ എന്നു തോന്നുമാറു ദിവസങ്ങള്‍ (പകലുകള്‍) ചുരുങ്ങുന്നു. രാത്രി അംബരത്തെ-ആകാശത്തെ (വസ്ത്രത്തെ എന്നും) വേഗത്തില്‍ ഉപേക്ഷിക്കുന്നില്ല. സൂര്യന്‍ അഗ്നി കോണത്തിലെത്തിയിരിക്കുന്നു. അല്ലയോ രാജാവേ! അങ്ങു കാമാഗ്നി കൊണ്ടു ചൂടുപിടിച്ചിരിക്കുന്ന സുന്ദരിമാരുടെ ഹൃദയത്തെയും ഗമിച്ചിരിക്കുന്നു. തണുപ്പുകൊണ്ട് പരവശന്മാരായിരിക്കുന്ന ഞങ്ങളെന്താണു ചെയ്യേണ്ടത്?

തുലാമാസം മുതല്‍ മേടമാസം വരെ പകല്‍ കുറഞ്ഞും രാത്രി കൂടുതലുമായിരിക്കുമല്ലോ. പകല്‍ ചുരുങ്ങുന്നതും രാത്രി അംബരത്തെ വേഗത്തില്‍ ഉപേക്ഷിയ്ക്കാത്തതും തണുപ്പിന്റെ ദുസ്സഹത്വം കൊണ്ടാണോ എന്നു കവി ഉല്‍പ്രേക്ഷിക്കുന്നു. അപ്രകാരം തന്നെ ദക്ഷിണായനത്തില്‍ സൂര്യന്‍ തെക്കോട്ടു മാറുന്നതു സാധാരണമാണങ്കിലും അഗ്നികോണിലേക്കു പോകുന്നതു തണുപ്പു കൊണ്ടാണോ എന്നും ഉല്‍പ്രേക്ഷിക്കുന്നു. തണുപ്പുകാലത്തു ചിലര്‍ തീയിന്റെ അടുക്കലേയ്ക്കു പോകുമല്ലോ. സുന്ദരിമാരുടെ ഹൃദയം കാമാഗ്നിതപ്തമായിരിക്കുമ്പോള്‍ അതിനകത്തിരിക്കുന്ന രാജാവിനു ശീതബാധയുണ്ടാവുകയില്ല. മഹാരാജാവിനെ കണ്ടിട്ടു സുന്ദരിമാരായിരിക്കുന്ന സ്ത്രീകള്‍ കാമപരവശകളായിരിക്കുന്നു എന്നു താല്‍പര്യം. ഇതുകൊണ്ടു മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ സൗന്ദര്യത്തെ സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇപ്രകാരമിരിക്കുന്ന ഇക്കാലത്തു തണുപ്പിനെ തടുക്കുന്നതിനു ഈയുള്ളവര്‍ക്ക് (എനിക്കു)ഒരു നിവൃത്തിയില്ലന്നു ഭാവം.

ഈ ശ്ലോകം കേട്ട ക്ഷണത്തില്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പുതച്ചിരുന്ന സാല്വയെടുത്തു നമ്പൂരിക്കു കല്പ്പിച്ചു കൊടുത്തു.

മേലെഴുതിയിരിക്കുന്ന ശ്ലോകങ്ങള്‍കൊണ്ടുതന്നെ ഈ നമ്പൂരി ഒരു രസികനും മഹാകവിയുമായിരുന്നു എന്നു സ്പഷ്ടമാകുമല്ലോ.

അന്നു തിരുവനന്തപുരത്തുണ്ടായിരുന്ന സകല സഹൃദയന്മാരും ഈ മൂന്നു ശ്ലോകങ്ങളും വളരെ നന്നായി എന്നു സശിരക്കമ്പം സമ്മതിച്ചു. എന്നാല്‍ രണ്ടാമത്തെ ശ്ലോകമാണു അധികം നന്നായെതെന്നുള്ള പക്ഷക്കാരും പലരുമുണ്ടായിരുന്നു. അക്കാലത്തു ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്റെ ഉപദ്രവം കൊണ്ടനേകം ബ്രാഹ്മണര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നു മഹാരാജാവിനെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരുന്നതുകൊണ്ട് ഒന്നാം ശ്ലോകത്തിലെ “ദ്വിജകുലശരണം” എന്നുള്ള പ്രയോഗത്തെയും എല്ലാവരും വളരെ ശ്ളാഘിച്ചു. നമ്പൂരിയുടെ യോഗ്യതയ്ക്കു തക്കവണ്ണം സംഭാവനകള്‍ ചെയ്തും തിരുമനസ്സിലെ വിദ്വത്വം, ഔദാര്യം, ദയാലുത്വം മുതലായ ഗുണങ്ങളെകുറിച്ചും എല്ലാവരും പുകഴ്ത്തി. മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ സംഭാവനകള്‍ക്കു പാത്രീഭവിച്ച മഹാകവിയായിരുന്നു ആ നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം തിരുവതാംകൂറില്‍ കുന്നത്തുനാട് താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന പാങ്കോട്ടുദേശത്താണെന്നും ആ ഇല്ലം ഇപ്പോഴുമുണ്ടന്നുമറിയുന്നത് ഈ നാട്ടുകാര്‍ക്കു സന്തോ‌ഷാവഹവും അഭിമാനകരവുമായിരിക്കുമല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 106
പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമം

ശ്രീ പരശുരാമന്‍ പരദേശങ്ങളില്‍ നിന്നു ബ്രാഹ്മണര്‍ മുതലായി പലജാതിക്കാരെ കേരളത്തില്‍ കൊണ്ടുവന്നു പിങ്കുടുമ്മമാറ്റി മുങ്കുടുമ്മയാക്കുക, മക്കത്തായം മാറ്റി മരുമക്കത്തായമാക്കുക മുതലായി വേ‌ഷത്തിലും ആചാരങ്ങളിലും അനേകം മാറ്റങ്ങള്‍ വരുത്തുകയും കേരളരാജ്യത്തെ തെക്കു മുപ്പത്തിരണ്ടും, വടക്കു മുപ്പത്തിരണ്ടും ഇങ്ങനെ അറുപത്തിനാലു ഗ്രാമങ്ങളാക്കി വിഭജിച്ചു അവിടങ്ങളില്‍ താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു എന്നു കേരളോത്പത്തി മുതലായ പുസ്തകങ്ങള്‍ പറയുന്നുണ്ടല്ലോ. കേരളോത്പത്തി മുതലായ പുസ്തകങ്ങള്‍ വിശ്വാസയോഗ്യങ്ങള്‍ അല്ലെന്നുള്ള അഭിപ്രായക്കാരും ചിലരുണ്ടന്നുള്ളതു ഇവിടെ ഓര്‍ക്കാതിരിക്കുന്നില്ല, എന്നാല്‍ ആ സംഗതിയെകുറിച്ചു ഒരു വാദം നടത്തി തീര്‍ച്ചയുണ്ടാക്കണമെന്നുള്ള ഉദ്ദേശത്തോടുകൂടിയല്ല ഈ ലേഖനം എഴുതുന്നത്. പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമത്തെകുറിച്ചു കണ്ടും കേട്ടുമറിഞ്ഞിട്ടുള്ളവയെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിചിലതു പറയണമെന്നു മാത്രമേ ഇവിടെ ഉദ്ദേശിക്കുന്നുള്ളു. അതിനാല്‍ ഇതരവാദങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ചു പ്രകൃതത്തില്‍ പ്രവേശിച്ചുകൊള്ളുന്നു.

മേല്‍പറഞ്ഞപ്രകാരം പരശുരാമന്‍ പരദേശങ്ങളില്‍ നിന്നും കൊണ്ടുവന്നവരില്‍ ബ്രാഹ്മണരെ ഒഴിച്ചു ശേ‌ഷമുള്ള സകല ജാതിക്കാരും മരുമക്കത്തായം ആചരിച്ചുകൊള്ളണമെന്നു ആജ്ഞാപിച്ചപ്പോള്‍ ഉത്തരകേരളത്തില്‍ പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമത്തില്‍ ആക്കിയിരുന്ന ശുദ്രര്‍ മുതലായവര്‍ തര്‍ക്കം പറഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണര്‍ മരുമക്കത്തായം ആചരിക്കാത്തപക്ഷം തങ്ങളും അതാചരിക്കുന്നതല്ലന്നും തങ്ങള്‍ മരുമക്കാത്തായമാചരിക്കണമെങ്കില്‍ ബ്രാഹ്മണരും അതാചരിക്കണമെന്നായിരുന്നു അവരുടെ വാദം. അതിനാല്‍ പരശുരാമന്‍ ആ ഗ്രാമത്തിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരും മരുമക്കത്തായമാചരിക്കണമെന്നും അവരുടെ ആചാരത്തെ മാതൃകയാക്കി കേരളത്തിലുള്ള ശൂദ്രര്‍ മുതലായവരുംനടന്നു കൊള്ളണമെന്നും കല്‍പ്പിച്ചു. ആ ഗ്രാമത്തിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരുടെ കന്യകമാരെ അന്യഗ്രാമത്തിലുള്ള ബ്രാഹ്മണരെകൊണ്ട് വിവാഹം ചെയ്യിച്ചു അതാതില്ലങ്ങളില്‍ തന്നെ താമസിപ്പിച്ചു കൊള്ളണമെന്നും വിവാഹം കഴിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണരും (പള്ളികെട്ടു കഴിക്കുന്ന കോയിതമ്പുരാക്കന്മാരെപ്പോലെ) അവിടെതന്നെ താമസ്സിച്ചുകൊള്ളണമെന്നും കുടിവയ്പ് എന്നൊരു ഏര്‍പ്പാട് വേണ്ടന്നും ആ ഗ്രാമത്തിലുള്ളവര്‍ സജാതീയവിവാഹം കഴിക്കരുതെന്നും ഇതരജാതി സ്ത്രീകളെ സംബന്ധം ചെയ്തു ഭാര്യമാരാക്കികൊള്ളണമെന്നുമാണു പരശുരാമന്റെ കല്പ്പന. ആ ബ്രാഹ്മണരെ എല്ലാവരും അമ്മാവന്മാര്‍ എന്നു വിളിച്ചു കൊള്ളണമെന്നും പരശുരാമന്‍ കല്‍പ്പിച്ചു. അതു കാലക്രമേണ ലോപിച്ചു ‘അമ്മുവന്‍’ മാരെന്നായിതീര്‍ന്നു. ഗ്രാമത്തിലുള്ള ബ്രാഹ്മണര്‍ ഇപ്പോഴും മരുമക്കത്തായം തന്നെയാണു ആചരിച്ചു വരുന്നത്. അവരെ എല്ലാവരും പറഞ്ഞു വരുന്നത് അമ്മുവന്മാരെന്നുമാണ്.

പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമത്തില്‍ പണ്ടു അനേകം ബ്രാഹ്മണഗൃഹങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. കാലക്രമേണ അവ ക്ഷയിച്ചു ഇപ്പോള്‍ അവിടെ അഞ്ചോ ആറോ ഇല്ലങ്ങളേ ഉള്ളുന്നാണു അറിയുന്നതു. ഈ ക്ഷയത്തിന്റെ കാരണം അവര്‍ പരശുരാമന്റെ കല്‍പനയ്ക്കു വിരോധമായി ബ്രാഹ്മണകന്യകമാരെ വിവാഹം കഴിച്ചു തുടങ്ങിയതാണ് എന്നു ചിലര്‍ പറയുന്നു. ഈ ഗ്രാമക്കാരെ ഒഴിച്ചുമറ്റുള്ള സകല മലയാള ബ്രാഹ്മണരും മക്കത്തായക്കാരായിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് ഇവര്‍ക്കു അങ്ങിനെയായാല്‍കൊള്ളാമെന്നു ഇടക്കാലത്തു ഒരാഗ്രഹമുണ്ടായി. എന്നാല്‍ മറ്റുള്ള മലയാളബ്രാഹ്മണര്‍ ആഭിജാത്യത്തിരക്കു നിമിത്തം ഇവര്‍ക്കു കന്യകമാരെ കൊടുക്കുകയോ ഇവരുമായി കൂടിക്കഴിയുകയോ പതിവില്ലാത്തതിനാല്‍ ആ ആഗ്രഹം എളുപ്പത്തിലും എല്ലാവര്‍ക്കും സാധിച്ചില്ല. സ്ത്രീധനം കൊടുക്കുവാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയിരുന്ന ചില നമ്പൂരിമാര്‍ ഇവര്‍ക്കു കന്യകമാരെ വിവാഹം കഴിച്ചു കൊടുക്കാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയാല്‍ ഇവരില്‍ ചിലര്‍ വിവാഹം കഴിച്ചു.

പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമക്കാര്‍ വലിയ ധനവാന്മാര്‍ ആയിരുന്ന തിനാല്‍ അവര്‍ക്കു സ്ത്രീധനം കിട്ടണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമില്ലായിരുന്നു. കന്യകമാരെ കിട്ടിയാല്‍ മതിയെന്നു മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. എന്നു മാത്രമല്ല, കന്യകമാരെ കിട്ടിയാല്‍ അങ്ങോട്ടു പണം കൊടുക്കുവാനും അവര്‍ക്കു സമ്മതമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ നാലായിരവും അയ്യായിരവും രൂപ വീതം കൊടുത്താണ് ഓരൊരുത്തര്‍ വിവാഹം കഴിച്ചത്. അങ്ങനെ വിവാഹം കഴിച്ച ഇല്ലക്കാരാണു ഒടുക്കം മക്കളൂം മരുമക്കളും ഇല്ലാതെ നാമാവശേ‌ഷന്മാരായിത്തീര്‍ന്നത്.

ഇപ്പോള്‍ പയന്നൂര്‍ ഗ്രാമത്തില്‍ ജനപുഷ്ടികൊണ്ടും ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും പ്രസിദ്ധന്മാരായിരിക്കുന്നതു താഴക്കാട്ടില്ലക്കാരാണ്. “താഴക്കാട്ടമ്മുവന്‍” എന്നു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരളത്തില്‍ അധികം ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ആ ഇല്ലത്തിപ്പോള്‍ ധാരാളം ആളുകളും കണക്കില്ലാത്ത ധനവുമുണ്ട്. അവിടെ ചെന്നു വിവാഹം കഴിക്കുന്നവരെ പിന്നെ അവരുടെ ഇല്ലത്തു ഒന്നിനും കൂട്ടുക പതിവില്ലാത്തതിനാല്‍ ആ നമ്പൂരിമാരുടെ സ്ഥിരവാസം അവിടെത്തന്നെയാണ്. ആ ഇല്ലക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും പ്രായേണ മരുമക്കത്തായം തന്നെയാണു ആചരിച്ചു പോരുന്നതെങ്കിലും അവര്‍ക്കാര്‍ക്കും താഴക്കാട്ടെപ്പോലെ ജനപുഷ്ടിയും ധനപുഷ്ടിയും പ്രസിദ്ധിയും പ്രാബല്യവുമില്ല. താഴക്കാട്ടില്ലത്തേയ്ക്ക് കുരുമുളക് ഒരിനത്തില്‍തന്നെ കൊല്ലത്തില്‍ ഒരു ലക്ഷത്തില്‍പരം രൂപ മുതലെടുപ്പുണ്ട്. മറ്റുള്ള ഇനങ്ങളില്‍ എല്ലാം കൂടി പത്തു ലക്ഷത്തില്‍ ഒട്ടും കുറവില്ല. കുറച്ചെങ്കിലും കൂടുതലുണ്ടങ്കിലേയുള്ളൂ.

ശ്രീ വീരമാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മചരിതം കഥകളി (ആട്ടക്കഥ)യില്‍ ഈ ഗ്രാമത്തെക്കുറിച്ചു പ്രകൃതാനപ്രകൃതമായി സ്വല്‍പ്പം പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ആ ഭാഗം താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

ശ്ലോകം

“ചാലേ തത്ര പുലിക്കുറിച്യഭിധമാം
കോട്ടയ്ക്കകം തമ്പിമാര്‍
താലോലിച്ചഴകപ്പനാം മുതലിയാര്‍
പുക്കാവസിക്കുംവിധ
പാലാഴിപ്രിയനന്ദനീപതിഹിതന്‍
ശ്രീ വീരമാര്‍ത്താണ്ഡഭു
പാലന്‍ പാലൊലിയും ഗിരൈവമരുളി
ച്ചെയ്തീടിനാന്‍ മന്ത്രിണ”

പദം

മന്ത്രിവര! രാമയ്യ! മതിമന്‍ നാരായണയ്യ!
മന്ത്രിതം ശൃണുതം മേ മന്ത്രനിപുണന്മാരേ!
പരശൂരനായിടും പരശുരാമശാസനാല്‍
പരദേശാചാരമല്ല പരമിന്നീക്കേരളത്തില്‍
വിരവോടോതിനാല്‍ വിപ്രവ്യതിരിക്തന്മാരായുള്ളോര്‍
സരസം ഭാഗിനേയാനന്തരക്രമം രചിക്കുന്നു.
പയ്യന്നൂര്‍ സ്ഥിതിയാലുദാഹരണിയാം
രാമയ്യസാമോക്തിയാല്‍
പയ്യെന്നൂര്‍സ്ഥിതി, കേരളത്തിലെ,യറി
ഞ്ഞല്ലാം മുസല്യഗ്രിമന്‍
കയ്യര്‍ക്കാദിമനായ തമ്പിയെയധി
ക്ഷേപിചുടന്‍ കൂപ്പി തന്‍
കയ്യര്‍ക്കാതിമഹസ്സെഴുന്ന നൃപനെ
ക്കണ്ടാശു കൊണ്ടാടിനാന്‍.

ഇങ്ങനെ പയ്യന്നൂര്‍ ഗ്രാമത്തിന്റെ സ്ഥിതിയെക്കുറിച്ചു വേറെയും ചില പുസ്തകങ്ങളില്‍ പറഞ്ഞു കാണുന്നുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ അവയൊന്നും ഇവിടെ ഉദ്ധരിച്ചു കാണിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 107
ഒളശ്ശയില്‍ വേട്ടക്കൊരുമകന്‍ കാവ്

പണ്ടൊരു കാലത്തു പാണ്ഡ്യരാജകുടുംബക്കാര്‍ രണ്ടായിപ്പിരിഞ്ഞ് ഒരു കൂട്ടക്കാര്‍ വള്ളിയൂരും മറ്റവര്‍ മധുരയിലും താമസിച്ചിരുന്നു എന്നുള്ളതു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. വള്ളിയൂര്‍ തലസ്ഥാനമായിട്ടുള്ള ഭാഗത്തിനു ദക്ഷിണപാണ്ഡ്യമെന്നും മധുര തലസ്ഥാനമായിട്ടുള്ള ഭാഗത്തിനു ഉത്തരപാണ്ഡ്യമെന്നുമാണ് പറഞ്ഞു വരുന്നത്.

ദക്ഷിണപാണ്ഡ്യം ഭരിച്ചിരുന്ന രാജാവു വാണിജ്യവി‌ഷയത്തില്‍ വളരെ പ്രതിപത്തിയുള്ള ആളായിരുന്നു. അതിനാലദ്ദേഹം കരമാര്‍ഗ്ഗമായും ജലമാര്‍ഗ്ഗമായും സ്വദേശത്തു കച്ചവടം വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി പലദേശങ്ങളില്‍നിന്നും അനേകം വണിഗ്വരന്മാരെ കുടുംബസഹിതം സ്വരാജ്യത്തു വരുത്തിത്താമസിപ്പിച്ചിരുന്നു. അവരില്‍ ഒരു വണിക്ക് സത്ഗുണനിധിയും വലിയ ഈശ്വരഭക്തനുമായിരുന്നു. അയാള്‍ പ്രധാനമായി സേവിച്ചിരുന്നത് വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനെയായിരുന്നു. ആ ചെട്ടിയാരുടെ ഭക്തിവിശ്വാസാദികള്‍ കൊണ്ടു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ പ്രസാദിച്ച് അയാള്‍ വിചാരിക്കുന്ന കാര്യ ങ്ങളെല്ലാം സാധിപ്പിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നു. ആ ചെട്ടിയാരുടെ പ്രിയപത്നിയും ഈശ്വരഭക്തി ധാരാളമായിട്ടുള്ള കൂട്ടത്തിലായിരുന്നു എന്നു മാത്രമല്ല, അവര്‍ നല്ല വിദു‌ഷിയും സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയും പതിവ്രതാശിരോരത്നവുമാ യിരുന്നു. ഈ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയെക്കുറിച്ചു പലരും പറഞ്ഞു കേട്ടുകേട്ടു രാജാവ് അവളില്‍ അത്യന്തം ആസക്തചിത്തനെന്നല്ല, കാമകിങ്കരനായിത്തന്നെ തീര്‍ന്നു. “ശ്രാത്രവൃത്ത്യാ ഹി ഗൂടന്മം വിശതി യുവസുചേതോ വഞ്ചകഃ പഞ്ചാബാണഃ ” എന്നുണ്ടല്ലോ.

ഒരു ദിവസം കാലത്തു രാജാവ് ഉണര്‍ന്നെണീറ്റു തന്റെ മാളികയിലിരുന്നപ്പോള്‍ ആ വണിഗ്വരസ്ത്രീ

മഞ്ഞത്തേറ്റു കുളിച്ചു മഞ്ജുളമതാ
മീറന്‍ ധരിച്ചോമന
ക്കുഞ്ഞികള്‍ കാണുമാറൊരു നന
പ്പൂഞ്ചേല ചേര്‍ത്തങ്ങനെ
രഞ്ജിക്കും സഖിമാരൊടൊത്തു തരസാ

അടുത്തുള്ള രാജമാര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ക്കൂടിപ്പോകുന്നതു കണ്ടു. മുമ്പേതന്നെ രാജാവിന്റെ മനസ്സില്‍ കത്തിജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന കാമാഗ്നി ആ ലോകൈകസുന്ദരിയെക്കണ്ടപ്പോള്‍ ശതഗുണീഭവിച്ചു. അന്നുതന്നെ രാജാവ് ഒരു ദൂതനെ ഗൂടന്മമായി അയച്ച് അവളെ തന്റെ മാളികയില്‍ വരുത്തി തനിക്കുള്ള ആഗ്രഹം അവളെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. രാജാവു തന്നെ വിളിപ്പിച്ചതു തനിക്കു ചാരിത്രഭംഗം വരുത്താനായിട്ടാണെന്നു ആ സാധ്വി അപ്പോളാണറിഞ്ഞത്. ആ പതിവ്രത രാജാവിന്റെ ദുര്‍മോഹത്തിനു വഴിപ്പെട്ടില്ല. അവള്‍ “വാച്യാവാച്യവിചാരമാര്‍ഗ്ഗവിമുഖോ ലോകേ‌ഷു കാമീ ജനഃ” എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് “ഉത്തരാസ്വയംവര”ത്തിലെ സൈരന്ധ്രിയുടെ “സാദരം നീ ചൊന്നൊരു മൊഴിയിതു സാധുവല്ല കുമതേ” ഇത്യാദി പദമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ ചൊല്ലിയാടിയത്. അതു കേട്ടു രാജാവ് “നീ ഞാന്‍പറഞ്ഞതു സമ്മതിച്ചു പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന പക്ഷം നിനക്കും നിന്റെ ഭര്‍ത്താവിനും വേണ്ടുന്ന സ്ഥാനമാനങ്ങളും പദവികളും വസ്തുവകകളും തന്ന് ഏറ്റവും ഉയര്‍ന്ന നിലയില്‍ നിങ്ങളെ ഇവിടെ സുഖമായിത്താമസിപ്പിക്കും. അല്ലാത്തപക്ഷം കാരാഗൃഹത്തിലാക്കി കഴിവുള്ളിടത്തോളം കഷ്ടപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യും. നല്ലപോലെ ആലോചിച്ചു മറുപടി പറയുക” എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ധൈര്യസമേതം ആ യുവതി “അവിടുന്ന് ഈ രാജ്യത്തെ രാജാവും അടിയങ്ങള്‍ ഇവിടുത്തെ അടിമകളുമായിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് അവിടേക്ക് എന്തും ചെയ്യാമല്ലോ. രാജാധികാരത്തെ തടുക്കുന്നതിന് അടിയങ്ങള്‍ക്ക് ശക്തിയില്ല. അതിനാല്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ചു വേണ്ടതുപോലെ ആലോചിച്ചു നാളെത്തന്നെ മറുപടി ഇവിടെ അറിയിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ സാധ്വി തല്‍ക്കാലം ആ ധര്‍മ്മസങ്കടത്തില്‍ നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുപോയി.

ആ ഗുണവതി ഉടനെ സ്വഗൃഹത്തിലെത്തി വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം തന്റെ ഭര്‍ത്താവിനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. “ഇനി ഈ രാജ്യത്തു താമസിച്ചാല്‍ ആപത്തുകളും അപമാനവും സിദ്ധിക്കും. അതിനാല്‍ ഇന്നുതന്നെ ഇവിടം വിട്ടുപോകണം” എന്നു നിശ്ചയിച്ചു പണമായിട്ടും പണ്ടങ്ങളായിട്ടുമുണ്ടായിരുന്ന കൈമുതലുകളെല്ലാം ഉടനെ പെറുക്കിയെടുത്തു ഭാണ്ഡം കെട്ടിത്തയ്യാറാക്കിവെയ്ക്കുകയും അന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ എല്ലാമെടുത്തുകൊണ്ടു ഭാര്യയോടുകൂടി ആ വണിഗ്വരന്‍ സപരിവാരം അവിടെനിന്ന് ഒളിച്ചോടി തുറമുഖത്തെത്തി കപ്പല്‍കയറിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ട് അവര്‍ കൊച്ചിയിലെത്തി കരയ്ക്കിറങ്ങി. പിന്നെ അവര്‍ കൂലിക്ക് ഒരു വഞ്ചി പിടിച്ച് അതില്‍ കയറി തെക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. വേമ്പനാട്ടു കായലിലെത്തിയപ്പോള്‍ അതിഭയങ്കരമായ കാറും കറുപ്പും കാറ്റും മഴയും വന്നുകൂടി. കായലില്‍ ഓളം സമുദ്രത്തില്‍ തിരമാലകളെന്നപോലെ ഇളകിമറിഞ്ഞുതുടങ്ങി. വഞ്ചി മുങ്ങുമെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചയായി. വഞ്ചിയിലുണ്ടായിരുന്ന വണിക്ക്കു (ചെട്ടി) മുതലായവര്‍ മാത്രമല്ല, വഞ്ചിക്കാര്‍തന്നെയും മരണഭയത്തോടുകൂടി ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു തുടങ്ങി. ആ സമയത്ത് എവിടെനിന്നോ ഒരാള്‍ കറുത്ത വസ്ത്രം ഉടുത്തുകൊണ്ടും കൈയില്‍ വാളും പരിചയും വില്ലുമമ്പും ചൊട്ടയും മറ്റും ധരിച്ചുകൊണ്ടും വെള്ളത്തില്‍ക്കൂടി നീന്തിവന്നു വഞ്ചിയുടെ അമരത്തു കയറി പങ്കായമെടുത്തുകൊണ്ടു “നിങ്ങളാരും വ്യസനിക്കുകയും പരിഭ്രമിക്കുകയും വേണ്ട. ആപത്തൊന്നും കൂടാതെ ഞാന്‍ വഞ്ചി കരയ്ക്കടുപ്പിക്കാം. എല്ലാവരും വഞ്ചിയില്‍ അടങ്ങിയിരിക്കുവിന്‍” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അമരം പിടിച്ചുതുടങ്ങി. ആ സമയത്തു ചെമ്പനും കറുമ്പനുമായി രണ്ടു മുതലകള്‍ വഞ്ചിയോടു ചേര്‍ന്നു രണ്ടുവശത്തുമായി വന്നു പൊങ്ങി. അതുകൊണ്ട് ഓളം വഞ്ചിയിന്മേല്‍ വന്നടിക്കാതെയും വഞ്ചി ഇളകാതെയുമായി. അപ്പോള്‍ വഞ്ചിയിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്കു വഞ്ചി മുങ്ങുമെന്നുള്ള ഭയം പോയി. എങ്കിലും മുതലകള്‍ പിടിച്ചു തിന്നെങ്കിലോ എന്നുള്ള ഭയം മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ഭയത്തിലധികമായി. അതറിഞ്ഞിട്ടു പുതിയ അമരക്കാരന്‍ “നിങ്ങളാരും ഭയപ്പെടേണ്ട, ഇവര്‍ നമ്മുടെ അകമ്പടിക്കാരാണ്. നിങ്ങളെ ഉപദ്രവിക്കയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകൊണ്ടു വഞ്ചിയിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്കു സ്വല്പം സമാധാനമുണ്ടായി.

വഞ്ചി അതിവേഗത്തില്‍ പോയി. കൊച്ചിയില്‍നിന്നു പുറപ്പെട്ടതിന്റെ പിറ്റേ പ്രഭാതസമയത്ത് ഇപ്പോള്‍ ഒളശ്ശയില്‍ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തോടടുത്തുള്ള കടവിലടുത്തു. ഉടനെ പുതിയ അമരക്കാരനും ചെട്ടിയാര്‍ മുതലായവരും കരയ്ക്കിറങ്ങി. ഉടനെ ചെട്ടിയാര്‍ വഞ്ചി ക്കാരുടെ കൂലികൊടുത്ത് അവരെ പറഞ്ഞയച്ചു. അപ്പോഴേക്കും മുതലകള്‍ വെള്ളത്തില്‍ മുങ്ങിമറഞ്ഞു.

ആ സ്ഥലം അന്നു തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്ത് ഉള്‍പ്പെട്ടതായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, തെക്കുംകൂര്‍ രാജകുടുംബത്തിലെ ഒരു ശാഖക്കാര്‍ അന്നവിടെ താമസിക്കുന്നുമുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ അവിടെ (ഇപ്പോള്‍ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്) ഒരു കൃഷ്ണസ്വാമിപ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുന്നതിനായി ഒരമ്പലം പണിയിച്ചു കുറ തീര്‍ത്തിരുന്നു. വഞ്ചിയില്‍ച്ചെന്നിറങ്ങിയവര്‍ ആ പുതിയ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സമീപത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ അമരക്കാരനായി ചെന്നുകൂടിയിരുന്ന ആ പുതിയ ആള്‍ ചെട്ടിയാരോട്, “ഞാനാരാണെന്നു നീ അറിഞ്ഞില്ലല്ലോ. നീ വളരെ ക്കാലമായി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചുവരുന്ന ആ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനാണു ഞാന്‍. ഞാനിതാ ഇവിടെ ഇരിക്കാനാണ് ഭാവിക്കുന്നത്. ഇനിയും നീയും നിന്റെ വംശക്കാരും എന്നെ പരദേവതയായി വിചാരിച്ചു സേവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും ഞാന്‍ സാധിപ്പിച്ചുതന്നു കൊള്ളാം” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട് ആ സ്വാമി അവിടെ ആ ശ്രീകോവിലിനകത്തു കയറി കുടി (ഇള) കൊണ്ടു.

ഈ വര്‍ത്തമാനമറിഞ്ഞു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവു ചെട്ടിയാരെ തന്റെ അടുക്കല്‍ വരുത്തിച്ചോദിക്കുകയും അയാള്‍ വിവരമെല്ലാം രാജാവിനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. “എന്നാല്‍ ആ സ്വാമിയെ എനിക്കൊന്നു കാണണം” എന്നു പറഞ്ഞു രാജാവു ചെന്നു ചെട്ടിയാരുടെ കൈക്കു പിടിച്ചുകൊണ്ടു നോക്കിയപ്പോള്‍ സ്വാമിയെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു പ്രത്യക്ഷമായിക്കണ്ടു. പിന്നെ രാജാവവിടെ ബിംബപ്രതിഷ്ഠയും കലശവും മറ്റും മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കുകയും പതിവായി പൂജ നടത്തുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന ഏര്‍പ്പാടുകളെല്ലാം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം രാജാവു താനാദ്യം നിശ്ചയിച്ച ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി പ്രതിഷ്ഠ ഉടനെ നടത്തിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു അതിലേക്കു വേറെ ഒരു ശ്രീകോവില്‍ പണികഴിപ്പിക്കുകയും പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്റെ നടക്കു നേരെത്തന്നെയാണ്. അത് സ്വാമിക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച സമയത്തു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്റെ ശ്രീകോവിലില്‍നിന്ന് “എന്റെ നേരെ വന്നിരുന്നയാള്‍ എന്നും എന്റെ ഉച്ഛിഷ്ടം ഭക്ഷിക്കണം” എന്നൊരു അശരീരിവാക്കു കേള്‍ക്കപ്പെട്ടു. അതു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഇന്നും എന്തെങ്കിലും ഒരു സാധനം വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനു നിവേദിക്കാതെ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്കു നിവേദിക്കുവാന്‍ അവിടെ സാധിക്കുന്നില്ല. ഒരു പായസനിവേദ്യമഓ മറ്റോ ആദ്യമേ പകുതിയെടുത്തു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനു നിവേദിച്ചിട്ടു ശേ‌ഷമല്ലാതെ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്കു നിവേദിക്കുവാന്‍ കൊണ്ടുപോയാല്‍ ആ നിവേദ്യം ശുദ്ധം മാറീട്ടോ എങ്ങനെയെങ്കിലും കൃഷ്ണസ്വാമിക്കു നിവേദിക്കുവാന്‍ സാധിക്കുകയില്ല. ഇത് ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്ന ഒരു പതിവാണ്.

വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനു ചുരുക്കത്തില്‍ പ്രധാനമായിട്ടുള്ള വഴിപാടു വറനിവേദ്യമാണ്. ഉരിയോ നാഴിയോ അരിയുടെ വറപ്പൊടിയും ഒരു കരിക്കും (ഇളന്നീരും) കൂടി അവിടെ നിവേദിപ്പിച്ചാല്‍ വലിയ വലിയ കാര്യങ്ങളും ആ സ്വാമി സാധിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെ നൂറും നൂറ്റമ്പതും വീതം വറനിവേദ്യം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.

പാണ്ഡ്യരാജാവിനെപ്പേടിച്ചു വള്ളിയൂര്‍നിന്നുപോന്ന ചെട്ടിയാരും ഭാര്യയും ഒളശ്ശയില്‍ വന്നുചേര്‍ന്നതിന്റെശേ‌ഷം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ സഹായത്തോടുകൂടി ഒളശ്ശയോടടുത്ത “തട്ടുങ്കല്‍” എന്ന ദേശത്ത് ഒരു ഗൃഹമുണ്ടാക്കി അവിടെ താമസമുറപ്പിച്ചു. അധികം താമസിയാതെ അവരുടെ ജാതിക്കാരായ മറ്റു ചില കുടുംബക്കാരും അവിടെ വന്നുചേരുകയും ഗൃഹങ്ങളുണ്ടാക്കി അവിടെത്തന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കു കയും ചെയ്തു.

അപ്പോഴേക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനം തന്റെ ചാരന്മാര്‍ മുഖാന്തരം പാണ്ഡ്യരാജാവറിഞ്ഞു. താനാഗ്രഹിച്ച സ്ത്രീയും അവളുടെ ഭര്‍ത്താവും തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്ത് ഒളശ്ശയ്ക്കുസമീപം തട്ടുങ്കലെന്ന ദേശത്തു താമസിക്കുന്നുണ്ടെന്നും അവരെ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവാണ് അഭയം കൊടുത്ത് അവിടെ പാര്‍പ്പിച്ചിരിക്കുന്നതെന്നുമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തെക്കുംകൂര്‍ ജയിച്ചിട്ടോ ചെട്ടിയാരെ നിഗ്രഹിച്ചിട്ടോ ഏതുവിധമെങ്കിലും താനാഗ്രഹിച്ച സ്ത്രീയെ കൊണ്ടുപോരണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. പാണ്ഡ്യരാജാവ് ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്റെ അധികാരത്തിലുള്‍പ്പെട്ടിരുന്ന ഏതാനും മുഹമ്മദീയസൈന്യങ്ങളെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തി തന്റെ അഭിലാ‌ഷം അറിയിച്ച് ഒളശ്ശയിലേക്കു പറഞ്ഞയച്ചു. അവര്‍ ഒളശ്ശയിലെത്തി ചില ലഹളകളും കൊള്ളകളും മറ്റും തുടങ്ങിയപ്പോഴേക്കും ആ ദേശനിവാസികളായ ജനങ്ങളാകപ്പാടെ ഭയവിഹ്വലരായി നാടും വീടുംവിട്ട് ഓട്ടം തുടങ്ങി. രാജാവും ഇതികര്‍ത്തവ്യതാ മൂടന്മനായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് ഈ തുലുക്കപ്പടയെ ജയിക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള സൈന്യബലമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ ചെന്നു നടയില്‍ വീണു നമസ്കരിച്ച്,

“സ്വാമിന്‍! ഭഗവാനേ! അവിടുന്നുതന്നെ എന്നെയും എന്റെ ജനങ്ങളെയും രക്ഷിക്കണേ. എനിക്കു വേറെ ഒരവലംബവുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു കരഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആരോ “ഹേ രാജാവേ! ഭവാന്‍ എഴുന്നേറ്റു സ്വഗൃഹത്തില്‍ പോയി സ്വസ്ഥനായി ഇരുന്നുകൊള്ളുക. ശത്രുക്കളെ ജയിച്ചു ഭവാനെ ഞാന്‍ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞതായിത്തോന്നി. അദ്ദേഹം തലപൊക്കി നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലു ഇതു ഭഗവാന്‍ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നു വിശ്വസിച്ച് അദ്ദേഹം സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു പോയി.

ഉടനെ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ സ്വാമി കറുപ്പുകച്ചയുമുടുത്ത് അരയും തലയും മുറുക്കി പടച്ചട്ടയും വില്ലുമമ്പും ധരിച്ചു ശത്രുക്കളുടെ അടുക്കലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ വഴിക്കടുക്കലുള്ള ഒരു വീട്ടിലെ ഒരു സ്ത്രീ സ്വാമിയെക്കണ്ടിട്ട് “ഈ പടയാളി ഏതുദിക്കുകാരനാണാവോ? ഇയാള്‍ വില്ലുമമ്പും ധരിച്ചു യുദ്ധത്തിനു പോവുകയായിരിക്കും. ഇയാള്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ ആ തുലുക്കപ്പടയെ ജയിക്കാന്‍ കഴിയുമോ? അയാള്‍ ചാകാന്‍ പോവുകയായിരിക്കും” എന്നും മറ്റും പരിഹാസമായിപ്പറഞ്ഞു. സ്വാമി അതു കേട്ടു തിരിഞ്ഞുനിന്ന് ആ സ്ത്രീയുടെ വീടിനെ ലക്ഷ്യമാക്കി ഒരു ശരം പ്രയോഗിച്ചു. പുരയുടെ വാതിലുകളെല്ലാം പെട്ടെന്നടഞ്ഞു. അവ തുറക്കാന്‍ ആ സ്ത്രീയെന്നല്ല, അയല്‍ക്കാരെല്ലാം വിചാരിച്ചിട്ടും സാധിച്ചില്ല. ആശാരി, കൊല്ലന്‍ മുതലായവര്‍ പഠിച്ച പണി പതിനെട്ടും പ്രയോഗിച്ചുനോക്കീട്ടും ഫലമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. പിന്നെച്ചില വൃദ്ധന്മാരുടെ ഉപദേശപ്രകാരം വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ ഒരു വിളിച്ചുചൊല്ലി പ്രായശ്ചിത്തവും ചില വഴിപാടുകളും കഴിക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു തല്‍ക്കാലം അവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന മുതല്‍ ആ സ്ത്രീയെക്കൊണ്ട് ഉഴിഞ്ഞു കെട്ടിവെപ്പിച്ചു. ഉടനെ വാതിലുകളെല്ലാം ആരുമൊന്നും ചെയ്യാതെ സ്വയമേവ തുറന്നു. വഴിപാടുകളും പ്രായശ്ചിത്തവും ആ സ്ത്രീ പിറ്റേ ദിവസംതന്നെ നടത്തുകയും ചെയ്തു.

വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ തുലുക്കപ്പടയോടു യുദ്ധംചെയ്തു ശരപ്രയോഗംകൊണ്ട് അവരെ പലരേയും നിഗ്രഹിച്ചു. അവരുടെ ആയുധ പ്രയോഗമൊന്നും സ്വാമിയില്‍ ഫലിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ഹതശേ‌ഷന്മാരായ മുഹമ്മദീയര്‍ “ഇവനൊരു വലിയ സാത്താന്‍ തന്നെ. ഇവനെ ജയിക്കാന്‍ നമുക്കു ശക്തിപോരാ” എന്നു പറഞ്ഞു മടങ്ങിപ്പോയി. തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവും ജനങ്ങളും യഥാപൂര്‍വ്വം സ്വസ്ഥരായി താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തുനിന്നു വന്ന് ചെട്ടിയാരും ഭാര്യയും ആജീവനാന്തം വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു. അവരുടെ സകലാഭീഷ്ടങ്ങളും സ്വാമി സാധിപ്പിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ ചെട്ടിയാരുടെ വംശരും സ്വജാതീയരുമായ ചില കുടുംബക്കാര്‍ ഇപ്പോഴും തട്ടുങ്കല്‍ എന്ന സ്ഥലത്തു താമസിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. അവര്‍ക്കും ആ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകനെക്കുറിച്ചു അനന്യസാധാരണമായ ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങള്‍ ഇപ്പോഴുമുണ്ടെന്നാണ് അറിയുന്നത്.

ഒളശ്ശയില്‍ കുടികൊണ്ടിരുന്ന വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്റെ അത്ഭുത കര്‍മ്മങ്ങളും മാഹാത്മ്യങ്ങളും ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും ഒന്നുരണ്ടു സംഗതികള്‍കൂടിപ്പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ മിക്കപ്പോഴും ഒരു വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടായിരിക്കാറുണ്ട്. അവിടെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിയാല്‍ അടുത്തുള്ള “ചെറുവള്ളിക്കാവ്” എന്ന ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെല്ലുകയും വെളിച്ചപ്പാട് “എനിക്കു ദാഹിക്കുന്നു” എന്നു പറയുകയും അവിടെയുള്ള ദേവസ്വക്കാര്‍ ഒരു പാത്ര ത്തില്‍ കുറച്ചു പാനകം (ശര്‍ക്കര കലക്കിയ വെള്ളം) ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. ഒരു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു വെളിച്ചപ്പാടന്മാരുടെ തുള്ളലിലും മറ്റും ലേശവും വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം ഈ വെളിച്ചപ്പാടിനെ ഒന്നു ഇളിഭ്യനാക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. ഒരിക്കല്‍ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ രാജാവു ചെറുവള്ളിക്കാവിലെത്തി. അവിടെ ഒരു നാലുകാതന്‍ ചരക്കു (നാലു കാതുള്ള വലിയ വാര്‍പ്പ്) വരുത്തി അതില്‍ നിറച്ചു പാനകം കലക്കി വയ്പിച്ചു. വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി ചെറുവള്ളിക്കാവില്‍ ചെല്ലുകയും പതിവുപോലെ “എനിക്കു ദാഹിക്കുന്നു” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജാവു വാര്‍പ്പിലിരുന്ന പാനകം ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ട് “ഇതാ ഇരിക്കുന്നു; ധാരാളം കുടിച്ചു ദാഹം തീര്‍ക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. വെളിച്ചപ്പാട് ആ പാനകം മുഴുവന്‍ കുടിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം ആ വാര്‍പ്പെടുത്തു തലയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവിലേക്കും പോയി.

അവിടെച്ചെന്നു വാര്‍പ്പു താഴെ വച്ചിട്ട് ഉടനെ കലിയടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ വാര്‍പ്പു നാലുപേരു പിടിച്ചാല്‍ മാറ്റിവെയ്ക്കാന്‍ കഴിയാത്തവണ്ണം കനമുള്ളതായിരുന്നു. അതില്‍ കലക്കിവെച്ചിരുന്ന പാനകം മുപ്പത്താറു പറയില്‍ക്കുറയാതെയുണ്ടായിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാടു അതു മുഴുവനും ഒന്നായിക്കുടിക്കുകയും ആ വാര്‍പ്പു തനിച്ചു തലയില്‍ക്കയറ്റിക്കൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്തതു കണ്ടപ്പോള്‍ രാജാവു വല്ലാതെ ഭയപ്പെടുകയും അത്ഭുതപ്പെടുകയും തന്റെ അവിശ്വാസത്തെക്കുറിച്ചു പശ്ചാത്തപിക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം തന്നെ രാജാവു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ പോയി സ്വാമിദര്‍ശനവും പ്രായശ്ചിത്തവും അനേകം വഴിപാടുകളും നടത്തുകയും ചെയ്തു. വെളിച്ചപ്പാടു കൊണ്ടുപോയി വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍വെച്ച വാര്‍പ്പ് അവിടെനിന്ന് എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ടുപോകുവാന്‍ രാജാവിനു ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അത് അവിടെനിന്നു കൊണ്ടുപോയാല്‍ എന്തെങ്കിലും ആപത്തുണ്ടായേക്കുമെന്നായിരുന്നു രാജാവിന്റെ ഭയം. അതിനാല്‍ അതു വളരെക്കാലം അവിടെത്തന്നെ ഇരുന്നിരുന്നു. തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യവും അതോടുകൂടി വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവും തിരുവിതാംകൂറില്‍ച്ചേര്‍ന്നിട്ടും വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം കൊല്ലം 1000മാണ്ടിടയ്ക്ക് ആ വാര്‍പ്പുടച്ച് ആ ദേവസ്വത്തിലേക്കു തന്നെ അനേകം ഉരുളികളായിട്ടും മറ്റും വാര്‍പ്പിച്ചു.

ഒളശ്ശയിലുള്ള ഒരു നായര്‍ കുടുംബത്തില്‍ ഒരിക്കല്‍ സ്ത്രീസന്താനം ചുരുക്കമായി വരികയാല്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു സ്ത്രീ തനിക്ക് ഒരു പെണ്‍കുട്ടിയുണ്ടായാല്‍ മൂലനാലാമിടസ്ഥാനമായ “മണര്‍കാട്ടു”കൊണ്ടു പോയി ക്ഷേത്രനടയില്‍ വെച്ചു ചോറുകൊടുക്കാമെന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അനന്തരം അധികം താമസിയാതെ ആ സ്ത്രീ ഗര്‍ഭം ധരിക്കുകയും യഥാകാലം പ്രസവിച്ച് ഒരു സ്ത്രീ സന്താനമുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. കുട്ടിയ്ക്കു ചോറു കൊടുക്കാനുള്ള കാലമായപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ മണര്‍കാട്ടു പോയി പ്രാര്‍ത്ഥന നിര്‍വ്വിഘ്നമായി നിര്‍വ്വഹിച്ചുവരുന്നതിനായിട്ടു അങ്ങോട്ടു പോകുന്നതിനു മുമ്പായി വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ ഒരു വറനിവേദ്യം കഴിപ്പിച്ചേക്കാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. എന്നാലത് അങ്ങനെ കഴിപ്പിക്കാന്‍ അവര്‍ക്കു സാധിച്ചില്ല. ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരമായപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവ് അവരോട് കുട്ടിക്കു ചോറുകൊടുക്കാനുള്ള മുഹൂര്‍ത്തം നാളെ കാലത്താണ്. ഇന്ന് അത്താഴം കഴിഞ്ഞു നമുക്കു പുറപ്പെടണം. എന്നാലേ നാളെക്കാലത്തു മണര്‍കാട്ടെത്തി കുട്ടിക്കു ചോറു കൊടുക്കാന്‍ സാധിക്കയുള്ളൂ ” എന്നു പറഞ്ഞുകേട്ട് ആ സ്ത്രീ “കുട്ടിക്കു ചോറു കൊടുപ്പാന്‍ ഇവിടെനിന്നു പോകുന്നതിനുമുമ്പു വേട്ടയ്ക്കൊരു മകന്‍കാവില്‍ ഒരു നിവേദ്യം കഴിപ്പിച്ചേക്കാമെന്നു ഞാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്നിനി അതു സാധിക്കയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അത് ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്‍ത്താവും സഹോദരനും മറ്റും ഒരു കാര്യമായി ഗണിച്ചില്ല. “അങ്ങനെ വല്ലതും നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ അതൊക്കെ മടങ്ങിവന്നിട്ടു നടത്താം. ഇപ്പോള്‍ അതിനൊന്നും സമയമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് എല്ലാവരും അത്താഴം കഴിച്ചു ചോറൂണിനു പുറപ്പെട്ടു. പകുതിവഴി ചെന്നപ്പോള്‍ തോണിയുറച്ചു. പുഴയില്‍ വെള്ളമശേ‌ഷം വറ്റിപ്പോയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. എന്നുമാത്രമല്ല, തോണിക്കാരനും ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്നവരും വഴി നല്ല നിശ്ചയമുള്ളവരായിരുന്നിട്ടും ആര്‍ക്കും വഴി അറിഞ്ഞുകൂടാതെയുമായി. ആകപ്പാടെ എല്ലാവരും കുഴങ്ങിവശായി. അപ്പോള്‍ കുട്ടിയുടെ മാതാവായ ആ സ്ത്രീ “ഇത് ആ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍ സ്വാമിയുടെ മായാപ്രയോഗമാണ്. അല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമല്ല. ഈ പുഴയില്‍ ഇക്കാലത്ത് ഇങ്ങനെ വെള്ളം വറ്റി ഞാനൊരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ല. ആ വറനിവേദ്യം കഴിപ്പിക്കാതെ പോന്നതിന്റെ ഫലമാണിത്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അവരുടെ ഭര്‍ത്താവ് “അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ ചോറൂണു കഴിച്ച് ഒളശ്ശയില്‍ മടങ്ങിയെത്തിയാലുടനെ നൂറ്റൊന്നു വറനിവേദ്യം കഴിപ്പിച്ചേക്കാം. ഇതാ അതിനുള്ള പണം; പുഴയില്‍ ധാരാളം വെള്ളം വരട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു നൂറ്റൊന്നു വറ നിവേദ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന പണമെടുത്തു ഭാര്യയുടെ മുമ്പില്‍വെച്ചു. സ്വല്പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തോണി ഇളകിയതായി അവര്‍ക്കു തോന്നി. നോക്കിയപ്പോള്‍ തോണി ഇളകിയതായും പുഴയില്‍ ധാരാളം വെള്ളം വന്നിരിക്കുന്നതായും അവര്‍ കണ്ടു. എല്ലാവര്‍ക്കും വഴി അറിയാറുമായി. “സ്വാമിയുടെ മാഹാത്മ്യം അചിന്തനീയം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞ് അവരെല്ലാവരും തോണിയിലിരുന്നുകൊണ്ടുതന്നെ സ്വാമിയെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നു പോവുകയും ജലമാര്‍ഗ്ഗമായും കരമാര്‍ഗ്ഗമായും യഥാകാലം മണര്‍കാട്ടെത്തി ചോറൂണു നടത്തുകയും മടങ്ങി ഒളശ്ശയിലെത്തിയ ദിവസംതന്നെ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍സ്വാമിക്കു നൂറ്റൊന്നു വറനിവേദ്യം കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ ആ സ്വാമിയുടെ മാഹാത്മ്യത്തെ ക്കുറിച്ച് ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ടെങ്കിലും ഇപ്പോള്‍ ഇങ്ങനെ നില്‍ക്കട്ടെ.

വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവ് എന്നുള്ളത് ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു പറഞ്ഞു ലോപിച്ചു കാലക്രമേണ “വേട്ടക്കരേന്‍കാവ്” എന്നായി. കുറച്ചുകാലം കൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “കരുവന്‍കാവ്” എന്നായി. ഇപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ സാധാരണയായി പറഞ്ഞുവരുന്നത് “കരുവന്‍കാവ്” എന്നുതന്നെയാണ്.

തെക്കുംകൂര്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ പണ്ടൊരുകാലത്ത് ഒളശ്ശയില്‍ താമസിച്ചിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു ലക്ഷ്യമായി അവിടെ ഇപ്പോള്‍ കാണുന്നത് “എടപ്പറമ്പ്” “എടത്തില്‍പ്പറമ്പ്” എന്നു പേരായിട്ടുള്ള ചില പറമ്പുകള്‍ മാത്രമാണ്. ആ പറമ്പുകള്‍ രാജമന്ദിരങ്ങള്‍ ഇരുന്നിരുന്നതാണെന്നാണ് പറയുന്നത്. തെക്കുംകൂര്‍ രാജാക്കന്മാരുടെ വാസസ്ഥലത്തിന് ഇപ്പോഴും “എടം” എന്നാണല്ലോ പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്‍കാവില്‍ ആണ്ടുതോറുമുള്ള ഉത്സവത്തിലെ പള്ളിവേട്ട ദിവസമായ മീനമാസത്തില്‍പ്പൂരത്തിന്‍നാള്‍ കുറുപ്പന്മാര്‍ കളം (രൂപം) എഴുതുന്നത് ഒരു വഞ്ചിയില്‍ ചില ചെട്ടികളിരിക്കുന്നതായിട്ടും സ്വാമി അമരം പിടിക്കുന്നതായിട്ടും വഞ്ചിയുടെ രണ്ടു വശത്തും ഓരോ ചേര്‍ന്നുനില്‍ക്കുന്നതായിട്ടുമാണ്. പൂര്‍വ്വചരിത്രത്തിന്റെ മുതലകള്‍ സ്മാരകമായി ഇപ്പോഴും നടത്തിവരുന്ന ഈ കളമെഴുത്ത് ഈ ഐതിഹ്യത്തെ വിശ്വസിക്കുന്നതിനു തക്കതായ ലക്ഷ്യമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 108
ശബരിമലശ്ശാസ്താവും പന്തളത്തു രാജാവും

പണ്ടൊരു കാലത്തു പാണ്ഡ്യരാജകുടുംബക്കാര്‍ രണ്ടായിപ്പിരിഞ്ഞ് ഒരു കൂട്ടക്കാര്‍ വള്ളിയൂരും മറ്റവര്‍ മധുരയിലും താമസിച്ചിരുന്നു. മധുരയില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന ശാഖയിലെ വലിയ രാജാവ് ഒരു ദിവസം നായാട്ടിനായി വനപ്രദേശത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെയൊരു യുവാവു വേട്ടയാടി വിനോദിച്ചു നടക്കുന്നതായി കണ്ടു. വില്ലുമമ്പും ധരിച്ചു നടന്നിരുന്ന ആ യുവാവ് കാഴ്ചയില്‍ അതിമനോഹരനും ശരപ്രയോഗത്തില്‍ അത്യന്തം സമര്‍ത്ഥനുമായിരുന്നു. ആയുധങ്ങള്‍ പ്രയോഗിച്ചു ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെ നിഗ്രഹിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായ പാടവം കണ്ടു വിസ്മയവിഹ്വലനായിത്തീര്‍ന്ന രാജാവ് ആ യുവാവിനെ അടുക്കല്‍ വിളിച്ച് ദേശം, നാമം മുതലായവയെല്ലാം ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി ആ യുവാവ്, “എനിക്ക് പ്രത്യേകമായി ഒരു ദേശവുമില്ല ലോകമെലാം എന്റെ ദേശം തന്നെ. എന്റെ പേരു സാധാരണയായി ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നത് “അയപ്പന്‍” എന്നാണ്. എന്റെ അച്ഛന്‍ ഒരു മലയാളിയാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാനും ഒരു മലയാളിതന്നെ. എനിക്കു സാമാന്യംപോലെ മാതാപിതാക്കന്മാര്‍ ഇല്ലെന്നുതന്നെ പറയാം. സാക്ഷാല്‍ മഹാമായ അമ്മയും ലോകൈകനാഥനായിരിക്കുന്ന ഈശ്വരന്‍ അച്ഛനും എന്നു വിചാരിച്ചു ഞാനിങ്ങനെ നടക്കുന്നു എന്നു മാത്രമേയുള്ളൂ. ഇത്രയുമൊക്കെയല്ലാതെ ഇതിലധികമായി എന്നെക്കുറിച്ചൊന്നും അറിയിക്കാനില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ട് രാജാവ്, “ഇവന്‍ നാടും വീടും ഇല്ലാത്ത ഒരഗതിയാണെങ്കിലും ആയുധാഭ്യാസത്തില്‍ അതിസമര്‍ത്ഥനാണ്. അതുകൊണ്ട് ഇവനെ കൂടെ കൊണ്ടുപോയി നമ്മുടെ സൈന്യത്തില്‍ ചേര്‍ക്കണം” എന്നു വിചാരിച്ചു കൊണ്ട്, “എന്നാല്‍ നിനക്ക് എന്റെ കൂടെ വന്നു നമ്മുടെ അടുക്കല്‍ താമസിക്കാമോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. “ഓഹോ, യാതൊരു വിരോധവുമില്ല” എന്നു യുവാവു സമ്മതിച്ചു പറയുകയാല്‍ രാജാവ് ആ യുവാവിനെ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയി തന്റെ സൈനികനാക്കിത്താമസിപ്പിച്ചു.

അക്കാലത്തു ശത്രുക്കളുടെ ആകമണവും യുദ്ധവും സകലരാജ്യങ്ങളിലും കൂടെക്കൂടെ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരിക്കുക സാധാരണമായിരുന്നതിനാല്‍ ആ ഉപദ്രവം പാണ്ഡ്യരാജാവും അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയാണിരുന്നത്. അങ്ങനെ യുദ്ധമുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ ചെന്നു നേരിട്ടു യുദ്ധം ചെയ്തു ശത്രുക്കളെ ജയിച്ചുവരുന്നതിന് ഈ പുതിയ സൈനികന് ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തെ സഹായിക്കാന്‍ മറ്റാരും കൂടെ ചെല്ലണമെന്നുതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ശത്രുക്കള്‍ക്കു സൈന്യബലവും പരാക്രമവും എത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നാലും ഈ അയ്യപ്പന്‍ തനിച്ചുപോയി യുദ്ധംചെയ്തു ജയിച്ചുവരിക പതിവായി. അതിനാല്‍ പാണ്ഡ്യരാജാവു സന്തോ‌ഷിച്ച് അയ്യപ്പനെ തന്റെ സേനാനായകനാക്കി. അയ്യപ്പന്‍ പാണ്ഡ്യ രാജ്യത്തു സ്ഥിരതാമസമായപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഭയപ്പെട്ടു ശത്രുക്കള്‍ ആ രാജ്യത്തെ ആക്രമിക്കാതെയായി. അതിനാല്‍ പാണ്ഡ്യരാജാവിന്റെ മനസ്സില്‍ സ്വാസ്ഥ്യവും അയ്യപ്പനെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തോ‌ഷബഹുമാനങ്ങളും സീമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു എന്നു മാത്രമല്ല, രാജാവിനു പഴയ സൈനികന്മാരോടും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്ന സന്തോ‌ഷാദരങ്ങള്‍ വളരെ കുറയുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന പഴയ സൈനികന്മാര്‍ക്ക് അയപ്പനെക്കുറിച്ച് സാമാന്യത്തിലധികം അസൂയ ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. ഏതുവിധവും ഈ അയ്യപ്പനെ തുലയ്ക്കണമെന്ന് അവരെലാവരും കൂടി ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു. പിന്നെ അതിനെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അവരെല്ലാവരുംകൂടി ആലോചിക്കുകയും ഒരു കശൗലം കണ്ടുപിടിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം അവരെല്ലാവരുംകൂടി ഗൂടന്മമായി ചെന്നു രാജാവിന്റെ ഭാര്യയെ ചില തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചകള്‍ വെച്ചു സങ്കടമറിയിച്ചു. “അല്ലയോ പൊന്നുതമ്പുരാട്ടീ! ഇവിടെ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ സേവകനായി ഒരു മലയാളി വന്നുചേര്‍ന്നതില്‍പ്പിന്നെ തിരുമനസ്സിലേക്ക് അടിയങ്ങളെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന വാത്സല്യവും കരുണയും നിശ്ശേ‌ഷം നശിച്ചിരിക്കുന്നു. അടിയങ്ങളെ ഒരു കാര്യത്തിനും ഇപ്പോള്‍ കല്പിച്ചു വിളിക്കാറില്ലെന്നല്ല, അടിയങ്ങള്‍ തിരുമുമ്പില്‍ ചെല്ലുന്നതുതന്നെ അവിടേക്കിപ്പോള്‍ രസമല്ലാതെയാണു തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ സ്ഥിതിയില്‍ ഇവിടെത്താമസിക്കുന്ന കാര്യം അടിയങ്ങള്‍ക്കു വലിയ സങ്കടമാണ്. ഈ പുതിയ മലയാളിയുടെ ഏഷലണി നിമിത്തമാണ് തിരുമനസ്സിലേക്ക് അടിയങ്ങളില്‍ കൃപയില്ലാതെയായത്. ഇതിലേക്ക് അവിടുന്ന് എന്തെങ്കിലും ഒരു സമാധാനമുണ്ടാക്കി അടിയങ്ങളെ രക്ഷിക്കണം. ഗുണവതിയും കരുണാനിധിയുമായിരുന്ന ഇവിടുന്നല്ലാതെ അടിയങ്ങള്‍ക്കു മറ്റൊരു ശരണവുമില്ല. ഇവിടുന്നും അടിയങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അടിയങ്ങള്‍ ഈ നാടുവിട്ടു പോകണമെന്നാണ് വിചാരിക്കുന്നത്.”

ഇപ്രകാരം സൈനികര്‍ മുതലായവരുടെ സങ്കടം കേട്ട് ആര്‍ദ്രമാനസയായിത്തീര്‍ന്ന രാജ്ഞി “നിങ്ങള്‍ക്കുവേണ്ടി എന്തും ചെയ്യാന്‍ ഞാന്‍ സന്നദ്ധയാണ്. ഞാനെന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നു നിങ്ങള്‍തന്നെ ആലോചിച്ചു പറഞ്ഞാല്‍ ഞാനതു ചെയ്യാം. ആ മലയാളിയെക്കുറിച്ചു തിരുമനസ്സിലേക്കു സാമാന്യത്തിലധികം സ്നേഹവും ബഹുമാനവുമുണ്ടെന്നു എനിക്കുമറിയാം. അവനെ ഇവിടെനിന്നു വിട്ടയയ്ക്കണമെന്നോ അവന്‍ പറയുന്നതുപോലെയൊന്നും ചെയ്യരുതെന്നോ പറഞ്ഞാല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു സമ്മതമാവുകയില്ലെന്നല്ല, പറയുന്നവനോടു വിരോധമുണ്ടായേക്കാനുമിടയുണ്ട്. അവിടുത്തെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. നിങ്ങള്‍തന്നെ ആലോചിച്ച് ഒരു കശൗലം നിശ്ചയിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ സൈനികര്‍ “ഇവിടുന്നു തിരുവയറ്റില്‍ ഒരു വേദനയാണെന്നു കാണിച്ചുകൊണ്ട് ആലസ്യം നടിച്ചു കിടന്നു നിലവിളിക്കണം. വൈദ്യന്മാര്‍ വന്നു ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യുന്തോറും അധികമധികമാണെന്നു കല്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കണം. ഇത്രയും ചെയ്താല്‍ മതി. ശേ‌ഷമൊക്കെ അടിയങ്ങള്‍ ശരിയാക്കിക്കൊള്ളാം” എന്നറിയിക്കുകയും, അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു സമ്മതിച്ചു രാജ്ഞി രോഗം നടിച്ചു കിടന്നു നിലവിളിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഉടനെ രാജാവു രാജ്ഞിക്കു സുഖക്കേടാണെന്നറിഞ്ഞു വൈദ്യന്മാരെ വരുത്തി മുറയ്ക്കു ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യിച്ചുതുടങ്ങി. ചികിത്സകള്‍ ചെയ്യുന്തോറും രോഗം വര്‍ദ്ധിച്ചുവരുന്നതല്ലാതെ ലേശംപോലും ശമനം കാണായ്കയാല്‍ രാജാവ് ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ പഴയ സൈനികന്മാര്‍ ഒരു ദു ഷ്ടനെ വൈദ്യവേ‌ഷം ധരിപ്പിച്ചു കൈക്കൂലിയും കൊടുത്തു വേണ്ടതെല്ലാമുപദേശിച്ചു രാജസന്നിധിയിലേക്കയച്ചു. ആ കള്ളവൈദ്യന്‍ രാജാവിന്റെ മുമ്പില്‍ ചെന്നു തൊഴുതുകൊണ്ട്, “അല്ലയോ തിരുമേനീ! തമ്പുരാട്ടിയുടെ ശീലായ്മ അടിയന്‍ ഭേദമാക്കാം. ഇതുവരെ വൈദ്യവേ‌ഷം ചമഞ്ഞ് ഇവിടെ വന്നവരൊക്കെ ശുദ്ധമേ കള്ളന്മാരാണ്. അവര്‍ വൈദ്യശാസ്ത്രം കണ്ടിട്ടുപോലുമില്ല. രോഗമറിയാതെയാണ് അവരൊക്കെ ചികിത്സിച്ചത്. തമ്പുരാട്ടിയെ ബാധിച്ചിരിക്കുന്നത് ഒരു വല്ലാത്ത കടുത്ത വ്യാധിയാണ്. അതിന്റെ കാഠിന്യം അറിയാവുന്നവര്‍ക്കു മാത്രമേ അറിഞ്ഞുകൂടൂ. ശരിയായ ചികിത്സ ചെയ്തു വേഗത്തില്‍ ഭേദമാക്കതെ രോഗം ഈ വിധത്തില്‍ ഒരു പത്തുദിവസംകൂടി വെച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ പിന്നെ തമ്പുരാട്ടിയുടെ കഥ ഈശ്വരനു മാത്രമറിയാമെന്നല്ലാതെ അടിയനൊന്നും അറിയിക്കുന്നില്ല. ഈ രോഗത്തിനു വിധിച്ചിട്ടുള്ള മരുന്ന് ഒന്നുമാത്രമേയുള്ളൂ. അതു പുലിപ്പാലാണ്. ഒരു മുന്നാഴി പുലിപ്പാല്‍ കിട്ടിയാല്‍ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നഴികകൊണ്ട് ഈ രോഗം ഭേദമാക്കാമെന്നുള്ളതിനു യാതൊരു സംശയവുമില്ല. അതില്ലാതെ ഇതു ഭേദപ്പെടുത്താന്‍ ആരാലും സാധ്യവുമല്ല” എന്നറിയിച്ചു. ഇതുകേട്ടപ്പോള്‍ രാജാവിനു വലിയ വിചാരമായി. പിന്നെ രാജാവു വൈദ്യനോടു “പൊറുക്കാത്ത ദീനത്തിനു കിട്ടാത്ത മരുന്ന് എന്നുള്ള പഴഞ്ചൊല്ല് ഇപ്പോള്‍ ശരിയായി. പെറ്റുകിടക്കുന്ന പുലിയെപ്പിടിച്ചു പാല്‍ കറന്നെടുത്തു കൊണ്ടുവരുവാന്‍ മനു‌ഷ്യന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കയില്ലല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വൈദ്യന്‍, “ഇവിടെ തിരുമേനിയുടെ സേവകനും സേനാനായകനുമായിത്താമസിക്കുന്ന മലയാളിയെ കല്പിച്ചയച്ചാല്‍ ഇതു സാധിക്കും” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ രാജാവ് അയ്യപ്പനെ വരുത്തി വിവരം പറഞ്ഞു. “പരീക്ഷിച്ചു നോക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അയ്യപ്പന്‍ അപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോയി.

“അയപ്പനെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞയചാല്‍ അവന്‍ കൊടുങ്കാട്ടില്‍ചെന്ന് ഈറ്റപ്പുലിയെ കടന്നുപിടിക്കും. പുലി കടിച്ച് അവന്റെ കഥയും കഴിക്കും. അങ്ങനെ അവന്‍ നിമിത്തമുള്ള ഉപദ്രവം തീരും” എന്നു വിചാരിച്ചാണു പഴയ സൈനികന്മാര്‍ കള്ളവൈദ്യനെ അയച്ച് ഇങ്ങനെ പറയിചത്. പക്ഷേ അതു ഫലിച്ചില്ല.

അയപ്പന്‍ കാട്ടില്‍ചെന്ന് ഒട്ടുവളരെ പുലികളെയും പുലിക്കുട്ടി കളെയും തടുത്തടിചുകൊണ്ട് ഒരു വ്യാഘ്രത്തിന്റെ പുറത്തുകയറി രാജധാനിയിലേക്കു വന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന തിടുക്കങ്ങളും കോലാഹലങ്ങളുമെല്ലാം അവര്‍ണ്ണനീയങ്ങള്‍ തന്നെയായിരുന്നു. പുലികളെ കണ്ടു പേടിച്ചു നാട്ടുകാരും രാജധാനിയിലുണ്ടായിരുന്ന സൈനികന്മാര്‍ മുതലായവരുമെല്ലാം ഓടിയൊളിച്ചു. പുലികളുടെ ശബ്ദം കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ വയറുവേദന ഭേദമായി രാജ്ഞി എണീറ്റു നടന്നുതുടങ്ങി. രാജാവ് ഏറ്റവും ഭയാക്രാന്തനായിത്തീര്‍ന്നു. അയ്യപ്പന്‍ ഒരു അമാനു‌ഷപ്രഭാവനാണെന്നുള്ള വിചാരം അദ്ദേഹത്തിനു മുമ്പേതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. പുലികളെക്കൊണ്ടുവരികയുംകൂടി ചെയ്തപ്പോള്‍ ഇദ്ദേഹം ഒരു മനു‌ഷ്യ നല്ലെന്നുതന്നെ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. രാജാവു ചെന്ന് അയ്യപ്പന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു സാഷ്ടാംഗം നമസ്ക്കരിച്ചിട്ട്, “അല്ലയോ സ്വാമിന്‍! അവിടുന്ന് ആരാണെന്നുള്ള വാസ്തവം അറിയായ്കകൊണ്ടു ഞാന്‍അവിടുത്തെ ഇവിടെ വേണ്ടതുപോലെ ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. അവിടുത്തെ ഒരു സേവകന്റെ നിലയില്‍ മാത്രമാണു ഞാന്‍ ഇതുവരെ വിചാരിച്ചുപോന്നത്. എന്റെ ഈ അപരാധത്തെ അവിടുന്നു ദയാപൂര്‍വം ക്ഷമിച്ച് എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം. ഈ പുലികളെ കണ്ടിട്ട് ഇവിടെയുള്ളവരെല്ലാം ഏറ്റവും ഭയപരവശരായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഇവയെയെല്ലാം കാട്ടിലേക്കുതന്നെ അവിടുന്നു സദയം വിട്ടയയ്ക്കണം. അവിടുന്ന് ആരാണെന്നു സൂക്ഷ്മമായി ഞാനിപ്പോഴും അറിയുന്നില്ല. അതിനാല്‍ അത് അവിടുന്നു സദയം സ്പഷ്ടമായി അരുളിച്ചെയ്യണമെന്നും ഞാന്‍ സാദരം അപേക്ഷിച്ചുകൊള്ളുന്നു” എന്നറിയിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി അയ്യപ്പന്‍, “അല്ലയോ രാജാവേ! ഭവാന്‍ എന്നെ ഇവിടെ ഒട്ടും അനാദരിച്ചിരുന്നില്ലെന്നല്ല, സാദരം ബഹുമാനിച്ചുതന്നെയാണ് ഇരുന്നിട്ടുള്ളത്. അതിനാല്‍ ഭവാനെക്കുറിച്ച് ഞാന്‍അത്യന്തം സന്തുഷ്ടനായിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള സൈനികന്മാര്‍ക്ക് എന്റെ പേരില്‍ ഏറ്റവും അസൂയയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അത് അവരുടെ അജ്ഞതകൊണ്ടെന്നല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നില്ല. എന്റെ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം മുമ്പേതന്നെ ഞാന്‍ ഭവാനോടു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അതില്‍ കൂടുതലായി ഇനിയൊന്നും പറഞ്ഞറിയിക്കേണ്ടതായിട്ടില്ല. പോരാത്തതെല്ലാം കാലക്രമേണ ഭവാനറിയാറാകും. എന്നെക്കുറിച്ച് ഇവിടെയുള്ള സൈനികന്മാര്‍ക്കും മറ്റും രസമില്ലാതെ ഇരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു ഞാനിനി ഇവിടെത്താമസിക്കണമെന്നു വിചാരിക്കുന്നില്ല. ഞാന്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ മലയാളരാജ്യത്തേക്കു പോകുന്നു. എന്റെ നായ്ക്കളെ (പുലികളെ ഉദ്ദേശിച്ച്) ഞാന്‍കൊണ്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളാം. ഭവാനും ഈ ദിക്കിലുള്ള വാസം സുഖകരമയിരിക്കില്ല. അതിനാല്‍ മലയാളത്തിലേക്കു പോരികയാണു നല്ലത്. അവിടെ വരുമ്പോള്‍ എന്റെ സ്ഥിരവാസം എവിടെയാണെന്നു ഞാനറിയിക്കാം. ആ സ്ഥലത്തുവന്നാല്‍ എന്നെക്കാണാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇത്രയും പറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞയുടനെ അയ്യപ്പന്‍ പുലികളോടുകൂടി അന്തര്‍ദ്ധാനവും ചെയ്തു. അയപ്പന്‍ പിരിഞ്ഞുപോയതുകൊണ്ട് പാണ്ഡ്യരാജാവിന് അപാരമായ മനസ്താപമുണ്ടായി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം അയ്യപ്പന്‍ മറഞ്ഞ ദിക്കുനോക്കി വീണ്ടും നമസ്ക്കരിച്ചിട്ടു സ്വമന്ദിരത്തിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. പിന്നെ രാജാവു അയ്യപ്പനെക്കുറിച്ചുതന്നെ ഓരോന്നു ചിന്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഈ ദിവ്യന്‍ താനാരാണെന്നു വ്യക്തമായിപ്പറഞ്ഞില്ലെങ്കിലും കേവലം മനു‌ഷ്യനല്ലെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചതന്നെ. ഇപ്പോഴും അദ്ദേഹമാരാണെന്നു സ്പ ഷ്ടമായിപ്പറയണമെന്നു ഞാനാവശ്യപ്പെട്ടിട്ടും പറഞ്ഞില്ല. “എന്റെ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം മുമ്പേതന്നെ ഞാന്‍ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്” എന്നാണലോ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്? അദ്ദേഹം മുമ്പേ എന്താണ് പറഞ്ഞത്? എനിക്കു പ്രത്യേകമായി ഒരു നാടും വീടും ഇല്ല. ലോകമെല്ലാം എന്റെ നാടുതന്നെ. സാക്ഷാല്‍ മഹാമായ അമ്മയും ലോകൈകനാഥനായിരിക്കുന്ന ഈശ്വരന്‍ അച്ഛനും എന്നു വിചാരിച്ചു നടക്കുന്നു” എന്നാണല്ലോ അദ്ദേഹം മുമ്പേ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. പേര്‍ അയ്യപ്പനാണെന്നും പറഞ്ഞ്. ശരിതന്നെ. ഇത്രയും പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് ജനിച്ച പുത്രനായ അദ്ദേഹം ശ്രീപരമേശ്വരനു വിഷ്ണുമായയില്‍ ശാസ്താവാണെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ട്. ശാസ്താവിനെ അയ്യപ്പനെന്നും പറയാറുണ്ടല്ലോ. ഈശ്വരന്മാര്‍ക്കു പ്രത്യേക വിടും നാടുമില്ലല്ലോ. സര്‍വ്വവ്യാപികളായിരിക്കുന്ന ഈശ്വരന്മാര്‍ക്കു ലോകമെല്ലാം അവരുടെ നാടുതന്നെ. ഇതെല്ലാം ആ സ്വാമി അരുളിച്ചെയ്ത വാക്കുകളില്‍നിന്ന് ഊഹിക്കാവുന്നതാണ്. പക്ഷെ എന്റെ അജ്ഞതകൊണ്ട് അതൊന്നും ഊഹിച്ചറിയാന്‍ അപ്പോള്‍ എനിക്കു കഴിഞ്ഞില്ല. അതു വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി. ഏതായാലും ഇനി ഈ ദിക്കിലെത്താമസം ശുഭമായിരിക്കയില്ല. സ്വാമി അരുളിച്ചെയ്തതും അങ്ങനെയാണല്ലോ. അയ്യപ്പന്‍ ഇവിടെ നിന്നു പോയി എന്നറിഞ്ഞാല്‍ ശത്രുക്കളുടെ ഉപദ്രവം ഉണ്ടായേക്കാം. എല്ലാംകൊണ്ടും താമസിയാതെ ഇവിടംവിട്ടു മലയാളത്തിലേക്കു പോകുന്നതുതന്നെയാണ് നല്ലത്”. ഇങ്ങനെയെല്ലാം ചിന്തിച്ചുറച്ചു രാജാവു പിന്നെ അധികം താമസിയാതെ അവിടെനിന്നു കുടുംബസഹിതം കേരളത്തിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു.

സ്ഥാവരവസ്തുക്കളെല്ലാം പാട്ടത്തിലാക്കി പലര്‍ക്കും പതിച്ചു കൊടുക്കുകയും പണവും പണ്ടങ്ങളും ഭരണിപാത്രങ്ങളും മറ്റും കെട്ടിയെടുപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് രാജാവു മലയാളത്തിലേക്കു പോന്നത്. അദ്ദേഹം പല ദേശങ്ങള്‍ കടന്ന് ഒടുവില്‍ “പന്തളം” എന്ന ദേശത്തുവന്നുചേര്‍ന്നു. ആ പ്രദേശം അക്കാലത്തു “കൈപ്പുഴത്തമ്പാന്‍” എന്ന പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ഒരിടപ്രഭുവിന്റെ കൈവശത്തിലായിരുന്നു. അവിടെ ഏതാനും സ്ഥലം ആ തമ്പാനോടു വിലയ്ക്കുവാങ്ങി ഒരു കോയിക്കല്‍ (കോവിലകം) പണിയിച്ചു രാജാവു കുടുംബസഹിതം അവിടെ താമസമുറപ്പിച്ചു.

പന്തളം എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രദേശം പന്ത്രണ്ടു കരകള്‍ കൂടിയതാണ്. അവയില്‍ ഒരു കരയുടെ പേരാണ് “കൈപ്പുഴ”. തമ്പാന്റെ കോവിലകം ആ കരയിലായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അവര്‍ക്കു കൈപ്പുഴത്തമ്പാനെന്നു നാമം സിദ്ധിച്ചത്. അപ്രകാരം തന്നെ പാണ്ഡ്യരാജാവു വന്നു പന്തളത്തു താമസമായ കാലം മുതല്‍ ആ കുടുംബക്കാരുടെ പേരു പന്തളത്തു രാജാവെന്നുമായിത്തീര്‍ന്നു. ഇന്ദ്രജാലം, മഹേന്ദ്രജാലം മുതലായ മോടി വിദ്യകള്‍ കൊണ്ടു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന കൈപ്പുഴത്തമ്പാനെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടില്ലാത്തവര്‍ കേരളത്തില്‍ അധികമുണ്ടായിരിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. ആ തമ്പാന്റെ കുടുംബം കാലക്രമേണ അന്യം നിന്നുപോവുകയാല്‍ പന്തളത്തു തമ്പുരാന്റെ കോയിക്കല്‍ അങ്ങോട്ടു മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചു. ഇപ്പോള്‍ ആ കോയിക്കലിരിക്കുന്നതു കൈപ്പുഴക്കരയിലാണ്. നിര്‍മ്മലജലപ്രവാഹത്തോടുകൂടിയ നദിയുടെ തീരത്തുള്ള ആ സ്ഥലം ഏറ്റവും സുഖപ്രദമായിട്ടുള്ളതാകയാലാണ്കോയിക്കല്‍ അങ്ങോട്ടു മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചത്.

ഇനി നമ്മുടെ അയ്യപ്പസ്വാമി പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടിട്ട് എങ്ങോട്ടാണു പോയതെന്നു നോക്കാം. സ്വാമി പാണ്ഡ്യരാജാവിനോടു പറഞ്ഞതുപോലെ മലയാളത്തിലേക്കു തന്നെയാണു പോന്നത്. സ്വാമി മലയാളത്തിന്റെ കിഴക്കെ അതിര്‍ത്തിയിലെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ സാക്ഷാല്‍ പരശുരാമമഹര്‍ഷിയെ കണ്ടെത്തി. അപ്പോള്‍ പരശുരാമന്‍ അയ്യപ്പനോട്, “അല്ലയോ ഹരിഹരപുത്രനായ സ്വാമിന്‍! ഞാന്‍ ഈ കേരളത്തിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി കിഴക്കെ അതിര്‍ത്തിയായ മലകളിലും, പടിഞ്ഞാറെ അതിര്‍ത്തിയായ കടല്‍ത്തീരങ്ങളിലും സ്വാമിയുടെ ഏതാനും വിഗ്രഹങ്ങള്‍ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇനി സ്വാമിയെ കണ്ടെത്തിയതായ ഈ പുണ്യസ്ഥലത്തും ഞാന്‍ സ്വാമിയുടെ ഒരു ദിവ്യ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിക്കാന്‍ വിചാരിക്കുകയാണ്. ഈ സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം സ്വാമിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം സദാ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഈ പുണ്യസ്ഥലത്താണു പണ്ടു മതംഗമഹര്‍ഷി മുതലായ തപോധനന്മാര്‍ ആശ്രമം സ്ഥാപിച്ചു തപസ്സു ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. ആ തപോധനന്മാരുടെ പാദശുശ്രൂഷ നിമിത്തം വലിയ തപസ്വിനിയായിത്തീര്‍ന്ന ശബരി ദശരഥപുത്രനായ ശ്രീരാമചന്ദ്രന്റെ ദര്‍ശനമാത്രത്താല്‍ മുക്തയായിത്തീര്‍ന്നതും ഈ സ്ഥലത്തു വെച്ചാണ്. ഇപ്രകാരമെല്ലാമിരിക്കുന്ന ഈ പുണ്യസ്ഥലത്തു സ്വാമിയുടെ സാന്നിധ്യം വിശേഷിച്ചുമുണ്ടായിരിക്കണം. ഈ കേരളത്തിന്റെ പ്രധാന രക്ഷകനായി ഞാന്‍ സ്വാമിയെത്തന്നെയാണ് കരുതുന്നത്” എന്നറിയിക്കുകയും, സ്വാമി അതിനെ സമ്മതിക്കുകയും ഉടനെ പരശുരാമന്‍ അയ്യപ്പസ്വാമിയെ അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ശബരി താമസിച്ചു തപസ്സു ചെയ്യുകയും മോക്ഷത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തതായ ആ പര്‍വ്വതത്തിനു ‘ശബരിഗിരി’ (ശബരിമല) എന്നു നാമം കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

പാണ്ഡ്യരാജാവു മലയാളരാജ്യത്തു വന്നു പന്തളരാജാവായി താമസം തുടങ്ങിയതിന്റെ ശേഷം കുറെ ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ അദ്ദേഹം കിടന്നുറങ്ങിയിരുന്ന സമയം ഒരു സ്വപ്നം കാണുകയുണ്ടായി. മുമ്പു സേനാനായകനായി തന്റെ അടുക്കല്‍ താമസിച്ചിരുന്ന അയ്യപ്പന്‍ അടുക്കല്‍ വന്നു “ഞാനിപ്പോള്‍ ശബരിമലയിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. അവിടെ വന്നാല്‍ എന്നെ കാണാം” എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടാണ് സ്വപ്നമുണ്ടായത്. ഉടനെ രാജാവുണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും രാജാവ് ഇതു സാക്ഷാല്‍ ഹരിഹരപുത്രനായിരിക്കുന്ന ധര്‍മ്മശാസ്താവു തന്നെ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്ന് അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്നു വിശ്വസിക്കുകയും, അടുത്ത ദിവസം തന്നെ പരിവാരങ്ങളോടുകൂടി ശബരിമലയിലേക്കു പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു.

അവിടെയെത്തി കാടുകള്‍ വെട്ടിത്തെളിച്ചു നോക്കി ചെന്നപ്പോള്‍ പരശുരാമനാല്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന വിഗ്രഹം കണ്ടെത്തി. എങ്കിലും രാജാവിനു നല്ല തൃപ്തിയായില്ല. “ഇവിടെ വന്നാല്‍ കാണാമെന്നാണല്ലോ സ്വാമി അരുളിച്ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. ഇവിടെ വന്നിട്ടു സ്വാമിയെ കണ്ടില്ലല്ലോ” എന്നായിരുന്നു രാജാവിന്റെ വിചാരം. ആ സമയത്ത്, “ഇപ്പോള്‍ എന്റെ വിഗ്രഹം കണ്ടാല്‍ മതി. അവിടെ എന്റെ സാന്നിധ്യം വേണ്ടതുപോലെയുണ്ട്. ആ ബിംബത്തില്‍ പൂജിച്ചു സേവിച്ചാല്‍ സര്‍വ്വാഭീഷ്ടങ്ങളും സാധിക്കും” എന്ന് ആരോ എവിടെ നിന്നോ വിളിച്ചു പറയുന്നതായി കേട്ടു. അതും സ്വാമി അരുളിച്ചെയ്തതു തന്നെ എന്നു വിശ്വസിച്ചു രാജാവ് അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചുകൊണ്ടു വേണ്ടുന്ന ആളുകളെയും സാധനങ്ങളുമെല്ലാം അവിടെ വരുത്തി മുറയ്ക്ക് അമ്പലം പണിയും പ്രസിദ്ധ തന്ത്രിയായ താഴമണ്‍ പോറ്റിയെക്കൊണ്ടു കലശവും നടത്തി ക്ഷേത്രത്തില്‍ പിന്നീടു നടക്കേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ക്കു പതിവുകളും നിശ്ചയിച്ചു. ദുഷ്ടമൃഗങ്ങള്‍ നിറഞ്ഞ ആ വനപ്രദേശത്ത് എന്നും മനുഷ്യര്‍ താമസിച്ചു പൂജയും മറ്റും നടത്തുക എന്നുള്ളത് അക്കാലത്ത് അസാധ്യമായിരുന്നതിനാല്‍ മാസം തോറും അഞ്ചു ദിവസം മാത്രം പൂജ നടത്തിയാല്‍ മതിയെന്നും, മകരസംക്രാന്തി, ആട്ടവിശേഷം (ആണ്ടിലൊരിക്കലുള്ള വിശേഷ ദിവസം) ആയിരിക്കണമെന്നും, അന്നു മുതല്‍ അഞ്ചു ദിവസം ഒരുല്‍സവം പോലെ ദേവനെ എഴുന്നള്ളിക്കുകയും മറ്റും വേണമെന്നും മകരമാസം അഞ്ചാം തിയ്യതി ആണ്ടു തോറും ഒരു കളഭവും, ഏഴാം തിയ്യതി ഒരു കുരുതിയും നടത്തണമെന്നും മറ്റുമാണ് നിശ്ചയിച്ചത്. അപ്രകാരമെല്ലാം ഇപ്പോഴും നടന്നു വരുന്നുമുണ്ട്. എന്നാലിപ്പോള്‍ മകരം മുതല്‍ ഒന്നിടയിട്ട് ആറു മാസങ്ങളില്‍ ആദ്യവും കുംഭം മുതല്‍ ഒന്നിടയിട്ട് ആറു മാസങ്ങളില്‍ ഒടുവിലും അഞ്ചു ദിവസം വീതമാണ് അവിടെ പൂജ നടത്തി വരുന്നത്. അങ്ങനെയായാല്‍ ആണ്ടില്‍ ആറു തവണ വീതം ഇവിടെപ്പോയാല്‍ മതിയല്ലോ. പൂജ നടത്താന്‍ പോകുന്നതു ശാന്തിക്കാരന്‍, കഴകക്കാരന്‍, മാരാന്മാര്‍, മറ്റു പരിചാരകന്മാര്‍ മുതലായവരെല്ലാവരും കൂടി നിവേദ്യത്തിനും, ശാന്തിക്കാരന്‍ മുതലായവര്‍ക്കു ഭക്ഷണത്തിനും മറ്റും വേണ്ടുന്ന അരി, കോപ്പുകള്‍ മുതലായ സകല സാധനങ്ങളും കെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ടും “സ്വാമിയേ! ശരണമയ്യപ്പോ!” എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുമാണ്. ഇങ്ങനെ പോകുന്നവര്‍ മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം കാട്ടാന, കരടി, കടുവാ, പുലി, ചെന്നായ മുതലായ ദുഷ്ടമൃഗങ്ങളെ ധാരാളമായി കാണുക സാധാരണമാണ്. എന്നാലിവയിലൊന്നും ഇവരെ ഉപദ്രവിക്കാറില്ല. ഇവരുടെ (സ്വാമിയേ ശരണമയ്യപ്പാ എന്നുള്ള) ശരണം വിളി കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ സകലമൃഗങ്ങളും ദൂരെ മാറിക്കൊള്ളും. അങ്ങനെ ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്നു. മകരസംക്രമ ദിവസം സ്വാമിദര്‍ശനത്തിനായി ഇപ്പോഴും ആണ്ടുതോറും അസംഖ്യം ആളുകള്‍ ശബരിമലയ്ക്കു പോകാറുണ്ടല്ലോ. അവരും ചിലപ്പോള്‍ വഴിക്കു കാട്ടാനകളേയും മറ്റും കാണാറുണ്ടെന്നും, ശരണം വിളിക്കുമ്പോള്‍ അവയെല്ലാമോടിപ്പോവുക പതിവാണെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു കേള്‍ക്കുന്നുണ്ട്.

അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ വാസം ശബരിമലയിലുറപ്പിക്കുകയും, അവിടെ അമ്പലം പണി, കലശം മുതലായവ നടത്തുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം പന്തളത്തു രാജാവ് ആ സ്വാമിയെ തന്റെ കുടുംബപരദേവതയായിത്തന്നെ വിചാരിച്ച് ആദരിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ദിവസം തോറും സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു തോന്നുകയും, അതു ശബരിമലയില്‍ച്ചെന്നു സാധിക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമായിരിക്കുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടു പന്തളത്തുതന്നെ കോയിക്കലിനു സമീപം ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ച് അവിടെയും വിധിപ്രകാരം ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിച്ചു. അതിനാല്‍ അവിടെയുള്ള രാജാക്കന്മാര്‍ക്കു മാത്രമല്ല രാജ്ഞികള്‍ക്കും ആബാലവൃദ്ധം എല്ലാവര്‍ക്കും പ്രതിദിനം ശാസ്താവിനെ ദര്‍ശനം കഴിക്കുന്നതിനും സൗകര്യം സിദ്ധിച്ചു.

പാണ്ഡ്യരാജകുടുംബത്തിലെ ഒരു ശാഖക്കാര്‍ വള്ളിയൂര്‍ എന്ന ദേശത്തു താമസമാക്കിയതായി മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ ശാഖക്കാരും കാലാന്തരത്തില്‍ ആ ദേശം വിട്ടു മലയാളത്തിലേക്കു തന്നെ പോന്നു. അവര്‍ അക്കാലത്തു തെക്കുംകൂര്‍ രാജ്യത്ത് ഉള്‍പ്പെട്ടിരുന്നതും ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂറില്‍ മീനച്ചില്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്നിരിക്കുന്നതുമായ പൂഞ്ഞാര്‍ എന്ന ദേശത്തു വന്നു ചേരുകയും ആ ദേശം തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനോടു വാങ്ങി കോയിക്കലുമുണ്ടാക്കി അവിടെ താമസമുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സ്ഥലത്തിനു കിഴക്കുള്ള മലയില്‍ നിന്നു പുറപ്പെട്ട് ഒരു നദി മുമ്പേ തന്നെ പടിഞ്ഞാട്ടു പ്രവഹിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതു കൂടാതെ ആ മലയുടെ മറ്റൊരു ഭാഗത്തു നിന്നു വേറെ ഒരു നദി കൂടി ഇടക്കാലത്തു പുറപ്പെട്ടു പടിഞ്ഞാട്ടു പ്രവഹിച്ചു തുടങ്ങി. ആ നദിയെ എല്ലാവരും ‘പുത്തനാറ്’ എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതു കാലക്രമേണ ‘പൂഞ്ഞാറ്’ എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ആ നദിയുടെ തീരത്തുള്ള ദേശത്തിനും ആ പേരു തന്നെ സിദ്ധിച്ചു. ആ പേരിനെ സംസ്കൃതഭാഷ പണ്ഡിതന്മാര്‍ സംസ്കൃതീകരിച്ചു ‘പുണ്യാപഗ’ എന്നാക്കിത്തീര്‍ത്തിട്ടുമുണ്ട്. പൂഞ്ഞാറ്റില്‍ രാജാ(തമ്പുരാ)ക്കന്മാര്‍ക്കും പ്രധാന പരദേവത ശാസ്താവു തന്നെയാണ്. അതിനാല്‍ അവിടെയും കോയിക്കലിനടുത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവിടെയും ഇപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രമര്യാദ പ്രകാരം ദിവസം തോറും പൂജ മുതലായവയും, ആണ്ടു തോറും ഉല്‍സവം മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങളും നടത്തിവരുന്നുണ്ട്.

തെക്കുംകൂര്‍, വടക്കുംകൂര്‍, ചെമ്പകശ്ശേരി, കായംകുളം മുതലായ രാജ്യങ്ങള്‍ പിടിച്ചടക്കിയതിന്റെ ശേഷം പന്തളം കൂടി തന്റെ രാജ്യത്തോടു ചേര്‍ത്താല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് അതിനായി ശ്രമിച്ചു തുടങ്ങുകയും, വലിയ യുദ്ധവും മറ്റും കൂടാതെ അതു സാധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഒരുടമ്പടി പ്രകാരമാണ് തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു പന്തളം ദേശം കൈവശപ്പെടുത്തിയത്. പന്തലം ദേശം പന്തളത്തു രാജാവില്‍ നിന്നു കൈവശപ്പെടുത്തിയ കാലത്തു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവ് എഴുതിക്കൊടുത്തിട്ടുള്ള ഉടമ്പടിയുടെ സാരം, പന്തളത്തു രാജാവിന്റെ കുടുംബത്തില്‍ ചെലവിന് ആവശ്യമുള്ള നെല്ലും പണവും ആണ്ടു തോറും അടുത്തൂണ്‍ (പെന്‍ഷന്‍) ആയിക്കൊടുത്ത് ആ കുടുംബത്തെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കാതെ എന്നും രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാമെന്നാണ്. ആ രാജകുടുംബത്തിലിപ്പോള്‍ ആളുകള്‍ പണ്ടത്തേതില്‍ വളരെയധികം വര്‍ദ്ധിച്ചിട്ടുള്ളതുകൊണ്ടൂം അടുത്തൂണിന്റെ സംഖ്യ അതിനുതക്കവണ്ണം കൂട്ടിക്കൊടുക്കാത്തതിനാലും ആ മാന്യകുടുംബക്കാരിപ്പോള്‍ നിത്യവൃത്തിക്കു വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍ക്കുന്നത്.

പന്തളം ദേശം തിരുവിതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ത്തിട്ടും ശബരിമല ദേവസ്വം ആ സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തിട്ടില്ലായിരുന്നു. അവിടെ നടവരവായിട്ടും മറ്റുമുള്ള ആദായം കാലക്രമേണ വളരെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ ആ ദേവസ്വവും പിന്നീടു തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ച്ചേര്‍ത്തു. അതിനാല്‍ ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനായ പന്തളത്തു രാജാവിന് അവിടെനിന്ന് ഇപ്പോള്‍ ഒരു കാശു പോലും കിട്ടാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ചില തിരുവാഭരണങ്ങളും മറ്റും ഇപ്പോഴും വെച്ചു സൂക്ഷിക്കുന്നതു പന്തളത്തു രാജാവു തന്നെയാണ്. അവയ്ക്കെല്ലാം തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ കണക്കുമുണ്ട്. ആ വക തിരുവാഭരണങ്ങളും മറ്റും എടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടു പന്തളത്തു രാജാവ് ഇപ്പോഴും ആണ്ടുതോറും മകരസംക്രാന്തിക്കു ശബരിമല എത്തുക പതിവാണ്. അവിടെ മകരം ഏഴാം തീയതി വരെ പതിവുള്ള അടിയന്തിരങ്ങളെല്ലാം കഴിയുന്നതു വരെ രാജാവ് അവിടെത്തന്നെ താമസിക്കുകയും പിന്നെ തിരുവാഭരണങ്ങള്‍ മുതലായവ എടുപ്പിച്ചുകൊണ്ടു തിരിയെപ്പോരികയുമാണ് പതിവ്. തിരുവാഭരണങ്ങളും മറ്റും കൊണ്ടു പോകുമ്പോഴും തിരിയെക്കൊണ്ടു പോരുമ്പോഴും അകമ്പടിയായി പോലീസുകാര്‍ മുതലായ സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥന്മാരും മറ്റുമുണ്ടായിരിക്കും. ആ യാത്ര വാദ്യഘോഷങ്ങളോടും മറ്റും കൂടി വളരെ കേമമായിട്ടാണ് ഇപ്പോഴും നടന്നു വരുന്നത്. ആ പോക്കുവരവു വകയ്ക്കുള്ള ചെലവുകളെല്ലാം സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു ചെയ്തു വരുന്നുണ്ട്. പന്തളത്തു തമ്പുരാന്‍ ശബരിമലയില്‍ താമസിക്കുന്ന ദിവസങ്ങളില്‍ ബഹുമാനസൂചകമായി അരി, കോപ്പു മുതലായവ സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു കൊടുക്കുകയും പതിവാണ്.

പന്തളത്തു രാജാവ് ആണ്ടു തോറും മകരസംക്രാന്തിക്കു ശബരിമലയില്‍ പോവുകയും ആറേഴു ദിവസം അവിടെത്താമസിക്കുകയും പതിവാണെങ്കിലും നടയ്ക്കു നേരെ ചെന്നു സ്വാമിയെ വന്ദിക്കുക പതിവില്ല. അതിനു രണ്ടു കാരണങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു വരുന്നുണ്ട്. അയ്യപ്പസ്വാമി രാജാവിന്റെ സേനാനായകനായിത്താമസിച്ചിരുന്ന ആളാണല്ലോ. അതിനാല്‍ രാജാവു നേരെ ചെല്ലുമ്പോള്‍ സ്വാമി എണീറ്റ് ആചാരം ചെയ്യണം. അതിനിടയാക്കുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണു രാജാവു നേരെ പോകാത്തത് എന്നൊരു പക്ഷം. അതല്ല, ശബരിമലശ്ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതു പരശുരാമനും, പന്തളത്തു രാജാവു ക്ഷത്രിയനുമാണല്ലോ. അതു കൊണ്ടു പരശുരാമനോടുള്ള പൂര്‍വ്വവൈര്യം നിമിത്തമാണ് രാജാവു നടയ്ക്കു നേരെ പോകാത്തത് എന്നാണു രണ്ടാം പക്ഷം. കാരണമെന്തായിരുന്നാലും രാജാവ് അവിടെ നടയ്ക്കു നേരെ ചെന്നു സ്വാമിയെ വന്ദിക്കാറില്ലെന്നുള്ളതു വാസ്തവം തന്നെ.

ശബരിമലയില്‍ പ്രധാന ദേവന്‍ ശാസ്താവു തന്നെയെങ്കിലും അവിടെ വേറെ ചില മൂര്‍ത്തികളെയും കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവയില്‍ പ്രധാനം ഭദ്രകാളിയാണ്. ഭദ്രകാളിയെ കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്നതു രണ്ടു നിലയിലായിട്ടുള്ള ഒരു ചെറിയ മാളികയുടെ മുകളിലത്തെ നിലയിലാണ്. അതിനാല്‍ ആ ഭഗവതിയെ സാധാരണയായി പറഞ്ഞു വരുന്നത് ‘മാളികപ്പുറത്തമ്മ’ എന്നാണ്. ഇതു കൂടാതെ അവിടെ ‘വാവരു’സ്വാമിയെന്നും കടുത്ത സ്വാമിയെന്നും രണ്ടു മൂര്‍ത്തികള്‍ കൂടി ഉണ്ട്. വാവരുസ്വാമി ജാതിയില്‍ മുഹമ്മദീയനും കടുത്തസ്വാമി ശൗണ്ടിക (ഈഴവ)നുമായിരുന്നു. അവര്‍ രണ്ടു പേരും അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ ആജ്ഞാകാരന്മാരായിരുന്നുവത്രേ. അവര്‍ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചിട്ടും അയ്യപ്പസ്വാമിയെ വിട്ടുപോകാന്‍ മനസ്സില്ലാതെ സ്വാമിയുടെ സന്നിധിയില്‍ തന്നെ നിന്നിരുന്നതിനാലാണ് അവരേയും അവിടെ കുടിയിരുത്തിയത്. ഈ മൂന്ന് ഉഗ്രമൂര്‍ത്തികളേയും ഉദ്ദേശിച്ചാണ് മകരം ഏഴാം തീയതി അവിടെ പതിവായി ഒരു കുരുതി കഴിച്ചു വരുന്നത്.

അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ മാഹാത്മ്യം പറയുക എന്നു വെച്ചാല്‍ അവസാനം ഇല്ലാതെയുണ്ട്. അവിടുത്തെ അത്ഭുതങ്ങള്‍ മിക്കവയും പ്രസിദ്ധങ്ങളാകയാലും ലേഖനം ക്രമത്തിലധികം ദീര്‍ഘിച്ചു പോകുമെന്നുള്ളതുകൊണ്ടും അവയൊന്നും ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നില്ല. മുമ്പ് പറഞ്ഞിട്ടുള്ള സംഗതികള്‍ കൊണ്ടു സ്വാമിയുടെ സാന്നിധ്യം ശബരിമലയില്‍ സാമാന്യത്തിലധികമായിട്ടുണ്ടെന്ന് ഊഹിക്കാവുന്നതുമാണല്ലോ.

പന്തളത്തു രാജാവു പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തുനിന്നു പോരുന്ന സമയം സ്ഥാവര വസ്തുക്കളെല്ലാം ഓരോരുത്തര്‍ക്കു പാട്ടത്തിനായി പതിച്ചുകൊടുത്തിട്ടാണ് പോന്നതെന്നു മുന്‍പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. രാജാവു പോന്നതിനുശേഷം കുറച്ചുകാലത്തേക്ക് കാര്യസ്ഥന്മാരെ പാണ്ടിയിലയച്ചു പാട്ടം പിരിപ്പിക്കുകയും ചില കുടിയാന്മാര്‍ പാട്ടം പന്തളത്തു കൊണ്ടു വന്നു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കാലാന്തരത്തില്‍ അതു രണ്ടുമില്ലാതെയായി. ഇപ്പോള്‍ പന്തളത്തു രാജാക്കന്മാര്‍ക്കു തങ്ങള്‍ക്കു പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തു ചില സ്ഥാവരവസ്തുക്കളുണ്ടായിരുന്നു എന്നുള്ള കേട്ടുകേള്‍വിയല്ലാതെ ആ വസ്തുക്കളെവിടെയാണെന്നും എത്ര ഉണ്ടെന്നും, കുടിയാന്മാരാരെല്ലാമാണെന്നും മറ്റുമുള്ള യാതൊരു നിശ്ചയവുമില്ല. അപ്രകാരം തന്നെ ആ കുടിയാന്മാര്‍ക്കു തങ്ങളുടെ ജന്മിയെക്കുറിച്ച് കേട്ടുകേള്‍വിയല്ലാതെ അവരെവിടെയാണെന്നു പോലും നിശ്ചയമില്ലാതായിട്ടുണ്ട്. വസ്തുക്കള്‍ കൈമാറിക്കൈമാറി ഇപ്പോഴത്തെ അനുഭവക്കാര്‍ പണ്ടത്തെ കുടിയാന്മാരുടെ വംശ്യന്മാരല്ലാതെയുമായിപ്പോയിട്ടുണ്ടായിരിക്കാം. എങ്കിലും ആ വസ്തുക്കളനുഭവിക്കുന്നവരില്‍ ചിലര്‍ക്കു ചില ദോഷങ്ങള്‍ കാണുകയാല്‍ അവര്‍ പ്രശ്നം വെച്ചു നോക്കിക്കുകയും, ജന്മിയായ തമ്പുരാനു പാട്ടം കൊടുക്കാത്തതുകൊണ്ടാണെന്നു പ്രശ്നക്കാര്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ഇപ്പോഴും ചിലര്‍ പാണ്ടിയില്‍ നിന്നു പന്തളത്തു വന്നു പണവും ചില പണ്ടങ്ങളും മറ്റു കാഴ്ചവെച്ചു തമ്പുരാനെ കണ്ടു വന്ദിക്കുകയും, അയ്യപ്പസ്വാമിക്കു വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. കാലപ്പഴക്കം കൊണ്ട് വസ്തുക്കളെയും പാട്ടത്തെയും സംബന്ധിച്ചു യാതൊരു പ്രമാണവും തമ്പുരാന്റെയും കുടിയാന്റെയും കൈവശത്തിലില്ലാതെയായിപ്പോയിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ആ വസ്തുക്കളില്‍ നിന്നു ശരിയായ ആദായം ഇനി തമ്പുരാനു കിട്ടാന്‍ എളുപ്പമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. ഇപ്പോള്‍ ചില സമയം, ചിലര്‍ വല്ലതും കുറേശ്ശേ തമ്പുരാനു കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുക്കന്നത് അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ കൃപ കൊണ്ടു മാത്രമാണ്. ആ സ്വാമി രാജകുടുംബത്തെ സകല ശ്രേയസ്സുകളുമുണ്ടാ യി കാത്തിടാനോര്‍ത്തിടട്ടെ.

മുക്കണ്ണന്‍ മോദപൂര്‍വ്വം മുരമഥനമഹാ-
മായതന്‍ കായമാരാല്‍
തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്താഞ്ഞണഞ്ഞുല്‍ക്കടമദനരസം
മൂത്തുകൂത്താടിയപ്പോള്‍
ചിക്കെന്നുണ്ടായ ദേവന്‍ ഹരിഹരതനയന്‍
ചിന്മയന്‍ നമ്മളേ മാ-
ലൊക്കെത്തീര്‍ത്തുള്‍ക്കുരുന്നില്‍ക്കനിവൊടു സതതം
കാത്തിടാനോര്‍ത്തിടട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 109
വൈയ്ക്കത്തെപ്പാട്ടുകള്‍

വൈയ്ക്കത്തു വടക്കേനടയില്‍പ്പാട്ടെന്നും തെക്കേനടയില്‍പ്പാട്ടെന്നുമുള്ള അടിയന്തിരങ്ങള്‍ പ്രസിദ്ധങ്ങളാണല്ലോ. ഇവയില്‍ തെക്കേനടയില്‍പ്പാട്ടുണ്ടായിട്ടു വളരെക്കാലമായതിനാല്‍ അതിനെക്കുറിച്ചു കേട്ടുകേള്‍വിയല്ലാതെ അതു കണ്ടിട്ടുള്ളവര്‍ ഇപ്പോള്‍ ആരും ഉണ്ടെന്നുതോന്നുന്നില്ല. വടക്കെനടയില്‍പ്പാട്ടു പത്തുപന്ത്രണ്ടു കൊല്ലംമുമ്പും ഉണ്ടായതായി ഓര്‍ക്കുന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ അതു പലരും കണ്ടിട്ടുണ്ടായിരിക്കാം. എങ്കിലും ഈ പാട്ടുകള്‍ എന്നുതുടങ്ങിയെന്നും തുടങ്ങാനുള്ള കാരണമെന്തെന്നും അറിയാവുന്നവര്‍ വളരെ ചുരുക്കമായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇവയെക്കുറിച്ചു കേട്ടിട്ടുള്ള സംഗതികള്‍ ജനങ്ങളുടെ അറിവിനായി താഴെപ്പറഞ്ഞു കൊള്ളുന്നു. ‌‌‌ പണ്ടു വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു രാജവാഴ്ച ഉണ്ടായിരുന്ന കാലത്ത് ഒരിക്കല്‍ വൈയ്ക്കംദേശത്തു വസൂരി എന്ന സാംക്രമികരോഗം ബാധിച്ചു കലശല്‍കൂട്ടി. അതുതുടങ്ങി രണ്ടുമൂന്നുമാസമായിട്ടും ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതല്ലാതെ ശമിക്കാനുള്ള ലക്ഷണമൊന്നും കണ്ടുതുടങ്ങിയില്ല. അക്കാലത്തിനിടയ്ക്ക് ഈ രോഗം നിമിത്തം അവിടെ അനേകമാളുകള്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെയായാല്‍ ക്രമേണ ജനങ്ങളെല്ലാം നശിച്ചുപോകുമല്ലോ എന്നുള്ള വിചാരവും ഭയവും ജനങ്ങളുടേയും രാജാവിന്റേയും മനസ്സിലുങ്കരിച്ചു. രാജാവ് ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി ഈ രോഗബാധയ്ക്കു കാരണമെന്താണെന്നും ഇതിന്റെ ശമനത്തിന് എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതെന്നും പ്രശ്നംവയ്പ്പിച്ചുനോക്കിച്ചു. അപ്പോള്‍ വസൂരി മുതലായ രോഗങ്ങളുണ്ടാകുന്നതു കുജന്റെ വിരോധംകൊണ്ടാണെന്നും കുജന്റെ ദേവത ഭദ്രകാളിയാണെന്നും “ദേവതാകൃതവിരോധശാന്തയേ ദേവതാനമനമേവ യുജ്യതേ” എന്നുള്ളതുകൊണ്ട് ഈ രോഗബാധാശമത്തിനു ഭദ്രകാളിയെ സേവിക്കുകതന്നെയാണു വേണ്ടതെന്നും കേരളത്തിലുള്ള ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ പ്രാധാന്യം കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ക്കാണെന്നും അതിനാല്‍ അവിടെച്ചെന്നു ഭജിച്ച് അവിടെനിന്നുണ്ടാകുന്ന കല്പനപോലെ ചെയ്താല്‍ ഈ ആപത്തൊഴിയുമെന്നു വിധിച്ചു. അതിനാല്‍ രാജാവ് അടുത്തദിവസംതന്നെ പുറപ്പെട്ടു കൊടുങ്ങല്ലൂരെത്തി, തന്റെ ദേശത്തിനു ബാധിച്ചിരിക്കുന്ന ആപത്തൊഴിച്ചുതരണമെന്നും പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ട് ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചു തുടങ്ങി. ആ ഭജനം ഒരു മണ്ഡലം (നാല്പത്തൊന്നുദിവസം) ആയപ്പോള്‍ രാജാവു രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയിരുന്ന സമയം അദ്ദേഹത്തിനൊരു ദര്‍ശനം ഉണ്ടായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തലയ്ക്കല്‍ ഒരു സ്ത്രീ ചെന്നുനിന്നുകൊണ്ട് “എന്നെ ഉദ്ദേശിച്ചു വൈയ്ക്കത്തുമതില്‍ക്കകത്തു വടക്കേനടയില്‍ വെച്ച് പന്ത്രണ്ടു ദിവസം കളമെഴുത്തും പാട്ടും, പാട്ടുകാലംകൂടുന്നദിവസം ഒരു കുരുതിയും നടത്തിയാല്‍ തല്‍ക്കാലം ഉണ്ടായിരിക്കുന്ന ആപത്തൊഴിയുമെന്നും ഇങ്ങനെ പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലംകൂടുമ്പോള്‍ പതിവായി നടത്തിക്കൊണ്ടാല്‍ മേലാലും ഈ വിധമുള്ള ആപത്തുണ്ടാവുകയില്ലെന്നും പാട്ടുനടത്തേണ്ടത് ഇന്നിന്നപ്രകാരംവേണമെന്നും തലയ്ക്കല്‍ ഇരിക്കുന്ന ഈ വാള്‍കൂടി കൊണ്ടുപോയി ഇതൊരു പീഠത്തിന്മേല്‍വെച്ച് എന്നെസ്സങ്കല്പിച്ചു പൂജിച്ചിട്ടുവേണം പാട്ടുനടത്താ”നെന്നും പറഞ്ഞതായിട്ടാണ് ദര്‍ശനം ഉണ്ടായത്. രാജാവുടനെ ഉണര്‍ന്നു കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരേയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും തലയ്ക്കല്‍ ഒരു വാളിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭഗവതി തന്നെയാണ് തവന്റെയടുക്കല്‍വന്ന് പാട്ടുനടത്തണമെന്നും മറ്റും അരുളിച്ചെയ്തതെന്ന് അദ്ദേഹം പൂര്‍ണ്ണമായും വിശ്വസിച്ചു.

‌‌‌പിറ്റേദിവസം കാലത്തു രാജാവു കുളിച്ചു ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി രാജാവിനോട്, “ഇന്നലെ അടുക്കല്‍ വന്നിരുന്നതു ഞാന്‍ തന്നെയാണ്; ഒട്ടും സംശയിക്കേണ്ട. ഞാന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെയൊക്കെ ചെയ്താല്‍ ആപത്തും അനര്‍ത്ഥവുമെല്ലാം നീങ്ങി സുഖമുണ്ടാകും” എന്നു കല്പിക്കുകയും ഭസ്മം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാവു ഭക്തിവിശ്വാസങ്ങളോടുകൂടി ആ പ്രസാദം വാങ്ങികൊണ്ട് അകത്തുചെന്ന് ശിവനെയും ദേവിമാരെയും വന്ദനിക്കുകയും ചില വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തിട്ടു വാളുകൊണ്ടുമടങ്ങി വൈയ്ക്കത്തെത്തുകയും ദേവി കല്പിച്ചിരുന്നതുപോലെ സാഘോഷം പാട്ടു നടത്തുകയും പാട്ടു കാലംകൂടിയപ്പോഴേക്കും വസൂരി ബാധ ആ ദേശത്തുനിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുപോകുകയും ചെയ്തു. അന്നു വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന് ദേവി കൊടുത്ത വാള്‍ ഇപ്പോഴും വൈയ്ക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തിലെ ഭണ്ഡാരത്തിലിരിക്കുന്നുണ്ട്. പാട്ടുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ വാദ്യഘോഷങ്ങളോടുകൂടി ആ വാള്‍ എഴുന്നള്ളിച്ചുവച്ച് പൂജിച്ചിട്ടാണ് പാട്ടുനടത്തുക പതിവ്. ‌‌‌ വടക്കുപുറത്തു പാട്ട് പന്ത്രണ്ടുദിവസം നടത്തുന്നതും നടത്തേണ്ടതും വലിയ ഉത്സവംപോലെതന്നെയാണ്. എല്ലാദിവസവും കെങ്കേമമായ എഴുന്നള്ളത്തും വെടിക്കെട്ടും മറ്റും പതിവുണ്ട്. ഓരോദിവസവും ഓരോ ദേശക്കാരുടെ പേര്‍ക്കാകയാല്‍ അവരുടെ മത്സരംകൊണ്ട് എല്ലാദിവസവും കേമമാകുകയാണ് പതിവ്. ഇതിനും ഒരു കൊടിയേറ്റു പതിവുണ്ട്. അതിനു കരക്കാര്‍കൂടി ഒരു വലിയ അടയ്ക്കാമരം മുറിച്ചെടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു മതില്‍ക്കകത്തു നാട്ടി അതിന്മേലൊരു കൊടിക്കൂറ കെട്ടിത്തൂക്കുകുയാണ് പതിവ്. ഈ കൊടിയേറ്റത്തിന്റെ തന്ത്രിയും പരികര്‍മ്മികളുമൊക്കെ കരക്കാര്‍തന്നെ. ധ്വജപ്രതിഷ്ഠകഴിക്കുന്നതുതന്നെ അവരാണല്ലോ.

‌‌‌മതില്‍ക്കകത്തു വടക്കേനടയില്‍ വലിയ നെടുമ്പുരകെട്ടി കുത്തിമറച്ചു കെട്ടിവിതാനിച്ച് അലങ്കരിച്ച് അതില്‍വച്ചാണ് കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്തുന്നത്. മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ അറുപത്തിനാല് കൈയായിട്ടായിരുന്നു കളമെഴുതിയിരുന്നതെന്നു കേള്‍വിയുണ്ട്. അതു കണ്ടിട്ടുള്ളവര്‍ ഇപ്പോള്‍ ഉണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അടുത്തു കഴിഞ്ഞകാലങ്ങളില്‍ മുപ്പത്തിരണ്ട് കൈയായിട്ടേ കളമെഴുതാറുള്ളു. കളത്തിന്റെ കൈയെത്രയായിരുന്നാലും ഈ അടിയന്തിരം നടത്തിയാല്‍ പിന്നെ പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലത്തേക്ക് വൈയ്ക്കം ദേശത്തു വസൂരി, വിഷൂചിക മുതലായ സാംക്രമികരോഗങ്ങള്‍ ഇക്കാലത്തുമുണ്ടാകാറില്ല. പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞിട്ടും ഇതു നടക്കാതെയിരുന്നാല്‍ പകരുന്ന വ്യാധി എന്തെങ്കിലും ആ ദിക്കില്‍ ഉണ്ടായിത്തീരുമെന്നുള്ളതും തീര്‍ച്ചതന്നെയാണ്. ഈ കളമെഴുത്തും പാട്ടും നടത്താനുള്ള അവകാശം (കര്‍മ്മിസ്ഥാനം) വൈയ്ക്കത്തു പുതുശ്ശേരി കുറുപ്പിനാണ്. ആ തറ വാട്ടിലേക്ക് ഈ സ്ഥാനം കൊടുത്തിട്ടുള്ളത് വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവാണത്രെ.

‌‌‌ഇനി തെക്കുപുറത്തു പാട്ടിനെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്‍പം പറയാം. വൈയ്ക്കത്തുപെരുംതൃക്കോവില്‍ക്ഷേത്രം ഊരാണ്‍മക്കാരായ ചില നമ്പൂരിമാരുടെ വകയായിരുന്നു. വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനു രാജാധിപത്യമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടു ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളിലും ചില അധികാരങ്ങള്‍ നടത്തിയിരുന്നു. അതില്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരും രാജാവും തമ്മില്‍ ചില അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളും സ്വരച്ചേര്‍ച്ചയില്ലായ്കയും ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരും രണ്ടായി ഭിന്നിച്ച് ഒരു ഭാഗക്കാര്‍ രാജാവിനോടു ചേര്‍ന്നും മറ്റേ ഭാഗക്കാര്‍ തനിച്ചും നിലയായി. അക്കാലത്തെ ആ രണ്ടുഭാഗക്കാരും തമ്മില്‍ കൂടെക്കൂടെ വലിയ വഴക്കുകളും തര്‍ക്കങ്ങളും ശണ്ഠകളും തന്നിമിത്തം അനേകം നാശങ്ങളുമുണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

‌‌‌ഇപ്പോള്‍ വൃശ്ചികമാസത്തിലും കുംഭമാസത്തിലും അഷ്ടമിനാള്‍ ഉദയനാപുരത്തപ്പനെ എഴുന്നള്ളിച്ചു പെരുംതൃക്കോവിലിലേക്കു കൊണ്ടുവരാറുണ്ടല്ലോ. അതുപോലെ മുന്‍കാലങ്ങളില്‍ ഉദയനാപുരത്തെ ഉത്സകാലങ്ങളില്‍ വൈക്കത്തപ്പനെ എഴുന്നള്ളിച്ച് അങ്ങോട്ടും കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. ഒരു കൊല്ലം വൈക്കത്തപ്പനെ ഉദയനാപുരത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളിക്കാന്‍ ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരില്‍ ചിലര്‍ എഴുന്നള്ളിക്കരുതെന്നു പറഞ്ഞു വിരോധിച്ചു. അതു വകവയ്ക്കാതെ മറുഭാഗക്കാര്‍ എഴുന്നള്ളിപ്പിച്ചു. എഴുന്നള്ളത്തു വടക്കേഗോപുരത്തിനു പുറത്തായപ്പോള്‍ വിരോധിച്ച ഭാഗക്കാര്‍ ചെന്ന് എഴുന്നള്ളിച്ചിരുന്ന ആനയുടെ തുമ്പിക്കൈ വെട്ടിമുറിച്ചിട്ടു. ആന പ്രാണവേദനയോടുകൂടി ഓടിത്തുടങ്ങി. ആനപ്പുറത്തിരുന്നവരെല്ലാം താഴെവീണു. അപ്പോഴേക്കും രണ്ടുഭാഗക്കാരും തമ്മില്‍ അടിയും പിടിയും വെട്ടും കുത്തും തുടങ്ങി. വലിയ ലഹളയായി. അതിനാല്‍ വൈക്കത്തപ്പന്റെ എഴുന്നള്ളത്തുണ്ടായില്ല. അങ്ങനെയത് അക്കാലംമുതല്‍ക്കു നിര്‍ത്തലാവുകയും ചെയ്തു.

‌‌‌ആ ലഹളയില്‍ തോറ്റ ഭാഗക്കാര്‍ വിരോധികള്‍ നശിക്കുന്നതിനായി കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ച്ചെന്നു ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചു. ശത്രുക്കള്‍ നശിക്കുന്നതിനു വടക്കേനടയില്‍വെച്ചു നടത്തുന്നതുപോലെ തെക്കേനടയില്‍വെച്ചു പാട്ടു നടത്തിയാല്‍ മതിയെന്ന് അവിടെ നിന്നു ഭഗവതിയുടെ കല്‍പന കിട്ടി. അതിനാല്‍ ഭഗവതിയെ സേവിച്ചിരുന്നവര്‍ മടങ്ങി. വൈക്കത്തുവന്നു തെക്കേനടയില്‍വെച്ചു പാട്ടുനടത്തി. അതിന്റെ നെടുംപുര പനച്ചില്‍ ഭഗവതിയുടെ നടയ്ക്കു നേരെ തന്നെയായിരുന്നു. പാട്ടിന്റെ ചടങ്ങുകളെല്ലാം വടക്കേനടയിലേപ്പോലെ തന്നെ. ‌‌‌ തെക്കേനടയില്‍ പാട്ടു തുടങ്ങീട്ടും ഭിന്നിച്ച ഭാഗക്കാര്‍ തമ്മില്‍ കൂടെക്കൂടെ ലഹളയുണ്ടാവുകയും ലഹളയില്‍ തോല്‍ക്കുന്നവര്‍ മറുഭാഗക്കാര്‍ നശിക്കുന്നതിനായി തെക്കേനടയില്‍ പാട്ടുനടത്തുകയും ഏതാനുംകാലമുണ്ടായി. അപ്പോഴേക്കും വടക്കുംകൂര്‍ രാജ്യം തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു പിടിച്ചടക്കുകയും അതോടുകൂടി പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രവും തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാര്‍വകയായിത്തീരുകയും ആ ദേവസ്വത്തില്‍ ഊരാണ്‍മക്കാരായ നമ്പൂരിമാരുടെയും വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെയും അധികാരം നാമാവശേഷമായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അവര്‍ക്കു പരസ്പരം വൈരത്തിനു കാരണമില്ലാതെയായിവരികയാല്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും ശത്രുക്കളില്ലാതെയായി. കാരണമില്ലാതെ കാര്യമുണ്ടാവുകയില്ലല്ലോ. അവരുടെ ശത്രുത്വത്തിനും വഴക്കിനും ലഹളയ്ക്കുമൊക്കെ പ്രധാനകാരണമായിരുന്നത് ദേവസ്വാധികാരമായിരുന്നുവല്ലോ. അത് അവര്‍ക്കാര്‍ക്കുമില്ലാതെയായപ്പോള്‍ പണ്ടൊരു സ്ത്രീ “കഴുത്തിലെ മിന്നുംപോയി, മനസ്സിനു സൗഖ്യവും ആയി” എന്നു പറഞ്ഞതുപോലെ എല്ലാവര്‍ക്കും സുഖമായി. അപ്പോള്‍ തെക്കുപുറത്തു പാട്ടുമില്ലാതെയായി.

അദ്ധ്യായം 110
പെരുമ്പിലാവില്‍ കേളുമേനോന്‍

പെരുമ്പിലാവില്‍ എന്ന വീട് ബ്രിട്ടീഷു മലബാറില്‍ പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ച്ചേര്‍ന്ന പള്ളിക്കര അംശത്തില്‍ വടക്കും‌മുറി ദേശത്ത്, ലോകപ്രസിദ്ധമായ മൂക്കോല ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്ന് ഏകദേശം കാല്‍ നാഴിക വടക്കു പടിഞ്ഞാ‍റാണ് ഇപ്പോള്‍ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഈ ഗൃഹം പൊന്നാനിയില്‍ തൃക്കാവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപമായിരുന്നു. അവിടെനിന്ന് ഇത് ഇവിടെയാക്കിയത് നമ്മുടെ കഥാ നായകന്റെ മാതാമഹനായിരുന്ന അച്ചാഴിയത്തു കോന്തിമേനോന്‍ എന്ന മഹാനാണ്. ഈ തറവാട്ടുകാര്‍ മുമ്പിനാലെ നടത്തി വരുന്ന ദാനധര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്കും ഈശ്വരസേവാദികള്‍ക്കും ഇപ്പോഴും യാതൊരു ലോപവും വരുത്തീട്ടില്ലാത്തതിനാലും അവരുടെ പേരില്‍ മൂക്കോല ഭഗവതിയുടെ കാരുണ്യം ധാരാളമായിട്ടുള്ളതുകൊണ്ടും അവിടെ ഇക്കാലത്തും സന്തതിയും സമ്പത്തും സുഖവും കീര്‍ത്തിയും വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെയിരിക്കുന്നു.

നമ്മുടെ കഥാ നായകനായ കേളുമേനോന്‍ ജനിച്ചതു 991-ആ മാണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹ ത്തിന് ഒരു ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരനും നാലു സഹോദരിമാരുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരെയെല്ലാം യഥാകാലം കാരണവന്മാര്‍ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനു നിയമിക്കുകയും അവരെല്ലാം അക്കാലത്തെ രീതിയനുസരിച്ചു പഠിച്ച് എഴുതാനും വായിക്കാനും ശീലമാക്കുകയും ചെയ്തു. കുശാഗ്രബുദ്ധിയായിരുന്ന കേളുമേനോന് എഴുത്തും വായനയും ശീലമാക്കാന്‍ അധികദിവസത്തെ പരിശ്രമം വേണ്ടിവന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിനു ബുദ്ധിക്കു ചേര്‍ന്നതായ ഉത്സാഹ ശീലവുമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കാരണവന്മാരുടേയും മറ്റും ശാ‍സനയില്‍ അമര്‍ന്നു നില്‍ക്കാത്ത ഒരു സ്വതന്ത്ര ബുദ്ധിയായിരുന്നു. സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ചാല്‍ കാരണവന്മാരുടെ ആജ്ഞ അനുസരിക്കാതെ യഥേഷ്ടം നടക്കാന്‍ സാധിക്കുകയില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം പതിനാറാമത്തെ വയസ്സില്‍ സ്വന്തം നാടും വീടും വിട്ടുപോയി.

ഏതാനും ദിവസം ചില സ്ഥലങ്ങളില്‍ അലഞ്ഞു നടന്നതിന്റെ ശേഷം കേളു മേനോന്‍ എടക്കുളം എന്ന ദിക്കില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അവിടെ വച്ച് ഒരു മാന്യ നായര്‍ കുടുംബത്തിലെ കാരണവര്‍ ദൈവഗത്യാ ഇദ്ദേഹത്തെ സബഹുമാനം വിളിച്ചു സ്വഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിച്ചു താമസിപ്പിച്ചു. ആ കാരണവര്‍ ഈ കുട്ടിക്കു യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടിനും ഇടയാക്കാതെ പുത്രനിര്‍വിശേഷമായ വാത്സല്യത്തോടു കൂടിയാണ് അവിടെ താമസിപ്പിച്ചത്. അതിനാല്‍ അവിടെ താമസിക്കുന്നതിന് അദ്ദേഹത്തിന് ഒട്ടും വൈരസ്യം തൊന്നിയില്ല.

അവിടെ അടുത്തുതന്നെ ചങ്ങമ്പള്ളിക്കുരുക്കള്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ ഒരു മുഹമ്മദീയാഭ്യാസി ഒരു കളരികെട്ടി ഏതാനും കുട്ടികളെച്ചേര്‍ത്തു കായികാഭ്യാസം പരിശീലിപ്പിച്ചിരുന്നു. അതറിഞ്ഞു കേളുമേനോന്‍ ഒരു ദിവസം അവിടെച്ചെന്ന് അവിടുത്തെ അഭ്യാസമുറകളെല്ലാം കാണുകയും ആ കളരിയില്‍ച്ചേര്‍ന്നു പഠിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനും ആഗ്രഹം ജനിക്കുകയും ആ വിവരം അദ്ദേഹം താമസിച്ചിരുന്ന വീട്ടിലെ കാരണവരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും അദ്ദേഹവും അവിടെച്ചേര്‍ന്നു പഠിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. സമര്‍ത്ഥനായ ഈ കുട്ടിയെ വീട്ടില്‍ കാണാതെയായപ്പോള്‍ അവിടെയെല്ലാവര്‍ക്കും വലിയ പരിഭ്രമവും സങ്കടവുമുണ്ടായി. അവര്‍ നാലു വഴിക്കും ആളുകളെ അയച്ചു നടത്തിയ അന്വേഷണം‌മൂലം കുട്ടി ഇന്ന ദിക്കില്‍, ഇന്ന സ്ഥിതിയില്‍ താമസിക്കുന്നു എന്നറിയുകയാല്‍ അവിടെയെല്ലാവര്‍ക്കും സമാധാനവും സന്തോഷവുമായി. “എന്നാല്‍ പഠിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞ് കുട്ടിക്ക് താമസിക്കാനും പഠിക്കാനും വേണ്ടുന്ന സഹായങ്ങള്‍ ചെയ്തുകൊടുത്തതല്ലാതെ കാരണവന്മാര്‍ ഇദ്ദേഹത്തെ തിരിച്ചു കൊണ്ടുപോരാന്‍ ഉത്സാഹിച്ചില്ല. കുട്ടിയുടെ ബുദ്ധിഗുണവും സാമര്‍ത്ഥ്യവും കണ്ടിട്ട് പഠിപ്പിക്കുന്നതിന് കുരുക്കള്‍ക്കും കുരുക്കള്‍ക്ക് അനന്യസാധാരണമായ ശിക്ഷാ സാമര്‍ത്ഥ്യമുണ്ടെന്നറികയാല്‍ പഠിക്കുന്നതിന് കുട്ടിക്കും അസാമാന്യമായ ഉത്സാഹവുമുണ്ടായിത്തീരുകയാല്‍ കേളുമേനോന്റെ ഈ കായികാഭ്യാസം പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലം മുടക്കം കൂടാതെ നടന്നു. അപ്പോഴെക്കും അദ്ദേഹം ഒരൊന്നാന്തരം അഭ്യാസിയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം കേളുമേനോന്‍ കുരുക്കളോടും താന്‍ താമസിച്ചിരുന്ന വീട്ടിലെ കാരണവര്‍ മുതലായവരോടും യാത്ര പറഞ്ഞുകൊണ്ടു സ്വന്തം വീട്ടിലേക്കു മടങ്ങിച്ചെന്നു. ഇദ്ദേഹത്തെ വളരെക്കാലംകൂടിക്കണ്ടതുകൊണ്ട് അവിടെയെല്ലാവര്‍ക്കും വളരെ സന്തോഷമുണ്ടായി. തന്റെ അനന്തരവനെ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യിച്ച കുരുക്കളെ വരുത്തി യഥായോഗ്യം ഗുരുദക്ഷിണ ചെയ്യിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു കാരണവര്‍ അടുത്ത ദിവസം തന്നെ ക്ഷണക്കത്തോടുകൂടി ഒരു ഭൃത്യനെ കുരുക്കളുടെ അടുക്കലേക്കയക്കുകയും ഇന്ന ദിവസം വന്നുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിച്ച് ഗുരുക്കളുടെ മറുപടി ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ കാരണവര്‍ ഗുരുദക്ഷിണയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാം ഉടനെ വട്ടം കൂട്ടി. കുരുക്കള്‍ ഗുരുക്കളാണെന്നു മാത്രമല്ല മുഹമ്മദീയരുടെ മതാദ്ധ്യക്ഷനായ ഒരു തങ്ങളും കൂടിയായിരുന്നതിനാല്‍ സത്കാരമൊട്ടും മോശമായിപ്പോകരുതെന്നു വിചാരിച്ചു കാരണവര്‍ വളരെ കേമമായി തന്നെയാണ് വട്ടം കൂട്ടിയത്.

കുരുക്കള്‍ വരാമെന്നു സമ്മതിച്ചിരുന്ന ആ ദിവസം അദ്ദേഹം വരുമ്പോഴേക്കും മൂക്കോല ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു ദേവീദര്‍ശനവും കഴിച്ചുവരാമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു കേളുമേനോന്‍ അതിരാവിലെ എഴുന്നേറ്റു വീട്ടില്‍ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. അദ്ദേഹം വരുന്നതിനു മുമ്പു കുരുക്കള്‍ പെരുമ്പിലാവിലെത്തി. കാരണവര്‍ അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം കുരുക്കളെ യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിച്ചിരുത്തി കുശലപ്രശ്നം ചെയ്തു. കാരണവരുടെ വര്‍ത്തമാനം കൊണ്ടു കേളുമേനോന്‍ തല്‍ക്കാലമവിടെയില്ലെന്നും പുറത്തുപോയിരിക്കയാണെന്നും ഉടനെ മടങ്ങിവരുമെന്നും അറിയുകയാല്‍ കുരുക്കള്‍ പടിപ്പുര അടപ്പിച്ചു സാക്ഷയിടുവിച്ചു. മുറ്റത്ത് ഒരു വാഴ കുഴിച്ചു വെപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. കേളുമേനോന്‍ കുളിയും ദേവീദര്‍ശനവും കഴിച്ചു മടങ്ങി വന്നപ്പോള്‍ പടിപ്പുര അടച്ചു സാക്ഷയിട്ടിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. പകല്‍ സമയത്തു പതിവില്ലാത്ത വിധം പടിപ്പുര അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ടപ്പോള്‍ തന്നെ അദ്ദേഹം അതിന്റെ കാരണം ഏകദേശം ഊഹിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ടു സ്വല്പം പിന്നോട്ടു നടന്നു പടിപ്പുരയുടെ മുകളിലൂടെ പുറകു മറിഞ്ഞു മുറ്റത്തു ചെന്ന് അവിടെ സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഗുരുവിനെയും കാരണവരേയും വന്ദിച്ചു. അതു കണ്ടു സന്തോഷിച്ചു കുരുക്കള്‍ ശിഷ്യനോട് “ആ മുറ്റത്തു നില്‍ക്കുന്ന വാഴ വെട്ടിക്കളയൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കേളുമേനോന്‍ തന്റെ കയിലിരുന്ന വാള്‍ കൊണ്ട് ഏറ്റവും ബലം പിടിച്ച് ഒരു വെട്ടുകൊടുത്തു. വെട്ടുകൊണ്ടു വാഴയും അതിനകത്ത് ആരുമറിയാതെ കുരുക്കള്‍ ചെലുത്തിയിരുന്ന ഇരുമ്പ് കമ്പിയും മുറിഞ്ഞതു കൂടാതെ അതിനടുത്തുതന്നെ കിടന്നിരുന്ന കരിങ്കല്‍ത്തൊട്ടി തകര്‍ന്നു പോവുകയും ചെയ്തു. അതു കണ്ടു കുരുക്കള്‍ “ഇത്രയധികം ബലം പ്രയോഗിച്ചതെന്തിനാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി കേളുമേനോന്‍, “വാഴയ്ക്കകത്ത് ഇരുമ്പുകമ്പിയെന്നല്ല, ചെമ്പുകമ്പിയായിരിക്കുമെന്നാണ് വിചാരിച്ചത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് കുരുക്കള്‍ “എപ്പോഴും എല്ലാക്കാലങ്ങളിലും ഇങ്ങനെതന്നെ കരുതിക്കൊള്ളണം” എന്നുപദേശിച്ചു. ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും കാരണവര്‍ ഏറ്റവും സന്തോഷിക്കുകയും ഗുരുക്കള്‍ക്കു യഥായോഗ്യം ഭക്ഷണവും ദക്ഷിണയും കൊടുപ്പിച്ചു സബഹുമാനം അദ്ദേഹത്തെ പറഞ്ഞയക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം കേളുമേനോന്‍ ഒരു വില്ലേജുമേനവന്‍ എന്ന ഉദ്യോഗം സ്വീകരിച്ചുകൊണ്ട് സ്ഥിരവാസം സ്വദേശത്തു തന്നെയാക്കി. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനു ചെറുപ്പത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ദുസ്വഭാവങ്ങളെല്ലാം മാറി അദ്ദേഹം നല്ല മര്യാദക്കാരനായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും ആത്മാഭിമാനം വിട്ട് ആരെയും ആദരിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന് ആഡംഭര ഭ്രമം ലേശം പോലുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം വീട്ടിലിരിക്കുമ്പോളെന്നല്ല, പുറത്തിറങ്ങി നടക്കുമ്പോഴും സാധാരണമനുഷ്യരെപ്പോലെയല്ലാതെ വലിയ വേഷം കെട്ടി നടക്കാറില്ല. സാധു ജനങ്ങളെയെല്ലാമദ്ദേഹം നിവൃത്തിയുള്ളിടത്തോളം സഹായിച്ചിരുന്നു. എന്നാല്‍ തന്നോട് എതിര്‍ക്കുന്നവരെ അദ്ദേഹം നല്ല പാഠം പഠിപ്പിക്കാതെ വിടാറുമില്ല.

ഒരു ദിവസം കേളുമേനോന്‍ ഒരത്യാവശ്യകാര്യത്തിനായി ഒരു സ്ഥലത്തേക്കു പാടത്തിറങ്ങി വരമ്പത്തൂടെ പോയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരേ ഒരു മുഹമ്മദീയന്‍ വന്നു. മേനവനു വേഷാഡംഭരമൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പ്രസ്തുത മുഹമ്മദീയന്‍ ഇടുത്തുകെട്ടിച്ചമഞ്ഞ് അഴകിയ രാവണന്റെ വേഷത്തിലാണ് പുറപ്പെട്ടിരുന്നത്. അവന്‍ വലിയ ധനവാനും അന്തസുകാരനുമായിരുന്നു. തന്റെ നേര്‍ക്കു വരുന്നവരെല്ലാം തനിക്കു വഴിയൊഴിഞ്ഞു തരണമെന്നും താന്‍ മറ്റൊരാള്‍ക്കു വഴിയൊഴിഞ്ഞു കൊടുക്കുന്നതു തനിക്കു വലിയ കുറച്ചിലാണെന്നുമായിരുന്നു അവന്റെ വിചാരം. അതിനാലവന്‍ ഒട്ടും കൂസല്‍കൂടാതെ മേനവന്റെ നേരേ തന്നെ വന്നു. മുഹമ്മദീയന്‍ വന്നടുത്തു തൊട്ടു തൊട്ടില്ല എന്ന സ്ഥിതിയായപ്പോള്‍ മേനോന്‍ തന്റെ ഒരു കൈവിരല്‍ കൊണ്ട് അവന്റെ ദേഹത്തില്‍ എവിടെയോ ഒന്നു തൊട്ടു. തത്ക്ഷണം ആ മുഹമ്മദീയ പ്രഭു വെട്ടിയിട്ട മരം പോലെ പാടത്തേക്കു മറിഞ്ഞു ചെളിയില്‍ ആറാടി ‘ചേര്‍ത്തലക്കാര‘നായിട്ട് അവിടെ കിടപ്പായി. ഉടനേ മേനോന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാര്യത്തിനു പോവുകയും ചെയ്തു. മുഹമ്മദീയന്‍ അവിടെ നിന്ന് എഴുനേല്‍ക്കാനായി വളരെ ശ്രമിച്ചുനോക്കി. ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അപ്പോള്‍ ആ വഴിയേ വന്ന ചിലര്‍ അവനെക്കണ്ടിട്ടു “മുതലാളിയെന്താണ് ഈ ചെളിയിലിങ്ങനെ കിടക്കുന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ടു മുഹമ്മദീയന്‍ “ഇപ്പോള്‍ ഇതിലേ പോയ ആ മനുഷ്യന്‍ എന്നെ അകപ്പെടുത്തിയതാണ്. എനിക്ക് എഴുനേല്‍ക്കാന്‍ വയ്യാ”എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ വഴിപോക്കര്‍ “എന്നാല്‍ പറ്റി. ഇനി അദ്ദേഹം തന്നെ വന്നെങ്കിലേ എഴുനേല്‍ക്കാന്‍ സാധിക്കൂ. ആ പോയയാള്‍ ആരെന്നു മുതലാളിക്കു മനസിലായില്ലായിരിക്കും. അദ്ദേഹം സാക്ഷാല്‍ പെരുമ്പിലാവില്‍ കേളുമേനോന്‍ എന്ന മഹാനാണ്. ആള്‍ ഒട്ടും ചില്ലറക്കാരനല്ല” എന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ പോയി. അധികം താമസിയാതെ മേനോന്‍ ആ വഴിയേ തന്നെ തിരിച്ചുവന്നു. അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടപ്പോള്‍ മാപ്പിള ചെളിയില്‍ തന്നെ കിടന്നു കൊണ്ട് “ പൊന്നെജമാനനേ, ആളറിയാതെ വന്നുപോയ തെറ്റു സദയം ക്ഷമിച്ചു രക്ഷിക്കണേ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനേ മേനോന്‍ അടുത്തുചെന്ന് അവന്റെ ശരീരത്തില്‍ എവിടെയോ ഒന്ന് തൊട്ടു. മാപ്പിള തത്ക്ഷണം എഴുനേറ്റ് മേനോനെ വന്ദിച്ചു. മേനോന്‍ “മേലാല്‍ എല്ലാവരോടും ആളെ അറിഞ്ഞു പെരുമാറിക്കൊള്ളണം “ എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെ നിന്നു പോയി. മേനോന്‍ തൊട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ സ്വസ്ഥശരീരനായിത്തീര്‍ന്നതിനാല്‍ മുഹമ്മദീയനും നിഷ്പ്രയാസം നടന്ന് അവന്റെ വഴിക്കുപോയി.

സാധുജന സംരക്ഷണാര്‍ത്ഥം കേളുമേനോന്‍ ഒന്നു രണ്ടുതവണ കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം കൂടി ചില ധനവാന്മാരുടെ വീടുകളില്‍ കവര്‍ച്ചയ്ക്കു പോവുകയുണ്ടായി. കുന്നംകുളത്ത് ഒരു കൃസ്ത്യാനിയുടെ വീട്ടില്‍ കവര്‍ച്ച നടത്തിയപ്പോള്‍ എല്ലാവരും പുറത്തിറങ്ങുന്നതിനു മുന്‍പ് അവിടെ ആളുകള്‍ വന്നുകൂടി. അപ്പോള്‍ ഓരോരുത്തര്‍ ഓരോരോ വഴിയേ പുറത്തുചാടി. കേളുമേനോന്‍ നടുമുറ്റത്ത് അകപ്പെട്ടു. പുറത്തുകടക്കാന്‍ വഴിയൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹം പുരയുടെ മുകളിലൂടെ പുറകുമറിഞ്ഞു പുറത്തുവന്നു. പിന്നെ എല്ലാവരും കൂടി അവിടെ നിന്നോടി ആര്‍ത്താറ്റു പള്ളിയിലെത്തി. അവിടെവച്ച് ആളുകളെയെല്ലാം തിട്ടപ്പെടുത്തി നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ കുറവുണ്ടായിരുന്നു. അതു കേളുമേനോന്റെ ഒരു ശിഷ്യനുമായിരുന്നു. അതിനാലദ്ദേഹം കവര്‍ച്ച നടന്ന സ്ഥലത്തേക്കു പിന്നേയും പോയി. അവിടെ നിന്ന് ആളുകളെല്ലാം ഒഴിഞ്ഞുപോകുന്നതുവരെ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒളിച്ചിരുന്നു. അവിടെനിന്ന് എല്ലാവരും ഒഴിഞ്ഞുപോയി വീട്ടിലാരുമില്ലെന്നായപ്പോള്‍ കേളുമേനോന്‍ അവിടെച്ചെന്നു പുരയുടെ മുകളിലൂടെ പുറകുമറിഞ്ഞു നടുമുറ്റത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ തന്റെ ശിഷ്യനെ അവിടെ ഒരു കല്‍‌ത്തൂണിന്മേല്‍ ബന്ധിച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. അയാളെ ബന്ധനമുക്തനാക്കുന്നതിനായി കേളുമേനോന്‍ അടുത്തപ്പോള്‍ അവിടെ ഒളിച്ചിരുന്ന ഒരാള്‍ പെട്ടെന്ന് ചാടിച്ചെന്നു മേനോനെ പിടികൂടി. ഉടനെ മേനോന്‍ തന്റെ അരവാളെടുത്ത് ആ മനുഷ്യന്റെ കണ്ഠനാളത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി ഒരു വെട്ടുകൊടുത്തു. ആ വെട്ടുകൊണ്ടു പ്രതിയോഗിയുടെ തല താഴെവീണതു കൂടാതെ ആ കരിങ്കല്‍ തൂണിനും സ്വല്പം കേടുപറ്റി. ഉടനെ കേളുമേനോന്‍ ശിഷ്യനെ ബന്ധനമുക്തനാക്കി തന്റെ ചുമലില്‍ കയറ്റിക്കൊണ്ട് യഥാപൂര്‍വം പുരയുടെ മുകളിലൂടെ പുറകുമറിഞ്ഞു പുറത്തു കടന്നു കൂട്ടത്തിലെത്തി. അങ്ങനെ എല്ലാവരും രക്ഷപ്രാപിച്ചു. കേളുമേനോന്റെ വെട്ടുകൊണ്ട പാട് ഇപ്പോഴും ആ തൂണിന്മേല്‍ കാണാനുണ്ടത്രേ.

കേളുമേനോന്റെ കാരണവരായിരുന്ന കോന്തിമേനോനെ എന്തോ കുറ്റസംഗതിക്കു പിടിച്ചു ഹാജരാക്കുന്നതിനു താസില്‍ദാര്‍ ഒരിക്കല്‍ വാറണ്ടു കൊടുത്തിരുന്നു. കേളുമേനോനെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം നിമിത്തം അവിടെച്ചെന്നു കോന്തിമേനോനെ പിടിക്കാന്‍ ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ പൊന്നാനിയില്‍ ഒരു പുതിയ താസില്‍ദാര്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം അതിശൂരനായ ഒരു പട്ടരായിരുന്നു. കോന്തിമേനോനെ പിടിച്ചു ഹാജരാക്കുന്നതിനു ശേവുകക്കാരാരും ശക്തരല്ലെന്നറിയുകയാല്‍ താന്‍ തന്നെ ചെന്നു പിടിച്ചുകളയാമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് ഒരു ദിവസം താസില്‍ദാര്‍ മഞ്ചലില്‍ കയറി പെരുമ്പിലാവിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. പടിക്കല്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ കേളുമേനോന്‍ കുളിക്കാന്‍ പോയിരിക്കുകയാണെന്നും കാരണവര്‍ മാളികയിലുണ്ടെന്നുമറിഞ്ഞു താസില്‍ദാര്‍ മാളികയില്‍ ചെന്നു കേറി കോന്തിമേനോനെ പിടികൂടി. ഉടനെ ഈ സംഗതി ഒരു ഭൃത്യന്‍ മുഖാന്തിരം അറിയുകയാല്‍ കുളിക്കാനിറങ്ങിയ കേളുമേനോന്‍ ആ വിധത്തില്‍ തന്നെ വീട്ടിലേക്കു ചെന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വരവുകണ്ടു പേടിച്ചു താസില്‍ദാര്‍ താഴത്തിറങ്ങി പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി ഓടിപ്പോയി. അതില്‍‌പിന്നെ കോന്തിമേനോനെപ്പിടിക്കാന്‍ അവിടെ ആരും പോവുകയുണ്ടായില്ല. കേളുമേനോന്‍ പ്രകൃത്യ ഒരു മുന്‍‌കോപിയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തെ ആരെങ്കിലും ശാസിക്കുകയോ ശകാരിക്കുകയോ ചെയ്താല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു പെട്ടെന്നു ദേഷ്യം വരും. ഉടന്‍ അദ്ദേഹം പ്രതിക്രിയ നടത്തുകയും ചെയ്യും. അതു ചെയ്യാതെയിരുന്നാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കോപം ഒരിക്കലും ശമിക്കയില്ല.

താസില്‍ദാര്‍ ഓടിപ്പോയതിന്റെ ശേഷം കേളുമേനോന്‍ കുളികഴിച്ച് ഉണ്ണാനായിട്ടു ചെന്നിരുന്നു. ഉടനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മ ചോറു വിളമ്പിക്കൊടുത്തതിന്റെ ശേഷം “കുട്ടാ നീയെന്താണ് ഇങ്ങനെ വികൃതിത്തരങ്ങള്‍ കാട്ടുന്നത്? എല്ലാവരേയും ഒന്നുപോലെ വിചാരിച്ചല്‍ മതിയോ? സര്‍ക്കാരുദ്യോഗസ്ഥരേയും മറ്റും അപമാനിക്കുന്നതു മര്യാദയാണോ?” എന്നും മറ്റും കുറച്ചു ശാസിച്കു സംസാരിച്ചു. അതുകേട്ടപ്പോള്‍ കേളുമേനോന്റെ മനസില്‍ വല്ലാതെ കോപം ജനിച്ചു. ഉടനെ ഉണ്ണാതെ എഴുനേറ്റു കൈ കഴുകി. അമ്മയോട് ഒന്നും പറയാനും പ്രവര്‍ത്തിപ്പാനും നിവൃത്തിയില്ലാത്തതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം തന്റെ അരവാളെടുത്തുകൊണ്ടു മുറ്റത്തിറങ്ങി. അവിടെ അതി കൂറ്റനായ ഒരു മാവു നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. കോപശമനത്തിനായി അരവാള്‍ കൊണ്ട് ആ മാവിന്മേല്‍ ഒരു വെട്ടുകൊടുത്തിട്ട് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. പിന്നെ അദ്ദേഹം രണ്ടുമൂന്നു ദിവസത്തേക്കു വീട്ടില്‍ ചെന്നില്ല. രണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മാവിന്റെ ഇലയെല്ലാം വാടിക്കൊഴിഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതു കണ്ട് പുരയുടെ മുകളിലേക്ക് മാവു വീണേക്കുമോ എന്നു ഭയപ്പെട്ട് അമ്മ കരയാനും തുടങ്ങി. നാലം ദിവസം മകന്‍ അമ്മയുടെ അടുക്കലെത്തി, ആപത്തൊന്നുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്ന് പറഞ്ഞു സമാധാനപ്പെടുത്തി. പിന്നെ കേളുമേനോന്‍ മുറ്റത്തിറങ്ങി ഒരു കൈവിരല്‍ കൊണ്ട് ആ മാവിന്മേല്‍ ഒരു കുത്തുകൊടുത്തു. വട്ടം മുറിഞ്ഞു നിന്നിരുന്ന ആ മാവു കുത്തേറ്റു മറുവശത്തേക്കു മറിഞ്ഞു വീണു. മാവിന്റെ വീഴ്ചനിമിത്തം പുരയ്ക്കെന്നല്ല യാതൊന്നിനും യാതൊരു ദോഷവും സംഭവിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ അമ്മയ്ക്കും മറ്റും വളരെ സന്തോഷമായി.

ഒരു ദിവസം കേളുമേനോന്‍ അത്താഴം കഴിച്ചു വീട്ടില്‍ നിന്നു ഭാര്യാഗൃഹത്തിലേക്ക് പോകുവാന്‍ രാതി വളരെ അധികമായതിന്റെ ശേഷമേ സാധിച്ചുള്ളൂ. അദ്ദേഹം കുറച്ചു ദൂരം പോയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരേക്ക് ആരോ എറിയുന്ന കല്ലുകള്‍ വരുന്നതായി കണ്ടുതുടങ്ങി. അദ്ദേഹം ആ കല്ലുകള്‍ പിടിച്ചെടുത്ത് ആ ഏറുതുടങ്ങുന്ന സ്ഥലത്തേക്കും തന്നെ എറിഞ്ഞുകൊണ്ട് അങ്ങോട്ടു ചെന്നു. അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഏതാനും കവര്‍ച്ചക്കാര്‍ കൂടിയിരുന്നു. അവര്‍ അന്നു മോഷ്ടിച്ച മുതലുകള്‍ ഭാഗിക്കുകയായിരുന്നു. അങ്ങോട്ടാരും അടുത്തു ചെല്ലാതെയിരിക്കാനായിട്ട് ഒരാള്‍ കണ(കവണ)യില്‍ കല്ലുവച്ചു നാലുപുറത്തേക്കും എറിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. കേളുമേനോന്‍ ആ ഏറു വകവയ്ക്കാതെയാണല്ലോ അങ്ങോട്ടു ചെന്നത്. അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടപ്പോള്‍ തസ്കരന്മാരെല്ലാം എഴുനേറ്റ് ആചാരോപചാരങ്ങള്‍ ചെയ്ത് ഒരു പൊന്നിന്‍ വെള്ളരിക്ക കാഴ്ചവെച്ചു വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു “യജമാനന്‍ സദയം ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണം” എന്നപേക്ഷിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി കേളുമേനോന്‍ “ഓഹോ! ഞാനൊന്നും ഉപദ്രവിക്കുന്നില്ല. മേലാല്‍ സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളണം അല്ലെങ്കില്‍ അകപ്പെട്ടുപോയി എന്നും വന്നേക്കും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ വെള്ളരിക്കയുമെടുത്തുകൊണ്ടു ഭാര്യാഗൃഹത്തിലേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം ആ പൊന്നിന്‍ വെള്ളരിക്ക അവിടെക്കൊണ്ടുചെന്നു തന്റെ മകള്‍ക്കു കളിക്കാനായി കൊടുത്തു. അന്നു ബാല്യമായിരുന്ന ആ മകള്‍ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ട്.

കേളുമേനോന്റെ ദേശത്തു കൂനിയായി ഒരു സ്ത്രീയുണ്ടായിരുന്നു. ആ സ്ത്രീയുടെ കൂനിക്കൂനിയുള്ള നടപ്പുകണ്ടിട്ടു ദയ തോന്നുകയാല്‍ കേളുമേനോന്‍ ഒരു ദിവസം ആ സ്ത്രീയെപ്പിടിച്ചു പാദങ്ങളില്‍ ചവുട്ടിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് തലയ്ക്കുപിടിച്ചു നിവര്‍ത്തീട്ടു പുറകോട്ടൊന്നു ഞെളിച്ചു. അതോടുകൂടി അവരുടെ കൂനു നിവര്‍ന്നു സാമാന്യം പോലെയായി. പിന്നെ ആ സ്ത്രീ ആജീവനാന്തം സാധാരണ സ്ത്രീയെപ്പോലെ നടന്നിരുന്നു.

അക്കാലങ്ങളില്‍ ദേശാധിപത്യവും മറ്റുമുള്ള പ്രഭുക്കന്മാരും ധനവാന്മാരായ വലിയ തറവാട്ടുകാരും മറ്റും ആയുധാഭ്യാസത്തില്‍ അതിവിദഗ്ദ്ധന്മാരെന്നു പ്രസിദ്ധന്മാരായവരെ ക്ഷണിച്ചു വരുത്തി അവരുടെ ആയുധവിദ്യയില്‍ മത്സര പരീക്ഷ നടത്തി ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുക്കുക സാധാരണമായിരുന്നു. എന്നാലതു കല്യാണം മുതലായ അടിയന്തിരങ്ങളില്‍ വെച്ചാണ് അധികം പതിവ്. പ്രസ്തുത കാലത്തു വടക്കുമ്മുറി ദേശത്തു ‘വടക്കത്ത്’എന്നു സുപ്രസിദ്ധമായ വീട്ടില്‍ ഒരു താലികെട്ടു കല്യാണമുണ്ടായി. അത് ആഘോഷങ്ങളോടുകൂടി വളരെ കേമമായിട്ടാണ് നടത്തിയത്. അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ആയുധാഭ്യാസികളില്‍ പ്രസിദ്ധന്മാരും പ്രധാനന്മാരുമായിരുന്നത് ദക്ഷിണകേരളത്തില്‍ എടക്കുളം ദേശക്കാരനായ ചങ്ങമ്പിള്ളി കുരുക്കളും ഉത്തരകേരളത്തില്‍ കടത്തനാട്ടുകാരനായ ഒരു കുറുപ്പുമായിരുന്നു. അവര്‍ രണ്ടുപേരും പ്രത്യേകം കളരി സ്ഥാപിച്ചു കുട്ടികളെ ആയുധവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ രണ്ടുപേര്‍ക്കും ശിഷ്യന്മാരും ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. ആ രണ്ട് അഭ്യാസിപ്രധാനന്മാരെയും വടക്കത്തു വീട്ടില്‍ കല്യാണത്തിനു ക്ഷണിച്ചിരുന്നു. ആ സ്ഥലത്തുവെച്ച് അവരുടെ ഒരഭ്യാസപരീക്ഷ നടത്തി ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു നല്ല സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തയയ്ക്കണമെന്നു ദേശക്കാരില്‍ ചില മഹാന്മാര്‍ തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കല്യാണദിവസമായപ്പോഴേക്കും ശിഷ്യന്മാരോടുകൂടി കുറുപ്പും കുരുക്കളും സ്ഥലത്തെത്തി. അടിയന്തിരത്തില്‍ സംബന്ധിക്കുന്നതിനും മത്സരപരീക്ഷ മുതലായവ കാണുന്നതിനും മറ്റുമായി അസംഖ്യം ജനങ്ങളും അവിടെ വന്നുകൂടി. കുരുക്കള്‍ക്കു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം കായബലം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നതിനാല്‍ മത്സരപരീക്ഷയില്‍ ചേര്‍ന്നു ജയം നേടിക്കൊള്ളാമെന്നുള്ള ധൈര്യം ഒട്ടുംതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും തന്റെ പ്രധാന ശിഷ്യനായ കേളുമേനോന്‍ ഈ ദേശക്കാരനായിരുന്നതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഇവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം മൂലം ജയം നേടിക്കൊള്ളാമെന്നും വിചാരിച്ചാണ് അദ്ദേഹം വന്നുചേര്‍ന്നത്. നേരേമറിച്ചു കുറുപ്പു നല്ല യൌവനയുക്തനും കുരുക്കളുമായി സാമാന്യത്തിലധികം കിടമത്സരമുള്ള ആളുമായിരുന്നതിനാല്‍ കുരുക്കളെത്തോല്‍‌പിച്ചു ജയം നേടിക്കൊള്ളാമെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ കരുതല്‍. തെക്കേ മലയാളത്തുകാരും വടക്കേ മലയാളത്തുകാരും തമ്മില്‍ കിടമത്സരം പണ്ടേതന്നെ ഉള്ളതാണ്.

കുരുക്കള്‍ സ്ഥലത്തെത്തി കേളുമേനോനെ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം എന്തോ കാര്യത്തിനായി കൊച്ചി രാജ്യത്ത് ഒരു സ്ഥലത്തു പോയിരിക്കുകയാണെന്നും മടങ്ങി വരുന്നത് ഏതാനും ദിവസത്തെ താമസമുണ്ടാകുമെന്നും അറിയുകയാല്‍ അദ്ദേഹം കേവലം നിരുത്സാഹവാനായിത്തീര്‍ന്നു. ആ ദേശത്തുണ്ടായിരുന്ന പ്രധാനന്മാരെല്ലാം കുരുക്കളുടെ കൂട്ടുകാരായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ മത്സരപ്പരീക്ഷ നാലാം കല്യാണദിവസം മതിയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അന്നത്തേക്കു കേളുമേനോന്‍ വന്നുചേരുമായിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അവരങ്ങനെ നിശ്ചയിച്ചത്. പക്ഷേ അതൊന്നും കടത്തനാട്ടുകാര്‍ ഗ്രഹിച്ചില്ല. പിന്നെ കുരുക്കള്‍ “ഞാന്‍ പരീക്ഷയില്‍ ചേരണമെങ്കില്‍ എനിക്കു ബോധിച്ച വാള്‍ കിട്ടണം” എന്നു മുന്‍കൂട്ടി പറഞ്ഞു. അതും ഒരു കൌശലം തന്നെയായിരുന്നു. അതിന്റെ ഉദ്ദേശമെന്താണെന്നും സാധാരണ ജനങ്ങള്‍ക്കു ഗ്രഹിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല.

പ്രധാന മത്സരപരീക്ഷ കല്യാണത്തിന്റെ നാലാം ദിവസമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയതിനാല്‍ അതിനു മുമ്പു മൂന്നു ദിവസങ്ങളിലും രണ്ടു ഗുരുനാഥന്മാരുടെയും ശിഷ്യന്മാര്‍ തമ്മില്‍ മുച്ചാന്‍, പന്തീരാന്‍, ഒറ്റക്കോല്‍ മുതലായ ചില പയറ്റുകളും ചില അലങ്കാരക്കൈകളും കാണിക്കുക മാത്രമേ ഉണ്ടായുള്ളു. നാലാം ദിവസമായപ്പോള്‍ പ്രധാനന്മാരായ കുറുപ്പും കുരുക്കളും തമ്മില്‍ത്തന്നെ നേരിടേണ്ടതായി വന്നു. കുരുക്കള്‍ അദ്യം തന്നെ ഒരിരുമ്പുവടി കാണിച്ചുകൊണ്ട് അതു വെട്ടിമുറിക്കുവാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടു. കുറുപ്പ് അല്പം പ്രയാസത്തോടുകൂടിയെങ്കിലും അത് ഒരു വെട്ടിനു തന്നെ മുറിച്ചിട്ടു ജയം നേടി. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും തമ്മില്‍ വിനോദരീതിയില്‍ ചില അടവുകള്‍ പൊരുതിക്കൊണ്ടിരുന്നു. കുരുക്കള്‍ കുറുപ്പിന്റെ പ്രയോഗങ്ങളെ തടുത്തുകൊണ്ടു നിന്നതല്ലാതെ കുറുപ്പിനു നേരേ ഒന്നും പ്രയോഗിച്ചില്ല. എങ്കിലും സ്വല്പം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കുരുക്കള്‍ വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചു. അദ്ദേഹം വാര്‍ദ്ധക്യം നിമിത്തം കായബലം മിക്കവാറും ക്ഷയിച്ച ആളായിരുന്നുവല്ലോ.

കുരുക്കള്‍ വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നറിഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാര്‍ശ്വവര്‍ത്തികളായ ചില പ്രധാനന്മാര്‍ “പ്രധാന മത്സരപ്പരീക്ഷ രാത്രിയില്‍ നടത്താമെന്നാണ് തീര്‍ച്ചയാക്കിയിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ വിനോദങ്ങളും അഭ്യാസങ്ങളുമൊക്കെ ഇപ്പോള്‍ മതിയാക്കാം. ഇനി രണ്ടുപേരും രാത്രിയാകുമ്പോഴേക്കും തയ്യാറായിക്കൊണ്ടാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അഭ്യാസവിനോദങ്ങളെല്ലാം നിര്‍ത്തുകയും ചെയ്തു.

രാത്രിയായപ്പോഴേക്കും കാഴ്ചക്കാരും മധ്യസ്ഥന്മാരായ പ്രമാണികളും അഭ്യാസത്തലവന്മാരും അവരുടെ ശിഷ്യന്മാരും മറ്റും അത്താഴം കഴിച്ചുകൊണ്ട് സഭയില്‍ ഹാജരായി. രാത്രിയിലേക്കു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന പരീക്ഷ വളരെ പ്രയാസമുള്ളതായിരുന്നു. ഒരു തൂക്കുവിളക്കു നിറച്ച് എണ്ണയും തിരിയുമിട്ടു ഭദ്രദീപമാക്കിക്കൊളുത്തി ഒരു സ്ഥലത്തു തൂക്കുക. അതിന്റെ ചുവട്ടില്‍ ആ വിളക്കിന്റെ തട്ടു ശരിയായി കടക്കുവാന്‍ മാത്രം വൃത്തമുള്ള ഒരിടങ്ങഴി(ചങ്ങഴി)വെയ്ക്കുക. വിളക്കിന്റെ ചങ്ങല ഒരു വാള്‍കൊണ്ട് ഒരു വെട്ടിനു മുറിക്കണം. വിളക്കിലെ ഒരു തിരിയെങ്കിലും കെടുകയോ ഒരു തുള്ളിയെങ്കിലും താഴെപ്പോവുകയോ ചെയ്തുകുടാ. ഇങ്ങനെയായിരുന്നു നിശ്ചയം ചെയ്തിരുന്നത്. എല്ലാവരും സഭയിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും ഈ പറഞ്ഞ പ്രകാരമെല്ലാം തയ്യാറാക്കിയിരുന്നു. ഈ പരീക്ഷയില്‍ ജയം നേടുക എന്നുള്ള കാര്യം തന്നെക്കൊണ്ട് സാധ്യമല്ലെന്നുമുള്ള ബോധം കുരുക്കള്‍ക്കു നല്ലപോലെയുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നെ ഒരു കള്ളക്കൌശലം പ്രയോഗിച്ചു ജയിക്കാന്‍ നോക്കാമെന്നു മാത്രം വിചാരിച്ചാണ് അദ്ദേഹം സഭയിലേക്കു പോയത്. ആ സമയത്തും കേളുമേനോന്‍ വന്നിട്ടില്ലെന്നറിയുകയാല്‍ മനസ്സു ചഞ്ചലപ്പെട്ടുകൊണ്ടു തന്നെ ഇരുന്നു. കാലത്തു തന്നെ പറഞ്ഞിരുന്ന പ്രകാരം വാളിന്റെ കുറ്റം പറഞ്ഞൊഴിയാമോ എന്നു നോക്കിയതില്‍ അതിനും നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നുമായി ഒന്നാം തരത്തിലുള്ള നൂറു വാളുകള്‍ വരുത്തി സഭയില്‍ വച്ചിരുന്നു. പകല്‍ തന്നെ കുരുക്കള്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ ഇരുമ്പുവടി വെട്ടിമുറിക്കുകയെന്നുള്ള കൃത്യം കുറുപ്പു നിര്‍വഹിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ പിന്നത്തെ ഊഴം കുരുക്കളുടേതായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ പലതുകൊണ്ടും കുരുക്കള്‍ക്ക് ഒഴിഞ്ഞുമാറാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അതിനാലദ്ദേഹം സഭയില്‍ച്ചെന്ന് ഒരു വാളെടുത്തു മൂര്‍ച്ച നോക്കിയതിന്റെ ശേഷം ഊക്കോടുകൂടി ഒന്നിളക്കി. ആ വാള്‍ രണ്ടുകഷണമായി മുറിഞ്ഞു താഴെ വീണു. കുരുക്കള്‍ വേറൊരു വാളെടുത്ത് ഒന്നുലച്ചപ്പോള്‍ അതു വളഞ്ഞുപോയി. ഇങ്ങനെ കുരുക്കള്‍ എട്ടുപത്തു വാളെടുത്ത് ഇളക്കിനോക്കി. അവയ്ക്കൊക്കെ ഓരോ കേടുകള്‍ സംഭവിക്കുകയാല്‍ അവയെല്ലാം താഴെയിട്ടു. ഇതുകണ്ടു സാധാരണന്മാരായ കാഴ്ചക്കാര്‍ കുരുക്കള്‍ വിളക്കുവെട്ടാത്തത് വാളിന്റെ കുറ്റം കൊണ്ടാണെന്നും കുരുക്കള്‍ക്കു വയ്യാഞ്ഞിട്ടല്ലെന്നും തീര്‍ച്ചയാക്കി. സ്വല്പമെങ്കിലും ആയുധാഭ്യാസം ശീലിച്ചിട്ടുള്ളവര്‍ക്കൊക്കെ ഇങ്ങനെ വാളുകള്‍ കേടുകള്‍ വരുത്തുകയെന്നുള്ള വിദ്യ ഒരു പ്രയാസവുമില്ലാത്തതായിരുന്നതിനാല്‍ അഭ്യാസികളായിട്ടുള്ളവരെല്ലാം ഇതു കുരുക്കളുടെ കള്ളക്കൌശലമാണെന്നു മനസിലാക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ കുറുപ്പു മുന്നോട്ടു ചെന്ന്, “ഈ വാളുകളൊക്കെ കേടുവരുത്തിക്കളഞ്ഞതുകൊണ്ട് അതൊരു ജയമാവുകയില്ല. വിളക്കുവെട്ടുക എന്ന കൃത്യം നിര്‍വഹിക്കുവാന്‍ വടക്കുനിന്നു വന്നിട്ടുള്ള ആണ്‍‌കുട്ടികളില്‍ ആരെങ്കിലും വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയും. പിന്നെ കുരുക്കളെന്തിനാണ് ഇങ്ങനെ വിഷമിക്കുന്നത്?” എന്നത് എല്ലാവരും കേള്‍ക്കെ പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ കുരുക്കള്‍ക്ക് എത്രമാത്രം കുണ്ഠിതമുണ്ടായിയെന്നും പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ആ സമയത്ത് ആ സദസ്സ് ആകപ്പാടെ നിശ്ശബ്ദമായിത്തീര്‍ന്നു.

ആ സമയത്തു കുരുക്കളുടെ പിന്നില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് ഒരു യുവാവ് കുറുപ്പിനോട് “അത് ഇതിന് ഈ ദിക്കില്‍ ആണ്‍‌കുട്ടികളാരുമില്ലെന്നു തീര്‍ച്ചയായതിനു ശേഷം മതിയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ ശബ്ദം കേട്ടു കുരുക്കള്‍ തിരിഞ്ഞു നോക്കി. “ഹേ കേളുവോ? ഇനി ഇതു നീ ചെയ്താല്‍ മതി. ഞാന്‍ വേണമെന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു വാള്‍ കേളുമേനോന്റെ കയ്യില്‍ക്കൊടുത്തു. (കേളുമേനോന്‍ കുരുക്കളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നുചേര്‍ന്ന കാലം മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തെ കുരുക്കള്‍ പേരുമാത്രമേ വിളിക്കാറുള്ളൂ. കേളുമേനോനു സന്തോഷവും അതായിരുന്നു.) കേളുമേനോന്‍ ഗുരുവിനെ വന്ദിച്ചു വാള്‍ കയ്യില്‍ വാങ്ങി വിളക്കിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് ഒരു വെട്ടിനു ചങ്ങല മുറിച്ചു. വിളക്കിന്റെ തട്ടു താഴെ വെച്ചിരുന്ന ഇടങ്ങഴിക്കകത്തു ശരിയായി ചെന്നിരുന്നു. വിളക്കിലെ ഒരു തിരിയെങ്കിലും കെടുകയോ ഒരു തുള്ളി എണ്ണയെങ്കിലും താഴെപ്പോവുകയോ ചെയ്തില്ല. കേളുമേനോന്റെ ഈ അത്ഭുതപ്രവൃത്തി കണ്ടു സഭാവാസികളെല്ലാം സന്തോഷാധിക്യത്താല്‍ കൈകൊട്ടി ആര്‍ത്തുവിളിച്ചു. കുരുക്കള്‍ ആനന്ദാശ്രു പൊഴിച്ചുകൊണ്ടു തന്റെ പ്രിയ ശിഷ്യനെ മാറോടണച്ചു ഗാഢാശ്ലേഷം ചെയ്തുകൊണ്ട് “നിന്റെ കീര്‍ത്തി ആചന്ദ്രാര്‍ക്കം ലോകത്തില്‍ വിളങ്ങുമാറാകട്ടെ” എന്നനുഗ്രഹിച്ചു. കടത്തനാട്ടുകാരന്‍ കുറുപ്പു കുരുക്കളോട് അപ്പോള്‍ അങ്ങനെ പറഞ്ഞുവെങ്കിലും ഈ കാര്യം അസാധ്യമെന്നുതന്നെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റേയും വിചാരം. ഇതു സാധിച്ചതിനാല്‍ കടത്തനാട്ടുകാര്‍ക്കും കേളുമേനോനെക്കുറിച്ചുണ്ടായ ബഹുമാനം സീമാതീതം തന്നെയായിരുന്നു. കേളുമേനോന് അവിടെവെച്ച് അമൂല്യങ്ങളായ അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കിട്ടി. അദ്ദേഹം അവയെല്ലാം വാങ്ങി കുരുക്കളുടെ പാദത്തിങ്കല്‍ വെച്ചു വന്ദിച്ചു. അങ്ങനെ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ അവിടെവെച്ചും ഗുരുത്വവും ജയവും ഒരുമിച്ചു നേടി.

ഇപ്രകാരമെല്ലാം വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്ന ആ മഹാന്‍ കൊല്ലാം 1027-ആമാണ്ടു കുംഭമാസം 12-ആം തീയതി മുപ്പത്താറാമത്തെ വയസ്സില്‍ യശോമാത്രശരീരനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരുകൊത്തിയതും വെള്ളികെട്ടിയതുമായ ഒരു പിശ്ശാങ്കത്തിയും എഴുത്താണി(നാരായം)യും ചില വാളുകളും ഇപ്പോഴും പെരുമ്പുലാവില്‍ത്തറവാട്ടില്‍ കാണുന്നുണ്ട്.

അദ്ധ്യായം 111
ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവും രാജ്ഞിയും

ഒടുവില്‍ ചെമ്പകശ്ശേരി (അമ്പലപ്പുഴ) രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്ന രാജാവ് ഒരു മുന്‍കോപിയും ശുദ്ധാത്മാവുമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്താണ് അമ്പലുപ്പുഴനാട് മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് പിടിച്ചടക്കി തിരുവിതാംകൂറിനോട് ചേര്‍ത്തത്. ‌‌‌ ഒരിക്കല്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് അമ്പലപ്പുഴരാജാവിന്റെ പേര്‍ക്ക് ഒരു തിരുവെഴുത്തയച്ചു. അതിന്റെ ചുരുക്കം “എനിക്ക് അമ്പലപ്പുഴനാട്ടിലെ മണ്ണിന്റെ ഗുണം അറിയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. അതിന് എപ്പോളാണ് ഞാനങ്ങോട്ട് വരേണ്ടത്?” എന്നായിരുന്നു. രാജാവ് ആ തിരുവെഴുത്തു തന്റെ മന്ത്രിയായ മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കരുടെ പക്കല്‍ കൊടുത്തിട്ട് അതിനു സമുചിതമായ ഒരു മറുപടി അയച്ചേക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. പണിക്കര്‍ അതിന് അയച്ച മറുപടി, “ഒരു കുട്ടയും രൂപയും കൊടുത്ത് ഒരാളെ ഇങ്ങോട്ടയച്ചാല്‍ കുറച്ചു മണ്ണ് അങ്ങോട്ടു കൊടുത്തയയ്ക്കാം. അതിനായി ഇങ്ങോട്ടു വരണമെന്നില്ല” എന്നായിരുന്നു. മഹാരാജാവിന്റെ തിരുവെഴുത്തിന്റെ സാരം അമ്പലപ്പുഴ രാജ്യം തനിക്കു വിട്ടുതരണമെന്നും അതെന്നാണെന്നറിയിക്കണമെന്നുമായിരുന്നു. അതു മനസ്സിലാക്കിയാണ് മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ മറുപടി അയച്ചത്.

പണിക്കരുടെ മറുപടിയുടെ സാരം രാജ്യം വിട്ടുതരാന്‍ തയ്യാറില്ലെന്നും അതിനായിട്ട് ഇങ്ങോട്ടു പോരേണ്ട എന്നുമായിരുന്നു. അതു മഹാരാജാവിനും മനസ്സിലായി. ഈ മറുപടി കണ്ടപ്പോള്‍ മഹാരാജാവ് “എടാ കേമാ, നിനക്ക് ഇത്രമാത്രം ബുദ്ധിയും ശൗര്യവും ധൈര്യവുമുണ്ടോ? നീ സമര്‍ത്ഥന്‍തന്നെ” എന്നും, ഈ മനുഷ്യനെ ഒന്നു കാണണമെന്നും തിരുമനസ്സില്‍ വിചാരിച്ചിട്ട്: “നമ്മുടെ പേര്‍ക്കു മറുപടി അയച്ച സമര്‍ത്ഥനും നിങ്ങളുടെ മന്ത്രിയുമായ മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കരെ നമുക്കൊന്നും കണ്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ ആ മനുഷ്യനെ ഇങ്ങോട്ടൊന്നു പറഞ്ഞയയ്ക്കണം” എന്നൊരു തിരുവെഴുത്തു വീണ്ടും ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവിന്റെ പേര്‍ക്കു കല്‍പിച്ചയച്ചു. ആ തിരുവെഴുത്തു ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവ് മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കരെ കാണിക്കുകയും “പണിക്കരുടെ മറുപടി കണ്ടിട്ടു തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവിനു സാമാന്യത്തിലധികം കോപമുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്നാണു തോന്നുന്നത്. പണിക്കരവിടെ ചെന്നാല്‍ മടങ്ങിപ്പോരാന്‍ സാധിക്കുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. പണിക്കരെ അദ്ദേഹം അകപ്പെടുത്തും. അതിനാല്‍ പോകാതെയിരിക്കുകയാണ് നല്ലത്” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടിട്ടു പണിക്കര്‍ “വിടകൊള്ളാതെയിരിക്കുന്നത് പുരുഷധര്‍മ്മമല്ല; ഭീരുത്വലക്ഷണമാണ്, അതുകൊണ്ട് വിടകൊള്ളണമെന്നാണ് അടിയന്റെ അഭിപ്രായം” എന്നറിയിച്ചു. “എന്നാല്‍ പണിക്കരുടെ ഇഷ്ടംപോലെയാവട്ടെ” എന്നു സമ്മതിക്കുകയാല്‍ പണിക്കര്‍ അന്നുതന്നെ യാത്രയായി. ‌‌‌ മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയ ദിവസംതന്നെ മുഖം കാണിച്ചു. മഹാരാജാവ് താന്‍ വിചാരിച്ചിരിക്കുന്ന കാര്യം സാധിക്കുന്നതിനു മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കരെ ധ്വംസിക്കുകയല്ല, പാട്ടില്‍പ്പിടിക്കുകയാണു വേണ്ടതെന്നു വിചാരിച്ചിട്ടോ എന്തോ, പണിക്കരെ കണ്ടിട്ടു സന്തോഷഭാവത്തില്‍ ചിലതൊക്കെ കല്‍പിക്കുകയും ഒടുക്കം പണിക്കര്‍ക്കു രണ്ടു കൈക്കും വീരശൃംഖല കല്‍പിച്ചുകൊടുത്തയയ്ക്കുകയുമാണു ചെയ്തത്.

‌‌‌പണിക്കര്‍ വരുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അമ്പലപ്പുഴക്കാര്‍ക്ക് അദ്ദേഹം മഹാരാജവിങ്കല്‍നിന്നു സമ്മാനവും ലഭിച്ചു തിരിച്ചുവന്നിരിക്കുന്നതായി കേട്ടപ്പോള്‍ വളരെ സന്തോഷവും അത്ഭുതവും തോന്നി. എങ്കിലും പണിക്കരുടെ ശത്രുക്കളും രാജസേവകന്മാരുമായിരുന്ന ചിലര്‍ മാത്തൂര്‍പ്പണിക്കര്‍ അമ്പലപ്പുഴ രാജ്യം മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മമഹാരാജാവിന് ഉപായത്തില്‍ കൈവശപ്പെടുത്തിക്കൊടുക്കാമെന്നു സമ്മതിച്ചാണ് സമ്മാനവും വാങ്ങി വന്നിരിക്കുന്നതെന്നു ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ പറഞ്ഞുപിടിപ്പിച്ചു. രാജാവ് അതുകേട്ടു വിശ്വിസിച്ചു പെട്ടെന്നുണ്ടായ കോപത്തോടുകൂടി പണിക്കരെ പിടിച്ചു ബന്ധിച്ചു സമുദ്രത്തില്‍ താഴ്ത്തിക്കൊല്ലുന്നതിനു കല്‍പിക്കുകയും രാജഭടന്മാര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

‌‌‌സമര്‍ത്ഥനും സ്വാമിഭക്തനും സ്വരാജ്യസ്നേഹിയും നിഷ്ക്കളങ്കനുമായ ആ മന്ത്രിസത്തമനെ യാതൊരു കാരണവും കൂടാതെ നിഷ്ക്കരുണം വധിപ്പിച്ച ആ രാജാവു കേവലം അവിവേകിയായിരുന്നു എന്നുള്ളതിനു വേറെ ലക്ഷ്യമൊന്നും വേണമെന്നില്ലല്ലോ.

‌‌‌നമ്പൂരിമാരായിരുന്ന ചെമ്പകശ്ശേരിരാജാക്കന്മാരുടെ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്ക് അമ്പലപ്പുഴെത്താമസിക്കുന്നതിനു സൗകര്യമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ കുടമാളൂരെന്ന ദേശത്തുള്ള സ്വന്തം മഠത്തിലാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ രാജാക്കന്മാരും അവിടെ വന്നു താമസിച്ചിരുന്നു. ആ പതിവുപോലെ അവിവേകിയായ ആ രാജാവ് ഒരിക്കല്‍ കുടമാളൂര്‍ വന്നു താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ആ ദേശത്തുള്ള ഒരു നായരുടെ പശു ഒരു മാപ്പിളയുടെ വേലിക്കകത്തു കയറി വിളവു നശിപ്പിച്ചപ്പോള്‍ മാപ്പിള ഒരു കല്ലെടുത്ത് ഒരേറു കൊടുത്തു. ഏറുകൊണ്ട ക്ഷണത്തില്‍ പശു നിലത്തു വീണു ചത്തതുപോലെ കിടന്നു.നായരോടിച്ചെന്നു തന്റെ പശുവിനെ ഒരു മാപ്പിള കല്ലുകൊണ്ടെറിഞ്ഞു കൊന്നു എന്നു രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു. രാജാവ് അതുകേട്ട് ആ മാപ്പിളയെ പിടിച്ചു കഴുവിലിട്ടു തൂക്കിക്കൊല്ലാന്‍ കല്‍പിച്ചു. ഉടനേ രാജഭടന്മാരപ്രകാരം ചെയ്തു. രാജാവിന്റെ കോപം നായരുടെ നേരെയായി. “വ്യാജം പറഞ്ഞു വെറുതെ മാപ്പിളയെ കൊല്ലിച്ച നായരുടെ കുടുംബം നശിച്ചുപോകട്ടെ” എന്ന് അദ്ദേഹം ശപിച്ചു. അത് ഉടനെ അല്ലെങ്കിലും കാലാന്തരത്തില്‍ ഫലിച്ചു. അവിവേകിയെങ്കിലും അദ്ദേഹം ശുദ്ധാത്മാവും ബ്രാഹ്മണോത്തമനും ആയിരുന്നുവല്ലോ.

‌‌‌ചെമ്പകശ്ശേരി രാജകുടുംബത്തില്‍ പണ്ടുണ്ടായിരുന്ന ഒരു തമ്പുരാട്ടി വലിയ മനസ്വിനിയും തപസ്വിനിയുമായിരുന്നു. തപശ്ശക്തി നിമിത്തം ഈശ്വരന്മാര്‍ തന്നെയും ആ തമ്പുരാട്ടിയുടെ ഹിതത്തെ അനുവര്‍ത്തിച്ചിരുന്നു.

‌‌‌കുടമാളൂരുള്ള ചെമ്പകശ്ശേരിമഠത്തിന്റെ സമീപത്തു പടിഞ്ഞാറുകാവ് എന്നു പേരോടുകൂടിയ ഒരു ഭഗവതീക്ഷേത്രമുണ്ട്. ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തിയായ ഭദ്രകാളിയാണ്. ആ ദേവിയെ അവിടെ ആദ്യം പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരുന്നത് വടക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായിട്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെ പ്രതിദിനം അനേകമുപദ്രവങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

‌‌‌കൗണാര്‍ എന്നുകൂടി പേരുള്ള മീനച്ചിലാറിന്റെ ഒരു കൈവഴി കുടമാളൂര്‍ ഒഴുകുന്നുണ്ടല്ലോ. ആ നദിയുടെ തൈക്കുകരയിലാണു മേല്‍പ്പറഞ്ഞ ക്ഷേത്രമിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ വടക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായിരുന്ന ഭഗവതിയുടെ ദൃഷ്ടിപാതം നിമിത്തം രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ആ നദിയില്‍ക്കൂടി കൊണ്ടുപോകുന്ന തോണികള്‍ മുങ്ങിപ്പോവുക, തോണികളില്‍ പോകുന്നവര്‍ വല്ലാതെ ഭയപ്പെടുക മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങളാണ് അക്കാലത്ത് ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. അതിനാല്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ ആ വഴിക്കു ജനസഞ്ചാരം നിശ്ശേഷം നിന്നുപോയി.

‌‌‌തപസ്വിനിയായിരുന്ന രാജ്ഞി ഈ വിവരമറിഞ്ഞ് ഈ ജനോപദ്രവം നിറുത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ഒരു ദിവസം കുളിച്ചു പടിഞ്ഞാറ്റുകാവില്‍ ചെന്നു ദേവിയെ വന്ദിച്ച് “അല്ലയോ ദേവീ! അവിടുത്തെ ദൃഷ്ടിപാതം നിമിത്തം രാത്രികാലങ്ങളില്‍ വടക്കുവശത്തുള്ള നദിയില്‍ക്കൂടി ജനങ്ങള്‍ക്കു സഞ്ചരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. ഇത് ഏറ്റവും സങ്കടകരമായ ഒരു കാര്യമാണ്. അതിനാല്‍ അവിടുന്നു സദയം കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞിരിക്കുമാറാകണം എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു.

‌‌‌വടക്കോട്ടു ദര്‍ശനമായി പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ദേവീവിഗ്രഹത്തിന്റെ ദര്‍ശനം പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കിഴക്കോട്ടായിരിക്കുന്നതായി കാണപ്പെട്ടു. അന്നുമുതല്‍ ആറ്റില്‍ക്കൂടി പോകുന്നവര്‍ക്കു യാതൊരു ഉപദ്രവവും ഭയവുമില്ലാതെ ആയിത്തീരുകയും അലിലേയുള്ള ജനസഞ്ചാരം യഥാപൂര്‍വ്വം രാത്രിയിലും പകലും ധാരാളമാവുകയും ചെയ്തു. അവിടെ ദേവിയുടെ ദര്‍ശനം ഇപ്പോഴും കിഴക്കോട്ടായിട്ടാണിരിക്കുന്നത്.

‌‌‌ചെമ്പകശ്ശേരിമഠത്തിലെ വക ഗോശാല (പശുത്തൊഴുത്ത്) മഠത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറഉവശത്ത് സ്വല്‍പ്പം വടക്കോട്ടുമാറിയായിരുന്നു. തപസ്വിനിയായ രാജ്ഞി ദിവസംതോറും വെളുപ്പാന്‍കാലത്ത് ആ ഗോശാലയില്‍ ചെന്നു പശുക്കളെ കണികാണുക പതിവായിരുന്നു. ആ സമയം രാജ്ഞി തന്റെ കുലദൈവമായ അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സ്മരിച്ചുകൊണ്ടും ആ ഭഗവാനെക്കുറിച്ചുള്ള

“നരകവൈരിയാമരവിന്ദാക്ഷന്റെ
ചെറിയനാളത്തെക്കളികളും
തിരുമെയ്ശോഭയുംകരുതിക്കൂപ്പുന്നേന്‍
അടുത്തു വാ കൃഷ്ണ! കണികാണ്‍മാന്‍
കണികാണുന്നേരം കമലനേത്രന്റെ
നിറമേറും മഞ്ഞത്തുകില്‍ ചാര്‍ത്തി
കനകകിങ്ങിണി വള കൈമോതിരം
അണിഞ്ഞു കാണേണം ഭഗവാനേ!”

‌‌‌ഇത്യാദി സങ്കീര്‍ത്തനം ചൊല്ലിക്കൊണ്ടുമാണ് പോവുക പതിവ്. അങ്ങിനെ രാജ്ഞി ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു ഗോശാലയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ സങ്കീര്‍ത്തനത്തില്‍ വിവരിച്ചിട്ടുള്ളതുപോലുയുള്ള രൂപത്തില്‍ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി അവിടെ ഓടിനടന്നു കളിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ രാജ്ഞി ഭഗവാന്റെ പാദങ്ങളില്‍ സാഷ്ടാംഗം നമസ്ക്കാരം ചെയ്തു. രാജ്ഞി എഴുന്നേറ്റു കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഭഗവാനെ അവിടെയെങ്ങും കണ്ടതുമില്ല. അതിനാല്‍ രാജ്ഞി താന്‍ ഭഗവാനെ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടതായ സ്ഥലത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിച്ച് അവിടെ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയുടെ ഒരു വിഗ്രഹം യഥാവിധി പ്രതിഷ്ഠിപ്പിച്ചു. പിന്നെ പതിവായി ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു ദര്‍ശനം നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു.

‌‌‌ഇപ്പോള്‍ കുടമാളൂര്‍ ചെമ്പകശ്ശേരിമഠത്തിന്റെ സമീപത്തു കാണുന്ന ശ്രീകൃഷ്ണപുരം എന്ന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉത്ഭവം ഇങ്ങനെയാണ്. ഈ രാജ്ഞിയുടെ ദിവ്യത്വത്തേയും കുടമാളൂര്‍ദേശത്തേയും കുറിച്ച് ഇങ്ങനെ ഇനിയും പല ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലതു യഥാവസരം പിന്നാലെ വിവരിക്കാം. ‌‌‌

അദ്ധ്യായം 112
വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ 2

വില്വമംഗലത്തുനമ്പൂരി സന്ന്യസിച്ചു സ്വാമിയാരായതിന്റെ കാരണവും അദ്ദേഹം ചേര്‍ത്തല കാര്‍ത്ത്യായനിയേയും തിരുവാര്‍പ്പില്‍ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിയേയും മറ്റും പ്രതിഷ്ഠിച്ചതും, ഏറ്റുമാനൂര്‍ ക്ഷേത്രം പുനരുദ്ധാരണം ചെയ്ത് നവീകരിച്ചതും തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലും, വൈയ്ക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിലും, അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലും ദര്‍ശനത്തിനായി ചെന്നപ്പോഴുണ്ടായ അത്ഭുതങ്ങളും മറ്റും ഐതിഹ്യമാലയുടെ പൂര്‍വ്വഭാഗങ്ങളിലായി പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുള്ളതിനാല്‍ അതൊന്നും ഇവിടെ ആവര്‍ത്തിക്കുന്നില്ല. ആ സ്വാമിയാര്‍ നിമിത്തം തിരുവനന്തപുരത്തു ശ്രീപത്മനാഭസ്വാമിക്ഷേത്രമുണ്ടായതിനെക്കുറിച്ചു മാത്രമാണ്‌ ഇവിടെ പ്രസ്താവിക്കാന്‍ ഭാവിക്കുന്നത്.

ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി, സ്വാമിയാര്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷീഭവിച്ചതിന്റെ ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ തേവാര(വിഷ്ണുപൂജ)സമയത്തു പതിവായി അടുക്കല്‍ ചെന്നിരുന്നു. എന്നാലതു ലീലാലോലനായ ഒരു ബാലന്റെ ഭാവത്തിലും ധാരാളം തൊന്തരവുകള്‍ കാണിക്കുന്ന ഒരു കുസൃതിക്കാരന്റെ നിലയിലുമായിരുന്നു പതിവ്. ആ സമയങ്ങളില്‍ സ്വാമിയാര്‍ ഭഗവാനെ ഉണ്ണി എന്നാണ് പറഞ്ഞിരുന്നത്. സ്വാമിയാര്‍ പൂജ കഴിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമയങ്ങളില്‍ ഭഗവാന്‍ ബാലാകാരനായി അടുക്കല്‍ ചെന്നാല്‍ സ്വാമിയാരുടെ പുറത്ത് ഉരുണ്ടുകയറുക, പൂജയ്ക്കുള്ള പൂക്കളും മറ്റും വാരിക്കളയുക, പൂജാപാത്രങ്ങളില്‍ മൂത്രവിസര്‍ജ്ജനം ചെയ്യുക മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങളാണ് ചെയ്യുക പതിവ്. ഭക്തവത്സലനായ ഭഗവാനു ഭക്തന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ ഇന്നപ്രകാരമേ പെരുമാറാവൂ എന്നില്ലല്ലോ. എന്നാല്‍ ഭഗവാന്‍ സ്വാമിയാരുടെ അടുക്കല്‍ ഇപ്രകാരമെല്ലാം പ്രവര്‍ത്തിച്ചതു സ്വാമിയാരുടെ സഹനശക്തിയും ഭക്തിദാര്‍ഢ്യവും എത്രമാത്രമുണ്ടെന്നു പരീക്ഷിക്കാന്‍കൂടി ആയിരിക്കണം.

ഒരു ദിവസം ഭഗവാന്റെ ഉപദ്രവം ഏറ്റവും ദുസ്സഹമായിത്തീരുകയാല്‍ സ്വാമിയാര്‍, “ഉണ്ണീ! ഉപദ്രവിക്കാതെ ഇരിക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു പുറംകൈകൊണ്ടു തള്ളി മാറ്റി. അതു സ്വാമിക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. പുറം കൈകൊണ്ടു തള്ളി മാറ്റുന്നതു നിഷിദ്ധവും നികൃഷ്ടവുമാണല്ലോ. അതിനാല്‍ സ്വാമി കോപഭാവത്തോടുകൂടെ “ഇനിയെന്ന് കാണണമെങ്കില്‍ അനന്തന്‍‌കാട്ടില്‍ വരണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്നു മറഞ്ഞു.

ഭഗവാന്‍ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ ഏറ്റവും വിഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം അനന്തന്‍കാടന്വേക്ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അത്യന്തം വിഷാദത്തോടുകൂടി അദ്ദേഹം പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ അന്വേഷിച്ച് അലഞ്ഞു നടക്കുകയും പലരോടും ചോദിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും ഒന്നും അറിയാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം വഴിനടന്നും വെയില്‍കൊണ്ടും ക്ഷീണിച്ചു തളര്‍ന്ന് ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നു താന്‍ ചെയ്തുപോയ അക്രമപ്രവൃത്തിയെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചു പശ്ചാത്തപിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു മരത്തണലിലിരുന്നു. ആ സമയം ആ സ്ഥലത്തിനു സമീപം ഒരു പറയന്റെ കുടിലില്‍ പറയനും അവന്റെ ഭാര്യയും തമ്മില്‍ ഒരു ശണ്ഠ നടന്നിരുന്നു. അതിനിടയ്ക്കു പറയന്‍ ദേഷ്യപ്പെട്ടു തന്റെ ഭാര്യയോട് “ഇനിയും നീ എന്നോടു വഴക്കിനു വരികയാണെങ്കില്‍ നിന്നെ ഞാന്‍ തല്ലിക്കൊന്ന് അനന്തന്‍‌കാട്ടിലേക്കു വലിച്ചെറിയും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു സ്വാമിയാര്‍ ആ പറയന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ചില സാന്ത്വനവാക്കുകള്‍ കൊണ്ട് അവനെ സമാധാനിപ്പെടുത്തിയിട്ട് അനന്തന്‍‌കാട് എവിടെയാണെന്ന് അവനോടു ചോദിക്കുകയും അവന്‍ അതു കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

ആ കാടു കല്ലും മുള്ളും മരങ്ങളും നിറഞ്ഞ് ഏറ്റവും ദുഷ്‌പ്രാപ്യവും ദുസ്സഞ്ചാരവും ആയിരുന്നു എങ്കിലും സ്വാമിയാര്‍ ഭഗവാനെ കാണാനുള്ള അത്യാഗ്രഹം നിമിത്തം ആ ദുര്‍ഘടമൊന്നും ലേശംപോലും വകവയ്ക്കാതെ ആ വനത്തില്‍ പ്രവേശിച്ചു ഭഗവാനെ നോക്കി നടന്നുതുടങ്ങി. അങ്ങനെ കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ ഭഗവാനെ കണ്ടു. പക്ഷേ അതു യഥാപൂര്‍വ്വം ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണനായിട്ടല്ലായിരുന്നു. ഒരു ഇരിപ്പമരത്തിന്റെ ചുവട്ടിലും, കാല്‌ക്കലും തലയ്ക്കലുമിരിക്കുന്ന ഭൂലക്ഷ്മീമാരോടുകൂടെ അനന്തന്മേല്‍ കിടക്കുന്നതായിട്ടുമാണ് ഭഗവാനെ അപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ കണ്ടത്. ഉടനെ സ്വാമിയാര്‍ ഭക്തിപാരവശ്യത്തോടു കൂടെ ഭഗവാനെ സാഷ്ടാംഗമായി വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു. സ്വാമിയാരെ കണ്ടു സന്തുഷ്ടനായ ഭഗവാന്‍ സ്വാമിയാരോടു സസ്മിതം “ഞാന്‍ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിട്ടു വളരെ ദിവസമായി. എനിക്കിപ്പോള്‍ വിശപ്പു കലശലായിരിക്കുന്നു. ഉടനെ എനിക്കെന്തെങ്കിലും തിന്നാന്‍ തരണം” എന്നരുളിച്ചെയ്തു. ഭഗവാനു ഭക്ഷിപ്പാന്‍ കൊടുക്കുന്നതിനു മറ്റു മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ സ്വാമിയാര്‍ ആ കാട്ടിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു മാവില്‍നിന്നു വീണുകിടന്നിരുന്ന കണ്ണിമാങ്ങ കുറെ പെറുക്കിയെടുത്ത് ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ വെച്ചു ചതച്ച് അവിടെത്തന്നെ കിടന്നിരുന്ന ഒരു ചിരട്ടയിലാക്കിക്കൊടുത്തു. ഭഗവാന്‍ അതു വാങ്ങി ഭക്ഷിക്കുകയും “മതി, എന്റെ വിശപ്പു നിശ്ശേഷം മാറുകയും എനിക്കു നല്ല തൃപ്തിയാവുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു” എന്ന് അരുളിച്ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം സ്വാമിയാര്‍ അനന്തശായിയായ ഭഗവാന്‍ ശ്രീപത്മനാഭന്‍ അനന്തന്‍ കാട്ടില്‍‌വെച്ചു തനിക്കു പ്രത്യക്ഷീഭവിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നുള്ള വിവരം തിരുവിതാംകൂറ് മഹാരാജാവിനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. അക്കാലത്തു തിരുവിതാംകൂറിന്റെ തലസ്ഥാനം പത്മനാഭപുരമായിരുന്നതിനാല്‍ മഹാരാജാവ് കുടുംബസമേതം എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിരുന്നത് പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരത്തിലായിരുന്നു.

സ്വാമിയാര്‍ക്കുണ്ടായ ദിവ്യദര്‍ശനത്തെക്കുറിച്ച് അറിഞ്ഞിട്ടു മഹാരാജാവ് പത്മനാഭപുരത്തും അതിനടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലും താമസക്കാരും , ജനപുഷ്ടികൊണ്ടും ധനപുഷ്ടികൊണ്ടും പ്രബലന്മാരുമായിരുന്ന എട്ടു മഠങ്ങളിലെ പോറ്റിമാരോടുകൂടെ അനന്തന്‍‌കാട്ടിലെത്തി ആ സ്ഥലം സന്ദര്‍ശിച്ചു. പത്മനാഭസ്വാമിയെ സ്വാമിയാര്‍ക്കു പ്രത്യക്ഷമായി കാണാമായിരുന്നുവെങ്കിലും മഹാരാജാവ് മുതലായവര്‍ക്കാര്‍ക്കും കാണാമായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരുടെ ദിവ്യത്വത്തെക്കുറിച്ചു മഹാരാജാവ് മുതലായവര്‍ക്കെല്ലാപേര്‍ക്കും നല്ലപോലെ അറിയാമായിരുന്നതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതിനെ വിശ്വസിച്ചു. മഹാരാജാവ് അനന്തന്‍കാട്ടിലെയും അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിലേയും കാടുകളും മരങ്ങളുമെല്ലാം വെട്ടിമാറ്റിച്ചു. സ്വാമിയാര്‍ ഭഗവാനെ കണ്ടതായ ആ സ്ഥലത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയുന്നതിന് കല്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടുകയും മേല്‍‌പറഞ്ഞ എട്ടു മഠക്കാരായ പോറ്റിമാരുത്സാഹിച്ചു സകലവും മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സിലെ ഹിതം പോലെ നടത്തുകയും ചെയ്തു.

ക്ഷേത്രം പണി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം മഹാരാജാവ് ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മേല്പറഞ്ഞ പോറ്റിമാരുടെ സഹായസഹകരണങ്ങളോടുകൂടിത്തന്നെ ഒരു ശുഭമുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ യഥാവിധി പത്മനാഭസ്വാമിയെ പ്രതിഷ്ഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ശ്രീപത്മനാഭവിഗ്രഹം സ്വാമിയാര്‍ കണ്ടവിധം അനന്തശായിയായിട്ടുള്ളതാണ്. അത് ഇപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്.

ക്ഷേത്രം പണിയും പ്രതിഷ്ഠയും കഴിഞ്ഞിട്ടും സ്വാമിയാരെ അവിടെനിന്നു വിട്ടയയ്ക്കുന്നതിന് മഹാരാജാവിനും പത്മനാഭസ്വാമിയുടെ സന്നിധിയില്‍ നിന്നു വിട്ടുപിരിയുന്നതിനു സ്വാമിയാര്‍ക്കും സമ്മതമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ക്ഷേത്രത്തോടടുത്തുതന്നെ സ്വല്പം പടിഞ്ഞാറുമാറി മഹാരാജാവു കല്പിച്ച് ഒരു സ്വാമിയാര്‍മഠം പണിയിച്ചുകൊടുക്കുകയും സ്വാമിയാര്‍ തന്റെ സ്ഥിരവാസം അവിടെയാക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം മഹാരാജാവ് സ്വാമിയാര്ക്കു നിത്യവൃത്തി സുഖമായിക്കഴിഞ്ഞുകൂടത്തക്കവണ്ണം ചില അനുഭവങ്ങള്‍ പതിച്ചുകൊടുക്കുകയും പരിചരണത്തിനു വേണ്ടുന്ന ഭൃത്യന്മാര്‍, കുട്ടിപ്പട്ടര്‍ മുതലായവരെ കല്പിച്ചു നിയമിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. സ്വാമിയാര്‍ അന്യന്മാരാരും ആവശ്യപ്പെടാതെ സ്വമനസ്സാലെതന്നെ പതിവായി ക്ഷേത്രത്തില്‍ പോയി പത്മനാഭസ്വാമിയെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിക്കുകയും പുഷ്പാഞ്ജലി കഴിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മഹാരാജാവ് പത്മനാഭസ്വാമിക്കു സ്വാമിയാരുടെ പുഷ്പാഞ്ജലി മുടക്കം കൂടാതെ എന്നും വേണമെന്നു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും ആ വകയ്ക്കു സ്വാമിയാര്‍ക്കു വിശേഷാല്‍ ചില പതിവുകള്‍കൂടി കല്പിച്ച് ഏര്‍പ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. പത്മനാഭസ്വാമിക്കു സ്വാമിയാരുടെ പുഷ്പാഞ്ജലി മുടങ്ങാതെ എന്നുമുണ്ടായിരിക്കണമെന്ന് മഹാരാജാവു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിക്ക് വല്ല കാരണവശാലും തനിക്കു വയ്യാതെ വന്നാലും പുഷ്പാഞ്ജലി മുടങ്ങരുതെന്നു കരുതി വില്വ മംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ യോഗ്യനായ ഒരു നമ്പൂരിക്കുകൂടി സന്ന്യാസം കൊടുത്തു തന്റെ ശിക്ഷ്യനാക്കി. അത്യാവശ്യമായാല്‍ ആ ശിഷ്യനായ സ്വാമിയാരും ക്ഷേത്രത്തില്‍ കടന്നു പുഷ്പാഞ്ജലി കഴിച്ചുകൊള്ളുന്നതിനു മഹാരാജാവ് കല്പിച്ചനുവദിക്കുകയും ആ സ്വാമിയാര്‍ക്കും ചില പതിവുകള്‍ കല്പിച്ച് ഏര്‍പ്പെടുത്തുകയും പുഷ്പാഞ്ജലി കഴിക്കുന്ന സ്വാമിയാരുടെ പേര്, മേലാല്‍ പുഷ്പാഞ്ജലി സ്വാമിയാര്‍ എന്നായിരിക്കണമെന്നു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സ്വാമിയാരുടെ ശിഷ്യപരമ്പരയിലുള്‍പ്പെട്ട ഏതെങ്കിലും ഒരു സ്വാമിയാര്‍ പത്മനാഭസ്വാമിക്കു പുഷ്പാഞ്ജലി കഴിക്കണമെന്നുള്ള ഏര്‍പ്പാട് ഇപ്പോഴും വേണ്ടെന്നു വെച്ചിട്ടില്ല. പത്മനാഭസ്വാമിക്ക് ഇപ്പോഴും ഒരു സ്വാമിയാര്‍ പതിവായി പുഷ്പാഞ്ജലി നടത്തിവരുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും പുഷ്പാഞ്ജലി സ്വാമിയാര്‍ എന്നു തന്നെയാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്. പുഷ്പാഞ്ജലി സ്വാമിയാര്‍ക്കു കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള അനുഭവങ്ങളെല്ലാം ഇപ്പോഴും കൊടുത്തുപോരുന്നുമുണ്ട്. ഇത്രയും പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ തിരുവനന്തപുരം പട്ടണമായി പ്രശോഭിക്കുന്ന സ്ഥലം പണ്ടു വലിയ വനപ്രദേശമായിരുന്നു എന്നും ആ വനത്തിന്റെ പേര്‍ അന്തന്‍‌കാട് എന്നായിരുന്നു എന്നും തിരുവനന്തപുരത്തു പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രമുണ്ടാകുന്നതിനു കാരണം വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാരായിരുന്നു എന്നും സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 113
പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി

പാമ്പുമേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം കൊച്ചി രാജ്യത്തു മുകുന്ദപുരം താലൂക്കില്‍ ഇരിങ്ങാലക്കുട തീവണ്ടി സ്റ്റേഷനില്‍ നിന്ന് ഏകദേശം എട്ടു നാഴിക കിഴക്കുതെക്കു മാളറോഡിനു പടിഞ്ഞാറു വശത്താണ്. അവിടെ പണ്ടുണ്ടായിരുന്നവര്‍ വലിയ ഈശ്വരഭക്തന്മാരും മന്ത്രതന്ത്രനിപുണരുമായിരുന്നു. എങ്കിലും ദുസ്സഹമായ ദാരിദ്ര്യദുഃഖംകൊണ്ട് അവര്‍ വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ടാണു നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്നത്.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ആ ഇല്ലത്തെ ഗൃഹസ്ഥനായ നമ്പൂരി ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ തിരുവഞ്ചിക്കുളത്തു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നു തന്റെ ദാരിദ്ര്യദുഃഖത്തിനു ശമനമുണ്ടാക്കിത്തരണമെന്നുള്ള പ്രാര്‍ത്ഥനയോടുകൂടി ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ദേവനെ ഭജിച്ചുതുടങ്ങി.

ഭജനം ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടുകൊല്ലം തികയാറായപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം ക്ഷേത്രത്തില്‍ അത്താഴപൂജയും മറ്റൂം കഴിഞ്ഞ് എല്ലാവരുംപോയതിന്റെ ശേഷം നമ്പൂരി കുറച്ചു വെള്ളം മുക്കിയെടുക്കുന്നതിന് ഒരു ജലപാത്രവും കൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തുള്ള തീര്‍ത്ഥക്കുളത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ കടവില്‍ തേജസ്വിയായ ഒരാള്‍ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “ആരാണത്” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ പുരുഷന്‍ “ആളറിഞ്ഞു മേക്കാടിനെന്തു വേണം? വെള്ളം വേണമെങ്കില്‍ മുക്കിയെടുത്തുകൊണ്ട് പൊയ്ക്കൊള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. വാക്കുകൊണ്ടും തേജോമയമായ രൂപം കൊണ്ടും ആ ആള്‍ കേവലം മനുഷ്യനല്ല എന്നും ഒരു ദിവ്യനാണെന്നും തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരി ഉടനെ ഒന്നും പറയാതെ വിചാരമഗ്നനായി അവിടെ നിന്നു. അപ്പോള്‍ ആ ദിവ്യപുരുഷന്റെ കൈയില്‍ തീക്കട്ടപോലെ തിളങ്ങുന്നതായ എന്തോ ഒരു സാധനമിരിക്കുന്നത് കണ്ടിട്ടു നമ്പൂരി “ആ കൈയിലിരിക്കുന്നത് എന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു, അതിനും ശരിയായ ഉത്തരം പറയാതെ ആ ദിവ്യന്‍ “മേക്കാടു മാണിക്യക്കല്ലു കണ്ടിട്ടുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. നമ്പൂരി “കണ്ടിട്ടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ദിവ്യന്‍ “കാണാനാഗ്രഹമുണ്ടോ?” എന്നു വീണ്ടും ചോദിച്ചു, നമ്പൂരി “കണ്ടാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു കൈനീട്ടി. അപ്പോള്‍ ആ ദിവ്യന്‍ “ഇത് അങ്ങോട്ടു തന്നാല്‍ മടക്കിത്തരാമെന്നു നിശ്ചയമുണ്ടോ” എന്നു ചോദിച്ചു. “നിശ്ചയമുണ്ട്” എന്ന് നമ്പൂരി പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ദിവ്യന്‍ രത്നം നമ്പൂരിയുടെ കൈയിലേക്ക് ഇട്ടുകൊടുത്തു. മുമ്പു കണ്ടിട്ടിലാത്ത ആ ദിവ്യരത്നം കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു വളരെ കൗതുകം തോന്നി. ആ നമ്പൂരി അക്കാലത്തെ കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ വലിയ തമ്പുരാന്റെ ഒരിഷ്ടനാകയാല്‍ ഈ ദിവ്യരത്നം തമ്പുരാനെക്കൂടി ഒന്നു കാണിക്കണമെന്നു തോന്നുകയാല്‍ നമ്പൂരി ആ ദിവ്യനോട് “എനിക്ക് ഈ രത്നം ഒരാളെക്കൂടി കാണിച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്. അതിനാല്‍ ഇതൊന്നു കൊണ്ടുപോയിക്കൊണ്ടുവരുന്നതിന് അനുവാദം തരണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തന്നെ ആ ദിവ്യന്‍ “വേഗത്തില്‍ മടക്കിക്കൊണ്ടുവരാമെങ്കില്‍ കൊണ്ടുപൊയ്ക്കൊള്ളൂ. എനിക്ക് ഇനി ഇവിടെ അധികംതാമസിക്കുന്നതിന് നിവൃത്തിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “ക്ഷണത്തില്‍ വന്നേക്കാ”മെന്നും പറഞ്ഞു നമ്പൂരി ആ രത്നം കൊണ്ടുപോയി തമ്പുരാനെ കാണിച്ചു.

തമ്പുരാന് ആ ദിവ്യരത്നം കണ്ടിട്ടു മടക്കിക്കൊടുക്കാന്‍ ഒട്ടും മനസ്സില്ലായിരുന്നു. “ഇതിനു വില എന്തുവേണമെങ്കിലും കൊടുത്തേക്കാ. ഇതു നമുക്കു വേണം” എന്നു തമ്പുരാന്‍ പറഞ്ഞു. അതു നമ്പൂരി സമ്മതിച്ചില്ല. “ഇതു മടക്കി കൊടുക്കാഞ്ഞാല്‍ എനിക്കു സത്യഭംഗം സംഭവിക്കും; അതു സങ്കടമാണ്” എന്നു നമ്പൂരി നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം പറയുകയാല്‍ തമ്പുരാനതു മടക്കി കൊടുത്തു. നമ്പൂരി അതുകൊണ്ടുപോയി ആ ദിവ്യനു കൊടുത്തു, രത്നം കൈയില്‍ വാങ്ങിയ ക്ഷണത്തില്‍ ആ ദിവ്യന്‍ അദൃശ്യനായി ഭവിച്ചു. ആ രത്നത്തിന്റെ ശോഭകൊണ്ട് അതുവരെ പകല്‍പോലെ പ്രകാശിച്ചിരുന്ന ആ സ്ഥലം അപ്പോള്‍ അന്ധകാരപൂര്‍ണ്ണമായിത്തീര്‍ന്നു, നമ്പൂരി വല്ലാതെ അന്ധനും ഭീതനുമായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു കുറേശ്ശെ കണ്ണുകാണാറായി. പിന്നെ അദ്ദേഹം തീര്‍ത്ഥത്തിലിറങ്ങി വെള്ളം മുക്കിയെടുത്തു കൊണ്ടുപോയി.

അന്നു രാത്രിയില്‍ കിടന്നിട്ടു നമ്പൂരിക്കു ഉറക്കം വന്നില്ല. കഷ്ടം! ആ ദിവ്യന്‍ ആരാണെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥമറിയാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലല്ലോ. നിര്‍ബന്ധിച്ചു ചോദിച്ചിരുന്നുവെങ്കില്‍ അദ്ദേഹം പരമാര്‍ത്ഥം പറയുമായിരുന്നു. ആ ദിവ്യരത്നം വിശ്വാസപൂര്‍വ്വം എന്റെ കയ്യില്‍ തന്നയച്ച ആ ദിവ്യന്‍ നിര്‍ബന്ധിച്ചാല്‍ താനാരാനെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം പറയാതിരിക്കുമോ? ഒരിക്കലുമില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്യാതെയിരുന്നതുകൊണ്ടു വലിയ വിഡ്ഢിത്തമായിപ്പോയി. ഇനി അതിനെക്കുറിച്ചു വിചാരിക്കുകയും വിഷാദിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഫലമൊന്നുമില്ലല്ലോ. “അതീതകാര്യാനുശയേന കിം സ്യാല്‍” എന്നും മറ്റൂം വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അങ്ങനെ കിടന്നു.

അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം ഉറങ്ങി. എങ്കിലും അധികം താമസിയാതെ ഉണരുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നിലാവിന്റെ വെളിച്ചം കുറേശ്ശെ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ നമ്പൂരിക്കു പ്രഭാതമായിയെന്നു തോന്നി. അദ്ദേഹം ആ ഭജനക്കാലത്തു ഏഴരനാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോഴാണ് പതിവായി കുളിച്ചിരുന്നത്. ആ സമയം കഴിഞ്ഞുപോയി എന്നു തോന്നുകയാല്‍ അദ്ദേഹം പരിഭ്രമിച്ചു കുളിക്കാനായി തീര്‍ത്ഥക്കുളത്തിലെത്തി. അപ്പോഴും അവിടെ ഒരാള്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി യഥാപൂര്‍വ്വം “ആരാണത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ആള്‍ “ഇതാരാണെന്നും മറ്റൂം അറിഞ്ഞിട്ടെന്തുവേണം? മേക്കാടിനു കുളിക്കാന്‍ നേരമായിട്ടില്ല. പോയിക്കിടന്നുറങ്ങൂ; അഹസ്സു പകര്‍ന്നിട്ടു വേണ്ടേ കുളിക്കാന്‍?” എന്നു ചോദിച്ചു. ആ ശബ്ദം കേട്ടും ശരീരതേജസ്സു കണ്ടും ഇതു താന്‍ മുമ്പേ കണ്ട ദിവ്യന്‍ തന്നെയാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ നമ്പൂരി അടുത്തുചെന്നു പാദത്തിങ്കെല്‍ വീണു വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു “ശ്രീപരമേശ്വരനാണ്, അവിടുന്ന് ആരാണെന്നുള്ള പരമാര്‍ത്ഥം എന്നോയു പറയണം” എന്നപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ പരമാര്‍ത്ഥം പറയാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെവൈകയാല്‍ അദ്ദേഹം താന്‍ സാക്ഷാല്‍ വാസുകിയാണെന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “എന്നാല്‍ അവിടുത്തെ സാക്ഷാല്‍ സ്വരൂപം എനിക്കു കാണിച്ചുതരണ”മെന്നു വീണ്ടും അപേക്ഷിച്ചു.

അപ്പോള്‍ വാസുകി “അതുവേണ്ട; അതു കണ്ടാല്‍ അങ്ങു ഭയപ്പെടും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു സമ്മതിക്കാതെ വീണ്ടും നിബന്ധിക്കുകയാല്‍ വാസുകി തന്റെ ദേഹം ചുരുക്കി ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ കൈവിരലിന്മേല്‍ കിടക്കുന്ന മോതിരത്തോളമാക്കി കാണിച്ചുകൊടുത്തു. എന്നിട്ടും നമ്പൂരി ഭയപ്പെട്ടു മൂര്‍ച്ഛിച്ചു നിലത്തുവീണു. പിന്നെ മൂന്നേമുക്കാല്‍ നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു ബോധം വന്നു, അപ്പോള്‍ വാസുകി, “എന്താണു വരം വേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു നമ്പൂരി “അവിടത്തെ സാന്നിദ്ധ്യം‌ സദാ എന്റെ ഇല്ലത്തുണ്ടായിരിക്കനം. എന്റെ ദാരിദ്ര്യദുഃഖം തീര്‍ത്തുതരികയും വേണം. ഇത്രയുമല്ലാതെ എനിക്കു വിശേഷിച്ചൊരു അപേക്ഷയുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു വാസുകി, “ആട്ടെ അങ്ങനെ ചെയ്യാം; മേക്കാടിന്റെ ഭജനം പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം തികയുന്നതിന് ഇനി മൂന്നു ദിവസം മതിയല്ലോ. അതു കഴിഞ്ഞിട്ടു ഇല്ലത്തേക്കു പൊയ്ക്കൊള്ളൂ. അപ്പോഴേക്കും ഭഗവാന്റെ അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ഞാനും അവിടെ വരികയും മേക്കാടിന്റെ അഭീഷ്ടം സാധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യാം. ഇനി കുളിക്കാനമാന്തിക്കേണ്ട, സമയമായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞ് നമ്പൂരിയെ കുളിക്കാനയയ്ക്കുകയും ഉടനെ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരി ഭജനം കഴിഞ്ഞ് ഇല്ലത്തെത്തി തന്റെ ഓലക്കുട കിഴക്കിനിയില്‍ വെച്ചിട്ടു പോയി കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഷ്ഠാനാദികളും മറ്റൂം കഴിച്ചുവന്നു കുട മാറ്റിവയ്ക്കാനായി എടുത്തപ്പോള്‍ അതിന്മേലൊരു പാമ്പിനെക്കണ്ടു ഭയപ്പെട്ടു. ഉടനെ ആ പാമ്പു താഴെയിറങ്ങി, യഥാപൂര്‍വ്വം ദിവ്യപുരുഷന്റെ രൂപം ധരിച്ചുകൊണ്ടു നമ്പൂരിയോട്, “മേക്കാട് ഭയപ്പെടേണ്ട, ഞാന്‍ വാസുകി തന്നെയാണ്. അങ്ങയുടെ സത്യസന്ധതയും ഭക്തിയും നിമിത്തം ഭഗവാന്‍ ശ്രീപരമേശ്വരന്‍ അങ്ങയെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും പ്രസാദിച്ചിരിക്കുന്നു. ഭവാന്റെ അഭീഷ്ടം സാധിപ്പിച്ചുതരുന്നതിനായി സ്വാമി അരുളിച്ചെയ്തിട്ടുതന്നെയാണ് ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നത്. നമ്മള്‍ ആദ്യം കണ്ട ദിവസം ഞാന്‍ കാണിച്ചുതന്ന മാണിക്യക്കല്ല് ഇതാ. ഇത് ഇനി ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കട്ടെ. ഇതു സൂക്ഷിച്ചുവെച്ചുകൊള്ളണം. ഇതിരിക്കുന്നിടത്ത് ഒരിക്കലും ദാരിദ്ര്യദുഃഖം ബാധിക്കയില്ല.” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ ദിവ്യരത്നം കൊടുത്തിട്ടു വാസുകി പിന്നെയും പറഞ്ഞു, “ഇനി ഇവിടെ ഒരു നാഗയക്ഷിയും വന്നുചേരും. അപ്പോഴും മേക്കാട് ഭയപ്പെടേണ്ട.”

ഇത്രയും പറഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ആ ഇല്ലത്തെ മൂത്ത അന്തര്‍ജ്ജനം അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. ആ സാദ്ധ്വി ഒരു സ്വജനഗൃഹത്തില്‍ ഒരു സദ്യയ്ക്കു പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. ആ അന്തര്‍ജ്ജനം വന്ന് അവരുടെ മറക്കുട (മനക്കുട) ഇറയത്തു വച്ചിട്ടു അകത്തേക്കു കയറി. അപ്പോള്‍ ആ കുടയില്‍ നിന്ന് ഒരു പാമ്പു താഴെയിറങ്ങി ഇഴഞ്ഞു കിഴക്കിനിയിലെത്തി. ഉടനെ ആ പാമ്പും സര്‍വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു ദിവ്യസ്ത്രീയുടെ രൂപം ധരിച്ചു വാസുകിയുടെ അടുക്കല്‍ നിന്നു. വാസുകി പിന്നെയും പറഞ്ഞു തുടങ്ങി: “ഞങ്ങളുടെ രണ്ടുപേരുടെയും പ്രതിമകളുണ്ടാക്കിച്ച് ഈ കിഴക്കിനിയില്‍ പ്രതിഷ്ഠിച്ച് കുടുംബപരദേവതകളായി വിചാരിച്ച് എന്നും പതിവായി പൂജിച്ചു വന്ദിച്ചുകൊള്ളണം. അങ്ങനെ ചെയ്തുകൊണ്ടാല്‍ ഇവിടെ ശ്രേയസ്സുകള്‍ക്ക് ഒരിക്കലും കുറവു വരികയില്ല. പാമ്പുകള്‍ മുറയ്ക്ക് ഇനിയും ഇവിടെ വന്നു ചേരും. അവയെല്ലാം യഥേഷ്ടം ഇവിടെ എവിടെയെങ്കിലും താമസിച്ചുകൊള്ളും. ഒന്നിനേയും പ്രത്യേകിച്ച് പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നില്ല. ഈ ഇല്ലവും ഇല്ലപ്പറമ്പും സര്‍പ്പങ്ങളുടെ സങ്കേതമാക്കി സങ്കല്‍പ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ മതി. ഇവിടെ മലമൂത്രവിസര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്കും തുപ്പാനും എച്ചില്‍ക്കൈ കഴുകാനും മറ്റും പ്രത്യേകം ഓരോ സ്ഥലങ്ങളുണ്ടാക്കിക്കൊള്ളണം. അതാതു കാര്യങ്ങള്‍ അതാതു സ്ഥലങ്ങളിലല്ലാതെ മുറ്റത്തും പറമ്പിലും തുപ്പുകപോലും ചെയ്യരുത്. ഇവിടെ അടുക്കളയിലുള്ള അടുപ്പുകളിലല്ലാതെ പുറത്തെങ്ങും തീ കത്തിക്കരുത്. മുറ്റത്തും പറമ്പിലുമെങ്ങും വെട്ടുകയും കിളയ്ക്കുകയും കുഴിക്കുകയും ചെയ്യരുത്. അടുത്തുള്ള പറമ്പില്‍ ഒരുപഭവനംകൂടിയുണ്ടാക്കണം. വിശേഷിച്ചുണ്ടാകുന്ന അടിയന്തരാദികളെല്ലാം അവിടെവെച്ചു നടത്തിക്കൊള്ളണം. പേറും തീണ്ടാരിയും ഈ ഇല്ലത്തു നടത്താന്‍ പാടില്ല. അവയ്ക്കുള്ള കാലമെടുക്കുമ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ ആ ഉപഭവനത്തിലേക്കു മാറിത്താമസിച്ചുകൊള്ളണം. ഈ ഇല്ലത്തിനകത്തും പുറത്തും മുറ്റത്തും പറമ്പിലും മറ്റൂം പാമ്പുകളെ ചിലപ്പോള്‍ കണ്ടേക്കും. എന്നാല്‍ആരും ഭയപ്പെടേണ്ട. ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവരെ പാമ്പുകള്‍, അവയെ ചവിട്ടുകയോ മറ്റോ ചെയ്യാതെ കടിക്കുകയില്ല. അങ്ങനെ കടിച്ചാലും ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവരെ വിഷം ബാധിക്കുകയില്ല. നേരെമറിച്ച് ആ വിഷം ആ പാമ്പുകളെത്തന്നെ ബാധിക്കും. അങ്ങനെ വന്നാല്‍ ആ പാമ്പുകളെ വിഷം ഇറക്കി വിട്ടേക്കണം. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ആ പാമ്പുകള്‍ മരിച്ചുപോയേക്കും. അന്യന്മാരെ പാമ്പുകള്‍ ദംശിച്ചാല്‍ ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ വിഷമിറക്കരുത്. എന്നാല്‍ സര്‍പ്പകോപം നിമിത്തം ജനങ്ങള്‍ക്കുണ്ടാകുന്ന രോഗള്‍ക്കും മറ്റൂം പ്രതിവിധി ചെയ്യുന്നതിന് വിരോധമില്ല. ഞങ്ങളെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്ന ഈ കിഴക്കിനിയില്‍ രണ്ടു വിളക്കുകള്‍ കെടാതെ എപ്പോഴും കത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കണം. ഈ വിളക്കുകളിന്മേല്‍പ്പിടിച്ചുണ്ടാകുന്ന മഷിയും ആ വിളക്കുകളിലെ എണ്ണയും സര്‍പ്പകോപം നിമിത്തമുണ്ടാകുന്ന ത്വഗ്രോഗങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും സിദ്ധൗഷധങ്ങളായിരിക്കുന്നതാണ്. ഞാനീപ്പറഞ്ഞിട്ടുള്ളവയെല്ലാം ഈ ഇല്ലത്തുള്ളവരും ഇനി ഉണ്ടാകുന്നവരും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടവയാകയാല്‍ തലമുറ തോറും എല്ലാവരും അവരവരുടെ സന്തതികള്‍ക്ക് ഉപദേശിച്ചുകൊള്ളണം.” ഇങ്ങനെ വേണ്ടതെല്ലാം പറഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം “ഇനി ആവശ്യപ്പെടുമ്പോള്‍ കാണാം” എന്നുകൂടി പറഞ്ഞിട്ടു വാസുകിയും നാഗയക്ഷിയും മറഞ്ഞു.

ആ നമ്പൂരി വാസുകി പറഞ്ഞതുപോലെ കിഴിക്കിനിയില്‍ വാസുകിയേയും നാഗയക്ഷിയേയും പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു. അക്കാലംമുതല്‍ക്ക് ആ ഇല്ലക്കാര്‍ക്കു ‘മേക്കാട്ടുനമ്പൂരി’ എന്നായിരുന്ന പേര് ‘പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി’ എന്നായിത്തീരുകയും അതു പ്രസിദ്ധപ്പെടുകയും സ്ഥിരപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അവിടെ ഇപ്പോഴും വാസുകി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതുപോലെയെല്ലാം ആചരിച്ചവരുന്നുണ്ടെന്നാണ് കേള്‍വി. ആ ഇല്ലത്തു വാസുകിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം സിദ്ധിച്ച കാലം മുതല്‍ ദാരിദ്ര്യമുണ്ടായിട്ടില്ല. സമ്പത്തു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും അവിടെ സമ്പത്തു വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ ഭജനത്തിനായിട്ടും സര്‍പ്പകോപം നിമിത്തമുണ്ടാകുന്ന ദോഷങ്ങള്‍ക്കു പ്രതിവിധികള്‍ ചെയ്യിക്കുന്നതിനായിട്ടും പ്രതിദിനമെന്നപോലെ അസംഖ്യമാളുകള്‍ വരികയും ഓരോന്നു ചെയ്യിക്കുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം ദക്ഷിണയായും മറ്റും വളരെപ്പണം കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലത്തെ വകയായിട്ടുതന്നെ ആണ്ടുതോറും വൃശ്ചികമാസം ഒന്നാംതീയതി മുതല്‍ നാല്‍പത്തൊന്നു ദിവസം സര്‍പ്പബലി നടത്തിപ്പോരുന്നതു കൂടാതെ ഓരോരുത്തരുടെ വഴിപാടായിട്ടും മിക്ക ദിവസങ്ങളിലും അവിടെ സര്‍പ്പബലി നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്.

മേക്കാട്ടില്ലത്തു കിഴക്കിനിയില്‍ വാസുകിയേയും നാഗയക്ഷിയേയും പ്രതിഷ്ഠിച്ചതിന്റെ ശേഷം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെക്കുറിച്ചുള്ള കേള്‍വി ഭൂലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര പരന്നു. സര്‍പ്പകോപം നിമിത്തമുണ്ടാകുന്ന ത്വഗ്‌ദോഷാദിരോഗ ങ്ങള്‍ക്കും മറ്റും ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ എന്തെങ്കിലും ചെയ്താല്‍ ഭേദപ്പെടുമെന്നുള്ള ഒരു വിശ്വാസം ജനങ്ങളുടെയിടയില്‍ ദൃഢീഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പാണ്ഡ്യരാജാവിന് കുഷ്ഠത്തിന്റെ ഛായയില്‍ ഒരു മാതിരി ത്വഗ്രോഗം ബാധിച്ചിട്ടു പല ചികിത്സകളും മറ്റും ചെയ്തിട്ടും ഭേദമായില്ല. അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്തു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെക്കുറിച്ചു പാണ്ഡ്യരാജാവിന് അറിവുകിട്ടുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ആളയച്ച് അന്നു ഗൃഹസ്ഥനായിരുന്ന നമ്പൂരിയെ പാണ്ടിയില്‍ കൊണ്ടുപോവുകയും നമ്പൂരിയുടെ ചികിത്സകൊണ്ടു രാജാവ് ക്ഷണത്തില്‍ പൂര്‍ണ്ണസുഖത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. രാജാവ് നമ്പൂരിക്ക് ഒട്ടുവളരെ പണവും സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്താണു മടക്കിയയച്ചതെന്നുള്ളതു വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

നമ്പൂരി പരിവാരസമേതം പാണ്ഡ്യരാജ്യത്തുനിന്നു പുറപ്പെട്ടു ദക്ഷിണതിരുവിതാംകൂറില്‍ ഇപ്പോള്‍ ഒരു പ്രധാന പട്ടണമായി പ്രശോഭിക്കുന്ന ‘നാഗരുകോവില്‍’ എന്ന സ്ഥലത്തു വന്നപ്പോള്‍ വഴിക്കടുത്തുള്ള വനാന്തരത്തില്‍ ഒരാര്‍ത്തനാദം കേട്ടു ദയാലുവുമായ ആ നമ്പൂരി സപരിവാരം ആ കാട്ടിലേക്കു ചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു സ്ത്രീ ഇരുന്നു കരയുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവളുടെ ദുഃഖകാരണം ചോദിച്ചപ്പോള്‍ “താനൊരു ചണ്ഡാലിയാണെന്നും ഈ സ്ഥലത്തു വന്നു പുല്ലറുത്തു കൊണ്ടുപോയി വല്ലവര്‍ക്കും കൊടുത്തു കിട്ടുന്നതു വാങ്ങിയാണ് താന്‍ നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചുവരുന്നതെന്നും ആ പതിവുപോലെ അന്നും വന്നു പുല്ലറുത്തപ്പോള്‍ തന്റെ അരിവാള്‍ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹത്തിന്മേല്‍ കൊണ്ടു സ്വല്‍പം മുറിയുകയാല്‍ അതില്‍ നിന്നു രക്തപ്രവാഹമുണ്ടായിരിക്കുന്നുവെന്നും അതു കണ്ടു പേടിച്ചാണു താന്‍ കരയുന്നതെ”ന്നും പറഞ്ഞു. ആ ശാഡ്വലപ്രദേശത്ത് പുല്ല് മുട്ടോളം വളര്‍ന്നുനില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി തന്റെ ഭൃത്യന്മാരെക്കൊണ്ടു പുല്ലു മാറ്റിച്ചുചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ വിഗ്രഹം പഞ്ചശിരസ്സായ ഒരു സര്‍പ്പത്തിന്റേതായിരുന്നു. അതിന്റെ ഒരു തല സ്വല്‍പം മുറിഞ്ഞ് അപ്പോഴും രക്തം പ്രവഹിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി തന്റെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ടു രക്തപ്രവാഹം നിര്‍ത്തുകയും സാന്ത്വനവാക്കുകള്‍കൊണ്ടു ചണ്ഡാലിയെ സമാശ്വസിപ്പിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം സമീപസ്ഥന്മാരായ ചിലരെ ഈ വിവരം ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും അവര്‍ മുഖാന്തിരം തല്‍ക്കാലാവശ്യത്തിനു വേണ്ടുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ വരുത്തി ആ നാഗപ്രതിമയ്ക്ക് അഞ്ചുപേര്‍കൂടി പുണ്യാഹം കഴിക്കുകയും പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിതന്നെ ഒരു പൂജ കഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

പിന്നെ നമ്പൂരി അക്കാലത്ത് ആ ദേശത്തുണ്ടായിരുന്ന പ്രധാനന്മാരെയൊക്കെക്കണ്ട് ഈ നാഗപ്രതിമ കാണപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന വിവരം അറിയിക്കുകയും ഈ നാഗപ്രതിമ ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചത് ഏറ്റവും തപശ്ശക്തിയുള്ള ഒരു ദിവ്യനായിരിക്കണമെന്നും പ്രതിഷ്ഠിച്ച ആ മഹാന്റെ തപശ്ശക്തികൊണ്ടാണ് ഈ വിഗ്രത്തിന്റെ ചൈതന്യം ഇതുവരെ വിട്ടുപോകാത്തതെന്നും ചൈതന്യമില്ലാതിരുന്നുവെങ്കില്‍ രക്തപ്രവാഹമുണ്ടാവുകയില്ലായിരുന്നുവല്ലോ എന്നും ഈ വിഗ്രഹത്തെ യഥായോഗ്യം പൂജിച്ചു വന്ദിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാല്‍ നാഗരാജാവ് സന്തോഷിക്കുകയും തന്നിമിത്തം ഈ ദേശക്കാര്‍ക്കു ശ്രേയസ്സു വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നും മറ്റു പറയുകയും ജനങ്ങള്‍ അതെല്ലാം വിശ്വാസപൂര്‍വ്വം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം നമ്പൂരി ആ ദേശക്കാരുടെ സഹായസഹകരണങ്ങളോടുകൂടി ആ സ്ഥലത്തെ കാടും പുല്ലുമെല്ലാം വെട്ടിക്കളയിച്ച് അവിടം ജനസഞ്ചാരയോഗ്യമാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ആ നാഗപ്രതിമയ്ക്കു മഞ്ഞും മഴയും വെയിലുമേല്‍ക്കാതെയിരിക്കത്തക്കവണ്ണം അവിടെ ഒരു മേല്‍പ്പുര കെട്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇവയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടിവന്ന പണം ചെലവുചെയ്തതു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിതന്നെയാണ്. ജനങ്ങള്‍ വാക്കുകൊണ്ടും ദേഹംകൊണ്ടുമല്ലാതെ ധനംകൊണ്ടു സഹായിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടില്ല. നമ്പൂരിയുടെ കൈവശം പാണ്ഡ്യരാജാവ് കൊടുത്തതായിട്ടുതന്നെ പണം ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു.

നാഗര്‍ക്കു (നാഗരാജാവിനു) കുടിലുപോലെ ഓലമേച്ചിലായിട്ടെങ്കിലും ഒരു കോവില്‍ (അമ്പലം) അവിടെയുണ്ടായപ്പോള്‍ അതിനെ എല്ലാവരും ‘നാഗരുകോവില്‍’ എന്നു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. കാലക്രമേണ ആ ദേശത്തിന്റെയും പേര്‍ അതുതന്നെയായിത്തീര്‍ന്നു. ആ കോവില്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിതന്നെ പതിവായി പൂജ നടത്തിത്തുടങ്ങുകയാല്‍ അവിടെ നാഗരാജാവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യവും ചൈതന്യവും സീമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ദേശക്കാരെല്ലാം നാഗരാജാവിനെ തങ്ങളുടെ ദേശപരദേവതയായി വിചാരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും മറ്റും തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ ആ നാഗരുകോവിലിനെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര പരന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടെ അന്യദേശക്കാരായ ജനങ്ങളും ഭജനത്തിനായും ദര്‍ശനത്തിനായും മറ്റും കണക്കില്ലാതെ വന്നു തുടങ്ങി. വഴിപാടുകളും സീമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. എന്നിട്ടും കഴിച്ചുകൂട്ടാന്‍ വളരെ പ്രയാസമായിത്തീര്‍ന്നു. പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി പൂജ കഴിക്കുകയല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചെയ്യുകയില്ലല്ലോ. വഴിപാടുകളും മറ്റും വര്‍ദ്ധിച്ചതിനോടുകൂടി പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിക്കും ശാന്തിക്കാര്‍ക്കും സമ്പാദ്യവും വര്‍ദ്ധിച്ചു.

പഞ്ചശിരസ്സായിട്ടുള്ള ആ നാഗപ്രതിമ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത് അഞ്ചടി സമചതുരവും നിലനിരപ്പില്‍നിന്നു സ്വല്‍പം താഴ്ചയുമുള്ള ഒരു സ്ഥലത്താണ്. അവിടെ മണ്ണിനു ധാരാളമായി ഈര്‍പ്പം കാണുന്നുണ്ട്. ഇതിനോടടുത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങളില്‍ ഇതിനേക്കാള്‍ കുഴിച്ചാലും ലേശംപോലും ജലമയം കാണുന്നില്ല. ഈ പ്രതിമയിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തെ മണ്ണു രക്തവര്‍ണ്ണമായിട്ടാണ് ഇരിക്കുന്നത്. അതു നാഗരാജാവിന്റെ ഒരു ശിരസ്സിനു മുറിവുപറ്റി രക്തം വീണതിനാല്‍ അങ്ങനെയായതാണെന്നാണ് പറയുന്നത്. അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനായി ചെല്ലുന്നവര്‍ക്കു പ്രസാദമായി കൊടുക്കുന്നത് ഈ മണ്ണാണ്. അതിനാല്‍ ദിവസംപ്രതി മണ്ണ് ആ സ്ഥലത്തുനിന്നെടുക്കുന്നുണ്ട്. ഈ മണ്ണു സകലവിധ ത്വഗ്രോഗങ്ങള്‍ക്കും ഒരു സിദ്ധൗഷധമാണെന്നാണു ജനവിശ്വാസം. ഇക്കാലത്തും ആ പ്രസാദം തേച്ചിട്ടു പല ത്വഗ്രോഗികള്‍ക്കും സുഖം സിദ്ധിക്കുന്നുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നും പ്രതിദിനം അനേകമാളുകള്‍ വന്ന് ഈ പ്രസാദം വാങ്ങി കൊണ്ടുപോകുന്നുമുണ്ട്. ഇതൊന്നുകൊണ്ടും ആ സ്ഥലത്തിനു ലേശംപോലും താഴ്ച വരുന്നില്ല. അവിടെനിന്ന് എടുക്കുന്നേടത്തോളം മണ്ണ് അടുത്ത ദിവസത്തേക്ക് അവിടെ ഉണ്ടായിക്കൊള്ളും. ഇതൊരത്ഭുതമാണല്ലോ.

പിന്നെ ഇവിടെ ഒരു ചെടിയുണ്ട്. ആ ജാതി ചെടി ഭൂലോകത്തില്‍ മറ്റൊങ്ങുമില്ല. ഇതിന്റെ പേര്‍ ആര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടാ. ഇത് അനേകം പേര്‍ വന്നു കാണുന്നുണ്ട്.

ഇപ്രകാരമെല്ലാം മാഹാത്മ്യത്തോടുകൂടിയിരിക്കുന്ന നാഗരാജന്‍ ഒരു കുടില്‍പോലെയുള്ള ഓലപ്പുരയില്‍ ഒരു കുഴിയിലിരിക്കുന്നതു ഭംഗിയില്ലെന്നും ഒരു നല്ല അമ്പലം പണിയിച്ച് ഈ വിഗ്രഹമെടുത്തു മാറ്റി പ്രതിഷ്ഠിക്കണമെന്നും തോന്നുകയാല്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി അവിടെ ഒന്നാന്തരത്തില്‍ ഒരമ്പലം പണിയിക്കുകയും ബിംബം മാറ്റി പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നതിന് വേണ്ടതെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടുകയും മുഹൂര്‍ത്തം നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തു. മൂഹൂര്‍ത്തദിവസത്തിന്റെ തലേദിവസം രാത്രിയില്‍ നാഗരാജാവ് നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “എന്നെ മാറ്റി പ്രതിഷ്ഠിക്കരുത്, എനിക്ക് ഇവിടെത്തന്നെയിരുന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ആ മാറ്റിപ്രതിഷ്ഠ വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കുകയും പുത്തനായി പണിയിച്ച അമ്പലത്തില്‍ ഒരു വിഷ്ണുവിഗ്രഹവും ശിവലിംഗവും പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. നാഗരാജാവ് ഇപ്പോഴും പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ ആ സ്ഥലത്തുതന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

ആ നമ്പൂരി അവിടെ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേഷം, ആട്ട (ആണ്ടു) വിശേഷം മുതലായവയ്ക്കെല്ലാം വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ ശേഖരിക്കുകയും ആണ്ടുതോറും മീനമാസത്തിലായില്യം മുതല്‍ പത്തു ദിവസത്തെ ഉല്‍സവം പതിവാക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിനു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം അവിടെത്താമസിക്കാനും പതിവായി പൂജനടത്താനും പ്രയാസമായപ്പോള്‍ ഇല്ലത്തേക്കു പോയി. പിന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രന്മാരും പൗത്രന്മാരും ചിലപ്പോള്‍ നാഗരുകോവില്‍ പോയിത്താമസിക്കുകയും ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളന്വേഷിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അപ്പോള്‍ പൂജയ്ക്കും മറ്റും വേറെ അളുകളെ നിയമിച്ചു. ക്രമേണ ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ആണ്ടിലൊരിക്കല്‍ മീനമാസത്തില്‍ ഉല്‍സവത്തിനുമാത്രം അവിടെപ്പോവുകയും ഉല്‍സവത്തിന്റെ ക്രിയകള്‍ നടത്തുകയും ശേഷം കാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്യന്മാരെക്കൊണ്ടു നടത്തിക്കുകയുമായി. അങ്ങനെ കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ദേവസ്വം തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്തേക്കു തന്ത്രം മാത്രമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനു സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നും അവര്‍ക്കു ചില അനുഭവങ്ങളും നിശ്ചയിച്ചു. അതിനൊന്നിനും ഇപ്പോഴും ഭേദം വന്നിട്ടില്ല. നാഗരുകോവില്‍ ഉല്‍സവത്തിനു തന്ത്രം നടത്താന്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിതന്നെ വേണമെന്നും ആള്‍പ്പേരായാല്‍പ്പോരെന്നുമാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. അവിടെ ഉല്‍സവത്തിന് ആ ഇല്ലത്തു നിന്നുതന്നെ ആരെങ്കിലും പോവുകയും തന്ത്രം നടത്തുകയും അതിനു നിശ്ചയിട്ടിട്ടുള്ള അനുഭവം വാങ്ങുകയും ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്. വേറെ അധികാരമൊന്നും ഇപ്പോള്‍ ആ ഇല്ലക്കാര്‍ക്ക് അവിടെയില്ല.

പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്ത് ഒരു കാലത്ത് പൂര്‍വ്വാചാരങ്ങളിലും പൂര്‍വ്വന്മാരുടെ ഉപദേശങ്ങളിലും പ്രതിപത്തിയും വിശ്വാസവും കുറവായിട്ട് ഒരു നമ്പൂരി ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു കുലപരദേവതകളായ നാഗത്താന്മാരില്‍ ഭക്തിയും കുറവായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഒരടിയന്തിരം ഇല്ലത്തുവെച്ചുതന്നെ നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു. നെടുമ്പുരയ്ക്കു തൂണിടാന്‍ കുഴികള്‍ കുഴിച്ചപ്പോള്‍ത്തന്നെ മണ്ണിനടിയിലിരുന്നിരുന്ന ചില പാമ്പിന്‍മുട്ടകള്‍ പൊട്ടുകയും ചില സര്‍പ്പങ്ങള്‍ക്കു ജീവഹാനി സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും പാമ്പുകള്‍ കൂട്ടത്തോടെ ഇളകിപ്പുറപ്പെട്ടു. ഇല്ലത്തിനകത്തും പുറത്തും മുറ്റത്തും പറമ്പിലും സര്‍വ്വത്ര പാമ്പുകള്‍ നിറഞ്ഞു. അടുക്കളയിലും അടുപ്പുകളിലുമെല്ലാം പാമ്പുകള്‍ നിറയുകയാല്‍ അവിടെ അരിവെയ്ക്കാനും ഉണ്ണാനുമൊന്നും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അവിടെ പുരകള്‍ കെട്ടാനും മറ്റും കൂലിവേലക്കാര്‍ മുതലായവര്‍ പേടിച്ചിട്ടു പടിക്കകത്തു കടക്കാതെയുമായി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി വല്ലപ്രതെ വിഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ആ നമ്പൂരി ചെയ്തതും ചെയ്യിച്ചതുമായ ആ അക്രമപ്രവൃത്തികള്‍ക്കെല്ലാം പ്രശ്നവിധിപ്രകാരം പ്രതിവിധികളും പ്രായശ്ചിത്തങ്ങളും ചെയ്തതില്‍പിന്നെയാണ് പാമ്പുകളൊതുങ്ങി പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയിലാവുകയും ഇല്ലത്തു യഥാപൂര്‍വ്വം പാര്‍ക്കാറാവുകയും ചെയ്തത്. പിന്നെ അടിയന്തിരം പതിവുപോലെ ഉപഭവനസ്ഥലത്തുവെച്ചു നടത്തി. അതില്‍പ്പിന്നെ അവിടെയാരും മുന്‍പതിവിനു വിരോധമായി ഒന്നും ചെയ്യാറില്ല. അങ്ങനെ പ്രവര്‍ത്തിച്ച ആ നമ്പൂരി ആധിയും വ്യാധിയും പിടിപെട്ട് അചിരേണ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

കേരളത്തില്‍ സര്‍പ്പബലി നടത്തുക, സര്‍പ്പക്കാവു മാറ്റുക മുതലായവ ചെയ്‌വാനുള്ള അധികാരം പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിക്കു മാത്രമേയുള്ളു എന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ആണ്ടുതോറും ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ചെല്ലേണ്ടുന്ന സ്ഥലങ്ങള്‍ വളരെയുണ്ട്. അവിടെയൊക്കെ ചെന്നുചേരാന്‍ അവരെക്കൊണ്ടു സാധിക്കായ്കയാല്‍ അവര്‍ അവരുടെ ആള്‍പ്പേരായി മറ്റു നമ്പൂരിമാരെ അയച്ചും പല സ്ഥലങ്ങളിലും ആവശ്യങ്ങള്‍ നടത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

പാമ്പുകള്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്തെ പരദേവതമാരും കാവല്‍ക്കാരുമായിട്ടാണ് അവിടെ വര്‍ത്തിക്കുന്നത്. അവര്‍ ആ ഇല്ലത്തേക്കു ധാരാളമായി ധനം വരുത്തിക്കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. അവിടെനിന്ന് ഒരു പുല്ലുപോലും അന്യന്മാര്‍ കൊണ്ടുപോകാതെ അവര്‍ കാത്തു സൂക്ഷിക്കുന്നുമുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ‘ചേകണ്ണന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായ തസ്ക്കരത്തലവനും കൂട്ടുകാരും കൂടി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ക്കയറി കൊള്ളചെയ്ത് ഒട്ടുവളരെ പണവും പണ്ടങ്ങളും കെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ടു പോകുംവഴി പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്തും കയറി. അവിടെ പണമായിട്ടും പണ്ടങ്ങളായിട്ടുമുണ്ടായിരുന്നതെല്ലാം കൈക്കലാക്കിക്കൊണ്ടു പുറത്തുവന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍, അകത്തേക്കു കടന്നപ്പോള്‍ പുറത്തുവെച്ച ചുമടുകളിന്മേലെല്ലാം ഓരോ നാഗവീരന്മാര്‍ തലപൊക്കിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ആ ചുമടുകളെല്ലാമുപേക്ഷിച്ച് ആ ഇല്ലത്തുനിന്നെടുത്തതും കൊണ്ടു പൊയ്ക്കളയാമെന്നു വിചാരിച്ച് അവര്‍ പോകാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ പട്ടാളക്കാരെപ്പോലെ ഒട്ടുവളരെ പാമ്പുകള്‍ മുമ്പില്‍ വന്ന് അണിനിരന്നു. തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ പിന്നിലും അതുപോലെതന്നെ സര്‍പ്പങ്ങള്‍ നിരന്നിരിക്കുന്നതു കണ്ടു. തസ്കരന്മാരെല്ലാം മുമ്പോട്ടും പുറകോട്ടും പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ അവിടെ അകപ്പെട്ടു. വെളുപ്പാന്‍കാലമായപ്പോള്‍ ഗൃഹസ്ഥന്‍ നമ്പൂരി കുളിക്കാന്‍ പോകാനായിട്ട് ഒരു വിളക്കുമെടുത്തുകൊണ്ടു പുറത്തു വന്നു. അപ്പോള്‍ മുറ്റത്തു ചിലര്‍ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ട് ‘ആരാണത്?’ എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ട് അടുത്തു ചെന്നു. ഉടനെ ആ തസ്ക്കരന്മാര്‍ നമ്പൂരിയുടെ കാല്‍ക്കല്‍ വീണു വന്ദിച്ചിട്ടു പരമാര്‍ത്ഥമൊക്കെ പറയുകയും അവിടെനിന്നു സദയം വിട്ടയയ്ക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി ‘നിങ്ങള്‍ കൊണ്ടു വന്നതും ഇവിടെനിന്നെടുത്തതുമെല്ലാം അവിടെ വെച്ചിട്ടു പൊയ്ക്കൊള്‍വിന്‍. നിങ്ങളെ ആരും ഉപദ്രവിക്കുകയില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്രകാരം അവര്‍ ഒന്നുമെടുക്കാതെ യാത്രയായി. അപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ഒരു പാമ്പിനെയും കണ്ടില്ല. അവര്‍ പോയി നേരം വെളുക്കുന്നതിനുമുമ്പ് അവരവരുടെ ദിക്കിലെത്തി. ഇങ്ങനെ ഇവിടെ അനേകം സംഗതികളുണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

ഇനി ഈ അടുത്ത കാലത്തുണ്ടായവയും സ്വയം കണ്ടു ബോധിച്ചിട്ടുള്ളവയുമായ ചില സംഗതികള്‍കൂടി പറയാം.

ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കുമുമ്പ് ഒരു മീനമാസത്തില്‍ ഒരു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി നാഗരുകോവിലിലേക്കുള്ള യാത്രയില്‍ അമ്പലപ്പുഴെ വന്നിരുന്നു. അന്ന് അവിടെ ഉത്സവവുമായിരുന്നു. നമ്പൂരി രാത്രിയില്‍ എന്തോ ആവശ്യത്തിനായി മതില്‍ക്കകത്തുനിന്നു കുളപ്പരുയില്‍ക്കൂടി കിഴക്കേ നടയിലുള്ള കുളത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങിപ്പോയപ്പോള്‍ ഒരു പാമ്പിനെ കാണാതെ ഒന്നു ചവിട്ടി. ഉടനെ ആ സര്‍പ്പവീരന്‍ ആളറിയാതെ നമ്പൂരിയുടെ കാലിന്മേല്‍ ഒരു കടിയും കൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി, “ഓ! ഒരു വിദ്വാന്‍ നമ്മെ പിടികൂടിയല്ലോ. സാധു ആളറിയാതെയാണ്. ഇനി അയാളുടെ വിഷമിറക്കി വിടണമല്ലോ. അല്ലാഞ്ഞാല്‍ സാധു മരിച്ചുപോയേക്കും. താസില്‍ദാരെ ഇങ്ങോട്ടു വിളിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഒരാള്‍ ചെന്നു “പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി അന്വേഷിക്കുന്നു” എന്നു താസില്‍ദാരോടു പറഞ്ഞു. ഉത്സവകാലമായിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം മതില്‍ക്കകത്തുതന്നെയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാലദ്ദേഹം ഉടനെ നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കലെത്തി. നമ്പൂരി അവിടെയുണ്ടായ സംഗതി അദ്ദേഹത്തെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ഒരിടങ്ങഴി പാലും രണ്ടു കരിക്കും (ഇളനീരും) മൂന്നുരുളിയും വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും താസില്‍ദാരദ്ദേഹം ഇവയെല്ലാം ക്ഷണത്തില്‍ വരുത്തിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിയെ കടിച്ച പാമ്പ് അപ്പോഴും ആ കുളക്കടവില്‍തന്നെ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. നമ്പൂരി അതിനെ കണ്ടിട്ടു “വിഷം വല്ലാതെ ബാധിച്ചതിനാല്‍ സാധുവിനു നടക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിപ്പോയി” എന്നുപറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ ഉരുളികള്‍ മൂന്നും മലര്‍ത്തിവെച്ച് ഒന്നില്‍ പാലും മറ്റൊന്നില്‍ ശുദ്ധജലവുമാക്കിവെച്ചിട്ട് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ട് ആ പാമ്പിനോട് “ഈ പാലിനകത്ത് ഇറങ്ങിക്കിടക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ പാമ്പു പതുക്കെ തല പൊക്കിയിഴഞ്ഞ് ആ പാലിനകത്തിറങ്ങിക്കിടന്നു. ഒരു മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ പാലു കരി കലക്കിയതുപോലെ കറുത്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “ഇനി ആ ഇളനീര്‍ വെള്ളത്തിലിറങ്ങിക്കിടക്ക്”എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാമ്പ് അങ്ങനെ ചെയ്തു. ആ ഇളനീര്‍വെള്ളവും വല്ലാതെ കറുത്തുവശായി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി “ഇപ്പോള്‍ വിഷമെല്ലാം പോയിരിക്കുന്നു. ഇനി ആ ശുദ്ധജലത്തിലിറങ്ങി കുളിച്ചിട്ട് എങ്ങോട്ടെങ്കിലും ഇഷ്ടംപോലെ പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ പാമ്പു ശുദ്ധജലത്തിലിറങ്ങിക്കുളിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ആ കടവിനോടടുത്തു തെക്കു വശത്തായി നില്‍ക്കുന്ന ആലിന്മേലേക്കു കയറിപ്പോയി. നമ്പൂരി പാമ്പു കടിച്ച സ്ഥലത്തു പുറപ്പെട്ടിരുന്ന ചോര കുളത്തിലിറങ്ങി കഴുകിക്കളഞ്ഞിട്ട് അമ്പലത്തിലേക്കും പോയി. അദ്ദേഹത്തെ വിഷം ബാധിച്ചില്ല.

എന്നാല്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിമാരെല്ലാവരും മേല്‍പറഞ്ഞതുപോലെ പാമ്പുകള്‍ക്കു വിഷമിറക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നില്ല. “ഏകയോനിപ്രസൂതാനാം തേഷാം ഗന്ധം പൃഥക് പൃഥക്” എന്നുള്ളതുപോലെയാണ് അവരുടെ സ്വഭാവം.

ഒരിക്കല്‍ വൈക്കത്തു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മതില്‍ക്കകത്തുവെച്ച് ഒരു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയെ ഒരു സര്‍പ്പം ദംശിക്കുകയുണ്ടായി. ആ നമ്പൂരി ആ പാമ്പിന്റെ വിഷമിറക്കാനും മറ്റും ശ്രമിച്ചില്ല. അദ്ദേഹം കുളത്തിലിറങ്ങി കാലിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന ചോര തേച്ചുകഴുകിക്കളഞ്ഞിട്ടു മുറയ്ക്കു പോയി സദ്യയുണ്ടു. അദ്ദേഹത്തെ വിഷം ബാധിച്ചില്ല. പാമ്പു വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടു മതില്‍ക്കു പുറത്തോളം പോയി അവിടെക്കിടന്നു ചത്തു.

പിന്നെ ഒരു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടുനമ്പൂരി ഒരിക്കല്‍ അടൂര് ഒരില്ലത്ത് ഒരു വേളിയടിയന്തിരത്തിനു പോയിരുന്നു. അടിയന്തിരത്തിന്റെ തലേദിവസം അത്താഴം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കിടക്കുന്നതിന് ആ ഇല്ലത്ത് സൗകര്യമില്ലാതെയിരുന്നതിനാല്‍ ചില കൂട്ടുകാരോടുകൂടി നമ്പൂരി മറ്റൊരു സ്ഥലത്തേക്കു പോയി. മധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം ഒരു പാമ്പു നമ്പൂരിയെ കടിച്ചു. കൂടെയുള്ളവര്‍ ഭയപ്പെട്ടെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പൂരി അപ്പോള്‍ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. കൂട്ടുകാരെല്ലാം ഇടയ്ക്കുവെച്ച് ഓരോ വഴിക്കു പിരിഞ്ഞുപോയതിന്റെ ശേഷം അദ്ദേഹം നിശ്ചിതസ്ഥലത്തെത്തി വിവരം പറയുകയും വെള്ളം വാങ്ങി കാലിന്മേലുണ്ടായിരുന്ന ചോര കഴുകിക്കളഞ്ഞിട്ട് അകത്തു കയറിക്കിടന്നു സുഖമായിട്ടുറങ്ങുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തെയും വിഷം ബാധിച്ചില്ല. പാമ്പിന്റെ കാര്യം അദ്ദേഹം അന്വേഷിച്ചുമില്ല.

കോട്ടയത്തു വയസ്ക്കരെ കഴിഞ്ഞുപോയ അച്ഛന്‍മൂസ്സ് അവര്‍കളുടെ കാലത്ത് അന്നത്തെ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ട് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി ഒരു വഴിയാത്രയില്‍ വയസ്ക്കരയില്ലത്തു വന്നിരുന്നു. കുളിയും തേവാരവും ഊണും മറ്റും കഴിഞ്ഞു സ്വൈരസല്ലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നതിനിടയ്ക്കു മൂസ്സവര്‍കള്‍ നമ്പൂരിയോട് “ഇവിടെ ഈ തെക്കേക്കുളത്തിന്റെ കിഴക്കേക്കരയില്‍ ഒരു സര്‍പ്പമിരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിന്റെ അടുക്കല്‍ ചില മരങ്ങളുണ്ട്. ആ മരങ്ങളുടെ ഇലകളും മറ്റും വീണു വേനല്‍ക്കാലങ്ങളില്‍ കുളത്തിലെ വെള്ളം ചീത്തയാകുന്നു. സര്‍പ്പത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ നില്‍ക്കുന്നവയായതുകൊണ്ട് ആ മരങ്ങള്‍ വെട്ടിക്കളയാമോ എന്നു സംശയവുമുണ്ട്. മേക്കാട് ആ സര്‍പ്പത്തെ അവിടെനിന്ന് ഒന്നു മാറ്റിയിരുത്താമെങ്കില്‍ ആ മരങ്ങളൊക്കെ വെട്ടിക്കളയിക്കാമായിരുന്നു. എന്താ അങ്ങനെ ചെയ്യാന്‍ വയ്യേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് അച്ഛന്‍ നമ്പൂരി “ഓഹോ, സര്‍പ്പത്തെ ഞാന്‍ മാറ്റിയിരുത്താം. അതു ഞാന്‍ ചെയ്യേണ്ടതാണല്ലോ. എന്നാല്‍ മൂസ്സും ചെയ്യേണ്ടതായിട്ട് ഒരു കാര്യമുണ്ട്. അതെന്തെന്നാല്‍ സര്‍പ്പത്തെ മാറ്റിയിരുത്തുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് ഈ കുളവും മാറ്റണം. അതു ഞാന്‍ വിചാരിച്ചാല്‍ കഴിയുന്നതല്ല. അതിനാല്‍ അതു മൂസ്സു വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “കുളം മാറ്റുക അസാധ്യമാണല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “എന്നാല്‍ മറ്റേതും അങ്ങനെതന്നെ. ഈ സര്‍പ്പം ആ കുളത്തിന്റെ കരയ്ക്കല്ലാതെ ഇരിക്കയില്ല. പിന്നെ, നമ്മെപ്പോലെതന്നെ സര്‍പ്പങ്ങളേയും വിചാരിക്കണം. നമ്മള്‍ സ്ഥിരമായിത്താമസിക്കുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു മാറിത്താമസിക്കണമെന്ന് ആരെങ്കിലും നിര്‍ബന്ധിച്ചാല്‍ അതു നമുക്കു സമ്മതവും സന്തോഷകരവുമാകുമോ? അതു പോലെ വിചാരിക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ “എന്നാല്‍ വേണ്ട” എന്നു പറഞ്ഞു. അത് അപ്പോള്‍ അങ്ങനെ അവസാനിച്ചു.

അനന്തരം രണ്ടുമൂന്നു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു നായരുടെ വക സര്‍പ്പക്കാവു മാറ്റുന്നതിനായി പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു മഹന്‍നമ്പൂരി കോട്ടയത്തു വന്നിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനും ഊണു വയസ്ക്കരെയായിരുന്നു. ഊണു കഴിഞ്ഞ് ഓരോ വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ വയസ്ക്കരെ കുളത്തിന്‍ കരയിലിരിക്കുന്ന സര്‍പ്പത്തെ മാറ്റിയിരുത്തുന്ന കാര്യം മഹന്‍ നമ്പൂരിയോടും പറഞ്ഞു. മഹന്‍നമ്പൂരി അതിനു യാതൊരു വിരോധവും പറഞ്ഞില്ല. “സൗകര്യമുണ്ടെങ്കില്‍ അതു നാളെത്തന്നെ നടത്തിക്കളയാം” എന്നായിരുന്നു മഹന്‍നമ്പൂരിയുടെ മറുപടി. അപ്പോള്‍ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ “നാളെ നടത്താന്‍ തരമില്ല. മേക്കാട് ഇനി ഈ ദിക്കിലെങ്ങാനും വരുമ്പോള്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിയുടെ അഭിപ്രായമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ത്തന്നെ അച്ഛന്‍മൂസ്സവര്‍കള്‍ സര്‍പ്പത്തെ മാറ്റിയിരുത്തുന്ന കാര്യം വേണ്ടെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കഴിഞ്ഞിരുന്നു. പിന്നെ അച്ഛന്‍ നമ്പൂരിയുടെ അഭിപ്രായം തന്നെയാണോ മഹന്‍നമ്പൂരിക്കുമെന്നറിയാനായിട്ടു മാത്രമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തോടും ഇതു പറഞ്ഞത്. വയസ്ക്കര കുളത്തിന്‍കരയിലിരിക്കുന്ന സര്‍പ്പം ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നു.

പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിമാരുടെ സ്വഭാവം മാറുന്നുണ്ടെങ്കിലും സര്‍പ്പങ്ങളുടെ സ്വഭാവത്തിന്നും മാഹാത്മ്യത്തിന്നും ഇതുവരെ ഒരു മാറ്റവും വന്നിട്ടില്ല. അടുത്ത കാലത്തുതന്നെ ഒരു മാപ്പിള (ക്രിസ്ത്യനി) പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്തെ പറമ്പില്‍നിന്ന് ഒരു നാളികേരമോ മറ്റോ മോഷ്ടിച്ചെടുത്തുകൊണ്ടു പുറത്തിറങ്ങി. ഉടനെ പാമ്പു ചെന്നു മാപ്പിളയെ തടുത്തു. മാപ്പിള പാമ്പിനെ തല്ലിക്കൊന്നു. ഉടനെ മാപ്പിളയ്ക്കു കണ്ണു കാണാന്‍ വയ്യാതെയായി. പിന്നെ അയാള്‍ അയാളുടെ വീട്ടിലേക്കു പോയതുതന്നെ പരാശ്രയത്തോടുകൂടിയാണ്. പല ചികിത്സകളും മറ്റും ചെയ്തിട്ടും മാപ്പിളയ്ക്കു കണ്ണു കാണാറായില്ല. ഒടുക്കം ഒരു പ്രശ്നക്കാരന്റെ വിധിപ്രകാരം സ്വര്‍ണ്ണംകൊണ്ട് ഒരു നാഗപ്രതിമയുണ്ടാക്കിച്ചു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടില്ലത്തു കൊണ്ടു ചെന്നു കൊടുത്തു പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ മാപ്പിളയ്ക്കു കണ്ണു കാണാറായി.

ഒരിക്കല്‍ നാഗരുകോവിലില്‍ ഉത്സവത്തിനു തന്ത്രം നടത്താന്‍ പോയിരുന്നത് ഒരു മഹന്‍ നമ്പൂരിയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു കാലത്തു പത്തുമണിക്കുമുമ്പ് ഊണു കഴിക്കണം. അങ്ങനെയാണു പതിവ്. അതിനാലദ്ദേഹം ആ ഉത്സവകാലത്തു തന്ത്രി നടത്താനുള്ളവയെല്ലാം പത്തുമണിക്കുമുമ്പും ഊണ് പത്തുമണിക്കും കഴിച്ചിരുന്നു. അതു നാട്ടുകാര്‍ക്ക് അത്ര സമ്മതമായില്ല. ഉച്ചയ്ക്കുമുമ്പ് ഉച്ചപ്പൂജ കഴിക്കുന്നതു ശരിയല്ലെന്നായിരുന്നു ജനങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം. ആ വിവരം ചിലര്‍ നമ്പൂരിയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതൊന്നും അദ്ദേഹം വകവെച്ചില്ല. അദ്ദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പതിവുപോലെ പിറ്റേദിവസവും പത്തുമണിക്കുമുമ്പ് ഉച്ചപ്പൂജ കഴിച്ചു. അന്നു ക്ഷേത്രത്തിലെ ശ്രീകാര്യക്കാരന്‍ പട്ടര്‍ തന്ത്രിനമ്പൂരിയെ ക്രമത്തിലധികം ശാസിക്കുകയും ശകാരിക്കുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു സാമാന്യത്തിലധികം മനസ്താപമുണ്ടായി. ഉടനെ അദ്ദേഹം അവിടെയുള്ള സ്വന്തം മഠത്തിലേക്ക് പോയി ഊണു കഴിക്കാതെ അവിടെ കിടന്നു. സ്വല്‍പനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശ്രീകാര്യക്കാരന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര പാമ്പുകള്‍ ചെന്നു നിറഞ്ഞു. പട്ടരുടെ ഭാര്യയും കുട്ടികളും മറ്റും പേടിച്ചു പുറത്തിറങ്ങിയോടി അമ്പലത്തില്‍ ചെന്നു ശ്രീകാര്യക്കാരോട് ഈ വിവരം പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടവരില്‍ ചിലല്‍ “ഇതിന്റെ കാരണം തന്ത്രിനമ്പൂരിയെ ശകാരിച്ചതു തന്നെയാണ്. ക്ഷമത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യണം. അല്ലാതെ ഇതിനു പ്രതിവിധിയൊന്നും ഉണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല.” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു ശ്രീകാര്യക്കാര്‍ ഇരുന്നൂറ്റമ്പതുരൂപയും നാലഞ്ചുകെട്ടു വെറ്റിലയും പത്തമ്പതു പാക്കും എടുത്തുകൊണ്ട് നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് രൂപയും വെറ്റിലയും പാക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍വെച്ചു നമസ്ക്കരിച്ചിട്ട്, “എന്റെ അവിവേകംകൊണ്ടു ഞാന്‍ പറഞ്ഞതെല്ലാം അവിടുന്നു സമയം ക്ഷമിച്ച് എന്നേയും എന്റെ കുടുംബത്തെയും രക്ഷിക്കണം. ഞങ്ങള്‍ക്കു ഗൃഹത്തില്‍ കയറിത്താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ശുദ്ധാത്മാവായ നമ്പൂരി ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിച്ചിട്ട് “ശ്രീകാര്യക്കാരന്‍ ശകാരിച്ചപ്പോള്‍ എനിക്കു സ്വല്‍പം മനസ്താപമുണ്ടായി. അതുകൊണ്ട് അവിടെ വല്ലവരും വന്നിരിക്കാം. എന്നോടും എന്റെ ഇല്ലത്തുള്ളവരോടും ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും ക്രമവിരോധമായി പറയുകയോ പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയോ ചെയ്താല്‍ പകരം ചോദിക്കുക ഞങ്ങളുടെ പരദേവതകളാണ്. ഇപ്പോള്‍ എന്റെ മനസ്താപം തീര്‍ന്നു. ഇനി അവരെ അവിടെ കാണുകയില്ല; പൊയ്ക്കോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു ശ്രീകാര്യക്കാരെ അയച്ചതിന്റെശേഷം നമ്പൂരി ഊണുകഴിച്ചു. ശ്രീകാര്യക്കാര്‍ ഭാര്യയോടും കുട്ടികളോടും കൂടി ഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ഒരു പാമ്പിനേയും കണ്ടില്ല. അവര്‍ യഥാപൂര്‍വ്വം അവിടെ കയറിത്താമസിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഇപ്രകാരംതന്നെ കാര്‍ത്തികപ്പള്ളിത്താലൂക്കില്‍ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഒരു സംഗതിയുണ്ടായി. ആ താലൂക്കില്‍ ഏവൂര്‍ ദേശത്തു പനവേലില്‍ ഉണ്ണിയുടെ ഭവനപ്പുരയിടത്തില്‍ തെക്കുപടിഞ്ഞാറെക്കോണില്‍ ഒരു സര്‍പ്പക്കാവുണ്ട്. അതോടു ചേര്‍ന്നു കാടു വളര്‍ന്ന് ഒരു കാലത്ത് ആ പറമ്പിന്റെ തെക്കും പടിഞ്ഞാറും ഭാഗങ്ങള്‍ മുഴുവനും കാടായിത്തീര്‍ന്നു. സര്‍പ്പക്കാവോടു ചേര്‍ന്നു കിടക്കുന്നതുകൊണ്ട് ആ കാടുവെട്ടിച്ചുകളവാന്‍ അവിടെയുള്ളവര്‍ക്ക് ധൈര്യമുണ്ടായില്ല. ആ പ്രദേശങ്ങളില്‍ പറമ്പുകളില്‍ പ്രധാനമായി ചെയ്യുന്നതു തെങ്ങുകൃ‌ഷിയാണ്. തെങ്ങില്‍നിന്നു നല്ല ആദായമുണ്ടാവുകയും ചെയ്യും. എങ്കിലും അവിടെ ഈ കാടുനിമിത്തം തെങ്ങുവെയ്ക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് അവിടെ അടുക്കല്‍ ഒരു തിരുവല്ലാദേശി എമ്പ്രാന്തിരിയുടെ മഠത്തില്‍ സര്‍പ്പകോപശാന്തിക്കായിട്ടു സര്‍പ്പബലി മുതലായ ക്രിയകള്‍ നടത്തുവാന്‍ ഒരു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി വന്നിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ പനവേലിത്തറവാട്ടിലെ അന്നത്തെ കാരണവരും വയോവൃദ്ധനുമായ ഉണ്ണി ചെന്നു നമ്പൂരിയെക്കണ്ടു തന്റെ പറമ്പിലെ കാടിന്റെ കാര്യം പറയുകയും അതു കളയുന്നതിനു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും അങ്ങനെ ചെയ്യാമെന്നു നമ്പൂരി സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാല്‍ അത് എപ്പോളാണെന്നും അതിന് എന്തെല്ലാമാണ് വേണ്ടതെന്നും ഉണ്ണി ചോദിച്ചതിന് മറുപടിയായി നമ്പൂരി “അതിന് അധികമൊന്നും വേണ്ടതായിട്ടില്ല. ഒരു പൂജയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാം വേണം. നിവേദ്യം പാല്‍പ്പായസമായാല്‍ കൊള്ളാം. നൂറും പാലും വേണം. തറ്റുടുക്കാന്‍ ഒരു വസ്ത്രവും വേണം. അല്ലാതെയൊന്നും വേണ്ടതായിട്ടില്ല. നാളെ ഉച്ചതിരിരിഞ്ഞുതന്നെ അതു നടത്തിയേക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

അപ്രകാരമെലാം വട്ടംകൂട്ടിക്കൊണ്ട് ഉണ്ണി പിറ്റേദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞപ്പോള്‍ എമ്പ്രാന്തിരിയുടെ മഠത്തില്‍ച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി ഊണു കഴിച്ചു കിടാന്നുറങ്ങുകയായിരുന്നു. കുറചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉണര്‍ന്നെഴുന്നേറ്റു. പിന്നെ ഒന്നു മുറുക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി പരികര്‍മ്മക്കാരനായ നമ്പൂരിയെയും വിളിച്ചുകൊണ്ട് ഉണ്ണിയോടുകൂടിത്തന്നെ പോയി. ഉണ്ണിയുടെ ഗൃഹത്തിലെത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷവും പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി മുറുക്കിക്കൊണ്ട് അവിടെയിരുന്നു. പരികര്‍മ്മിയായ നമ്പൂരി നിവേദ്യം വെയ്ക്കുകയും പൂജയ്ക്കു വേണ്ടതെല്ലാമൊരുക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തുകഴിഞ്ഞ പ്പോള്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി കുളക്കടവിലേക്കു പോയി. വസ്ത്രമെടുത്തു തറ്റുടുത്തു കാല്‍ കഴുകി ആചമിച്ചു കൗപീനം നനച്ചു പിഴിഞ്ഞുകൊണ്ടു സര്‍പ്പക്കാവിങ്കലെത്തി. കൗപീനം ഉണങ്ങാനായിട്ടു സര്‍പ്പക്കാവിന്റെ മുകളില്‍ത്തന്നെ ഇട്ടിട്ടു സര്‍പ്പത്തെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നതിന്റെ മുമ്പിലിരുന്നു. പൂജയും നൂറും പാലും കൊടുക്കുകയും മറ്റും ക്ഷണത്തില്‍ കഴിച്ചു. പിന്നെ അവിടെ തറവാട്ടില്‍ മൂപ്പായിരിക്കുന്ന വൃദ്ധനായ ഉണ്ണിയെ വിളിച്ചു “ഈ നാഗപ്രതിമ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു പന്ത്രണ്ടടി സമചതുരത്തിലുള്ളതൊഴിച്ചു ശേ‌ഷമുള്ള കാടെല്ലാം വെട്ടിച്ചു കളയുന്നതിനു വിരോധമില്ല” എന്നു പറയുകയും പന്ത്രണ്ടി സമചതുരം സ്ഥലത്തിനു പുറത്തായി നാലു വശത്തും നിന്നിരുന്ന ഓരോ കാട്ടുചെടി നമ്പൂരിതന്നെ വെട്ടിമുറിക്കുകയും ചെയ്തു.

പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരി ചെന്ന് ആ കാടൊക്കെ വെട്ടിച്ചുകളയുന്നകാര്യം വേണ്ടതുപോലെ ആക്കിക്കൊടുത്താല്‍ ഒരു പതിന്നാലു രൂപയില്‍ കുറായാതെ ദക്ഷിണ ചെയ്യണമെന്നായിരുന്നു ആ വൃദ്ധനുണ്ണി ആദ്യം വിചാരിച്ചത്. നമ്പൂരി ഊണുകഴിച്ചു കിടന്നുറങ്ങുകയും മുറുക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു കുളിക്കാതെ പൂജയും മറ്റും കഴിച്ചത് ആ മൂപ്പിലേക്ക് ഒട്ടും സമ്മതമായില്ല. എങ്കിലും വൃദ്ധന്‍ അതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. എന്നാല്‍ ദക്ഷിണ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടുനമ്പൂരിക്കു പതിനാറു പണവും പരികര്‍മ്മിക്കു നാലു പണവും മാത്രമേ ചെയ്തുള്ളു. അവര്‍ അതു വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പോവുകയും ചെയ്തു.

നേരം ഏകദേശം സന്ധ്യയായപ്പോള്‍ സര്‍പ്പക്കാവില്‍നിന്നു സംഖ്യയില്ലാതെ പല തരത്തിലുള്ള സര്‍പ്പങ്ങളിറങ്ങിപ്പുറപ്പെട്ട് ഉണ്ണിയുടേ ഗൃഹത്തിനകത്തും പുറത്തും ചെന്നു നിറഞ്ഞു. അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം പേടിച്ചു പുറത്തിറങ്ങി. അവിടെ വിളക്കു കൊളുത്തുന്നതിനും അത്താഴം വെയ്ക്കുന്നതിനും മറ്റും നിവൃത്തിയില്ലാതെയായി. അപ്പോള്‍ വൃദ്ധനുണ്ണി വ്യസനക്രാന്തനും ഭയപരവശനുമായിത്തീര്‍ന്നു. ഉടനെ ഓടി എമ്പ്രാന്തിരിയുടെ മഠത്തിലെത്തി. അപ്പോള്‍ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടുനമ്പൂരി സന്ധ്യാവന്ദനം കഴിച്ചു ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഉണ്ണി വിവരമെല്ലാം പരികര്‍മ്മിയായ നമ്പൂരിയോടു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി ഉണ്ണിയോട് “പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിമാര്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നു സര്‍പ്പത്തിന് ഒരു പൂജമാത്രം കഴിച്ചാലും പതിനാറു പണം മാത്രമയിട്ട് ആരും ദക്ഷിണ ചെയ്യാറില്ല. നിങ്ങള്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തത് സ്വല്പം പോരാതെയായിപ്പോയി. അതുകോണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു തൃപ്തികേടൊന്നുമില്ല. പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിമാര്‍ പണത്തിന് ആരോടും കണക്കും വഴക്കും പറായാറില്ല. കുറച്ചു കൊടുത്താലും അധികം കൊടുത്താലും അവര്‍ക്കു സന്തോ‌ഷം തന്നെ. പക്ഷേ, വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ അവരുടെ പരദേവതമാര്‍ക്കു തൃപ്തിയാവുകയില്ല. അതുകൊണ്ടായിരിക്കും അവര്‍ ഇളകിപ്പുറപ്പെട്ടത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വൃദ്ധനുണ്ണി ഓടിപ്പോയി അമ്പത് രൂപയും രണ്ടുമൂന്നു കെട്ടു വെറ്റിലയും പത്തുപന്ത്രണ്ട് പാക്കും എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു. വീണ്ടും അമ്പ്രാന്തിരിയുടെ മഠത്തിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടു നമ്പൂരിയുടെ ജപം കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ഉണ്ണി ആ രൂപയും വെറ്റിലയും പാക്കും നമ്പൂരിയുടേ പാദത്തിങ്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചു നമസ്കരിച്ചിട്ട് “പൊന്നുതിരുമേനി! രക്ഷിക്കണം. അവിടെയെല്ലാം പാമ്പുകള്‍ നിറഞ്ഞിരികുന്നു. ഇതുവരെ അവിടെ വിളക്കുകൊളുത്തുകപോലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല” എന്നു കരഞ്ഞുകൊണ്ടു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു പാമ്പുമ്മേക്കാട്ടുനമ്പൂരി “ആ പറമ്പിലെല്ലാം യഥേഷ്ടം സഞ്ചരിച്ചിരുന്നവരെല്ലാവരുംകൂടി ആ നാലു കോല്‍ സമചതുരത്തിലുള്ള സ്ഥലത്ത് ഒതുങ്ങി താമസിക്കാനാണല്ലോ ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഒരു സ്വൈരസഞ്ചാരം കഴിഞ്ഞിട്ട് ആ സ്ഥലത്തു പോയി താമസിച്ചുകൊള്ളാമെന്നു വിചാരിച്ചു അവര്‍ ഇറങ്ങിപ്പുറപ്പെട്ടതായിരിക്കാം. അതുസാരമില്ല, ഉണ്ണി പൊയ്ക്കോളു. ഇനി അവര്‍ക്കു നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിനു പുറത്ത് അവരെ ആരെയും കാണുകയില്ല’ എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വൃദ്ധനും ശുദ്ധാത്മാവുമായ ആ ഉണ്ണി സന്തോ‌ഷിച്ചു മടങ്ങി സ്വഗൃഹത്തിലെതി. അപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ഒരുപാമ്പും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, അതില്‍പിന്നെ അവിടെയെങ്ങും ഒരു പാമ്പിനെയും കാണാറുമില്ല.

ഇപ്പോള്‍ പന്ത്രണ്ടടി സമചതുരത്തിലുള്ള ഒരുചെറിയ സര്‍പ്പക്കാവു മാത്രമേ അവിടെയുള്ളു. ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന കാടെല്ലാം വെട്ടിക്കളഞ്ഞ് അവിടെയെല്ലാം തെങ്ങു വെയ്ക്കുകയും നാലഞ്ചു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അനുഭവമെടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അതിന് ഇപ്പോഴും വ്യത്യാസമൊന്നും വന്നിട്ടില്ല.

ഇങ്ങനെ പാമ്പുമ്മേക്കാട്ട് നമ്പൂരിയെയും അവരുടെ പരദേവതകളായ സര്‍പ്പങ്ങളെയും കുറിച്ചു ഇനിയും പല സംഗതികള്‍ പറയാനുണ്ട്. അവയെല്ലാംകൂടി ഈ ഉപന്യാസം കൊണ്ടു പറാഞ്ഞു തീര്‍ക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാകയാല്‍ ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 114
കാളിദാസന്‍

കാളിദാസ മഹാകവിയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്തോ അതിനടുത്ത കാലത്തോ ജീവിച്ചിരുന്നവരില്‍ ആരുംതന്നെ ഒന്നും എഴുതിയിട്ടില്ലാത്തതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്തേയും മാതാപിതാക്കന്മാരേയും വിദ്യാഭ്യാസത്തേയും ഗുരുഭൂതന്മാരേയും കുറിച്ച് അറിയുന്നതിന് ഇപ്പോള്‍ ശരിയായ ഒരു മാര്‍ഗ്ഗവുമില്ല. ജീവിതകഥയെക്കുറിച്ചറിയുന്നതിനു തന്നെയും ചില ഐതിഹ്യങ്ങളല്ലാതെ വേറെ ഒരാധാരവുമില്ലാതെയാണിരിക്കുന്നത്. ഐതിഹ്യങ്ങളില്‍ തന്നെ ചിലത് അസാരം പരസ്പരവിരുദ്ധങ്ങളായുമിരിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവചരിത്രത്തില്‍ അനേകം പക്ഷാന്തരങ്ങളും കാണുന്നുണ്ട്.

“ധന്വന്തരിക്ഷപണകാമരസിംഹശങ്കു
വേതാളഭട്ടഘടകര്‍പ്പരകാളിദാസഃ
ഖ്യാതോ വരാഹമിഹിരോ നൃപതേസ്സഭായാം
രത്നാനി വൈ വരരുചിര്‍ന്നവവിക്രമസ്യ”

ഈ പ്രസിദ്ധശ്ലോകംകൊണ്ടു കാളിദാസനും വിക്രമാദിത്യരാജാവിന്റെ സഭയിലെഉണ്ടായിരുന്ന ഒമ്പതു കവിരത്നങ്ങളില്‍ ഒരാളായിരുന്നു എന്നു വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കാളിദാസന്‍ ഭോജരാജാവിന്റെ സദസ്സിലുണ്ടായിരുന്നതായി ഭോജചരിത്രത്തിലും കാണുന്നുണ്ട്. ഇതു രണ്ടും ശരിയെന്നു സ്ഥാപിക്കുന്നതിനും സാക്ഷാല്‍ വിക്രമാദിത്യരാജാവിന്റെ വംശന്മാര്‍ക്കും ആ സംജ്ഞ പറയാറുണ്ടെന്നും ഭോജരാജാവും വിക്രമാദിത്യന്റെ ഒരു വംശജനായിരുന്നു എന്നും വിചാരിക്കുകയല്ലാതെ വേറെ മാര്‍ഗ്ഗം കാണുന്നില്ല. ഒരു ഭോജചരിത്രപുസ്തകത്തിന്റെ പീഠികയില്‍ “വിക്രമാര്‍ക്കനൃപതേരനന്തരം ഭോജഭൂപാലോ ധാരാനഗരീം രാജധാനീം വിധായ മാളവരാജ്യമപാലയന്‍” എന്നു കാണുന്നുമുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് അതങ്ങനെയിരിക്കട്ടെ. ഇനി കാളിദാസകവിയുടെ ആദ്യകാലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഐതിഹ്യത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാം.

കാളിദാസന്‍ ജന്മനാ ഒരു ബ്രാമണന്‍തന്നെയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ബാല്യം മുതല്‍ക്കുതന്നെ യഥാക്രമം വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യുകയും യൌവനാരംഭമായപ്പോഴേക്കും വലിയ വിദ്വാനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം ബാല്യത്തില്‍ത്തന്നെ വലിയ ശിവഭക്തനായിത്തീര്‍ന്നു. ശിവദര്‍ശനം കഴിക്കാതെ ഭക്ഷണം കഴിക്കുകയില്ലെന്ന ഒരു നിഷ്ഠയും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു.

ഒരു ദിവസം കാളിദാസന്‍ ദേവദര്‍ശനത്തിനായി ഒരു ശിവക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നപ്പോല്‍ അവിടെ ദിവ്യനായ ഒരു യോഗീശ്വരന്‍ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാ‌ഷണത്തില്‍ ഏന്തോ അപശബ്ദമുണ്ടെന്നു തോന്നുകയാല്‍ കാളിദാസന്‍ ആ യോഗിയെ പരിഹസിച്ചു. അതിനാല്‍ ആ ദിവ്യന്‍ കോപിച്ചു, “നീ പഠിച്ചതെല്ലാം മറന്നു മൂഢനും മന്ദബുദ്ധിയുമായിത്തീരട്ടെ” എന്നു ശപിച്ചു. ആ ശാപവചനം കേട്ടു കാളിദാസന്‍ ഏറ്റവും വി‌ഷണ്ണനായിത്തീരുകയും ആ യോഗീശ്വരന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിച്ച ആ ദിവ്യന്‍ “ഒരു കാലത്തു നിനക്കു ഭദ്രകാളീപ്രസാദം സിദ്ധിക്കുന്നതിന് സംഗതിയാകും. അപ്പോള്‍ നിന്റെ ബുദ്ധിമാന്ദ്യം നീങ്ങി പൂര്‍വ്വാധികം ബുദ്ധിമാനും വിദ്വാനുമായിത്തീരും” എന്നു പറഞ്ഞ് അനുഗ്രഹിച്ചു. എങ്കിലും അക്കാലം മുതല്‍ കാളിദാസന്‍ കേവലം മൂഢനും മന്ദബുദ്ധിയുമായിത്തീരുകയും സ്വകുലാചാരങ്ങളെല്ലാം വിട്ടു ഒരു കൂട്ടം അജപാലന്മാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ കൂടി നടന്നു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് അവിടെ ഒരു പ്രഭുവിന്റെ പുത്രിയും സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയും വലിയ വിദു‌ഷിയുമായ ഒരു കന്യകയുണ്ടായിരുന്നു. അവളുടെ യോഗ്യതകള്‍ കേട്ട് അനേകം യോഗ്യന്മര്‍ അവളെ വിവാഹം ചെയ്വാനായിചെന്നു. എന്നാല്‍ ആ കന്യക ശസ്ത്രവാദത്തില്‍ തന്നെ ജയിക്കുന്നവനെ മാത്രമേ താന്‍ ഭര്‍ത്താവായി വരിക്കുകയുള്ളൂ എന്നു നിശ്ചയം ചെയ്തിരുന്നതിനാല്‍ വിവാഹത്തിനായിച്ചെന്നവരെയെല്ലാം അവള്‍ വാദത്തില്‍ തോല്പ്പിച്ചയച്ചു. അവളെ ജയിക്കാന്‍ കഴിയായ്കയാല്‍ ഏറ്റവും ഇച്ഛാഭംഗത്തോടൂക്കൂടിയാണ് എല്ലാവരും മടങ്ങിപ്പോയത്. അതിനാല്‍ പിന്നെ ആരും വരാതെയായി. കന്യകയ്ക്കു യൗവ്വനദശ അതിക്രമിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അവളുടെ അച്ഛന്‍ “ഇനി ശാസ്ത്രവാദവും മറ്റും വേണ്ട. യോഗ്യനായ ഒരാളെ ക്ഷണിച്ചുവരുത്തി കന്യകയെ വിവാഹം ചെയ്തുകൊടുക്കണം” എന്നു നിശ്ചയിച്ചു ഏഴുത്തും കൊടുത്ത് ഓരോരുത്തരുടെ അടുക്കല്‍ തന്റെ ഭൃത്യന്മാരെ അയച്ചു. ആരും വന്നില്ല. ഒടുക്കം പ്രഭു ആരെയെങ്കിലും വിളിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു കന്യകയുടെ വിവാഹം ഉടനെ നടത്തിക്കണമെന്നു നിര്‍ബ്ബന്ധിച്ചു തുടങ്ങിയതിനാല്‍ ഭൃത്യന്മാര്‍ക്കു വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടായിത്തീര്‍ന്നു. “യോഗ്യന്മാരും വിദ്വാന്മാരുമായ അനേകമാളുകള്‍ വന്നിട്ട് അവരെയൊക്കെ മടക്കിയയച്ച ഈ കന്യകയെ ഒരൊന്നാന്തരം മൂഢനെക്കൊണ്ട് തന്നെ വിവാഹം ചെയ്യിക്കണം” എന്ന് ആ ഭൃത്യന്മാരെലാവരുംകൂടി ആലോചിച്ച് നിശ്ചയിച്ചു. പിന്നെ അവര്‍ ഒരു മൂഢനെക്കിട്ടാനായിട്ട് അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ ചെന്നപ്പോള്‍ കാഴ്ചയില്‍ നല്ല സുന്ദരനായ ഒരാള്‍ ഒരു വൃക്ഷശാഖയിന്മേല്‍ക്കയറിയിരുന്നുകൊണ്ട് അയാള്‍ ഇരിക്കുന്ന ശാഖ യുടെ കട തന്നെ മുറിക്കാന്‍ വെട്ടിത്തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ട് അവര്‍ ഈ മനു‌ഷ്യന്‍ മൂഢന്‍ തന്നെയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി അയാളെ കുളിപ്പിച്ചു നല്ല വസ്ത്രങ്ങളും മറ്റും ധരിപ്പിച്ചു പ്രഭുഗൃഹത്തിലേക്കു കൊണ്ടുപോയി. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ തന്നെയായിരുന്നു. ആടുകള്‍ക്കു തിന്നാന്‍ കൊടുക്കാനായിട്ടായിരുന്നു അയള്‍ വൃക്ഷശാഖ മുറിക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചത്.

ആ മനു‌ഷ്യനേയും കൊണ്ടു ഭൃത്യന്മാര്‍ പ്രഭുഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അവിടെ വിവാഹമണ്ഡപത്തിലിരുന്ന അനേകം ചിത്രങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ രാവണന്റെ ചിത്രപടം കണ്ടിട്ടു കാളിദാസന്‍ “അംഭംഭടാ രാഭണാ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട കന്യക “ഈ മനു‌ഷ്യന്‍ അക്ഷരജ്ഞാനമില്ലാത്ത മൂഢനാണെന്നു തോന്നുന്നുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ഭൃത്യന്മാരില്‍ വിദ്വാനായ ഒരാള്‍,

“കുംഭകര്‍ണ്ണേ ഭകാരോസ്തി ഭകാരോസ്തി വിഭീ‌ഷണേ
രാക്ഷസാനാം കുലശ്ര‌ഷ്ഠോ രാഭണോ നൈവ രാവണഃ”

എന്നൊരു ശോകം കൊണ്ടു കാളിദാസന്‍ പറഞ്ഞതിനെ സാധൂകരിച്ചു. അതില്‍ കന്യക തോറ്റു. ഉടനെ വിവാഹവും നടത്തി. വധൂവരന്മാര്‍ അത്താഴം കഴിച്ചു ശയനഗൃഹത്തെ പ്രാപിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം കാളിദാസന്റെ ഓരോ ചേഷ്ടിതങ്ങള്‍ കൊണ്ട് അദ്ദേഹം കേവലം മൂഢന്‍ തന്നെ എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി, “ഈ പുരു‌ഷനോടുകൂടി ജീവിക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസം തന്നെ” എന്നു നിശ്ചയിച്ചു കന്യക അദ്ദേഹത്തെ നിരാകരിക്കുകയും ബഹി‌ഷ്കരിക്കുകയും ചെയ്തു. കാളിദാസന് അപ്പോള്‍ ബുദ്ധിക്ക് മാന്ദ്യം സംഭവിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും പ്രഭുകന്യകയുടെ ഈ ധിക്കാരം അദ്ദേഹത്തിന് ഒട്ടുംതന്നെ സഹ്യമായില്ല. അദ്ദേഹം അപ്പോള്‍തന്നെ അവിടെനിന്നിറങ്ങി വനാന്തരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ഭദ്രകാളീക്ഷേത്രത്തിലേക്കു പോയി. രാത്രികാലങ്ങളില്‍ മനു‌ഷ്യരാരെങ്കിലും അവിടെ ചെന്നാല്‍ ദേവിയുടേ ഭൂതഗണങ്ങള്‍ പിടിച്ചു ചീന്തി ചോരകുടിച്ചു കൊല്ലുകയോ ദേവി പ്രസാദിച്ച് അനുഗ്രഹിക്കുകയോ രണ്ടിലൊന്നു സംഭവിക്കണമെന്നുള്ള കാര്യം തീര്‍ച്ചയായിരുന്നു. എന്തെങ്കിലും വരട്ടെയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടാണ് കാളിദാസന്‍ അങ്ങോട്ടു പോയത്. അദ്ദേഹം അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍ ദേവി പുറത്തിറങ്ങി എവിടെയോ പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. ക്ഷേത്രം തുറന്നു കിടന്നിരുന്നു. കാളിദാസന്‍ അകത്തു കടന്നു വാതിലടച്ചു സാക്ഷയിട്ടുകൊണ്ട് അവിടെയിരുന്നു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ദേവി മടങ്ങി വന്നു. അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രം അടച്ചു സാക്ഷയിട്ടിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടിട്ടു ദേവി “അകത്താര്?” എന്നു ചോദിച്ചു.അപ്പോള്‍ കാളിദാസന്‍ വാതില്‍ തുറക്കാതെ ധൈര്യസമേതം “പുറത്താര്?” എന്നു ചോദിച്ചു. മനു‌ഷ്യസഞ്ചാരം തുടങ്ങുന്നതിനുമുമ്പ് അകത്തു കടക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമായിരുന്നതിനാല്‍ ദേവി ബദ്ധപ്പെട്ട് “പുറത്ത് കാളി” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കാളിദാസന്‍ “എന്നാല്‍ അകത്തു ദാസന്‍” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ദേവി പ്രസാദിച്ചു. “കാളിദാസ! നിനക്കെന്തു വേണം? വാതില്‍ തുറക്കുക” എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് കാളിദാസന്‍ “എനിക്കു വിദ്യയാണൂ വേണ്ടത്. അതു തന്നല്ലാതെ ഞാന്‍വാതില്‍ തുറക്കുകയില്ല” എന്നു പറാഞ്ഞു. ഉടനെ ദേവി “എന്നാല്‍ നിന്റെ നാവു ഈ വാതിലിന്റെ ഇടയില്‍ കൂടി പുറത്തേക്കു കാട്ടുക” എന്നു പറയുകയും കാളിദാസന്‍ നാവു പുറത്തേക്ക് കാട്ടിക്കൊടുക്കുകയും ദേവി ഉടനെ തന്റെ ശുലാഗ്രംകൊണ്ട് ആ നാവില്‍ വിദ്യാപ്രദമായ ചിന്താമണിമന്ത്രം എഴുതുകയും തത്ക്ഷണം കാളിദാസന്റെ ബുദ്ധി കാര്‍മേഘം നീങ്ങി ചന്ദ്രികയെന്നപോലെ മാലിന്യം നീങ്ങിത്തെളിയുകയും അദ്ദേഹം വലിയ വിദ്വാനും മഹാകവിയുമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ കാളിദാസന്‍ വാതില്‍തുറന്നു ദേവിയുടെ മുമ്പില്‍ച്ചെന്നു. അപ്പോള്‍ പെട്ടെന്നുണ്ടാക്കിയ ഏതാനും സ്തോത്രപദ്യങ്ങള്‍ ചൊല്ലി ദേവിയുടെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചു. ഉടനെ ദേവി ക്ഷേത്രത്തിനകത്തു കടന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം ഇളകൊണ്ടു. കാളിദാസന്‍ ദേവിയെ വീണ്ടും വന്ദിച്ചു പുറത്തേക്കും പോയി. ദേവി പ്രസാദിച്ചു “കാളിദാസാ!” എന്നു വിളിച്ചപ്പോഴാണ് അദ്ദേഹത്തിന് ആ നാമധേയം സിദ്ധിച്ചത്. അതിനുമുമ്പ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരു വേറെ എന്തോ ആയിരുന്നു.

നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കാളിദാസമഹാകവി ആ പ്രഭുപുത്രിയുടെ അടുക്കല്‍ത്തനെ ചെന്നുചേര്‍ന്നു. അപ്പോല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാ‌ഷണം കേട്ട് ആ വിദു‌ഷി “അസ്തി, കഞ്ചിദ്വാഗ്വിലാസഃ” എന്ന് അത്യത്ഭുതത്തോടു കൂടിപ്പറഞ്ഞു. മുമ്പേതന്നെ ഏറ്റവും സുന്ദരനയിരുന്ന അദ്ദേഹം ഒരു വിദ്വാനും കവിയുമായിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്നു എന്നുകൂടി അറിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തില്‍ ഏറ്റവും ആസക്തചിത്തയായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും തന്നെ ധിക്കരിച്ചു ബഹി‌ഷ്കരിച്ചവളെ താന്‍ ഭാര്യയാക്കി സ്വീകരിക്കുന്നതു വിഹിതമല്ലെന്നു തോന്നുകയാല്‍ കാളിദാസന്‍ അവിടേ നിന്നു പൊയ്ക്കളഞ്ഞു. എന്നാല്‍ ആ സ്ത്രീരത്നത്തെ അദ്ദേഹം ബഹുമാനിക്കാതെയിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹം രണ്ടാമത് ചെന്നപ്പോള്‍ ആ വിദു‌ഷി ആദ്യം പറഞ്ഞ വാക്യത്തിലെ മൂന്നു പദങ്ങളും എടുത്ത് ആദ്യം ചേര്‍ത്ത് അദ്ദേഹം മൂന്നു കാവ്യങ്ങളുണ്ടാക്കി. അവ, “അസ്ത്യുത്തരസ്യാം ദിശി, ദേവതാത്മാ” എന്നു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്ന “കുമാരസംഭവ”വും, “കശ്ചില്‍ കാന്താ വിരഹഗുരുണാ” എന്നു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്ന “മേഘസന്ദേശ”വും, “വാഗര്‍ത്ഥാവിവ സംപൃക്തൗ” എന്നു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്ന “രഘുവംശ”വുമാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ച് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഈ കാവ്യത്രയം കാളിദാസരുണ്ടാക്കിയത് ആ വിദു‌ഷിയുടെ സ്മാരകമായിട്ടാണെന്നാണു വിദ്വജ്ജനങ്ങള്‍ പറയുന്നത്.

അനന്തരം കാളിദാസകവിശ്രഷ്ഠന്‍ “വികമോര്‍വശീയം”, “മാളവികാഗ്നിമിത്രം”, “ശാകുന്തളം” ഇങ്ങനെ മൂന്നു നാടകങ്ങളുണ്ടാക്കി. ഈ കാവ്യത്രയവും നാടകത്രയവും കൊണ്ട് അദ്ദേഹം വിശ്വവിശ്രുതനായിത്തീര്‍ന്നു. ഈ കാവ്യത്രയത്തില്‍ മേഘസന്ദേശവും നാടകത്രയത്തില്‍ മാളവികാഗ്നിമിത്രവും കല്പിതകഥകളും ശേ‌ഷമുള്ളവ പുരാണകഥകളുമാണല്ലോ. എന്നാല്‍, കാളിദാസന്‍ എന്തെങ്കിലും പറഞ്ഞാല്‍ അതു സത്യമായിപ്പരിണമിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരനുഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കല്പിതകഥ പറഞ്ഞാലും വാസ്തവമായിത്തീരുമെന്നുള്ളതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി ഒരൈതിഹ്യമുള്ളതു താഴെപ്പറയുന്നു.

മേഘസന്ദേശം കല്പിതകഥയാണെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഒരു യക്ഷന്‍ വൈശ്രവണന്റെ ശാപം നിമിത്തം ഒരു വര്‍‌ഷം ഭാര്യയെ വിട്ടുപിരിഞ്ഞു വിരഹദുഃഖം അനുഭവിച്ചുകൊണ്ട് താമസിക്കേണ്ടതായി വന്നുവെന്നും അക്കാലത്തു തന്റെ വര്‍ത്തമാനമറിയിക്കുന്നതിനായി ഭാര്യയുടെ അടുക്കലേക്കു ഒരു മേഘത്തെപ്പറഞ്ഞയച്ചുവെന്നുമാണല്ലോ അതിലെ കഥയുടെ ചുരുക്കം. കാളിദാസന്‍, ഈ കാവ്യമുണ്ടാക്കിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു യക്ഷന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു “ഈ കാവ്യത്തില്‍ പറയുന്ന സംഗതികളെല്ലാം പരമാര്‍ത്ഥമായിട്ട് ഉണ്ടായതു തന്നെയാണ്. ഈ സംഗതികളെല്ലാം അവിടുന്ന് എങ്ങനെയറിഞ്ഞു? ആ യക്ഷന്‍ ഞാന്‍ തന്നെയാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതാണു ആ ഐതിഹ്യത്തിന്റെ ചുരുക്കം.

കാളിദാസമഹകവി മേല്‍പ്പറഞ്ഞ കാവ്യത്രയവും നാടകത്രയവും കൂടാതെ “സ്മൃതിചന്ദ്രിക”, “ജോതിര്‍വിദാഭരണം”, “നളോദയം” മുതലായ പല ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ചമച്ചിട്ടുള്ളതായി ചില പുസ്തകങ്ങളില്‍ക്കാണുന്നുണ്ട്. എന്നാല്‍, അതു സഹൃദയന്മാര്‍ പരക്കെ സമ്മതിക്കുന്നില്ല. മേല്പറഞ്ഞ കാവ്യത്രയവും നാടകത്രയവും കാളിദാസകൃതികളാണെന്നുള്ളതു പക്ഷാന്തരം കൂടാതെ ഏവരും സമ്മതിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അതു മാത്രമേ നിശ്ശംശയമായി വിശ്വസിക്കാന്‍ തരംകാണുന്നുള്ളൂ. കാളിദാസനെക്കുറിച്ചു ഇനി പ്രധാനമായി പറയാനുള്ളത് അദ്ദേഹം ഭോജരാജസദസ്സില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷമുള്ള സംഗതികളാണ്. അവയെക്കുറിച്ചും സഹൃദയന്മാരുടെയിടയില്‍ ചില പക്ഷാന്തരങ്ങളും സശയങ്ങളും ഇല്ലായ്കയില്ല. എങ്കിലും ഭോജചരിത്രം എന്ന ഗ്രന്ഥത്തെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തി ചില സംഗതികള്‍ താഴെപ്പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ഭോജരാജാവ് വിദ്വാന്മാരെയും കവികളെയും യഥായോഗ്യം ബഹുമാനിക്കുകയും സംഭാവനാദികള്‍ കൊണ്ടു സന്തോ‌ഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഉദാരശീലനാണെന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തില്‍ സര്‍വ്വത്ര വ്യാപിച്ചതിനാല്‍ വിദ്വാന്മാരെന്നും കവികളെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞ് അസംഖ്യമാളുകള്‍ പ്രതിദിനം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നുതുടങ്ങി. അവരില്‍ ചിലര്‍ ഒരു യോഗ്യതയുമില്ലാത്ത മൂഢന്മാരുമായിരികും അങ്ങനെയുള്ളവരുടെ ഉപദ്രവം കുറയ്ക്കുന്നതിനായി ഭോജരാജാവ് “സായണന്‍” എന്നും “മായണന്‍” എന്നും പേരായ രണ്ടു വിദ്വാന്മാരെ ദ്വാരപാലകന്മാരായി നിയമിച്ചു. അവര്‍ സദാ ഗോപുരദ്വാരത്തില്‍ നില്‍ക്കണമെന്നും രാജാവിനെക്കാണാനായിട്ട് ആരെങ്കിലും വന്നാല്‍ ചില ചോദ്യങ്ങള്‍ ചോദിച്ചു പരീക്ഷിച്ചു യോഗ്യന്മാരാണെന്നു തോന്നുന്നവരെ മാത്രമേ രാജസന്നിധിയിലേക്കു കടത്തി വിടാവൂ എന്നും ചട്ടംകെട്ടുകയും ചെയ്തു.

ഈ ഏര്‍പ്പാടിനു ശേ‌ഷമാണ് കാളിദാസകവി ഭോജരാജാവിന്റെ യോഗ്യതകളെക്കുറിച്ച് കേട്ട് അവിടെച്ചെന്നുചേര്‍ന്നത്. അദ്ദേഹം ഗോപുര ദ്വാരത്തിങ്കല്‍ ചെന്നു ദ്വാരപാലകന്മാരായ സായണമായണന്മാരോട് തനിക്ക് രാജാവിനെക്കാണണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഉടനെ സായണമായണന്മാര്‍ കാളിദാസനോട് “സൃഷ്ടിസ്ഥിതി സംഹാരകര്‍ത്താക്കന്മാരായിരിക്കുന്ന ബ്രഹ്മാവിഷ്ണുമഹേശ്വരന്മാരില്‍ വിഷ്ണുവിനെയും ശിവനെയും എല്ലാവരും പൂജിക്കുന്നു. സൃഷ്ടികര്‍ത്താവായ ബ്രഹ്മാവിനെ ഭൂലോകത്തില്‍ ആരും പൂജിക്കാത്തതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് കാളി ദാസന്‍:

“അജാഗളസ്ഥസ്തനമുഷ്ട്രകണ്ഠം
നാസാന്തരേ ലോമ തഥാണ്ഡയുഗ്മം
വൃഥാ സൃജന്‍ സായണമായണൌ ച
പൂജാം ന ലേഭേ ഭൂവി പത്മജന്മാ”

(പെണ്ണാടിന്റെ കഴുത്തിലെ മുലയും ഒട്ടകത്തിന്റെ കഴുത്തും മൂക്കിനകത്തു രോമവും അണ്ഡയുഗ്മവും അപ്രകാരംതന്നെ വെറുതെ സായണമായണന്മാരെയും സൃഷ്ടിച്ചതുകൊണ്ടാണ് ഭൂമിയില്‍ ബ്രഹ്മാവിനെ ആരും പൂജിക്കാതെ ആയത്) എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. അതുകേട്ട് അവര്‍ ലജ്ജാവനതമുഖന്മരായി മാറിനിന്നു. ആ തരത്തിന് കാളിദാസന്‍ അകത്തു കടന്നു രാജസദസ്സിലേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം ചെന്നപോള്‍ രാജാവു സഭാ മണ്ഡപത്തില്‍നിന്നു മറ്റൊരു മാളികയിലേക്കു പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. സഭയില്‍ച്ചെന്നിരുന്ന കവികളില്‍ ശങ്കരകവി അന്നൊരാള്‍ക്കുമാത്രം പന്ത്രണ്ടുലക്ഷവും ശേ‌ഷമെല്ലാവര്‍ക്കും ഒരു ലക്ഷവും വീതം നാണയം സമ്മാനം കൊടുത്തിട്ടാണ് രാജാവു പോയത്. രാജാവ് അങ്ങനെ ചെയ്തത് ന്യായമായില്ലെന്നും ശങ്കരകവിക്കു തങ്ങളേക്കാള്‍ കൂടുതലായി എന്തു യോഗ്യതയാണുള്ളതെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന കവികള്‍ ലഹള കൂട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്നപ്പോഴാണ് കാളിദാസന്‍ സഭാസ്ഥലത്തു ചെന്നു ചേര്‍ന്നത്. കാളിദാസന്‍ കവികളുടെ വഴക്കുകേട്ടിട്ട് “രാജാവിന്റെ അഭിപ്രായ മെന്താണെന്നറിയാതെ നിങ്ങള്‍ ലഹളയുണ്ടാക്കുന്നതു ശാരിയല്ല. ശങ്കരന്‍ രുദ്രനാണല്ലോ. ഏകാദശരുദ്രന്മാര്‍ക്ക് ഒരു ലക്ഷം വീതം കണക്കാക്കിയല്‍ പിന്നെ ശങ്കരകവിക്കു നിങ്ങളോടൊപ്പം ഒരു ലക്ഷമല്ലേയുള്ളൂ. ഇതായി രിക്കും രാജാവിന്റെ അഭിപ്രായം” എന്നു പറഞ്ഞു. കാളിദാസന്റെ യുക്തി കേട്ട് എല്ലാവരും സന്തോ‌ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാജാവു താഴെയിറങ്ങിവന്ന് കാളിദാസനെ പിടിച്ചു ഗാഢാശ്ലേ‌ഷം ചെയ്തിട്ടു കൈയ്ക്കു പിടിച്ചു മാളികയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. ആസനസല്‍ക്കാരംചെയ്തിരുത്തി കുശല പ്രശ്നം ചെയ്തു. കാളിദാസന്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു രാജാവിനെ സ്തുതിച്ചു;

“മഹാരാജ! ശ്രീമന്‍! ജഗതി യശസാ തേ ധവളിതേ
പയഃപാരാവാരം പരമപുരു‌ഷോയം മൃഗയതേ
കപര്‍ദ്ദീ കൈലാസം കുലിശഭൃതഭെമൗം കരിവരം
കലാനാഥം രാഹുഃ കമലഭവനോ ഹംസമധുനാ”

(അല്ലയോ ശ്രീമാനായ മഹാരാജാവേ! ഭവാന്റെ യശസ്സിനാല്‍ ജഗത്ത് ധവളീകൃതമായിരിക്കുനതിനാല്‍ ഇപ്പോള്‍ മഹാവിഷ്ണു പാല്‍ക്കടലും ശിവന്‍ കൈലാസപര്‍വ്വത്വും ദേവേന്ദ്രന്‍ ഐരാവതവും രാഹു ചന്ദ്രനും ബ്രഹ്മാവു തന്റെ വാഹനവുമായ അരയന്നവും ഏതെന്നു തിരിച്ചറിയാന്‍ വയ്യാതെ അന്വേ‌ഷിച്ച് നടക്കുന്നു) എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ കിഴക്കോട്ടു തിരിഞ്ഞിരുന്ന രാജാവ് എഴുന്നേറ്റ് തെക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞിരുന്നു. ഉടനെ കാളിദാസന്‍,

“നിരക്ഷീരേ ഗൃഹീത്വാ നിഖിലഖഗതതീ-
ര്യാതി നാളീകജന്മാ
തക്രം ധൃത്വാ തു സര്‍വ്വാനടതി ജലനിധിംശ്ചക്ര-
പാണിര്‍മ്മുകുന്ദഃ
സര്‍വ്വാനുത്തുംഗശൈലാന്‍ ദഹതി പശുപതിഃ
ഫാലനേത്രണ പശ്യന്‍
വ്യാപ്താ ത്വല്‍കീര്‍ത്തികാന്താ ത്രിജഗതി നൃപതേ!
ഭോജരാജ! ക്ഷിതീന്ദ്ര!”

(അല്ലയോ ഭൂമീന്ദ്രനായിരിക്കുന്ന ഭോജരാജാവേ! ഭവാന്റെ കീര്‍ത്തി കാന്താ തെലോക്യത്തെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതിനാല്‍ ബ്രഹ്മാവു വെള്ളവും പാലും കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തെടുത്തുകൊണ്ടു സകല പക്ഷിഗണങ്ങളുടെയും അടുക്കല്‍ പോകുന്നു. മഹാവിഷ്ണു മോരെടുത്തുകൊണ്ടും സകല സമുദ്രങ്ങളെയും പ്രാപിക്കുന്നു. ശിവന്‍ വലിയ പര്‍വ്വതങ്ങളെയെല്ലാം നെറ്റിക്കണ്ണുകൊണ്ടു ദഹിപ്പികുന്നു) എന്നു രണ്ടാമതും ഒരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. (വെള്ളവും പാലും കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തുകൊടുത്താല്‍ അതില്‍ നിന്നു പാല്‍മാത്രം കുടിക്കാനുള്ള ദിവ്യശക്തി ഹംസത്തിനുണ്ടല്ലോ. അപ്രകാരം തന്നെ മോരൊഴിച്ചാല്‍ പാല്‍ തൈരാകുമല്ലോ. കൈലാസപര്‍വ്വതം വെള്ളിയാകയാല്‍ അഗ്നിജ്വാല തട്ടിയാല്‍ അത് ഉരുകുമല്ലോ. അതിനാല്‍ അപ്രകാരമെല്ലാം പരീക്ഷിച്ച് ഹംസം, പാല്‍ക്കടല്‍, കൈലാസപര്‍വ്വതം ഇവയെ കണ്ടുപിടിക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചു ബ്രഹ്മാദികള്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ പ്രകാരം ചെയ്യുന്നു എന്നു സാരം) ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ രാജാവു പടിഞ്ഞാട്ട് തിരിഞ്ഞിരുന്നു. ഉടനെ കാളിദാസന്‍.

“വിദ്വദ്രാജശിഖാമണേ! തുലയിതും
ധാതാ ത്വദീയം യശഃ
കൈലാസഞ്ച നിരീക്ഷ്യ തത്ര ലഘുതാം
നിക്ഷിപ്തവാന്‍ പൂര്‍ത്തയേ
ഉക്ഷാണം തദുപര്യുമാസഹചരം
തന്മുര്‍ദ്ധ്നി ഗംഗാജലം
തസ്യാഗ്ര ഫണിപുംഗവം തദുപരി
സ്ഫാരം സുധാദീധിതിം”

(അല്ലയോ വിദ്വാനായ രാജശേഖരാ! ബ്രഹ്മാവു ഭവാന്റെ കീര്‍ത്തിയെ തൂക്കിനോക്കാനായിട്ട് ഇടവെയ്ക്കുവാന്‍ കൈലാസത്തെ നോക്കിയപ്പോള്‍ അതിനു കനം പോരെന്നു കാണുകയാല്‍ കനം ശരിയാക്കാനായിട്ട് അതിന്റെ മുകളില്‍ ഒരു കാളയേയും അതിന്റെ മുകളില്‍ ശ്രീപാര്‍വ്വതിയോടുകൂടിയ ശിവനേയും ആ ശിവന്റെ ശിരസ്സില്‍ ഗംഗാജലത്തേയും അതിന്റെ മേല്‍ സര്‍പ്പരാജാവിനെയും അതിനുമുകളില്‍ ചന്ദ്രനേയും വെച്ചു) എന്നു മൂന്നാമതും ഒരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ രാജാവു വടക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞിരുന്നു. കാളിദാസന്‍ പിന്നെയും

“സ്വര്‍ഗ്ഗാല്‍ ഗോപാല! കുത്ര വ്രജസി? സുരമുനേ!
ഭൂതലേ കാമധേനോ
വത്സസ്യാനേതുകാമസ്തൃണചയമധുനാ
മുഗ്ദ്ധദുഗ്ദ്ധം ന തസ്യാഃ?
ശ്രുത്വാ ശ്രീഭോജരാജപ്രചുരവിതരണം
വ്രീഡശു‌ഷ്കസ്തനീ സാ
വ്യര്‍ത്ഥോ ഹി സ്യാല്‍ പ്രയാസസ്തദപി തദരിഭി-
ശ്ചര്‍വ്വിതം സര്‍വ്വമുര്‍വ്വ്യാം”

(എടോ ഗോപാലാ! താന്‍ സ്വര്‍ഗ്ഗത്തില്‍നിന്ന് എവിടെപ്പോകുന്നു? അല്ലയോ ദേവമുനേ! കാമധേനുവിന്റെ കിടാവിനു പുല്ലു കൊണ്ടുവരുവാനായിട്ടു ഞാനിപ്പോള്‍ ഭൂമിയിലേക്കു പോവുകയാണ്. ആ പശുവിനു നല്ല പാലില്ലയോ? ശ്രീമാനായ ഭോജരാജാവിന്റെ അത്യധികമായ ദാനത്തെക്കുറിച്ചു കേട്ടു ലജ്ജിച്ചിട്ട് ആ പശുവിന്റെ അകിടു വറ്റിപ്പോയി. എന്നാല്‍, നിന്റെ ഈ ശ്രമം നി‌ഷ്ഫലം തന്നെയാകും. ഭൂമിയിലുണ്ടായിരുന്ന പുല്ലെലാം ഭോജരാജാവിന്റെ ശാത്രുകള്‍ തിന്നു തീര്‍ത്തിരിക്കുന്നു). ഇങ്ങനെ നാലമത് ഒരു ശ്ലോകംകൂടിച്ചൊല്ലി. ഉടനെ രാജാവെഴുന്നേറ്റ് അവിടേനിന്നു പോകാന്‍ ഭാവിച്ചു. അപ്പോള്‍ കാളിദാസന്‍ രാജാവിന്റെ കൈയ്ക്കു പിടിച്ച് അവിടെയിരുത്തീട്ട്, “അല്ലയോ അത്യെദൗര്യനിധിയായ മഹാരാജാവേ, ഭവാന്റെ വിചാരം എനിക്കു മനസ്സിലായി. ഇതൊരു സാഹസമാണ്. ഈ നാലു ശ്ലോകങ്ങള്‍ക്കായിട്ടു രാജ്യത്തിന്റെ നാലു ഭാഗങ്ങളും എനിക്കു തന്നിരിക്കുന്നതായി സങ്കല്‍പ്പിച്ചുകൊണ്ടാണല്ലോ ഭവാന്‍ എഴുന്നേറ്റു പോകാന്‍ ഭാവിച്ചത്. രാജ്യം രാജാവിന് ഇരിക്കേണ്ടതാണ്. അതിനാല്‍ ഈ രാജ്യം അവിടേയ്ക്കുതന്നെ ഇതാ ഞാന്‍ തിരിച്ചു തന്നിരിക്കുന്നു. അവിടുന്ന് അവിടെ ഇരുന്നാലും” എന്നു പറഞ്ഞു.

പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി സ്വൈര്യസലാപം ചെയ്തുകൊണ്ടു കുറച്ചുനേരമിരുന്നപ്പോഴേക്കും നേരം സന്ധ്യയായി. അപ്പോള്‍ രാജാവ് “സുകവേ! ഈ സന്ധ്യയെ വര്‍ണ്ണിച്ചാലും ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കാളിദാസന്‍,

“വ്യസനിന ഇവ വിദ്യാ ക്ഷീയതേ പങ്കജശ്രീ
ഗുണിന ഇവ വിദേശേ ദൈന്യമായാന്തി ഭൃംഗാഃ
കുനൃപതിരിവ ലോകം പീഡയത്യന്ധകാരോ
ധനമിവ കൃപണസ്യ വ്യര്‍ത്ഥതാമേതി ചക്ഷുഃ”

(താമരപ്പൂവിന്റെ ശോഭ വ്യസനാക്രാന്തന്റെ വിദ്യ എന്നപോലെ ക്ഷയിക്കുന്നു. ഗുണികള്‍ വിദേശത്തെന്നപോലെ വണ്ടുകള്‍ ദീനതയെ പ്രാപിക്കുന്നു. ദുഷ്ടനായ രജാവെന്നപോലെ അന്ധകാരം ലോകത്തെ ദുഃഖിപ്പിക്കുന്നു. കണ്ണു ലുബ്ധന്റെ ധനമെന്നപോലെ നി‌ഷ്ഫലമായിത്തീരുന്നു) എന്നൊരു ശ്ലോകം ചൊല്ലി. രാജാവു സന്തോ‌ഷിച്ച് അതിനു കാളിദാസന് പ്രത്യക്ഷരലക്ഷം ധനം (അവിടെ നടപ്പായിരുന്ന നാണയം) കൊടുത്തു. കാളിദാസന്‍ സന്തോ‌ഷിച്ച് വീണ്ടും.

“സുകവേശ്ശബ്ദസെഭൗഗ്യം സത്കവിര്‍വേത്തി നാപരഃ
വന്ധ്യാ നഹി വിജാനാതി പരാം ദെഹൗദസമ്പദം”

(സത്കവിയുടെ വാക്കുകളുടെ ഭംഗി സത്കവിയല്ലാതെ അന്യന്‍ അറിയുന്നില്ല. ഗര്‍ഭസമ്പത്തിനെക്കുറിച്ചു വന്ധ്യ (മച്ചി) അറിയുന്നില്ലല്ലോ) ഇങ്ങനെ രാജാവിനെ സ്തുതിച്ചു. പിന്നെ ക്രമേണേ ഭോജരാജാവും കാളിദാസനും തമ്മില്‍ സന്തോ‌ഷം വര്‍ദ്ധിച്ചു പ്രാണസ്നേഹിതന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു.

********************************************************************

************* വിട്ട് പോയത് ചേര്‍ക്കാനുണ്ട് **********************

********************************************************************

അനന്തരം എലാവരും കൂടി ആലോചിച്ച് ഒരു കെശൗലം ചെയ്തു. രാജാവിന്റെ താംബൂലവാഹിനി മുറുക്കാനുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുന്നവളായ തരംഗവതി എന്ന ദാസിക്കു ചില സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്ത് അവളെ സ്വാധീനപ്പെടുത്തീട്ട്, “അല്ലയോ സുഭഗേ! ഈ കാളിദാസന്‍ നിമിത്തം ഞങ്ങളുടെ യോഗ്യതകള്‍ ഇവിടെ പ്രകാശിക്കാതെയായിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ രാജാവു കാളിദാസനെ ഈ ദിക്കില്‍നിന്നു പറഞ്ഞയക്കുവാന്‍ തക്കവിധത്തില്‍ നീയെന്തെങ്കിലും ഒരു കെശൗലമുണ്ടാക്കണം” എന്നു പറയുകയും അവല്‍ അതു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

അതിനുശേ‌ഷം ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാജാവ് അത്താഴം കഴിഞ്ഞു തനിച്ചു കിടന്നിരുന്ന സമയത്ത് ആ ദാസി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് മുറുക്കാനുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തിട്ടു കാല്‍ തലോടിക്കൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ അവള്‍ നിദ്ര ബാധിച്ചതായി നടിച്ചു അവിടെത്തന്നെ കിടന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഉറക്കത്തില്‍ പറയുന്ന വിധത്തില്‍ “സഖീ കനകമാലിനീ! ആ കാളിദാസന്‍ മഹാദുര്‍ബുദ്ധിതന്നെയാണ്. അയാള്‍ ദാസീവേ‌ഷം ധരിച്ച് അന്തഃപുരത്തില്‍ കടന്നു രാജാവിന്റെ പത്നിയായ ലീലാദേവിയോടുകൂടി രമിക്കുന്നു. ഇതു കഷ്ടമല്ലേ?” എന്നു പറഞ്ഞു. രാജാവ് ഇതു കേട്ട് എഴുന്നേറ്റു ദാസിയോട്. “എടീ തരംഗവതീ! നീ ഉറങ്ങിക്കിടാക്കുന്നുവോ അതോ ഉണര്‍ന്നു കിടക്കുന്നുവോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അവള്‍ ഒന്നും മിണ്ടാതെ ഉറക്കം നടിച്ചു തന്നെ കിടന്നു. അപ്പോള്‍ രാജാവ്, “ഇത് ഇവളുടെ മനസ്സിലിരുന്നത് ഉറക്കത്തില്‍പ്പറഞ്ഞതാണ്. സംഗതി വാസ്തവം തന്നെയായിരിക്കണം. സ്ത്രീലമ്പടനായ കാളിദാസന്റെ സ്ഥിതിക്ക് ഇങ്ങനെ വരാവുന്നതാണ്. പിന്നെ ലീലാദേവി ഇങ്ങിനെ ചെയ്യുമോ? എന്നാണെങ്കില്‍

“സ്ത്രീണാം ച ചിത്തം പുരു‌ഷസ്യ ഭാഗ്യം
ദേവോ ന ജാനാതി കുതോ മനു‌ഷ്യഃ”

എന്നുണ്ടല്ലോ. എല്ലാംകൊണ്ടും ഇതു വിശ്വസിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ തരമില്ല എന്നു വിചാരിച്ച് അങ്ങനെ ഉറച്ചു.

പിറ്റേ ദിവസം കാളിദാസന്‍ രാജസന്നിധിയില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ രാജാവ്, “അല്ലയോ കവേ! പലതുകൊണ്ടും നിങ്ങള്‍ ഈ ദേശത്തു താമസിക്കാന്‍ യോഗ്യനല്ലെന്നു നമുക്കു തോന്നിയിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ക്ഷണത്തില്‍ ഈ ദേശം വിട്ടു പൊയ്ക്കൊള്ളണം. കാരണമൊന്നും നാം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല. അതു ചോദിക്കാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് അവകാശവുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കാളിദാസന്‍ അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി വേശ്യാഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്ന് ആ സ്ത്രീയോട്, “അല്ലയോ പ്രിയതമേ! ഞാന്‍ ഈ ദേശത്തു താമസിക്കരുതെന്നു രാജവു കല്‍പ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ ഞാനിതാ പോകുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വേശ്യ, “അലയോ പ്രിയതമ! നമുക്കു നിത്യവൃത്തിക്കു രാജാവു വല്ലതും തന്നിട്ടു വേണമെന്നില്ല. നമുക്കു വേണ്ടതെല്ലാം ഇവിടെയുണ്ട്. അതിനല്‍ ഭവാന്‍ ആരുമറിയാതെ ഗൂഢമായി സസുഖം ഇവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചുകൊള്ളണം. ഭവാനെ ഞാന്‍ രക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. കാളിദാസന്‍ അതു കേട്ടു ഗൂഢമായി അവിടെത്തന്നെ താമസമുറപ്പിച്ചു.

കാളിദാസന്‍ പിരിഞ്ഞുപോയതിന്റെശേ‌ഷം രാജാവ് തന്റെ പ്രാണസ്നേഹിതനായിരുന്ന ആ മഹാകവിയെ പറഞ്ഞയയ്ക്കേണ്ടതായി വന്നതിനേയും തന്റെ പ്രാണപ്രിയയായ ലീലാദേവിയുടെ ദുശ്ചേഷ്ടിതത്തെയും കുറിച്ചു വിചാരിച്ചു ഏറ്റവും ഖിന്നനായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹം കുളിക്കാതെയും ഉണ്ണാതെയും ആരോടുമൊന്നും മിണ്ടാതെയുമിരിപ്പായി. രാജാവിന്റെ ആ ഇരിപ്പു കണ്ടിട്ട് ലീലാദേവി വി‌ഷാദത്തോടുകൂടി അടുത്തു ചെന്നു, “അല്ലയോ പ്രാണനാഥ! സര്‍വ്വജ്ഞനായ ഭവാന്‍ ഈ അവസ്ഥാന്തരത്തെ പ്രാപിക്കുന്നതിനുണ്ടായ കാരണമെന്ത്? ഇതിന്റെ വാസ്തവ കാരണം അനന്യശരണയായ എന്നോടു പറയണം. ഭവാനെ ഈ സ്ഥിതിയില്‍ കണ്ടുകൊണ്ട് ക്ഷണനേരം പോലും ജീവിക്കാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തയല്ല. ഭവാന്‍ പരമാര്‍ത്ഥം പറയാതെയിരുന്നല്‍ ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഏതു വിധവും ഞാന്‍പ്രാണത്യാഗം ചെയ്യും. ഭവാന്‍ എന്റെ പ്രാണനാഥനാണെങ്കില്‍ എന്റെ പ്രാണനെ രക്ഷിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു കാല്പിടിച്ചു കരഞ്ഞു.

ലീലാദേവിയുടെ പാരവശ്യം കണ്ട് ആര്‍ദ്രമാനസനായി ഭവിക്കുകയാല്‍ രാജാവ് ദാസി ഉറക്കത്തില്‍പ്പറഞ്ഞതും താന്‍ കാളിദാസനെപ്പറഞ്ഞയതും മറ്റും വിവരിച്ചു പറഞ്ഞു. അതൊക്കെ കേട്ടപ്പോള്‍ ലീലാദേവി “ഇത്രയും കാലം പരിചയിച്ചിട്ടും അവിടേക്ക് എന്റെ സത്യസ്ഥിതി അറിയാന്‍ വയ്യാതെപോയതു കഷ്ടം തന്നെ. ആട്ടെ, ആദ്യം എന്റെ പരമാര്‍ത്ഥതയെത്തന്നെ ഞാന്‍ ബോധ്യപ്പെടുത്താം. മറ്റുള്ള സംഗതികളെക്കുറിച്ചു പിന്നെപ്പറയാം” എന്നു പറഞ്ഞു വിറകുതടികള്‍ വരുത്തി കൂട്ടിച്ച് അതിനു തീകൊളുത്തി കത്തിക്കാളി ജ്വലിച്ചു തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ പോയി കുളിച്ചുവന്ന് ആദിത്യദേവനെ നോക്കിത്തൊഴുതുകൊണ്ട് “അല്ലയോ ലോകസാക്ഷിയായ ഭഗവാനേ! ഞാന്‍ എന്റെ ഭര്‍ത്താവായ ഈ രാജാവിനെയല്ലാതെ മറ്റൊരു പുരു‌ഷനെ സ്വപ്നേപി സ്മരിക്കുകപോലും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ എന്റെ ദേഹം ഈ അഗ്നിയില്‍ വെന്തു വെണ്ണീറാകട്ടെ. അലെങ്കില്‍ എന്റെ ചാരിത്രശുദ്ധിയെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തുക” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അഗ്നിയിലേക്കു ചാടി. ലീലാദേവി ഒരു രോമം പോലും കരിയാതെ അഗ്നിശുദ്ധയയി അവിടെനിന്നിറങ്ങി അന്തഃപുരത്തിലേക്കു പോയി. അതു കണ്ടു രാജവു വിസ്മയം കൊണ്ടും പശ്ചാത്താപം കൊണ്ടും വിഹ്വലമനസനായിട്ടു ലജ്ജാവനതമുഖനായി ദേവിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “പ്രാണപ്രിയേ! എന്റെ സമസ്താപരാധങ്ങളും ദേവി ക്ഷമിക്കണം. ഞാനിതാ ക്ഷമായാചനം ചെയ്തുകൊള്ളുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കണ്ട് ലീലാദേവി “അല്ലയോ പ്രാണനാഥാ! അവിടേക്ക് ഈ ദുശ്ശങ്കയുണ്ടായതില്‍ പ്രധാന കാരണം എന്നെക്കുറിച്ചുള്ള സ്നേഹത്തിന്റെ ആധിക്യം തന്നെയാണെന്ന് എനിക്കറിയാം. അതിനാല്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇത്രയൊന്നും പറയണമെന്നില്ല. എന്നാല്‍ അവിടുന്ന് പ്രാണാധികസ്നേഹത്തോടും ബഹുമാനത്തോടുംകൂടി പൂജിച്ചിരുന്ന കവികുലശിരോമണിയായ കാളിദാസനെ ഇവിടെനിന്നു നി‌ഷ്കരുണം നി‌ഷ്കാസനം ചെയ്തതു വലിയ കഷ്ടമായിപ്പോയി. ഇതെല്ലാം ഉണ്ടാക്കിത്തീര്‍ത്തത് ഇവിടെ സഭയിലുള്ള ശേ‌ഷം കവികളാണ്. കാളിദാസന്‍ ഇവിടെയുള്ളപ്പോള്‍ അവരുടെ യോഗ്യത ഇവിടെ പ്രകാശിക്കുകയില്ല. ഖദ്യോതനനുള്ളപ്പോള്‍ ഖദ്യോതങ്ങള്‍ പ്രദ്യോതിക്കുകയില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ ഇവിടെ നിന്ന് ഓടിക്കാനായി അവര്‍ ആ ദുഷ്ടദാസിക്കു ചില സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തു വശീകരിച്ചതിനാല്‍ അവള്‍ ഉറക്കം നടിച്ചു കിടന്നുകൊണ്ട് അങ്ങനെ പറഞ്ഞതാണെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. സര്‍വ്വജ്ഞനായ അവിടുന്ന് ഈ പരമാര്‍ത്ഥം അറിയാത്തത് അത്ഭുതം തന്നെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ രാജാവ്, “പ്രിയേ! ഇതെല്ലാം സത്യം തന്നെ എന്നു ഞാന്‍ സമ്മതിക്കുന്നു. ഞാന്‍ അധികം താമസിക്കാതെ ഈ ദുഷ്ടകവികളെയെല്ലാം ഇവിടെനിന്നു ഓടിക്കുകയും കാളിദാസമഹാകവിയെ യഥാപൂര്‍വ്വം ഇവിടെ വരുത്തി സല്‍ക്കരിച്ചു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

അനന്തരം ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ക്കുശേ‌ഷം രാജാവ് ഒരു സമസ്യ ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ട് ഒരു ദിവസം സഭാമണ്ഡപത്തില്‍ ചെന്നു. അപ്പോള്‍ കാളിദാസനൊഴിച്ചുള്ള സകല കവികളും അവിടെച്ചെന്നുകൂടി. ഉടനെ രാജാവ് താനുണ്ടാക്കിയ സമസ്യ ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിച്ചിട്ട് എല്ലാവരോടുംകൂടി “ഈ സമസ്യ വേണ്ടതുപോലെ നിങ്ങള്‍ പൂരിപ്പിക്കണം. അതു നിങ്ങളാല്‍ സാധ്യമല്ലെങ്കില്‍ നിങ്ങളെല്ലാവരും ഈ ദേശം വിട്ടു പോയ്ക്കൊള്ളണം. ഈ ദിക്കില്‍ ആരെയും കണ്ടുകൂടാ” ഏന്നു പറഞ്ഞു. അതു പ്രാകൃതത്തിലുള്ള ശ്ലോകാര്‍ദ്ധസമസ്യയായിരുന്നു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ പൂരിപ്പിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമെന്ന് അവര്‍ക്കൊക്കെത്തോന്നി. എങ്കിലും ഇതു പൂരിപ്പിക്കുന്നതിന് എട്ടു ദിവസത്തെ അവധി കിട്ടണമെന്ന് അവര്‍ അപേക്ഷിക്കുകയും രാജാവ് അതു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.

എട്ടാം ദിവസം രാത്രിയായിട്ടും ആ കവികള്‍ക്ക് ആ സമസ്യ പുരിപ്പിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. രാത്രിയില്‍ അവരെലാവരുംകൂടി, “നമുക്ക് ഇപ്പോള്‍തന്നെ ഈ ദേശം വിട്ടു പോകാം. വെളുത്താല്‍ രാജഭടന്മാര്‍ നമ്മെപ്പിടിച്ചു നാടുകടത്തും. അതിനുമുമ്പു പോവുകയാണല്ലോ നല്ലത്. നല്ല നിലാവുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു നിശ്ചയിച്ചു അവര്‍ അവരുടെ സാമാനങ്ങളെല്ലാം കെട്ടിയെടുത്തുകൊണ്ടുപോയി.

അവര്‍ പോയത് കാളിദാസന്റെ പ്രിയതമയായ വിലാസവതി എന്ന വേശ്യയുടെ ക്രീഡോദ്യാനത്തിനടുത്തുള്ള വഴിയില്‍ക്കൂടിയായിരുന്നു. ആ സമയത്ത് കാളിദാസനും വിലാസവതിയും ഉദ്യാനത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. ഈ കവികളുടെ പരസ്പര സംഭാ‌ഷണസംഗതി ഒരുവിധം മനസ്സിലാക്കീട്ടു വേശ്യയോട്, “പ്രിയേ! ഈ പോകുന്നത് ഭോജസദസ്സിലെ കവികളാണ്. ഇവരും എന്നെപ്പോലെ രാജാവു പറഞ്ഞയച്ചു പോവുകയാണ്. ഇവര്‍ എന്നെ ദ്രോഹിച്ചവരാണെങ്കിലും ഇവരെ രക്ഷിക്കണം. “ഉപകാരപ്രധാനഃ സ്യാദപകാരപരേപ്യരൌ ”എന്നുണ്ടല്ലോ. നമുക്കു ഗൃഹത്തിലേക്കു പോകാം. എനിക്കു വേ‌ഷമൊന്നു മാറണം” എന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ ഗൃഹത്തിലേക്ക് പോയി. കാളിദാസന്‍ ഉടനെ ഒരു ചാരന്റെ വേ‌ഷം ധരിച്ചുകൊണ്ടു ക്ഷണത്തില്‍ മറ്റൊരു വഴിയേ കുറച്ചു ദൂരം പോയിട്ടു മറ്റൊരു സ്ഥലത്തുനിന്നു വരുന്ന ഭാവത്തില്‍ ആ കവികളുടെ നേരെ വന്നു. അടുത്ത് എത്തിയപ്പോള്‍ കാളിദാസന്‍ (ചാരഭാ‌ഷയില്‍) “മഹാബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു നമസ്കാരം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് “ഭവാന്മാര്‍ എവിടേ നിന്നു വരുന്നു? എവിടെ പോകുന്നു? എന്നു ചോദിച്ചു. കവികള്‍ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം പറഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഭവാന്‍ എവിടെനിന്നു വരുന്നു? എവിടെപ്പോകുന്നു?” എന്ന് അങ്ങോട്ടും ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് ചാരന്‍ “ഞാന്‍കാശീദേശവാസിയാണ്. ധനാഗ്രഹം നിമിത്തം ഭോജരാജാവിനെ കാണാന്‍ പോവുകയാണ്. രാജാവുണ്ടാക്കിയെന്നു പറഞ്ഞ ആ സമസ്യ കേട്ടാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നുണ്ട്” എന്നു പറഞ്ഞു. കവികള്‍ സമസ്യ ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിച്ച ക്ഷണത്തില്‍ ചാരന്‍ “ഇതിന്റെ പൂരണം ഇങ്ങനെയായിരിക്കേണ്ടതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ അര്‍ദ്ധശ്ലോകത്തിന്റെ ഉത്തരാര്‍ദ്ധം പ്രാകൃതത്തില്‍ത്തന്നെ ചൊല്ലിപ്പൂരിപ്പിച്ചു. കവികള്‍ അതു കേട്ടു സമ്മതിക്കുകയും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും വിസ്മയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ചാരന്‍ വന്ദനം പറഞ്ഞ് അവിടെനിന്നു പോയി.

ചാരന്‍ പൊയ്ക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കവികള്‍ “ഇനി നമുക്ക് ഈ ദേശം വിട്ടു പോകണമെന്നില്ല. കാലത്തേതന്നെ രാജസന്നിധിയിലെത്തി സമസ്യാപുരണം കേള്‍പ്പിക്കണം. ഈ ചാരന്‍ അവിടെയെത്തുന്നതിനുമുമ്പു നമുക്കെത്തണം. നമുക്കിപ്പോള്‍ നമ്മുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്കു തന്നെ പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ മടങ്ങിപ്പോയി അവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലെത്തി കിടന്നുറങ്ങി.

പ്രഭാതസമയത്തുതന്നെ അവരെല്ലാവരും എഴുന്നേറ്റു രാജസന്നിധിയിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ബാണകവി മുമ്പില്‍ക്കടന്നു രാജസന്നിധിയിലെത്തി സമസ്യാപൂരണം ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിചു. പൂരണം കേട്ടപ്പോള്‍തന്നെ അത് കാളിദാസന്‍ “ഉണ്ടാക്കിയതാണെന്നു രാജാവിനു മനസ്സിലായി. എങ്കിലും അതൊന്നും ഭാവിക്കാതെ സന്തോ‌ഷഭാവത്തോടുകൂടി ബാണകവിക്കു പതിനഞ്ച് ലക്ഷം സ്വര്‍ണ്ണനാണയം കൊടുത്തു. അപ്പോഴേക്കും ശേ‌ഷം കവികളും അവിടെ വന്നുകൂടി. രാജാവ് കൊടുത്തതു വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ബാണകവി സന്തോ‌ഷസമേതം ശേ‌ഷമുള്ള കവികളോടുകൂടി പോയി. ബാണകവിയെ ഒഴിച്ചുള്ളവര്‍ ഉടനെ മടങ്ങിവരുമെന്നും അപ്പോള്‍ സത്യം വെളിപ്പെടുമെന്നും വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് രാജാവ് സഭാമണ്ഡപത്തില്‍ത്തന്നെ ഇരുന്നു.

അപ്രകാരം തന്നെ കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശേ‌ഷം കവികളെല്ലാവരും രാജസന്നിധിയിലെത്തി, “അല്ലയോ മഹാരാജാവേ! ഇവിടെനിന്ന് കൊടുത്ത ദാനത്തിനു ഞങ്ങളെല്ലാവരും ഒരുപോലെ അവകാശികളാണ്. ബാണകവി ആ ധനം വിഭജിച്ചു ഞങ്ങള്‍ക്കുകൂടി തരുമെന്നാണ് ഞങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചത്. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹം ഞങ്ങള്‍ക്കൊന്നും തന്നില്ല. സമസ്യ പൂരിപ്പിച്ചത് ഞങ്ങളാരുമല്ല. ഞങ്ങളാല്‍ അത് അസാദ്ധ്യവുമാവുകയാല്‍ ഞങ്ങളെല്ലാവരുംകൂടി ഈ ദേശം വിട്ടു പോയപ്പോള്‍ കാളിദാസന്റെ പ്രിയതമയായ വേശ്യയുടെ ക്രീഡോദ്യാനത്തിന്റെ സമീപത്തുകൂടിയുള്ള വഴിയില്‍ വെച്ച് കാശിദേശവാസിയായ ഒരു ചാരനെ കണ്ടു. ആ ചാരനാണു സമസ്യ പൂരിപ്പിച്ചു തന്നത്. അതിനു കിട്ടിയ സമ്മാനം ബാണകവി തനിച്ചെടുത്തതു ന്യായമായില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ബാണകവിയെ ഇവിടെ വരുത്തി ഞങ്ങളുടെ വീതം തരുവിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ രാജാവ് “ബാണകവി കൊണ്ടുപോയത് പോകട്ടെ. നിങ്ങള്‍ സത്യം പറഞ്ഞല്ലോ. അതിനാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു ധനം ഞാന്‍ വേറെ തരാം” എന്നു പറഞ്ഞ് അവര്‍ക്കു ലക്ഷം വീതം കൊടുത്തു സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചയച്ചു.

പിന്നെ രാജാവ്, “കാളിദാസന്‍ ഈ ദേശം വിട്ടു പോയിട്ടില്ല. അദ്ദേഹം വേശ്യാഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെയുണ്ട്. എന്നെ ഭയപ്പെട്ടു ചാരവേ‌ഷം ധരിച്ചു സഞ്ചരിക്കുകയാണ്. ആ വേശ്യാഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്നാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടുപിടിക്കാം” എന്നു വിചാരിച്ചു നിശ്ചയിച്ചിട്ട് പട്ടാളക്കാരെ അയച്ച് ആദ്യംതന്നെ വേശ്യാഗൃഹത്തെ രോധിപ്പിച്ചു. അനന്തരം രാജാവ് പൗരപ്രധാനന്മാര്‍, അമാത്യന്മാര്‍ മുതലായവരോടുകൂടി വേശ്യാഗൃഹത്തിലെത്തി കാളിദാസനെ കണ്ടു. അപ്പോള്‍ കാളിദാസന്‍ രാജാവ് തന്നെ കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു വിഹ്വലനായിത്തീര്‍ന്നു. രാജാവ് അശ്രുക്കള്‍ പൊഴിച്ചുകൊണ്ട് കാളിദാസനെപ്പിടിച്ചു ഗാഢാശ്ലേ‌ഷം ചെയ്തിട്ട് “സഖേ! ഭവാനെന്റെ അവിവേകത്തെ ക്ഷമിച്ച് എന്നോടു കൂടിപ്പോന്ന് യഥാപുര്‍വ്വം താമസിക്കണമെന്നു ഞാന്‍അപേക്ഷിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടപ്പോള്‍ കാളിദാസന്റെ വിഹ്വലത തീര്‍ന്നു. പിന്നെ രാജാവ് കാളിദാസനെ ഒരു കുതിരപ്പുറത്തുകയറ്റി വാദ്യഘോ‌ഷങ്ങളോടുകൂടി എതിരേറ്റു രാജമന്ദിരത്തില്‍ കൊണ്ടുപോവുകയും യഥാപൂര്‍വ്വം സ്നേഹത്തോടും ബഹുമാനത്തോടും കൂടി താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ ഭോജരാജാവു ചില ദുശ്ശങ്കകള്‍ നിമിത്തം കാളിദാസനെ ബഹി‌ഷ്കരിക്കുകയും വീണ്ടും സമീപത്ത് വരുത്തി താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക സാധാരണമായിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ഭോജരാജാവ് ഒരു ചിത്രകാരനെ വരുത്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രിയതമയായ ലീലാദേവിയുടെ ഒരു ചിത്രപടമെഴുതിച്ചു. ചിത്രം എഴുതിത്തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ തൂലികയുടെ അറ്റത്തുനിന്ന് അല്പം മഷി അബദ്ധത്തില്‍ ആ ചിത്രപടത്തിന്റെ ഊരുമൂലത്തില്‍ വീണു. ചിത്രകാരന്‍ അതു തുടച്ചു കളയാനായി ഭാവിച്ചപ്പോള്‍ അതു കണ്ടുകൊണ്ടു നിന്ന കാളിദാസന്‍, “അതു കളയണമെന്നില്ല. ദേവിക്ക് ആ സ്ഥലത്ത് ഒരു മറുകു വാസ്തവത്തിലുള്ളതാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനാല്‍ ചിത്രകാരന്‍ അതു കളഞ്ഞില്ല. രാജാവു ചിത്രപടം കണ്ടപ്പോള്‍ “ചിത്രം വളരെ നന്നായി; എങ്കിലും തുടയ്ക്ക് ആ മ‌ഷി വീണതു വൃത്തികേടായി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ചിത്രകാരന്‍ “ദേവിയുടെ തുടയില്‍ ആ സ്ഥാനത്ത് ഒരു മറുകുണ്ടല്ലോ, അതുകൊണ്ടാണ് അത് കളയാത്തത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ രാജാവ്, “ഞാന്‍തന്നെ കണ്ടിട്ടില്ലാത്തതും സാധാരണജനങ്ങള്‍ക്കു കാണ്മാന്‍ സാധിക്കാത്തതുമായ ആ മറുകിനെക്കുറിച്ചു നിങ്ങള്‍ അറിഞ്ഞതെങ്ങിനെയാണ്? നിങ്ങള്‍ക്കു ദിവ്യദൃഷ്ടിയുണ്ടോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് ചിത്രകാരന്‍, “എനിക്കു ദിവ്യദൃഷ്ടിയും മറ്റുമില്ല. ആ മറുകു ഞാന്‍ കണ്ടിട്ടുമില്ല. ദേവിയുടെ തുടയില്‍ ആ സ്ഥാനത്ത് ഒരു മറുകുണ്ടെന്ന് കാളിദാസകവി പറഞ്ഞതാണ്”. എന്നു പറഞ്ഞു. രാജാവു പിന്നെ അതിനെക്കുറിച്ച് ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. ചിത്രകാരനു സമ്മാനങ്ങളും മറ്റും കൊടുത്തയച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം, “ഇത് ദാസി വ്യാജനിദ്രയില്‍പ്പറഞ്ഞതു പോലെയും മറ്റുമല്ല. ഇതിലധികം സൂക്ഷ്മമായ തെളിവ് ഇനി എന്താണു വേണ്ടത്? ഈ ദ്രാഹി ഒരു ബ്രാഹ്മണനാണല്ലോ. അതിനാലിവനെ നിഗ്രഹിക്കുന്നത് കഷ്ടമാണ്. ഏതായാലും ഇനി മാത്രനേരം പോലും ഈ ദുഷ്ടനെ നമ്മുടെ ദേശത്തു താമസിപ്പിക്കാന്‍ പാടില്ല. അതു നിശ്ചയം തന്നെ” എന്നു വിചാരിച്ചു രാജഭടന്മാരെ അയച്ച് കാളിദാസനെപ്പിടിച്ച് അപ്പോള്‍ തന്നെ നാടുകടത്തിവിട്ടു.

അനന്തരം ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഭോജ രാജാവിന്റെ സീമന്തപുത്രന്‍ പരിവാരങ്ങളോടുകൂടി നായാട്ടിനു പോയി. ഓരോ മൃഗങ്ങളൂടെ പിന്നാലെ പാഞ്ഞുപോയിപ്പോയി ഒടുവില്‍ രാജ കുമാരന്‍ തനിച്ച് ഒരു കൊടുങ്കാട്ടിലകപ്പെട്ടു. നേരവും സന്ധ്യയായി. അപ്പോള്‍ ഏറ്റവും ഭയങ്കരമൂര്‍ത്തിയായ ഒരു വ്യാഘ്രം രാജകുമാരന്റെ നേരെ പാഞ്ഞു ചെന്നു. കുമാരന്‍ വ്യാഘ്രത്തെ കണ്ടു ഭയപ്പെട്ട് ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ കയറി. വ്യാഘ്രം മരത്തിന്റെ ചുവട്ടിലും ചെന്നിരിപ്പായി.

രാജകുമാരന്‍ ആ മരത്തിന്റെ മുകളില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു കരടി ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. കുശലപ്രശ്നാനന്തരം അവര്‍ തമ്മില്‍ കുറച്ചുനേരം സംഭാ‌ഷണം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവര്‍ പരസ്പരം വിശ്വസ്തമിത്രങ്ങളായിത്തീര്‍ന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാജകുമാരന്‍ നിദ്രാബാധിതനായി ഉറക്കംതൂങ്ങിത്തുടങ്ങി. അതു കണ്ട് കരടി “അലയോ കുമാര! ഉറക്കം വരുന്നെങ്കില്‍ എന്റെ മടിയില്‍ തലവെച്ചുകിടന്ന് ഉറങ്ങിക്കൊള്ളൂ. ഞാന്‍സൂക്ഷിച്ചുകൊള്ളാം.” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് രാജകുമാരന്‍ അങ്ങനെ കിടന്നുറങ്ങി. കുമാരന്‍ നല്ല ഉറക്കമായപ്പോള്‍ വ്യാഘ്രം കരടിയോട്, “ആ കുമാരനെ താഴത്തേക്കു തള്ളിയിട്ടേക്കൂ; ഞാന്‍തിന്ന് എന്റെ വിശപ്പു തീര്‍ക്കട്ടെ. നിനക്ക് അദ്ദേഹത്തെക്കൊണ്ട് എന്തു കാര്യമാണുള്ളത്? ഞാന്‍പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ എന്നെങ്കിലും നീ താഴെയിറങ്ങുമ്പോള്‍ നിന്റെ കഥ ഞാന്‍കഴിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കരടി, “എന്നെ കൊന്നാലും വിശ്വാസപാതകം ഞാന്‍ചെയുകയില്ല. ” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു. കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാജകുമാരന്‍ ഉറക്കം കഴിഞ്ഞുണര്‍ന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കരടിയോട്, “അല്ലയോ സ്നേഹിത! ഇനി എന്റെ മടിയില്‍ തലവെച്ചു കിടന്ന് നിനക്കും കുറച്ചുറങ്ങാം. ഞാന്‍സൂക്ഷിച്ചു കൊള്ളാം എനു പറഞ്ഞു. അതു സമ്മതിച്ചു കരടിയും അപ്രകാരം കിടന്നു. എന്നാല്‍ രാജകുമാരന്‍ ഒരു സമയം തന്നെ ചതിച്ചേക്കുമെന്നുള്ള സംശയമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് കരടി ഉറങ്ങിയില്ല. എങ്കിലും കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കരടി ഉറങ്ങിയിരിക്കുമെന്നു വിചാരിച്ചു വ്യാഘ്രം രാജകുമാരനോട്, “അല്ലയോ രാജകുമാര! അവിടേക്ക് ഈ കരടിയെക്കൊണ്ട് യാതൊരുപയോഗവുമില്ലല്ലോ. അവനെ താഴത്തേക്കു തട്ടിയിട്ടേച്ചാല്‍ ഞാനവനെത്തിന്ന് എന്റെ ക്ഷുത്തു ശമിപ്പിച്ചുകൊള്ളാമായിരുന്നു. പിന്നെ ഞാന്‍ഭവാനെ ഉപദ്രവിക്കുകയുമില്ല. ഭവാനു നിര്‍ഭയം താഴെയിറങ്ങിപ്പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ട് രാജകുമാരന്‍ “ഇതു കൊള്ളാം നല്ല കെശൗലമാണ്” എന്നു വിചാരിച്ചു കരടിയുടേ കഴുത്തില്‍പ്പിടിച്ചു താഴത്തേക്കു ഒരു തള്ളു കൊടുത്തു. കരടി കരുതലോടുകൂടിയായിരുന്നുവല്ലോ കിടന്നിരുന്നത്. അതിനാല്‍ താഴത്തു വീണില്ല മരത്തിന്റെ ഒരു കൊമ്പിന്മേല്‍ പിടിച്ച് എഴുന്നേറ്റിരുന്നുകൊണ്ട് “ എടാ! മിത്രദ്വേ‌ഷി! ഞാന്‍നിന്നെ സൂക്ഷിച്ചു രക്ഷിച്ചതിന്റെ പ്രതിഫലം ഇതാണോ? ഇതിന്റെ ഫലം നീയും അനുഭവിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് കരടി രാജകുമാരന്റെ നാക്കുപിടിച്ച് അതിന്മേല്‍ “സ, സേ, മി, ര” എന്നു നാലക്ഷരമെഴുതി. അപ്പോഴേക്കും നേരം വെളുത്തു. ഉടനെ വ്യാഘ്രം അവിടെനിന്നു പോയി. കരടിയും താഴെച്ചാടിയിറങ്ങിപ്പോയി. അപ്പോഴേക്കും രാജകുമാരന്റെ കൂട്ടുകാര്‍ അദ്ദേഹത്തെ അന്വേ‌ഷിച്ചു മരച്ചുവട്ടിലെത്തി. കുമാരന്‍ മരത്തിന്റെ മുകളിലിരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “ഇതെന്താ മരത്തിന്മേലെഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നത്?” എന്നവര്‍ ചോദിച്ചതിനു രാജകുമാരന്റെ ഉത്തരം “സസേമിര” എന്നായിരുന്നു. പിന്നെയും അവര്‍ ചോദിച്ചതിനെല്ലാം രാജകുമാരന്റെ ഉത്തരം ഇതുതന്നെയായി. ഇതിന്റെ കാരണവും അര്‍ത്ഥവുമറിയാതെ അവര്‍ വല്ലാതെ അന്ധന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവര്‍ പിന്നെ ഒരുവിധത്തില്‍ രാജകുമാരനെ താഴെയിറക്കി രാജസന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുപോയി. രാജാവു പുത്രനെക്കണ്ടപ്പോള്‍ നായാട്ടിനു പോയിട്ടുണ്ടായ വര്‍ത്തമാനങ്ങലെല്ലാം ചോദിച്ചു. എല്ലാ ത്തിനും കുമാരന്റെ ഉത്തരം “സസേമിര” എന്നുതന്നെയായിരുന്നു. ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും ചോദിക്കുകയോ പറയുകയോ ചെയ്താല്‍ ഇങ്ങനെ മാത്രം മറുപടി പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിപ്പായി. അതിനാല്‍ രാജാവിനും രാജ്ഞിക്കും അമാത്യന്മാര്‍ മുതലായവര്‍ക്കും മാത്രമല്ല രാജ്യവാസികള്‍ക്ക് ആകപ്പാടെ ദുസ്സഹമായ ദുഃഖം ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു.

പിന്നെ രാജാവ് അനേക മാന്ത്രികന്മാരെയും വൈദ്യന്മാരെയും വരുത്തി കുമാരനെ പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയിലാക്കുന്നതിനായി പലവിധത്തിലുള്ള മന്ത്രവാദങ്ങളും ചികിത്സകളും ചെയ്യിച്ചു. ഒന്നിനും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കുണ്ടാകുന്ന സകലവിധ പീഢകളും നി‌ഷ്പ്രയാസം ക്ഷണത്തില്‍ ഭേദപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ഒരു യോഗിനി പട്ടണത്തില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്നതായി ചിലര്‍ പറഞ്ഞുകേള്‍ക്കുകയാല്‍ രാജാവ് ആളയച്ച് ആ യോഗിനിയെ വരുത്തി കുമാരന്റെ സ്ഥിതി പറഞ്ഞു മനസ്സിലാക്കി. ഉടനെ യോഗിനി കുമാരനെ സഭയില്‍ കൊണ്ടു വന്നു. അവിടെ രാജാവും അമാത്യന്മാരും പെരൗന്മാരും മറ്റും കൂടിയിരുന്നു. അവിടേവച്ചു യോഗിനി കുമാരന്റെ മുഖത്ത് നോക്കിക്കൊണ്ട്,

“സല്‍ഭാവപ്രതിപന്നാനാം
വഞ്ചനേ കാ വിചാരണാ?
അങ്കമാരുഹ്യ സുപ്തം തം
ഹന്തു കിം നാമ പൌരു‌ഷം?”

എന്നൊരു ശോകം ചൊല്ലി. അപ്പോള്‍ രാജകുമാരന്‍ “സേമിര” എന്നു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. യോഗിനി പിന്നെ

“സേതും ദൃഷ്ട്വാ സമുദ്രസ്യ
ഗംഗാസാഗരസംഗമം
ബ്രഹ്മത്യാദിപാപഘ്നം
മിത്രദ്രാഹീ ന മുച്യതേ”

എന്ന് ഒരു ശോകം കൂടി ചൊല്ലി. അപ്പോള്‍ കുമാരന്‍ “മിര” എന്നു പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. ഉടനെ യോഗിനി

“മിത്രദ്രാഹി ഗുരുദ്രാഹി യശ്ച വിശ്വാസപാതകീ
ത്രയസ്തേ നരകം യാന്തി യാവച്ചന്ദ്രദിവാകരെ”

എന്ന് ഒരു ശോകം കൂടിചൊല്ലി. അപ്പോള്‍ കുമാരന്‍ “ര” എന്നുമാത്രം പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. യോഗിനി പിന്നെയും,

“രാജംസ്തവ കുമാരസ്യ യദി കല്യാണമിച്ഛസി
ബ്രഹ്മണേഭ്യോ ധനം ദദ്യാഃ വര്‍ണ്ണാനാം ബ്രാഹ്മണോ ഗുരുഃ”

എന്ന് ഒരു ശോകം കൂടിചൊല്ലി. രാജകുമാരന്‍ ഉടാനെ എഴുന്നേറ്റ് ആ സഭയില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് കാട്ടില്‍വെച്ചുണ്ടായ സകല സംഗതികളും വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞു. ഇതെല്ലാം കേട്ടു സഭാവാസികള്‍ ഏറ്റവും വിസ്മയിക്കുകയും സന്തോ‌ഷിക്കുകയും യോഗിനിയെ സ്തുതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ രാജാവ് യോഗിനിയോട്, “ആ കൊടുംകാട്ടില്‍വെച്ചു രാത്രിയിലുണ്ടായ ഈ സംഗതികളെല്ലാം ഭവതി എങ്ങനെ അറിഞ്ഞു?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ടു യോഗിനി, “ദിവ്യജ്ഞാനമുള്ളവര്‍ക്കു ലോകകാര്യങ്ങളെല്ലാമറിയാം. അതു കണ്ടിട്ടും കേട്ടിട്ടും വേണമെന്നില്ല. ഭോജരാജാവിന്റെ ഭാര്യയുടെ തുടയില്‍ ഒരു മറുകുണ്ടെന്നു കാളിദാസനറിഞ്ഞത് അതു കണ്ടിട്ടല്ലെന്നുള്ളതു നിശ്ചയമാണല്ലോ. അതു പോലെ ഇതും എന്നു വിചാരിച്ചാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടു രാജാവും സഭാവാസികളും വിസ്മയവിഹ്വലരും വിചാരമഗ്നരുമായി ഒന്നും മിണ്ടാതെ സ്വല്പനേരം നിന്നുപോയി.

പിന്നെ രാജാവ് “കഷ്ടം! ദോ‌ഷരഹിതനും ദിവ്യജ്ഞാനിയും കവികുലശിരോമണിയും സരസ്വതീദേവിയുടെ ഒരവതാരപുരു‌ഷനുമായ കാളിദാസനെ യാതൊരു കാരണവും കൂടാതെ ഞാന്‍നി‌ഷ്കാസനം ചെയ്തുവല്ലോ. ഉടാനെ അദ്ദേഹത്തെ വരുത്തി യഥാപൂര്‍വ്വം ഇവിടെത്താമസിപ്പിക്കണം. അദ്ദേഹമിപ്പോള്‍ എവിടെയുണ്ടെന്ന് ഈ യോഗിനിയോടുതന്നെ ചോദിച്ചാലറിയാമായിരിക്കാം” എന്നു വിചാരിച്ച് യോഗിനിയെ നോക്കിയിട്ട് അവിടെയെങ്ങും കണ്ടില്ല. ഉടനെ ആളുകളെ അയച്ച് അന്വേ‌ഷിപ്പിച്ചിട്ടും ആ ദിവ്യയെ ആ ദേശത്തെങ്ങും കണ്ടുകിട്ടിയില്ല.

പിന്നെ രാജാവു സ്വല്പം ആലോചിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഭ്രഷ്ടസ്യ കന്യാഗതിഃ” എന്നൊരു സമസ്യയുണ്ടാക്കി അതും “ഈ സമസ്യ വേണ്ടതുപോലെ പൂരിപ്പിക്കുന്ന ആള്‍ക്കു ഞാനെന്നും അടിമയായി ഇരുന്നുകൊള്ളാം” എന്നും എഴുതി പേരുവെച്ചു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തി. ഈ സമസ്യ വേണ്ടതുപോലെ പൂരിപ്പിക്കാന്‍ കാളിദാസന്‍ വിചാരിചല്ലാതെ സാധിക്കുകയില്ലെന്നും ഇതിന്റെ പൂരണം വന്നാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടുപിടിച്ചുകൊള്ളാമെന്നും വിചാരിച്ചാണ് രജാവ് ഇപ്രകാരം ചെയ്തതെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അനന്തരം നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിന്റെശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം രാജാവ് ഒരു കുതിരവണ്ടിയില്‍ കയറി ഒരു തെരുവില്‍ക്കൂടി സവാരി പോയപ്പോള്‍ മാംസം വില്‍ക്കുന്ന ഒരു പീടികയുടെ വാതില്‍ക്കല്‍ ഒരു സന്യാസി മാംസം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. ഉടനെ രാജാവ് വണ്ടിനിറുത്തി താഴെയിറാങ്ങി. പിന്നെ രാജാവും സന്യാസിയും തമ്മില്‍ താഴെ കുറിക്കുന്ന പ്രകാരം ഒരു സംഭാ‌ഷണം നടന്നു.

രാജാ: ഭിക്ഷോ! മാംസനി‌ഷേവണം കിമുചിതം?

സന്യാസി: കിം തേന മദ്യം വിനാ?

രാജാ: മദ്യഞ്ചാപി തവ പ്രിയം?

സന്യാസി: പ്രിയമഹോ; വാരാംഗനാഭിസ്സമം

രാജാ: വാരസ്ത്രീരതയേ കുതസ്തവ ധനം?

സന്യാസി: ദ്യൂതേന ചെര്യേണ വാ

രാജാ: ചെര്യൗദ്ദ്യൂതപരിശ്രമോസ്തി ഭവതഃ?

സന്യാസി: ഭ്രഷ്ടസ്യ കാന്യാ ഗതിഃ

ഇതു കേട്ടയുടനെ രാജാവ് ഈ സന്യാസി സാക്ഷാല്‍ കാളിദാസന്‍ തന്നെയാണെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണു നമസ്കരിച്ചിട്ട് “അല്ലയോ മഹാകവേ! ഭവാന്റെ മാഹാത്മ്യമറിയാതെ ഞാന്‍ ചെയ്തുപോയ സമസ്താപരാധവും ഭവാന്‍ സദയം ക്ഷമിക്കണം. ഇതാ ഇപ്പോള്‍ ഞാന്‍ഭവാന്റെ അടിമയായിരിക്കുന്നു. ഇനി ഞാനെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അജ്ഞാപിചാലും” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടാനെ കാളിദാസന്‍ സന്യാസിവേ‌ഷത്തെ മാറ്റി സ്വന്തവേ‌ഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട്, “അല്ലയോ മഹാരാജാവേ! ഇപ്പോള്‍ അവിടുന്ന് എന്റെ നിര്‍ദ്ദോ‌ഷതയെക്കുറിച്ച് അറിഞ്ഞുവെങ്കില്‍ മേലാല്‍ ആ വിശ്വാസത്തോടുകൂടിയിരിക്കുക മാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. അല്ലാതെയൊന്നും വേണമെന്നില്ല. എന്റെ നിരപരാധതയെ വെളിപ്പെടുത്താനായി ഇതെല്ലാം ചെയ്തത് ഭക്തവത്സലയായ ഭദ്രകാളിയാണ്. വ്യാഘ്രവേ‌ഷം ധരിച്ചു കുമാരനെ ഭയപ്പെടുത്തി മരത്തിന്മേല്‍ കയറ്റിയതും ആ ഭുവനേശ്വരിയുടെ രണ്ടു ഭൂതങ്ങളാണ്. യോഗിനിയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ചു വന്നിരുന്നത് ആ ദേവിതന്നെയായിരുന്നു. ഇപ്പോഴെങ്കിലും അവിടുന്ന് എന്റെ പരമാര്‍ത്ഥമറിഞ്ഞുവെങ്കില്‍ ഞാന്‍ കൃതാര്‍ത്ഥനായി. അവിടുന്നു അടിമയായിരിക്കണമെന്നില്ല. പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ രാജാവായിത്തന്നെ ഇരുന്നാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ രാജാവ് സബഹുമാനം കാളിദാസനെയും വണ്ടിയില്‍ക്കയറ്റിക്കൊണ്ടു പോയി പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ താമസിപ്പിച്ചു. കാളിദാസന്‍ രാജസന്നിധിയില്‍ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്തും ചിലപ്പോള്‍ രാത്രികാലങ്ങളില്‍ വേ‌ഷം മാറി തെരുവുകളിലും മറ്റും സഞ്ചരിച്ചു ഗൂഢവര്‍ത്തമാനങ്ങളറിഞ്ഞു രാജാവിനെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുക പതിവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍ കാലത്ത് രാജാവിനു എവിടെയോ പോകേണ്ടിയിരുന്നു. പല്ലക്കില്ലാണ് യാത്ര നിശ്ചയിച്ചത്. അപ്പോള്‍ പല്ലക്കു ചുമക്കുന്നതിന് ആളുകള്‍ മതിയാകാത്തതിനാല്‍ രാജഭടന്മാര്‍, വേ‌ഷം മാറി വഴിയില്‍ക്കൂടി വന്ന കാളിദാസനെക്കൂടി ആളറിയാതെ പിടിച്ചു പല്ലക്കു ചുമപ്പിച്ചുകൊണ്ടുപോയി. കാളിദാസനു പല്ലക്കും മറ്റും ചുമന്നു പരിചയമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ കുറച്ചു നടന്നപ്പോഴേക്കും വല്ലാതെ വി‌ഷമിച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ദയാലുവായ ഭോജരാജാവ് “അയമാന്ദോളികാദണ്ഡസ്തവ ബാധതി വാ ന വാ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് കാളിദാസന്‍ “നായമാന്ദോളികാദണ്ഡസ്തവ ബാധതി ബാധതേ” (ഈ ആന്ദോളികാദണ്ഡം പലക്കുതണ്ട് അല്ല, ഭവാന്റെ ബാധതി എന്നുള്ള അബദ്ധപ്രയോഗം എന്നെ ബാധിക്കുന്നു) എന്നു പറഞ്ഞു. അത് രാജാവിന്റെ മനസ്സില്‍ ഒരു ശരം പോലെ കൊള്ളുകയും ഇതു പറഞ്ഞത് കാളിദാസനാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ രാജാവ് പല്ലക്കവിടെ വയ്പിച്ചു കാളിദാസനെയും പല്ലക്കില്‍ കയറ്റി വേറെ ആളുകളെക്കൊണ്ടുപല്ലക്കെടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടു പോയി.

ഇങ്ങനെ കാളിദാസനെക്കുറിച്ചു ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. വിസ്തരഭയത്താല്‍ ഇനി അധികം പറയുന്നില്ല. ഒരു സംഗതികൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഇത് അവസാനിപ്പിച്ചേക്കാം.

ഒരിക്കല്‍ ഭോജരാജാവ് കാളിദാസനോട് “ഹേ സുകുവേ! നമ്മുടെ ചരമശ്ലോകമുണ്ടാക്കിയാലും” എന്നു പറഞ്ഞു. കാളിദസന്‍ അതു കേട്ടു കോപത്തോടും താപത്തോടും കൂടി വിലാസവതി എന്ന വേശ്യയേയും കൂട്ടിക്കൊണ്ട് ആ ദേശം വിട്ടു ക്ഷണത്തില്‍ “ഏകശില” എന്ന നഗരത്തിലേക്ക് പോയി. കാളിദാസവിയോഗത്താല്‍ രാജാവു ഏറ്റവും ശോകാകുലനായി ഒരു യോഗിയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. രാജാവ് പലസ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിചു ക്രമേണ ഏകശിലാനഗരത്തില്‍ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. കാളിദാസന്‍ ആ യോഗിയെക്കണ്ടിട്ടു ബഹുമാനപൂര്‍വ്വം “അല്ലയോ യോഗീശ്വര! ഭവാന്റെ വാസം എവിടെയാണ്” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ യോഗി “എന്റെ സ്ഥിരവാസം ധാരാനഗരത്തിലാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു കാളിദാസന്‍ “അവിടെ ഭോജ രാജാവിനു സുഖം തന്നെയോ?” എന്നു വീണ്ടും ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് യോഗി “എന്താ പറയേണ്ടതെന്ന് എനിക്കറിഞ്ഞുകൂടാ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് കാളിദാസന്‍ “അവിടെ വിശേ‌ഷം വല്ലതുമുണ്ടെങ്കില്‍ എന്നോടു പറയണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ യോഗി “എന്നാല്‍ പറയാം. ഭോജരാജാവു സ്വര്‍ഗ്ഗാരോഹണം ചെയ്തു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടാ ക്ഷണത്തില്‍ കാളിദാസന്‍ നിലത്തു വീണു വിലപിച്ചു തുടങ്ങി. “അല്ലയോ മഹാരാജാവേ! ഭവാന്‍ എന്നെ ഉപേക്ഷിചു പൊയ്ക്കളഞ്ഞുവല്ലോ. ഭവാനോടുകൂടാതെ ക്ഷണനേരം പോലും ഭൂമിയിലിരിക്കുവാന്‍ ഞാന്‍ ശക്തനല്ല. ഞാനുമിപ്പോള്‍ ഭവാനെ അനുഗമിക്കും” ഇങ്ങനെ വളരെനേരം പ്രലപിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം,

“അദ്യ ധാരാ നിരാധാരാ നിരാലംബാ സരസ്വതീ
പണ്ഡിതാ ഖണ്ഡിതാസ്സര്‍വ്വേ ഭോജരാജേ ദിവംഗതേ”

എന്നു ചരമശ്ലോകം ചൊല്ലി. ആ ക്ഷണത്തില്‍ യോഗി മൂര്‍ച്ഛിച്ചു നിലത്തു വീണു. അപ്രകാരം വീണുകിടക്കുന്ന യോഗിയെ സൂക്ഷിച്ചു നോക്കി കാളിദാസന്‍ അതൊരു യോഗിയല്ലെന്നും ഭോജരാജാവാണെന്നും തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം “ഹാ! ഹാ! മഹാരാജാവേ! ഭവാന്‍ എന്നെ വഞ്ചിച്ചുവല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ ചരമശ്ലോകം –

“അദ്യ ധാരാ സദാധാരാ സദാലംബാ സരസ്വതീ
പണ്ഡിതാ മണ്ഡിതാസ്സര്‍വ്വേ ഭോജരാജേ ഭുവംഗതേ”

എന്നു ഭേദപ്പെടുത്തിച്ചൊല്ലി. ഉടനെ ഭോജരാജാവെഴുന്നേറ്റ് കാളി ദാസനെ ആലിംഗനം ചെയ്തു. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരും സസന്തോ‌ഷം ധാരാനഗരത്തെ പ്രാപിച്ച് യഥാപൂര്‍വ്വം സുഖമാകുംവണ്ണം വസിച്ചു.

അദ്ധ്യായം 115
പന്തളം നീലകണ്ഠന്‍

കൊല്ലവര്‍‌ഷം ആയിരത്തിനാല്‍പതാമാണ്ടിടയ്ക്ക് ഒരു കൂട്ടം അറബിക്കച്ചവടക്കാര്‍ നാലാനകളെയുംകൊണ്ട് മധ്യതിരുവിതാംകൂറില്‍ പന്തളം എന്നു പ്രസിദ്ധമായ ദേശത്തുള്ള മഹാദേവക്ഷേത്രത്തില്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ നേരം സായാഹ്നമായിരുന്നതിനാല്‍ അന്നത്തെ ദിവസം അവിടെ ത്തന്നെ കഴിച്ചുകൂട്ടണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ച് അവര്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ചില ക്ഷേത്രാധികാരികളുടെ അനുവാദത്തോടുകൂടി ആനകളെ കിഴക്കേനടയില്‍ത്തനെ ഓരോ മരത്തിന്മേല്‍ കെട്ടിനിര്‍ത്തിയിട്ടു സ്വയം പാകം ചെയ്തു ഭക്ഷണം കഴിച്ച് അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു.

ഇവര്‍ കൊണ്ടുവന്നിരുന്ന ആനകളില്‍ രണ്ടെണ്ണം ഒരുവിധം മുതിര്‍ന്നവയും ശേ‌ഷം രണ്ടെണ്ണം കേവലം കുട്ടികളുമായിരുന്നു. അവര്‍ വഴിക്കു യാത്ര ചെയ്തിരുന്നത് ഓരോരുത്തര്‍ ആ മുതിര്‍ന്ന ആനകളുടെ പുറത്തു കയറിയിരുന്നാണ്. അവര്‍ ആനപ്പുറത്ത് ഇരിക്കുന്നതുതന്നെ സാധാരണവിധത്തിലല്ല, ആനയുടെ പിന്‍ഭാഗത്ത് തിരിഞ്ഞാണ്. ആനകളെ കാല്‍ കാണിച്ചു കൊണ്ടുനടാക്കാന്‍ അവര്‍ക്കും, കാല്‍ കാണിച്ചാല്‍ ആനകള്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടായിര്‍ന്നു. ആ ആനകള്‍ ഇടവും വലവും തന്നെ തിരിഞ്ഞവയല്ലായിരുന്നു. ആ അറബികള്‍ ആനകളെ കൊണ്ടു നടക്കുന്നതു നമ്മുടെ ഈ ദിക്കില്‍ കന്നുകാലികളെ മേയ്ക്കുന്നവര്‍ കാളകളെയും മറ്റും കൊണ്ടുനടക്കുന്നതുപോലെ കഴുത്തില്‍ കയറിട്ടുകെട്ടി ആ കയറിന്റെ അറ്റത്തു പിടിച്ചുകൊണ്ടാണ്. കയറിന്റെ അറ്റത്തുപിടിച്ചുകൊണ്ട് ഒരാള്‍ മുമ്പേ നടന്നാല്‍ ആ ആനകള്‍ പിന്നാലെ ചെല്ലും. കറുത്തു തടിച്ച ദീര്‍ഘകായന്മാരും സില്‍ക്കുകുപ്പായവും ടര്‍ക്കിത്തൊപ്പിയും ധരിച്ചിരുന്നവരുമായ ആ കൂറ്റന്മാരുടെ ആജ്ഞയെ ആ ആനകള്‍ ഒരിക്കലും ലംഘിച്ചിരുന്നില്ല.

ഈ അറബികള്‍ പന്തളത്തു വന്നുചേര്‍ന്നത് ഒരു ധനുമാസത്തിലായിരുന്നു. അന്നവിടെ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തില്‍ ഉത്സവമായിരുന്നതിനാല്‍ പന്ത്രണ്ടു കരകളിലുള്ള പ്രധാനന്മാരും അവിടെ കൂടിയിരുന്നു. അക്കാലം ഉത്സവത്തിനെഴുന്നള്ളിക്കുവാന്‍ ആനയെ കൂലിക്കു കിട്ടുവാന്‍ വളരെ പ്രയാസം നേരിട്ടതിനാല്‍ മേലാല്‍ അങ്ങനെ വരാതെയിരിക്കുവാന്‍ ഒരാനയെ വിലയ്ക്കു വാങ്ങണമെന്നു കരക്കാരെല്ലാവരുംകൂടി ആലോചിച്ചു.

നിശ്ചയിച്ച ദിവസമാണ് ഈ അറബികള്‍ ആനകളെയും കൊണ്ട് അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നത്. പണത്തിന്റെ ചുരുക്കം കൊണ്ട് തത്ക്കാലം വലിയ ആനയെ വാങ്ങാന്‍ ആ കരക്കാര്‍ക്കു നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ കൂട്ടത്തിലുണ്ടായിരുന്നതില്‍ ചെറിയതും ഏറ്റവും മെലിഞ്ഞതും പാദരോഗം ബാധിച്ചിരുന്നതും എന്നാല്‍ ചില ശുഭലക്ഷണങ്ങളുണ്ടായിരുന്നതുമായ കുട്ടിയാനയേയാണ് കരക്കാര്‍ അറബികളോടാവശ്യപ്പെട്ടത്. എങ്കിലും വില ചേരായ്കയാല്‍ അവര്‍ അതിനെക്കൊടുത്തില്ല.

പിറ്റേ ദിവസം രാവിലെ അറബികള്‍ ആനകളെയുംകൊണ്ട് തെക്കോട്ടു യാത്രയായി. കരക്കാര്‍ ആവശ്യപ്പെട്ട കുട്ടിയാന അവിടെനിന്നു പുറപ്പെട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഏറ്റവും ക്ഷീണഭാവത്തോടുകൂടി വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടാണു നടന്നുപോയത്. ഏകദേശം ഒരു നാഴിക ദൂരം പോയപ്പോള്‍ ആനക്കുട്ടി ഒട്ടും നടാക്കാതെ വഴിയില്‍ത്തന്നെ നില്പായി. ഗജനിയമനപടുമതികളായ ആ അറബിവീരന്മാര്‍ പഠിച്ച വിദ്യകള്‍ പതിനെട്ടും പ്രയോഗിച്ചിട്ടും ആ ആനക്കുട്ടിയെ അവിടേനിന്ന് ഒരടിപോലും മുന്നോട്ട് നടത്താന്‍ സാധിച്ചില്ല. ഒടുക്കമവര്‍ കിട്ടുന്ന വില വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ആനയെ കരക്കാര്‍ക്കുതന്നെ കൊടുക്കാമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അവിടെനിന്നും പൂര്‍വ്വസ്ഥലത്തേക്കുതന്നെ മടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ ആനക്കുട്ടി നി‌ഷ്പ്രയാസം നടന്നു ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ ചെന്നു നിന്നു. വിവരമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ കരക്കാര്‍ ആദ്യം പറഞ്ഞ വിലയില്‍ സ്വല്പം കൂടി കുറച്ചാണ് പിന്നെപ്പറഞ്ഞത്.

അറബികള്‍ അതും സമ്മതിച്ചു. കുട്ടിയാനയെക്കൊടുത്ത് കിട്ടിയതു വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ശേ‌ഷ മുണ്ടായിരുന്ന ആനകളെയും കൊണ്ട് അവിടെനിന്നുപോയി.

ഇടവും വലവും തിരിയാത്ത ആ കുട്ടിയാനയുടെ നേതൃത്വം വഹിക്കുവാന്‍ ഉടനെ ആരുമുണ്ടാകായ്കയാല്‍ സ്ഥാനമാനങ്ങള്‍കൊണ്ടും കുടുംബമാഹാത്മ്യത്താലും മറ്റും സര്‍വ്വമാന്യനായിരുന്ന തോട്ടത്തില്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍തന്നെ തല്‍ക്കാലം ആ സ്ഥാനം കയ്യേറ്റു. ഗജശിക്ഷാനിപുണനായിരുന്ന അദ്ദേഹം ഉടനെ ആ ആനക്കുട്ടിയെ കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിച്ചു നടയില്‍ കൊണ്ടുവന്നു തൊഴീച്ച് ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നുതിര്‍ത്ഥവും പ്രസാദവും വാങ്ങി തൊടുവിച്ച് കരക്കാരുടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തോടും സമ്മതത്തോടുംകൂടി നടയ്ക്കിരുത്തുകയും ആ മഹാദേവന്റെ തിരുനാമധേയമായ “നീലകണ്ഠന്‍” എന്ന പേരുതന്നെ ആ ആനക്കുട്ടിക്കു വിളിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭംഗിയുള്ളതും ചെറിയതുമായ ഒരു ചങ്ങലയും വാങ്ങി അണിയിച്ചു. ഈ കുട്ടിയാനയാണു പിന്നീടു പന്തളം നീലകണ്ഠന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്നത്. ആ മഹാദേവന്റെ സന്നിധിയില്‍ ചെന്നുചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ത്തന്നെ നീലകണ്ഠനു ശുക്രദശ ആരംഭിച്ചു. നടയ്ക്കിരുത്തു കഴിഞ്ഞിട്ട് ഉടനെതന്നെ ഉണ്ണിത്താന്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിന്നു ദേവനു നിവേദിച്ച ത്രിമധുരവും പായസവും മേടിച്ചു നീലകണ്ഠനു കൊടുത്തു. അന്നുമുതല്‍ നീലകണ്ഠന്റെ ഭക്ഷണസാധനങ്ങള്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉണക്കച്ചോറും പായസവും പഴക്കുലകളും തന്നെയായിരുന്നു. കരക്കാര്‍ ഓരോരുത്തരും നീലകണ്ഠനെ സ്വന്തമെന്നുതന്നെ വിചാരിച്ച് അവനു പഴവും ശര്‍ക്കരയും നാളികേരവും മറ്റും യഥാശക്തി കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തിരുന്നു. ഈ വക സാധനങ്ങളും അമ്പലത്തിലെ ചോറും പായസവും അക്കാലങ്ങളില്‍ നീലകണ്ഠന്‍ തിന്നു ശേ‌ഷിക്കുകയല്ലാതെ ഒരു ദിവസവും അവനു മതിയകാതെ വന്നിരുന്നില്ല. നീലകണ്ഠനു വെയിലും മഴയും ഏല്‍ക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനായിട്ടു ക്ഷേത്രസമീപത്തു തന്നെ നെല്‍പ്പുരയോടു ചേര്‍ത്ത് ഒരു കൂടു പണിയിച്ച് അവന്റെ വാസം അതിലാക്കി. നീലകണ്ഠനെ അതില്‍ നിറുത്തി ഉണ്ണിത്താന്‍ ഇടവും വലവും മറ്റും പഠിപ്പിച്ചു മെരുക്കവും പരിചയവും വരുത്തി കാലും ഭാ‌ഷയും ശീലിപ്പിച്ചു നല്ല നാട്ടാനയാക്കിത്തീര്‍ന്നു. അതിനിടയ്ക്ക് തോന്നലൂര്‍ കിളര്‍ന്നേടത്തു മാധവശ്ശാരും അയാളുടെ അനുജന്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരും നീലകണ്ഠന്റെ പാപ്പാന്മാര്‍ (ആനക്കാരന്മാര്‍) ആയി വന്നു ചേര്‍ന്നു.

മാധവശ്ശാര്‍ വന്നുചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ മുതല്‍ നീലകണ്ഠസ്വാമിയുടെ എഴുന്നള്ളത്തും ദേവസ്വംവക പണികളുമെല്ലാം നീലകണ്ഠന്‍ തന്നെ നിര്‍വ്വഹിച്ചുതുടങ്ങി. ആ ആനയുടെ ദേഹപുഷ്ടിയും തലക്കട്ടിയും ഉടല്‍നീളവും ബലവും കണ്ടാലുള്ള ഭംഗിയും യോഗ്യതയും പ്രായത്തിനടുത്തതല്ലായിരുന്നു. അവന് ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടുവയസ്സായപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവനെക്കണ്ടാല്‍ ഒരിതുപതു വയസ്സായിരിക്കുമെന്നു ആര്‍ക്കും തോന്നുമായിരുന്നു. അവന്റെ യോഗ്യത കണ്ടിട്ടു ജനങ്ങള്‍ പരക്കെ “കഷ്ടം! ഇവനൊരു മോഴയായിപ്പോയല്ലോ. ഇവനു രണ്ടു കൊമ്പുകള്‍കൂടിയുണ്ടായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇവനെക്കണ്ടാല്‍ ഭംഗിയും യോഗ്യതയും ഇതിലധികം തോന്നുമായിരുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ കരക്കാര്‍ വെള്ളിക്കൊണ്ടു രണ്ടു കൊമ്പുകളുണ്ടാക്കിച്ചു നീലകണ്ഠനു വെച്ചിണക്കി. അവയുടെ നിറം മറ്റുള്ള ആനകളുടെ കൊമ്പുകളുടേതുപോലെ അല്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ അത് നീലകണ്ഠനു ഒട്ടും ബോധിച്ചില്ല. അതിനാലവന്‍ അവ കുത്തിയൊടിച്ചുകളഞ്ഞു. പിന്നെ കരക്കാര്‍ പാലമരംകൊണ്ടു രണ്ടു കൊമ്പുണ്ടാക്കീച്ച് ഒരുവക ചായം തേച്ച് ആനക്കൊമ്പിന്റെ തുല്യ നിറമാക്കി നീലകണ്ഠന്റെ തേറ്റയോടു ചേര്‍ത്തിണക്കിവെച്ചു. അത് നീലകണ്ഠന് വളരെ ബോധിച്ചു. ആ കൊമ്പുകള്‍ അവന്‍ വളരെ സൂക്ഷിച്ച് ആജീവനാന്തം കൊണ്ടുനടക്കുകയും ചെയ്തു. ആ കൊമ്പുകള്‍ കണ്ടാല്‍ അവ സാക്ഷാല്‍ കൊമ്പുകളെന്നല്ലാതെ ഉണ്ടാക്കിവെച്ചവയാണെന്ന് ആര്‍ക്കും തോന്നുമായിരുന്നില്ല. നീലകണ്ഠനെക്കണ്ടു നല്ല പരിചയമുണ്ടായിരുന്നവര്‍ തന്നെയും അവനു കൊമ്പുവച്ചതിനുശേ‌ഷം അവനെക്കണ്ടിട്ട് അറിയാതെ “ഈ കൊമ്പനാന ഏതാണ്?” എന്നു ചോദിക്കുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനെ സ്വന്തം പുത്രനെപ്പോലെ സ്നേഹിച്ചിരുന്നു. അവനെ അയാള്‍ വിളിച്ചിരുനതുതന്നെ “മകനേ!” എന്നായിരുന്നു. മാധവശ്ശാര്‍ എന്തെങ്കിലും ഭക്ഷിക്കുന്നെങ്കില്‍ അതിലൊരു ഭാഗം നീലകണ്ഠനും കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു. മദ്യമായാലും അങ്ങനെതന്നെ. ഒരു കോപ്പ കള്ളോ ചാരായമോ മാധവശ്ശാര്‍ കുടിച്ചാല്‍ അത്രയും നീലകണ്ഠനും കൊടുക്കുമായിരുന്നു. മാധവശ്ശാര്‍ കുടിക്കുന്നിടത്തോളം കുടിച്ചാല്‍ അതുകൊണ്ട് നീലകണ്ഠനു ഉന്മേ‌ഷവും ഉത്സാഹവും സ്വല്പം വര്‍ദ്ധിക്കുമെന്നതല്ലാതെ ലേശവും തന്റേടക്കുറവു വരാറില്ല. മാധവശ്ശാര്‍ അധികം കുടിച്ചാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ തല പൊക്കാന്‍ വയ്യാതെ കിടക്കുന്ന സ്ഥലത്തുതന്നെ കിടന്നുപോകുമായിരുന്നു. അങ്ങനെ വന്നാല്‍ അയാള്‍ക്കു ബോധം വീഴുന്നതുവരെ നീലകണ്ഠന്‍ അയാളുടെ അടുക്കല്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുകയോ അയാളെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു പതുക്കെ താങ്ങിയെടുത്ത് അയാളുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടുചെന്ന് കിടത്തുകയോ ചെയ്യുക പതിവായിരുന്നു. നീലകണ്ഠന്‍ മാധവശ്ശാരെ തന്റെ പിതാവിനെപ്പോലെ വിചാരിക്കുകയും സ്നേഹിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവനു മനു‌ഷ്യരെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന വിശേ‌ഷബുദ്ധിയും സ്വഭാവഗുണവുമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ പരമാരത്ഥമെല്ലാം മാധവശ്ശാര്‍ കുറച്ചുദിവസത്തെ പരിചയം കൊണ്ടു മനസ്സിലാക്കിയതിനാല്‍ അയാളവനെ അടിക്കുകയോ ശകാരിക്കുകയോ അവനു മനസ്സില്ലാത്തതും പ്രയാസവുമായ പണിചെയ്യിക്കുകയോ പതിവില്ല. നല്ല ആദായമുണ്ടാകുന്നതും അത്യാവശ്യവുമായ പണി വല്ലതും ചെയ്യിക്കേണ്ടതായി വന്നാല്‍, കള്ളും ചാരായവും പഴക്കുകലയും മറ്റും മേടിച്ചുകൊടുത്തും നല്ല വാക്കുകള്‍ പറഞ്ഞും സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചാണ് മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിക്കുക പതിവ്. അങ്ങനെയല്ലാതെ അടിച്ചും ഇടിച്ചും അയാള്‍ അവനെക്കൊണ്ട് ഒന്നും ചെയ്യിക്കാറില്ല. “എന്റെ മകനേ, നീയതു ചെയ്യണം” എന്ന് മാധവശ്ശാര്‍ പറഞ്ഞാല്‍ സ്വല്പം പ്രയാസമായിട്ടുള്ളതായാലും നീലകണ്ഠന്‍ ചെയ്യാതിരിക്കാറുമില്ല. എന്നാല്‍, ഗോവിന്ദശ്ശാരും നീലകണ്ഠനും തമ്മിലുള്ള സ്ഥിതി ഇങ്ങനെയൊന്നുമല്ലായിരുന്നു. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കു നീലകണ്ഠനെക്കുറിച്ചു ലേശം പോലും സ്നേഹമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവന് അയാളെക്കുറിച്ചും അങ്ങനെതന്നെ. നീലകണ്ഠനെ അടിച്ചും ഇടിച്ചും ദേഹോപദ്രവമേല്പിച്ചും കഠിനങ്ങളായ കള്ളപ്പണികള്‍ ചെയ്യിച്ച് ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ മാധവശ്ശാരറിയാതെ ധാരാളം പണം സമ്പാദിച്ചിരുന്നു. തരം വരുമ്പോള്‍ ഇതിന്റെയൊക്കെ പകരം തീര്‍ക്കണമെന്ന് നീലകണ്ഠനും മന്‍സ്സില്‍ കരുതിയിരുന്നു.

മാധവശ്ശാരും ഗോവിന്ദശ്ശാരും വന്നുചേര്‍ന്നിട്ടും ഉണ്ണിത്താന്‍ നീലകണ്ഠന്റെ അടുക്കല്‍നിന്നു നിശ്ശേ‌ഷം വിട്ടുമാറിയില്ല. അതു അദ്ദേഹം ആദായത്തെ ആഗ്രഹിച്ചും മറ്റുമല്ലായിരുന്നു. ആനക്കാര്‍ നീലകണ്ഠനെ ഉപദ്രവിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനും അവര്‍ അവനെ വേണ്ടതുപോലെ രക്ഷിക്കുന്നതിനുമായിട്ടായിരുന്നു. ഉണ്ണിത്താന്റെ സാന്നിധ്യമില്ലാതെയിരുന്നെങ്കില്‍ നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ടു കുറചുകൂടി കള്ളപ്പണികള്‍ ചെയിചുതന്റെ ആദായം വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കാമായിരുന്നുവെന്നും അതിനാല്‍ വല്ലവിധവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥ കഴിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരം ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്ക് ഇല്ലാതെയിരുന്നുമില്ല.

ഇങ്ങനെയിരിക്കേ ഒരു ദിവസം ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനെ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം വടക്കുവശത്തുള്ള ആറ്റില്‍ക്കൊണ്ടുപോയി തേച്ചുരച്ചു കുളിപ്പിച്ചു പ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ള വയറിപ്പുഴക്കയത്തിനടുത്തുള്ള മണല്‍ത്തിട്ടയിലേക്ക് മാറ്റി. അപ്പോള്‍ ഉണ്ണിത്താനും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഉണ്ണിത്താനടുക്കലുള്ളപ്പോള്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ തന്നെ ഉപദ്രവിക്കയില്ലെന്നുള്ള വിശ്വാസം കൊണ്ടോ എന്തോ, അപ്പോള്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ എന്തോ പറഞ്ഞിട്ട് നീലകണ്ഠന്‍ അതനുസരിച്ചു പ്രവര്‍ത്തിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ ദേ‌ഷ്യപ്പെട്ടു കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന വടികൊണ്ടു നീലകണ്ഠനെ ഒന്നടിച്ചു. അതു കൊണ്ടപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠനും സാമാന്യത്തിലധിക വേദനയും ദേ‌ഷ്യവുമുണ്ടായി. അവന്‍ തുമ്പിക്കെ നിവര്‍ത്തി ഊക്കോടുകൂടി ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കിട്ട് ഒരു തട്ടു കൊടുത്തു. ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ പെട്ടെന്നു മാറിക്കളഞ്ഞതിനാല്‍ തട്ടുകൊണ്ടതു ഉണ്ണിത്താനാണ്. അതുകൊണ്ട് ഉണ്ണിത്താനു നല്ലപോലെ ഉള്‍ക്കേടു പറ്റുകയും അദ്ദേഹം നിലത്തു വീഴുകയും അവിടേനിന്നെഴുന്നേറ്റു മരണവേദനയോടെകയത്തില്‍ ചാടി നീന്തി തെക്കേക്കരയില്‍ കേറി ഓടി ഒരു വിധം വീട്ടില്‍ ചെന്നു കട്ടിലില്‍ കയറി കിടക്കുകയും ചെയ്തു. ഉണ്ണിത്താന്‍ വീണതു കണ്ടു പേടിച്ച് ഗോവിന്ദശ്ശാരും മറുവഴിയേ ഓടി അയാളുടെ വാസസ്ഥലത്തെത്തി. നീലകണ്ഠന്, താന്‍ മനഃപൂര്‍വമായിട്ടല്ലെങ്കിലും, ഉണ്ണിത്താനെ ദ്രോഹിച്ചുപോയല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വളരെ പശ്ചാത്താപമുണ്ടായി. അതു ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ നിമിത്തമാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അയാളെക്കുറിച്ചു മുമ്പേ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന വൈരം ശതഗുണീഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാലവന്‍ ഭ്രാന്തുപിടിച്ചതുപോലെ അങ്ങുമിങ്ങും ഓടിനടന്നു. പിന്നെ ഈ വിവരമറിഞ്ഞു മാധവശ്ശാര്‍ ചെന്നു ചില വാക്കുകള്‍ പറഞ്ഞ് നീലകണ്ഠനെ ഒരുവിധം സമാധാനപ്പെടുത്തി പിടിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു ബന്ധിച്ചു. അക്കാലം മുതല്‍ നീലകണ്ഠനെ തളച്ചിരുന്നതു നല്ല ഉറപ്പുള്ള വലിയ ചങ്ങലയിട്ടായിരുന്നു. ഉണ്ണിത്താന്റെ അസ്വാസ്ഥ്യത്തിനു പല ചികിത്സകളും മറ്റും ചെയ്യുകയുണ്ടായി. ഒന്നും ഫലിച്ചില്ല. തട്ടേറ്റതിന്റെ ഏഴാം ദിവസം അദ്ദേഹം പരലോകത്തെ പ്രാപിച്ചു.

“ജീവനാശമടുത്തൊരു രോഗിക്കു ദിവ്യമെന്നാലുമൗഷധം പറ്റുമോ?”

ഉണ്ണിത്താന്‍ മരിച്ചതു ഗോവിന്ദശ്ശാരുടെ ചില ആഭിചാരപ്രവൃത്തികള്‍ കൊണ്ടാണെന്നും ഉണ്ണിത്താന്‍ മരിക്കുന്നതിനായിട്ട് അയാള്‍ കുരുതിപുഴുങ്ങുകയും മറ്റുമുണ്ടായിയെന്നും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ ആഭിചാരംചെയ്തു ഭ്രാന്തുപിടിപ്പിച്ചാണു നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ട് ഉണ്ണിത്താനെ തട്ടി വീഴിച്ചതെന്നും ഇതിനായിട്ട് ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠന്റെ തലയില്‍വെച്ച് ഒരു കുരുതികഴിക്കുകയും കോഴിയെ അറുക്കുകയും മറ്റുമുണ്ടായെന്നും മറ്റും അക്കാലത്തു പലരും പറയുകയുണ്ടായി. എന്നാല്‍, മറ്റു ചിലര്‍, ഉണ്ണിത്താനു നീലകണ്ഠന്റെ തട്ട് അബദ്ധത്തില്‍ പറ്റാനിടയായതാണെന്നും അദ്ദേഹം മരിച്ചത് ആയുസ്സവസാനിച്ചുപോയതു കൊണ്ടാണെന്നും പറയാതിരുന്നില്ല. ഏങ്കിലും ഉണ്ണിത്താന്‍ മരിച്ചു എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠനു ദുസ്സഹമായ ദുഃഖമുണ്ടായിയെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ആ ദുഃഖവര്‍ത്തമാനം കേട്ടിട്ടു നീലകണ്ഠന്‍ വെള്ളം കുടിക്കുകപോലും ചെയ്യാതെ മൂന്നു ദിവസം കരഞ്ഞുകൊണ്ടുതന്നെ നിന്നു. താന്‍ പന്തളത്തു വന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം തന്നെ ഇടവും വലവും മറ്റും പഠിപ്പിക്കുകയും ശരിയായി ഭക്ഷണംകൊടുത്തും കുളിപ്പിച്ചും രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തത് ആ ഉണ്ണിത്താനാണെന്നുള്ള വിചാരവും നന്ദിയും കൂറും അവന്റെ മനസ്സില്‍ നല്ലപോലെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ സങ്കടത്തോടുകൂടിയുള്ള ആ നിലകണ്ടപ്പോള്‍ അവന്‍ ഉണ്ണിത്താനെ തട്ടിയിട്ടതു മനഃപൂര്‍വ്വമായിട്ടല്ലെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും സമ്മതമായി. മാധവശ്ശാരുടേ സ്വാന്തനങ്ങള്‍കൊണ്ടും മറ്റും ക്രമേണ നീലകണ്ഠന്‍ പൂര്‍വസ്ഥിതിയെ പ്രാപിചു. “വല്ല ദുഃഖവും കാലം ചെല്ലുമ്പോള്‍ കുറഞ്ഞുപോം” എന്നുണ്ടല്ലോ.

ഉണ്ണിത്താന്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠന്റെ പ്രധാനപാപ്പാനും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ അയാളുടെ സഹായിയുമായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോല്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ക്കു സന്തോ‌ഷം വര്‍ദ്ധിച്ചു. ഉണ്ണിത്താന്റെ സാന്നിദ്ധ്യമില്ലാത്തതുകൊണ്ട് ഇനി തനിക്ക് ഇഷ്ടം പോലെ നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ട് എന്തു പണിയും ചെയ്യിച്ചു സമ്പാദ്യം ധാരാളമുണ്ടാക്കാമെന്നാ യിരുന്നു അയാളുടെ വിചാരം. ഇപ്രകാരം തന്നെ ഉണ്ണിത്തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യമില്ലാതെയായതുകൊണ്ട് ഈ ദ്രോഹി തന്നെ പൂര്‍വ്വാധികം ഉപദ്രവിക്കുമെന്നും അതിനാല്‍ കഴിയുന്നവേഗത്തില്‍ ഇവന്റെ കഥ കഴിക്കണമെന്നും നീലകണ്ഠനും മനസ്സില്‍ ഉറച്ചു.

അക്കാലത്ത് ഒരാള്‍ ചെന്നു ഗോവിന്ദശ്ശാരോട് ആറ്റില്‍ കിടക്കുന്ന ഒരു പൂവത്തടി നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിചു തന്റെ വാസസ്ഥലത്ത് ആക്കിക്കൊടുത്താല്‍ ശരിയായ പ്രതിഫലം കൊടുക്കാമെന്നു പറയുകയും ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ അതു സമ്മതിച്ച് അച്ചാരം വാങ്ങുകയും ചെയ്തു. വിവരം മാധവശ്ശാരെ അറിയിക്കാതെ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ തടി പിടിപ്പിക്കുന്നതിനു നീലകണ്ഠനേയുംകൊണ്ടു തടി കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. തടി സാമാന്യത്തിലധികം വലിയതായിരുന്നു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ നീലകണ്ഠനു ദേ‌ഷ്യം വന്നുതുടങ്ങി. എങ്കിലും തല്ലു പേടിച്ചു അവനതു പിടിച്ചു വെള്ളത്തില്‍നിന്നു മണല്‍പ്പുറത്തു കയറ്റി വലിച്ചുകൊണ്ടുപോയി കുറച്ചു ദൂരം പോയപോള്‍ തടി മണലില്‍ പുതഞ്ഞുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ വലിച്ചുകൊണ്ടു പോകുവാന്‍ പ്രയാസമായിത്തീരുകയാല്‍ നീലകണ്ഠന്‍ വക്ക വിട്ടു മാറി നിന്നു. ഉടനെ ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ കഴുത്തിലിരുന്നുകൊണ്ടു മര്‍മ്മം നോക്കി ഒരടികൊടുത്തു. തത്ക്ഷണം നീലകണ്ഠന്‍ തല ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് ഒന്നു കുടഞ്ഞു. പെട്ടാന്നു ഗോവിന്ദശ്ശാര്‍ നിലത്തു മലര്‍ന്നുവീണു. ഇതുതന്നെ തരമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു നീലകണ്ഠന്‍ കാല്‍ പൊക്കി ഗോവിന്ദശ്ശാരുടെ മാറത്ത് ഒരു ചവിട്ടു കൊടുത്തു. അതുകൊണ്ട് ഗോവിന്ദശ്ശാരുടെ മാറത്തെ അസ്ഥികള്‍ മുഴുവന്‍ തകരുകയും അതോടുകൂടി അയാള്‍ പരലോകത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. നീലകണ്ഠന്‍ ഉടനെ കൊലവിളിയും വിളിച്ചു ഭ്രാന്തുപിടിച്ചതുപോലെ പടിഞ്ഞാറോട്ട് പാഞ്ഞോടിത്തുടങ്ങി. നീലകണ്ഠന്റെ കൊലവിളി കേട്ടും വരവുകണ്ടും ആ ദിഗ്വാസികളെല്ലാം ഭവിഹ്വലരായി കഥയറിയാതെ ഓരോ അഭയസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് ഓടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും നീലകണ്ഠന്‍ ഗോവിന്ദശ്ശാരെക്കൊന്നു എന്നുള്ള വര്‍ത്തമാനം ആ ദിക്കിലെല്ലാം പരന്നു. അപ്പോള്‍ മാധവശ്ശാരും വിവരമറിഞ്ഞു ദുഃഖാക്രാന്തനായി ആ സ്ഥലത്ത് ഓടിയെത്തി. അയാള്‍ക്ക് അനുജന്‍ മരിച്ചതുകൊണ്ടുള്ള വ്യസനത്തേക്കാള്‍ അധികം നീലകണ്ഠന്‍ പിന്നെയും വല്ലവരെയും ഉപദ്രവിച്ചേക്കുമോ എന്നുള്ള വിചാരമാണുണ്ടായത്. അതിനാല്‍ ഉടനെ നീലകണ്ഠന്റെ അടുക്കലേക്കു യാത്രയായി. അതു കണ്ട് അയാളുടെ അമ്മയും ഭാര്യയും ദേശക്കാരുമെല്ലാം “അയ്യോ! ഇപ്പോല്‍ അവന്റെ അടുക്കലേക്കു പോകരുതേ; അവന്റെ കോപം ശമിച്ചിട്ടില്ല. ഇപ്പോള്‍ അടുത്തു ചെന്നാല്‍ ആപത്തു ണ്ടാകും” എന്നു മറ്റും പറഞ്ഞ് അയാളെ നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം വിലക്കി. മാധവശ്ശാര്‍ അതൊന്നും ലേശവും വകവെയ്ക്കാതെ നീലകണ്ഠന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്നു ചെവിക്കു പിടിച്ചു. നീലകണ്ഠന്‍ ഏറ്റവും വണക്കഭാവത്തോടുകൂടീ അവിടെ നിന്നു. മാധവശ്ശാര്‍ അവന്റെ മസ്തകത്തില്‍ തലോടിക്കൊണ്ട് “എന്റെ മകനേ! നീ ഇങ്ങനെ ചെയ്തലോ. അവന്‍ നിന്നെ ഉപദ്രവിച്ചിട്ടായിരിക്കാം. എങ്കിലും ഇതു വലിയ സാഹസമായിപ്പോയി. ഇത്രയും വേണ്ടായിരുന്നു; ആട്ടെ, കാര്യം കഴിഞ്ഞല്ലോ. ഇനി ഇതിനെക്കുറിച്ചു പറഞ്ഞതുകൊണ്ടും വ്യസനിച്ചതുകൊണ്ടും പ്രയോജനമൊന്നുമില്ല. ഇനിയെങ്കിലും നീ ഇങ്ങനെയുള്ള കടുംകൈ പ്രയോഗിക്കാതെയിരുന്നാല്‍ മതി” എന്ന് പറഞ്ഞു. ഇതു കേട്ടപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠനും സ്വല്‍പ്പം പശ്ചാത്താപമുണ്ടായി. ഉടനെ മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുമുമ്പേ നടക്കുകയും നീലകണ്ഠന്‍ നന്ദിയുള്ള നായെപ്പോലെ അയാളുടെ പിന്നാലെ ചെല്ലുകയും അയാല്‍ അവനെ പതിവുസ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടുചെന്നു തളക്കുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ തമ്മിലുള്ള സ്നേഹവിശ്വാസഭാവങ്ങള്‍ കണ്ട് എല്ലാവരും ഏറ്റവും വിസ്മയിച്ചു. എങ്കിലും അക്കാലം മുതല്‍ മദയാനയെന്നും കൊലയാനയെന്നുമുള്ള പേരുകള്‍ക്കുകൂടി നീലകണ്ഠന്‍ പാത്രീഭവിച്ചു.

മാധവശ്ശാരെക്കുറിച്ച് നീലകണ്ഠനു അപാരമായ സ്നേഹമുണ്ടായിരുന്നു എന്നുള്ളത് ഓരോ പ്രവൃത്തികള്‍കൊണ്ട് അവന്‍ പലപ്പോഴും സ്പഷ്ടീകരിക്കറുണ്ട്. മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനെ പകല്‍ സമയങ്ങളില്‍ സാധാരണയായി തളയ്ക്കാറില്ല. അയാള്‍ കൊണ്ടുപോയി അവനെ അയാളുടെ വീട്ടുമുറ്റത്ത് നിര്‍ത്തിയേക്കുകയാണു പതിവ്. അവനു കൊടുക്കുന്ന തീറ്റി തിന്നുകൊണ്ട് അവന്‍ അവിടെ നിന്നുകൊള്ളും. സ്ത്രീകളും കുട്ടികളും മറ്റും അവന്റെ അടുക്കല്‍കൂടി കടന്നുപോയാലും അവന്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്യാറില്ല. അവിടെ പറമ്പില്‍ തെങ്ങിന്‍തൈയും വാഴയും മറ്റും ധാരാളമുണ്ടായിരുന്നു. അതൊന്നും അവന്‍ നശിപ്പിക്കാറുമില്ല. ആ വീട്ടുകാര്‍ക്ക് അവനാല്‍ കഴിയുന്ന സഹായം അവന്‍ ചെയ്തുകൊടുക്കാറുമുണ്ടായിരുന്നു.

ഒരു ദിവസം നീലകണ്ഠന്‍ മുറ്റത്തു നിന്നിരുന്നപ്പോള്‍ മാധവശ്ശാരും ഭാര്യയും തമ്മില്‍ ഒരു ചെറിയ ശണ്ഠയുണ്ടായി. അന്നവിടെ അരിവെയ്ക്കാന്‍ വിറകില്ലായിരുന്നു. “വിറകു തീര്‍ന്നുപോയി; അതിനു വല്ലതും മാര്‍ഗ്ഗം നോക്കണം” എന്നു ഭാര്യ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമായിട്ടു പറയാറുണ്ടായിരുനു. അതു കേട്ടിട്ട് മാധവശ്ശാര്‍ ഒന്നും ചെയ്തില്ല. അതായിരുന്നു ശണ്ഠയ്ക്കു കാരണം. അതു സംബന്ധിച്ചു ഭാര്യയും ഭര്‍ത്താവും തമ്മില്‍ ഏതാണ്ടൊക്കെ കശപിശ പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു നീലകണ്ഠന്‍ അവിടെനിന്നിറങ്ങിപ്പോയി ആറ്റില്‍ ഒഴുക്കത്തു വന്നു കിടന്നിരുന്ന ഒരു വലിയ വിറകുതടി പിടിച്ചെടുത്തു വലിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു മുറ്റത്ത് ഇട്ടുകൊടുത്തു. അതുനല്ലതുപോലെ ഉണങ്ങിയതും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഉപയോഗിക്കുവാന്‍ കൊള്ളാവുന്നതുമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മാധവശ്ശാര്‍ അതു കുറച്ചു കീറിക്കൊടുക്കുകയും ഭാര്യ എടുത്തുകൊണ്ടുപോയി കത്തിക്കുകയും അങ്ങനെ ആ ശണ്ഠ അവസാനിക്കുകയും ചെയ്തു. നീലകണ്ഠന്‍ ആ തടി പിടിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു കൊടുത്തത് ആരും പറഞ്ഞിട്ടല്ലായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ നീലകണ്ഠന്‍ പലതും ചെയ്തിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ കോന്നിയില്‍നിന്നു കിഴക്കു കല്ലേലിത്തോട്ടത്തിനു സമീപം ഒരു വലിയ തേക്കുതടി ആറ്റുമണലില്‍ പുതഞ്ഞു കിടന്നിരുന്നു. ആ തടി അവിടെനിന്നു ഇളക്കിയെടുപ്പിക്കുന്നതിനു തോട്ടക്കാരന്‍സായ്പ് ആനക്കാരോടുകൂടി നാലഞ്ചാനകളെയും കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. ആ ആന ക്കാര്‍ ആ ആനകളെക്കൊണ്ടെല്ലാം പിടിപ്പിച്ചു വളരെ ശ്രമം ചെയ്തിട്ടും ആ തടി കിടന്ന കിടപ്പില്‍നിന്ന് ഒന്നിളക്കാന്‍പോലും സാധിച്ചില്ല. ആനക്കാരും ആനകളും ക്ഷീണിച്ചു മാറിനിന്നു. ആ സമയം മാധവശ്ശാര്‍ നീലകണ്ഠനോടുകൂടി യദൃച്ഛയാ അതിലേ വരാനിടയായി. മാധവശ്ശാര്‍ അവിടെ ഉണ്ടായതെല്ലാം അറിഞ്ഞിട്ടു “വിലകൊടുത്തു വാങ്ങിയ ഒരാനയും ആനയെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഒരാനക്കാരനും, വേലയറിഞ്ഞ് കൂലി കൊടുക്കുന്ന ഒരു മുതലാളിയും ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇതിനിത്ര പ്രയാസം വരികയില്ലായിരുന്നു” എന്നു ഹാസ്യഭാവത്തില്‍ പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു സായ്പ് മാധവശ്ശാരെ വിളിച്ച് “എന്തു കിട്ടിയാല്‍ ഈ തടി പിടിപ്പിച്ചു നിശ്ചിതസ്ഥലത്താക്കാം?” എന്നു ചോദിച്ചു. മാധവശ്ശാര്‍ “മുപ്പത്തഞ്ച് രൂപാ കിട്ടണം” എന്നു പറഞ്ഞു. സായ്പ് സസന്തോ‌ഷം അതു സമ്മതിചു. ഉടനെ മാധവശ്ശാര്‍ “മകനേ, അപമാനം വരുത്തരുതേ” എന്നു ചെവിയില്‍ സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞിട്ടു നീലകണ്ഠനെയും കൊണ്ടുപോയി തടി കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും വക്കകെട്ടിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. നീലകണ്ഠന്‍ തടിപിടിച്ചിളക്കി വലിച്ചുകൊണ്ടുപോയി സായ്പ് പറഞ്ഞ സ്ഥലത്താക്കി. സായ്പ് വളരെ സന്തോ‌ഷിച്ചു മാധവശ്ശാര്‍ക്ക് മുപ്പത്തഞ്ചു രൂപയും ഒരു കൂട്ടം മുണ്ടും നേരിയതും കൊടുത്തതു കൂടാതെ അഞ്ചു രൂപയ്ക്ക് ശര്‍ക്കര, പഴം, നാളീകേരം മുതലായവ വരുത്തി നീലകണ്ഠനും കൊടുത്തു. പിന്നെ സായ്പ് ഈ ആന ആരുടെ വകയാണെന്നും ഇതിനെ വിലയ്ക്ക് കൊടുക്കാമോ എന്നും മറ്റും മാധവശ്ശാരോടു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി മാധവശ്ശാര്‍ക്ക് ആന പന്തളം പന്ത്രണ്ടു കരകളിലുള്ള എല്ലാവര്‍ക്കുംകൂടിയുള്ളതാണെന്നും എല്ലാവരും സമ്മതിക്കാതെ ഈ ആനയെ വില്‍ക്കാന്‍ സാധിക്കുകയില്ലെന്നും എല്ലാവരും ഒരുപോലെ സമ്മതിക്കുന്ന കാര്യ അസാദ്ധ്യമാണെന്നും അഥവാ ശേ‌ഷമെല്ലാവരും സമ്മതിച്ചാലും ലക്ഷം രൂപ കിട്ടിയാലും താന്‍ സമ്മതിക്കുകയില്ലെന്നും താനും കരക്കാരിലൊരുവാനാണെന്നും പറഞ്ഞു സായ്പിന് ഒരു സലാം കൊടുത്തിട്ട് നീലകണ്ഠനോടുകൂടി അവിടെനിന്നു പോയി.

നീലകണ്ഠനു ചിലപ്പോള്‍ മദമിളകാറുണ്ട്. അക്കാലങ്ങളിലവന്‍ ഭ്രാന്തുപിടിച്ചതുപോലെ ആ പ്രദേശങ്ങളിലെല്ലാം ഓടിനടക്കുക പതിവാണ്. നീലകണ്ഠനു ചെറുപ്പത്തിലുണ്ടായിരുന്ന പാദരോഗം പന്തളത്തു വന്നുകുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചികിത്സയൊന്നും ചെയ്യാതെതന്നെ ഭേദമായി. അതിനാലവന് എവിടെയും ഓടിനടക്കുന്നതിന് ഒരു പ്രയാസവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അവന്‍ അവനെ ഉപദ്രവിക്കാത്തവര്‍ക്കു യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്യാറില്ല. അവനെ ഉപദ്രവിക്കുന്നവരെ അവനും ഉപദ്രവിക്കാതെയിരിക്കാറുമില്ല. അതുകൊണ്ടു മാധവശ്ശാരെ ഒഴിച്ചു ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന ആനക്കാര്‍ക്കെല്ലാം നീലകണ്ഠനെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭയമുണ്ടായിരുന്നു.

നീലകണ്ഠന് എറിയാന്‍ ഒരു പ്രത്യേക വാസനയും സാമര്‍ത്ഥ്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. അവന്‍ എറിഞ്ഞിട്ടു ലാക്കു തെറ്റുക ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. അവന്‍ ഭ്രാന്തിളകി ഓടി നടക്കുമ്പോള്‍ പലരും കല്ലും കൊഴിയുമായി അവന്റെ പിന്നാലെ എത്തുകയും അവനെ എറിയുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവനെ എറിഞ്ഞാല്‍ ആ എറിഞ്ഞ (കല്ലോ കൊഴിയോഎന്തായാലും) സാധനംകൊണ്ടുതന്നെ അവന്‍ അറിഞ്ഞ് ആ എറിഞ്ഞവരുടെ കാലൊടിക്കുകയോ, തലപൊളിക്കുകയോ, കണ്ണു പൊട്ടിക്കുകയോ ചെയ്യുക പതിവായിരുന്നു. ഉടനെ തരമില്ലെങ്കില്‍ പിന്നെ എന്നെങ്കിലുമവരെ കാണുമ്പോള്‍ അവന്‍ അതു പറ്റിക്കുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അങ്ങനെ കുറെ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവനെ ആരും എറിയാതെ യായി. അങ്ങനെ ആ ഉപദ്രവം അവന്‍തന്നെ നിര്‍ത്തലാക്കി. അങ്ങോട്ടു കൊടുത്താല്‍ ഇങ്ങോട്ടു കിട്ടുമെന്നു നിശ്ചയം വന്നാല്‍ പിന്നെ ആരും അതിനു തുനിയുകയില്ലല്ലോ.

നീലകണ്ഠന്‍ അവനെ ഉപദ്രവിക്കാത്തവരെ ഉപദ്രവിക്കയില്ലെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി ഉണ്ടായിട്ടുള്ള ചില സംഗതികള്‍ താഴെ പറയുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ ചേരിക്കല്‍ എന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ചു ഭ്രാന്തിളകി നീലകണ്ഠന്‍ ഓടിനടന്നിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു മാവിന്റെ ചുവട്ടില്‍ ഏതാനും പുലയ(ചെറുമ)ക്കുട്ടികള്‍ മാമ്പഴം പെറുക്കിക്കൊണ്ടു നിന്നിരുന്നു. നീലകണ്ഠന്റെ വരവുകണ്ടും ജനങ്ങളുടെ കൂക്കിവിളി കേട്ടു പേടിച്ചും പരിഭ്രമിച്ചും ആ കുട്ടികള്‍ നാലു പുറത്തേക്കും ഓടിപ്പോയി. ഒരു കുട്ടി ഭയാധിക്യത്താല്‍ ഓടാന്‍ വയാതെയായി ബോധംകെട്ട് അവിടെത്തന്നെ വീണുപോയി. നീലകണ്ഠന്‍ അടുത്തുചെന്ന് ആ കുട്ടിയെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു പതുക്കെ താങ്ങിയെടുത്തു അടുത്തുതന്നെ കണ്ടതായ പുലയമാടത്തില്‍ക്കൊണ്ടുചെന്ന് കിടത്തീട് ഓടിപ്പോയി. അതിനടുത്തുതന്നെ കൂലിവേല ചെയ്തുകൊണ്ടുനിന്നിരുന്ന പുലയന്‍ (കുട്ടിയുടെ പിതാവ്) ഇതു കണ്ട് നീലകണ്ഠന്‍ കുട്ടിയുടേ കഥകഴിച്ചു എന്നു വിചാരിച്ച് വ്യസനിച്ച് ഓടിവന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ കുട്ടിക്ക് ഒരു തരക്കേടും പറ്റിയിരുന്നില്ലെന്നല്ല, കുട്ടി കൈയില്‍ മുറുക്കിപ്പിടിച്ചിരുന്ന മാമ്പഴം പോവുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ആന പോയപ്പോള്‍ കുട്ടിയുടെ ഭയവും പോയി. അവന്‍ എഴുന്നേറ്റ് യഥാപൂര്‍വ്വം ഓടിനടന്നുതുടങ്ങി.

ഇപ്രകാരംതന്നെ “പൂഴിക്കാട്” എന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ച് നീലകണ്ഠന്‍ ഭ്രാന്തിളകി ഓടിനടന്നിരുന്നപ്പോള്‍ കയ്യാല ഇടിച്ച് ഒരു പറമ്പില്‍ ചെന്നുകയറി. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ചെറിയ വീട്ടില്‍ പാവപ്പെട്ട ഒരു സ്ത്രീയും ഒന്നര വയസ്സുമാത്രം പ്രായമായ പുത്രിയുംകൂടി താമസിച്ചി രുന്നു. ആ സ്ത്രീ മരച്ചീനി(കപ്പ)ക്കിഴങ്ങു വാട്ടാനായി തൊലി കളഞ്ഞ് ഒരു മുറം നിറയെ നുറുക്കി ഒരു പാത്രത്തിലിട്ടു മുറ്റത്തുതന്നെ അടുപ്പത്തുവെച്ചിട്ടു വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടുവരുവാനായി കുടവുമെടുത്ത് അടുത്ത വീട്ടിലേക്കു പോയിരുന്ന അവസരത്തിലാണു നീലകണ്ഠന്‍ അവിടെ ച്ചെന്നത്. നീലകണ്ഠന്‍ മുറ്റത്തായപ്പോള്‍ ഒന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാത്ത ആ പെണ്‍കുട്ടി “ഉമ്മാമ്മ” എന്നു പറഞ്ഞുംകൊണ്ട് നീലകണ്ഠന്റെ തുമ്പിക്കൈയിന്മേല്‍ ചെന്നു കെട്ടിപ്പിടിച്ചു. നീലകണ്ഠന്‍ പതുക്കെ പിടുത്തം വിടുവിച്ച് കുട്ടിയെ എടുത്ത് ഇറയത്തു വെച്ചിട്ട് അവിടുന്നു പോയി. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ മറ്റൊരു പറമ്പിന്റെ കയ്യാല ഇടിച്ച് അവിടെക്കയറി. അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന വീട്ടുടമസ്ഥന്‍ അപോള്‍ ഉച്ചയ്ക്കുള്ള ഊണും കഴിഞ്ഞു കിടന്നുറങ്ങുകയായിരുന്നു. നീലകണ്ഠന്‍ കയറിച്ചെല്ലുന്നതു കണ്ടിട്ടു ഗൃഹനായിക ചെന്നു ഭര്‍ത്താവിനോട് “ഇതാ നീലകണ്ഠന്‍ വരുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. തന്റെ നീലകണ്ഠന്‍ എന്ന പുത്രന്‍ ഉച്ചയ്ക്കു ഊണു കഴിക്കാനായി പള്ളിക്കൂടത്തില്‍ നിന്നു വരുന്നതു കണ്ടിട്ടായിരിക്കും ഭാര്യ അപ്രകാരം പറഞ്ഞതെന്നു വിചാരിച്ചു ഗൃഹനാഥന്‍ അവിടെത്തന്നെ കിടന്നുകൊണ്ട് “അവനു വേഗം ചോറു കൊടുത്തയയ്ക്കൂ. അവന്‍ നേരം തെറ്റാതെ പള്ളിക്കൂടത്തില്‍ പോകട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ഭാര്യ, “ഞാന്‍നമ്മുടെ നീലകണ്ഠന്റെ കാര്യമല്ല പറഞ്ഞത്. ഇതാ കരക്കാരുടെ നീലകണ്ഠന്‍ കേറിവരുന്നു. അതാണ് ഞാന്‍ പറഞ്ഞത്” എന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭര്‍ത്താവു പെട്ടെന്നെഴുന്നേറ്റു മുറ്റത്തു ചാടിയിറങ്ങി നോക്കിയപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠന്‍ പറമ്പിന്റെ വായുകോണില്‍ക്കൂടി കയറിവരുന്നതു കണ്ടു. അവന്റെ കാലില്‍ ഏകദേശം മുപ്പതടി നീളമുള്ള ഒരു വലിയ ചങ്ങല ബന്ധിച്ചിരുന്നു. അതു വലിച്ചും കൊണ്ടായിരുന്നു അവന്‍ സഞ്ചരിച്ചിരുന്നത്. ആ പറമ്പില്‍ നിറച്ചു നട്ടിരുന്ന ചേന മുളച്ച് ഏകദേശം ഒരടി പൊക്കത്തില്‍ വളര്‍ന്നിരുന്നു. നീലകണ്ഠന്‍ ചങ്ങലയിട്ടു വലിച്ചു ചേനയൊക്കെ നശിപ്പിക്കുകല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വീട്ടുടമസ്ഥന്‍ “എന്റെ നീലകണ്ഠാ! നീയെന്റെ ചേന കളയരുതേ” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. നീലകണ്ഠന്‍ അതുകേട്ടു സ്വല്പം ചിന്താമഗ്നനായി നിന്നതിന്റെ ശേ‌ഷം ചങ്ങല തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു മടക്കിയെടുത്തു പിടിച്ചുകൊണ്ടു പതുക്കെ നടന്ന് കയറിവന്ന വഴിയേതന്നെ ഇറങ്ങി ഓടിപ്പോയി. ഒരു ചേനയ്ക്കു പോലും കേടുപറ്റിയില്ല. നീലകണ്ഠന്‍ ഇപ്രകാരം ചെയ്തത് അവനു പ്രകൃത്യാ ഉണ്ടായിരുന്ന പരദ്രാഹവൈമുഖ്യം കൊണ്ടുമാത്രമല്ലായിരുന്നു. അവന്‍ പന്തളത്തു വന്നിട്ട് ഉണ്ണിത്താന്‍ കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിച്ചു സ്വാമിദര്‍ശനം കഴിപ്പിച്ച് ഉടനെ അവനു ശാര്‍ക്കരയും പഴവും നിവേദിപ്പിച്ച് ആദ്യമേ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തത് ഈ വീട്ടുടമസ്ഥനായിരുന്നു. അയാളെ കാണുകയും അയാളുടെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ ആ പൂര്‍വസ്മരണ ഉണ്ടായതുകൊണ്ടുകൂടിയാണ് അവനങ്ങിനെ ചെയ്തത്. നീലകണ്ഠന് എത്രമാത്രം കൃതജ്ഞതയുണ്ടായിരുന്നെന്ന് ഇതുകൊണ്ടുതന്നെ ഊഹിക്കാമല്ലോ.

നീലകണ്ഠനു ഭ്രാന്തിളകിയാല്‍ ഓടിനടക്കുക അധികവും ചില ഇടവഴികളില്‍ക്കൂടിയാണ് പതിവ്. ഒരിക്കല്‍ അവന്‍ ഭ്രാന്തിളകി ഒരിടവഴിയിക്കൂടി ഓടിപ്പോയപ്പോള്‍ ഒരീഴവന്‍ അവന്റെ കയാലപ്പുറത്തു നിന്നുകൊണ്ട് ഒരു വലിയ കല്ലെടുത്തു നീലകണ്ഠന്റെ തലയ്ക്ക് ഒരേറുകൊടുത്തിട്ട് മറുവശത്തുകൂടി കയ്യാല ചാടി ഓടിപ്പോയി. നീലകണ്ഠന്‍ തന്നെ എറിഞ്ഞ കല്ലെടുത്തുകൊണ്ടു കയ്യാലയിടിച്ചു പറമ്പില്‍ കയറി വീട്ടിലേക്കുചെന്നു. അപ്പോള്‍ അവിടേ വൃദ്ധയായ ഒരീഴവത്തി മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ആ വൃദ്ധ നീലകണ്ഠനെക്കണ്ടു പേടിച്ച് “പന്തളത്തു മഹാദേവനാണ് എന്നെ ഉപദ്രവിക്കരുത്. നിന്നെ എറിഞ്ഞവനതാ കയ്യാലചാടി കിഴക്കോട്ടോടി. അവന്‍ ഇവിടെ ഇല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു നീലകണ്ഠന്‍ ആ ഈഴവന്‍ പോയവഴിയേ കലുംകൊണ്ട് ഓടിപ്പോയി. കുറച്ചു ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ ഈഴവനെക്കണ്ടു നീലകണ്ഠന്‍ കൈയിലിരുന്ന കല്ലുകൊണ്ട് ഈഴവന്റെ തലയെ ലക്ഷ്യമാക്കി ഒരേറു കൊടുത്തു. ഈഴവന്‍ ഏറു കൊണ്ടു തല പൊട്ടി നിലത്തു വീണു. ഉടനെ നീലകണ്ഠന്‍ അവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. ഈഴവനു തലയ്ക്കു പറ്റിയ മുറിവുണങ്ങി കുറേശ്ശെ എഴുന്നേറ്റു നടക്കുന്നതിനു ആറു മാസം വേണ്ടിവന്നു. പിന്നെയും അവന് ആജീവനാന്തം സദാ അതികഠിനമായ തലവേദനയുണ്ടായിരുന്നു.

പന്തളത്തു മഹാദേവരുദേവസ്വം വക ഉരി കുറയെ ആയിരപറപ്പുഞ്ചനിലത്തില്‍ നെല്ലു വിളഞ്ഞു കൊയ്യാറാകുമ്പോഴും “കടയ്ക്കാട്ടുമണ്ണ്” എന്ന സ്ഥലത്തു കരിമ്പു വിളയുമ്പോഴുമാണ് നീലകണ്ഠനു വലിയ ഭ്രാന്തിളകുന്നത്. നീലകണ്ഠന്‍ രണ്ടു സ്ഥലങ്ങളിലും ചെന്നു നെല്ലും കരിമ്പും ധാരാളമായിത്തിന്നുക പതിവായിരുന്നു. ആ വസ്തുക്കള്‍ വളരെ കുറഞ്ഞ പാട്ടത്തിനാണു കൊടുത്തിരുന്നത്. നീലകണ്ഠന്‍ കുറെ നെല്ലും കരിമ്പും തിന്നാലും പാട്ടക്കാര്‍ക്കു ലാഭം കുറച്ചു കുറയുമെന്നല്ലാതെ കൈനഷ്ടമൊന്നും വരാറില്ല.

നീലകണ്ഠന്‍ വളര്‍ന്ന് ഒരൊത്തയാനയായതില്‍പ്പിന്നെ തിരുവിതാംകൂറിലുള്ള മിക്ക മഹാദേവക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഉത്സവകാലങ്ങളിലെ എഴുന്നള്ളിപ്പിന്റെ പ്രധാന ചുമതല അവന്‍തന്നെയാണ് വഹിച്ചിരുന്നത്. ഉടല്‍നീളവും ദേഹപുഷ്ടിയും തലയെടുപ്പും മസ്തകവിസ്താരവും കണ്ടാലുള്ള ഭംഗിയും മറ്റും അവനെപ്പോലെ അക്കാലത്തു മറ്റൊരാനയ്ക്കുണ്ടായിരുന്നില്ല. എഴുന്നള്ളിച്ചിരിക്കുമ്പോള്‍ മേളത്തിനും താളത്തിനുമൊപ്പിച്ചല്ലാതെ അവന്‍ ചെവി വീശാറില്ല. അപ്രകാരംതന്നെ നില്‍ക്കേണ്ടിടത്തു നില്‍ക്കാനും നടക്കേണ്ടിടത്തു നടാക്കാനും ആരും പറയാതെ തന്നെ അവനറിയാമായിരുന്നു. ആകപ്പാടെ എഴുന്നള്ളത്തു വഹിക്കാന്‍ നീലകണ്ഠനുണ്ടായിരുന്ന വാസന ഒന്നു വേറെതന്നെയായിരുന്നു.

നീലകണ്ഠന് അസാധരണമായ ദേഹബലമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ വലിയ വലിയ കൊലകൊമ്പന്മാര്‍ക്കും അവനെക്കുറിച്ചു വലിയ ഭയമുണ്ടായിരുന്നു. ആറന്മുള വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന കൊലകൊമ്പന്‍ തന്നെയും നീലകണ്ഠനെ കണ്ടാല്‍ ഒഴിഞ്ഞുമാറിപ്പോകുന്നതല്ലാതെ അടുത്തു ചെല്ലാറില്ല. പന്തളത്തുനിന്നും സ്വല്‍പം പടിഞ്ഞാറ് “മുടീര്‍ക്കോണം” എന്നൊരു ക്ഷേത്രവും ആ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപം ഒരു വലിയ കാഞ്ഞിരമരവും ഉണ്ട്. നീലകണ്ഠനു വലിയ ഭ്രാന്തിളക്കമുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ അവനെ മാധവശ്ശാര്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി ആ കാഞ്ഞിരമരത്തിന്മേലാണ് ബന്ധിച്ചിരുന്നത്. അക്കാലങ്ങളില്‍ അവനു കുടിക്കാന്‍ വെള്ളമൊഴിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് ഒരു വലിയ കല്‍ത്തൊട്ടിയുമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ നീലകണ്ഠനു വലിയ ഭ്രാന്തിളക്കമുണ്ടായപ്പോള്‍ മാധവശ്ശാര്‍ പതിവുപോലെ അവനെ പിടിച്ച് ആ കാഞ്ഞിരമരത്തിന്മേല്‍ തളയ്ക്കുകയും അവനു വെള്ളവും മറ്റും കൊടുക്കുന്നതിനു ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന ആനക്കാരെ ഏല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അയാള്‍ വീട്ടിലേക്കുപോയി. മദമിളകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ നീലകണ്ഠനെ അഴിക്കുകയും കുളിപ്പിക്കു കയും പതിവില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ പിന്നെ രണ്ടുമൂന്നു ദിവസത്തേക്കു മാധവശ്ശാര്‍ വന്നില്ല. അതിനിടയ്ക്കു നീലകണ്ഠന്‍ ആ വലിയ കരിങ്കല്‍ത്തൊട്ടി പതുക്കെപതുക്കെ പിടിച്ച് വലിച്ച് അവന്റെ കാല്‍ച്ചുവട്ടിലാക്കി. അപ്പോള്‍ അവനു വെള്ളമൊഴിച്ചുകൊടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെ ആനക്കാര്‍ കുഴങ്ങി. ആ അവസരത്തില്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ അതിലേ കൊണ്ടുവരു വാനിടയായി. അപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠന്റെ പാപ്പാന്മാര്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ പാപ്പന്മാരോട്, വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെക്കൊണ്ട് പിടിപ്പിച്ച് ഈ കല്‍ത്തൊട്ടി സ്വല്പം മാറ്റിയിടുവിച്ചുകൊടുക്കുന്നതിന് ആവശ്യപ്പെടുകയും അവരതു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ വന്നു കല്‍ത്തൊട്ടിക്കു പിടിക്കുന്നതിനായി കുനിഞ്ഞ സമയം നീലകണ്ഠന്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്റെ കഴുത്തില്‍ തുമ്പിക്കയ്യിട്ടു ചുറ്റി ഒരു പിടുത്തം പിടിച്ചു. ആ പിടുത്തം വിടുവിക്കുന്നതിനു വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ വളരെ ശ്രമിച്ചു നോക്കിയിട്ടും സാധിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു ആ നിലയില്‍ത്തന്നെ ഏകദേശം ഒരു നാഴികനേരം നില്‍ക്കേണ്ടതായി വന്നു. അപ്പോഴേക്കും ഈ വിവരമറിഞ്ഞു മാധവശ്ശാരവിടെയെത്തി നീലകണ്ഠനോട് “എന്റെ മകനേ! നീ ഇങ്ങനെയൊക്കെത്തുടങ്ങിയാല്‍ വലിയ വി‌ഷമമാണ്. ഇങ്ങനെയായാല്‍ നിനക്കു വെള്ളം കുടിക്കാന്‍ പോലും ഒക്കാതെ വന്നേക്കും വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ വിട്ടയയ്ക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നീലകണ്ഠന്‍ പിടുത്തംവിട്ടിട്ടു വലിയ ബാലകൃഷ്ണനെ പിടിച്ചു ഒരു തള്ളുകൊടുത്തു. വലിയ ബാലകൃഷ്ണന്‍ നാലുകാലും മലച്ചു വീണു. പിന്നെ അവിടെനിന്ന് എഴുന്നേറ്റ് ഒരുവിധത്തില്‍ നടന്നു പോയി. ഈ സംഗതി ഉണ്ടായതില്‍പ്പിന്നെയാണ് വലിയ ബാലകൃഷ്ണനു നീലകണ്ഠനെക്കുറിച്ചു ഭയമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നത്.

അങ്ങനെ ഏതാനും വര്‍‌ഷങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മാധവശ്ശാര്‍ മസൂരി ബാധിച്ചു കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു. അത് അയാള്‍ പ്രായാധിക്യത്താല്‍ ഏറ്റവും അവശനായതിന്റെ ശേ‌ഷമായിരുന്നു. എങ്കിലും അയാളുടെ വിയോഗം നീലകണ്ഠനു ദുസ്സഹദുഃഖം തന്നെയായിരുന്നു. മാധവശ്ശാര്‍ മരിച്ചു എന്നു കേട്ടിട്ട് നീലകണ്ഠന്‍ ഏഴുദിവസം മുഴുവനും ഒന്നും തിന്നാ തെയും വെള്ളം കുടിക്കാതെയും ആരെയും അടുക്കലടുപ്പിക്കാതെയും നിന്ന നിലയില്‍ത്തന്നെ നിന്നു. അവന്റെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലാന്‍ ആനക്കാരിലാര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഏഴു ദിവസം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം മൂഞ്ഞിലേത്തു കൊച്ചുരാമശ്ശാര്‍ എന്നൊരാള്‍ സധൈര്യം ചെന്നു നീലകണ്ഠനെ അഴിച്ചു. ഉടനെ അവന്‍ നടമടക്കി അയാളെ സ്കന്ധത്തില്‍ കയറ്റി. അയാള്‍ അവനെ കൊണ്ടുപോയി കുളിപ്പിച്ചു വെള്ളം കുടിപ്പിച്ചു ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൊണ്ടുവന്നു പതിവുള്ള ചോറും പായസവും വാങ്ങിക്കൊടുത്ത് യഥാസ്ഥാനം കൊണ്ടുപോയി തളയ്ക്കുകയും തെങ്ങിന്‍പട്ട മുതലായ തീറ്റസാധനങ്ങള്‍ ധാരാളമായി കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ കൊച്ചുരാമശ്ശാര്‍ ഒരാനക്കാരനോ ആനകേറി ശീലിച്ചിട്ടുള്ള ആളോ അല്ലായിരുന്നു. അയാള്‍ ചെറുപ്പം മുതല്‍ക്കുതന്നെ നീലകണ്ഠനെ വളരെ സ്നേഹിക്കുകയും അവനു ശര്‍ക്കര പഴം മുതലായവ മിക്ക ദിവസങ്ങളിലും കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന ഒരു പരിചയക്കാരന്‍ മാത്രമായിരുന്നു.

പിന്നീട് നീലകണ്ഠന്റെ പരിപാലകസ്ഥാനത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നത് “കന്നാം മോടി” എന്നൊരാളായിരുന്നു. അയാള്‍ ലേശം പോലും പ്രാണിസ്നേഹമില്ലാത്ത ഒരു ദുഷ്ടനായിരുന്നു. ആ ദുഷ്ടന്‍ നീലകണ്ഠന്റെ സ്വഭാവമറിയാതെ അവനെ ക്രമത്തിലധികം ദേഹോപദ്രവമേല്‍പ്പിച്ചു കള്ളത്തടികള്‍ പിടിപ്പിച്ച് പണം സമ്പാദിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ നീലകണ്ഠന്‍ അയളെ അധികകാലം വെച്ചു വാഴിക്കാതെ ഉടന്‍തന്നെ കാലാലയത്തേക്കു പറഞ്ഞയച്ചു. ആ ദുഷ്ടനിഗ്രഹാനന്തരം കൊച്ചുകുട്ടികള്‍ പോളും നീലകണ്ഠന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “കന്നാമ്മോടിയെക്കൊന്ന ഭാവമൊന്നു കാണട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു ശാര്‍ക്കരയോ പഴമോ വല്ലതും കൊടുത്താല്‍ അവനതു വാങ്ങിത്തിന്നു കന്നാമ്മോടിയെ തള്ളിയിട്ടതും ഒരു കാലിന്മേല്‍ ചവിട്ടിക്കൊണ്ടു മറ്റേക്കാല്‍ പിടിച്ചു വലിച്ചു ചീന്തിയതും മേല്‍പ്പോട്ട് എറിഞ്ഞതും കീഴ്പ്പോട്ടു വന്നപ്പോള്‍ വീണ്ടും തുമ്പിക്കൈകൊണ്ടു തട്ടി ദൂരെയിട്ടതും ആ ശരീരാര്‍ദ്ധം ചെന്നു വീണ സ്ഥലത്തു ചെന്നു നോക്കിയതും മറ്റും ഒരൊന്നന്തരം നടനെപ്പോലെ അഭിനയിച്ചു കാണിക്കുക പതിവായിരുന്നു.

കന്നാമ്മോടിയുടേ കാലാനന്തരം നീലകണ്ഠന്റെ രക്ഷകസ്ഥാനം വഹിച്ചിരുന്നത് തോനല്ലൂര്‍ ആയിത്തിരിക്കല്‍ നാരായണശ്ശാര്‍ എന്നൊരാളായിരുന്നു. അയാളും കന്നാമ്മോടിയുടേ കൂട്ടുകാരനായിരുന്നതിനാല്‍ ഗതാനുഗതികന്യായേന കാലതാമസമെന്നിയേ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു.

തദനന്തരം നീലകണ്ഠന്റെ രക്ഷകന്മാരായി നിയമിക്കപ്പെട്ടാതു കോന്നിക്കാരായ രണ്ടു നായന്മാരായിരുന്നും അവരുടെ കഥ വാവിലും ചതുര്‍ദ്ദശി എന്നു പറഞ്ഞത് പോലെയായിരുന്നു. ഇവരുടേ പൂര്‍വ്വഗാമികള്‍ നീലകണ്ഠനെ നിര്‍ദ്ദയം ദേഹോപദ്രവങ്ങളേല്‍പ്പിക്കുകയും ക്രമത്തിലധികം പണികള്‍ ചെയ്യിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു എന്നേയുള്ളു. ഇവര്‍ അവ കൂടാതെ നീലകണ്ഠനു സാമാന്യംപോലെ തീറ്റി കൊടുക്കാതെ മിക്കവാറും നിരാഹാരവ്രതം അനുഷ്ഠിപ്പിക്കുകയുംകൂടി ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആന വല്ലാതെ ക്ഷീണിക്കുകയും ഈ ആനക്കാരുടെ കഠിനപ്രവൃത്തികളെല്ലാം കരക്കാരറിയുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ കരക്കാര്‍ അവരെ മാറ്റി നീലകണ്ഠന്റെ പരിപാലകനായി കുറത്തിയാട്ടുകാരന്‍ പപ്പു എന്നൊരാളെ നിയമിച്ചു അപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠനു ശുക്രദശ ആരംഭിച്ചു. കരക്കാര്‍ നീലകണ്ഠനെ ഓരോ ദിവസവും ഓരോ വീടുകള്‍വീതം കൊണ്ടുപോയി ധാരാളമായി തീറ്റയും വെള്ളവും കൊടുത്തു രക്ഷിച്ചു. മുറയ്ക്കു ചില ചികിത്സകളും നടത്തി. അപ്പോള്‍ നീലകണ്ഠന്‍ പൂര്‍വ്വാധികം നല്ല സ്ഥിതിയിലുമായി.

അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നീര്‍ക്കോളുണ്ടായി മദമിളകി നീലകണ്ഠന്‍ ഓടി നടന്നുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അവനെ പിടിച്ചുബന്ധിക്കുന്നതിനു നിവൃത്തിയില്ലാതെയാവുകയാല്‍ അവന്‍ ഭ്രാന്തിളകുമ്പോള്‍ ഓടിനടക്കുക പതിവുള്ള ഇടവഴികളില്‍ ആനക്കാര്‍ മത്തു (കൂര്‍ത്ത മുനകള്‍ മേല്‍പ്പോട്ടു നില്‍ക്കുന്ന ഇരുമ്പാണികള്‍ തറച്ച പലകകള്‍) വെച്ചു. ഈശ്വരകാരുണ്യം കൊണ്ട് ആ ഗൂടന്മപ്രയോഗം നീലകണ്ഠന് അപ്പോള്‍ ഫലിച്ചില്ല. ഒരാണിയുടേ മുന സ്വല്‍പ്പം മാത്രമേ അവന്റെ പാദത്തില്‍ തറച്ചുള്ളു. അതവന്‍ വലിച്ചൂരിക്കളഞ്ഞിട്ട് ഓടിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അതില്‍പ്പിന്നെ അവന്‍ ഭ്രാന്തിളകിയാലും ഇടവഴികളില്‍ക്കൂടി ഓടാറില്ലായിരുന്നു.

കുറത്തിയാട്ടുകാരന്‍ പപ്പുവിന്റെ കാലശേ‌ഷം നീലകണ്ഠന്റെ പാപ്പാനായി നിയമിക്കപ്പെട്ടത് അരിപ്പാട്ടുകാരന്‍ കുമാരപിള്ള എന്നൊരാളായിരുന്നു. അയാളും പ്രധാനമായി സ്വീകരിച്ചിരുന്ന പ്രമാണം “മര്‍ദ്ദനം ഗുണവര്‍ദ്ധനം” എന്നുള്ളതു തന്നെയായിരുന്നു. വേണ്ടതു വേണ്ടതുപോലെ ചെയ്യുന്നതിന് നീലകണ്ഠന് ആരുടേയും ഉപദ്രവവും ഉപദേശവും വേണ്ടായിരുന്നു. മര്യാദയോടുകൂടി പറയുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ എന്തു ചെയ്യുന്നതിനും അവന്‍ മടിച്ചിരുന്നില്ല. പിണങ്ങിയാലും അങ്ങനെതന്നെ. ഈ പരമാര്‍ത്ഥം അറിയാതെയാണ് അവനെ ആനക്കാര്‍ ഉപദ്രവിച്ചിരുന്നത്.

പന്തളത്തു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുവശത്തും വടക്കുവശാത്തും ഏറ്റവും ചേര്‍ന്നാണ് പ്രസിദ്ധപ്പെട്ട അച്ചന്‍കോവിലാറു പ്രവഹിക്കുന്നത്. എന്നുമാത്രമല്ല, ക്ഷേത്രം ആറ്റിലേക്കു സ്വല്‍പ്പം തള്ളിയുമാണ് നില്‍ക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തിനു പ്രദക്ഷിണം വെയ്ക്കുമ്പോള്‍ വടക്കുവശത്തും കിഴക്കുവശത്തുംകൂടി കടന്നുപോകുന്നതു വളരെ പ്രയാസപ്പെട്ടാണ്. പ്രദക്ഷിണവഴി നാലു വശങ്ങളിലും ഒരു പോലെ ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ടോ എന്തോ ആ ക്ഷേത്രത്തിന് പന്തളത്തു മുക്കാല്‍ വട്ടം എന്നുകൂടി ഒരു പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നുണ്ട്. ഇവിടെ ദേവനെ ആനപ്പുറത്തു എഴുന്നള്ളി ക്കുമ്പോള്‍ പടിഞ്ഞാറുവശത്തുള്ള ആനക്കൊട്ടിലിന്റെ വടാക്കുവശത്തു വായുകോണുവരെച്ചെന്നിട്ട് ആന മടക്കി ദേവനെ അവിടേ ഇറക്കുകയും അവിടെ നിന്നു ശാന്തിക്കാര്‍ എടുത്ത് അഗ്നികോണുവരെ എഴുന്നള്ളിച്ചു കൊണ്ടു ചെല്ലുകയും അവിടെനിന്നു വീണ്ടും ആനപ്പുറത്ത് എഴുന്നള്ളിച്ചു വായുകോണുവരെ ചെല്ലുകയും അവിടേനിന്നു പിന്നെയും മേല്‍പ്രകാരം തികയ്ക്കുകയുമാണ് പതിവ്. ഇങ്ങനെ എഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോള്‍ പതിവുസ്ഥലങ്ങളില്‍ ചെന്നു നട മടക്കി ദേവനെ സ്കന്ധത്തില്‍ വഹിക്കുന്നതിനും താഴെയിറക്കുന്നതിനും നീലകണ്ഠന് ആനക്കാരുടെ ഉപദേശവും ആജ്ഞയും ആവശ്യമായിരുന്നില്ല.

ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവകാലങ്ങളില്‍ പന്തളത്തുള്ള പന്ത്രണ്ടുകരകളിലെയും മിക്ക ഗൃഹങ്ങളിലും പറയ്ക്കെഴുന്നള്ളിക്കുക പതിവുണ്ട്. പറയ്ക്കെഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ ആദ്യം ചെല്ലേണ്ടത് ഇന്ന ഗൃഹത്തിലെന്നും പിന്നെ രണ്ടാമതുമുതല്‍ അവസാനംവരെ ചെല്ലേണ്ടുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലെ മുറയും പണ്ടേതന്നെ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആ നിശ്ചയമനുസരിച്ച് ദേവസ്വത്തില്‍ കണക്കുമുണ്ട്. ആ മുറ തെറ്റിച്ചാല്‍ കരക്കാര്‍ വലിയ വഴക്കുണ്ടാക്കും. എന്നാല്‍ കരക്കാര്‍ക്കും ദേവസ്വക്കാര്‍ക്കും ഓര്‍മ്മക്കേടുവന്നാലും നീലകണ്ഠന് അതു വരാറില്ല. അതുകൊണ്ട് നീലകണ്ഠനു പ്രായപൂര്‍ത്തിയും പരിചയവും സിദ്ധിച്ചതില്‍പ്പിന്നെ അതു സംബന്ധിച്ചുള്ള വഴക്ക് അവിടെ ഉണ്ടാകാറില്ല. എഴുന്നള്ളിച്ചാല്‍ അവന്‍ മുറയ്ക്ക് ഒരോ സ്ഥലത്തും ചെന്നാല്‍ പറ വെയ്ക്കുകയും എടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുവരെ അവന്‍ അവിടേനില്‍ക്കും. അതെല്ലാം കഴിഞ്ഞാല്‍ അവന്‍ അവിടെനിന്നു പോയി മുറപ്രകാരം പിന്നെച്ചെല്ലേണ്ടുന്ന സ്ഥലത്തെത്തും. ഇതിനൊന്നിനും നീലകണ്ഠന് ആരുടെയും ഉപദേശം ആവശ്യമായിരുന്നില്ല. ചില വീട്ടുകാര്‍ നീലകണ്ഠനു ശര്‍ക്കര, പഴം മുതലായവ കൊടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. പറയെടുത്തു കഴിഞ്ഞാലും അവകൂടെ കിട്ടാതെ ആ സ്ഥലങ്ങളീല്‍ നിന്ന് അവന്‍ പോകാറില്ല അതൊന്നും കൊടുക്കാറില്ലാത്ത സ്ഥലങ്ങളില്‍ അതിനായി അവന്‍ താമസിക്കാറുമില്ല.

ഈ കൃത്യങ്ങളെല്ലാം നീലകണ്ഠന്‍ പന്തളത്തു വന്ന് ഒരുവിധം പരിചയമായ കാലം മുതല്‍ക്കുതന്നെ നടത്തിപ്പോന്നതാണ്. എങ്കിലും അരിപ്പാട്ടുകാരന്‍ കുമാരപിള്ളയുടെ ഭാവവും പറച്ചിലും അയാള്‍ വന്നതില്‍പ്പിന്നെ അയാള്‍ പഠിപ്പിച്ചും ശീലിപ്പിച്ചുമാണ് നീലകണ്ഠനെ ഈ സ്ഥിതിയിലാക്കിയതെന്നായിര്‍ന്നു. അയാള്‍ ആത്മപ്രശംസയില്‍ അദ്വിതീയന്‍തന്നെയായിരുന്നു. അയാള്‍ നരസിംഹമൂര്‍ത്തിയെസ്സേവിച്ചു പ്രത്യക്ഷമാക്കീട്ടുണ്ടെന്നും മാതംഗലീല കമ്പോടു കമ്പ് കാണാപ്പാഠമാക്കീട്ടുണ്ടെന്നും മറ്റും പലരോടും പറയുക പതിവായിരുന്നു.

ആകപ്പാടെ നോക്കിയാല്‍ നീലകണ്ഠന്‍ സകല യോഗ്യതകളും തികഞ്ഞ ഒരു ഗജശ്രേഷ്ഠന്‍ തന്നെയായിരുന്നു. ഇത്രയും തടിക്കോളുള്ള ഒരാന അക്കാലത്തു വേറെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. മനസ്സു തെളിഞ്ഞാല്‍ നീലകണ്ഠന് ഏതു തടിയും പിടിക്കാമായിരുന്നു. എങ്കിലും അവനെ എങ്ങും കൂലിപ്പണിക്കയയ്ക്കരുതെന്നായിരുന്നു കരക്കാരുടെ നിശ്ചയം. എന്നാല്‍ അത്യാവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ കുറേശ്ശേ അയയ്ക്കാറുമുണ്ടായിരുന്നു. നീലകണ്ഠനെ കൂലിപ്പണിക്കയച്ചിട്ടുണ്ടായ ആദായം കൊണ്ടു കരക്കാര്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം നടത്തുകയും ഒരു കുട്ടിക്കൊമ്പനെ വാങ്ങുകയും ചെയ്തു. ‘കൊച്ചയ്യപ്പന്‍’ എന്നു പേരായ ആ കൊമ്പന്‍കുട്ടിയെ നീലകണ്ഠന്‍ സ്വന്തം പുത്രനെപ്പോലെ സ്നേഹിച്ചിരുന്നു. കൊച്ചയപ്പനു വയറു നിറയാന്‍ തക്കവണ്ണം തീറ്റി കൊടുക്കാതെ നീലകണ്ഠന്‍ യാതൊന്നും തിന്നാറില്ല. കൊച്ചയ്യപ്പനു കൊടുക്കാതെ ആരെങ്കിലും ശര്‍ക്കരയോ പഴമോ വല്ലതും നീലകണ്ഠനു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്താല്‍ അവന്‍ വാങ്ങാറില്ല. അഥവാ വാങ്ങിയാല്‍ പകുതിയിലധികം അവന്‍ കൊച്ചയ്യപ്പനു കൊടുക്കുക പതിവായിരുന്നു.

ഇങ്ങനെ നീലകണ്ഠന്റെ ലാളനസുഖം അധികം അനുഭവിക്കാന്‍ കൊച്ചയ്യപ്പനു ദുര്‍വ്വിധി അനുവാദം കൊടുത്തില്ല. കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ പന്തളത്തു വന്നിട്ടു അധികകാലം കഴിയുന്നതുനു മുമ്പുതന്നെ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു. അവന്‍ മരിച്ചത് അബദ്ധത്തില്‍ എന്തോ വിഷജന്തുവിനെ തീറ്റിസാധനത്തിന്റെകൂടെ തിന്നുപോയതുകൊണ്ടാണെന്നാണ് പറയുന്നത്. കൊച്ചയ്യപ്പന്‍ മരിച്ചിട്ടു നീലകണ്ഠനുണ്ടായ ദുഃഖം ഉണ്ണിത്താനും മാധവശ്ശാരും മരിച്ചപ്പോളുണ്ടായിരുന്നതില്‍ വളരെ അധികമായിരുന്നു. എങ്കിലും ആ ദുഃഖം അവനു വളരെക്കാലം അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നില്ല.

ഏകദേശം ഇരുപത്തഞ്ചുകൊല്ലം മുമ്പ് (1080-ആം ആണ്ടിടയ്ക്ക്) ഒരിക്കല്‍ നീലകണ്ഠനെ നടുക്കാട്ടിനു സമീപം പെരിയാര്‍ തോട്ടത്തില്‍ പണിക്കു കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അക്കാലത്ത് അവിടെവെച്ചാണ് നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ കഥാവശേഷനായിത്തീര്‍ന്നത്. നീലകണ്ഠനു നിര്യാണം സംഭവിച്ചതു തോട്ടത്തില്‍ക്കയറി എന്തോ ശല്യം ചെയ്യുകയാല്‍ തോട്ടക്കാരന്‍ സായ്പു വെടിവെച്ചിട്ടാണെന്നും, കുമാരപിള്ള മര്‍മ്മസ്ഥലത്ത് അടിച്ചിട്ടാണെന്നും മറ്റും അക്കാലത്തു പലരും പലവിധത്തില്‍ പറഞ്ഞിരുന്നു. ഇങ്ങനെയെല്ലാം സംഭവിക്കാവുന്നതാണ്. കുമാരപിള്ള മദ്യപന്മാരില്‍ അഗ്രഗണ്യനും അസഭ്യം പറയുന്നതിലും പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതിലും അദ്വിതീയനുമായിരുന്നു. നീലകണ്ഠനെ അകാരണമായും അയാള്‍ ഉപദ്രവിക്കാറുണ്ടെന്നുള്ളതിനു പല ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളുമുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ ‘തോണ്ടകണ്ടം’ എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു പാലമിടുന്നതിനു സാമാന്യത്തിലധികം വലുതായ ഒരു കാഞ്ഞിരത്തടി കുമാരപിള്ള നീലകണ്ഠനെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിച്ചു കൊണ്ടുപോയി. ഒന്നുരണ്ടു നാഴിക ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ കുമാരപ്പിള്ള അകാരണമായി നീലകണ്ഠനെ ഒന്നടിച്ചു. ഉടനെ നീലകണ്ഠന്റെ ഭാവം മാറി വക്കവിട്ട് എതിര്‍ക്കാനുള്ള ഭാവമായി. അതു കണ്ടു കുമാരപിള്ള പേടിച്ചോടിപ്പമ്പകടന്നു. ഉടനെ നീലകണ്ഠന്‍ തടി പിറകോട്ടു പിടിച്ചു മുമ്പു കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു കുറച്ചുകൂടെ ദൂരെക്കൊണ്ടു ചെന്നു വെച്ചിട്ട് അവിടെനിന്നു പോയി. ഇങ്ങനെ പല സംഗതികളുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. നീലകണ്ഠന്‍ കുറച്ചുകാലം കൂടി ജീവിച്ചിരുന്നെങ്കില്‍ കുമാരപിള്ളയുടെ കഥയും അവന്‍ കഴിക്കുമായിരുന്നു. കുമാരപിള്ളയുടെ ആയുര്‍ബലവും നീലകണ്ഠന്റെ ആയുഃക്ഷയവുംകൊണ്ട് അതിനിടയായില്ലെന്നേയുള്ളു.

നീലകണ്ഠനെക്കുറിച്ചു പറഞ്ഞിട്ടുള്ളവയില്‍ ചിലതു കേവലം അതിശയോക്തിയാണെന്നു ചിലര്‍ക്കു തോന്നിയേക്കാം. എങ്കിലും അവനെക്കണ്ടിട്ടും അറിഞ്ഞിട്ടുമുള്ളവരില്‍ പലരും ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരപ്പുള്ളതുകൊണ്ട് അവര്‍ അങ്ങനെ വിചാരിക്കയില്ലെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചതന്നെ. നീലകണ്ഠന്‍ കന്നാംമോടിയുടെ വധം അഭിനയിക്കുന്നതും മറ്റും കണ്ടിട്ടുള്ളവര്‍ ഇപ്പോഴും പലരുമുണ്ട്. ഇപ്രകാരം അനേകം യോഗ്യതകളുണ്ടായിരുന്ന ആ മത്തമാതംഗവര്യന്‍ അമ്പതു വയസ്സുപോലും തികയുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചതു വലിയ കഷ്ടവും നഷ്ടവുമായിപ്പോയെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല.

അദ്ധ്യായം 116
ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതി

ചിറ്റൂര്‍കാവ്, കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ളതും ബ്രിട്ടീ‌ഷുരാജ്യത്താല്‍ ചുറ്റപ്പെട്ടതുമായ ചിറ്റൂര്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന ചിറ്റൂര്‍ ദേശത്തു തന്നെയാണ്. അവിടെ പ്രതിഷ് ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഭദ്രകാളിയെയാണ് ‘ചിറ്റൂര്‍ക്കാവില്‍ ഭഗവതി’ എന്നു പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ആ ദേശക്കാര്‍ ആ ദേവിയെ തങ്ങളുടെ പരദേവതയായിട്ടു തന്നെയാണ് ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തു പേരുന്നതെന്നും അവര്‍ പണ്ടേ തന്നേ ഭദ്രകാളിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുള്ളവരായിരുന്നുവെന്നുമുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭഗവതി ആ ദേശക്കാരെക്കുറിച്ചു വളരെ കൃപയോടും വാത്സല്യത്തോടുംകൂടി വര്‍ത്തിച്ചുപോരുന്നുമുണ്ട്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ കൊങ്ങുരാജ്യാധിപനായ രാജാവ് ചിറ്റൂര്‍ ദേശം പിടിച്ചടക്കാനായി സൈന്യസമേതം ആ ദേശത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നു. ചിറ്റൂര്‍ ദേശക്കാരും യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധന്മാരായിരുന്നതിനാല്‍ രണ്ടു കൂട്ടരും തമ്മില്‍ നേരിട്ട് അതി ഭയങ്കരമായ യുദ്ധമുണ്ടായി. സ്വല്പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചിറ്റൂര്‍ക്കാര്‍ ഏറ്റവും പരവശന്മാരായിത്തീരുകയും കൊങ്ങപ്പടയെ ജയിക്കുന്ന കാര്യം തങ്ങളാല്‍ സാദ്ധ്യമല്ലെന്ന് അവര്‍ക്കു തോന്നുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവരെല്ലാവരും ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ ചെന്നു തങ്ങളുടെ പരദേവതയായ ഭഗവതിയെ ഭക്തി പൂര്‍വ്വം വന്ദിച്ചുകൊണ്ട്,

“ഭൂവില്‍പ്പുകഴും ചിറ്റൂര്‍
ക്കാവില്‍ വിളങ്ങും കൃതാന്തരിപുപുത്രി!
ഈവിധമായൊരു മക്കളെ
യാവിര്‍മ്മോദം തുണയ്ക്ക മാതാവേ!”
“ഞങ്ങളെ വെല്‍വാന്‍ വന്നൊരു
കൊങ്ങപ്പടയേ വധിച്ചു വേഗത്തില്‍
മങ്ങലൊഴിക്കുക മായേ!
മംഗളമൂര്‍ത്തേ! നമോ നമസ്തുഭ്യം”

എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. അതു കേട്ട് ആര്‍ത്തത്രാണപരായണയും ഭക്തവല്‍സലയും ലോകമാതാവുമായ ഭഗവതി ഉടന്‍ പ്രത്യക്ഷമായി പോര്‍ക്കളത്തിലെത്തി തന്റെ നാന്ദകംവാള്‍കൊണ്ടു കൊങ്ങപ്പടകളെ വെട്ടി വധിച്ചു തുടങ്ങി. ക്ഷണനേരംകൊണ്ടു കൊങ്ങപ്പട മിക്കവാറും നശിച്ചു. ഏതാനും സൈനികന്മാര്‍ പ്രാണഭീതിയോടുകൂടി ഓടി സ്വദേശത്തേക്കു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കൊങ്ങു രാജാവ് ദേവിയോടു നേരിട്ടു യുദ്ധം തുടങ്ങി. ആ യുദ്ധം ഏറ്റവും ഭയങ്കരം തന്നെയായിരുന്നു. കൊങ്ങുരാജാവ് അന്തകനെപ്പോലെ ഒരു പോത്തിന്റെ പുറത്തു കയറിയായിരുന്നു യുദ്ധത്തിനു വന്നിരുന്നത്. ദേവി തന്റെ വാള്‍കൊണ്ട് ആ പോത്തിന്റെ തല വെട്ടി താഴെയിടുകയും കൊങ്ങുരാജാവിന്റെ കഴുത്തു മുറിച്ചു തല ദാരുകന്റെ ശിരസ്സിനെപ്പോലെ തൃക്കൈയിലെടുക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ ആ യുദ്ധം അവസാനിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ദേവി ഒരു ശിലാതലത്തില്‍ ചെന്നിരുന്നു വിശ്രമിച്ചു. അപ്പോള്‍ ദേശക്കാരെല്ലാവരും അവിടെ എത്തി ഭഗവതിയെക്കണ്ടു വന്ദിച്ചു സ്തുതിച്ചു. അവരപ്പോള്‍ ഭഗവതിയെ കണ്ടത് എട്ടു തൃക്കൈകളോടും ആ തൃക്കൈകളില്‍ വരദാഭയമുദ്രകളും നാന്ദകം വാള്‍, ശൂലം, ഗദ, ശംഖം, വട്ടക, കൊങ്ങു രാജാവിന്റെ ശിരസ്സ് എന്നിവ ധരിച്ചു കൊണ്ടും കാലിന്മേല്‍ കാല്‍ കയറ്റിവെച്ച് ഇരിക്കുന്നതുമായിട്ടായിരുന്നു.

ഭഗവതി അങ്ങനെ അവിടെ ഇരുന്നപ്പോള്‍ അതിലേ കടന്നുപോയ ചില ചക്കിലിയന്മാര്‍ അവരുടെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന മദ്യവും മാംസവും തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചയായി ദേവിയുടെ തൃപ്പാദസന്നിധിയില്‍ വെച്ചു വന്ദിച്ചു. ദേവി അവയെ സസന്തോ‌ഷം സ്വീകരിക്കുകയും ആ മദ്യം സ്വല്പം സേവിക്കുകയും മാംസം കുറച്ചെടുത്തു ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടു ശേ‌ഷം ഉണ്ടായിരുന്നത് അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ജനങ്ങള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ജനങ്ങള്‍ അവ വാങ്ങി ദേവിയുടെ പ്രസാദമെന്നുള്ള സങ്കല്‍പ്പത്തോടു കൂടി ആസ്വദിക്കുകയും ചെയ്തു.

അപ്പോഴേക്കും ദേവി അവിടെ നിന്ന് അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്തുകളക യാല്‍ ആ ദിവ്യസ്വരൂപം അവര്‍ക്കാര്‍ക്കും പിന്നെ കാണ്മാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാല്‍ പിന്നെ ആദേശക്കാരായ എല്ലാവരും കൂടി “ദേവിയുടെ ഈ ദിവ്യസ്വരൂപം എന്നു കണ്ടു വന്ദിക്കാനായി ഇപ്പോള്‍ നമ്മള്‍ കണ്ടതു പോലെതന്നെ ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ച് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണം” എന്നു നിശ്ചയിച്ച് അപ്രകാരമൊരു വിഗ്രഹം മണ്ണുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിച്ചു ചൂളയില്‍ വെച്ചു തയ്യാറാക്കി. ആ സമയത്ത് ഒരു യോഗിനി അവിടെ വന്നു ചേരു കയും ആ ബിംബമെടുത്തുകൊണ്ടു പോയി നിശ്ചിതതസ്ഥലത്തു പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ഉടന്‍തന്നെ അദൃശ്യയായി ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ യോഗിനി ആരാണെന്നും എവിടെ നിന്നാണ് വന്നതെന്നും എങ്ങോട്ടാണ് പോയതെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല. പ്രതിഷ്ഠിച്ചത് പൂര്‍വ്വ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുവശത്തു സ്വല്‍പം തെക്കോട്ടുമാറിയാണെന്ന് ഇപ്പോഴും എല്ലാവര്‍ക്കും കണ്ടറിയാവുന്നതുമാണ്. ഈ പ്രതിഷ്ഠ നടന്നത് കൊല്ലവര്‍‌ഷം 71 കുംഭമാസം ഞ്ജ6-ാം തിയതിയായിരുന്നു എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

ബിംബപ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞാലുടനെ ഒരു നിവേദ്യം കഴിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണല്ലോ. അതിനെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് അവിടെക്കൂടിയവരെല്ലാവരുംകൂടി ആലോചിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവരില്‍ ദേവീഭക്തശിരോ മണിയും ജ്ഞാനിയുമായിരുന്ന ഒരു നായര്‍ “ചക്കിലിയമ്മാര്‍ കൊടുത്ത മദ്യവും മാംസവും ദേവി സസന്തോ‌ഷം സ്വീകരിച്ചുവല്ലോ. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും അവതന്നെ മതി” എന്നു വിധിക്കുകയും അത് എല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ അപ്രകാരം വിധിച്ച ആ നായര്‍ തന്നെ പോയി കുറച്ചു മദ്യവും മാംസവും കൊണ്ടുവന്നു ദേവിക്കു നിവേദിച്ചു. നിവേദ്യം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം നിവേദിക്കപ്പെട്ട ആ സാധനങ്ങള്‍ അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം കുറേശ്ശെ കൊടുക്കുകയും എല്ലാരും ദേവീപ്രസാദമെന്നുള്ള സങ്കല്പത്തോടുകൂടി അവ വാങ്ങി സേവിക്കുകയും ഭക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അതവിടെ പതിവായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോഴും അവിടെ മദ്യവും മാംസവും തന്നെയാണ് പതിവ്. നിവേദിക്കുന്നത് നായന്മാരുമാണ്. എന്നാലവിടെ ചില വിഡശേ‌ഷദിവസങ്ങളിലല്ലാതെ ദിവസംതോറും പൂജ പതിവില്ല. എങ്കിലും അവിടെ രണ്ടു നേരവും വിളക്കുവെയ്ക്കുക പതിവുണ്ട്. അല്ലാതെയൊന്നുമില്ല.

എന്നാല്‍ ആദ്യമുണ്ടായതായ മൂലക്ഷേത്രത്തില്‍ അങ്ങനെയൊന്നുമല്ല. അവിടെ പതിവായി രണ്ടു നേരവും പൂജയുമുണ്ട്. അതു നടത്തുന്നതു ബ്രാഹ്മണരാണ്. അവിടെ നായന്മാര്‍ പൂജിക്കുകയും മദ്യവും മാംസവും നിവേദിക്കുകയും പതിവില്ല. അവിടത്തെ ചട്ടവട്ടങ്ങളെല്ലാം സാധാരണ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെതന്നെയാണ്. മദ്യമാംസാദികളൊന്നും ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അടുക്കലെങ്ങും കൊണ്ടുചെല്ലാന്‍ തന്നെ പാടില്ല. കൊണ്ടു ചെന്നാല്‍ ക്ഷേത്രമശുദ്ധമാകുമെന്നും പിന്നെ അവിടെ ശുദ്ധികലശം മുതലായവയൊക്കെ നടത്തണമെന്നുമാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. അവിടെ ഭഗവതിയുടെ ചൈതന്യം സാമന്യതിലതികം കണ്ടു വരുന്നുണ്ട്. അവിടെ ഭജനമിരുന്ന് ആ ദേവിയെ സേവിച്ചാല്‍ ഭേദമാകാത്ത രോഗവും ഒഴിയാത്ത ബാധയും സാധിക്കാത്ത കാര്യവും ഒന്നും തന്നെയില്ലെന്ന് തീര്‍ച്ചയായും പറയാം. ആ ദേവി സന്നിധിയില്‍ ഭജനമിരുന്നിട്ട് അപസ്മാരം, ഉന്മാദം, മുതലായവ ഭേദമായി സ്വസ്ഥതയെ പ്രപിച്ചവരായി ഇപ്പോഴും പലരുമുണ്ട്. ഈ അടുത്ത കാലത്തുതന്നെ സന്തത്യര്‍ത്ഥമായി അവിടെ ഭജനമിരുന്നിട്ട് സല്‍സന്താനങ്ങളെ ലഭിച്ചവരുടെ സംഖ്യ ഒട്ടും ചില്ലറയല്ല.

ആ ദേശക്കാര്‍ക്കു പണ്ടുണ്ടയിരുന്നതുപോലെ പരസ്പരം സ്നേഹവും വിശ്വാസവും ഐകമത്യവും ഇപ്പൊളില്ലെന്ന് അവരില്‍ത്തന്നെ ചിലര്‍ പറഞ്ഞ് ഇയ്യിടെ കേട്ടുതുടങ്ങീട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ആ ദേവിക്ഷേത്രത്തില്‍ പൂര്‍വികന്മാര്‍ നടത്തിപ്പോന്നിരുന്ന അടിയന്തരങ്ങളെല്ലാം ആധുനികന്മാരും നടത്തിപ്പോരുന്നുണ്ട്. അവിടെ ആണ്ടുതോറും പതിവായി ദേശക്കാര്‍ നടത്തിപ്പോരുന്ന അടിയന്തരങ്ങളില്‍ പ്രധാനങ്ങള്‍ മണ്ഡലവിളക്കും കൊങ്ങപ്പടയുമാണ്. മണ്ഡലവിളക്ക് എന്ന് പറഞ്ഞാല്‍ വൃശ്ചികമാസം ഒന്നാം തീയതി മുതല്‍ നാല്പത്തൊന്നു ദിവസം ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിറ മാലയും വിളക്കും നടത്തുകയാണ്. അത് വളരെ കേമമയിട്ടുള്ള ഒരടിയന്തരമാണെന്നതിന് സംശയമില്ല. അതിനു പണ്ടാര വിലക്കെന്നാണ് പേര് പറഞ്ഞ പോരുന്നത്. ഭക്തിരസപ്രധാനമായ ഈ അടിയന്തരത്തിന് ഭാരവാഹികളല്ലാത്തവരും ദേവിദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ വന്നു കൂടാറുണ്ട്.

കൊങ്ങപ്പട എന്ന ആഘോ‌ഷം പണ്ട് കൊങ്ങുരാജാവ് ചിറ്റൂര്‍ ദേശം പിടിച്ചടക്കാനായി സൈന്യസമേദം അവിടെ വരികയും ചിറ്റൂര്‍ ഭഗവതി അവരെ സംഹതരാക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ സ്മാരകമായി ആണ്ടുതോറും നടത്തിവരുന്നതും വളരെ കേമമായിട്ടുള്ളതാണ്. അതില്‍ പലവിധത്തിലുള്ള വേ‌ഷങ്ങളുടെ പുറപ്പാടും മറ്റുമുള്ളതിനാല്‍ അതു സകല രസസമ്പൂര്‍ണ്ണമായ ഒരാഘോ‌ഷമാണെന്നുതന്നെ പറയാം. അതിന്റെ ഓരോ ചടങ്ങുകള്‍ കുംഭമാസത്തില്‍ ശിവരാത്രിക്കുമുമ്പ് തുടങ്ങിയാല്‍ മീനമാസത്തിലാണ് അവസനികുന്നത്. അവയെല്ലാം അറിയാനഗ്രഹിക്കുന്നവര്‍ അവിടെ ചെന്ന് കണ്ടുതന്നെ മനസ്സിലാക്കുകയല്ലാതെ എഴുതി അറിയിക്കുന്ന കാര്യം അസാധ്യമാകയാല്‍ അതിനായി ഉദ്യമിക്കുന്നില്ല.

ചിറ്റൂര്‍ ഭഗവതി ആര്‍ത്തത്രാണപരായണയും ആശ്രിതവത്സലയുമാണെന്നുള്ളതു കൊങ്ങപ്പടയെ സംഹരിച്ചതുകൊണ്ടുതന്നെ സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ. അതുകൂടാതെയും അതിലേക്ക് അനേകം ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളവിടെയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാം വിവരിക്കുന്ന കാര്യം ദു‌ഷ്കരമാകയാല്‍ ചിലതു മാത്രം ചുരുക്കത്തില്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ചിറ്റൂരുനിന്ന് ഏകദേശം നാലു നാഴിക അകലെ ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറില്‍ പെരുവെമ്പ് എന്നൊരു ദേശമുണ്ടല്ലോ. അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു നായര്‍ക്ക് ചിറ്റൂര് ഒരു വീട്ടില്‍ സംബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. സംബന്ധം ചെയ്യപ്പെട്ട സ്ത്രീയുടെ വീട്ടില്‍ ധാരാളം സമ്പത്തുണ്ടായിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ സ്ത്രീയെ ആ വീട്ടിലുള്ളവര്‍ വളരെ വാത്സല്യത്തോടുകൂടിയാണ് വളര്‍ത്തിയിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ മാതാപിതാക്കന്മാരും മാതുലന്മാരും അമൂല്യങ്ങളായ അനേകം ആഭരണങ്ങളുണ്ടാക്കിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നു. ആ സ്ത്രീ മിക്ക സമയത്തും അവയെല്ലാം അണിഞ്ഞു കൊണ്ട് തന്നെയാണ് നടക്കുക പതിവ്. ആ സ്ത്രീക്ക് ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിയെ കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വസവുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ രണ്ടു നേരവും കാവില്‍പ്പോയി ദേവിയെ വന്ദിക്കുക പതിവായിരുന്നു. കാവില്‍ പോകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ ആ സ്ത്രീ തന്റെ ആഭരണങ്ങളെല്ലാമെടുത്തു അണിയാതിരിക്കാറില്ല. സംബന്ധക്കാരനായ ആ നായര്‍ ഒരത്യാഗ്രഹിയും ദുഷ്ടനുമായിരുന്നതിനാല്‍ ഈ ആഭരണങ്ങളെല്ലാം പതിവയിക്കണ്ടാപ്പോള്‍ ഇവയെല്ലാം തട്ടിക്കൊണ്ടു പോകണമെന്ന് തോന്നിത്തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ അയാള്‍ അതിനുള്ള ഒരു കള്ളകെശൗലം ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു ദിവസം ഭാര്യയോട് സ്വകാര്യമായിട്ട് “നിന്നെ ഒന്ന് കാണാന്‍ വൈകിയിരിക്കുന്നതിനാല്‍ അങ്ങോട്ട് കൊണ്ടു ചെല്ലണമെന്ന് എന്റെ അമ്മ എന്നോട് പറഞ്ഞു തുടങ്ങീട്ട് വളരെ ദിവസമായി. അതിനാല്‍ നമുക്ക് അങ്ങോട്ടോന്നു പോകണം. അവിടെ മൂന്നു ദിവസം താമസിച്ചിട്ടു നാലാം ദിവസം നമുക്ക് മടങ്ങിപ്പോരാം. അതിനെന്താ വിരോധമുണ്ടോ?” എന്ന് ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് ഭാര്യ “ഒരു വിരോധവുമില്ല. അച്ഛനുമമ്മയും മറ്റും സമ്മതിച്ചാല്‍ നമുക്ക് നാളെത്തന്നെ പോകാം. എന്നാല്‍ മൂന്നു ദിവസം അവിടെ താമസിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ല. എനിക്ക് പതിവായി കാവില്‍ തൊഴാന്‍ പോകണമല്ലോ. ഒരു ദിവസത്തെ തൊഴുക കഴിഞ്ഞിട്ട് നമുക്ക് അങ്ങോട്ട് പോകാം. പിറ്റേദിവസം തോഴാനിങ്ങോട്ടെത്തണം. ദേവീദര്‍ശനം മുട്ടിക്കുന്ന കാര്യം സങ്കടമാണ്” എന്ന് പറഞ്ഞു. അത് കേട്ടപ്പോള്‍ നായര്‍ക്ക് സന്തോ‌ഷമായി. അയാള്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ മാതാപിതാക്കന്മാരോടും മറ്റും വിവരം പറഞ്ഞ് അവരെയെല്ലാം സമ്മതിപ്പിക്കുകയും പിറ്റേ ദിവസം തന്നെ സ്ത്രീ കാവില്‍പ്പോയി കുളിച്ചുതൊഴുതു വന്നയുടനെ ഭര്‍ത്താവും ഭാര്യയും ഊണ് കഴിച്ചു വീട്ടില്‍നിന്നു പുറപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ആ സ്ത്രീ അവരുടെ ആഭരണങ്ങളെടുത്തണിഞ്ഞിരുന്നു എന്നുള്ളതു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ആ നായരും ഭാര്യയുംകൂടി കുറച്ചുദൂരം പോയപ്പോള്‍ വഴിക്കടുത്തു തന്നെ ആ നായരുടെ ഒരു സ്നേഹിതന്റെ വീടുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ അവിടെക്കയറി. ആ വീട്ടുകാര്‍ ഈ ദമ്പതിമാരെ അവിടെ സാദരം ക്ഷണിച്ചിരുത്തി കുശലപ്രശ്നാനന്തരം വെടികള്‍ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. പിന്നെ അവരെ ഒരു ലഘുഭക്ഷണം കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും നേരം സന്ധ്യയോടടുത്തതിനാല്‍ ആ ഭാര്യാഭര്‍ത്താക്കന്മാര്‍ ആ വീട്ടു കാരോടു യാത്രയും പറഞ്ഞ് അവിടെ നിന്നും ഇറങ്ങി നടന്നു. കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ചിറ്റൂര്‍ പുഴയായി. ചിറ്റൂര്‍ പുഴയില്‍ അക്കാലത്ത് പാലമുണ്ടയിരുന്നില്ല. കഴിഞ്ഞ രാത്രിയില്‍ കലശലായിട്ടു മഴയുണ്ടായതിനാല്‍ പുഴയില്‍ വെള്ളം സ്വല്പം പെരുകിയിരുന്നു. അതിനാല്‍ നായര്‍ ഭാര്യയോട്, “പുഴയില്‍ വെള്ളം കുറച്ചധികമാണെന്നാണ് തോന്നുന്നത്. അതിനാല്‍ ഇറങ്ങിക്കടക്കാമോ എന്ന് ഞാനോന്നിറങ്ങി നോക്കട്ടെ. ഞാന്‍ മടങ്ങിവന്നിട്ടു പിന്നെ നമുക്കൊരുമിച്ചു പോകാം. നേരം ഇരുട്ടി തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. നീ തനിച്ച് ഇവിടെ നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ വല്ലവനും വന്ന് ഈ ആഭരണങ്ങള്‍ അഴിച്ചുകൊണ്ട് പോയെങ്കില്‍ നീയെന്തു ചെയ്യും? അതു കൊണ്ട് അവയൊക്കെ അഴിച്ചു ഇങ്ങോട്ട് തന്നേക്കൂ. പുഴ കടന്നിട്ടു കെട്ടിയാല്‍മതി” എന്ന് പറഞ്ഞ്. ശുദ്ധഹൃദയയായ ആ സ്ത്രീ അത് കേട്ടു സത്യമെന്നു വിചാരിച്ച് ആഭരണങ്ങളെല്ലമഴിച്ച് വിശ്വാസപൂര്‍വം ഭര്‍ത്താവിന്റെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തു. ദുഷ്ടനും വഞ്ചകനുമായ ആ നായര്‍ അവയെല്ലാം വാങ്ങി ഒരു മുണ്ടില്‍പൊതിഞ്ഞു കക്ഷത്തില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടു പുഴയിറങ്ങി മറുകരയിലേക്ക് പോയി. ആ സ്ത്രീ അവിടെ വളരെ നേരം നിന്നിട്ടും നായര്‍ മടങ്ങി വന്നില്ല. നേരമേകദേശം പാതിരവോടടുത്തു. ഘോരാന്ധകാരം കൊണ്ട് ദിക്കൊക്കെ മറഞ്ഞു. ഒന്നും കാണ്മാന്‍ വയ്യാതെയായി, അതികഠിനമായ മഴയും തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ അമ്മയുടെ മനഃസ്ഥിതി ഏതുപ്രകാരമായിരുന്നു എന്നു പറഞ്ഞറിയിക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യം തന്നെ. ഭീതികൊണ്ടും വ്യസനം കൊണ്ടും ആ പതിവ്രത ഏറ്റവും പരവശയായിതീര്‍ന്നു എന്നു തന്നെ പറയാം. നിസ്സഹായയും ദുസ്സഹ ദു:ഖമഗ്നയുമായിതീര്‍ന്ന ആ സാധ്വി ഉടനെ തന്റെ പരദേവതയായ ഭഗവതിയെ ഭക്തിപാരവശ്യങ്ങളോടുകൂടി വിളിച്ചുകരഞ്ഞു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുതുടങ്ങി. “അയ്യോ! അമ്മെ! നിസ്സഹായയിത്തീര്‍ന്നിരിക്കുന്ന ഈ അഗതിയെ രക്ഷിക്കണേ. അമ്മയല്ലാതെ അടിയന് വേറെ ഒരു ശരണവുമില്ലേ, എന്റെ ചിറ്റൂര്‍കാവിലമ്മേ! രക്ഷിക്കണേ, രക്ഷിക്കണേ” എന്നും മറ്റുമായിരുന്നു ആ അബലയുടെ വിളിയും പ്രാര്‍ത്ഥനയും. അങ്ങനെ ആ സ്ത്രീ കുറച്ചുനേരം ദേവിയെ വിളിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചപ്പോള്‍ ഒരു സ്ത്രീ വിളക്കും കൊണ്ട് അവിടെയെത്തി. ആ സ്ത്രീയോട് “ഇനി എന്തിന് ഇവിടെ നില്‍ക്കുന്നു? നമുക്കു വീട്ടിലേയ്ക്കു പോകാം. നേരം പാതിരാവായിരിക്കുന്നു. അയാള്‍ ഈ ഇരുട്ടിലകപ്പെട്ടു വഴിതെറ്റി എവിടെയോ പോയി. നേരത്തേ അങ്ങു വരും” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സ്ത്രീ തന്റെ പെറ്റമ്മയാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ മറ്റേ സ്ത്രീ സന്തോ‌ഷിച്ച് അവരുടെ കൂടെപ്പോയി. രണ്ടുപേരും തമ്മില്‍ ഓരോ വര്‍ത്തമാനങ്ങളും പറഞ്ഞുകൊണ്ട് നടന്നു വീട്ടിലെത്തി വിളിച്ചു വാതില്‍ തുറപ്പിച്ചപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീയുടെ സാക്ഷാല്‍ പെറ്റമ്മ അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു. പുഴക്കടവില്‍ നിന്ന് ആ സ്ത്രീയെ വീട്ടില്‍ക്കൊണ്ടു ചെന്നാക്കിയ അമ്മ അവരുടെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന വിളക്കോടുകൂടി അപ്പോഴേയ്ക്കും അദൃശ്യയായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ വീട്ടിലുണ്ടായിരുന്ന സാക്ഷാല്‍ അമ്മ മകളോട് അവര്‍ ഭര്‍ത്താവിനോടുകൂടിപ്പോയിട്ടു പിന്നെയുണ്ടായ കഥകളൊക്കെ ചോദിക്കുകയും മകള്‍ എല്ലാം വിസ്തരിച്ചു പറഞ്ഞ് അമ്മയെ കേള്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം കേട്ടപ്പോള്‍ ആ അമ്മയ്ക്ക് ആഭരണങ്ങളെല്ലാം പോയതുകൊണ്ടുള്ള സന്താപത്തേക്കാളധികം മകള്‍ ആപത്തൊന്നും കൂടാതെ മടങ്ങി വന്നു ചേര്‍ന്നതുകൊണ്ടുള്ള സന്തോ‌ഷമാണുണ്ടായത്.

പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ ആ നായര്‍ ഒരു ഭ്രാന്തനെ പ്പോലെ ഓടിവന്ന് ആ ആഭരണപ്പൊതി ആ വീട്ടിലിട്ടിട്ട് ഒന്നും മിണ്ടാതെ വന്നതുപോലെ ഇറങ്ങിഓടിപ്പോയി. പിന്നെ അയാളെക്കാണാനും അയാളെക്കുറിച്ച് എന്തെങ്കിലും കേള്‍ക്കാനും ആര്‍ക്കും സാധിച്ചിട്ടില്ല. നേരം കുറച്ചു പുലര്‍ന്നപ്പോഴേയ്ക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനങ്ങളെല്ലാം കര്‍ണ്ണാ കര്‍ണ്ണികയാ ആ ദേശത്ത് എല്ലാവരുമറിഞ്ഞു. ഉടനെ എല്ലാവരും ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കൂടി. അപ്പോഴേയ്ക്കും വെളിച്ചപ്പാടും അവിടെ എത്തുകയും ഉടനെ വെളിപാടുണ്ടാവുകയും ജനങ്ങളോട് “നിങ്ങളാരും ഒട്ടും സംശയിക്കേണ്ട, എന്നെ ഭക്തിപൂര്‍വം സേവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന എന്റെ മകള്‍ എന്നെ വിളിച്ചു കരഞ്ഞപ്പോള്‍ പുഴക്കടവില്‍ ചെന്ന് അവളെ വിളിച്ചുകൊണ്ടുപോയി അവളുടെ വീട്ടിലാക്കിയതു ഞാനാണ്. ആ വഞ്ചകനെക്കൊണ്ട് ആ ആഭരണങ്ങളെല്ലാം മടക്കിക്കൊടുപ്പിച്ചതും ഞാന്‍ തന്നെ. ആ ദുഷ്ടന്റെ കഥ ഞാന്‍കഴിചിരിക്കുന്നു. അവന്റെ ശവം പോലും ആര്‍ക്കും കാണ്മാന്‍ കഴിയില” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ചിറ്റൂര്‍ ക്കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ ഭക്തവാത്സല്യം സീമാതീതമാണെന്നുള്ളതിന് ഇതും ഒരു ഉത്തമദൃഷ്ടാന്തമാണല്ലോ.

വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കലിയടങ്ങിയതിനു ശേ‌ഷം നാട്ടുകാരില്‍ പ്രധാനന്മാരെല്ലാവരും കൂടി നടയില്‍ വച്ചു “പെരുവെമ്പുദേശക്കാരായ നായന്മാരെക്കൊണ്ട് മേലാലൊരിക്കലും ചിറ്റൂര്‍ ദേശത്തു സംബന്ധം ചെയ്യിക്കാന്‍ പാടില്ല” എന്നു നിശ്ചയം ചെയ്തു. ആ നിശ്ചയത്തെ ഇപ്പോഴും ആ നാട്ടുകാര്‍ ഭേദപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.

ചിറ്റൂര്‍ ഭഗവതിയുടെ ഭക്തവാത്സല്യം അപരിമിതമാണെന്നു ജനങ്ങള്‍ക്കു ബോധം വരത്തക്കവണ്ണം അവിടെ നടത്തിയിട്ടുള്ള മറ്റൊരു സംഗതികൂടി ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ചിറ്റൂരുള്ള ഒരു നായര്‍ ഗൃഹത്തിലെ “കുപ്പാണ്ടി” എന്നു പേരായ ഒരു കുട്ടി ഒരു കൊല്ലം മണ്ഡലവിളക്കു കാണാനായി ഒരു ദിവസം ചില കൂട്ടുകാരോടുകൂടി അമ്പലത്തിലേയ്ക്കു പോയി. കുറച്ചുനേരം വിളക്കുകണ്ടു നിന്നപ്പോള്‍ ഉറക്കം കലശലായിട്ടു വരികയാല്‍ ആ കുട്ടി വടക്കേ നടയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു ചെന്നു കിടന്നു സുഖമായിട്ടുറങ്ങി. വിളക്കു കഴിഞ്ഞിട്ടും കുപ്പാണ്ടി ഉണര്‍ന്നില്ല. വിളക്കു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആളുകളൊക്കെ പിരിഞ്ഞുപോയി. കുപ്പാണ്ടിയുടെ കൂട്ടുകാരും കുട്ടിയെ വിളിക്കാനോര്‍ത്തില്ല. കുപ്പാണ്ടി ഉണര്‍ന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരുമില്ലായിരുന്നു. ആ പ്രദേശമെല്ലാം അന്ധകാരപൂര്‍ണ്ണമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കുപ്പാണ്ടി ഏറ്റവും ഭയവിഹ്വലതയോടെ “അമ്മേ , അമ്മേ!” എന്നുറക്കെ വിളിച്ചുകൊണ്ട് കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. വീട്ടില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയാലും ഉണരുമ്പോള്‍ അടുക്കലാരെയും കണ്ടില്ലെങ്കില്‍ അമ്മയെ വിളിച്ചുകരയുക പതിവായിരുന്നു. അതുപോലെ ഇവിടെയും ചെയ്തു എന്നേയുള്ളൂ. എങ്കിലും കുട്ടിയുടെ അമ്മയ്ക്കു ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വാ!സവുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ആ കുട്ടിയുടെ സങ്കടം ഭഗവതിയ്ക്ക് ഏറ്റവും ദുസ്സഹമായി തീര്‍ന്നു. കുപ്പാണ്ടി മേല്‍പ്രകാരം അമ്മയെ വിളിച്ചു കരഞ്ഞ ക്ഷണത്തില്‍ ഒരു സ്ത്രീ വിളക്കെടുത്തുകൊണ്ട് അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “നീയെന്തിനു കരയുന്നു? നമുക്ക് വീട്ടിലേയ്ക്ക് പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞ് ചെന്ന ആ സ്ത്രീ സ്വന്തം അമ്മയാണെന്ന് തോന്നുകയാല്‍ ആ കുട്ടി സസന്തോ‌ഷം അവരുടെ കൂടെ പോയി. വഴിയില്‍വെച്ചു കുട്ടി “അമ്മേ എനിക്കു കലശലായി വിശക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞതിന് മറുപടിയായിട്ട് ആ സ്ത്രീ “വീട്ടില്‍ ചെന്നാല്‍ അതിനു വല്ലതും സമാധാനമുണ്ടാക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ ഓരോന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവര്‍ നടന്നു. വിളക്കു കഴിഞ്ഞ് കുപ്പാണ്ടി മടങ്ങിയെത്താനുള്ള നേരമായിട്ടും കുപ്പാണ്ടിയെ കാണായ്കയാല്‍ വീട്ടിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്ക് പരിഭ്രമമായി. അതിനാല്‍ അവിടെ നിന്നു ചിലര്‍ വെളിച്ചം കൊണ്ടു കുപ്പാണ്ടിയെ അന്വേ‌ഷിച്ചു പുറപ്പെട്ടു. അവര്‍ കുറച്ചു ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ ഒരു സ്ത്രീ വെളിച്ചം കാണിച്ചു കുപ്പാണ്ടിയെയും കൊണ്ടു വരുന്നത് ദൂരെ വച്ചു തന്നെ കണ്ടു. അവര്‍ അടുത്തു ചെന്നപ്പോള്‍ ആ സ്ത്രീ വെളിച്ചത്തോടുകൂടി അദൃശ്യയായിത്തീര്‍ന്നു. കുപ്പാണ്ടി മാത്രം വഴിയില്‍ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാലവര്‍ കുട്ടിയെയും കൊണ്ടു വീട്ടിലെത്തി. അപ്പോള്‍ കുപ്പാണ്ടിയുടെ സാക്ഷാലമ്മ വീട്ടിലുണ്ടായിരുന്നു. ആ അമ്മ കുട്ടിയോട് “നീ ആരുടെ കൂടെയാണ് വന്നത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു കുട്ടിയുടെ മറുപടി, “അമ്മയല്ലേ വിളക്കും കൊണ്ടു വന്ന് എന്നെക്കൊണ്ടു പോന്നത്? പിന്നെ ഇങ്ങനെ ചോദിക്കുന്നതെന്താണ്? വഴിയില്‍ വച്ച് എനിക്കു വിശക്കുന്നു എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അതിനു വീട്ടില്‍ച്ചെന്നാല്‍ സമാധാനമുണ്ടാക്കാം എന്ന് അമ്മ പറഞ്ഞില്ലേ? ഇപ്പോള്‍ സമാധാനമുണ്ടാക്കാത്തതെന്താണ്?” എന്നായിരുന്നു. ഈ മറുപടി കേട്ടപ്പോള്‍ അവിടെ എല്ലാവരും വിസ്മയിക്കുകയും എല്ലാം ചിറ്റൂര്‍ക്കാവിലമ്മയുടെ മായാവിലാസം തന്നെയെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ആ ദേവിയെ ഭക്തിപൂര്‍വം മനസ്സുകൊണ്ട് നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അവിടെയിരിപ്പുണ്ടായിരുന്ന പഴമോ പലഹാരമോ ഏതാണ്ടൊക്കെ കൊടുത്ത് കുപ്പാണ്ടിയെ സമാധാനപ്പെടുത്തിയതിന്റെ ശേ‌ഷം എല്ലാവരും കിടന്നുറങ്ങി.

ഇനി ഇപ്രകാരമല്ലെങ്കിലും മറ്റൊരു പ്രകാരം ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ ഭക്തവാത്സല്യത്തിനു ദൃ ഷ്ടാന്തമായി അവിടെയുണ്ടായ മറ്റൊരു സംഗതി പറയാം. ചിറ്റൂര്‍ തന്നെയുള്ള വീട്ടില്‍ ‘കുപ്പു അമ്മ’ എന്നൊരു സ്ത്രീയുണ്ടായിരുന്നു. ആ സ്ത്രീ നല്ല പതിവ്രതയും സദ്വൃത്തയും ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുള്ള കൂട്ടത്തിലുമായിരുന്നു. അവര്‍ക്ക് ദേശത്തുകാരന്‍ തന്നെയായ ഒരു നാരായണമേനോന്‍ സംബന്ധം ചെയ്ത് ഭര്‍ത്താവായി തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ പ്രകൃത്യാ ഒരു വിടനായിരുന്നു. അതിനാലയാള്‍ ആ ദേശത്തു തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സ്ത്രീയില്‍ അനുരക്തനായി തീരുകയും ആ സ്ത്രീയ്ക്കും സംബന്ധം ചെയ്വാന്‍ ഉത്സാഹിച്ച തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ ഉത്സാഹം മുറുക്കമായപ്പോല്‍ ആ സ്ത്രീ അയാളോട് ‘നിങ്ങള്‍ക്കിപ്പോള്‍ ഒരു ഭാര്യയുണ്ടല്ലോ, ഇനി ഒരു സംബന്ധം കൂടി ചെയ്യുന്നത് ന്യായമല്ല. എനിക്ക് സപøിയായിരിക്കാന്‍ മനസ്സുമില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ സംബന്ധമുള്ളപ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ ഈ പടിക്കകത്ത് കടക്കാന്‍ തന്നെ പാടില്ല.’ എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ മേനോന്‍ ‘എന്നാലീസ്സംബന്ധം ഇപ്പോള്‍ തന്നെ മതിയാക്കിയേക്കാം’ എന്നു പറഞ്ഞു പിരിഞ്ഞു. അന്നു രാത്രി ഏകദേശം പത്തുമണിയായപ്പോള്‍ കുപ്പുവമ്മയുടെ വീട്ടിലെത്തി. ആ സാധ്വി ശുദ്ധമേ കുലടയാണെന്ന് തനിക്ക് അറിവുകിട്ടിയിരിക്കുന്നു എന്നും അതിനാല്‍ താന്‍ സംബന്ധം മതിയാക്കിയിരിക്കുന്നു എന്നും മറ്റും പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. ഇതൊക്കെ കേള്‍ക്കുകയും ഭര്‍ത്താവ് കലഹിച്ച് ഇറങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തപ്പോള്‍ കുപ്പുവമ്മയ്ക്കു ദുസ്സഹമായ ദുഃഖമുണ്ടായി എന്നുള്ളത് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അവര്‍ കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ച് കരഞ്ഞുകൊണ്ട് ‘ എന്റെ ചിറ്റൂര്‍ക്കാവിലമ്മേ! ഈ അപവാദം പരസ്യപ്പെടുത്താനിടയാകാതെ എന്നെയും എന്റെ ഭര്‍ത്താവിനെയും രക്ഷിക്കണേ’ എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. മേനോന്‍ ആ വീട്ടില്‍ നിന്നിറങ്ങി കുറേ ദൂരം പോയപ്പോള്‍ ചില ഭയങ്കരമൂര്‍ത്തികള്‍ അയാളെത്തടുത്തു ഭയപ്പെടുത്തി തിരിയെ ഓടിച്ചു ഭാര്യാഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടു ചെന്നാക്കി. അയാള്‍ അവിടെ ചെന്ന് ആരോടും മിണ്ടാതെ അകത്തു കയറിക്കിടന്നു.

പിറ്റേദിവസം കാലത്തു കുപ്പുഅമ്മ പതിവുപോലെ കുളിച്ചു തൊഴാനായിട്ടു കാവിലെത്തി. പിന്നാലെ നാരായണമേനോനും അവിടെ ചെന്നു ചേര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് അവിടെ വരികയും ഉടനെ വെളിപാടുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. വെളിച്ചപ്പാട് മേനവനോട് ‘എന്റെ ഭക്തയും സദ്വൃത്തയുമായിരിക്കുന്ന മകളെക്കുറിച്ച് ഇന്നലെ അപവാദങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു രാത്രിയില്‍ അവിടെ നിന്നിറങ്ങിപോയിട്ടു മടങ്ങി അങ്ങോട്ടു തന്നെ ചെന്നതെന്താണ്? വഴിയില്‍ വച്ചു തടുത്തതും മടക്കി അയച്ചതും എന്റെ പരിവാരങ്ങളാണ്. ഇനിയൊരിക്കല്‍ ഇങ്ങനെ പറയുകയോ പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയോ ചെയ്താലവര്‍ എന്റെ മകനെ ചീന്തി ചോര കുടിക്കും. ഓര്‍മ്മ ഉണ്ടായിരിക്കട്ടെ’ എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. അതുകേട്ടു മേനോന്‍ ഏറ്റവും ഭയത്തോടും ഭക്തിയോടും കൂടി, ‘പൊന്നമ്മേ! സമസ്താപരാധങ്ങളും പൊറുത്തു രക്ഷിക്കണം. ഇനി ഒരിക്കലും അങ്ങനെ പറയുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്കയില്ല. ’ എന്നുണര്‍ത്തി. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് “നല്ല നിശ്ചയമുണ്ടെങ്കില്‍ എന്റെ ആയുധം തൊട്ട് അങ്ങനെ സത്യം ചെയ്യുക” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചിട്ട് നാന്ദകം വാള്‍ നീട്ടി കാണിച്ചു. ഉടനെ പള്ളിവാള്‍ തൊട്ടുംകൊണ്ട് “ഞന്‍ ഇന്നലെ പറയുകയും പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തതുപോലെ ഇനി ചെയ്കയില്ല.” എന്നു സത്യം ചെയ്തു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കലി അടങ്ങുകയും എല്ലാവരും പിരിഞ്ഞു പോവുകയും ചെയ്തു. കുപ്പുവമ്മയ്ക്ക് അപ്പോളുണ്ടായ സന്തോ‌ഷവും മേനോനുണ്ടായ ലജ്ജയും എത്രമാത്രമായിരുന്നെന്ന് പറയുവാന്‍ പ്രയാസം. മേനോന്‍ പിന്നെ വിടത്വം വിട്ടു കുപ്പുവമ്മയുടെ സംബന്ധം മുറയ്ക്കു നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

പണ്ടു ചിറ്റൂരുണ്ടായിരുന്ന പരദേശബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് (പട്ടന്മാര്‍ക്ക്) ആ കാവിലെ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് ഭക്തിയുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല കുറെശ്ശെ പുച്ഛമുണ്ടായിരിക്കുകയും ചെയ്തു. അവിടെയുള്ള ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഭഗവതിക്കു മദ്യവും മാംസവും നിവേദിക്കുകയും നായന്മാര്‍ പൂജ കഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ടായിരുന്നു അവര്‍ക്ക് പുച്ഛം. അവിടെയുള്ള ലങ്കേശ്വരം ഗ്രാമത്തിലെ ശിവനെ മാത്രമേ അവര്‍ വന്ദിച്ചിരുന്നുള്ളൂ. ആ ശിവക്ഷേത്രത്തില്‍ വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം അവര്‍ കൂടി ശ്രമിച്ചു നടത്തിയിരുന്നു എന്നല്ല, ഇപ്പോഴും നടത്തുന്നുമുണ്ട്. ആ ശിവക്ഷേത്രത്തില്‍ ആണ്ടുതോറും ധനുമാസത്തില്‍ തിരുവാതിരനാള്‍ പതിവുള്ള രഥോത്സവത്തില്‍ ഊരുവലത്തിനു രഥം വലിച്ചുകൊണ്ടു പോവുകതന്നെ ഈ ബ്രാഹ്മണന്മാരാണ് പതിവ്.

ഒരാണ്ടില്‍ ഊരുവലത്തിനു രഥം വലിച്ചുകൊണ്ട് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേ നടയിലെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെ റോഡില്‍ നിന്നിരുന്ന ദേവീഭക്തന്മാരായ ചില നായന്മാരോട് ഒരു പട്ടര്‍ ‘നിങ്ങളുടെ കള്ളുകുടിക്കുന്ന തള്ളയ്ക്ക് ശക്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ ഈ രഥം ഇവിടെ നിന്നിളകാതെ ഇവിടെ നിര്‍ത്തട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തേരവിടെ നിന്നു. അവിടെ നിന്നും രഥം ഇളക്കിക്കൊണ്ടു പോകുന്നതിന് ആ ദേശത്തുണ്ടായിരുന്ന ബ്രാഹ്മണരെല്ലാവരും കൂടി ഉന്തിയും തള്ളിയും പിടിച്ചും വലിച്ചും വളരെ ശ്രമിച്ചു നോക്കി. എങ്കിലും രഥം അവിടെ നിന്ന് കടുകിട മാറിയില്ല. പിന്നെ അവര്‍ ആനകളെ കൊണ്ടു വന്ന് തള്ളിച്ചു നോക്കി. നാലഞ്ചു വലിയ ആനകള്‍ മസ്തകം വെച്ചു തള്ളിയിട്ടും മസ്തകം പൊട്ടി ചോരയൊലിച്ചു തുടങ്ങിയതല്ലാതെ തേരു ലേശം പോലും ഇളകിയില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല ദേവിയെ നിന്ദിച്ചു പറഞ്ഞ ആ പട്ടര്‍ക്കും അപ്പോഴേയ്ക്കും ശ്വാസം മുട്ടി വയര്‍ വീര്‍ത്തു തുടങ്ങി. അദ്ദേഹത്തിനു അവിടെ നില്ക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിട്ട് അദ്ദേഹം മഠത്തിലേക്കു പോയി. അപ്പോഴേക്കും സുഖക്കേടുകള്‍ കുറച്ചുകൂടി കലശലായി. മലവും മൂത്രവും പോകാതെയും വീര്‍പ്പുമുട്ടിയും വയര്‍ വീര്‍ത്തും കുളിച്ചപോലെ ദേഹം വിയര്‍ത്തും പട്ടര്‍ ഏറ്റവും പരവശനായി നിലത്തു കിടന്ന് ഉരുണ്ടുതുടങ്ങി. ചെന്നു കണ്ടവര്‍ക്കൊക്കെ അദ്ദേഹം അപ്പോള്‍ മരിക്കുമെന്നു തോന്നി. അപ്പോല്‍ ചിലര്‍ “ഇതു ഭഗവതിയെ നിന്ദിച്ചു പറഞ്ഞതിന്റെ ഫലമാണ്. അവിടെത്തന്നെ ചെന്നപേക്ഷിച്ചാലല്ലാതെ ഇനിനു സമാധാനമുണ്ടാവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ആ പട്ടരുടെ ബന്ധുക്കളായ ചിലര്‍ കാവിലേക്ക് ഓടിപ്പോയി. അവര്‍ നടയില്‍ച്ചെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് അവിടെ വരികയും വെളിപാടുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അവിടെച്ചെന്നിരുന്നവര്‍ “പൊന്നുതമ്പുരാട്ടീ! സര്‍വ്വാപരാധങ്ങളും പൊറുത്തു രക്ഷിക്കണം. അയാള്‍ അറിവില്ലായ്കകൊണ്ട് അങ്ങനെയൊക്കെ പറഞ്ഞതാണ്” എന്നുണര്‍ത്തിച്ചു. അപ്പോള്‍, “എന്നെ നിന്ദിച്ചതു കൊണ്ട് എനിക്കൊന്നുമില്ല. ആ വാക്കുകള്‍ എന്റെ ഭക്തന്മാരായ മക്കള്‍ക്കു വലിയ സങ്കടമുണ്ടാക്കി. അതാണ് എനിക്ക് ദുസ്സഹദുഃഖകാരണമായിത്തീര്‍ന്നത്. രഥം പിടിച്ചു നിര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നത് എന്റെ പരിവാരങ്ങളാണ്. അവര്‍ക്ക് എന്നെ നിന്ദിച്ച ആ ആളുടെ പുത്രനെ വെട്ടി ബലികൊടുത്തല്ലാതെ രഥം ഇളകുകയും ഈ ആളുകളുടെ സുഖക്കേടു മാറുകയുമില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ആ ആളുകളുടെ കഥ ഇന്നു കഴിയും” എന്നാണ് കല്പനയുണ്ടായത്. ഈ കല്പന കേട്ടപ്പോള്‍ ആ ബന്ധുജനങ്ങള്‍ക്ക് അളവറ്റ സങ്കടമുണ്ടായി. ആ ബ്രാഹ്മണനു പുരു‌ഷസന്താനമായിട്ട് ഈ ഒരു കുട്ടി മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ആ കുട്ടിയുടെ കഥ കഴിക്കുക എന്നുള്ള കാര്യം അവ!ക്ക് എങ്ങനെ സഹ്യമായിത്തീരും? എങ്കിലും പിന്നെ അവര്‍ക്ക്! ഒന്നു തോന്നി. അതെങ്ങനെയെന്നാല്‍ “കല്പന പോലെ ചെയ്യാതെയിരുന്നാല്‍ ഒരു സമയം അച്ഛന്റേയും മകന്റേയും കഥ കഴിഞ്ഞുപോയി എന്നു വന്നേക്കാം. മകന്‍ പോയാലും അച്ഛന്‍ ജീവിച്ചിരുന്നാല്‍ ഭഗവതിയുടെ കൃപകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു പിന്നെയും പുത്രന്മാരുണ്ടാകാം. ”ഇങ്ങനെ അവര്‍ ആലോചിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു മഠത്തില്‍ച്ചെന്ന് ആ സുഖക്കേടായിക്കിടന്നിരുന്ന ബ്രാഹ്മണനോടും ഈ സംഗതികളെല്ലാം പറഞ്ഞു. അവര്‍ പറഞ്ഞതെല്ലാം അദ്ദേഹവും സമ്മതിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനു കുറച്ചു സുഖമായി. പിന്നെ അവരെല്ലാവരുംകൂടി കുട്ടിയെയുംകൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി. അപ്പോഴും വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കലി അടങ്ങിയിട്ടില്ലായിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാട് ഇവരെക്കണ്ടപ്പോള്‍ “എന്താ ഞാന്‍പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്വാന്‍ സമ്മതമാണോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ സുഖക്കേടായിരുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ “പൂര്‍ണ്ണസമ്മതമാണ്, കല്പനപോലെ ചെയ്യാം, കുട്ടിയെ ഇതാ കൊണ്ടു വന്നിട്ടുണ്ട്” എന്നറിയിച്ചു. അതുകേട്ട് വെളിച്ചപ്പാട് ഒന്നു ചിരിച്ചിട്ട് “മതി, ഇത്രയും മതി. ഇനി നരബലി വേണ്ട. അതു ഞാന്‍സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ നരബലിക്കു പകരം ഒരു മൃഗബലി മതി. ഒരാടിനെ കൊണ്ടുവന്ന് ആ സ്ഥലത്തുവെച്ചു വെട്ടി എന്റെ പരിവാരങ്ങള്‍ക്കു ബലി കൊടുത്താല്‍ രഥമിളകി മുറയ്ക്കു പൊയ്ക്കൊള്ളും. എന്നാല്‍ ആണ്ടുതോറും രഥമിവിടെ വരുമ്പോള്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തുകൊള്ളണം. അങ്ങനെ ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ ഇപ്രകാരം ദുര്‍ഘടമായിത്തീരും” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ ആ ബ്രാമണന്‍ പോയി ഒരാടിനെക്കൊണ്ടുവന്നു ദേവിയുടെ പരിവാരമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കെന്നു സങ്കല്പിച്ച് ആ സ്ഥലത്തുവെച്ചു വെട്ടിച്ചു. തല്‍ക്ഷണം രഥമിളകിപ്പോവുകയും ആ പട്ടര്‍ക്കു സുഖമാവുകയും ചെയ്തു. ആ ദേശത്തു താമസക്കാരായിരുന്ന പരദേശബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് ആ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചുണ്ടായിരുന്ന പുച്ഛമെല്ലാം അസ്തമിച്ചു. അവര്‍ വലിയ ദേവീഭക്തന്മാരായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ആണ്ടുതോറും രതോത്സവത്തില്‍ രഥം വടക്കേ നടയില്‍ വരുമ്പോള്‍ അവിടെവെച്ച് ഒരാടിനെ വെട്ടുക പതിവാണ്.

ഭക്തിഹീനന്മാരും ദുഷ്ടന്മാരുമായ ആളുകളെ നല്ലപാഠം പഠിപ്പിച്ചു ഭക്തന്മാരും ശി ഷ്ടന്മാരുമാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നതിനു ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിക്കുള്ള വൈഭവം അപരിമിതം തന്നെയാണ്. ചിറ്റൂര്‍ലാവില്‍ ആണ്ടുതോറും കൊങ്ങപ്പട എന്നൊരാഘോ‌ഷം നടത്തുക പതിവാണെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതു നടത്തുന്നതിനു ദേശക്കാരെല്ലാവരുംകൂടി നാലുവീട്ടില്‍ മേനോന്മാരെയാണ് ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. അവര്‍ അതിലേക്കു വേണ്ടുന്ന പണം ദേശക്കാരില്‍നിന്നു പിരിച്ചെടുത്താണ് അതു നടത്തുക പതിവ്. പണം കൊടുക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാത്തവര്‍ അവിടെ ആവശ്യമുള്ള ഊഴിയവേല എന്തെങ്കിലും ചെയ്താലും മതിയെന്നും വെച്ചിട്ടുണ്ട്. ഊഴിയവേല ചെയ്യാതെയും പണം കൊടുക്കാതെയുമിരിക്കുന്നവരുടെ വീടുകളില്‍ നിന്ന് അവര്‍ കൊടുക്കേണ്ടുന്ന പണത്തോളം വിലവരുന്ന എന്തെങ്കിലും സാധനങ്ങള്‍ എടുത്തുകൊണ്ടുപോരുന്നതിനും ആ മേനോന്മാരെ ദേശക്കാരധികാരപ്പെടുത്തീട്ടുണ്ട്.

ഇങ്ങനെയിരിക്കെ ഒരാണ്ടില്‍ ചില വീട്ടുകാര്‍ ഊഴിയവേലകള്‍ക്കു ചെല്ലുകയും പണം കൊടുക്കുകയും ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ നാലുവീട്ടില്‍ മേനോന്മാര്‍ ആ വീടുകളില്‍ ചെന്നു ചില സാധനങ്ങള്‍ എടുത്തുകൊണ്ടു പോന്നു. ആ വീട്ടുകാര്‍ ഈ മേനോന്മാരുടെ പേരില്‍ ഭവനഭേദനത്തിനും കയ്യേറ്റത്തിനുമായി മജിസ്ട്രട്ടുകോര്‍ട്ടില്‍ അന്യായം കൊടുത്തു. കേസ്സു വിചാരണദിവസം കാലത്തു കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടു ചെല്ലുകയും വെളിപാടുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ മജിസ്ട്രട്ടിനെ വിളിപ്പിച്ചു കൊണ്ടുവരാന്‍ കല്പിച്ചു. അതുകേട്ട് ഒരാള്‍ ഓടിച്ചെന്ന് വിവരം മജിസ്ടേട്ടിനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു അതുകേട്ട് മജിസ്ട്രട്ട് “എനിക്ക് അവിടെ വന്നിട്ടു കാര്യമൊന്നിമില്ല, എനിക്കു ജോലി കച്ചേരിയിലാണ്” എന്നു പറഞ്ഞയച്ചു. പിന്നെയും കല്പിച്ചാളെ അയച്ചു. അപ്പോഴേക്കും മജിസ്ട്രട്ട് കച്ചേരിക്കു പോകാനായി വണ്ടിയില്‍ കയറി യാത്രയായിരിക്കഴിഞ്ഞു. മജിസ്ട്രട്ടിന്റെ വണ്ടി എകദേശം ക്ഷേത്രനടക്കലായപ്പോളാണ് മൂന്നാമത്തെ ആള്‍ ചെന്നു പറഞ്ഞത്. ഉടനെ മജിസ്ട്രട്ട് കോപത്തോടുകൂടി “ഇതൊരു നാശമായിത്തീര്‍ന്നല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു വണ്ടിയില്‍നിന്നിറങ്ങി വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “എന്താണ് എന്നെ വിളിപ്പിച്ചത്? എന്നെക്കൊണ്ട് ഇവിടെ എന്താ കാര്യം?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് “എന്റെ മക്കളുടെ പേരില്‍ ഉടയതിന്റെ അടുക്കല്‍ (വെളിപാടുണ്ടായാല്‍ ദേശക്കാരെമക്കളെന്നും ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരെ ഉടയതെന്നുമാണ് അവിടെ പറയുക) ഒരു പരാതി വന്നിട്ടുണ്ടല്ലോ; ആ കാര്യം ഞാനിവിടെ തീര്‍ച്ചയാക്കിക്കൊള്ളാം. ഉടയത് അതിനൊന്നും ചെയ്യണമെന്നില്ല” എന്നു കല്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ മജിസ്ട്രട്ട്, “ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കാന്‍ ഇവിടെ അധികാരമുണ്ടെന്നു ഞാനറിഞ്ഞിട്ടില്ല. അങ്ങനെ വല്ല തീട്ടൂ!രമോ ഉത്തരവോ ഉണ്ടെങ്കില്‍ അതു കാണിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ ന്യായം പോലെ ഞാന്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കും” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു വണ്ടിയില്‍ക്കയറിപ്പോയി. കുറച്ചുദൂരം പോയപ്പോള്‍ വണ്ടിയുടെ അച്ചുതണ്ട് ഒടിയുകയും മജിസ്ട്രട്ട് താഴെ വീഴുകയും ചെയ്തു. മജിസ്ട്രട്ടിനു വലിയ കേടൊന്നും പറ്റിയില്ല. കാലിനു സ്വല്പം പരുക്ക് പറ്റിപ്പോയതേയുള്ളൂ. വണ്ടിക്കു കേടും കാലിനു പരുക്കും പറ്റിയപ്പോഴേക്കും മജിസ്ട്രട്ടിനു കോപം കലശലായി. “നാലുവീട്ടില്‍ മേനോന്മാരെ ഇതിനാലെ നല്ല പാഠം പഠിപ്പിച്ചേക്കാം” എന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ഒരുവിധം നടന്നു കച്ചേരിയിലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീട്ടില്‍നിന്ന് ഒരാള്‍ ഓടി കച്ചേരിയിലെത്തി വീട്ടില്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വി‌ഷൂചിക തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നുവെന്നും ക്ഷണത്തില്‍ വീട്ടിലേയ്ക്കു ചെല്ലണമെന്നും ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ മജിസ്ട്രട്ട് കച്ചേരിയില്‍ നിന്നിറങ്ങി പതുക്കെപ്പതുക്കെ നടന്നു വീട്ടിലെത്തി. അപ്പോളവിടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയും മക്കളും ഭാര്യയുടെ അമ്മയും ഭൃത്യന്മാരുമെല്ലാം അതിസാരവും ചര്‍ദ്ദിയും ഉരുണ്ടുകേറ്റവും കലശലായിട്ട് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു കിടന്നുരുളന്നതായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം കണ്ടത്. ഈ കാഴ്ച കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മജിസ്ട്രട്ടിന്റെ കോപമൊക്കെപ്പോയി താപം മനസ്സില്‍ നിറഞ്ഞു. എന്നു മാത്രമല്ല, അദ്ദേഹത്തിനു വയറടച്ചു വീര്‍ക്കുകയും കുറേശ്ശെ ഓക്കാനം വന്നുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു സ്നേഹിതന്‍ “ഇത് ആകപ്പാടെ കണ്ടിട്ട് ചിറ്റൂര്‍ കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മായാപ്രയോഗമാണെന്നാണ് തോന്നുന്നത് അതിനാല്‍ ദേവിയെത്തന്നെ ശരണം പ്രാപിക്കണം. നമുക്കു കാവിലേക്കു പോകാം. ഞാന്‍കൂടെ വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. മജിസ്ട്രട്ട് അതു സമ്മതിക്കുകയും അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി കാവിലേക്കു പോകുകയും ചെയ്തു. അവരവിടെ ചെന്നപ്പോഴും വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിക്കൊണ്ടുതന്നെ അവിടെ നില്‍ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. വെളിച്ചപ്പാടു മജിസ്ട്രട്ടിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ “ഉടയതിന് ഇവിടെ വന്നിട്ടു കാര്യമൊന്നുമില്ലെന്നല്ലേ കാലത്തു പറഞ്ഞത്? ഇപ്പോള്‍ കാര്യമുണ്ടായോ?” എന്നു ചോദിച്ചു. ഉടനെ മജിസ്ട്രട്ട് “പൊന്നുതമ്പുരാട്ടീ! ലോകമാതാവേ! സമസ്താപരാധങ്ങളും പൊറുത്തു രക്ഷിക്കണേ; ഇവിടുന്നല്ലാതെ ഇയ്യുള്ളവര്‍ക്കു വേറെ ഒരു ശരണവുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെ വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് ഒരു പിടി ഭസ്മം വാരി മജിസ്ട്രട്ടിന്റെ തലയിലിട്ടിട്ട് “ആട്ടെ, ഈ പ്രാവശ്യം ഞാന്‍ക്ഷമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി ഇങ്ങനെ വരരുത്, പൊയ്ക്കൊള്ളു. ഇനി ഒട്ടും ഭയപ്പെടുകയും സംശയിക്കുകയും വേണ്ട. എല്ലാവര്‍ക്കും ഇപ്പോള്‍ സുഖമാകും” എന്നു കല്പിക്കുകയും വീട്ടില്‍ കിടക്കുന്നവരുടേയും തലയിലിടാനായി ഒരു പിടി ഭസ്മം അങ്ങോട്ടു കൊടുത്തയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. വെളിച്ചപ്പാടു ഭസ്മമിട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മജിസ്രട്ടിനു സുഖമായി. കൊടുത്തയച്ച ഭസ്മംകൊണ്ടു തലയിലിട്ടപ്പോള്‍ വീട്ടില്‍ കിടന്നിരുന്നവര്‍ക്കും സുഖമായി. മജിസ്ട്രട്ടും വീട്ടില്‍ കിടന്നിരുന്ന വരുമെല്ലാം പിറ്റേദിവസം കുളിച്ചു കാവില്‍ച്ചെന്നു തൊഴുതു പല വഴിപാടുകളും കഴിച്ചു. അന്നു മജിസ്ട്രട്ട് നടയ്ക്കുവെച്ച സ്വര്‍ണ്ണമാല ഇപ്പോഴും അവിടെ കാണ്മാനുണ്ട്. ആ മജിസ്ട്രട്ടിനു പിന്നെ ആജീവനാന്തം ആ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ പ്രതിæ രണ്ടു സ്ഥലത്തുണ്ടെന്നും അവയില്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു ശാന്തി (പൂജ) നടത്തുന്നതു ബ്രാഹ്മണന്മാരാണെന്നും അവിടെ എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും പൂജ പതിവുണ്ടെന്നും മറ്റേ സ്ഥലത്തു ചൊവ്വ, വെള്ളി ഈ ആഴ്ചകളില്‍ മാത്രമേ പൂജയുള്ളൂ എന്നും അതു നടത്തുന്നതു നായന്മാര്‍ (കുളങ്ങര വീട്ടുകാര്‍) ആണെന്നും മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ.

ഒരു കാലത്ത് ആ താലൂക്കില്‍ താസില്‍ദാരും മജിസ്ട്രട്ടുമായിരുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍ ഒരു ഞായറാഴ്ചദിവസം ക്ഷേത്രത്തില്‍ തൊഴാനായിച്ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ഒരു ശ്രീകോവില്‍ തുറക്കാതെയും വിളക്കു വെയ്ക്കാതെയും കിടക്കുന്നതുകണ്ടിട്ട് അതിന്റെ കാരണവും അവിടുത്തെ പതിവുമെല്ലാം ചിലരോടു ചോദിച്ചറിയുകയും “ഇവിടെ നായരുടെ ശാന്തി മാറ്റുകയും മംഗലാപുരത്തുനിന്ന് എമ്പ്രാന്മാരെ വരുത്തി ശാന്തിക്കാക്കുകയും പൂജ ദിവസംതോറും തന്നെ ആക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടതാണ്” എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോയി.

അടുത്ത ചൊവ്വാഴ്ചദിവസം വെളിച്ചപ്പാടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെല്ലുകയും ഉടനെ വെളിപാടുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ താസീല്‍ദാരും അവിടെയെത്തി വിനയാദരഭാവത്തോടുകൂടി ഒതുങ്ങിനിന്നു. അതുകണ്ടു വെളിച്ചപ്പാട് താസില്‍ദാരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് “ഉടയതിനു ഞാനോ നാട്ടുകാരോ വേണ്ടത്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു താസീല്‍ദാര്‍ “രണ്ടും വേണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് “എന്നാല്‍ ഇപ്പോഴത്തെ സ്ഥിതിയില്‍ത്തന്നെ ഇരുന്നാല്‍ മതി. പരദേശികളെക്കൊണ്ട് ദിവസം തോറും പൂജ നടത്തിച്ചാല്‍ ഞാനിവിടെ ഇല്ലാതെയാകും” എന്നു കല്പിച്ചു. അതു കേട്ടപ്പോള്‍ താസില്‍ദാര്‍ താനാരോടും പറയാതെ മനസ്സില്‍ വിചാരിക്കുകമാത്രം ചെയ്ത് കാര്യം ദേവി അറിഞ്ഞുവല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചു വിസ്മയിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിനു ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചു മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ഭക്തിയും വിശ്വാസവും ദ്വിഗുണീ ഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭഗവതിയുടെ ഹിതത്തിനു വിരോധമായി താന്‍ വിചാരിച്ചുപോയല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം അതിനു പ്രായശ്ചിത്തമായി അവിടെ ചില വഴിപാടുകള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തിട്ടാണ് മടങ്ങിപ്പോയത്.

കൊല്ലം 1068-69 ആയിടയ്ക്ക് ചിറ്റൂര്‍ദേശത്ത് നടപ്പുദീനം (വി‌ഷൂചിക) കുറേശ്ശേ ആരംഭിച്ചു. ആദ്യം അതിനെ ആരും അത്ര വകവെച്ചില്ല. ക്രമേണ അതു ജനങ്ങളുടെ മേല്‍ പടര്‍ന്നുപിടിച്ചു. ദിവസംതോറും മരണം വര്‍ദ്ധിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ കൂട്ടംകൂടി ക്ഷേത്രനടയില്‍ച്ചെന്ന് “പൊന്നമ്മേ! തമ്പുരാട്ടീ! സങ്കടം തീര്‍ത്തു രക്ഷിക്കണേ” എന്നു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി ദേശത്തിന്റെ നാലതിര്‍ത്തികളിലും ചെന്ന് അരി വാരിയെറിഞ്ഞു. അന്നുമുതല്‍ ആ സാംക്രമികരോഗം ശമിച്ചുതുടങ്ങി. അതില്‍പ്പിന്നെ അക്കാലത്ത് ആ രോഗംകൊണ്ട് ആ ദേശത്ത് ആരും മരിച്ചിട്ടില്ല.

ചിറ്റൂരിനു സമീപം ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറില്‍ ഒരു പ്രദേശത്ത് “കണ്ടത്താര്‍” (കണ്ടത്തു രാമന്‍നായര്‍) എന്നു പ്രസിദ്ധനായിട്ട് ഒരു ദുര്‍മ്മന്ത്രവാദിയുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ മരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം അയാളുടെ പരേതാത്മാവ് ആ ദേശത്തെയല്ല ആ വീട്ടുകാരെയും ഉപദ്രവിച്ചുതുടങ്ങി.

“ആബ്ദദീക്ഷാദിലോപേന പ്രതാ യാന്തി പിശാചതാം
സ്വജനാന്‍ ബാധമാനാസ്തേ വിചരന്തി മഹീതലേ”

എന്നുണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍ ആ വീട്ടുകാര്‍ ഒരു പ്രതിമയുണ്ടാക്കിച്ചു കണ്ടത്താരെ ആ പ്രതിമയിന്മേലാവാഹിച്ചു കുടിയിരുത്തി പൂജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അയാളുടെ ഉപദ്രവം ഒരുവിധം ശമിച്ചു. എങ്കിലും ജനങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ പിണങ്ങിയാല്‍ ഒരു കൂട്ടക്കാര്‍ എതിരാളികളെ ഉപദ്രവിക്കാന്‍ കണ്ടത്താരെ ധ്യാനിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ അയാള്‍ ചെന്ന് ആ വിരോധികളെ ഉപദ്രവിക്കുക പതിവായിരുന്നു. അങ്ങനെ ആരെങ്കിലും പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ കണ്ടത്താര്‍ ചിറ്റൂരും ചെന്നു ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ ഒരിക്കല്‍ ചിറ്റൂര്‍ ദേശക്കാരനായ ഒരാളെ കണ്ടത്താരു ബാധിച്ച് ഉപദ്രവിച്ചുതുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ ഉപദ്രവത്തിന്നു വി‌ഷയീഭവിച്ച മനു‌ഷ്യനെ അയാളുടെ ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ പിടിച്ചു ക്ഷേത്രത്തില്‍ കൊണ്ടുപോവുകയും ഈ ഉപദ്രവം മാറ്റിക്കൊടുക്കണമെന്നു ഭഗവതിയുടെ സന്നിധിയില്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി “ഇനിയൊരിക്കലും ചിറ്റൂര്‍ ദേശത്തു കടക്കുകയില്ല” എന്നു കണ്ടത്താരെക്കൊണ്ടു സത്യം ചെയ്യിച്ചു വിട്ടയച്ചു. അതില്‍പ്പിന്നെ കണ്ടത്താരുടെ ഉപദ്രവം ആ ദേശത്തുണ്ടായിട്ടില്ല. ഇങ്ങനെ ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ചെന്നിട്ട് അനേകം ബാധകള്‍ ഒഴിഞ്ഞുപോയിട്ടുണ്ട്.

ഒരിക്കല്‍ പാണ്ടിയില്‍നിന്ന് ഒരു പട്ടര്‍ കുടുംബസഹിതം കൊടുങ്ങല്ലൂര്‍ വന്നു താമസിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു ബാധോപദ്രവമുണ്ടായി. ഒരു പിശാചാണ് അദ്ദേഹത്തെ ബാധിച്ചത്. ആ പിശാചിന്റെ ആവേശമുണ്ടാകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ അദ്ദേഹം തുള്ളുകയും ചാടുകയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. എവിടെയെങ്കിലും ഒരു സ്ഥലത്തുചെന്ന് ഒന്നും മിണ്ടാതെയിരിക്കും. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തോട് ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും ചോദിച്ചാല്‍ മറുപടി ഒന്നും പറയുകയില്ല. ചില ദിവസങ്ങളില്‍ ആ പിശാചിന്റെ ആവേശം നിമിത്തം അദ്ദേഹം കുളിക്കാതെയും ഉണ്ണാതെയും ഉറങ്ങാതെയുമിരിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. ഈ ബാധോപദ്രവമൊഴിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബന്ധുക്കള്‍ പല മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി അനേകവിധം മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ചെയ്യിക്കുകയും ഇദ്ദേഹത്തെ കൊണ്ടുപോയി പല ക്ഷേത്രങ്ങളില്‍ ഭജിപ്പിക്കുകയും മറ്റും ചെയ്തു. ഒന്നുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അപ്പോള്‍ “ഇദ്ദേഹത്തെ ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഭജനമിരുത്തിയാല്‍ ഈ ബാധ നിശ്ചയമായിട്ടും ഒഴിഞ്ഞുപോകും” എന്നു ചിലര്‍ പറയുകയാല്‍ ബന്ധുക്കളായവര്‍ അദ്ദേഹത്തെ ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ കോണ്ടുപോയി ഭജിപ്പിച്ചു. അപ്പോഴും ആ പിശാചിന്റെ ആവേശം ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അതുണ്ടാകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ അദ്ദേഹം അവിടെ കൊടിമരത്തിന്റെ സമീപത്തു ചെന്നു കിടക്കും. അപ്പോള്‍ ആരെല്ലാമെന്തെല്ലാം ചോദിച്ചാലും അദ്ദേഹം ഒന്നും മിണ്ടുകയില്ല.

അങ്ങനെ ഏകദേശം മൂന്നുമാസം കഴിഞ്ഞിട്ടും ഭജനത്തിന്റെ ഫലമൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെച്ചെന്നിരുന്ന ബന്ധുക്കള്‍ ഒരു ദിവസം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിയപ്പോള്‍ അവിടെച്ചെന്നു സങ്കടം പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു കൊടിമരത്തിന്റെ ചുവട്ടില്‍ കിടന്നിരുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണനെ തന്റെ അടുക്കലേക്കു വിളിച്ചു. അദ്ദേഹം ചെന്നില്ല. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “നീയാരാണ്? ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊള്ളാമോ?” എന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അതിനുമദ്ദേഹം മറുപടിയൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാടു തന്റെ കയ്യിലിരുന്ന ആയുധം (നാന്ദകം വാള്‍) കൊണ്ടു തന്റെ തല വെട്ടിപ്പൊളിച്ചു കുറച്ചു രക്തവും മാംസവും വടിച്ചെടുത്ത് ആ പട്ടരുടെ മുഖത്തേക്ക് ഒരേറു വച്ചുകൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ പട്ടര്‍ “അയ്യോ! വേണ്ട. ഞാനൊരു പിശാചാണ്. ഇതാ ഞാന്‍ഒഴിഞ്ഞുപോകുന്നു” എന്നു പറയുകയും ഉടനെ പട്ടര്‍ സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെച്ചെന്നിരുന്ന ബന്ധുക്കള്‍ക്ക് ഇതുകൊണ്ടു നല്ല തൃപ്തിയും വിശ്വാസവും വന്നില്ല. “ഈ പിശാചു സത്യം ചെയ്തില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ട് അത് ഒഴിഞ്ഞുപോയിരിക്കയില്ല” എന്നായിരുന്നു അവരുടെ വിചാരം. അതിനാലവര്‍ അദ്ദേഹത്തെ കൊണ്ടുപോകാതെ പിന്നേയും അവിടെത്തന്നെ താമസിപ്പിച്ചു. അതുവേണ്ടായിരുന്നു എന്നായിരുന്നു അന്യന്മാരായ ചിലരുടെ വിചാരം. എങ്കിലും അധികം താമസിയാതെ ആ ബന്ധുക്കളുടെ വിചാരംതന്നെയാണ് തന്നെയാണ് ശരിയായിരുന്നതെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും ബോധ്യമായി. അടുത്ത വെള്ളിയാഴ്ച ആ പിശാചു പിന്നേയും ആ പട്ടരെ ബാധിച്ചു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം യഥാപൂര്‍വ്വം മൌനിയായി കൊടിമരത്തിന്‍ ചുവട്ടില്‍ ചെന്നു കിടന്നു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളി അവിടെച്ചെന്നു മുമ്പു ചെയ്തതുപോലെ തല വെട്ടിപ്പൊളിച്ചു രക്തവും മാംസവും വടിച്ചെടുത്തു പട്ടരുടെ മുഖത്തേക്കു വലിച്ചെറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ പട്ടര്‍ “വേണ്ട, ഞാന്‍ഒഴിഞ്ഞുപൊയ്ക്കൊള്ളാ”മെന്നു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. ഉടനെ വെളിച്ചപ്പാട് ഇനി ഒരിക്കലും ഈ ദേഹത്തെ ബാധിക്കയില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്യിച്ച് ആ പിശാചിനെ ഒഴിച്ചുവിട്ടു. പട്ടര്‍ നല്ല സ്വസ്ഥനായി ദേവിക്ക് അനേകം വഴിപാടുകള്‍ കഴിച്ചു വന്ദിച്ചിട്ടു ബന്ധുക്കളോടുകൂടി സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു.

കരുണാനിധിയും ആര്‍ദ്രമാനസയുമായ ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതി തന്നോടെതിര്‍ക്കുന്ന ഭക്തിഹീനന്മാരെ നല്ലപോലെ മര്‍ദ്ദിച്ചു ഭക്തന്മാരാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയല്ലാതെ നിഗ്രഹിക്കാറില്ലെന്നുള്ള വസ്തുത മേല്‍പ്പറഞ്ഞ സംഗതികള്‍കൊണ്ടു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലൊ. എന്നാല്‍ ആ ദേവി തന്നെ ഭക്തന്മാരെ സങ്കടപ്പെടുത്തുന്നവരെ നിഗ്രഹിക്കുക തന്നെ ചെയ്യും. അതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി ചില സംഗതികള്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടാവാനുള്ള അവകാശം അവിടെയുള്ള രണ്ടു വീട്ടുകാര്‍ക്കു മാത്രമേ കൊടുത്തിരുന്നുള്ളു. അതില്‍ ഒന്ന് വരവൂര്‍ വീട്ടിലേക്കും പിന്നെ ഒന്ന് ഒരു തരകന്റെ വീട്ടിലേക്കുമായിരുന്നു.

ഒരുകാലത്തു ചാമുത്തരകന്‍ എന്നൊരാള്‍ അവിടെ വെളിച്ചപ്പാടായിത്തീര്‍ന്നു. അയാള്‍ക്ക് പണത്തിലുള്ള ആഗ്രഹം ക്രമത്തിലധികമായിരുന്നതിനാല്‍ ചിലപ്പോള്‍ കളവായിട്ടും തുള്ളാറുണ്ടായിരുന്നു. അത് ആ ദേശത്തെ പ്രധാനന്മാരിലൊരാളായിരുന്ന അമ്പാട്ടു രാമച്ചമേനോന്‍ എന്ന ആള്‍ക്ക് ഒട്ടും രസിച്ചിരുന്നില്ല. രാമച്ചമേനോന്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവും ഉള്ള ആളായിരുന്നു. ഈ ചാമുത്തരകന്‍ ഇങ്ങനെ കള്ളത്തുള്ളല്‍ തുള്ളിക്കൊണ്ടിരുന്നാല്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കു ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും വിശ്വാസവും കുറഞ്ഞുപോവുകയും അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്ര കാര്യങ്ങളൊന്നും നേരെ നടക്കാതാവുകയും ചെയ്യുമല്ലോ എന്നായിരുന്നു രാമച്ചമേനോന്റെ വിചാരം. അത് അദ്ദേഹത്തിനു വലിയ സങ്കടവുമായിരുന്നു.

ഒരു ദിവസം വെളിച്ചപ്പാടു തുള്ളിയപ്പോല്‍ ജനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ രാമച്ചമേനോനെ കാണാഞ്ഞിട്ടു വെളിച്ചപ്പാട് “ഇന്ന് എന്റെ മക്കളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ഒരാളെ കാണുന്നില്ലല്ലോ. ഒരാള്‍ ചെന്നു ക്ഷണത്തില്‍ വിളിച്ചുകൊണ്ടുവരട്ടെ” എന്നു കല്പിച്ചു. ഉടനെ ഒരാള്‍ ഓടിപ്പോയി രാമച്ച മേനവനെക്കണ്ടു കല്പനയറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ രാമച്ചമേനോന്‍, “എനിക്കിപ്പോള്‍ വരാന്‍ മനസ്സില്ല. ചാമു വിളിക്കുന്നിടത്തു വരാനുള്ളവന്‍ ഞാനല്ല” എന്നു പറഞ്ഞയച്ചു. അത് ആ ആള്‍ ചെന്നറിയിച്ചു. “എന്റെ മകന്‍ ഇങ്ങോട്ടു വരാന്‍ മനസ്സില്ലെങ്കില്‍ ഞാനങ്ങോട്ടു ചെല്ലാം” എന്നു കല്പിച്ചിട്ട് അങ്ങോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ രാമച്ചമേനോന്‍ ഇങ്ങോട്ടും പുറപ്പെട്ടിരുന്നു. മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം രണ്ടുപേരും തമ്മില്‍ കണ്ടു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് “എന്റെ മകനു ഞാന്‍വിളിക്കുന്നിടത്തു വരാന്‍ മനസ്സില്ല, അല്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു രാമച്ചമേനോന്‍ “ദേവി വിളിച്ചാല്‍ എവിടെയായാലും എപ്പോളായാലും വരാന്‍ തയ്യാറാണ്. ചാമു വിളിക്കുന്നിടത്തു വരാന്‍ മനസ്സില്ല എന്നേ പറഞ്ഞുള്ളു. അയാള്‍ ചിലപ്പോള്‍ കളവായിട്ടും തുള്ളുന്നതുകൊണ്ടു ജനങ്ങള്‍ക്കു ദേവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭക്തിയും വിശ്വാസവും കുറഞ്ഞുതുടങ്ങീട്ടുണ്ട്. ദേവി ഇതൊന്നും അറിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത വിധത്തിലായിരിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെയായാല്‍ ഇവിടെ കാര്യമൊന്നും നടക്കാതെയാവും. അതു വലിയ സങ്കടമാണ്” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ വെളിച്ചപ്പാട് “ഞാനെല്ലാമറിഞ്ഞുകൊണ്ടുതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്. എന്റെ മക്കള്‍ ഒട്ടും സങ്കടപ്പെടേണ്ട. ഈ സങ്കടം ഞാനുടനെ തീര്‍ത്തുകൊള്ളാം” എന്നു കല്പിക്കുകയും പിന്നെ എല്ലാവരുംകൂടി ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. അവിടെ എത്തിയ ക്ഷണത്തില്‍ വെളിച്ചപ്പാടിന്റെ കലിയടങ്ങി. ചാമുത്തരകന്‍ അവിടെത്തന്നെ വീണു. പിന്നെ ആളുകള്‍ കൂടി എടുത്താണ് അയാളെ വീട്ടിലേക്കു കൊണ്ടുപോയത്. വീട്ടിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും അയാള്‍ക്കു പനി തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. മൂന്നാം ദിവസമായപ്പോഴേക്കും അയാളുടെ ദേഹത്തിലെല്ലാം വസൂരിക്കുരുക്കള്‍ നിറഞ്ഞു. ഏഴാം ദിവസം അയാള്‍ മരിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരു വെളിച്ചപ്പാടു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ആദ്യം തുള്ളി ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്ന് അട്ടഹസിക്കുന്ന ആളെയാണ് അവിടെ പിന്നെ വിളിച്ചപ്പാടായി നിയമിക്കുക പതിവ്. ചാമുത്തരകന്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ആദ്യം തുള്ളിക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്ന് അട്ടഹസിച്ചത് വരവൂരെ ശാമുമേനോനായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ ആളെത്തന്നെ പിന്നത്തെ വെളിച്ചപ്പാടായി അവിടെ നിയമിച്ചു. ആ ശാമുമേനോന്‍ കവിതിലകനായിരുന്ന കഴിഞ്ഞു പോയ ശാമുമേനോന്റെ ഒരു മാതുലനായിരുന്നു. ആ മനു‌ഷ്യന്‍ കളവായിട്ടു തുള്ളാറില്ലായിരുന്നുവെങ്കിലും ഒരു നല്ലവനല്ലായിരുന്നു. ഏഷശണിപ്രയോഗങ്ങള്‍ കൊണ്ടും മറ്റും ദേശത്തുള്ള ജനങ്ങളെ ഭിന്നിപ്പിച്ചു വഴക്കുണ്ടാക്കുകയായിരുന്നു അയാളുടെ പ്രധാന തൊഴില്‍.

ആ ദേശത്തുള്ളവരെല്ലാം ആയുധവിദ്യ അഭ്യസിക്കുക ശ്രീകണ്ഠത്തു പണിക്കരുടെ കളരിയിലായിരുന്നു പണ്ടേ തന്നെ പതിവ്. ഈ ശാമുമേനോന്‍ ജനങ്ങളെപ്പറഞ്ഞു പിണക്കി അഭ്യാസത്തിന് അവിടെ ആരും പോകാതെയാക്കി. ശ്രീകണ്ഠത്ത് അക്കാലത്തുണ്ടായിരുന്ന മൂത്ത പണിക്കര്‍ ഒരു ശുദ്ധാത്മാവും ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയുള്ള ആളുമായിരുന്നു. അഭ്യാസത്തിന് അവിടെ ആരും ചെല്ലാതെയായതുകൊണ്ട് മൂത്തപണിക്കര്‍ക്കു വളരെ സങ്കടമുണ്ടായി. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ആ ശാമുമേനോന്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ഒരു ദുഷ്ടനെക്കൊണ്ടു ശ്രീകണ്ഠത്തു പണിക്കരുടെ പുരയ്ക്കു തീ വെയ്പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പുരയ്ക്കു തീ പിടിപ്പിച്ചു കത്തുന്നതു കണ്ടിട്ടു മൂത്തപണിക്കര്‍ അതു കെടുത്താന്‍ ശ്രമിക്കാത ധൈര്യസമേതം അതു നോക്കിക്കൊണ്ട് “എന്റെ ഭഗവതീ! ഈ കത്തുന്നത് എന്റെ ഗൃഹമല്ല. ദേവിയുടെ ക്ഷേത്രമാണ്. അവിടുന്നുതന്നെ ഇതിനു സമാധാനമുണ്ടാക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ സമയം ശാമുമേനോന്‍ ഒരു വീടിന്റെ മാളികയിലിരിക്കുകയായിരുന്നു. അയാള്‍ അവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിയപ്പാള്‍ കോവണിയില്‍ നിന്നു കാല്‍ തെറ്റി താഴെ വീണു തല പൊട്ടി മരിച്ചു. അപ്പോഴും ശ്രീകണ്ഠത്തെ പുര മുഴുവനും കത്തികഴിഞ്ഞിട്ടില്ലായിരുന്നു. ആ പുര പോയിട്ട് ഭഗവതിയുടെ കൃപ കൊണ്ടു ക്ഷണത്തില്‍ ശ്രീകണ്ഠത്തു പൂര്‍വ്വാധികം ഭംഗിയായിട്ടു പുരപണി നടന്നു.

ശാമുമേനോന്‍ കഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെ കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടായി തീര്‍ന്നത് ഒരു ചാമുത്തരകനായിരുന്നു. അയാള്‍ കളവായിട്ട് ഒന്നും തുള്ളാറില്ലായിരുന്നു. അയാള്‍ക്കു ഭഗവതിയെക്കുറിച്ചു വളരെ ഭക്തിയും ഭയവും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ക്കു പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം തുള്ളാനെന്നല്ല, എഴുന്നേറ്റു നടക്കാന്‍കൂടി വയ്യാതെ കിടപ്പിലായപ്പോള്‍ വരവുരു വീട്ടിലെ ഒരാള്‍ക്കു ദിവസം പ്രതി കുറച്ചുനേരത്തേക്ക് ഒരു വിറയല്‍ തുടങ്ങി. അതു ക്രമേണ വര്‍ദ്ധിച്ച് ഒടുക്കം അയ്യാള്‍ തുള്ളി ക്ഷേത്രത്തില്‍ച്ചെന്ന് അട്ടഹസിച്ചു. അക്കാലത്ത് ചിറ്റുര്‍ ദേശക്കാര്‍ പിണങ്ങി രണ്ടു കക്ഷികളായി പിരിഞ്ഞിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതില്‍ ഒരു കക്ഷികാര്‍ വരവൂര്‍ക്കാരുടെ ഭാഗത്തും മറ്റവര്‍ തരകന്റെ ഭാഗത്തുമായിരുന്നു. തരകന്റെ ഭാഗത്തായി വരുന്നവര്‍ക്കു വരവൂരുമേനോന്‍ വെളിച്ചപ്പാടാകുന്നതില്‍ സമ്മതമല്ലായിരുന്നു. അതിനാലവര്‍ വാര്‍ദ്ധക്യത്താല്‍ കിടപ്പായിരുന്ന തരകന്റെ മകനായ കൃഷ്ണത്തരകനെ പറഞ്ഞിളക്കിത്തുള്ളിച്ചു. അയാളും ക്ഷേത്രത്തിചെന്ന് അട്ടഹസിച്ചു. അത് മറ്റേക്കക്ഷിക്കാര്‍ക്കെന്നല്ല, അയാളുടെ അച്ഛനുതന്നെയും സമ്മതമല്ലായിരുന്നു. ആ വൃദ്ധന്‍ മകനെ വിളിച്ചു ദേവിയുടെ അനുഗ്രഹമില്ലാതെ ഇങ്ങനെ തുള്ളുന്നതു ദോ‌ഷമാണെന്നു മറ്റും വളരെയഥികം പറഞ്ഞു നോക്കി. അതൊന്നും കൃഷ്ണത്തരകനു സമ്മതമായില്ല. ഒരു ദിവസം ഇതിനെക്കുറിച്ചു വ്യസനിച്ചുകൊണ്ട് ആ വദ്ധന്‍ രാത്രിയില്‍ കിടന്നുറങ്ങിയപ്പാള്‍ ഭഗവതി അയാളുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് ”എന്റെ മകന്‍ ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഒട്ടും വ്യസനി ക്കേണ്ട. ഒരു കൊല്ലം കഴിയുന്നതിനുമുന്പ് ഞാനിതിനു നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കിക്കൊള്ളാം. ഇങ്ങനെയുള്ള മക്കള്‍ ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍ നല്ലത് ഇല്ലാതെയിരിക്കുന്നതാണല്ലോ” എന്നു കല്പിച്ചതായി അയാള്‍ക്കു തോന്നി. അയാളുണര്‍ന്നു കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ ഒരു തേജസ്സു മാത്രം അയ്യാളുടെ അടുക്കല്‍ നിന്നു മറയുന്നതായി അയാള്‍ കാണുകയും ചെയ്തു. ഈ സംഗതി പിറ്റേദിവസം കാലത്ത് പലരോടും, വിശേ‌ഷിച്ചു തന്റെ മകനോടും, പറയുകയുണ്ടായി. കിം ബഹുനാ? ഈ സംഗതിയുണ്ടായിട്ട് ഒരു കൊല്ലം തികയുന്ന ദിവസം കൃഷ്ണത്തരകന്‍ ഒരു കിണറ്റില്‍ വീണു മരിച്ചു. അതില്‍പ്പിന്നെ ഇതുവരെ ചിറ്റുര്‍കാവില്‍ വെളിച്ചപ്പാടുണ്ടായിട്ടില്ല.

ഇനി ഒരു സംഗതികൂടി പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു. ചിറ്റുര്‍ ദേശത്തു ചിറ്റടത്ത് ‘അച്ചുതാനന്ദയോഗി’ എന്നൊരു ദിവ്യനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശി‌ഷ്യനായിട്ടു ‘തെക്കേഗ്രാമം ശങ്കരനാരായണശാസ്ത്രികള്‍’ എന്നൊരു പണ്ഡിതനുമുണ്ടായിരുന്നു. ശാസ്ത്രികള്‍ തന്റെ ഗുരുവായ ആ യോഗിയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം അമാവാസി തോറും പതിവായി ശക്തിപൂജ കഴിച്ചിരുന്നു. പൂജയുള്ള ദിവസം ശാസ്ത്രികള്‍ സന്ധ്യയാകുമ്പോള്‍ കുളി കഴിഞ്ഞു പുരയ്ക്കകത്ത് കയറി വാതിലടച്ചാല്‍ പൂജ കഴിഞ്ഞല്ലാതെ വാതില്‍ തുറക്കാറില്ല. പൂജ കഴിയുമ്പോള്‍ നേരമേകദേശം പാതിരാവായികിക്കും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്.

ഒരാണ്ടില്‍ കുംഭമാസത്തില്‍ അമാവാസിനാള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ പൂജകഴിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയായിരുന്ന അമ്മ്യാര്‍ എന്തോ ആവശ്യത്തിനായി മുറ്റത്തേക്കിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ രാത്രി ഏകദേശം പത്തു നാഴികയായിരുന്നു. വിളക്കും മറ്റും കൂടാതെ ഇരുട്ടത്താണ് അമ്യാര്‍ അങ്ങോട്ടിറങ്ങിയത്. അപ്പോള്‍ ആരോ അവിടെ വന്ന് അമ്യാരുടെ കഴുത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ആഭരണങ്ങളെല്ലാം അറുത്തെടുത്തുകൊണ്ട് ഓടിക്കളഞ്ഞു. അമ്യാര്‍ ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. അതുകേട്ട് അയല്‍പക്കത്തുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാം പരിഭ്രമിച്ച് അവിടെ ഓടിയെത്തി. വിവരമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവരാല്‍ കഴിയുന്ന അന്വേ‌ഷണങ്ങളെല്ലാം ചെയ്തു നോക്കി. എങ്കിലും കള്ളനെ കണ്ടുപിടിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. പൂജ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വാതില്‍ തുറന്ന് ശാസ്ത്രികളും പുറത്തു വന്നു. ഈ സംഗതി അദ്ദേഹവും അറിഞ്ഞു. അദ്ദേഹമാരോടുമൊന്നും മിണ്ടാതെ അവിടെ നിന്നിറങ്ങിനടന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ ചില അയല്‍പക്കക്കാരും ചെന്നു. അവര്‍ നേരെ അച്യുതാനന്ദയോഗിയുടെ അടുക്കലെത്തി. യോഗി മുമ്പേതന്നെ ഈ സംഗതി ദിവ്യദൃ ഷ്ടി കൊണ്ട് കണ്ടറിഞ്ഞിരിരുന്നതിനാല്‍ ശാസ്ത്രികളോട് ”ശാസ്ത്രികളെ! സംഗതി ഞാന്‍അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ക്ഷണത്തില്‍ കാവില്‍ ചെന്നു ദേവിയുടെ സന്നിധിയില്‍ സങ്കടമറിയിക്കൂ. നിവൃത്തിമാര്‍ഗം ഭഗവതി ഉണ്ടാക്കിത്തരും” എന്ന് പറഞ്ഞു. ഉടനെ ശാസ്ത്രികള്‍ കാവിലെത്തി ഭഗവതിയെ സ്തുതിച്ചു. ശാസ്ത്രികള്‍ ഒരു ദ്രുതകവിയുമായിരുന്നതിനാല്‍ സ്തുതി പദ്യമായിട്ടായിരുന്നു. അഞ്ചെട്ടു പദ്യം ചൊല്ലിക്കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ശ്രികോവിലില്‍നിന്ന് ഒരു തേജസ്സ് പുറത്തേക്കുവന്നു നേരെ തെക്കൊട്ടുപോയി. അതിന്റെ പിന്നാലെ ശാസ്ത്രികളും കൂട്ടരും നടന്നു. തേജസ്സ് മേല്‍ഭാഗത്തുകൂടിയും ശാസ്ത്രികളും കൂട്ടരും നിലത്തുകൂടിനടന്നുമാണ് പോയത്. തേജസ്സ് അവിടെയുള്ള പുഴയ്ക്കക്കരെ പട്ടാഞ്ചേരി നായരുടെ വീട്ടിനു സമീപമുള്ള കിണറ്റിനു ഒരു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചിട്ട് മേല്‍ ഭാഗത്തു നിന്നു. ശാസ്ത്രികള്‍ വീട്ടിന്റെ പടിക്കല്‍ചെന്നു വിളിച്ചു പടിവാതില്‍ തുറപ്പിച്ച് ആ വീട്ടിലെ മൂത്ത നായരോട് സംഗതികളെല്ലാം പറഞ്ഞു. ആ നായര്‍ ശാസ്ത്രികളുടെ ശി‌ഷ്യനുമായിരുന്നു. മൂത്ത നായര്‍ ചില സാമാനങ്ങള്‍ അന്ന് പകല്‍ തന്റെ ഭൃത്യന്റെ കയില്‍ കൊടുത്ത് ശാസ്ത്രികളുടെ മഠത്തിലേക്ക് അയച്ചിരുന്നു. അവന്‍ മടങ്ങിവന്നത് രാത്രി പത്തുപന്ത്രണ്ടുനാഴിക കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് മൂത്തനായര്‍ കള്ളന്‍ തന്റെ ഭൃത്യന്‍ തന്നെയെന്നു ഏകദേശം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ആ ഭൃത്യനെ വിളിച്ചുവരുത്തി ചോദ്യം തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ മേല്‍ ഭാഗത്തു നിന്നിരുന്ന ആ തേജസ്സ് ആ ഭൃത്യന്റെ തലക്കുമീതെ വന്നു ഒരു പ്രദക്ഷിണം വെച്ചിട്ട് മറഞ്ഞുപോയി. അപ്പോള്‍ സംഗതി ശാസ്ത്രികള്‍ക്കും മൂത്ത നായര്‍ക്കും കുറച്ചുകൂടി നിശ്ചയമായി. ഉടനെ മൂത്ത നായര്‍ ആ ഭൃത്യനെ മറ്റുള്ള ചില ഭൃത്യന്മാരെക്കൊണ്ട് പിടിപ്പിച്ച് ഒരു മരത്തിന്മേല്‍ ചേര്‍ത്ത് കെട്ടിച്ചിട്ട് മൂത്തനായര്‍ തന്നെ രണ്ടുമൂന്നു വീക്ക് വെച്ചുകൊടുത്തു. അപ്പോള്‍ ആ അടിക്കപ്പെട്ട കള്ളന്‍ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം ഉണ്ടായതുപോലെ പറയുകയും തേജസ്സ് പ്രദക്ഷിണം വെച്ച ആ കിണറ്റിലിറങ്ങി ഒരു പൊതിക്കെട്ടെടുത്ത് കൊണ്ടുവന്നു ശാസ്ത്രികള്‍ക്ക് കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ശാസ്ത്രികള്‍ ആ പൊതി അഴിച്ചുനോക്കിയപ്പോള്‍ അമ്യാരുടെ ആഭരണങ്ങളെല്ലാം അതിലുണ്ടായിരുന്നു. ശാസ്ത്രികള്‍ സന്തോ‌ഷിച്ചു രണ്ടുകയ്യും ഉയര്‍ത്തി മൂത്തനായരെ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട് ആഭരണങ്ങളും കൊണ്ട് മഠത്തിലേക്ക് പോയി. ആ പൊതി കിണട്ടിലിട്ടിരുന്നത് ആ കള്ളന്‍ തന്നെയായിരുന്നു എന്നുള്ളത് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ശാസ്ത്രികള്‍ ആഭരണങ്ങളെല്ലം മഠത്തില്‍ കൊണ്ട് ചെന്നു അമ്യാരുടെ കയ്യില്‍ കൊടുക്കുകയും ഉണ്ടായ സംഗതികളെല്ലാം പറഞ്ഞു കേള്‍പിക്കുകയും ചെയ്തു . അപ്പോള്‍ അമ്യാര്‍ക്കുണ്ടായ സന്തോ‌ഷം എത്രമാത്രമെന്നു പറയാന്‍ പ്രയാസം. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്തേ ശാസ്ത്രികളും അമ്യാരും കുളിച്ചു കാവില്‍പ്പോയി ഭഗവതിയെ വന്ദിച്ച് ചില വഴിപാടുകളും കഴിച്ചു മടങ്ങിവന്നു യഥാപൂര്‍വ്വം സുഖമായി താമസിച്ചു.

ഇങ്ങനെ ചിറ്റൂര്‍കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യങ്ങളും അത്ഭുത പ്രവൃത്തികളും ഇനിയും വളരെ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും വിസ്തരഭയത്താല്‍ ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

ചിറ്റൂര്‍ കാവില്‍ഭഗവതി! ചെറ്റു കഥിച്ചേന്‍, ത്വദീയമാഹാത്മ്യം
തെറ്റുകളുള്ളതശേ‌ഷം! മറ്റും കൃപയാ പൊറുത്തു കാക്കുക മാം

അദ്ധ്യായം 117
കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍

ശ്രീപരശുരാമന്‍ കേരളത്തിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി അഷ്ടവൈദ്യന്മാരെ നിയമിച്ചതുപോലെ ആറ് മാന്ത്രിക കുടുംബക്കാരേയും നിയമിച്ചു. അവരില്‍ മൂന്ന് കുടുംബക്കാര്‍ സന്മന്ത്രവാദികളും ശേഷം കുടുംബക്കാര്‍ ദുര്‍മന്ത്രവാദികളുമായിരുന്നു. സന്മന്ത്രവാദികളില്‍ ഒരു കുടുംബക്കാരനാണ് കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍. അവര്‍ ദുര്‍മ്മന്ത്രവാദങ്ങള്‍ ഒരിക്കലും ചെയ്യുകയില്ല.

കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ ഇല്ലം ആദ്യം ബ്രിട്ടീഷ് മലബാറില്‍ കോട്ടയ്ക്കല്‍സമീപത്തായിരുന്നു. കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ എന്തോ കാരണവശാല്‍സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ഇവരോട് നല്ല രസമില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാലവര്‍ അവിടെനിന്ന് പോന്ന് വള്ളുവനാട് താലൂക്കില്‍ പട്ടാമ്പി തീവണ്ടി സ്റ്റേഷനില്‍ നിന്ന്മൂന്ന് നാഴിക കിഴക്ക് പള്ളിപ്പുറമംശം ദേശത്ത് ചെങ്ങണം കുന്നത്ത് ഭഗവതീക്ഷേത്രത്തിന് സമീപം ഭാരതപ്പുഴയുടെ വടക്കായി ഒരു സ്ഥലത്ത് താമസമാക്കി. എങ്കിലും അവിടേയും അവരുടെ വാസം സ്ഥിരമായില്ല. ഒരു ദിക്കില്‍ താമസമാക്കിയിരുന്ന മുഹമ്മദീയരുടെ ഉപദ്രവം നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ക്ക് ദുസ്സഹമായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ അവിടെ താമസമാക്കിയതിന്റെശേഷം സാമൂതിരിപ്പാടിലെ വിരോധം പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന് സ്വല്‍പ്പമായ ഒരു കാരണവുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. കൊച്ചി രാജസ്വരൂപം വകയായവെളിയങ്കോട് അംശത്തില്‍ ‘പെരുമ്പടപ്പ്’എന്നൊരു ക്ഷേത്രവും ഏതാനും വസ്തുവകകളും ഉണ്ട്. കൊച്ചി രാജാക്കന്മാര്‍ക്ക് തിരുമൂപ്പ് കിട്ടിയാല്‍ അവിടെച്ചെന്ന്‘അരിയിട്ടുവാഴ്ച്ച’ എന്നൊരു ക്രിയ നടത്തുക പതിവാണ്. അതിനുവേണ്ടുന്ന സകലസാധനങ്ങളും ശേഖരിച്ചുകൊടുത്തിരുന്നത് അക്കാലത്ത് കൊച്ചി രാജാക്കന്മാരുടെഇഷ്ടനായിരുന്ന ഒരു കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരീപ്പാടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടും കൂടിയായിരുന്നുസാമൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്ക് നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരോട് വിരോധം വര്‍ദ്ധിച്ചത്. ഇങ്ങനെഎല്ലാം കൊണ്ടും ചെങ്ങണംകുന്നത്തെ താമസം നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ക്ക് ഏറ്റവും ദുഷ്ക്കരമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ കൊച്ചീരാജാവ് അവരെ കുടുംബസഹിതം തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്ക് കൊണ്ടുപോയി. അക്കാലത്ത് ‘മണിയമ്പിള്ളിമന’ എന്ന് പ്രസിദ്ധമായിരുന്ന ബ്രാഹ്മണഗൃഹം അന്യം നിന്നുപോവുകയാല്‍ ആ ഇല്ലവും ഇല്ല്ലം വകയായ സകല വസ്തുവകകളും സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനാല്‍ കൊച്ചീരാജാവ് നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരെ സകുടുംബം ആ ഇല്ലത്ത് കയറ്റിത്താമസിപ്പിക്കുകയും ഇല്ലം വകസകല വസ്തുവകകളും നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ദാനമായിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം അവര്‍ അവിടെനിന്നും കുടുംബസമേതം പോയി തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ താലൂക്കില്‍ അവിണിശ്ശേരി വില്ലേജില്‍ ഒല്ലൂര്‍ തീവണ്ടി സ്റ്റേഷനില്‍ നിന്ന് ഏകദേശം അരനാഴിക പടിഞ്ഞാറ് സ്ഥിരവാസമാക്കി. ഇത് കൊല്ലം 1030-)മാണ്ടാണെന്നാണ് കേള്‍വി. ഇപ്പോഴും അവരുടെ സ്ഥിരവാസം അവിടെത്തന്നെയാണ്. എങ്കിലും ചെങ്ങണംകുന്നത്തും തൃപ്പൂണിത്തുറയിലുമുള്ള ഇല്ലങ്ങളും വസ്തുക്കളുമെല്ലാം ഇപ്പോഴും അവരുടെ കൈവശാനുഭവാത്തില്‍ തന്നെയാണ് ഇരിക്കുന്നത്. എന്നുമാത്രമല്ല, കാര്യങ്ങളന്വേഷിക്കുന്നതിനും മറ്റുമായി ചിലപ്പോള്‍ അവര്‍ ആ രണ്ടു സ്ഥലത്തും പോയി താമസിക്കാറുമുണ്ട്. കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ ചെങ്ങണംകുന്നത്തു ഭഗവതിയെ തങ്ങളുടെ കുടുംബപരദേവതയായിട്ടാണ് വിചാരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുപോരുന്നത്. അതിനാല്‍ അവിടെ ഭജനത്തിനായിട്ടും അവര്‍ ചിലപ്പോള്‍ അവിടെച്ചെന്ന് താമസിക്കാറുണ്ട്.

കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ വേദവേഡാംഗികളിലും മന്ത്രവാദത്തിലും പണ്ടേ തന്നെഅതിനിപുണന്മാരായിരുന്നു. അവരില്‍ ചിലര്‍ നല്ല കവികളുമായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവര്‍ക്ക്അധികം പ്രസിദ്ധി മന്ത്രവാദത്തിലാണ്. അവര്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറെ നിന്ന് അവിണിശ്ശേരിക്ക്മാറിത്താമസിക്കാനിടയായതുതന്നെ അവരുടെ മന്ത്രവാദത്തിന്റെ ശക്തിനിമിത്തമാണെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. അത് എങ്ങനെയെന്ന് ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെപറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

അവിണിശ്ശേരി എന്ന ദേശത്ത് ‘കിഴക്കെക്കാളിക്കാട്’ എന്ന് പ്രസിദ്ധമായിട്ട് ഒരുമനയുണ്ടായിരുന്നു. അനവധി സ്വത്തുക്കളുണ്ടായിരുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ ഒരു കാലത്ത് പുരുഷന്മാരാരുമില്ലാതെയായി. ഒടുക്കം നാല് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ മാത്രംശേഷിച്ചു. അവരില്‍ മൂന്ന് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ മരിച്ചപ്പോഴും ശേഷക്രിയകള്‍ ചെയ്തത് അവിടെ അടുത്തുതന്നെയുള്ള മൂക്കന്നൂരില്ലത്തെ ഒരു നമ്പൂരിയായിരുന്നു. കാളിക്കാട്ടുമനയ്ക്കലെ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ അനേകം മൂര്‍ത്തികളെ സേവിച്ചു പ്രസാദിപ്പിക്കുകയും തങ്ങളുടെ പരദെവതകളാക്കിവെച്ചു പതിവായി പൂജിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നവരായിരുന്നു.അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളുടെ ശേഷക്രിയകള്‍ കഴിച്ചു ശേഷക്കാരനായിച്ചെന്നുചേര്‍ന്ന നമ്പൂരി അവിടെകുടുംബപരദേവതകളായിത്തീര്‍ന്നിരുന്ന മൂര്‍ത്തികളെ വേണ്ടതുപോലെ പൂജിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്യാതിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ഭ്രാന്തുപിടിച്ചു.എന്നുമാത്രമല്ല, ഭ്രാന്തുപിടിച്ച് ഓടിനടന്ന അദ്ദേഹം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍രക്തം ഛര്‍ദ്ദിച്ചു മരിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും അവിടെ പ്രതിദിനമെന്നപോലെ ഓരോ ഭയങ്കരസംഭവങ്ങള്‍ നടന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. അതിനാല്‍ ജനങ്ങള്‍ ഭയം നിമിത്തം ആ മനയ്ക്കല്‍ കയറാതെയായിയെന്നല്ല, ആ മനയുടെ അടുക്കല്‍കൂടി വഴിനടക്കുക പോലും ചെയ്യാതെയായി.അപ്പോള്‍ ഏകാകിനിയായിരുന്ന ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന് അവിടെ കഴിച്ചുകൂട്ടുന്നതിനു വളരെ പ്രയാസമായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനാല്‍ ആ സാധ്വി തൃപ്പൂണിത്തുറെച്ചെന്നു വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ ഈ സങ്കടങ്ങളെല്ലാമറിയിച്ചു. ഉടനെ വലിയതമ്പുരാന്‍തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടിനെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി“കാളികാട്ടില്ലത്തു ചെന്ന് അവിടെ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം ഒഴിച്ചുകൊടുക്കണ”മെന്ന് കല്‍പ്പിച്ചു. നമ്പൂരിപ്പാട് ആ ഇല്ലത്തുചെന്ന് സംഗതികളെല്ലാം സൂക്ഷ്മമായി അന്വേഷിച്ചറിയുകയും കാളികാട്ടുനമ്പൂരിമാരുടെ പരദേവതകളായിരുന്ന മൂര്‍ത്തികള്‍ക്കെല്ലാം യഥാവിധി പൂജകളും മറ്റും നടത്തി അവരെ സന്തോഷിപ്പിക്കുകയും അപ്പോള്‍ അവിടെ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്ന ഉപദ്രവങ്ങളെല്ലാം നീങ്ങുകയും അതറിഞ്ഞ് അവിടെ ദാസ്യപ്രവൃത്തിക്കും മറ്റും വേണ്ടുന്നവരെല്ലാംചെന്നുതുടങ്ങുകയും അപ്പോള്‍ ഏകാകിനിയായിരുന്ന ആ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ ദുഃഖവും ഭയവുമെല്ലാമൊഴിഞ്ഞ് അവര്‍ക്ക് സുഖമാവുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ മൂര്‍ത്തികളെയെല്ലാം യഥാവിധി പൂജിച്ചും സേവിച്ചും സന്തോഷിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിന് മതിയായവര്‍ മറ്റാരുമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ കല്പനപ്രകാരം നമ്പൂരിപ്പാട് പിന്നെയും ആ ഇല്ലത്തുതന്നെ താമസിച്ചു.

അനന്തരം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടെ ഏകയായി ശേഷിച്ചിരുന്ന ആ അന്തര്‍ജ്ജനവും കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും അവരുടെ അപരക്രിയകളും നമ്പൂരിപ്പാടുതന്നെനടത്തുകയും ആ സംഗതി വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും അപ്പപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് “ഇനി നിങ്ങളെല്ലാവരുംഇവിടെനിന്ന് (തൃപ്പൂണിത്തുറെനിന്ന്) മാറി കുടുംബസഹിതം ആ കാളികാട്ടില്ലത്തുചെന്ന് താമസിച്ചുകൊള്ളണം. അന്യം നിന്നതായ ആ ഇല്ലവും ആ ഇല്ലംവകയായിട്ടുള്ള സകല വസ്തുവകകളും നിങ്ങള്‍ക്കായി തന്നിരിക്കുന്നു” എന്ന് കല്‍പ്പിക്കുകയും അപ്രകാരം തിട്ടൂരം അയച്ചുകൊറ്റുക്കുകയും അക്കാലം മുതല്‍ കല്ലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ സ്ഥിരവാസം അവിടെയാകുകയും ചെയ്തു. ഇപ്രകാരമാണ് കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ സ്ഥിരവാസം തൃപ്പൂണിത്തുറനിന്ന് മാറി അവിണിശ്ശേരിയിലായത്. നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ അവിടെ സ്ഥിരവാസമായ കാലം മുതല്‍ ആ മനയുടെ പേര് ‘കല്ലൂര്‍മന’യെന്നായി. എങ്കിലും അവിടെ സമൂപസ്ഥന്മാരായവരെല്ലാം ഇപ്പോഴും കാളികാട്ടുമനയെന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ വലിയ മന്ത്രവാദികളായിത്തീര്‍ന്നതിനു പല കാരണങ്ങള്‍ ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവരുന്നുണ്ട്. അവയില്‍ ചിലത് താഴെപ്പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു:

കല്ലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ സകുടുംബം ചെങ്ങണംകുന്നത്ത് പാര്‍ത്തിരുന്ന കാലത്ത് അവിടെനിന്ന് ഒരു നമ്പൂരിപ്പാട് തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ച്ചേന്ന് വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജനം തുടങ്ങി. ഭജനം വളരെ നിഷ്ഠയോടുകൂടിയാണ് നടത്തിയിരുന്നത്. രണ്ടുനേരവും നട തുറക്കുമ്പോഴേക്ക് കുളികഴിച്ച് ക്ഷേത്രത്തിലെത്തും. പിന്നെ നടയടയ്ക്കുന്നതു വരെ ജപിച്ചുകൊണ്ടും ഈശ്വരധ്യാനം ചെയ്തുകൊണ്ടും മണ്ഡപത്തില്‍ത്തന്നെ ഇരിക്കും. അങ്ങനെയായിരുന്നു പതിവ്. ഇടയ്ക്ക് സന്ധ്യാവന്ദനത്തിന് സമയമാകുമ്പോള്‍ അതിനു മാത്രമേ അവിടെനിന്ന് എഴുന്നേറ്റുപോവുകയുള്ളു അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെയും അവിടെത്തന്നെ വന്നിരിക്കും. ഉച്ചയ്ക്ക് ഒരു നേരം‌മാത്രം സ്വല്‍പ്പം ഭക്ഷണം കഴിക്കും. പിന്നെ ജലപാനമ്പോലും പതിവില്ലായിരുന്നു.

അങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരം നമ്പൂരിപ്പാട് ഈശ്വരധ്യാനത്തോടുകൂടിയിരുന്നപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ അത്താഴപൂജയും തൃപ്പുകയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു. അദ്ദേഹം അതൊന്നും അറിയില്ല. അദ്ദേഹം ധ്യാനത്തില്‍നിന്നുണര്‍ന്ന് കണ്ണുതുറന്ന് നോക്കിയപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ശാന്തിക്കാര്‍ മുതലായവരാരുമില്ലായിരുന്നു. നട അടച്ചിരിക്കുന്നതായും കണ്ടു. ‘ഇനി എന്താണ് വേണ്ടത്’ എന്ന് വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെയിരുന്നപ്പോള്‍ എവിടെനിന്നോ ഒരു ഗ്രന്ഥം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുന്‍പില്‍ വന്നുവീണു. അതെടുത്തുവെച്ചുംകൊണ്ട് അദ്ദേഹം പിന്നെയും വിചാരമഗ്നനായി അവിടെത്തന്നെയിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും കുളിക്കാന്‍ പോകാനുള്ള നേരമായതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കുളിക്കാന്‍ പോയി. ശാന്തിക്കാര്‍ കുളിച്ചുവന്ന് നട തുറന്നപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിപ്പാടും കുളിയും മറ്റും കഴിച്ചു പതിവുപോലെ മണ്ഡപത്തിലെത്തി. അദ്ദേഹം പിന്നെയും നിഷ്ഠയോടുകൂടി ഭജിച്ചുകൊണ്ട് യഥാപൂര്‍വ്വം അവിടെത്തന്നെ താമസിച്ചു.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍കൂടി കഴിഞ്ഞതിന്റെശേഷം ഒരു ദിവസം പാര്‍വ്വതീപരമേശ്വരന്മാര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ മുമ്പില്‍ പ്രത്യക്ഷീഭവിക്കുകയും ഭഗവാന്‍ അദ്ദേഹത്തോട് “ഇനി ഭജനം മതിയാക്കി ഇല്ലത്തേക്ക് പോകാം. ഇവിടെ കിട്ടീട്ടുള്ള ഗ്രന്ഥം ഞാന്‍ ഇട്ടുതന്നതാണ്. അതു നോക്കി അതില്‍പ്പറണ്‍ജിരിക്കുന്നതുപോലെ ചെയ്തുകൊണ്ടാല്‍ സര്‍വ്വവും സഫലമാകും. ആ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ അവസാനഭാഗത്ത് പറഞ്ഞിട്ടുള്ള വിധിപ്രകാരം ഭഗവതിസ്സേവ കഴിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ സകലകാര്യങ്ങളും സാധിക്കും. സാധാരണമായിട്ടുള്ള ഭഗവതിസ്സേവയേക്കാള്‍ കുറച്ചുകൂടി വിസ്തരിച്ചാണ് ഗ്രന്ഥത്തില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അതിനാല്‍ ഈ വിധിപ്രകാരം കഴിക്കുന്ന ഭഗവതിസ്സേവയുടെ പേര് ‘വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ’ എന്നാക്കിക്കൊള്ളണം. ഞാന്‍ ഈ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതൊന്നിനും യാതൊരു വ്യത്യാസവും വരുന്നതല്ല. ഞങ്ങള്‍ രണ്ടുപേരും വേണ്ടതുപോലെ പ്രസാദിച്ചിരിക്കുന്നു” എന്നരുളിചെയ്തിട്ട് ഭഗവാന്‍ ദേവിയോടുകൂടി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് പാര്‍വ്വതീ പരമേശ്വരന്മാര്‍ മറഞ്ഞ ആ ദിക്കു നോക്കി സാഷ്ടാംഗം വീണു നമസ്ക്കരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന് അപ്പോഴുണ്ടായ സന്തോഷാത്ഭുതപാരവശ്യം എത്രമാത്രമെന്നും ഏതുപ്രകാരമെന്നും പറവാന്‍ പ്രയാസം. നമ്പൂരിപ്പാട് ആ രാത്രി അവിടെക്കഴിച്ചു കൂട്ടിയതിന്റെശേഷം പിറ്റേദിവസം കാലത്തെ കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും കഴിച്ച് അവിടെ ‘ശ്രീമൂലസ്ഥാനം’ മുതല്‍ വേണ്ടുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം വന്ദനവും ദര്‍ശവും കഴിച്ചിട്ടു മനയ്ക്കലേക്ക് പോയി. കല്ലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ വലിയ മന്ത്രവാദികളായിത്തീര്‍ന്നത് ശ്രീപരമേശ്വരന്റേയും ശ്രീപാര്‍വ്വതിയുടേയും പ്രസാദംകൊണ്ടും ഭഗവാന്റെ ഉപദേശപ്രകാരമുള്ള വലിയ ഭഗവതിസ്സേവകൊണ്ടും ഭഗവാന്‍ പ്രസാദിച്ചുകൊടുത്ത ഗ്രന്ഥം‌മൂലവുമാണ്. വേറെയും ചില കാരണങ്ങളില്ലെന്നില്ല. അവയും യഥാവസരം പിന്നാലെ പ്രസ്താവിക്കാന്‍ നോക്കാം. ഏതെങ്കിലും പ്രസ്തുത നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരേര്‍പ്പാട് നിശ്ചയിച്ചു. അതെങ്ങനെയെന്നാല്‍ കല്ലൂര്‍മനയ്ക്കലുണ്ടാകുന്ന പുരുഷന്മാരെയെല്ലാവരും സമാവര്‍ത്തനം കഴിഞ്ഞാലുടനെ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ ഒരു സംവത്സരഭജനം നടത്തണമെന്നും അത് കഴിഞ്ഞിട്ടില്ലാതെ മന്ത്രവാദം ചെയ്തുതുടങ്ങരുതെന്നുമാണ്. ആ ഏര്‍പ്പാട് ഇപ്പോഴും അവിടെ ശരിയായി നടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഈ ഏര്‍പ്പാട് നിശ്ചയിക്കുകയും വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജിച്ചു പാര്‍വ്വതീപരമേശ്വരന്മാരെ പ്രത്യക്ഷീകരിക്കുകയും ചെയ്ത ആ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ പേര് ‘കുമാരസ്വാമി’ എന്നായിരുന്നത്രെ.

ഈ കുമാരസ്വാമി നമ്പൂരിപ്പാട് വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലെ സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞു മനയ്ക്കല്‍ മടങ്ങിയെത്തീട്ട് ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെശേഷം കാശി, രാമേശ്വരം മുതലായ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളില്‍പ്പോയി ഗംഗാസ്നാനം, സേതുസ്നാനം മുതലായവയുംകൂടി നിര്‍വ്വഹിച്ചു. അദ്ദേഹം രാമേശ്വരത്തുനിന്ന് മടങ്ങിവരും വഴി തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി മഹാരാജസന്നിധിയില്‍ച്ചെന്നു മുഖം കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്ന് തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്നത് കൊല്ലം 973-)മാണ് കുംഭമാസത്തില്‍ നാടുനീങ്ങിയ കാര്‍ത്തികതിരുനാള്‍ രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ടായിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈ നമ്പൂരിപ്പാടിനെക്കുറിച്ച് മുമ്പേതന്നെ കേട്ടറിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ അവിടെ യഥായോഗ്യം സ്വീകരിക്കുകയും സല്‍ക്കരിക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് അവിടെ ജനങ്ങള്‍ക്ക് അതിദുസ്സഹമായ ഒരുപദ്രവം നേരിട്ടിരുന്നു. 933-ആമാണ്ട് നാടുനീങ്ങിയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് രാജദ്രോഹികളായിരുന്ന എട്ടുവീട്ടില്‍ പിള്ളമാരെയെല്ലാം പിടിപ്പിച്ചു പടിഞ്ഞാറെ കടല്‍പ്പുറത്ത് കൊണ്ടുപോയി കഴുത്തുവെട്ടി കടലിലേക്ക് തള്ളുകയും അവരുടെ സ്ത്രീകളെയല്ലാം പിടിച്ച് സമുദ്രതീരവാസികളായ മുക്കുവര്‍ക്ക് കൊടുക്കുകയും ചെയ്താണല്ലോ അവരുടെ വംശം നശിപ്പിച്ചത്. ആ പിള്ളമാരുടെ പരേതാന്മാക്കളും അവര്‍ സേവിച്ചിരുന്ന ഉഗ്രമൂര്‍ത്തികളുമാണ് അന്ന് ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നത്. ആ പിള്ളമാരുടെ ശേഷക്രിയകള്‍ ചെയ്‌വാനാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ലല്ലോ.

“ആബ്ദദീക്ഷാദിലോപേന
പ്രേതാ യാന്തി പിശാചതാം
സ്വജനാല്‍ ബാധമാനസ്തേ
വിചരന്തി മഹീതലേ”

എന്നാണല്ലോ പ്രമാണം. ആ മൂര്‍ത്തികളുടെ ഉപദ്രവം ജനങ്ങള്‍ക്ക് മിക്ക ദിവസങ്ങളിലും ഉണ്ടായിരുന്നു. വിശേഷിച്ച് ചൊവ്വാഴ്ച്ചയും വെള്ളിയാഴ്ച്ചയും രാത്രിയില്‍ മദ്ധ്യയാമത്തിങ്കലായിരുന്നു അതികലശലായിരുന്നത്. ആ പിശാചുക്കളുടെയും മൂര്‍ത്തികളുടെയും സഞ്ചാരം കടല്‍പ്പുറം മുതല്‍ പടിഞ്ഞാറേക്കോട്ടവാതില്‍ വരെയായിരുന്നു. പത്മനാഭസ്വാമിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയംകൊണ്ടോ എന്തോ അവര്‍ കോട്ടയ്ക്കകത്ത് കടക്കാറില്ല. പത്ത് നാഴിക രാത്രിയാകുമ്പോള്‍ അവരെല്ലാവരും കൂടി കൂട്ടംകൂടി കടല്‍പ്പുറത്തുനിന്ന് കിഴക്കോട്ട് പുറപ്പെടും. പിന്നെ പത്തു നാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ വരെ ആ പ്രദേശത്തൊക്കെ അവരുടെ സഞ്ചാരമാണ്. അതിനിടയ്ക്ക് മനുഷ്യരായിട്ടുള്ളവരെ ആരെയെങ്കിലും കണ്ടാല്‍ അവര്‍ കഥകഴിക്കും. അതിനാല്‍ അക്കാലത്ത് ആരും പുറത്തിറങ്ങി സഞ്ചരിക്കാറില്ല. എന്നുമാത്രമല്ല, അക്കാലത്ത് ആ പ്രദേശത്തെങ്ങും ആരും പാര്‍ത്തിരുന്നുമില്ല. ഈ മൂര്‍ത്തികള്‍ ഉറക്കെ അലറുകയും അട്ടഹസിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് സഞ്ചരിച്ചിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ പ്രദേശത്തെങ്ങും ആര്‍ക്കും പേടിച്ചിട്ടു പുരയ്ക്കകത്തുപോലും കിടന്നുറങ്ങാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. ഈ ഉപദ്രവമൊഴിക്കുന്നതിന് മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അനേകം മന്ത്രവാദികളെ വരുത്തി പലതും ചെയ്യിച്ചുനോക്കി. ഒന്നുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോളാണ് കുമാരസ്വാമിനമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെ ചെന്നുചേര്‍ന്നത്.

നമ്പൂരിപ്പാട് മുഖം കാണിച്ചപ്പോള്‍ത്തന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഈ സംഗതികളെല്ലാം അദ്ദേഹത്തോട് കല്‍പ്പിക്കുകയും ഏതുവിധവും ഈ ഉപദ്രവം മാറ്റിക്കൊടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. സംഗതികളെല്ലാം കേട്ടുമനസ്സിലാക്കിയതിന്റെ ശേഷം നമ്പൂരിപ്പാട് “ആട്ടെ, ഞാനൊരു എഴുത്തെഴുതിക്കൊടുത്താല്‍ അതും‌കൊണ്ടുപോയി കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ അകത്തുനില്‍ക്കുകയും ആ മൂര്‍ത്തികള്‍ പുറത്തുവരുമ്പോള്‍ അത് അവരുടെ അടുക്കലേക്ക് എറിഞ്ഞുകൊടുക്കുകയും ചെയ്‌വാന്‍ ധൈര്യമുള്ളവര്‍ ഇവിടെ ആരെങ്കിലുമുണ്ടോ?” എന്ന് ചോദിച്ചു. അതിന് മറുപടിയായി “അതിനാരെങ്കിലുമുണ്ടാകും” എന്ന് കല്‍പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “എന്നാല്‍ അത് ഇന്നുതന്നെ വേണം. ഇന്ന് വെള്ളിയാഴ്ച്ചയാണല്ലോ, ഞാന്‍ പോയി കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനാദികളും അത്താഴവും കഴിച്ചുവരാം” എന്ന് പറയുകയും അതിനെ സമ്മതിച്ച് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരാളെക്കൂട്ടി നമ്പൂരിപ്പാടിനെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്ക് കേമമായിട്ട് അത്താഴത്തിനും മറ്റും കല്‍പ്പിച്ചു ചട്ടംകെട്ടിയിരുന്നു എന്നുള്ളത് പ്രത്യേകം പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എട്ട് നാഴിക രാത്രിയായപ്പോഴേക്കും നമ്പൂരിപ്പാട് കുളിയും അത്താഴവും മറ്റും കഴിച്ച് തിരുമുമ്പാകെ എത്തി. അപ്പോഴേക്കും തിരുമനസ്സിലെ അത്താഴമമൃതേത്തും കഴിഞ്ഞിരുന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “ഒരോലയും എഴുത്താണിയും (നാരായവും) വേണം” എന്ന് പറയുകയാല്‍ കല്‍പനപ്രകാരം ഒരാള്‍ അവ അവിടെക്കൊണ്ടുചെന്ന് കൊടുത്തു. നമ്പൂരിപ്പാട് ആ ഓലയെടുത്ത് വാര്‍ന്നു മുറിച്ച് അതില്‍ എന്തോ എഴുതി മടക്കിക്കെട്ടിവെച്ചു. അപ്പോഴേക്കും ഒരു പട്ടാളശ്ശിപായി അവിടെ എത്തുകയാല്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇതാ, ഈ ആളാണ് എഴുത്ത് കൊണ്ടുപോകുന്നത്” എന്ന് കല്‍പ്പിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാട് ആ എഴുത്ത് ആ ശിപായിയുടെ കൈയ്യില്‍ കൊടുത്തിട്ട് “ഇത് പടിഞ്ഞാറെ കോട്ടവാതില്‍ക്കല്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് ആ ദുഷ്ടമൂര്‍ത്തികള്‍ അവിടെ വരുമ്പോള്‍ അകത്തു നിന്നുകൊണ്ട് പുറത്തേക്ക് എറിഞ്ഞുകൊടുക്കണം. അപ്പോള്‍ അവര്‍ എന്തു ചെയ്യുന്നു എന്നറിഞ്ഞ് ആ വിവരം ഇവിടെ വന്ന് പറയുകയും വേണം.” എന്നു പറയുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ ശിപായി ആ എഴുത്തും കൊണ്ട് ഒരു കുതിരപ്പുറത്തുകയറി ഓടിച്ചു പടിഞ്ഞാറെ കോട്ടവാതില്‍ക്കലെത്തി. അപ്പോഴേക്കും ആ ദുഷ്ടമൂര്‍ത്തികളുടെ അലര്‍ച്ച കേട്ടുതുടങ്ങി. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവരെല്ലാവരും കോട്ടവാതില്‍ക്കലെത്തി. അപ്പോള്‍ ആ ശിപായി ധൈര്യസമേതം കോട്ടയ്ക്കകത്ത് നിന്നുകൊണ്ട് നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ എഴുത്ത് അവരുടെ അടുക്കലേക്ക് വലിച്ചെറിഞ്ഞു. ആ എഴുത്ത് അവരുടെ അടുക്കല്‍ എത്തിയ ക്ഷണത്തില്‍ ആ മൂര്‍ത്തികളെല്ലാം ആര്‍ത്തനാദം പുറപ്പെടുവിച്ചുകൊണ്ട് പോയിരുന്ന ശിപായി മടങ്ങിവന്ന് ആ വിവരമെല്ലാം തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “ആ ഉപദ്രവം അങ്ങനെയൊഴിഞ്ഞു. ഇനി ആ ദുഷ്ട മൂര്‍ത്തികളുടെ ഉപദ്രവം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാവുകയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ”ഞാനും അങ്ങനെതന്നെ വിശ്വസിക്കുന്നു” എന്ന് കല്‍പ്പിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാടിനെ കിടക്കാന്‍ കല്‍പ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പള്ളിയറയിലേക്ക് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേദിവസം നമ്പൂരിപ്പാട് തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് യാത്രയറിയിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന് വീരശൃം‌ഖല മുതലായ അനേകം സമ്മാനങ്ങളും യാത്രച്ചെലവുവകയ്ക്ക് ആയിരം പണവും കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്തു. നമ്പൂരിപ്പാട് അവയെല്ലാം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് അന്നുതന്നെ സസന്തോഷം സ്വദേശത്തേയ്ക്ക് പോവുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ എഴുത്ത് കണ്ട് പേടിച്ചോടിപ്പോയ ദുര്‍മ്മൂര്‍ത്തികളുടെ ഉപദ്രവം അതില്‍പിന്നെ ആ ദേശത്തെങ്ങും ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഈ കുമാരസ്വാമിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ രണ്ടാമത്തെ പൗത്രന്‍ ഉണ്ടായപ്പോള്‍ത്തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് ആയുസ്സ് കുറവാണെന്ന് ചിലര്‍ പറയുകയാല്‍ കുമാരസ്വാമിനമ്പൂരിപ്പാട് പ്രസിദ്ധ ജ്യോത്സ്യനായിരുന്ന കാരക്കാട്ട് ഈശ്വരവാരിയരെക്കൊണ്ട് ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ജാതകമെഴുതിച്ചു. ഈശ്വരവാരിയര്‍ പറയുന്നതും എഴുതിക്കൊടുക്കുന്നതുമൊന്നും തെറ്റുകില്ലെന്നായിരുന്നു ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. അത് വാസ്തവമായിരുന്നു. ഈശ്വരവാരിയര്‍ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രങ്ങളെല്ലാം പഠിച്ചുകഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം മുക്കാല്‍ വ്യാഴവട്ടക്കാലം (ഒന്‍പത് കൊല്ലം) കാരക്കാട്ട് സുബഹ്മണ്യസ്വാമിയെ നിഷ്ഠയോടുകൂടി ഭജിച്ച് പ്രസാദിപ്പിച്ച മഹാനാണ്. പിന്നെ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞാല്‍ ശരിയാകാതെയിരിക്കുമോ? അദ്ദേഹം ജാതകത്തില്‍ എഴുതിക്കൊടുത്തത് ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട് ഇതുപത് വയസ്സ് തികയുന്നതിനുമുന്‍പ് വസൂരിദീനത്താല്‍ മരിക്കും എന്നായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, മരിക്കുന്ന ആണ്ടും മാസവും തീയതിയും നാഴികയും വിനാഴികയും എഴുതിക്കൊടുത്തു. അത് കണ്ടപ്പോള്‍ കുമാരസ്വാമി നമ്പൂരിപ്പാട് മുത്ലായവര്‍ക്ക് വളരെ സങ്കടമുണ്ടായി എന്നുള്ളത് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എനിലും ആ മനയ്ക്കലുള്ളവര്‍ ഈ വര്‍ത്തമാനം പരസ്യമാക്കിയില്ല.

ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട് മുറയ്ക്ക് വളര്‍ന്നുവരികയും യഥാകാലം അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമാവര്‍ത്തനം വരെയുള്ള ക്രിയകളൊക്കെ കഴിയുകയും ചെയ്തു. അനന്തരമദ്ദേഹം പിതാമഹന്റെ നിശ്ചയപ്രകാരം തൃശ്ശിവപേരൂരെത്തി വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലെ സം‌വത്സരഭജനവും നിര്‍വ്വഹിച്ചുകൊണ്ടു മനയ്ക്കല്‍ മടങ്ങിയെത്തി. അപ്പോളദ്ദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജാതകം ഈശ്വരവാരിയര്‍ ഇന്നിന്ന പ്രകാരമാണ് എഴുതിക്കൊറ്റുത്തിരിക്കുന്നതെന്നുള്ള വിവരം എങ്ങനെയോ അറിയുകയും “വസൂരിബാധയെത്തടുക്കുന്നതിനുള്ള ശക്തി ഭഗവതിക്കുള്ളതുപോലെ മറ്റാര്‍ക്കുമില്ലല്ലോ” എന്ന് വിചാരിച്ച് അടുത്ത ദിവസംതന്നെ ചെങ്ങണംകുന്നത്ത് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിലെത്തി ഭജനം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. ആ ഭജനവും കഠിന നിഷ്ഠയോടുകൂടുത്തന്നെയായിരുന്നു. കാലത്ത് ശാന്തിക്കാരന്‍ വന്ന് നട തുറക്കുമ്പോഴേക്കും ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട് കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനവും കഴിച്ച് അമ്പലത്തിലെത്തും. പിന്നെ ഉച്ചപൂജ കഴിഞ്ഞ് നടയടയ്ക്കുന്നതുവരെ ജപവും നമസ്ക്കാരവും മറ്റുമായിട്ട് അവിടെത്താമസിക്കും. ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞ് നടയടച്ചാല്‍ ഇല്ലത്തേക്ക് മടങ്ങും. അവിടെച്ചെന്നാല്‍ ഇല്ലത്ത് തേവാരപ്പുരയില്‍ കുടിയിരുത്തിയിരിക്കുന്ന ചെങ്ങണംകുന്നത്ത് ഭഗവതിക്ക് ഒരു പൂജ കഴിക്കും. അതിന് നിവേദ്യത്തിന് നാഴിയരിയാണ് പതിവുവെച്ചിരിക്കുന്നത്. പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ ആ ചോറുമാത്രം ഉപ്പ് കൂടാതെ അദ്ദേഹം ഊണ് കഴിക്കും. അങ്ങനെ ഒരു നേരം മാത്രമേ അദ്ദേഹം ഊണ് കഴിച്ചിരുന്നുള്ളൂ. വൈകുന്നേരം നട തുറക്കുമ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രത്തിലെത്തും. പിന്നെ അത്താഴപ്പൂജ കഴിഞ്ഞ് നട അടയ്ക്കുന്നതുവരെ അദ്ദേഹം ദേവിയെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെയിരിക്കും. ഇങ്ങനെയൊക്കെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭജനം.

ഇങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഈശ്വരവാരിയര്‍ എഴുതിക്കൊടുത്തിരുന്ന ജാതകപ്രകാരം ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ചരമഗതിക്ക് ദിവസമായി. അന്ന് വൈകുന്നേരം അദ്ദേഹം ഭാരതപ്പുഴയില്‍ച്ചെന്ന് കുളിച്ചൂത്തു ജപിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന സമയം ആ പുഴവക്കത്തു നിന്നിരുന്ന രണ്ടരയാലുകളില്‍ ഒന്നില്‍നിന്ന് എന്തോ ഒരു മൂര്‍ത്തി ഏറ്റവും ഊക്കോടുകൂടി പുഴയിലേക്ക് ചാടി. അതിന്റെ പതനശക്തി നിമിത്തം നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ മേലൊക്കെ വെള്ളം തെറിച്ചു. എങ്കിലും അതൊന്നും വകവെക്കാതെ അമ്പലത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. മറ്റേ ആലിന്റെ ചുവട്ടിലെത്തിയപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാം‌ഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ അവിടെ നിന്നിരുന്നു. ആ സ്ത്രീയെക്കുറിച്ചും ഒന്നും വിചാരിക്കാതെ അദ്ദേഹം പിന്നെയും നടന്നു തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ തലയ്ക്ക് വല്ലാത്ത ഒരു ഘനവും മുഖത്തും മേലുമൊക്കെ ഒരു വലിച്ചിലും ദേഹത്തിന് ആകപ്പാടെ ഒരു ക്ഷീണവും വന്നു ബാധിച്ചു. ക്ഷേത്രത്തിലോളം നടക്കുന്ന കാര്യം പ്രയാസമെന്ന് തോന്നുകയാല്‍ അദ്ദേഹം മനയ്ക്കലേക്ക് തന്നെ പോയി. അവിടെച്ചെന്ന് ഒരു കണ്ണാടിയെടുത്ത് നോക്കിയപ്പോള്‍ മുഖത്തും മേലുമൊക്കെ വസൂരിക്കുരുക്കള്‍ പുറപ്പെട്ടുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു. ഉടനെ അദ്ദേഹം അമ്മയെ വിളിച്ച് “അമ്മേ! ഈച്ചരന്‍ എഴുതിത്തന്നത് ശരിയായി. എന്റെ മേലൊക്കെ വസൂരിക്കുരുക്കള്‍ പുറപ്പെട്ടുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. നിങ്ങളാരും വ്യസനിക്കരുത്. ഈശ്വരവിധി നീക്കാനാര്‍ക്കും കഴിയുന്നതല്ലല്ലോ” എന്ന് പറഞ്ഞിട്ട് തേവാരപ്പുറയില്‍ക്കടന്ന് അവിടെക്കുടിയിരുത്തിയിരുന്ന ചെങ്ങണം‌കുന്നത്ത് ഭഗവതിയുടെ വിഗ്രഹമെടുത്ത് കിഴക്കിനിയില്‍ കൊണ്ടുചെന്ന് വെച്ചുകൊണ്ട് “ ഇതുവരെ ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചതിന്റെ ഫലമിതാണല്ലോ” എന്ന് പറയുകയും ആ വിഗ്രഹം വലത്തുകാല്‍കൊണ്ട് തട്ടി നടുമുറ്റത്തേക്ക് ഇടുകയും ചെയ്തതിന്റെശേഷം ശയനസ്ഥലത്തു കടന്ന് വാതിലടച്ച് സാക്ഷയിടുകയും അവിടെയൊരു പായയെടുത്തിട്ട് അതില്‍ക്കിടക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരമദ്ദേഹം ഈശ്വരവാരിയര്‍ക്ക് ജ്യോതിശ്ശാത്രത്തിലുള്ള പാണ്ഡിത്യത്തേയും ഭഗവതിയുടെ കൃപയില്ലായ്മയേയും കുറിച്ച് വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അങ്ങനെ കിടന്നപ്പോള്‍ സ്വല്‍പ്പമൊന്ന് മയങ്ങി. അപ്പോള്‍ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് നിന്നുകൊണ്ട് “ഹേ! എന്താ എന്റെ പേരിലും മുഷിച്ചിലായോ? ആ ആലിന്മേല്‍നിന്ന് പുഴയിലേക്ക് ചാടിയത് വസൂരിമാലയായിരുന്നു. ആ വെള്ളം തെറിച്ചതുകൊണ്ടാണ് ഇതുണ്ടായത്. ഭയപ്പെടരുതെന്ന് വിചാരിച്ചാണല്ലോ ഞാന്‍ മറ്റേ ആല്‍ത്തറയ്ക്കല്‍ വന്ന് നിന്നിരുന്നത്. അതുകൊണ്ടും ഫലമുണ്ടായില്ല. ആട്ടെ, എങ്കിലും ഭയപ്പെടേണ്ട. ഇതിനേക്കാള്‍ കഠിനമായി വന്നാലും ഞാന്‍ മാറ്റുമല്ലോ” എന്ന് പറയുകയും, തന്റെ വസ്ത്രാഞ്ചലം കൊണ്ട് മുടിമുതല്‍ അടിയോളം ഒന്നുഴിയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ സുഖക്കേടുകളെല്ലാം മാറി അദ്ദേഹം സ്വസ്ഥനായിത്തീര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മേലുണ്ടായിരുന്ന കുരുക്കളെല്ലാം മാഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. ആ സ്ത്രീ “എന്നെ രക്തമണിഞ്ഞ് കാണാനായിട്ടാണോ എന്റെ കൈയ്യൊടിച്ചത്?” എന്ന് വീണ്ടും ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കണ്ണുതുറന്ന് നോക്കുകയും ആ സ്ത്രീയുടെ വലതു കൈപ്പടം (കൈയിന്റെ പത്തി) പൊട്ടി ചോരയൊലിക്കുന്നതായിക്കാണുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ഈ സ്ത്രീ സാക്ഷാല്‍ ഭഗവതിതന്നെയാണെന്ന് മനസ്സിലാവുകയാല്‍ അദ്ദേഹമെഴുന്നേറ്റ് ദേവിയുടെ പാദത്തിങ്കല്‍ വീണ് സാഷ്ടാംഗമായി നമസ്ക്കരിച്ചുകൊണ്ട് “ സര്‍വ്വാപരാധങ്ങളും ക്ഷമിക്കേണ”മെന്നപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ ദേവി അദ്ദേഹത്തെ അനുഗ്രഹിക്കുകയും “എല്ലാം ഞാന്‍ ക്ഷമിച്ചിരിക്കുന്നു. എങ്കിലും വലത്തുകാല്‍കൊണ്ട് എന്നെ തൊഴിച്ചതിന്റെ ഫലം നിങ്ങളുടെ കുടുംബത്തില്‍ രണ്ടാമന്മാരായി ജനിക്കുന്നവരെല്ലാവരും അനുഭവിക്കും” എന്നരുളിച്ചെയ്തിട്ട് മറയുകയും ചെയ്തു.

ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട് ശയനഗൃഹത്തില്‍ക്കടന്ന് വാതിലടച്ച് സാക്ഷയിട്ടു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുതല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മ “വസൂരിയാണെങ്കിലും എനിക്ക് എന്റെ ഉണ്ണിയെക്കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ടു കരഞ്ഞു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ചിലര്‍ “വസൂരിദീനക്കാരെ പേരു പറഞ്ഞു വിളിക്കുകയും അവര്‍ കിടക്കുന്നിടത്തു ചെന്നു വാതിലുനു മുട്ടുകയും ചെയ്യുന്നത് വിഹിതമല്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് ആ അന്തര്‍ജ്ജനം “എന്നാല്‍ വാതില്‍ വെട്ടിപ്പൊളിക്കണം. എനിക്ക് എങ്ങനെയെങ്കിലും എന്റെ ഉണ്ണിയെ കാണണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു ചിലര്‍ വാതില്‍ വെട്ടിപ്പൊളിക്കാനായി ചില ആയുധങ്ങളൂംകൊണ്ടു വാതില്‍ക്കലെത്തി. അപ്പോള്‍ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാടു വാതില്‍ തുറന്നു പുറത്തുവരികയും “അമ്മേ! നമ്മുടെ ഭഗവതിയുടെ കൃപകൊണ്ട് എന്റെ സൂക്കേടെല്ലാം ഭേദമായി. എനിക്കിപ്പോള്‍ ഒരു സുഖക്കേടുമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അമ്മയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെല്ലുകയും അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തെ സ്വസ്ഥശരീരനായിക്കണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മയുംമറ്റെല്ലാവ്രും വളരെ അത്ഭുതപ്പെടുകയും സന്തോഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ആ ഉണ്ണിനമ്പൂരിപ്പാട് നടുമുറ്റത്തിറങ്ങി അദ്ദേഹം അവിടെ തട്ടിയിരുന്ന ദേവീവിഗ്രഹമെടുത്ത് മടിയില്‍ വെച്ചുകൊണ്ട് പശ്ചാത്താപത്തോടുകൂടി ബാഷ്പാകുലാക്ഷനായി വളരെ നേരം കരഞ്ഞു. പിന്നെ ആ വിഗ്രഹം മുമ്പിലിരുന്ന സ്ഥലത്തുതന്നെ കൊണ്ടുചെന്നു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു, അതുകൊണ്ടും മതിയായില്ലെന്നു തോന്നുകയാലദ്ദേഹം പുതിയതായി ഒരു ദേവീവിഗ്രഹം വാര്‍പ്പിച്ചു അതും തേവാരപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു.

ചെങ്ങനംകുന്നത്തെ ഭജനം കാലം കൂടിയതിന്റെശേഷം നമ്പൂരിപ്പാട് തിരുമാന്ധാങ്കുന്ന്, ശ്രീപോര്‍ക്കലീ മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലുംചെന്നു സംവത്സര ഭജനം കഴിച്ചു ദേവിയെ പ്രസാദിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മനയ്ക്കല്‍ മടങ്ങിയെത്തി. പിന്നെയുമദ്ദേഹം ദേവീദേവന്മാരെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിച്ചുതന്നെയാണ് ദിനങ്ങളെ നയിച്ചിരുന്നത്. ആ മനയ്ക്കലെ തേവാരപ്പുരയില്‍ത്തന്നെ വടക്കുന്നാഥന്‍ മുതലായ ദേവന്മാരെയും ചെങ്ങണംകുന്ന്, തിരുമാന്ധാങ്കുന്ന് മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലെ ദേവീമാരെയും കുടിയിരുതീട്ടുണ്ട്. അവയും കൂടാതെ കാളികാടുമനക്കാരുടെ വക സേവാമൂര്‍ത്തികളും അവിടെത്തന്നെയാണല്ലോ. ഈ നമ്പൂരിപ്പാട് ദേവീദേവന്മാരെയെല്ലാം യഥാക്രമം പൂജിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്തുകൊന്റാണ് അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നത്. ഇതിനിടയ്ക്ക് അദ്ദേഹം മന്ത്രസാരം, യന്ത്രസാരം, പ്രയോഗസാരം, പ്രപഞ്ചസാരം മുതലായവയെല്ലാം ഗ്രഹിച്ചും പിതാമഹനു വടക്കുന്നാഥന്‍ കൊടുത്ത ഗ്രന്ഥം നോക്കിയും മറ്റൂം മന്ത്രവാദത്തില്‍ അതിസമര്‍ഥനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും വല്ല ദേവതോപദ്രവംകൊണ്ടോ മറ്റോ മന്ത്രവാദത്തിനാവശ്യപ്പെട്ട് ആരെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്ന് പറഞ്ഞാല്‍ “ഭാരതപ്പുഴയില്‍ക്കുളിച്ചു ഭഗവതിയെസ്സേവിച്ചാല്‍ മതി, സുഖമാകും.” എന്നു പറയുക മാത്രമേ അദ്ദേഹം ചെയ്തിരുന്നുള്ളൂ. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിട്ട് അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും സുഖമാകാറുണ്ട്. വടക്കുന്നാഥന്‍ പ്രസാദിച്ചു ഗ്രന്ഥം കൊടുത്തതിപ്പിന്നെ മന്ത്രവാദികളല്ലാത്തവരും കെങ്ങണംകുന്നത്തു ഭഗവതി അനുഗ്രഹിച്ചതില്‍പ്പിന്നെ വലത്തു കാലിനു സ്വല്‍പമെങ്കിലും അസ്വാസ്ഥ്യമില്ലാത്ത രണ്ടാമന്മാരും ആ കുടുംബത്തിലുണ്ടാകാറില്ല. അതിന് ഇപ്പോഴും വ്യത്യാസം വന്നിട്ടുമില്ല.

ഇനി ആ മനയ്ക്കലെ ചില നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ ചെയ്തിട്ടുള്ള മറ്റൂ ചില അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെക്കുറിച്ചുകൂടി ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

ടിപ്പുസുല്‍ത്താന്‍ മലബാറില്‍ആക്രമണം നടത്തിയ കാലത്ത് കൊച്ചി രാജാവിനെ സ്വാധീനിച്ച് ഒരുടമ്പടിയെഴുതിച്ചു വാങ്ങിക്കൊണ്ട് തിരുവിതാംകൂറിനെ കീഴടക്കണമെന്നു കരുതി കൊച്ചിരാജാവിന്റെ പേര്‍ക്ക് ഒരു കത്തയച്ചു. ആ കത്തില്‍ ഒരു കൂടിക്കാഴ്ചയ്ക്കു ചെല്ലണമെന്നു മാത്രമേ പറഞ്ഞിരുന്നുള്ളൂ. എങ്കിലുംആ കത്തു കണ്ടപ്പോള്‍ “ഇനി എന്തെല്ലാമാപത്തുകളൂം അനര്‍ത്ഥങ്ങളും വന്നുകൂടുമോ എന്തോ?” എന്നു വിചാരിച്ചു കൊച്ചിരാജാവിനു വളരെ പരിഭ്രമമുണ്ടായി. രാജാവ് ആ വിവരം അവിടെക്കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന കല്ലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “ഇതിനെക്കുറിച്ച് പരിഭ്രമിക്കുകയും ഭയപ്പ്പെടുകയും ഒന്നും വേണ്ട” എന്നു പറയുകയും ഒരു വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ കഴിച്ച് അതിന്റെ പത്മത്തില്‍നിന്ന് സ്വല്‍പം ചുവന്ന പൊടിയെടുത്തു കുഴച്ചു രാജാവിനെ ഒരു തിലകം ധരിപ്പിച്ചിട്ട് “അവിടെച്ചെന്നാല്‍മൂന്നേമുക്കാല്‍നാഴികയിലധികം താമസിക്കരുത്” എന്നു പറഞ്ഞ് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ടിപ്പു, രാജാവിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ സാദരം ആസനസല്‍ക്കാരം ചെയ്തിരുത്തി കുശലപ്രശ്നം ചെയ്തു. പിന്നെ അവര്‍ രണ്ടുപേരുംകൂടി ക്ഷേമാവര്‍ത്ത്നാദികള്‍ പറഞ്ഞു കുറച്ചു നേരമിരുന്നു. അപ്പോഴേക്കും സമയമടുക്കാറായതിനാല്‍ രാജാവ് യാത്ര പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടെനിന്നും പിരിഞ്ഞുപോയി. രാജാവ് യാത്രപറഞ്ഞപ്പോള്‍ ടിപ്പു അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്താണു പറഞ്ഞയച്ചത്. എങ്കിലും വിചാരിച്ചിരുന്ന കാര്യം പറയുകയും ഉടമ്പടി എഴുതിച്ചു വാങ്ങുകയും ചെയ്തില്ലല്ലോ എന്നു സുല്‍ത്താനോര്‍ത്തത്. ഇതു നമ്പൂരിപ്പാട് കഴിച്ച വലിയ ഭഗവതിസ്സേവയുടെ മാഹാത്മ്യംകൊണ്ടും അദ്ദേഹം ധരിപ്പിച്ച തിലകത്തിന്റെ ശക്തികൊണ്ടുമാണെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

കൊല്ലം 1036-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിയ തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ അമ്മച്ചിക്ക് ഒരിക്കല്‍ സുഖക്കേടുണ്ടായി. അതിന് ഒരുന്മാദച്ഛായയുമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും അതിരു ദേവതോപദ്രവമായിരുന്നു. ആരെങ്കിലും അടുക്കല്‍ ചെന്നാല്‍ അവരെ പിടിച്ച് അടിക്കുകയും ഇടിക്കുകയും കടിക്കുകയും ചെയ്ത് ഉപദ്രവിക്കുകയും വസ്ത്രമുടുക്കാതെ സദാ നഗ്നയായി നില്‍ക്കുകയുമായിരുന്നു സുഖക്കേടിന്റെ സ്വഭാവം. അതിനു പല വൈദ്യന്മാരെക്കൊണ്ടും മന്ത്രവാദികളെക്കൊണ്ടും പലതും ചെയ്യിച്ചു നോക്കി. ഒന്നുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അപ്പോള്‍ ചില സേവന്മാര്‍, കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരിലാരെയെങ്കിലും വരുത്തി വല്ലതും ചെയ്യിച്ചാല്‍ ഈ സുഖക്കേട് ഭേദമാകുമെന്നും അങ്ങനെ ധാരാളം കണ്ടിട്ടുണ്ടെന്നും ആ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാര്‍ കൊച്ചി രാജാവിന്റെ ഇഷ്ടന്മാരാണെന്നും അവിടെ അറിയിച്ചു. ഉടനെ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊച്ചിയിലേക്ക് ഒരു തിരുവെഴുത്തയയ്ക്കുകയും കൊച്ചിരാജാവ് ഒരു നമ്പൂരിപ്പാടിനെ തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു ദിവസം വൈകുന്നേരമാണ് തിരുവനന്തപുരത്തെത്തിയത്. അതിനാല്‍ കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനവും കഴിഞ്ഞിട്ടാണ് തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്നത്, അമ്മച്ചി എവിടെയാണെന്ന് നമ്പൂരിപ്പാട് ചോദിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഉപദ്രവം സഹിക്കവയ്യാതെയായിട്ട് ഒരു പുരമുറീക്കകത്തിട്ടു പൂട്ടിയിരിക്കുകയാണ്” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാടിനെ ഒരാളെക്കൂട്ടി ആ മുറിയുടെ വാതില്‍ക്കലേക്ക് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ വാതില്‍ അകത്തുനിന്നും സാക്ഷയിട്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. വാതില്‍ തുറക്കാന്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് പറഞ്ഞിട്ടും തുറന്നില്ല. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ട് വലത്തുകൈകൊണ്ട് നിലത്ത് ഒന്നടിച്ചു. ഉടനെ അമ്മച്ചി വസ്ത്രവും മുലക്കച്ചയും ധരിച്ചുകൊണ്ട് വാതില്‍ തുറക്കുകയും സ്ത്രീസാധാരണമായ ലജ്ജാഭാവത്തോട് കൂടി മുഖം കുനിച്ചുകൊണ്ട് പഞ്ചപുച്ഛമടക്കി നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “ഇന്ന് ഇതുവരെ കുളിയും ഊണും ഉണ്ടായില്ലല്ലോ? വേഗം പോയി കുളിയും ഊണും കഴിച്ചു വരൂ. അപ്പോഴേക്കും ഞാനും പോയി അത്താഴം കഴിച്ചുവരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ അമ്മച്ചി കുളിക്കാന്‍ പോയി. അവിടെ ബലിയുഴിയുന്നതിനും മറ്റൂം ഇന്നിന്നവയെല്ലാം വട്ടംകൂട്ടണമെന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരോടു പറഞ്ഞിട്ടു നമ്പൂരിപ്പാടും പോയി. അദ്ദേഹം അത്താഴം കഴിച്ചു വന്നപ്പോഴേക്കും അമ്മച്ചിയും കുളിയുമൂണും കഴിച്ച് അവിടെയെത്തി. നമ്പൂരിപ്പാടു പറഞ്ഞിരുന്നതുപോലെയെല്ലാം അവിടെ വട്ടം കൂട്ടിയിരുന്നു. നമ്പൂതിരിപ്പാട് കുറച്ച് ഭസ്മമെടുത്തു നിലത്തു ഷള്‍ക്കോണായിട്ട് ഒരു ചക്രം വരയ്ക്കുകയും അതില്‍ ഒരിലയിട്ട് അതില്‍ അമ്മച്ചിയെ ഇരുത്തുകയും ചെയ്തിട്ട് താന്‍ അമ്മച്ചിയുടെ നേരേ ഇരുന്നുകൊണ്ട് ചില മന്ത്രതന്ത്രപ്രയോഗങ്ങള്‍ തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അമ്മച്ചിയുടെ ഭാവം മാറി. വാതില്‍ തുറന്നു പുറത്തുവന്നിട്ട് അതുവരെ യാതൊരു ഭാവഭേദവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭാവം മാറിക്കണ്ടപ്പോള്‍ ആ ദേവത പിന്നേയും അമ്മച്ചിയെ ബാധിച്ചു എന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട് ചില ചോദ്യങ്ങള്‍ ചോദിച്ചു തുടങ്ങി. അതിനെല്ലാം ഉത്തരം കേവലം അപകടവും അധികപ്രസംഗവുമായിട്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട് ഒരിരുമ്പാണിയെടുത്ത് അമ്മച്ചിയുടെ നേരേ കാണിച്ച് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ടു അതൊരു കാഞിരപ്പലകമേല്‍ തറച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അമ്മച്ചി(അല്ലെങ്കില്‍ ആ ദേവത) “അയ്യോ! വേണ്ട, വേണ്ട ഞാന്‍പൊയ്ക്കൊള്ളാമേ. എനിക്കിവിടെ ഇരിക്കാന്‍ വയ്യേ” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട്, “എന്നാല്‍ പൊയ്ക്കൊള്ളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതെല്ലാം കണ്ടുകൊണ്ടും കേട്ടുകൊണ്ടും അവിടെ ഒരു ഗൂഢസ്ഥലത്ത് എഴുന്നള്ളീയിരുന്ന മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “അങ്ങനെയങ്ങു പോയാല്‍ പോര. ഒഴിഞ്ഞുപോയി എന്നുള്ളതിന് അടയാളം വല്ലതും കാണിച്ചുതരണം” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂതിരിപ്പാട് ഇവിടെ പുരടിയത്തിലോ മറ്റോ വല്ലവരും നില്‍ക്കുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ അകത്തേക്ക് വിളിച്ചുകൊള്ളണം. പുറത്തു ആളുകള്‍ നിന്നാല്‍ വല്ലതും ആപത്തുണ്ടായേക്കും. “ എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് സ്വല്പം അക്ഷതം കയ്യിലെടുത്ത് ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ട് അമ്മച്ചിയുടെ മുഖത്തിനു നേരെ പിടിച്ചുഴിഞ്ഞു പുറത്തേക്കെറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അമ്മച്ചിയുടെ ദേഹത്തില്‍നിന്നും വാണക്കുറ്റി എരിച്ചുവിട്ടതുപോലെയുള്ള പോലെയുള്ള ശബ്ദത്തോടു കൂറ്റി ഒരു തേജസ്സ് പുറത്തേക്ക് പോവുകയും അതവിടെ കിഴക്കുവശത്ത് മുറ്റത്ത് നിന്നിരുന്നതും ഏകദേശം അമ്പത് കോല്‍ വണ്ണമുണ്ടായിരുന്നതുമായ വലിയ മാവുവൃക്ഷത്തിന്മേല്‍ തട്ടി നാരായവേരോടുകോടി നൂറുകോല്‍ ദൂരത്തേക്കിട്ടു മേല്‍ഭാഗത്തേക്കു പോയി മറയുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും അമ്മച്ചി ബോധരഹിതയായി നിലംപതിച്ചു. ദേവത ഒഴിഞ്ഞുപോയതിന്റെ അടയാളങ്ങള്‍ തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലെ ഹൃദയം സന്തോഷാത്ഭുത സമ്പൂര്‍ണ്ണമായി. എങ്കിലും അകത്തെഴുന്നള്ളി അമ്മച്ചിയുടെ കിടപ്പ് തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തപ്പോള്‍ അവിടേക്കു വളരെ വ്യസനവും പരിഭ്രമവും ഉണ്ടായി. കല്‍പ്പിച്ചു വിളിച്ചിട്ടു പോലും അമ്മച്ചി കണ്ണു തുറക്കുകയോ മിണ്ടുകയോ ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ അതിനെക്കുറീച്ച് നമ്പൂതിരിപ്പാടിനോട് കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട് “അതിനെക്കുറിച്ച് വിചാരിക്കാനൊന്നുമില്ല. കുറച്ചുനേരംകൂടി കഴിയുമ്പോള്‍ ബോധം വീഴും. അപ്പോള്‍ എഴുന്നേറ്റുകൊള്ളും” എന്നു പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ കുറച്ചു നേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അമ്മച്ചി കണ്ണുതുറക്കുകയും കുറച്ച് വെള്ളം കടിക്കണമെന്ന് പറയുകയും ചെയ്തു. ഉടന്റെ ഒരാള്‍ കുറച്ചു വെള്ളം കൊണ്ടുചെന്നുകൊടുത്തു. വെള്ളം കുടിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അമ്മച്ചിക്കു സുഖമായി. ഉടനെ അമ്മച്ചി എഴുന്നേറ്റു ലജ്ജാവനതമുഖിയായി മാറിനിന്നു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിന്റെ സന്തോഷം അപരിമിതം തന്നെയായിരുന്നു.

അനന്തരം മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നമ്പൂതിരിപ്പാടിനോട് “നേരം രാത്രി വളരെയധികമായി. ഇനി നമുക്കു കുറച്ചു കിടക്കാം” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും നമ്പൂതിരിപ്പാടിനെ അദ്ദേഹത്തിന് കിടക്കാന്‍ നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് കുറച്ച് ആള്‍ക്കാരെക്കൂട്ടി അയക്കുകയും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എഴുന്നള്ളുകയും ചെയ്തു. അമ്മച്ചിക്കു പിന്നെ സ്വല്പം ക്ഷീണമുണ്ടായിരുന്നതല്ലാതെ വിശേഷിച്ചു യാതൊരു സുഖക്കേടും ഭാവഭേദവുമുണ്ടായില്ല. ആ സുഖക്കേടു തുടങ്ങുന്നതിന് മുന്‍പ് ഇരുന്നതുപോലെ തിരുമനസ്സിന്റെ ഹിതാനുവര്‍ത്തിയായിത്തന്നെയിരുന്നു.

പിറ്റേദിവസം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കടവിലെഴുന്നള്ളത്തും നീരാട്ടുകുളിയും കോവിലെഴുന്നള്ളത്തും അമൃതേത്തും മറ്റും കഴിഞ്ഞു പതിവു സ്ഥലത്ത് എഴുന്നെള്ളിയപ്പോഴേക്കും നമ്പൂതിരിപ്പാടും കുളിയും തേവാരവും മറ്റും കഴിച്ച് അവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “നമ്പൂതിരി ഇവിടെച്ചെയ്ത അത്ഭുതകര്‍മ്മത്തിനു തക്കതായ പ്രതിഫലം തരുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യമാണ്‌. എങ്കിലും നാം വല്ലതും തന്നു എന്നു വരുത്തണമല്ലോ. അതിനായി ഏതാനും വസ്തുക്കള്‍ കരമൊഴിവായി തരാമെന്നാണ്‌ നാം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തിയത്. അത് ഏതു മണ്ഡപത്തുംവാതുക്കലാണ്‌ വേണ്ടതെന്നു നിശ്ചയിച്ചു പറയണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “എനിക്ക് അങ്ങനെയൊന്നും വേണമെന്നില്ല. എന്നെ ഇവിടെനിന്നും മാനിച്ചയയ്ക്കുക മാത്രം മതി” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ ഇഷ്ടം പോലെയാവട്ടെ. ഇനി ഇങ്ങനെയുള്ള ഉപദ്രവം ഇവിടെ ഉണ്ടാകാതിരിക്കാനെന്താണ്‌ വേണ്ടതെന്നു നിശ്ചയിച്ചു പറയണം” എന്നു കല്‍പിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് മനസ്സുകൊണ്ട് സ്വല്‍പം ആലോചിച്ചിട്ട് “കൊല്ലം തോറും ഈ കൊട്ടാരത്തില്‍ വച്ച് ഓരോ വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തിയാല്‍ മതി. ഒരു വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തിയാല്‍പിന്നെ ഒരു കൊല്ലത്തേക്ക് ആ സ്ഥലത്ത് ഇങ്ങനെയുള്ള യാതൊരുപദ്രവവുമുണ്ടാവുകയില്ലെന്നുള്ളതു നിശ്ചയമാണ്‌” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ അതിനു വേണുന്ന ഉപകരണങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു ചാര്‍ത്ത് എഴുതിത്തരണം” എന്നു കല്‍പിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാട് ഉടനെ ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതിക്കൊടുക്കുകയും അതില്‍പ്പറഞ്ഞിരുന്ന സകലസാധനങ്ങളും കല്‍പനപ്രകാരം അന്നുതന്നെ അവിടെ ഒരുക്കിവയ്ക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം തന്നെ നമ്പൂരിപ്പാട് ആ വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍ വച്ച് വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തുകയും ചെയ്തു. ആ ഭഗവതിസ്സേവ തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ സന്തോഷം തോന്നുകയും അതില്‍ പ്രത്യേകമായൊരു ഭക്തി ജനിക്കുകയും ചെയ്തു. ഭഗവതിസ്സേവ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാട്ടിലേക്ക് ആയിരം കലിപ്പണമാണ് കല്‍പിച്ചു ദക്ഷിണ ചെയ്തത്. അതുകൊണ്ടു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേയ്ക്കും വളരെ തൃപ്തിയും സന്തോഷവുമുണ്ടായി. ദക്ഷിണ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഈ ഭഗവതിസ്സേവ ഏറ്റവും വിശേഷപ്പെട്ട ഒരു സല്‍ക്കര്‍മ്മം തന്നെയാണ്. സംശയമില്ല. ഇതു കൊല്ലം തോറും ഇവിടെ നടത്തണം. നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ ഇതിനു നമ്പൂരി തന്നെ വരണം. തീരെ സൗകര്യമില്ലാതെ വന്നാല്‍ ഇല്ലത്തുനിന്നും വേറെ ആരെയെങ്കിലും പറഞ്ഞയച്ചിട്ടെങ്കിലും ഇതു നടത്തണം ആ ഇല്ലത്തുള്ളവരില്‍ ആരായാലും ഇവിടെ വിരോധമില്ല” എന്നു കല്‍പിക്കുകയും കല്‍പ്പന പോലെ നടത്തിക്കൊള്ളാമെന്നു നമ്പൂരിപ്പാടു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ രണ്ടുപേരും കൂടി ആലോചിച്ച് അതിനൊരു ദിവസവും നിശ്ചയിച്ചു.

അനന്തരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “ഭഗവതിസ്സേവയ്ക്കു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസമെങ്കിലും മുന്‍കൂട്ടി നമ്പൂരി ഇവിടെയെത്തണം. അതിനു തക്കവണ്ണം അവിടെനിന്നു പോരുന്നതിനു ബോട്ട് എവിടെയാണ് അയയ്ക്കേണ്ടത്?” എന്നു കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി നമ്പൂരി “ഇവിടെ നിന്നു ബോട്ടും മറ്റുമയയ്ക്കണ്ട. ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തുന്നതിനു പാകത്തിന് ഇല്ലത്തുനിന്നു ഞങ്ങളാരെങ്കിലും വഞ്ചിക്ക് ഇവിടെ എത്തിക്കൊള്ളാം. നിവൃത്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാന്‍ തന്നെയായിരിക്കും. അല്ലെങ്കില്‍ അവിടെ നിന്നു മറ്റാരെങ്കിലും. ആരായാലും ബോട്ടു വേണ്ട. ഞങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ ബോട്ടിനേക്കാളിഷ്ടം വഞ്ചിയാണ്” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ ഇഷ്ടം പോലെയാവട്ടെ. അമാന്തം വരാതെ നിങ്ങളിലാരെങ്കിലും ഇവിടെയെത്തണമെന്നു മാത്രമേ ഇവിടെ നിര്‍ബന്ധമുള്ളു” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു.

പിറ്റേദിവസം നമ്പൂരിപ്പാടു യാത്രയറിയിച്ചപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് വീരശൃംഖല മുതലായി പല സാധനങ്ങളും ഒരു ദന്തപ്പല്ലക്കും സമ്മാനമായി കല്‍പിച്ചു കൊടുക്കുകയും വാദ്യഘോഷങ്ങളോടും അകമ്പടിക്കാര്‍ മുതലായവരോടും കൂടി ബോട്ടില്‍ത്തന്നെ കയറ്റിയയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. വഴിക്ക് ഇറങ്ങിത്താമസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം നമ്പൂരിപ്പാടിനെയും അനുയായികളെയും കേമമായി ഭക്ഷണം കഴിപ്പിച്ചയയ്ക്കുന്നതിനും കല്‍പ്പിച്ചു ചട്ടം കെട്ടിയിരുന്നു. ഇങ്ങനെയെല്ലാം നമ്പൂരിപ്പാട് അത്യാഡംബരങ്ങളോടുകൂടി തൃപ്പൂണിത്തുറ ചെന്നുചേര്‍ന്‍നു. അനന്തരം നമ്പൂരിപ്പാട് തിരുവിതാംകൂറില്‍നിന്നു ചെന്നിരുന്നവരെയെല്ലാം മടക്കിയയച്ചതിനു ശേഷം കൊച്ചി വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെ എഹ്തി. അപ്പോള്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നമ്പൂരിപ്പാടിനോട് തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്നിട്ടുണ്ടായ വിശേഷങ്ങളെല്ലാം കല്‍പിച്ചു ചോദിക്കുകയും നമ്പൂരിപ്പാട് സകല സംഗതികളും വിസ്തരിച്ച് അവിടെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അനന്തരം നമ്പൂരിപ്പാട് “ഇവിടെനിന്ന് എന്നെ കല്‍പ്പിച്ചയച്ചതു നിമിത്തം എനിക്കു കിട്ടിയതാണ് ഈ ദന്തപ്പല്ലക്ക്. അതുകൊണ്ട് ഇത് ഇവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കട്ടെ” എന്ന് അറിയിച്ച്കൊണ്ട് ആ ദന്തപ്പല്ലക്കു തിരുമുമ്പാകെ സമര്‍പ്പിച്ചു. വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതു സസന്തോഷം അവിടെ സ്വീകരിക്കുകയും അതിനു പകരം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരു ഡോലി (മേനാവ്) നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു കല്‍പ്പിച്ചു കൊടൂക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരിപ്പാട് കൊടുത്ത ആ ദന്തപ്പല്ലക്കിലാണ് കൊച്ചി വലിയതമ്പുരാക്കന്മാര്‍ ഇപ്പോഴും അത്തച്ചമയത്തിനു കയറിയെഴുന്നള്ളുന്നത്. വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്ത ഡോലി ഇപ്പോഴും കല്ലൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ ഇരിക്കുന്നുമുണ്ട്.

പിന്നത്തെ ആണ്ടില്‍ വലിയകൊട്ടാരത്തില്‍ വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തുന്നതിനായിപ്പോയത് മറ്റൊരു നമ്പൂതിരിപ്പാടായിരുന്നു. അദ്ദേഹവും വലിയ മന്ത്രവാദിയും ഒരു കവിയുമായിരുന്നു. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലേക്കു കഥകളിയില്‍ വളരെ പ്രതിപത്തിയുണ്ടെന്നും തിരുവനന്തപുരത്തു വലിയ കൊട്ടാരം വകയായിത്തന്നെ ഒരു കഥകളിയോഗമുണ്ടെന്നും അറിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ ആ നമ്പൂരിപ്പാട് ബാലിവിജയം എന്നൊരു ആട്ടക്കഥകൂടിയുണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടാണ് അങ്ങോട്ട് പോയത്. നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വഞ്ചി കായംകുളത്തു കായലില്‍ എത്തിയപ്പോള്‍ നേരം ഏകദേശം പാതിരാവായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മറ്റൊരു വഞ്ചിയില്‍ അഞ്ചാറു കള്ളന്മാര്‍ പെട്ടെന്നു ചെന്നു നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വഞ്ചി അവിടെ നിര്‍ത്താന്‍ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടു നമ്പൂരിപ്പാട് വഞ്ചി അവിടെ നിര്‍ത്തിക്കുകയും വിളക്കു കൊളുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടു ചെല്ലമെടുത്തു മുമ്പില്‍ വെച്ചുകൊണ്ടു മുറുക്കിത്തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും കള്ളന്മാരുണ്ടെ വഞ്ചി മറ്റേ വഞ്ചിയോട് അടുത്തു ചേര്‍ന്നു. നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ മുമ്പില്‍ ഒരു പൊതിയും അടപ്പോടുകൂടിയ ഒരു ചെമ്പു ചെപ്പും ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ആ പൊതിയില്‍ പണവും ചെമ്പുചെപ്പില്‍ സാളഗ്രാമം മുതലായ തേവാരസാധനങ്ങളുമായിരുന്നു. അവ കണ്ടിട്ട് ആ കള്ളന്മാരില്‍ തലവന്‍ “ഇതെന്തെല്ലാമാണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “ഈ പൊതിയില്‍ കുറച്ചു പണവും ചെമ്പുചെപ്പില്‍ പണമുണ്ടാക്കാനുള്ള ചില സാധനങ്ങളുമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. “പണമായാല്‍ അതു ചെലവായിപ്പോകുമല്ലോ. പണമുണ്ടാക്കാനുള്ള സാധനങ്ങളായാല്‍ എന്നും പണമുണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കാമല്ലോ” എന്നു വിചാരിച്ച് ആ തസ്കരത്തലവന്‍ ആ ചെമ്പു ചെപ്പെടുക്കുന്നതിനായി ആ വഞ്ചിയിലേക്കു കയറി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ ഭൃത്യന്മാര്‍ “കല്ലൂരു നമ്പൂരിപ്പാടാണ് ആ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നത്. അങ്ങോട്ട് തൊടരുത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് കള്ളന്‍ “കല്ലൂരായാലും കൊള്ളാം പുല്ലൂരായാലും കൊള്ളാം ഞാനിതു കൊണ്ടുപോകും” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ ചെമ്പു ചെപ്പെടുത്തുകൊണ്ട് അവരുടെ വഞ്ചിയില്‍ക്കയറ്റി ക്ഷണത്തില്‍പ്പോയി കരയ്ക്കടുത്തിറങ്ങി. അപ്പോളാക്കള്ളന്‍ ആ ചെമ്പുപാത്രം തലയില്‍ വെച്ചു പിടിച്ചുകൊണ്ടും “പുല്ലൂരല്ലേ കല്ലൂരാണേ, കല്ലൂരാണേ പുല്ലൂരല്ലേ” എന്നു പാടിക്കൊണ്ടും തുള്ളിത്തുടങ്ങി. ആ പാട്ടു കേട്ട് അവിടെ അടുക്കല്‍ താമസിച്ചിരുന്ന ചിലര്‍ അവിടെ വന്ന് ആ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്നിരുന്നവന്റെ കൂട്ടുകാരോടു ചോദിച്ച് സംഗതികളെല്ലാം മനസിലാക്കീട്ട് “കൊള്ളാം, കല്ലൂരു നമ്പൂരിപ്പാടിനോടാണോ നിങ്ങള്‍ കളിക്കാന്‍ ചെന്നത്? അദ്ദേഹം ഒട്ടും ചില്ലറക്കാരനല്ല. നമുക്കു ക്ഷണത്തില്‍ ചെന്നു ക്ഷമായാചനം ചെയ്യാം.” എന്നു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ തുള്ളിക്കൊണ്ടു നിന്ന ആളേയും ആ തേവാരപ്പാത്രവും വഞ്ചിയിലാക്കുകയും തണ്ടു പിടിച്ചും ഊന്നിയും ക്ഷണത്തില്‍ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വഞ്ചിയോടടുത്തെത്തുകയും “കൃപയുണ്ടായിട്ട് വഞ്ചി നിര്‍ത്തണമേ” എന്നു വിളിച്ച് പറയുകയും ചെയ്തു. അതു കേട്ടിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “ഇനിയും എന്തു ചെയ്യാനാണാവോ? എന്തെങ്കിലുമാകട്ടെ” എന്ന് വിചാരിച്ച് വഞ്ചി നിര്‍ത്തിച്ചു. ഉടനേ മറ്റേ വഞ്ചിയില്‍ നിന്ന് ഒരാള്‍ ആ തേവാരപ്പാത്രവും അന്ന് ആ കള്ളന്മാര്‍ പലരില്‍നിന്നുമായി തട്ടിയെടുത്ത പണവും എടുത്തുകൊണ്ടു മറ്റേ വഞ്ചിയില്‍ക്കയറി ആ പാത്രവും പണവുമെല്ലാം നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ പാദത്തിങ്കല്‍ വെച്ചു വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് “ആളറിയാതെയും അറിവില്ലായ്കകൊണ്ടും ചെയ്തുപോയ സമസ്താപരാധങ്ങളും സദയം ക്ഷമിക്കുകയും മറ്റേ വഞ്ചിയില്‍ക്കിടന്നു തുള്ളുന്നവന്റെ തുള്ളല്‍ മാറ്റിത്തരുകയും ചെയ്യണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് “നിങ്ങള്‍ അന്യന്മാരില്‍ നിന്നു തട്ടിയെടുത്ത പണം നമുക്ക് വേണ്ട. നമുക്കു നമ്മുടെ തേവാരപ്പാത്രം മാത്രം മതി. ഇനി മേലാല്‍ ഇങ്ങനെ പരോപദ്രവം ചെയ്കയില്ലെന്നു നിങ്ങള്‍ സത്യം ചെയ്തുപറഞ്ഞാല്‍ തുള്ളലും ചാട്ടവുമൊക്കെ നില്‍ക്കും. സുഖമായിട്ടു നിങ്ങള്‍ക്കു പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു. നമ്പൂരിപ്പാടു പറഞ്ഞതുപോലെ സത്യം ചെയ്യുകയും ഉടനെ ആ തസ്കരത്തലവന്റെ തുള്ളല്‍ നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അവരുടെ പണം നമ്പൂരിപ്പാട് സ്വീകരിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ അത് അവര്‍ തന്നെ എടുത്തുകൊണ്ട് അവരുടെ വഞ്ചിയില്‍ക്കയറി പോവുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വഞ്ചിയും വിട്ടു.

അദ്ദേഹം മുറയ്ക്കു പോയി നിശ്ചിതദിവസം തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി. പിറ്റേദിവസം വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തുകയും ചെയ്തു. അന്നും ആയിരം പണം തന്നെയാണ് കല്‍പിച്ചു ദക്ഷിണ ചെയ്തത്.

അതിന്റെ പിറ്റേദിവസം ഉച്ചതിരിഞ്ഞു മൂന്നുമണിക്ക് നമ്പൂരിപ്പാടു തിരുമുമ്പില്‍ ചെല്ലുകയും അദ്ദേഹം എഴുതിക്കൊണ്ടുപോയിരുന്ന ആട്ടക്കഥ അപ്പോള്‍ തിരുമുമ്പാകെ സമര്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ആട്ടക്കഥ തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്തിട്ടു തിരുമനസ്സു കൊണ്ടു വളരെ സന്തോഷിച്ചു. ഉടനെ വലിയ കൊട്ടാരം വക കഥകളിയോഗത്തിലെ പാട്ടുകാരെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി ആ കഥ കൊടുത്തിട്ട് “ ഇതു ക്ഷണത്തില്‍ തോന്നിച്ച് അരങ്ങേറ്റം കഴിക്കണം” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. “കഥ അരങ്ങേറ്റം കഴിഞ്ഞിട്ടു പോയാല്‍ മതി” എന്നു നമ്പൂരിപ്പാടിനോടും കല്‍പിച്ചു.

ആ പാട്ടുകാര്‍ മൂന്നുദിവസം കൊണ്ട് ആ കഥ തോന്നിക്കുകയും നാലാം ദിവസം അരങ്ങേറ്റം നടത്തുകയും ചെയ്തു. കഥ ആടിക്കണ്ടപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കു വളരെ ബോധിച്ചു. അതിനാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു യാത്രയറിയിച്ചപ്പല്ല് അദ്ദേഹത്തിനു വീരശൃംഖല മുതലായ അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചുകൊടുത്ത് അദ്ദേഹത്തെ വളരെ സന്തോഷിപ്പിച്ചാണ് അയച്ചത്.

ഈ നമ്പൂരിപ്പാട് വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിലെ സംവത്സരഭജനം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ചമ്രവട്ടത്തു പോയി അവിടെയും ഒരു സംവത്സരഭജനം നടത്തി ആ അയ്യപ്പസ്വാമിയെയും വേണ്ടതുപോലെ പ്രസാദിപ്പിച്ച ആളായിരുന്നു. ഈ നമ്പൂരിപ്പാടു വിളിച്ചാല്‍ ചമ്രവട്ടത്തയ്യപ്പന്‍ വിളികേള്‍ക്കും എന്നാണ് അക്കാലത്തു ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞിരുന്നത്. ഇതിനു ദൃഷ്ടാന്തമായി ഒരു സംഗതി ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതു കൂടി ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ കുറിക്കുന്നു.

ഈ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ അച്ഛന്റെ പന്ത്രണ്ടാം മാസം ഒരു വേനല്‍ക്കാലത്തായിരുന്നു. അതിനാലിദ്ദേഹം സദ്യയ്ക്ക് ഇലവെയ്ക്കുന്നതിനും മറ്റും മുറ്റത്ത് നെടുമ്പുര കെട്ടിച്ചില്ല. പന്തലിടുവിക്കുക മാത്രമേ ചെയ്തിരുന്നുള്ളു. മാസദിവസമൊട്ടടുത്തപ്പോള്‍ അഹോരാത്രം ഒരുപോലെ കലശലായിട്ടുള്ള മഴ തുടങ്ങി. മാസമടിയന്തിരം വകയ്ക്ക് ആവശ്യമുള്ള അരിക്കു നെല്ലു പുഴുങ്ങിയുണക്കുക, വിറകു കീറിയുണക്കുക മുതലായവയൊന്നും മുഴുവനായിട്ടില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് ഇനിയെന്താണ് വേണ്ടതെന്ന് വിചാരിച്ച് സ്വല്‍പം കുഴങ്ങി. എങ്കിലും ധൈര്യശാലിയും ഈശ്വരഭക്തനുമായ അദ്ദേഹത്തിന് ഉടനെ ഒരു കൗശലം തോന്നുകയും അപ്രകാരം പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. അതെന്തെന്നാല്‍, അദ്ദേഹം ഏതാനും ശ്ലോകങ്ങളുണ്ടാക്കി, ഓലകളിലെഴുതി മടക്കിക്കെട്ടി ‘ചമ്രവട്ടത്ത് അയ്യപ്പസ്വാമിക്ക്’ എന്നു മേല്‍വിലാസമെഴുതി ഭാരതപ്പുഴയിലിടുകയാണ് ചെയ്തത്. ആ ഓലക്കെട്ട് വഴി തെറ്റാതെ പുഴയില്‍ക്കൂടിത്തന്നെ പോയി ചമ്രവട്ടത്ത് അയ്യപ്പസ്വാമിയുട്എ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ കടവില്‍ച്ചെന്നടുത്തു. ഉടനെ മഴമാറുകയും വെയില്‍ തെളിയുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ മാസമടിയന്തിരം കഴിഞ്ഞ് അതിനായി അവിടെ കൂടിയിരുന്നവരെല്ലാം പിരിഞ്ഞുപോകുന്നതുവരെ മഴയുണ്ടായില്ല. ഈ സ്ഥിതിക്ക് ഈ നമ്പൂരിപ്പാടു വിളിച്ചാല്‍ ചമ്രവട്ടത്തയ്യപ്പന്‍ വിളി കേള്‍ക്കുമെന്നു ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞിരുന്നതു വാസ്തവം തന്നെയായിരുന്നു എന്നു വിശ്വസിക്കാമല്ലോ. അദ്ദേഹമന്നുണ്ടാക്കിയ ശ്ലോകങ്ങളില്‍ ചിലതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു:

കല്ലൂര്‍ വിപ്രനെഴുത്തു പാര്‍ശ്വഗതരാം
ഭൂതങ്ങള്‍ വായിച്ചിദം
ചൊല്ലേറുന്നൊരു ചമ്രവട്ടപതിയെ-
ച്ചെമ്മേ ധരിപ്പിക്കണം.
വല്ലാതെ മഴപെയ്തിടുന്നതുടനെ
മാറ്റിത്തരേണം ഭവാന്‍
വെല്ലംകൊണ്ടു ചതുശ്ശതത്തെ വിരവോ‌-
ടെന്നാല്‍ക്കഴിച്ചീടുവെന്‍.
പരിചൊടു പുകള്‍പൊങ്ങും ചമ്രവട്ടത്തു വാഴും
ഹരിഹരതനയാ! നിന്‍ പാദപത്മം തൊഴുന്നേന്‍
ഇരുപതു ദിവസത്തേയ്ക്കിന്നുതൊട്ടിന്നിമേലാ-
ലരുതു കരുണയാതേ വര്‍ഷമെന്നുള്ള ശബ്ദം.
തീയ്യാട്ടൊന്നു കഴിച്ചിടാമനുദിനം
ചെയ്യാം നമസ്കാരവും
നെയ്യാടാം കനകാദികൊണ്ടു കൃതമാം
മെയ്യാദിയും ചെയ്തിടാം
വയ്യായെന്നൊരു ശാഠ്യമില്ല, വഴിപാ-
ടയ്യായിരം നേര്‍ന്നു ഞാ-
നയ്യാ! നിന്‍ കൃപയാലഹോ! മഴയിനി-
പ്പെയ്യാതെയാക്കീടണം.
കൈയില്‍ പണ്ടൊരു കുന്നെടുത്തു വരിഷം
മാതാവു നിര്‍ത്തീലയോ?
മെയ്യില്‍പ്പാതിയുമയ്ക്കു നല്‍കിയ പിതാ
ഗംഗാം ധരിച്ചീലയോ?
വയ്യിപ്പോള്‍ മഴമാറ്റുവാന്‍ തനയനെ-
ന്നുള്ളൊരു ദുഷ്കീര്‍ത്തിയെ-
ന്നയ്യപ്പാ! മമ ചമ്രവട്ടമമരും
നാഥാ വരുത്തീടൊലാ.
അയ്യപ്പ! നിന്തിരുവടിക്കൊരു നേര്‍ച്ച നേര്‍ന്നാല്‍
പെയ്യിക്കയില്ല മഴയെന്നൊരു ലോകവാക്യം
പൊയ്യായി വന്നീടുകിലോ തവ കൂറ്റുകാരാ
മിയ്യാളുകള്‍ക്കു തല പൊക്കി നടന്നിടാമോ?
കാതം പഞ്ചകമാകകൊണ്ടു വഴിയേ
പദ്യങ്ങളെത്തായ്കയോ?
ഭൂതങ്ങള്‍ക്കവ കിട്ടിയെങ്കിലുമുടന്‍
വന്നങ്ങുണര്‍ത്തായ്കയോ?
ചേതം കാലമിതാകകൊണ്ടു ജനത-
യ്ക്കുണ്ടെന്നു വെച്ചോ? മഴ
യ്ക്കേതും താനൊരുഭേദമെന്നിയെ ചൊരി-
ഞ്ഞീടുന്നു? ഭൂതേശ്വരാ!
ഞാനീവണ്ണം സ്തുതിക്കുന്നതു മതി പരമാ-
ബദ്ധമെന്നുണ്ടു ശാങ്കാ
പാനീയേ മുങ്ങുമല്ലോ പരിചിനൊടു ഭവാന്‍
വര്‍‌ഷമേറുന്ന കാലം
താനുണ്ണാത്തേവരുണ്ടോ പരനു വരദനാ
കുന്നിതെന്നുള്ള ഞായം
മാനിച്ചീടേണമല്ലോ മധുമഥന മഹേ-
ശാനപുത്രന്നുപോലും.
വെള്ളത്തില്‍സ്സുഖമല്ല ദുഃഖമിദമെ-
ന്നുള്ളത്തിലില്ലായ്കയാല്‍
കള്ളത്രാണമിവന്‍ പറഞ്ഞ മൊഴിയെ-
ന്നുള്ളില്‍ ഭ്രമിച്ചെന്നതോ?
മുള്ളോരോന്നുരചെയ്കകൊണ്ടു തിരുവു-
ള്ളക്കേടുകൊണ്ടോ ഭവാ
നെള്ളോളം മഴ മാറ്റിടാത്തതു ജലേ
പള്ളിക്കുറുപ്പകയോ?
ഓത്തും ചൊല്ലി നമസ്കരിക്കുമുടനേ
പദ്യങ്ങള്‍ തീര്‍ത്തൊക്കെയും
പത്രം തന്നില്‍ വരച്ചുകൊണ്ടു പുഴയില്‍
ത്താഴ്ത്തുന്നു ഞാനിങ്ങനെ
ശാസ്താവേ! തവ ശക്തിയില്ല വരി‌ഷം
മാറ്റീടുവാനെങ്കിലോ
ശാസ്ത്രത്തില്‍പ്പറായുന്നതൊക്കെ വിഫലം
ബെദ്ധൗര്‍ക്കുതന്നേ സുഖം.
ദാനത്തെച്ചെയ്യുമെങ്കില്‍ ത്തെളിവിനൊടഭിലാ-
ഷങ്ങളോതീടുവന്‍ഞാന്‍
മാനത്തെങ്ങും മഴക്കാറൊരു കടുസദൃശ്യം
പോലുമുണ്ടായിടൊല്ലാ
വേനല്‍ക്കാലത്തെപ്പോലെ വരണമഖിലവും
വെയ്ലുമുണ്ടായ്വരേണം
മാനിക്കേണം ഭവാന്‍ തന്‍ മഹിമയുമിഹമേ
ഭക്തിയും മാനു‌ഷന്മാര്‍
ദാതൃത്വം കുറവാകയോ? സ്തുതികളെ
ക്കേട്ടാല്‍ വെറുപ്പാകയോ?
ചേതുസ്തു ഷ്ടി വരായ്കയോ? ചിലതുഞാന്‍
ചെയ്യുന്ന പോരായ്കയോ?
ചേതം മറ്റവനാകയോ? ചെവികളില്‍
ശോകങ്ങളെത്തായ്കയോ?
പെയ്തീടും മഴ മാറ്റിടാത്തതു ഭവാന്‍
ഭൂതേശനലായ്കയോ?

ഈ ശ്ലോകങ്ങള്‍ക്കു ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുവരുന്ന പേര് ‘മഴശ്ലോകങ്ങള്‍’ എന്നാണ് ഒരിക്കല്‍ ഒരു കലൂര്‍ നമ്പൂതിരിപ്പാടു ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ മേല്‍ശാന്തിയായിരുന്ന കുറിച്ചാത്തുനമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരു തിലഹോമത്തിനു പോയി. അതു കഴിച്ചിട്ട് അവിടെ അടുക്കല്‍ത്തന്നെ ഒരു തമിഴന്റെ (പാണ്ടിക്കാരന്റെ) ഗൃഹത്തില്‍ ഒരു ബലികൊടയ്ക്കു (ബലി കൊടുത്തു ബാധയെ ഉഴിഞ്ഞു മാറ്റുന്നതിനു) പോയി. അതും കഴിച്ചിട്ട് ആ രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ സപരിവാരം സ്വദേശത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹത്തിനു പോകാനുള്ള വഴി കല്ലടിക്കോടന്‍ മലയുടെ താഴ്വരയില്‍ക്കൂടിയായിരുന്നു. ആ വഴിയില്‍ക്കൂടി കുറാച്ചു ദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ അവിടെ സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടു. കണ്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ അതൊരു യക്ഷിയാണേന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ നമ്പൂരിപ്പടു കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന പരികര്‍മ്മിയും ഭൃത്യന്മാരും ഭയപ്പെടാതെയിരിക്കാനായിട്ടു ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചു ആ യക്ഷിയെ അദൃശ്യയാക്കി ബന്ധിച്ചിട്ടു കടന്നുപോയി. കുറാചുദൂരം പോയതില്‍ന്റെ ശേ‌ഷം നമ്പൂരിപ്പടു തനിചു മടങ്ങിവന്ന് ആ യക്ഷിയുടെ ബന്ധനം വേര്‍പെടുത്തി വിട്ടയച്ചിട്ടു ക്ഷണത്തില്‍പ്പോയി സഹചരന്മാരോടുകൂടി പിന്നേയും യാത്ര തുടര്‍ന്നു.

അങ്ങനെ പിന്നേയും കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോള്‍ വഴിയോടടുത്തുള്ള ഒരു കാട്ടില്‍ ചിലരുടെ സംഭാ‌ഷണം കേട്ടു. അതു ചില ജോനകരാണെന്നും അവര്‍ അന്നു മോഷ്ടിച്ച സാധനങ്ങള്‍ അവിടെയിരുന്നു പങ്കിടുകയാണെന്നും ആ സംഭാ‌ഷണം കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ മനസ്സിലാവുകയാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് എന്തോ ഒരു പചില പറിചു തിരുമ്മി ആ സംഭാ‌ഷണം കേട്ട സ്ഥലത്തേക്കെറിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ കള്ളന്മാര്‍ക്കു കണ്ണു കാണാന്‍ വയ്യാതെയായി. അങ്ങനെ ചെയ്തില്ലെങ്കില്‍ ആ ദുഷ്ടന്മാര്‍ തന്നെയും തന്റെ കുട്ടുകാരെയും കൊലുമെന്നു വിചാരിചാണ് നമ്പൂരിപ്പാട് അപ്രകാരം ചെയ്തത്. എങ്കിലും കരുണാനിധിയും ആര്‍ദ്രമാനസനുമായിരുന ആ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു കുറചു ദൂരം പോയപ്പോള്‍ താന്‍ ചെയ്തതു കഠിനവും സാഹസവുമായിപ്പോയി എന്നു തോന്നി. അപ്പോഴേക്കും നേരം വെളുക്കുകയും ചെയ്ത്. ഉടനെ അദ്ദേഹം തിരികെപ്പോയി പൂര്‍വസ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ ആ ജോനകര്‍ കണ്ണുകാണായ്കയാല്‍ കാട്ടിലൊക്കെ തപ്പിനടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് അദ്ദേഹമവരോട് “നിങ്ങള്‍ ഇങ്ങനെ തപ്പിനടക്കുന്നതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായി അവര്‍ “എന്തോ ഞങ്ങള്‍ക്കു കണ്ണു കാണാതെയായിപ്പോയി. അതുകൊണ്ടാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “നിങ്ങള്‍ അന്യന്മാരുടെ മുതല്‍ മോഷ്ടിച്ചെടുത്തതിന്റെ ഫലമാണിത്. ഇനി അങ്ങനെ ചെയ്കില്ലെന്നു സത്യം ചെയ്താല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു കണ്ണു കാണാറാകും” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഉടനെ അവര്‍ അങ്ങനെ സത്യം ചെയ്തു. അതിനിടയ്ക്ക് നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു പച്ചില പറിച്ച് തിരുമ്മി അവരുടെ അടുക്കലേക്കിട്ടു. ഉടനെ അവര്‍ക്ക് കണ്ണുകാണാറായി. അപ്പോള്‍ ആ ജോനകര്‍ സന്തോ‌ഷിച്ച് അവരുടെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന പണവും പണ്ടങ്ങളുമെല്ലാം നമ്പൂരിപ്പട്ടിലെ പാദത്തിങ്കല്‍ വെച്ചു വന്ദിച്ചിട്ട് “ഇവയെല്ലാം അവിടേക്കിരിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “എനിക്ക് ഇതൊന്നും വേണ്ട. നിങ്ങള്‍ മേലാല്‍ പരോപദ്രവം ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ മാത്രം മതി” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടെനിന്നു പോയി. ആ പണവും പണ്ടങ്ങളും എടുത്തുകൊണ്ട് ജോനകരും പോയി.

ചേര്‍ത്തല ആനക്കോട്ടില്‍ക്കര്‍ത്താവ് ആണ്ടുതോറും അവരുടെ മഠത്തില്‍ വെച്ച് കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പടിനെക്കൊണ്ടു വലിയ ഭഗവതിസ്സേവ നടത്തിക്കാറുണ്ട്. ഒരാണ്ടില്‍ ഭഗവതിസ്സേവയ്ക്കു തൊഴാന്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ മൂത്ത കര്‍ത്താവിനു ഭഗവതിയെ അവിടെ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടതായിട്ടു തോന്നുകയാല്‍ ഉടനെ അനന്തരവരെ വിളിച്ചു “എന്റെ പെട്ടിക്കകത്ത് ആയിരം ബ്രിട്ടീ‌ഷ് രൂപ ഒരു കിഴിയായി കെട്ടിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് എടുത്തു കൊണ്ടുവരണം” എന്നു പറഞ്ഞു താക്കോല്‍ കൊടുത്തയച്ചു. ആ അനന്തരവന്‍ കര്‍ത്താവ് പോയി ആ പെട്ടി തുറന്ന് ആ കിഴിയെടുത്തു കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുകയും മൂത്ത കര്‍ത്താവ് അതു മുഴുവനും നമ്പൂരിപ്പാടിലേക്കു ദക്ഷിണ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

നമ്പൂരിപ്പാട് അന്നുതന്നെ അവിടെനിന്നു ഒരു ബലികൊട നടത്തുന്നതിനായി ചങ്ങരത്തു പണിക്കരുടെ വീട്ടിലേക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്ന് അതിന്റെ ക്രിയകളൊക്കെ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ബലിപ്പടം (ബലിയുഴിഞ്ഞ പോളപ്പതം) കൊണ്ടു ചെന്നു കളയാനായിട്ട് അദ്ദേഹം തന്റെ ഭൃത്യനെ വിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ചില നായന്മാര്‍ “അതു ഞങ്ങള്‍ കൊണ്ടുപോയിക്കളയാം” എന്നു പറഞ്ഞു ആ ബലിപ്പടം വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയി. അവര്‍ ആറുപേരു കൂടിയാണ് കൊണ്ടുപോയത്. അവര്‍ അതു കൊണ്ടുപോയിക്കളഞ്ഞു മടങ്ങിപ്പോന്നപ്പോള്‍ ആകാശം മുട്ടത്തക്കവണ്ണം വലിപ്പമുള്ള ചില മൂര്‍ത്തികളെ കണ്ടു ഭയപ്പെട്ട് ഉറാക്കെ നിലവിളിച്ചുകൊണ്ടു നിലംപതിച്ചു. നിലവിളി കേട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് ക്ഷണത്തില്‍ അങ്ങോട്ടു ചെന്നു. അപ്പോഴേക്കും നാലുപേര്‍ മരിച്ചു. പിന്നെ അദ്ദേഹം എന്തോ ചെയ്യുകയാല്‍ രണ്ടു പേര്‍ മരിച്ചില്ല. എങ്കിലു ആവര്‍ ആജീവനാന്തം രോഗികളായിട്ടാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്.

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ചേര്‍ത്തലെത്തന്നെ കട്ടിയാട്ടുവീട്ടില്‍ ഒരു പണിക്കര്‍ക്ക് ഒരു ബാധോപദ്രവമുണ്ടായി. ആ ബാധ ഏറ്റവും ശക്തിയോടുകൂടിയ ഒരു അറുകൊലയായിരുന്നു. അതിന്റെ ആവേശമുണ്ടാകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ ആ പണിക്കര്‍ പുരപിടിച്ചു കുലുക്കുക മുതലായ ഭയങ്കര പ്രവൃത്തികള്‍ പലതും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അനേകം മന്ത്രവാദികള്‍ പലതും ചെയ്തു നോക്കീട്ടും അതിനെ ഒഴിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒടുക്കം മൂത്ത പണിക്കര്‍ പോയി ഒരു കല്ലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടിനെത്തന്നെ അവിടെക്കൊണ്ടു വന്നു. നമ്പൂരിപ്പാട് ഒരു ദിവസം അവിടെത്താമസിച്ചു പലതും ചെയ്തു നോക്കീട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “ഈ പണിക്കര്‍ എന്റെ കൂടെ ഇലത്തേയ്ക്കു പോരട്ടെ. അവിടെ കുറച്ചു ദിവസം താമസിച്ചാല്‍ ഈ ബാധയെയൊഴിപ്പിച്ചു പണിക്കരെ സുഖമാക്കി ഇങ്ങോട്ടയക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു സമ്മതിച്ച് ആ പണിക്കര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടിനോടൂകൂടി മനയ്ക്കലേയ്ക്കു പോയി. അവിടെച്ചെന്നപ്പോള്‍മുതല്‍ക്കുതന്നെ ആ ബാധയുടെ ശക്തി കുറഞ്ഞുതുടങ്ങി. പണിക്കര്‍ നാല്പതുദിവസമവിടെ ഭജനമായിത്താമസിച്ചു. നാല്പത്തൊന്നാം ദിവസം തുള്ളിയപ്പോള്‍ ആ ബാധ നമ്പൂരിപ്പാടു ചോദിച്ചതിനെല്ലാം ശരിയായി ഉത്തരം പറയുകയും ഒടുക്കം സത്യം ചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞുപോവുകയും ചെയ്തു. ഇത് ആ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ സേവാമൂര്‍ത്തികള്‍ക്കുള്ള ശക്തികൊണ്ടുകൂടെയാണെന്നു വിശേ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഇരിങ്ങാലക്കുടെ സമീപം ‘നകര്‍ണ്ണിമന’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായിരി ക്കുന്ന ഒരു ബ്രാഹ്മണഗൃഹത്തില്‍ ഒരിക്കല്‍ ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവമുണ്ടായി. ഈ ചാത്തന്‍ ഈ മനക്കാരുടെ വിരോധികളായ മറ്റൊരു മനക്കാര്‍ കുടിയിരുത്തിപ്പൂജിച്ചു സേവിച്ചു വന്നിരുന്നതും ഇവരെ ഉപദ്രവിക്കാനായിട്ട് അവര്‍ പറഞ്ഞയച്ചതുമായിരുന്നു. ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവം തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ നകര്‍ണ്ണിമനക്കാര്‍ കല്ലൂര്‍മനയ്ക്കല്‍ച്ചെന്നു വിവരം പറയുകയും കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അവിടെച്ചെന്നു രണ്ടുമൂന്നു ദിവസം വലിയ ഭഗവതി സ്സേവയും മറ്റും കഴിച്ചു ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവം നിര്‍ത്തുകയും ചാത്തനെ ബന്ധിച്ച് കല്ലൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ കൊണ്ടുപോയി അവിടെ കുടിയിരുത്തുകയും ചെയ്തു. ചാത്തനെ അവിടെ കുടിയിരുത്തിയെങ്കിലും അവിടെ പൂജിക്കുകയയും മറ്റും ചെയ്തിരുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ചാത്തനെ ആദ്യം കുടിയിരുത്തി സ്സേവിച്ചിരുന്ന മനയ്ക്കല്‍ ചാത്തന്റെ ഉപദ്രവം തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ മനക്കാര്‍ കല്ലൂര്‍ മനയ്ക്കല്‍ച്ചെന്നു വിവരം പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടിട്ട് കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “നിങ്ങളിങ്ങനെ നീചകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തു മനു‌ഷ്യരെ ഉപദ്രവിക്കുന്നതു ന്യായമല്ല. ഇനിയെങ്കിലും ബ്രാഹ്മണവൃത്തിയോടുകൂടിയിരിക്കണം” എന്നു പറയുകയും ചാത്തനെ വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

കലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പടന്മാര്‍ ഇങ്ങനെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍പ്പോയി ചാത്തന്മാരുടെ ഉപദ്രവങ്ങള്‍ മാറ്റീട്ടുണ്ട്. അവയെല്ലാമിവിടെയെടുത്തു വിവരിക്കുന്നതായാല്‍ ലേഖനം ക്രമത്തിലധികം ദീര്‍ഘിച്ചുപോയേക്കുമെന്നുള്ളതിനാല്‍ അതിനായി ഇപ്പോള്‍ ഉദ്യമിക്കുന്നില്ല. ആ നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളില്‍ സ്വല്പം ചിലതു കൂടിപ്പറഞ്ഞിട്ട് ഈ ഉപന്യാസം അവസാനിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിക്കുന്നു.

കൊല്ലം 1013 കര്‍ക്കടകമാസത്തില്‍ തൃപ്പൂണിത്തുറെവെച്ചു തീപ്പെട്ട കൊച്ചി മഹാരാജാവുതിരുമനസ്സുകൊണ്ട് സകലകലാവല്ലഭനും ഒരു മഹാവിദ്വാനുമായിരുന്നു. അവിടുന്നു വിദ്വാന്മാരെ യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിച്ചു സംഭാവനാദികള്‍ കൊണ്ടും മറ്റും സന്തോ‌ഷിപ്പിച്ചുകൊ ണ്ടിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെ അനേകം വിദ്വാന്മാര്‍ ചെന്നു കൂടുകയും തിരുമനസ്സു കൊണ്ട് അവരെയെല്ലാം ചേര്‍ത്ത് അവിടെ ഒരു വിദ്വല്‍സദസ്സു സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ആ സസ്യന്മാരില്‍ പ്രധാനന്‍ ഒരു കലൂര്‍നമ്പൂരിപ്പാടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം വലിയ വിദ്വാനായിരുന്നു എന്നുള്ളതു വിശെ‌ഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എന്നു മാത്രമല്ല ഗദ്യമായലും പദ്യമായാലും എത്ര വലിയതായാലും ഒരു കവിത ഒരു പ്രാവശ്യം കേട്ടാല്‍ അതു ഹൃദിസ്ഥമാക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള ധാരണാശക്തിയും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു.

ഇങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഈ കൊച്ചിമഹാരാജാവിനെക്കുറിച്ച് ജനങ്ങള്‍ അവിടുന്നു ‘കേരളഭോജരാജാവാണെ’ന്നും മറ്റും പുകഴ്ത്തിപ്പറയുന്നതു കേട്ടിട്ട് ചോളദേശത്തുകാരനായ ഒരു ശാസ്ത്രി മഹാരാജാവിന് അടിയറ വെയ്ക്കുന്നതിന് ഒരു ദശകം (പത്തു ശ്ലോകം) ഉണ്ടാക്കിയെഴുതിക്കൊണ്ട് തൃപ്പൂണിത്തുറയെത്തി സമയം ചോദിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ട് തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് ആ ദശകം തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ സമര്‍പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്താ അത്?” എന്നു കല്‍പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായി ശാസ്ത്രികള്‍ “ഞാനുണ്ടാക്കിയ ഒരു ദശകമാണ് ’ എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അതെടുക്കാനായി കുനിഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “അതു വേണമോ? കവിതകള്‍ ഉണ്ടാക്കിയവര്‍ തന്നെ വായിച്ചാലേ അതിന്റെ തന്മയത്വം വരികയുള്ളു. അതുകൊണ്ട് ശാസ്ത്രികള്‍ തന്നെ വായിക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് “അതു ശരിയാണ്. എന്നാല്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ തന്നെ വായിക്കട്ടെ” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ ശാസ്ത്രികള്‍ അതെടുത്തു ഭംഗിയായും വ്യക്തമായും സാവധാനത്തില്‍ വായിച്ച്. ശാസ്ത്രികളുടെ വായന കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “കഷ്ടം!” എന്നു പറഞ്ഞു മൂക്കതു വിരല്‍ വെച്ചു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ “എന്താ കഷ്ടം?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “പണ്ടാരാണ്ട് ഉണ്ടാക്കിയിട്ടിരിക്കുന്ന ഈ ദശകം പകര്‍ത്തിയെഴുതി ഇവിടെയുള്ളവരെ പറ്റിക്കാമെന്നു വിചാരിച്ച് ചോളദേശത്തു നിന്നു ശാസ്ത്രികള്‍ ഇവിടംവരെ കൊണ്ടുവന്നല്ലോ, അതുതന്നെ കഷ്ടം. ഈ ദശകം ഞാന്‍ബ്രഹ്മചാരിയായിരുന്ന കാലത്ത് എന്റെ മുത്തശ്ശി ചൊല്ലിക്കേള്‍ക്കുകയും അന്നുതന്നെ ഞാനിതു പഠിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ളതാണ്“ എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് ശാസ്ത്രികള്‍ “എന്നാല്‍ ഇതൊന്നു ചൊല്ലിക്കേള്‍ക്കട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് ആ ദശകം യാതൊരു വീഴ്ചയും സംശയവും കൂടാതെ ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ സാമാന്യത്തിലധികം ഇളിഭ്യനായി എന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. ഉടനെ അദ്ദേഹം “ആട്ടെ അടുത്ത മാസത്തില്‍ ഞാനിനിയും ഇവിടെ വരും. അപ്പോള്‍ ഇതിന്റെ മറുപടി പറഞ്ഞുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അവിടേനിന്നിറങ്ങിപ്പോയി. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ശാസ്ത്രിക്കു സമ്മാനമൊന്നും അപ്പോള്‍ കൊടുക്കാതെ അയയ്ക്കുന്നതു ക ഷ്ടമാണെന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ ഒരു ഹരിക്കാരനെ കല്പിച്ചയചു വിളിപ്പിച്ചു. എന്നിട്ടും അദ്ദേഹം “ഞാന്‍അടുത്ത മാസത്തില്‍ വന്നു കണ്ടുകൊള്ളാമെന്നു പറഞ്ഞതായി തിരുമനസ്സറിച്ചേക്കൂ” എന്നു പറഞ്ഞു പോവുകതന്നെ ചെയ്തു.

ശാസ്ത്രികള്‍ അടുത്ത മാസത്തില്‍ത്തന്നെ പിന്നെയും വന്നു. അപ്പോളദ്ദേഹം ഒരു ദശകമല്ല, ഒരു ശതകംതന്നെയാണ് എഴുതിക്കൊണ്ടു വന്നിരുന്നത്. അദ്ദേഹം സമയമറിഞ്ഞു തിരുമുമ്പാകെച്ചെന്ന് ആ ശതതമെഴുതിയ ഓലക്കെട്ട് തിരുമുമ്പാകേ അടിയറാകെച്ചു. അപ്പോഴും തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്താ അത്?” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ “ഇത് ഞാനുണ്ടാക്കിയ ഒരു ശതകമാണ്“ എന്ന് അറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “ഇതു ശാസ്ത്രികള്‍ തന്നെ വായിക്കൂ” എന്ന് അറിയിച്ചു. ശാസ്ത്രികള്‍ ഉടനെ ആ ഓലക്കെട്ടെടുത്തു ശ്വാസം വിടാതെ ക്ഷണത്തില്‍ ആ നൂറൂശ്ലോകവും വായിച്ചു തീര്‍ത്തിട്ട് “ഇതും പഴയ കവിതായിരിക്കുമോ? ഇതും പഠിച്ചവരിവിടെയുണ്ടായിരിക്കുമോ?” എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെ നിന്നിരുന്ന കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടിന്റെ നേരെ നോക്കി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് “ശാസ്ത്രികളെ! ശുണ്ഠികടിക്കാതെയിരിക്കൂ. ഞാന്‍വാസ്തവം പറയാ. ഈ ശതകവും ഇല്ലത്തുള്ള ഒരു പഴയ ഗ്രന്ഥത്തില്‍ കാണുന്നുണ്ട്. ഇതും ഞാന്‍പഠിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ശസ്ത്രികള്‍ “എന്നലൊന്നു ചൊല്ലിക്കേള്‍ക്കെട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു നമ്പൂരിപ്പാട് ആദ്യം മുതല്‍ മുറയ്ക്കു സാവധനത്തില്‍ ചൊല്ലിത്തുടങ്ങി. അദ്ദേഹം മുറയ്ക്കു മുപ്പതു ശ്ലോകം ചൊല്ലിയപ്പോഴേക്കും ശാസ്ത്രികളൂടെ ദേഹം ആപാദചൂഡം വിറയ്ക്കുകയും വിയര്‍ക്കുകയും ചെയ്തു തുടങ്ങി. പിന്നെയും നമ്പൂരിപ്പാട് ശ്ലോകങ്ങള്‍ മുറയ്ക്കു ചൊല്ലിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ശാസ്ത്രികളുടെ വിറയും വിയര്‍പും വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുമിരുന്നു. കിം ബഹുനാ? നമ്പൂരിപ്പാട് അന്‍പത്താറാമത്തെ ശ്ലോകം ചൊല്ലുകയും ശാസ്ത്രികള്‍ ബോധംകെട്ടു ധീം എന്നു നിലംപതിക്കുകയും ഒരുമിച്ചു കഴിഞ്ഞു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍, “ശാസ്ത്രികളെയെടുത്ത് പുറത്തു കൊണ്ടു പോയി കാറ്റുള്ള സ്ഥലത്തു കിടത്തട്ടെ” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും രാജഭൃത്യന്മാര്‍ അപ്രകാരം ചെയ്തിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖത്തു സ്വല്പം വെള്ളം തളിക്കുകയും ചെയ്തു. രണ്ടുമൂന്നു നാഴിക കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ക്ക് ഒരുവിധം ബോധം വീഴുകയാല്‍ അദ്ദേഹം സാവധാനത്തില്‍ എഴുന്നേറ്റു രാജസന്നിധിയിലെത്തി. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍, “എന്താ ശാസ്ത്രികളെ! സുഖമായോ?” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു അതിനുത്തരമായിട്ടു ശസ്ത്രികള്‍ “ദേഹത്തിനുണ്ടായ അസ്വാസ്ഥ്യം ഒരുവിധം ശമിച്ചു. മനസ്സിനുണ്ടായ സുഖക്കേടു ഭേദമായിട്ടില്ല. അതു ഭേദമാകുന്നതുമല്ല. എനിക്ക് ഇങ്ങനെയൊരബദ്ധം ഇതിനു മുമ്പൊരിക്കലും പറ്റീട്ടില്ല; ഇനി പറ്റുമെന്നും തോന്നുന്നില്ല. മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ കീര്‍ത്തിചന്ദ്രിക ഞങ്ങളുടെ ദേശത്തും നല്ലപോലെ പരന്നിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന്‍ ഇങ്ങോട്ടു വന്നത്. കേരളത്തില്‍, വിശേ‌ഷിച്ചും ഈ മഹാരാജസദസ്സില്‍, ഇപ്രകാരം ധാരണാശക്തിഉള്ളവരുണ്ടെന്നു ഞാന്‍അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഇതറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഞാന്‍ഈ ദിക്കിലേക്കു കാലെടുത്തു കുത്തുകയില്ലായിരുന്നു. ഞങ്ങളുടെ ദേശത്തു എന്നെപ്പോലെ വേറെയും ചിലര്‍ ഇങ്ങോട്ട് വരാന്‍ സന്നദ്ധരായി ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. അവര്‍ ഇങ്ങോട്ട് പുറപ്പെടുന്നതിനുമുമ്പ് എനിക്ക് അവിടെയെത്തി ഇങ്ങോട്ടാരും പോരേണ്ടാ എന്നു പറയണം. എന്നെപ്പോളെ അവരും വിഡ്ടന്മികളായിപ്പോകണമെന്നി ല്ലല്ലോ” എന്നറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “അങ്ങനെയൊന്നും വിചാരിക്കാനില്ല ശാസ്ത്രികളെ! ഒരോ ദിക്കില്‍ ഓരോ വിധമിരിക്കും. ശാസ്ത്രികള്‍ കൊണ്ടുവന്ന ശതകം വളരെ നന്നായിട്ടുണ്ട്. അതു തേടിപ്പിടിച്ച് ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നല്ലോ. അതുമാത്രം വിചാരിച്ചാല്‍ മതി. ഇതു പണ്ടാരാണ്ട് ഉണ്ടാക്കിയിട്ടിരുന്ന കൃതിയാണെന്നു നമ്പൂരി പറഞ്ഞതു വാസ്തവമാണ്. ഇവിടെയും ഒരു പഴയ ഗ്രന്ഥത്തില്‍ ഇതു കാണുന്നുണ്ട്. ഈ ശതകം നാമും പഠിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. വേണമെങ്കില്‍ നാമും ചൊല്ലിക്കേള്‍പ്പിക്കാം” എന്നു കല്‍പ്പിചു. അതു കേട്ടു ശാസ്ത്രികള്‍ “വേണ്ട വേണ്ട; ഈ നമ്പൂരിപ്പട് ഇതു ചൊല്ലിയ സ്ഥിതിക്ക് ഇവിടേക്ക് ഇതിനു പ്രയാസമുണ്ടാകുമോ?” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “വേണ്ടെങ്കില്‍ വേണ്ട. നാം വാസ്തവം പറഞ്ഞു എന്നേയുള്ളു. ഏതെങ്കിലും ശാസ്ത്രികള്‍ ഇവിടെ വന്നിട്ടു വെറുംകൈയായി മടങ്ങിപ്പോകുന്നതു നമുക്കും ശാസ്ത്രികള്‍ക്കും കുറച്ചിലാണല്ലോ. അതുകൊണ്ട് ഇപ്പോള്‍ ഇത്രയുമിരികട്ടെ” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിനു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തയക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒരു ദിവസം പകലേ സദസ്സു പിരിയാറായപ്പോള്‍ വലിയ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട്, “നാളത്തെ സദസ്സില്‍ സംഭാ‌ഷണത്തില്‍ ജയിക്കുന്നവര്‍ക്കു കൊടുക്കുന്നതിനായി നൂറ്റൊന്നും പണംവീതമുള്ള മൂന്നു കിഴികള്‍ നാം കെട്ടിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. സംഭാ‌ഷണ വി‌ഷയങ്ങള്‍ -

1. ഒന്നാന്തരം പച്ച ഭോ‌ഷ്കുപറഞ്ഞു സദസ്സിലുള്ളവര്‍ക്കു പരമാര്‍ത്ഥമാണെന്നു തോന്നിക്കുക.

2. അന്നു തന്നെപ്പോലെ മറ്റാരും സ്വാദുള്ള പദാര്‍ത്ഥം ഭക്ഷിച്ചിട്ടില്ലെന്നു സദസ്യരെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുക.

3. സദസ്യരില്‍ വെച്ച് അധികം ഭാഗ്യവാന്‍ താനാണെന്നു മറ്റുള്ളവരെ സമ്മതിപ്പിക്കുക. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുനവര്‍ക്കാണ് പണക്കിഴി കൊടുക്കപ്പെടുന്നത്. സദസ്സു പതിനൊന്നു മണിക്കു കൂടുകയും അഞ്ചുമണിക്കുമുമ്പു പിരിയുകയും വേണം” എന്നു കല്‍പ്പിക്കുകയും ഉടനെ സഭ പിരിയുകയും ചെയ്തു.

പിറ്റേ ദിവസം പതിനൊന്നു മണിക്കുതന്നെ വലിയതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സദസ്സില്‍ എഴുന്നള്ളുകയും പണക്കിഴികള്‍ അവിടെ നിരത്തിവെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും സദസ്യര്‍ ഓരോരുത്തരായി അവിടെ വന്നുചേര്‍ന്നു കഴിഞ്ഞു. കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു മാത്രം വന്നില്ല. അതെന്താണെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും വിചാരമായി. അദ്ദേഹം വലിയ കണിശക്കാരനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം സമയത്തിനുമുമ്പെത്തുകയായിരുന്നു പതിവ്. അദ്ദേഹം വരാത്തതെന്തുകൊണ്ടെന്നുള്ള വിചാരം തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സിലേക്കും ഉണ്ടായി. അങ്ങനെ എല്ലാവരും വിചാരത്തോടുകൂടിയിരുന്നപ്പോള്‍ ഏറ്റവും പരിഭ്രമത്തോടുകൂടി നമ്പൂരിപ്പാടും അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖത്ത് ഒരു വി‌ഷാദഭാവം പ്രത്യക്ഷമായിരുന്നു. അതു കണ്ടിട്ട് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ‘എന്താ വിശേ‌ഷം വല്ലതുമുണ്ടോ?’ എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു.

നമ്പൂരിപ്പാട്: വിശേ‌ഷമൊന്നുമില്ല. എങ്കിലും...

തമ്പുരാന്‍: എന്താ? പറയൂ. കേള്‍ക്കട്ടെ.

നമ്പൂരിപ്പാട്: ഇപ്പോള്‍ത്തന്നെ സമയം അതിക്രമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി എന്റെ കഥ കൂടി പറഞ്ഞുതുടങ്ങിയാല്‍ ഇന്നത്തെ സദസ്സില്‍ നിശ്ചയിചിട്ടൂള്ളതൊന്നും നടക്കുകയില്ല അതുകൊണ്ട് എന്റെ കാര്യം

ഇനിയൊരു ദിവസം സമയമുള്ളപ്പോള്‍ ഇവിടെ അറിയിച്ചുകൊള്ളാം.

തമ്പുരാന്‍: സദസ്സില്‍ വെച്ചു നടത്താനുള്ള കാര്യം നാളെയായാലും മതി. നമ്പൂരിയുടെ കാര്യം ഇന്നുതന്നെ കേള്‍ക്കണം. പറയൂ. കേള്‍ക്കട്ടെ

നമ്പൂരിപ്പാട്: നിര്‍ബന്ധമാണെങ്കില്‍ പറയാം. ഇല്ലത്തുവെച്ചു ചിലവിനുള്ള അരി അവിണിശ്ശേരിയില്‍നിന്നും കൊടുത്തയയ്ക്കുകയാണ് പതിവ്. കഴിഞ്ഞ കൊലം അരി കൊടുത്തയചതിന്റെ കൂടെ ഒരു നേന്ത്രക്കന്നു (നേന്ത്രവാഴവിത്ത്) കൂടി കൊടുത്തയച്ചിരുന്നു. ഒന്നല്ലേയുള്ളു, അതൊരു നല്ല സ്ഥലത്തു വെച്ചു നല്ലപോലെ ശുശ്രൂ‌ഷിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ച് ഇല്ലത്തെ നടുമുറ്റത്തുതന്നെ അതു കുഴിച്ചുവെച്ചു. അത് അവിടെ വെച്ചാല്‍ വേറെയും ചില ഗുണങ്ങളുള്ളതും ഓര്‍ക്കതിരുന്നില്ല. ഇല്ലത്തെ തേവാരപ്പുരയില്‍ ഉള്ള ദേവന്മാര്‍ക്ക് അഭി‌ഷേകം കഴിഞ്ഞാല്‍ ആ വെള്ളം പൂജ കഴിഞ്ഞാല്‍ ധൂപക്കുറ്റിയിലെ വെണ്ണീറും പതിവായി അതിന്റെ കടയ്ക്കല്‍ത്തന്നെ വീഴും. ഞാന്‍വിചാരിച്ചിരുന്നതുപോലെ അവ പതിവായി അതിന്റ് കടയ്ക്കല്‍ തന്നെ വീണിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, നടുമുറ്റത്തായിരുന്നതിനാല്‍ കിടാങ്ങള്‍ക്കും അകായിലുള്ളവര്‍ക്കും അത് ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷകരമായിത്തീര്‍ന്നു. അവരു അതിനെ യഥായോഗ്യം ശുശ്രൂ‌ഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ധാരാളമായി വളം ചേര്‍ത്തിരുന്നതുകൊണ്ട് വാഴ പനപോലെ തടിച്ചു തഴച്ചു വളര്‍ന്നു. അതിന്റെ ഇലകകൊണ്ടു നടുമുറ്റം മൂടി. അധികം താമസിയാതെ വാഴ കുലച്ചു, പന്ത്രണ്ടു പടലയുണ്ടായിരുന്നു. മൂന്നു മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അടിപ്പടലയില്‍ ഒരു കായ്ക്കു സ്വല്പം പഴുപ്പു ഛായയുള്ളതായിക്കണ്ടു. അതു കിടാങ്ങള്‍ കാണാതെയും അണ്ണാനോ എലിയോ കരണ്ടു ന ഷ്ടപ്പെടുത്താതെയുമിരിക്കുന്നതിനായി ആ കുല നല്ല പോലെ മൂടിക്കെട്ടിച്ചു. ആ കുല മുഴുവനും നിര്‍ത്തിപ്പഴുപ്പിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അങ്ങനെ ചെയ്യിച്ചത്. ഇന്നു കാലത്തു കുലയുടെ പഴുപ്പ് എന്തായി എന്നറിയ്ന്നതിനായി അത് അഴിച്ചുനോക്ക്യപ്പോള്‍ കായെല്ലാം പഴുത്തു പാകം വന്നു തൊലിക്കു പുള്ളിക്കുത്തു വീണിരിക്കുന്നതായിക്കണ്ടു. പിന്നെ നിലത്തു വീഴിക്കാതെ ആ കുല വെട്ടിയെടുപ്പിച്ച് എണ്ണിനോക്കിയപ്പോള്‍ നൂറ്റിയിരുപത്തഞ്ചു പഴമുണ്ടായിരുന്നു. അതു പഴം നുറുക്കാക്കുകയോ വേവിക്കാതെ തിന്നുകയോ എന്താനു വേണ്ടതെന്ന് ഞാന്‍സംശയിച്ചപ്പോള്‍ അകായില്‍ നിന്ന് ‘അതൊന്നും പോരാ, അതു പ്രഥമന്‍ തന്നെയാകണം’ എന്നു പറയുകയും ഞാനതു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രഥമന്‍ വെചത് അകത്തുതന്നെയാണ്. അകായിലെ അഭിപ്രായപ്രകാരമായതുകൊണ്ട് അതു നന്നാകണമെന്നു വിചാരിച്ചു മനസ്സിരുത്തി പഴം അസ്സലായി വരട്ടിയാണ് അതുണ്ടാക്കിയത്. പ്രഥമന്‍ വളരെ നന്നാവുകയും ചെയ്തു. വാസ്തവം പറയുകയാണെങ്കില്‍ ഇത്രയും നല്ല പ്രഥമന്‍ ഞാന്‍ ഇതിനുമുമ്പ് കഴിച്ചിട്ടില്ലെന്നുതന്നെ പറയാം. അതിന്റെ സ്വാദ് അത്രമാത്രമുണ്ടായിരുന്നു. ഞന്‍ മനസ്സറിയാതെ അത് സാമാന്യത്തിലധികം ചെലുത്തിപ്പോയി. ഈ പ്രഥമന്‍കൂടി കാലമായപ്പോഴേക്കും ഭക്ഷണത്തിന്റെ സമയം തെറ്റി. പിന്നെ ഇതു സാമാന്യത്തിലധികം ചെലുത്തുകയും ചെയ്തു.

രണ്ടുകൂടിയായപ്പോഴേക്കും ഞാന്‍വല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചു. പ്രായാധിക്യം നിമിത്തമുള്ള ക്ഷീണം മുമ്പേതന്നെയുണ്ടല്ലോ. എല്ലാംകൊണ്ടും ലേശം പോലും നടക്കാന്‍ വയ്യെന്നു തോന്നുകയല്‍ പുറത്തളത്തില്‍പ്പോയികിടന്നു. അപ്പോളാണ് സദസ്സു കൂടാനുള്ള സമയം തെറ്റിപ്പോയല്ലോ എന്നുള്ള ഓര്‍മ്മയുണ്ടായത്. ഉടനെ എണീറ്റ് ഇങ്ങോട്ടു പോരികയും ചെയ്തു. ഞാന്‍വളരെ പരിഭ്രമിച്ചാണ് ഇവിടെ നടന്നെത്തിയത്.

വലിയതമ്പുരാന്‍: (സ്വല്പം പരിഭവത്തോടൂകൂടി) “എങ്കിലും പച്ചക്കായ പോലും ദുര്‍ലഭമായിരിക്കുന്ന ഇക്കാലത്ത് നമ്പൂരി കുറച്ചു പഴമെങ്കിലും ഇങ്ങോട്ടു കൊടുത്തയച്ചില്ലല്ലോ. അവിടെ വിശേ‌ഷിച്ചു വല്ലതുമുണ്ടായാല്‍ ഇങ്ങോട്ടുകൂടി കൊടുത്തയക്കുകയല്ലേ പതിവ്?” എന്നു കല്‍പ്പിചു.

അപ്പോള്‍ ഒരു സദസ്യന്‍ നമ്പൂരി: ക ഷ്ടം! ഞാനിത് ഇന്നലെ അറിഞ്ഞില്ലല്ലോ. അറിഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഇന്നു ഭക്ഷണത്തിനു നേരത്തെ അങ്ങോട്ടെത്തമായിരുന്നു.ഉടനെ സദസ്യരെല്ലാവരും: ഞാനും അതുതന്നെയാണ് വിചാരിച്ചത്, ഞാനും അതുതന്നെയാണ് വിചാരിച്ചതു എന്നു പറഞ്ഞു

ഉടനെ കലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കുനിഞ്ഞു ഒരു പണക്കിഴിയെടുത്തു. അപ്പോള്‍ തമ്പുരാന്‍, ‘അതെന്താണ് എടുത്തത്?’ എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു

നമ്പൂരിപ്പാട്: ഭോ‌ഷ്ക്കു പറഞ്ഞു സദസ്സിലുള്ളവര്‍ക്കൊക്കെ വാസ്തവമാണെന്നു തോന്നിക്കുന്നവര്‍ക്കാണല്ലോ ഒരു കിഴി. ഞാനിപ്പോള്‍ പറഞ്ഞത് ശുദ്ധമേ ഭോ‌ഷ്ക്കണ്. ഇതു വാസ്തവാണെന്നു എല്ലാവരും സമ്മതിച്ചുവല്ലോ. അതിന് എതിരായി പറയാന്‍ ഒന്നും കാണായ്കയാല്‍ ആരുമൊന്നും മിണ്ടിയില്ല. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് കുനിഞ്ഞ് ഒരു കിഴികൂടി എടുത്തു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “അതെന്തിനാണ് എടുത്തത്?” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട്, “ഇന്നു തന്നെപ്പോലെ മറ്റാരും സ്വാദുള്ള പദാര്‍ത്ഥം ഭക്ഷിച്ചിട്ടില്ലെന്നു സദസ്യരെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്ന ആള്‍ക്കുള്ളതാണല്ലോ ഈ കിഴി. അതും ഞാന്‍

ഇവിടെയെല്ലാവരെയും ബോദ്ധ്യപ്പെടുത്തിയല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനെ എതിര്‍ക്കുന്നതിനും മാര്‍ഗമൊന്നും കാണായ്കയാല്‍ അതിനെതിരായിട്ടും അരുമൊന്നും പറഞ്ഞില്ല. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് മൂന്നാമത്തെ കിഴിയും കടന്നെടുത്തു. ഉടനെ തമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “അതെന്താണ്?” എന്നുകല്‍പ്പിച്ചു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ടു നമ്പൂരിപ്പാട്, “ഇവിടെ കൂടിയിരിക്കുന്നവരില്‍ അധികം ഭാഗ്യമുള്ള ആള്‍ക്കുള്ളതാണല്ലോ ഈ കിഴി. ഇവിടെ പലരുമുണ്ടായിട്ടും രണ്ടു കിഴികള്‍ക്കും അര്‍ഹന്‍ ഞാനാണെന്ന് എല്ലാവരും സമ്മതിച്ചവല്ലോ. ഇനി എല്ലവരേക്കാളും ഭാഗ്യവാന്‍ ഞാനണെന്നുള്ളതിനു വിശേ‌ഷിച്ചു ലക്ഷ്യമൊന്നും വേണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനും എതിരായിപ്പറയാനൊന്നും കാണായ്കയാലാരുമൊന്നും മിണ്ടിയില്ല. ഉടനെ സദസ്സു പിരിഞ്ഞു. മൂന്നു പണക്കിഴികളുംകൊണ്ടു നമ്പൂരിപ്പാടും അപ്പോള്‍ത്തന്നെ പോയി.

കല്ലൂര്‍മനയ്ക്കലെ ഒരപ്ഫന്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു വേളികഴിചിരുന്നില്ല അദ്ദേഹം തൃശ്ശിവപേരൂര്‍ കിഴക്കെ ആച്ചംകുളങ്ങരവാരിയത്തെ “കുഞ്ചി” എന്നു പേരായ ഒരു വാരസ്യാരെ സംബന്ധം ചെയ്തു ഭാര്യയാക്കി ഇല്ലത്തു കൊണ്ടുപോയി താമസിപ്പിച്ചിരുനു. ആ വാരസ്യാര്‍ ഒരു ദിവസം പകലെ പതിവുപോലെ പോയി, മേല്‍ കഴുകി വന്ന് ഇറന്‍ മാറുന്നതിനായി പെട്ടിയില്‍ നിന്ന് ഒരൊന്നരമുണ്ടെടുത്തു നിവര്‍ത്തിനോക്കിയപ്പോള്‍ അത് എലി കടിചു മുറിച്ച് ഉപയോഗിക്കാന്‍ കൊള്ളുകില്ലാത്ത വിധത്തിലായിരിക്കുന്നതായിക്കാണുകയാല്‍ അതു മടക്കിവെച്ചിട്ടു വേറെ ഒന്നെടുത്തു നിവര്‍ത്തു. അതും അങ്ങനെതന്നെ എലി കടിച്ചുമുറിച്ചതായി കണ്ടു. അങ്ങനെ അവര്‍ക്കുണ്ടായിരുന്ന എട്ട് ഒന്നര മുണ്ടുകളും ഉപയോഗിക്കാന്‍ കൊള്ളുകില്ലാത്ത വിധത്തിലായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ അവയെല്ലാമെടുത്തു നമ്പൂരിപ്പാടിലെ മുമ്പില്‍ കൊണ്ടുചെന്നിട്ടിട്ട് “ഇതാ നോക്കണം. എനിക്കു കഴിഞ്ഞ മാസത്തില്‍ മേടിച്ചു തന്നതും കോടിയലക്കിയതുമയ എട്ട് ഒന്നരമുണ്ടുകളും എലി വെട്ടി ഒന്നിനും കൊള്ളുകില്ലാതെയായിരിക്കുന്നു. ഇതു ഞാനെങ്ങനെ ഉത്തുകൊണ്ടു നടക്കും? എലിയുടെ ഉപദ്രവം ഇവിടെ ദുസ്സഹമായിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ട് നമ്പൂരിപ്പാട് “ആട്ടെ, നിവൃത്തിയുണ്ടാക്കാം. ഇവിടെ ഒരു വിളക്കു കൊളുത്തിവയ്ക്ക്” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു പുറത്തേക്കിറങ്ങി പറമ്പില്‍ച്ചെന്ന് ഒരു പച്ചീര്‍ക്കില്‍ ഒടിച്ചെടുത്തു വലത്തു കൈയില്‍പ്പിടിച്ചുകൊണ്ടു വിളക്കിന്റെ സമീപത്തെത്തി. അവിടെയിരുന്നുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ചിട്ട് “ഇവിടെയുള്ള എലികളൊക്കെ ഇവിടെ വരട്ട്“ എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ഏകദേശം അമ്പതോളം എലികള്‍ “കീ, കീ” എന്നു കരഞ്ഞുകൊണ്ട് ആ വിളക്കിന്റെ ചുറ്റും വന്നുകൂടി. ഉടനെ നമ്പൂരിപ്പാട് “നിങ്ങളെല്ലാവരും ക്ഷണത്തില്‍ ഇവിടെനിന്നും പൊയ്ക്കൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് ആ ഈര്‍ക്കില്‍കൊണ്ട് ആ എലികളെയെലാം ഒരോന്ന് അടിചു. ഉടനെ എലികളെല്ലാം അവിടെനിന്നു ഇറങ്ങിപ്പോയി. പിന്നെ ആ നമ്പൂരിപ്പാടിന്റെ കാലം കഴിയുന്നതുവരെ അവിടെ ഒരെലിപോലും കയറിയിട്ടില്ല.

കല്ലൂര്‍ മനയ്ക്കലുള്ളവര്‍ പതിവായിക്കുളിക്കുന്ന പുഴക്കടവില്‍ ഒരു വലിയ അരയാല്‍വൃക്ഷമുണ്ടായിരുന്നു. അതിന്മേല്‍ അസംഖ്യം വാവലുകളൂം വന്നുകൂടിയിരുന്നു. ആ വാവലുകളുടെ പുരീ‌ഷ (മലം) വര്‍‌ഷം തലയിലേല്‍ക്കാതെ അവിടെക്കുളിച്ചു കയറിപ്പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായിരുന്നു. അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ വലിയ നമ്പൂരിപ്പാട് “ഈ വാവലിന്റെ ഉപദ്രവം കലശലായിരിക്കുന്നു. ഇവയുടെ കാഷ്ഠവര്‍‌ഷം തലയിലേല്‍ക്കാറ്റെ ഈ കടവില്‍ കുളിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലല്ലോ. ഇവിടെയുള്ളവര്‍ക്ക് അതു പരിചയമായിപ്പോയി. അതുകൊണ്ട് അതു വല്ലതുമാകട്ടെ. ഇനിയിപ്പോള്‍ വേളിക്ക് ഇവിടെ പലരും വരും. അവരാരും ഇതു ശീലിച്ചിട്ടില്ലാത്തതുകൊണ്ട് അവര്‍ക്കിതു ദുസ്സഹമായിത്തീരും. അതുകൊണ്ട് ഏതാനും ദിവസത്തേക്ക് ഈ ജന്തുക്കളെ ഇവിടെനിന്നു മാറ്റണം” എന്നു മനസ്സില്‍ വിചാരിച്ച് നിശ്ചയിച്ചിട്ട് ഒരു ദിവസം ഏതാനും ചെറിയ പാറക്കല്ലുകള്‍ കൈയില്‍പ്പെറുക്കിയെടുത്തുകൊണ്ട് ആലിന്റെ സമീപത്തു ചെന്നു നിന്ന് ആ വാവലുകളോട് “നിങ്ങള്‍ ഏതാനും ദിവസത്തേക്ക് ഇവിടെനിന്നും മാറിത്താമസിക്കണം. ഇല്ലത്തു വേളിയടിയന്തിരം കഴിഞ്ഞു വിശേ‌ഷിച്ചു വരുന്നവരെല്ലാം പിരിഞ്ഞുപോയിട്ടേ ഇവിടെ വരാവൂ. അതുവരെ അക്കരെ നില്‍ക്കുന്ന വലിയ മാവിന്മേല്‍ ചെന്നു താമസിച്ചുകൊള്ളണം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ടു കയിലുണ്ടയിരുന്ന പാറക്കല്ലുകള്‍ ജപിച്ച് ആ ആലിന്റെ കടയ്ക്കലേയ്ക്കിട്ടു. ഉടനെ വാവലുകളെല്ലാം പറന്നു മറുകരയില്‍ നിന്നിരുന്ന മാവിന്മേലെത്തി താമസമായി. പിന്നെ മനയ്ക്കലെ വേളിയടിയന്തിരം കഴിഞ്ഞ് അവിടെ വിശേ‌ഷിച്ചു വന്നിരുന്നവരെല്ലാം പിരിഞ്ഞു പോയതിന്റെ ശേ‌ഷമേ അവ ഇക്കരയ്ക്ക് വന്നുള്ളു. ഇങ്ങനെ കല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിമാരുടെ മന്ത്രശക്തിയെയും അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെയും പറ്റി ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. ലേഖനദൈര്‍ഘ്യം വിചാരിച്ച് അതിനായി ഉദ്യമിക്കാതെ ഇപ്പോള്‍ വിരമിക്കുന്നു.

അദ്ധ്യായം 118
തകഴിയില്‍ ശാസ്താവും അവിടുത്തെ എണ്ണയും

ശ്രീപരശുരാമന്‍ കേരളത്തിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ ശാസ്താവിനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചകൂട്ടത്തില്‍ തിരുവിതാംകൂറില്‍ ഇപ്പോള്‍ ശ്രീവലഭ (തിരുവല്ല) ഗ്രാമമെന്നു പ്രസിദ്ധമായിരിക്കുന്ന പ്രദേശത്തിന്റെ കിഴക്കുള്ള ഒരു മലയിലും ഒരു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിരുന്നു. ആ ദേശക്കാര്‍ അവിടെ ക്ഷേത്രംപണി, കലശം മുതലായവ കഴിപ്പിച്ച് ആ ദേവനെ തങ്ങളുടെ ദേശപരദേവതായിത്തന്നെ ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നു മാത്രമല്ല, ആ ഗ്രാമക്കാരായ ബ്രാഹ്മണര്‍ അവരുടെ വേദാദ്ധ്യയനം ആ ക്ഷേത്രത്തില്‍വെച്ചാക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ എല്ലാവരും ആ മലയെ “ഓത്തന്മാര്‍മല” എന്നും ശാസ്താവിനെ “ഓത്തന്മാര്‍മല ശാസ്താവ്” എന്നും പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. കാലക്രമേണ ആ പേരുകള്‍ ലോപിച്ച് “ഓതര്‍ മല” എന്നും “ഓതര്‍മല ശാസ്താവ്” എന്നുമായിത്തീര്‍ന്നു.

അങ്ങനെ വളരെക്കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് ആ ഗ്രാമത്തില്‍ ശ്രിവല്ലഭ (വിഷ്ണു) പ്രതിഷ്ഠയും ക്ഷേത്രവും വേദാദ്ധ്യയനമഠങ്ങളുമുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നത്. അവ ഉണ്ടായി കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടെ പ്രധാന്യം ആ വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തിനായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ഓതര്‍മല ശാസ്താവിനെ ആരും ആദരിക്കാതെയും വന്ദിക്കാതെയും ഓര്‍ക്കാതെയുമായി. അങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ നനഞ്ഞൊലിച്ചും ഇടിഞ്ഞുപൊളിഞ്ഞും ആ ക്ഷേത്രം നിശ്ശേ‌ഷം നശിക്കുകയും ആ ശാസ്താവിന്റെ ദിവ്യവിഗ്രഹം മാത്രമവിടെ ശേ‌ഷിക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരാണ്ടില്‍ അതിവര്‍‌ഷം നിമിത്തം ഓതര്‍മല പൊട്ടി അവിടെനിന്ന് ഏറ്റവും ഊക്കോടുകൂടി പടിഞ്ഞാട്ടു ജലം പ്രവഹിച്ചു തുടങ്ങി. ആ ജലപ്രവാത്തിന്റെ ശക്തിനിമിത്തം ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയിളകി ആ ബിംബവും വെള്ളത്തോടുകൂടിയൊഴുകി, ഇപ്പോള്‍ തകഴിയില്‍ ക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപത്തുള്ള പുഞ്ചപ്പാടത്തെത്തി, അവിടെ കഴിയില്‍ (ചേറ്റില്‍) പുതഞ്ഞു കിടപ്പായി.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരിക്കല്‍ സാക്ഷാല്‍ വില്വമംഗലത്തു സ്വാമിയാര്‍ വടക്കുനിന്നു വഞ്ചിയില്‍കയറി തെക്കന്‍ ദിക്കിലേക്ക് ഒരു യാത്രയുണ്ടായി. ആ യാത്രയില്‍ വഞ്ചി ആ ബിംബം കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തു നിന്നും സ്വല്പം പടിഞ്ഞാറെത്തിയപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ കിഴക്കുഭാഗത്തായി ഒരു ദിവ്യതേജസ്സു കണ്ടു. ആ തേജസ്സു ദിവ്യനായിരുന്ന സ്വാമിയാര്‍ക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും ദൃശ്യമായിരുന്നില്ല. സ്വാമിയാര്‍ ആ തേജസ്സു കണ്ടയുടനെ വഞ്ചിക്കാരോടു വഞ്ചി കിഴക്കേക്കരയിലടുപ്പിക്കുവാന്‍ പറയുകയും അവരടുപ്പിക്കുകയും ഉടനെ സ്വാമിയാരും കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവരു കരയ്ക്കിറങ്ങുകയും സ്വാമിയാരുടെ ഭൃത്യന്മാര്‍ ഇരട്ടശംഖു മുഴക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ശംഖുനാദം കേട്ടിട്ട് അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി സമീപസ്ഥന്മാരായ ദേശക്കരെല്ലാവരും തല്‍ക്ഷണം അവിടെയെത്തി. അപ്പോള്‍ ശംഖുനാദം മുഴക്കിയതിന്റെ കാരണം മനസ്സിലാവുകയും അവരെല്ലാവരും സ്വാമിയാരെ കണ്ടു വന്ദിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴും ആ വയലിന്റെ ഒരു ഭാഗത്തു സ്വാമിയാര്‍ക്കു മാത്രം ദൃശ്യവും അന്യന്മാര്‍ക്ക് അദൃശ്യവുമായ ആ ദിവ്യ തേജസ്സു ജ്വലിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. സ്വാമിയാര്‍ ആ വയലിലിറങ്ങി ആ സ്ഥലം തൊട്ടുകാണിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണന്മാരോട് സ്ഥലത്തെ പൊത കഴി(ചവിട്ടിയാല്‍ കാല്‍ പൊതയുന്നചേറ്) മാറ്റാന്‍ പറഞ്ഞു. അവര്‍ ആ ചെളി കുറച്ചു മാറ്റിയപ്പോള്‍ അവിടെ ആ ദിവ്യമായ ശാസ്താവിഗ്രഹം കാണപ്പെട്ടു. സ്വാമിയാരുടെ നിയോഗപ്രകാരം ആ ബ്രാഹ്മണര്‍തന്നെ ആ ബിംബമെടുത്തു കരയ്ക്കു കൊണ്ടു വരികയും ശുദ്ധജലമൊഴിച്ചു കഴുകി ചെളിയെല്ലാം കളഞ്ഞു വെടിപ്പു വരുത്തുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ ആ ബിംബം കണ്ടിട്ടു ദേശക്കാരില്‍ ചിലര്‍ “ഇതു ജലപ്രവാഹത്തിലകപ്പെട്ട് ഒഴുകിപ്പോന്ന ഓതര്‍മല ശാസ്താവിന്റെ വിഗ്രഹമായിരിക്കും” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ടു സ്വാമിയാര്‍, “അതല്ല, ആ ബിംബം ഒഴുകിപ്പോയിട്ടു വളരെക്കാലമായല്ലോ. ഇതിന് ഉടമസ്ഥന്മാരായിട്ടു വല്ലവരുമുണ്ടായിരുന്നെങ്കില്‍ അവര്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് അന്വേ‌ഷിക്കുമായിരുന്നു. ഇതുവരെ അതുണ്ടായിട്ടില്ലാത്ത സ്ഥിതിക്ക് ഇനി അതു പറയാനില.” ഇത് ഈ “പൊതകഴിയില്‍ശാസ്താ”വിന്റെ വിഗ്രഹമാണ്. ഇതിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശം ഈ ദേശക്കാര്‍ക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കുമില്ല” എന്നു പറയുകയും ആ ബിംബമെടുത്ത് അവിടെ ഒരു സ്ഥലത്തു പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടെനിന്നും യാത്രയാവുകയും ചെയ്തു. സ്വാമിയാര്‍ പോകാനായി വഞ്ചിയില്‍ കയറിയ സമയത്തും ദേശക്കാര്‍ ആ കടവില്‍ച്ചെന്ന് സ്വാമിയാരെ വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ സ്വാമിയാര്‍ ആ ദേശക്കരോട് “ഈ ശാസ്താവിന് ഇവിടെ ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു കലശം മുതലായവ നടത്തിക്കുയും ഈ സ്വാമിയെ വേണ്ടതു പോലെ ആചരിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം സേവിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ആ ദേശത്തിനും ദേശക്കാര്‍ക്കും ഉപര്യുപരി ശ്രയസ്സ് വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കും” എന്നുകൂടി പറഞ്ഞിട്ടാണ് അവിടെനിന്നും പോയത്.

സ്വാമിയാര്‍ പോയതിന്റെ ശേ‌ഷം ദേശാക്കരെല്ലാവരും കൂടി ഈ സംഗതികളെല്ലാം അക്കാലത്ത് അവിടെ ദേശാധിപതിയായിരുന്ന ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവിന്റെ അടുക്കല്‍ അറിയിക്കുകയും ആ രാജാവിന്റെ ആജ്ഞയോടും ആനുകൂല്യത്തോടും കൂടി അവര്‍ ശാസ്താവിനു ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുകയും കലശം മുതലായവ നടത്തിക്കുകയും പൂജ മുതലായവ ശരിയായി നടക്കുന്നതിനു വേണ്ടുന്നതിന് ഒരു കാര്യസ്ഥനെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത്രയുമൊക്കെ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആ ശാസ്താവിനെ എല്ലാവരും സ്വാമിയാര്‍ ആദ്യം പറഞ്ഞതുപോലെ “പൊതകഴിയില്‍ ശാസ്താവ്” എന്നു പറഞ്ഞു തുടങ്ങി. കാലക്രമേണ അതിന്റെ ആദ്യത്തെ അക്ഷരമയ “പൊ” ലോപിചു അതു “തകഴിയില്‍ ശാസ്താവ്” എന്നായി. പിന്നെ അതുതന്നെ സ്ഥിരപ്പെടുകയും പ്രസിദ്ധമയിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ചെമ്പകശ്ശേരി രാജ്യം തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജാവു പിടിച്ചെടുക്കുകയാല്‍ ചെമ്പകശ്ശേരി രാജാവു നാടുവിട്ടു പോകേണ്ടിവന്നു. അപ്പോള്‍ ആ ദേശക്കാര്‍ ഏറ്റവും വിഹ്വലന്മാരായിത്തീര്‍ന്നുവെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. തിരുവിതാംകൂറില്‍നിന്നുള്ള ഭരണം അവിടെ മുറയ്ക്കു നടപ്പായതുവരെ ആ ദേശക്കാര്‍ കേവലം അനാഥസ്ഥിതിയിലാണ് കഴിഞ്ഞുകൂടിയത്. അതിനാല്‍ ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളില്‍ അവരാരും ശ്രദ്ധിക്കാതെയായി. ക്ഷേത്രം വേണ്ടുന്ന കാലത്തു കെട്ടിമേച്ചില്‍ കഴിക്കായ്കയാല്‍ നനഞ്ഞൊലിച്ചും ഭിത്തികള്‍ ഇടിഞ്ഞുനിരന്നും മേല്‍ക്കൂടെല്ലാം ജീര്‍ണ്ണിച്ചും വലിയ കഷ്ടസ്ഥിതിയിലായിത്തീര്‍ന്നു.

അക്കാലത്ത് ആ ദേശക്കാരന്‍തന്നെയായിരുന്ന ഒരു നായര്‍ക്ക് ആ സ്വാമിയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുനതിനാല്‍ ആ മനു‌ഷ്യന്‍ ആ സ്വാമിയെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് ആ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ത്തന്നെ താമസിച്ചിരുന്നു. അദ്ദേഹം അവിടെ ഭജനം തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പ് ആ ദേശത്തുള്ള ബാലികാബാലകന്മാരെ അക്ഷരാഭ്യാസം ചെയ്യിച്ചുകൊണ്ടാണ് സ്വഗൃഹത്തില്‍ താമസിച്ചിരുന്നത്. അതിനാലദ്ദേഹത്തെ എല്ലാവരും പറഞ്ഞിരുന്നത് ആശാന്‍ എന്നായിരുന്നു. ആശാന് ആ ക്ഷേത്രം ഇടിഞ്ഞുപൊളിഞ്ഞ് അനാഥസ്ഥിതിയിലായിപ്പോയതിനെക്കുറിച്ചു വളരെ സങ്കടവും അതു വല്ലപ്രകാരം ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിച്ചാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്ന് അത്യധികമായ ആഗ്രഹവുമുണ്ടായി. എങ്കിലും അദ്ദേഹം കേവലം നിര്‍ദ്ധനനായിരുന്നതിനാല്‍ ആ ആഗ്രഹം സാധിക്കുന്നതിനു യാതൊരു മാര്‍ഗ്ഗവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതിനാലദ്ദേഹം വളരെ സങ്കടപ്പെട്ടുകൊണ്ടും ഈ കാര്യം സാധിക്കുന്നതിന് എന്തെങ്കിലും മാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കണമെന്നു സദാ അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ സന്നിധിയില്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിച്ചുകൂട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ ആശാന്‍ കിടന്നുറങ്ങിയ സമയം അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു സ്വപ്നമുണ്ടായി. അത് എങ്ങനെയെന്നാല്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ തലയ്ക്കല്‍ ചെന്നിരുന്നുകൊണ്ട് ഒരാള്‍ “ഇതിനെക്കുറിച്ച് ആശാന്‍ ഒട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ടാ. ഞാന്‍ പറയുന്നതുപോലെ ചെയ്താല്‍ ഈ കാര്യം നി‌ഷ്പ്രയാസം സാധിക്കാന്‍ മാര്‍ഗ്ഗമുണ്ടാകും തിരുവല്ലായില്‍ നിന്നു കിഴക്ക് ഓതര്‍മല എന്നു പേരായിട്ട് ഒരു വലിയ കുന്നുണ്ട്. അവിടെച്ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ എണ്‍പത്തിനാലു വിധം പച്ചമരുന്നുകള്‍ കാണും. അവയുടെ വേരും ഇലയും കുറേശ്ശേ പറിചെടുത്തുകൊണ്ടുവരണം. പിന്നെ കറുപ്പും കഞ്ചാവുമുള്‍പ്പെടെ അറുപത്തിനാലുകൂട്ടം അങ്ങാടി മരുന്നുകളും കുറേശ്ശെ വാങ്ങണം. അവയെല്ലാം യഥോചിതം ചേര്‍ത്ത് കുറച്ച് എണ്ണ കാച്ചണം. അത് ആവണക്കെണ്ണ, വേപ്പെണ്ണ, ഓടയെണ്ണ, മരോട്ടിയെണ്ണ, പുന്നക്കായെണ്ണ, പൂവത്തെണ്ണ മുതലായ സകലയെണ്ണകളും ചേര്‍ത്തു വേണം കാച്ചാന്‍. എന്നാല്‍ എള്ളില്‍നിന്നെടുക്കുന്ന എണ്ണ അതില്‍ ചേര്‍ക്കുകയുമരുത്. അങ്ങനെ എണ്ണ കാച്ചി രോഗികള്‍ക്കു കൊടുത്തു സേവിപ്പിച്ചാല്‍ സകലരോഗങ്ങളും ഭേദമാകും. വിശേ‌ഷിച്ചു വാതസംബന്ധങ്ങളായ രോഗങ്ങള്‍ക്ക് ഈ എണ്ണ ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായിരിക്കും. ഈ എണ്ണയ്ക്ക് സ്വല്പമായ ഒരു വില ദേവസ്വത്തിലേക്കു വാങ്ങിക്കൊള്ളണം. അങ്ങനെ കുറച്ചു ദിവസം കഴിയുമ്പോള്‍ ഈ എണ്ണയുടെ കാര്യം ലോകപ്രസിദ്ധമായിത്തീരും. അപ്പോള്‍ പല സ്ഥലങ്ങളീല്‍ നിന്നും സംഖ്യയില്ലാതെ രോഗികള്‍ ഈ എണ്ണ സേവിക്കാനായി ഇവിടെ വന്നു തുടങ്ങുകയും അവരില്‍ നിന്ന് എണ്ണയുടെ വിലയായിട്ടും മറ്റും കിട്ടുന്ന സംഖ്യകള്‍കൊണ്ടു ദേവസ്വത്തില്‍ ധനം ധാരാളം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്യും. അപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം നടത്തിക്കാന്‍ പ്രയാസമില്ലാതെയാകുമല്ലോ. അതു കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെയും ഈ എണ്ണ നിമിത്തം ഈ ദേവസ്വത്തില്‍ ധനം വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരിക്കും. തല്‍ക്കാലം അങ്ങാടിമരുന്നുകളും എണ്ണകളും വാങ്ങാന്‍ ആവശ്യമുള്ള പണം ഇതാ ഇവിടെയിരിക്കുന്നു” എന്നു പറഞ്ഞതായിട്ടായിരുന്നു സ്വപ്നം.

ആശാന്‍ ഉടനെ ഉണര്‍ന്നു കണ്ണു തുറന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും തലയ്ക്കല്‍ കുറചു പണം ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാലാശാന്‍, ഇങ്ങനെ തന്റെ അടുക്കല്‍ വന്നു പറയുകയും ഈ പണം തരികയും ചെയ്തത് ഭക്തവത്സലനും കരുണാനിധിയുമായ തകഴില്‍ ശാസ്താവുതന്നെയാണെന്നു വിശ്വസിച്ചുകൊണ്ട് ആ പണം കൈയിലെടുക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം തന്നെ ഓതര്‍മലയിലെത്തി എണ്‍പത്തിനാലു പച്ചമരുന്നുകളൂം പറിച്ചുകൊണ്ടുവരികയും അങ്ങാടിമരുന്നുകളും എണ്ണകളുമെല്ലാം ശേഖരിചു സ്വപ്നത്തിലുണ്ടായ സ്വാമിനിയോഗം പോലെ അഞ്ചാറു ദിവസംകൊണ്ട് ആ എണ്ണ കാച്ചിയരിച്ചുവെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അക്കാലത്ത് ആ ദേശത്തുതന്നെ പല വൈദ്യന്മാര്‍ അനേകവിധം ചികിത്സകളെല്ലാം ചെയ്തു നോക്കീട്ടൂം ഫലപ്പെടായ്കയാല്‍ ഒടുക്കം അസാദ്ധ്യമെന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരായ അനേകം രോഗികളുണ്ടായിരുന്നു. ആശാന്‍ അവരെയെല്ലാം ആ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ വരുത്തി ഭജനമായി താമസിപ്പിക്കുകയും ഒഴക്കെണ്ണയ്ക്ക്, ഒരു പണം (നാലു ചക്രം) വീതം നടയ്ക്കു വെപ്പിച്ചുകൊണ്ട് എണ്ണ കൊടുത്തുസേവിപ്പിക്കുകയും എണ്ണ സേവിച്ചവരെല്ലാം സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ചിലര്‍ക്ക് ഒരു ദിവസം എണ്ണ സേവിച്ചപ്പോള്‍തന്നെ നല്ല സുഖമായി. മറ്റു ചിലര്‍ക്ക് പന്ത്രണ്ടു ദിവസം എണ്ണ സേവിച്ചിട്ടാണ് പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിച്ചത്. എങ്കിലും ആ എണ്ണ സേവിച്ചിട്ട് ആര്‍ക്കും സുഖം സിദ്ധിക്കാതെയിരുന്നില്ല. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനം കേട്ടുകേള്‍പ്പിച്ചു ലോകപ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നുമായ സംഖ്യയില്ലാതെ രോഗികള്‍ ഈ എണ്ണ സേവിക്കാനായി ഇവിടെ വന്നു തുടങ്ങി. വരുന്നവര്‍ക്കൊക്കെ കൊടുക്കുന്നതിനു മുടക്കം കൂടാതെ ആശാന്‍ എണ്ണ കാച്ചിയരിചു ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തുകൊണ്ടുമിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും എണ്ണയുടെ വിലയായിട്ടും രോഗികള്‍ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം വിശേ‌ഷാല്‍ നടയ്ക്കുവെയ്ക്കുന്നതായിട്ടും ദേവസ്വത്തില്‍ അപരിമിതമായിട്ടു ധനം വര്‍ദ്ധിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആശാന്‍ തന്നെ ചുമതലപ്പെട്ടു ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണവും കലശവും മറ്റും വളരെ ഭംഗിയായിട്ടും കേമമായിട്ടും നടത്തിച്ചു. പിന്നെയും രോഗികളുടെ വരവും ദേവസ്വത്തിലെ ധനവും പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നതിനാല്‍ ആശാന്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആട്ടവിശേ‌ഷം മുതലായവയെല്ലാം പരി‌ഷ്കരിച്ചു ഭംഗിയാക്കി.

അങ്ങനെ ഏതാനും സംവത്സരങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പ്രായാധിക്യം നിമിത്തം ആശാന്‍ ഏറ്റവും ക്ഷീണിക്കുകയും മരുന്നുകളും മറ്റും ശേഖരിച്ച് എണ്ണ കാച്ചി ദേവസ്വത്തിലേല്‍പ്പിക്കാന്‍ അശക്തനായിത്തീരുകയും ചെയ്ത്. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം എണ്ണയ്ക്ക് വേണ്ടുന്ന മരുന്നുകളുടെയും എണ്ണകളുടെയും കണക്കിനും കാച്ചിയരിക്കാനുള്ള ക്രമത്തിനും മറ്റും വിവരമായി ഒരു ചാര്‍ത്തെഴുതി ദേവസ്വത്തിലേല്‍പ്പിച്ചു. പിന്നെ അധികം താമസിയാതെ അദ്ദേഹം കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഭക്തശിരോമണിയും സല്‍ഗുണവാരിധിയുമായിരുന്ന ആശാന്റെ ദേഹവിയോഗം നിമിത്തം ആ ദേവസ്വക്കാര്‍ക്കും ദേശക്കാര്‍ക്കുമുണ്ടായ സങ്കടം അപരിമിതം തന്നെയായിരുന്നു. അതിനാലവരെല്ലാം കൂടിയാലോചിച്ചു ആശാന്റെ രൂപം എന്നും കാണുന്നതിനും അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സ്മരണ എന്നും ജനങ്ങളുടെ ഹൃദയത്തില്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നതിനുമായി ആശാന്റെ ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ആ വിഗ്രഹം ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്.

ആശാന്റെ കാലാനന്തരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചാര്‍ത്തനുസരിച്ചു ദേവസ്വക്കാര്‍ തന്നെ മരുന്നുകളും മറ്റും ശേഖരിച്ചു യഥാപൂര്‍വ്വം എണ്ണ കാച്ചിയരിച്ചു വെച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോഴും അയ്യപ്പസ്വാമിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം അവിടെ നിലനിന്നിരുന്നതിനാല്‍ രോഗികളുടെ വരവിന് ഒരു കുറവുമുണ്ടായില്ല. മുമ്പിലത്തെപ്പോലെതന്നെ പ്രതിദിനം അസംഖ്യം രോഗികള്‍ വരികയും എണ്ണ സേവിക്കുകയും എല്ലാവരും സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ എണ്ണയുടെ വില ഒഴക്കിന് ഒരു പണമായിരുന്നത് അര രൂപയാക്കി. എന്നിട്ടും രോഗികളുടെ വരവിന് അവിടെ ഒരു കുറവുമുണ്ടായില്ല. ഇപ്പോഴും അവിടെ അതിനൊന്നിനും യാതൊരു വ്യത്യാസവും വന്നിട്ടില്ല. എല്ലാം യഥാപൂര്‍വ്വം നടന്നുകൊണ്ടുതന്നെയിരിക്കുന്നു.

ആശാന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം പച്ചമരുന്നുകള്‍ വരുത്തുകയും എണ്ണ കാച്ചിയരിച്ചു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു ദേവസ്വക്കാര്‍ തന്നെയാണെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. മരുന്നുകള്‍ പറിച്ചുകൊണ്ടുവരുവാന്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ അയയ്ക്കുന്നത് ദേവസ്വത്തിലെ അടിയാരായിട്ടുള്ള പുലയരെത്തന്നെയാണ്. മലയില്‍ ചെന്നു മരുന്നുകളെല്ലാം പറിച്ചു ശേഖരിച്ചു കൊണ്ടുവരുന്നതിന് അവര്‍ക്കു നാലഞ്ചു ദിവസം വേണ്ടിവരും.അതിനാല്‍ അവര്‍ക്ക് അത്രയും ദിവസത്തെ ഭക്ഷണത്തിനു വേണ്ടുന്ന അരിയും കോപ്പുകളൂം കൂടി കൊടുത്തയച്ചാണ് അവരെപ്പറഞ്ഞയയ്ക്കുക പതിവ്.

പുലയര്‍ പറിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന മരുന്നുകളില്‍ വേണ്ടുന്നവയും വേണ്ടാത്തവയും ഉണ്ടായിരിക്കും. അവ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിന് ആ പുലയര്‍ക്കെന്നല്ല, ദേവസ്വക്കാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടാ. അതിനാല്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ ആ മരുന്നുകളെല്ലാം കെട്ടി നേരം വൈകുമ്പോള്‍ മണ്ഡപത്തില്‍ വെച്ചേക്കും. പിറ്റേദിവസം നേരം വെളുക്കുമ്പോള്‍ അവയില്‍ച്ചിലതെല്ലാം താഴെ വീണുകിടക്കുകയും ശേ‌ഷമെല്ലാം മണ്ഡപത്തില്‍ത്തന്നെ ഇരിക്കുകയും ചെയും., താഴെ വീണുകിടക്കുന്നവ കൊള്ളരുതത്തവയെന്നു തീര്‍ച്ചയാക്കി കളയുകയും മണ്ഡപത്തിലിരിക്കുന്നവ ചേര്‍ത്ത് എണ്ണ കാച്ചുകയുമാണ് പതിവ്.

എണ്ണയ്ക്ക് അവിടെ ആരും പാകം നോക്കാറില്ല. എണ്ണ അരിക്കാനുള്ളദിവസം ഉച്ചപ്പൂജ കഴിഞ്ഞു നടയടച്ചാല്‍ എണ്ണയെടുത്ത് അടുപ്പത്തു വെച്ച് തീ കത്തിച്ച് ഇളക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കും. കുറച്ചുനേരം കഴിയുമ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തിനകത്തുനിന്നു ഒരു മണിനാദം കേള്‍ക്കപ്പെടും. ഉടനെ എണ്ണ വാങ്ങി അരിക്കുകയും ചെയ്യും. അതാണ് അവിടത്തെ പാകം. അല്ലാതെ അരക്കും മണലുമൊന്നുമല്ല.

എണ്ണ അരിക്കുന്ന ദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെ ഉചപ്പൂജയ്ക്കു ദേവനുവിശേ‌ഷാല്‍ ഒരു ശര്‍ക്കരപ്പായസനിവേദ്യം പതിവുണ്ട്. അതിന് “എണ്ണപ്പായസം” എന്നണ് പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നതു. ആ പായസം ഉണ്ടു നോക്കിയാല്‍ അതിന് അവിടെ അരിക്കുന്ന എണ്ണയുടെ സ്വാദു നല്ലപോലെ ഉണ്ടായിരിക്കും. എങ്കിലും അതു ജനങ്ങള്‍ ഭക്തിയോടുകൂടി ഭക്ഷിക്കുകയല്ലാതെ കളയാറില്ല.

തകഴിയില്‍ ശാസ്താവിന് അടനിവേദ്യം വളരെ പ്രധാനമാണ്. അവിടെ ഇപ്പോഴും ദിവസംതോറും പതിവായി അടനിവേദ്യമുണ്ട്. അതിന് അഞ്ചു ചക്രമേ ചെലവുള്ളു. നിവേദ്യം കഴിഞ്ഞ ആ അട വിറ്റാലും അഞ്ചുചക്രം കിട്ടും. ഈ വഴിപാട് ഒരു പട്ടരുടെ വകയായിട്ടാന് നടന്നുപോകുന്നത്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ഒരു പട്ടര്‍ കച്ചവടത്തിനായി പാണ്ടിയില്‍നിന്നു കേരളത്തിലെത്തി. പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ സഞ്ചരിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒടുവില്‍ തകഴിയില്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു. അദ്ദേഹത്തിനു മറ്റുള്ള സ്ഥലങ്ങളെക്കാളധികം ബോധിച്ചത് തകഴിയാണ്. അതിനാല്‍ കച്ചവടം ചെയ്തുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെ സ്ഥിരമായിത്താമസിച്ചു. അവിടെ കച്ചവടത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു ധാരാളം ലാഭം കിട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്നു. അദ്ദേഹം ശാസ്താവിനെ ഭക്തിപൂര്‍വം സേവിച്ചുകൊണ്ടുമാണ് അവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നത്. ആ സ്വാമിയുടെ കൃപകൊണ്ടാണ് തനിക്ക് അസാമാന്യമായ ലാഭം കിട്ടുന്നതെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം ഈ അടവഴിപാടു പതിവായി നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം വലിയ ധനവാനായിത്തീരുകയും ആ ദേശത്തുതന്നെ നിലങ്ങളായിട്ടും പുരയിടങ്ങളായിടും വളരെ വസ്തുക്കള്‍ സമ്പാദിക്കുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു സ്വദേശമായ പാണ്ടിയില്‍ത്തന്നെ ചെന്നു താമസിക്കേണ്ടതായ ചില അത്യാവശ്യങ്ങള്‍ നേരിട്ടു. അതിനാലദ്ദേഹം വസ്തുക്കളെല്ലാം വിശ്വസ്തരായ ചിലരെ പാട്ടത്തിനേല്‍പ്പിക്കുകയും പാട്ടം പണമായിട്ടു പാണ്ടിയിലയച്ചു കൊടുക്കാന്‍ ചട്ടം കെട്ടുകയും അടവഴിപാടു മുടക്കം കൂടാതെ നടത്തുന്നതിന് ഒരു സ്നേഹിതനെപ്പറഞ്ഞേല്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് പാണ്ടിയിലേക്കു പോയി. അടവഴിപാടു നടത്തുന്നതിന് അട വിറ്റു കിട്ടുന്ന ചക്രം കൊണ്ടു മതിയാകുമെന്നായിരുന്നതിനാല്‍ ആ വകയ്ക്ക് അദ്ദേഹം വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നും വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നും കൊടുക്കാതെയാണ് പോയത്.

പട്ടര്‍ പാണ്ടിയിലേക്കു പോയിട്ടു കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അട വിലയ്ക്കുവാങ്ങാന്‍ ആരും വരാതെയായി. ചക്രം കിട്ടതെയായപ്പോള്‍ വഴിപാടു നടത്താന്‍ ചുമതലപ്പെട്ടിരുന്ന ആള്‍ അതു മുട്ടിച്ചു. വഴിപാടു മുട്ടിയപ്പോള്‍ പാങ്ങിയില്‍ പട്ടരുടെ ഗൃഹത്തില്‍ ചില ആപത്തുകളും അനര്‍ത്ഥങ്ങളും കണ്ടു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അതിനു പല വിധത്തിലുള്ള പ്രതിവിധികള്‍ നടത്തുകയും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ആ പട്ടര്‍ ഇതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി ഒരു പ്രശ്നക്കാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കി. അപ്പോള്‍ ആ പ്രശ്നക്കാരന്‍ ഈ പാപത്തിന്റെ കാരണം ഒരു ശാസ്താവിന്റെ കോപമാണെന്നു വിധിച്ചു. ആ ശാസ്താവു തകഴിയില്‍ ശാസ്താവുതന്നെയാണെന്നു പട്ടര്‍ക്കു ഭൂതോദയമുണ്ടാവുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ഉടനെ അവിടെ നിന്നു പുറപ്പെട്ടു തകഴിയിലെത്തി അന്വേ‌ഷിച്ചപ്പോള്‍ മുടാങ്ങാതെ എന്നും നടക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന അടവഴിപാടു കുറച്ചു ദിവസമായി മുട്ടിയിരിക്കുകയാണെന്നു മനസ്സിലാവുകയാല്‍ തന്റെ വക നിലങ്ങളില്‍ അപ്പോള്‍ നെല്ലു വിളഞ്ഞുകിടന്നിരുന്ന പന്ത്രണ്ടുപറക്കണ്ടം ഈ അടവഴിപാടു മുട്ടാതെ എന്നും നടത്തേണ്ടതിലേക്കായി ദേവസ്വത്തിലേക്കു തീറായി എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും വഴിപാടു മുട്ടിച്ചതിനു ചില പ്രായശ്ചിത്തങ്ങള്‍ നടത്തുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അദ്ദേഹം പാണ്ടിയിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം സ്വഗൃഹത്തിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും അവിടെ ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്ന ആപത്തുകളും അനര്‍ത്ഥങ്ങളുമെല്ലാം ശമിച്ചു യഥാപൂര്‍വ്വം സുഖമായിരുന്നു. അദേഹം എഴുതിക്കൊടുത്ത പുഞ്ചനിലത്തില്‍നിന്നുള്ള ആദായം കൊണ്ട് ഇപ്പോഴും ദേവസ്വക്കാര്‍ ആ അടവഴിപാടു മുടക്കം കൂടാതെ നടത്തിപ്പോരുന്നുണ്ട്.

പണ്ടൊരിക്കല്‍ ജനനം മുതല്‍ക്കുതന്നെ കാല്‍ നിവരാതെയിരുന്ന ഒരു പട്ടര്‍ യെവൗനമായപ്പോള്‍ കൈകള്‍ കൂട്ടിക്കുത്തി നാലു കാലിന്മേല്‍ നടന്നു ഒരുവിധത്തില്‍ പാണ്ടിയില്‍ നിന്ന് അമ്പലപ്പുഴെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. ആ പാവപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണന്റെ കഷ്ടപാടു കണ്ടിട്ട് അമ്പലപ്പുഴക്കാരില്‍ ചിലര്‍ അദ്ദേഹത്തോട് “തകഴിയില്‍ച്ചെന്നു കുറച്ചെണ്ണ വാങ്ങിസ്സേവിച്ചാല്‍ അങ്ങേക്കു കാല്‍കുത്തി നടക്കാറാകും” എന്നു പറഞ്ഞു. എങ്കിലും കൈവശം പണമില്ലാതിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന് അത് സാധ്യമല്ലായിരുന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ അവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പാല്‍പ്പായസത്തിനു പതിവായി പാല്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുക്കുന്ന സ്ത്രീകള്‍ക്കു ദേവസ്വക്കാര്‍ കണക്കു തീര്‍ത്തു പണം കൊടുക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് അദ്ദേഹം അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു യാചിക്കുകയാല്‍ ആ സ്ത്രീകള്‍ അദ്ദേഹത്തിന് യഥാശക്തി കുറേശ്ശേ പണം കൊടുത്തു. അദ്ദേഹം ആ പണവും കൊണ്ടു തകഴിയില്‍ച്ചെന്നു മൂന്നു ദിവസം എണ്ണവാങ്ങിസ്സേവിച്ചു. നാലാം ദിവസമായപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹത്തിനു കാലുകള്‍ കുത്തി കുറേശ്ശേ നടാക്കാറായി. പിന്നെ അദ്ദേഹം എണ്ണ വാങ്ങീട്ടു ബാക്കിയുണ്ടായിരുന്ന പണം അടവഴിപാടിനായി അവിടെ കൊടുത്തേല്‍പ്പിച്ചിട്ടു വടികുത്തി നടന്ന് അമ്പലപ്പുഴയെത്തി. നാലഞ്ചു ദിവസംകൂടിക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ വടി കൂടാതെ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിനു സാമാന്യം പോലെ നടാക്കാറാവുകയും ചെയ്തു.

ഒരാണ്ടില്‍ ഉത്സവത്തിനു ജനങ്ങളില്‍നിന്നു പണം പതിവുപോലെ പിരിഞ്ഞുകിട്ടിയില്ല. അതിനാല്‍ ദേവസ്വം മാനേജര്‍ ആറാട്ടിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പിനു തീവെട്ടിക്കൊഴിക്കാനുള്ള വെളിച്ചെണ്ണ തല്‍ക്കാലം കടമായിട്ടു കൊടുക്കണമെന്നും ആറാട്ടു കഴിഞ്ഞിട്ടു പണമുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കാമെന്നും ഒരു കച്ചവടക്കാരനോടു പറയുകയും കച്ചവടക്കാരന്‍ അതു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എങ്കിലും വെളിച്ചെണ്ണയ്ക്കാവശ്യമായപ്പോള്‍ റൊക്കം പണം കിട്ടാതെ വെളിച്ചെണ്ണ കൊടുക്കുകയില്ലെന്നു കച്ചവടക്കാരന്‍ പറയുകയാല്‍ മാനേജര്‍ വല്ലാതെ വി‌ഷണ്ണനായിത്തീര്‍ന്നു. അക്കൊല്ലം ആറാട്ടിന്റെ എഴുന്നള്ളിപ്പു കാണാന്‍ മേല്‍ജാതിക്കാരായിട്ടും കീഴ്ജാതിക്കാരായിട്ടും പതിവിലധികമാളുകള്‍ വന്നുകൂടീട്ടുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും എന്തു ചെയ്യും? ആ രാത്രിയില്‍ ആരോടു പണം ചോദിക്കുന്നു? ചോദിച്ചാലും ആരു കൊടുക്കും? ആകപ്പാടെ വലിയ കുഴപ്പമായി. ആ സമയത്തു കാഴ്ചക്കായി വന്നിരുന്നവരില്‍ ചില പുരു‌ഷന്മാരും ചില സ്ത്രീകളും തുള്ളിത്തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ആ കൂട്ടാത്തില്‍നിന്നു ഒരാള്‍ ശാസ്താവിന്റെ ആളായിട്ട് (വെളിച്ചപ്പാടായിട്ട്) “ഈ തുള്ളുന്നതെല്ലാം എന്റെ ഭൂതങ്ങള്‍ ആവേശിച്ചിട്ടാണ്. ഓരോരുത്തരും അന്‍പതു പണംവീതം ഇവിടെ കാണിക്കയിട്ടല്ലാതെ ഈ തുള്ളല്‍ മാറുകയില്ല” എന്നു കല്‍പ്പിച്ചു. തുള്ളിക്കൊണ്ടുനിന്നവരുടെ ഉടമസ്ഥന്മാരെലവരും കല്‍പ്പനപോലെ പണം കാണിക്കയിട്ടു. ഉടനെ എല്ലാവരുടെയും തുള്ളല്‍ ശമിക്കുകയും ചെയ്തു. കാണിക്കയിട്ടുണ്ടായ പണത്തില്‍നിന്നു വിലകൊടുത്തു മാനേജര്‍ വെളിച്ചെണ്ണ വാങ്ങി ആറാട്ടു കെങ്കേമമായി നടത്തി. വെളിച്ചെണ്ണ വാങ്ങിക്കഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെയും വളരെപ്പണം മിച്ചമുണ്ടായിരുന്നു.

“തകഴില്‍മരും ശാസ്താവകമലരതിയായലിഞ്ഞു നമ്മള്‍ക്കും
മികവൊടു സുഖമേകാനാസ്സകലശ്വരനെസ്സദാ നമിക്കുന്നേന്‍.”

അദ്ധ്യായം 119
അറയ്ക്കല്‍ ബീബി

അറയ്ക്കല്‍ ബീബിയുടെ സ്വദേശം ബ്രിട്ടി‌ഷ് മലബാറിലുള്‍പ്പെട്ട ചിറയ്ക്കല്‍ താലൂക്കില്‍ ചേര്‍ന്ന കണ്ണൂരും കുടുംബം ചിറയ്ക്കല്‍ത്തന്നെയുള്ള കോലത്തിരി രാജവംശത്തില്‍ നിന്നു പിരിഞ്ഞുപോയ ഒരു ശാഖയുമാണ്. ആ രാജവംശത്തില്‍ നിന്നു ഈ ശാഖ പിരിഞ്ഞുപോയതിന്റെ കാരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഐതിഹ്യം താഴെപ്പറയുന്നു.

കൊല്ലവര്‍‌ഷം നാലാം ശതാബ്ദംവരെ കോലത്തിരിരാജകുടുംബം കോലത്തുനാട്ടിന്റെ അന്നത്തെ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന ഏഴിമലക്കോട്ടയിലായിരുന്നു സ്ഥിരമായിത്താമസിച്ചിരുന്നത്. തദനന്തരം കുടുംബാംഗങ്ങള്‍ പല ശാഖകളായി വളരെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയും കോലത്തിരി രാജാവും ശേ‌ഷം കൂറുവാഴ്ചക്കാരായ തമ്പുരാക്കന്മാരും തമ്മില്‍ സ്പര്‍ദ്ധ മുഴുക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ഓരോ ശാഖകള്‍ ഓരോരിക്കലായി മൂലകുടുംബത്തില്‍ നിന്നു പിരിഞ്ഞു കത്തിമംഗലം, മാരിപ്പത്തു, പഴയങ്ങാടി, ചെറുകുന്നു, വളപട്ടണം, ചിറക്കല്‍ എന്നിങ്ങനെ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ കോവിലകങ്ങളുണ്ടാക്കി താമസമുറപ്പിച്ചു. എന്നാല്‍ കോലത്തിരി രാജാവ് ഏഴാം ശതാംബ്ദം വരെ ഏഴിമലക്കോട്ടയിലെ കോവിലകത്തുതന്നെയാണു താമസിച്ചിരുന്നത്. ചിറയ്ക്കലുള്ള ആ സ്ഥലം കണ്ണുരില്‍നിന്ന് ഇരുപതു നാഴിക വടക്കാണ്. അവിടെയുള്ള ഏഴിമല എന്ന കുന്നിന്മേല്‍ ഇപ്പോഴും കോട്ടയുടെ നഷ്ടാവശിഷ്ടങ്ങള്‍ ചിലതെല്ലാം കാണ്മാനുണ്ട്. ആ ഏഴിമലയില്‍നിന്നു പടിഞ്ഞാറെ സമുദ്രത്തിലേക്ക് അല്പം ദൂരമേയുള്ളു. മലയുടെ താഴ്വരയില്‍ പതിനെട്ടു നാലുകെട്ടുകളോടുകൂടിയ ഒരു വലിയ കോവിലകമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കോവിലകമിരുന്നിരുന്ന പറമ്പും വളരെ വലിയതായിരുന്നു. ആ പുരയിടത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ കൂടി ഒരു നദി പ്രവഹിക്കുന്നുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കോവിലകത്തിന്റെ ചുറ്റുമായി അനേകം ബ്രാഹ്മണാലയങ്ങളും പടയാളികളായ നായന്മാരുടെ അഞ്ഞൂറ് ഗൃഹങ്ങളും സ്വല്പം അകലെ ധനവാന്മാരും യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധന്മാരുമായ ചില മുഹമ്മദീയരുടെ വീടുകളുമുണ്ടായിരുന്നു.

അക്കാലത്ത് ഏഴിമലക്കോവിലകത്തു താമസിച്ചിരുന്ന അവിവാഹിതകളായ രണ്ടു കൊച്ചു തമ്പുരാട്ടിമാര്‍, കോവിലകത്തുനിന്നു പുഴയിലേക്കു മതില്‍ കെട്ടിയിറക്കിയിരുന്ന കുളിക്കടവിലേക്കു കുളിക്കാനായിട്ടു പതിവു പോലെ ഒരു ദിവസം പോയിട്ടു പതിവലധികം നേരം വെള്ളത്തില്‍ക്കിടന്നു ചാടുകയും മറിയുകയും സോത്സാഹം പുഴയുടെ മദ്ധ്യത്തിലേക്കു നീന്തുകയും ചെയ്തു ക്രീഡീച്ചു. നവയൗവ്വന യുക്തകളായിരുന്ന അവരുടെ ചോരത്തിളപ്പു സ്വല്പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒട്ടുശമിക്കുകയും രണ്ടു പേരും ക്ഷീണിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ അനുജത്തിയായിരുന്ന കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടി നീന്തി കരയ്ക്കു കയറി. ജ്യേഷ്ഠത്തിയായിരുന്ന മറ്റേ കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടി കരയിലേക്ക് നീന്തിയിട്ടു കൈയും കാലും കുഴഞ്ഞു പോവുകയാല്‍ കരയിലെത്താന്‍ സാധിക്കാതെ ഒഴുക്കിലകപ്പെട്ടു താഴ്ന്നു പോയിത്തുടങ്ങി. കരയില്‍ നിന്നിരുന്ന കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടി അതു കണ്ടു പരിഭ്രമിച്ച് ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. അപ്പോള്‍ സ്വല്പം ദൂരെ പുഴക്കടവില്‍ത്തന്നെ കുളിച്ചുകൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന യുവാവും സുമുഖനുമായിരുന്ന ഒരു മുഹമ്മദീയന്‍ നിലവിളി കേട്ട് ഈ കടവില്‍ ഓടിയെത്തുകയും സംഗതി മനസ്സിലാവുകയാല്‍ തന്റെ രണ്ടാമുണ്ടും കൂടി അരയില്‍ മുറുക്കിക്കെട്ടി ക്കൊണ്ടു വെള്ളത്തില്‍ച്ചാടി രാജകുമാരിയുടെ കൈ പിടിച്ചു കരയോടടുപ്പിചിട്ടു കരയ്ക്കു കയറുകയും ചെയ്തു. രാജകന്യക നിലയുള്ള സ്ഥലത്തായിട്ടും കരയ്കു കയറാതെ കഴുത്തോളം വെള്ളത്തില്‍ത്തന്നെ നിന്നതേയുള്ളു. ബുദ്ധിമാനായിരുന്ന ആ മുഹമ്മദീയന്‍ അതിന്റെ കാരണ മറിഞ്ഞു തന്റെ അരയില്‍ക്കെട്ടിയിരുന്ന രണ്ടാംമുണ്ടു നനഞ്ഞിരുന്നുവെങ്കിലും കോടിയായിരുന്നതിനാല്‍ അതഴിച്ചു രാജകുമാരിക്ക് എറിഞ്ഞു കൊടുത്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെ നില്‍ക്കാതെ വീട്ടിലേക്കു പോയി. രാജകുമാരി ഉടുത്തിരുന്ന വസ്ത്രം ഒഴുക്കിന്റെ ശക്തിയാല്‍ വെള്ളത്തില്‍ പൊയ്പോയതുകൊണ്ടായിരുന്നു കരയ്ക്ക് കയറാതെ വെള്ളത്തില്‍ത്തന്നെ നിന്നിരുന്നത്. അപ്പോള്‍ ആ മുഹമ്മദീയന്റെ രണ്ടാം മുണ്ട് കിട്ടിയതിനാല്‍ അതുടുത്തുകൊണ്ടു കരയ്ക്കു കയറി കുളിപ്പുരയില്‍ ചെന്നു കുളി കഴിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും തുണയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന ദാസിമാര്‍ അവിടെയെത്തുകയാല്‍ അവരോടുകൂടി ആ കന്യകമാര്‍ കോവിലകത്തേക്ക് പോവുകയും ചെയ്തു.

ഈ വര്‍ത്തമാനമെല്ലാം ക്ഷണനേരം കൊണ്ടു ദാവാഗ്നിയെന്ന പോലെ ആ ദിക്കില്‍ സര്‍വ്വത്ര പരക്കുകയും ആപത്തില്‍നിന്നു രക്ഷ പ്രാപിച്ച ആ കന്യകയുടെ മാതുലനായിരുന്ന കോലത്തിരിരാജാവിന്റെ കര്‍ണ്ണങ്ങളിലുമെത്തുകയും ചെയ്തു. തന്റെ ഭാഗിനേയിയെ ആ അത്യാപത്തില്‍നിന്നു രക്ഷിച്ച മുഹമ്മദീയനെക്കുറിച്ചു വളരെ സന്തോ‌ഷം തോന്നുകയാല്‍ തമ്പുരാന്‍ ഉടനെ ആളെ അയച്ച് ആ മുഹമ്മദീയനെ കോവില കത്തു വരുത്തി. അപ്പോള്‍ ആ യുവാവ് തന്റെ സൈന്യത്തില്‍ച്ചേര്‍ന്നിട്ടുള്ള ഒരു ഭടനാണെന്നുകൂടി അറിയുകയാല്‍ തമ്പുരാന് അയാളെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തോ‌ഷം പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും അയാള്‍ക്ക് അനേകം സമ്മാനങ്ങളും വളരെ വസ്തുവകകളും പട്ടാളത്തില്‍ ഉയര്‍ന്ന തരത്തിലുള്ള ഒരുദ്യോഗവും കല്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു.

നീരാട്ടുകുളി കഴിഞ്ഞു കോവിലകത്തേക്കു ചെന്ന രാജകന്യകമാരില്‍ മൂത്ത കന്യക അകത്തു കടക്കാതെ അവിടെ അടുത്തുതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഉപഗൃഹത്തില്‍ ചെന്നിരുന്നു. അമ്മത്തമ്പുരാട്ടി മുതലായ തമ്പുരാട്ടിമാരും മറ്റും വളരെപ്പറയുകയും നിര്‍ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും ആ കന്യക അവിടെനിന്ന് ഇളകിയില്ല. ഗുരുജനങ്ങള്‍ നിര്‍ബന്ധിച്ചപ്പോള്‍ ആ രാജകുമാരി “വെള്ളത്തില്‍ നിന്ന് എന്നെ പിടിച്ചുകയറ്റിയപ്പോള്‍ ആ മുഹമ്മദീയന്‍ എന്നെ പാണിഗ്രഹണം കഴിച്ചു. പിന്നെ നനഞ്ഞെങ്കിലും കോടിയായ ഒരു മുണ്ട് എനിക്കുടുക്കാന്‍ അയാള്‍ തരികയും ചെയ്തു. ഇതു രണ്ടുംകൊണ്ട് എന്റെ വിവാഹകര്‍മ്മം മിക്കവാറും കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. രാജകന്യകമാരെ മുഹമ്മദീയര്‍ വിവാഹം കഴിക്കുക വിഹിതമല്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ ഞാനിപ്പോള്‍ ഭ്രഷ്ടയായിരിക്കുന്നു. എനിക്കിനി അകത്തു കടക്കാന്‍ പാടില്ല ” എന്നാണ് സമാധാനം പറഞ്ഞത്. ഈ വര്‍ത്തമാനമറിഞ്ഞപ്പോള്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ “എന്തു ചെലവു വന്നാലും തക്കതായ വൈദികപ്രായച്ഛിത്തങ്ങള്‍ ചെയ്യിച്ചു രാജകുമാരിയെ ശുദ്ധീകരിച്ചു വീണ്ടെടുക്കണമെ”ന്നു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി ആളുകളെ അയച്ചു വൈദികന്മാരെയെല്ലാം വരുത്തി വിവരം പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു വൈദികന്മാര്‍ “പണം തട്ടാന്‍ ഇതുതന്നെ തരം” എന്നു കരുതി പലവിധ പ്രായശ്ചിത്തങ്ങള്‍ക്കും ചാര്‍ത്തുണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കുകയും “പ്രായച്ഛിത്തം നടത്തിക്കാന്‍ വേണ്ടുന്നവരൊക്കെ വന്നുചേര്‍ന്നാല്‍ എല്ലാം കഴിഞ്ഞ് എല്ലാവരും പിരിഞ്ഞു പോകുന്നതുവരെ രണ്ടുനേരവും വലിയ സദ്യയും വേണം” എന്നറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അതൊന്നുകൊണ്ടും തമ്പുരാനു ഒരു കൂസലുമുണ്ടായില്ല. “ദിവസം നിശ്ചയിച്ചു വിവരിമറിയിക്കാം” എന്നു പറഞ്ഞു വൈദികന്മാരെയെല്ലാം യഥോചിഅതം സല്‍ക്കരിച്ചു മടക്കിയയച്ചു.

കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ വൈദികപ്രായച്ഛിത്തംകൊണ്ടു തന്റെ ഭാഗിനേയിയെ ശുദ്ധീകരിച്ചു വീണ്ടെടുക്കുവാന്‍ നിശ്ചയിച്ചതിന്റെശേ‌ഷം ആ വിവരം ചില സ്ത്രീജനങ്ങള്‍ മുഖാന്തരം ആ രാജകുമാരിയെ അറിയിച്ചു. അതുകൊണ്ടും ആ രാജകുമാരിയുടെ നിശ്ചയത്തിനു ലേശവുമിളക്കമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ തമ്പുരാന്‍ തന്നെ ആ ഭാഗിനേയിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു വളരെ നിര്‍ബന്ധിച്ചു നോക്കി. അതുകൊണ്ടും ഫലമൊന്നുമുണ്ടായില്ല. വിദു‌ഷിയായ ആ രാജകന്യകയുടെ നിശ്ചയത്തിന് ഇളക്കം വരുത്തുകയെന്നുള്ളത് ആരാലും സാദ്ധ്യമല്ലെന്ന് ഉറപ്പുവരികയാല്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ കോവിലകത്തുണ്ടായിരുന്ന ശേ‌ഷം തമ്പുരാക്കന്മാരോടും മറ്റും ആലോചിച്ച് എല്ലാവരുടെയും സമ്മതപ്രകാരം പ്രധാന കോവിലകത്തോടടുത്തുതന്നെ കെങ്കേമമായിട്ടു വേറെ ഒരു കോവിലകം പണിയിച്ചു രാജകന്യകയുടെ താമസം അവിടെ ആക്കുകയും ആ രാജകുടുംബത്തില്‍ ശേ‌ഷമുണ്ടായിരുന്ന തമ്പുരാട്ടിമാരെപ്പോലെ സുഖമായിക്കഴിഞ്ഞുകൂടുവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള വസ്തുവകകളും പണ്ടങ്ങളും പാത്രങ്ങളും മറ്റുമെല്ലാം കൊടുക്കുകയും പ്രാണരക്ഷ ചെയ്ത ആ യുവാവിനെക്കൊണ്ടുതന്നെ മുഹമ്മദീയവിധിപ്രകാരം ആ രാജകന്യകയെ കല്യാണം കഴിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലം മുതല്‍ ആ രാജകുമാരിയുടെ നാമധേയം “അറയ്ക്കല്‍ ബീബി” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തിലേയും മറ്റും കൊച്ചുതമ്പുരാട്ടിമാരെ പള്ളിക്കെട്ടു കഴിക്കുന്ന കോയിത്തമ്പുരാക്കന്മാരെ എന്നപോലെ ഈ ബീബിയെ കല്യാണം കഴിച്ച മുഹമ്മദീയനെയും ചെലവിനെല്ലാം കൊടുത്തു ബീബിയുടെ കൂടെത്തന്നെ താമസിപ്പിച്ചു. അയാള്‍ക്കു വേണ്ടുന്ന പരിചാരകന്മാരെയും നിയമിച്ചുകൊടുത്തു. വസ്തുവകകളുടെ ഉടമസ്ഥതയും കൈകാര്യകര്‍ത്തൃത്വവും ബീബിക്കുതന്നെയായിരുന്നു. കാര്യങ്ങളെല്ലാം ശരിയായി നോക്കി ഭരിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ “അറയ്ക്കല്‍ ബീബി” എന്നുള്ള നാമം ലോകപ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അറയ്ക്കല്‍ ബീബിയുടെ സന്താനപരമ്പരയ്യിലുള്‍പ്പെട്ട പുരു‌ഷന്മാരെ “അറയ്ക്കല്‍ രാജാക്കന്മാര്‍” എന്നാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

മുഹമ്മദീയസ്ത്രീകള്‍ ഘോ‌ഷാസമ്പ്രദായം സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ളവരാകയാല്‍ അവരെ അന്യപുരു‌ഷന്മാര്‍ക്കു കാണുവാന്‍ പാടില്ലെന്നാണല്ലോ വെച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ കോലത്തിരി രാജാവിന്റെ വംശ്യരായ ചിറയ്ക്കല്‍ കോവിലകത്തുള്ള തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്ക് അറയ്ക്കല്‍ ബീബിമാരെ കാണുന്നതിനു യാതൊരു വിരോധവുമില്ല. ചിറയ്ക്കല്‍ കോവിലകത്തുള്ള തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ അവിടെ എഴുന്നള്ളിയാല്‍ അമൂല്യങ്ങളായ തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ചകള്‍ വെച്ചാണ് അറയ്ക്കല്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ മുഖം കാണിക്കുക പതിവ്. കോലത്തിരി രാജവംശ്യരായി തിരുവിതാംകൂറിലെ തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ ചെന്നാലും അറയ്ക്കല്‍ ബീബികളെ കാണുന്നതിനു വിരോധമില്ലെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇവര്‍ക്കും അറയ്ക്കല്‍ രാജാക്കന്മാര്‍ തിരുമുല്‍ക്കാഴ്ച വെയ്ക്കുകയും മറ്റും പതിവുണ്ട്. അറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബത്തിലും ഐശ്വര്യം ക്രമേണ വളരെ വര്‍ദ്ധിക്കുകയാല്‍ ജനങ്ങള്‍ “ചിറയ്ക്കല്‍പ്പകുതി അറയ്ക്കല്‍” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ കുടുംബത്തെ പുകഴ്ത്തുകയാല്‍ അതൊരു പഴഞ്ചൊല്ലായിത്തീര്‍ന്നു.

ഇനി ഈ അറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബം കണ്ണൂരിലായിത്തീര്‍ന്നതെങ്ങനെയെന്നുകൂടി ചുരുക്കത്തില്‍ താഴെ പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.

കൊല്ലവര്‍‌ഷം ഏഴാം ശതാബ്ദത്തിന്റെ ആദ്യകാലത്തു കോലത്തിരി രാജാവിന്റെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന “അരയന്‍കുളങ്ങര നായര്‍” മുഹമ്മദുമതം സ്വീകരിച്ച് ഒരു “മുഹമ്മദാലി”യായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നേയും അയാള്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്റെ മന്ത്രിസ്ഥാനം ഉപേക്ഷിച്ചില്ല. ആ മുഹമ്മദാലി തന്റെ സ്വാമിയായ തമ്പുരാന്റെ അനുവാദത്തോടുകൂടി അറയ്ക്കല്‍കൊട്ടാരത്തില്‍നിന്ന് ഒരു ബീബിയെ കല്യാണം കഴിച്ചു. അയാളുടെ കാലാനന്തരം അയാളുടെ പുത്രന്മാരായ “മമ്മാലിക്കിടാവു”കള്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്റെ പ്രധാനസേവകന്മാരായിത്തീര്‍ന്നു. അവരില്‍ കോലത്തിരിരാജാവിന്റെ സേനാനായകനായിത്തീര്‍ന്ന “ആലിമൂസ്സ” എന്ന യുദ്ധവിദഗ്ദ്ധന്‍ “മാലിദ്വീപുകള്‍” പിടിച്ചടക്കി തന്റെ സ്വാമിക്കു കൈവശപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ ഏറ്റവും സന്തോ‌ഷിച്ച് ആ ദ്വീപുകളില്‍നിന്നു കൊല്ലംതോറും കിട്ടുന്ന പാട്ടത്തില്‍നിന്ന് ആലിമൂസ്സാഖാനും അയാളുടെ കുടുംബത്തിലും എന്നും അനുഭവിക്കാനായി പതിനെണ്ണായിരം പണവും കണ്ണൂരില്‍ അവിടേക്ക് (തമ്പുരാന്) ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു വലിയ കോട്ടയും കാനത്തൂര്, കാനോത്തുചാല് എന്നീ രണ്ടു ദേശങ്ങളും സമ്മാനമായി കൊടുത്തു. തദനന്തരം കൊല്ലവര്‍‌ഷം എഴുന്നൂറ്റിനാല്പതില്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ ഏഴിമലക്കോട്ടു വിട്ടു വളപട്ടണം കോട്ടയിലും, ആലിമൂസ്സ അറയ്ക്കല്‍കുടുംബവും തമ്പുരാന്‍ കല്പിചുകൊടുത്ത കണ്ണൂര്‍കോട്ട യിലുംതാമസമാക്കി.

അതിനുശേ‌ഷം എഴുന്നൂറ്റിനാല്പത്തഞ്ചില്‍ ആലിമൂസ്സയുടെ സഹായത്താല്‍ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ ലക്ഷദ്വീപുകളെ ആക്രമിച്ചു പിടിച്ചടക്കുകയും ആ ദ്വീപുകളെ ആണ്ടുതോറും ആറായിരം പണം കപ്പം കൊടുക്കണമെന്ന നിശ്ചയത്തോടുകൂടി അറയ്ക്കല്‍ ബീബിക്കു വിട്ടു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അതുകൂടാതെ കോലത്തിരിത്തമ്പുരാന്‍ ആലിമൂസ്സയ്ക്ക് “ആഴിരാജാവ്” എന്നൊരു സ്ഥാനവും കല്പിചു കൊടുത്തു. അതുകാലക്രമേണ ഭേദപ്പെട്ട് “ആലിരാജാവ്” എന്നായിത്തീര്‍ന്നു. ഇപ്പോള്‍ ആഴിരാജാവെന്ന് ആരും പറയാറില്ല. എല്ലാവരും ആലിരാജാവെന്നു തന്നെയാണ് പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

അനന്തരം മലബാര്‍ ബ്രിട്ടീ‌ഷു ഗവണ്‍മെണ്ടിന്റെ അധീനത്തിലായതിന്റെ ശേ‌ഷം അന്നത്തെ ബീബി ലക്ഷദ്വീപുകള്‍കൂടി നോക്കി ഭരിക്കുവാനായി ബ്രിട്ടീ‌ഷു ഗവര്‍മെണ്ടിനെ ഏല്പിച്ചു. ആ ദ്വീപുകളില്‍നിന്നുണ്ടാകുന്ന ആദായത്തില്‍നിന്ന് ഒരു ഭാഗം ആണ്ടുതോറും ബീബിക്കുകൊടുക്കണമെന്നുള്ള നിശ്ചയത്തോടുകൂടിയാണ് അങ്ങനെ ചെയ്തത്. എങ്കിലും ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മെണ്ട് ബീബിക്കു യാതൊന്നും കൊടുക്കാതെ ആ ദ്വീപുകള്‍ സ്വന്തമെന്നപോലെ കൈവശംവെച്ച് ആദായങ്ങള്‍ മുഴുവന്‍ എടുത്തു കൊണ്ടിരുന്നു.

ഏകദേശം ഇരുപതുകൊല്ലങ്ങള്‍ക്കുമുമ്പ് ആലിരാജാവവര്‍കളും ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മെണ്ടും തമ്മില്‍ ലക്ഷദ്വീപുകളെ സംബന്ധിച്ചു കേമമായിട്ട് ഒരു വ്യവഹാരാമുണ്ടായി. ഒടുക്കം ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മെണ്ട് ആണ്ടുതോറും തക്കതായ ഒരു നല്ല സംഖ്യ അറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബത്തിലേക്കു കൊടുത്തുകൊള്ളാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയാല്‍ ആ വ്യവഹാരം രാജിയായിട്ടു തീര്‍ന്നു. ബ്രിട്ടീ‌ഷ്ഗവര്‍മെണ്ട് ആ സംഖ്യ ഇപ്പോഴും ആണ്ടുതോറും അറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബത്തിലേക്ക് കൊടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. ഇതുകൂടാതെ ചിറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബത്തിലുള്ള സകലര്‍ക്കും ബ്രിട്ടീ‌ഷ് ഗവര്‍മെണ്ട് പണ്ടുതന്നെ മാലിഖാന്‍ അനുവദിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. ഇന്നും അറയ്ക്കല്‍ കോവിലകത്തുള്ളവരും ചിറയ്ക്കല്‍ രാജകുടുംബത്തിലുള്ളവരും ഏറ്റവും മൈത്രിയോടും വിശ്വസ്തതയോടുംകൂടിത്തന്നെയാണ് വര്‍ത്തിച്ചുപോരുന്നത് ആ രണ്ടു വിശിഷ്ടസ്ഥാനങ്ങളിലും ക്ഷേമവും ഐശ്വര്യവും എന്നും ഉപര്യുപരി വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിന് സര്‍വ്വേശ്വരന്‍ സദയം സഹായിക്കുമാറാകട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 120
തിരുവിഴാ മഹാദേവനും അവിടുത്തെ മരുന്നും

തിരുവിഴാമഹാക്ഷേത്രം മുമ്പു ചേര്‍ത്തലത്താലൂക്കില്‍ മാരാരിക്കുളം വടക്കുപകുതിയില്‍ “പെരുന്നേര്‍മംഗലം” മുറിയിലായിരുന്നു. കഴിഞ്ഞ കണ്ടെഴുത്തുകാലത്തു ചേര്‍ത്തല തെക്കുപകുതിയിലായി സര്‍വ്വേ ചെയ്യുകയാല്‍ ഇപ്പോള്‍ അങ്ങനെയാണിരിക്കുന്നത്.

ഈ ക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന സ്ഥലം പണ്ട് “അറയ്ക്കല്‍ പണിക്കര്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ഒരു നായരുടെ കുടുംബം വകയായിരുന്നു. എങ്കിലും ഈ സ്ഥലമെല്ലാം കാടുപിടിച്ചാണ് കിടന്നിരുന്നത്. ആ കാട്ടിനകത്ത് ഒരു കുളവുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കുളത്തിന്റെ ചുറ്റും ഉള്ളാടന്മാര്‍ (വേടന്മാര്‍) എന്നു പറയപ്പെടുന്ന ഒരു വക ജാതിക്കാരാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. അവര്‍ ഈ കുളത്തില്‍നിന്നും ആമകളെ പിടിച്ചുകൊണ്ട് അവയുടെ മാംസമെടുത്തു വേവിച്ചുതിന്നുക പതിവായിരുന്നു. ആമകള്‍ “കാരാമ” എന്നും “വെള്ളാമ” എന്നും രണ്ടുവകയുണ്ടല്ലോ. അവയില്‍ ഈ കുളത്തിലുണ്ടായിരുന്നവയെല്ലാം കാരാമയായിരുന്നു. കാരാമ വെള്ളത്തിനടിയില്‍ ചേറ്റില്‍പ്പൂണ്ടാണു മിക്കപ്പോഴും കിടക്കുക പതിവ്. അതിനാല്‍ ഈ ഉള്ളാടന്മാര്‍ മരക്കൊമ്പുകള്‍ കൊണ്ടോ, അകലുകൊണ്ടോ വടിപോലെ ഒരു കോലുണ്ടാക്കി വെള്ളത്തിലിറങ്ങി കുത്തിനടക്കും. ആ കോലിന് അവര്‍ പറയുന്ന പേര് കാരാമക്കോല്‍ എന്നാണ്. ആ കോല്‍കൊണ്ടു കുത്തുമ്പോള്‍ ആമയുടെ പുറത്തോ മറ്റോ കൊണ്ടാല്‍ ആമ പൊങ്ങിവരും. അപ്പോള്‍ അതിനെ പിടിക്കാനെളുപ്പമുണ്ട്. അതു കൊണ്ടാണ് അവര്‍ അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത്. ആ പതിവനുസരിച്ച് ഒരു ദിവസം ഒരു വെള്ളാടസ്ത്രീ ആ കുളത്തിലിറങ്ങി കാരാമക്കോല്‍ കുത്തിനടന്നപ്പോള്‍ ഒരു സ്ഥലത്തു നിന്നു രക്തം ശക്തിയോടുകൂടി മേല്പോട്ടു കുതിച്ചുയര്‍ന്നു. അതുകണ്ട് ആ വേടസ്ത്രീ ഭയപ്പെട്ടു കരയ്ക്കു കയറി ഓടിച്ചെന്ന് ഈ വിവരം ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥനായ അറയ്ക്കല്‍ പണിക്കരോടു പറഞ്ഞു. പണിക്കര്‍ ഉടനെ അദ്ദേഹത്തെപ്പോലെ ദേശത്തു പ്രധാനന്മാരായ കീഴോങ്ങോലെ (കീള്‍മംഗലം) പണിക്കര്‍, കാണിച്ചിക്കാട്ടു കുറുപ്പ്, പടാകുളങ്ങരെപ്പണിക്കര്‍, ഗണപതിക്കാട്ടു പണിക്കര്‍, അയ്ക്കരക്കയ്മള്‍, മന്ദപ്പാടിക്കുറുപ്പ്, മുഴുവക്കാട് കുറുപ്പ്, അട്ടക്കുഴിക്കാട്ടു പണിക്കര്‍ മുതലായവരോടും മറ്റുള്ള ജനങ്ങളോടുംകൂടി കുളത്തിന്റെ സമീപത്തെത്തി നോക്കിയപ്പോള്‍ കുളത്തിലെ വെള്ളം മുഴുവനും രക്തമയമായിക്കണ്ട് എല്ലാവരും ഭയാത്ഭുതപരവശരായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ അവരെല്ലാവരുംകൂടി ആ കുളത്തിലെ വെള്ളം തേകി വറ്റിക്കാനായി ശ്രമം തുടങ്ങി. അസംഖ്യമാളുകള്‍ കൂടി മൂന്നു പകലും രാത്രിയും മുഴുവനും ശ്രമിച്ചിട്ടും കുളത്തിലെ വെള്ളം മുഴുവനും വറ്റിക്കാന്‍ സാധിച്ചില്ല. എങ്കിലും വെള്ളം കുറെ വറ്റിയപ്പോള്‍ അവിടെ അമ്മിക്കുഴവിയുടെ ആകൃതിയില്‍ ഒരു ശില കാണുകയും അതില്‍നിന്നാണ് ഈ രക്തം സ്രവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതെന്ന് അറിയുകയും ചെയ്തു. നാലാം ദിവസം പ്രഭാതമായപ്പോള്‍ എവിടെ നിന്നോ അവിടെ ഒരു യോഗീശ്വരന്‍ വന്നു ചേരുകയും ആ യോഗി ജനങ്ങളോട് “ഈ കാണുന്നതു കേവലം ഒരു ശിലയല്ല. സ്വയംഭൂവായ ശിവലിംഗമാണ്. ഈ കുളത്തിലെ വെള്ളം മുഴുവന്‍ വറ്റിക്കാനും ഈ ശിവലിംഗത്തിന്റെ ചുവടുകാണാനും മനു‌ഷ്യരാല്‍ സാധ്യമല്ല. ഇവിടെ മണ്ണിട്ടു നികത്തി ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചു വേണ്ടതുപോലെ ആചരിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ ദേശത്തിനും ജനങ്ങള്‍ക്കും വേണ്ടുന്ന ശ്രയസ്സുകളെല്ലാം ഈ പരമശിവന്‍ ഉണ്ടാക്കിത്തരും. ഈ ഭഗവാന്റെ മാഹാത്മ്യം അപരിമിതമാണെന്ന് അചിരേണ നിങ്ങള്‍ക്കു ബോധ്യപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ഈ രക്തപ്രവാഹം “ഞാനിപ്പോള്‍ നിര്‍ത്തിത്തരാം” എന്നു പറഞ്ഞിട്ട് അദ്ദേഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭസ്മസഞ്ചിയില്‍ നിന്നു സ്വല്പം ഭസ്മമെടുത്ത് ആ ശിവലിംഗത്തില്‍ കാരാമക്കോല്‍ കൊണ്ടു പൊട്ടിയിരുന്ന സ്ഥലത്തു വച്ച് അമര്‍ത്തുകയും ഉടനേ രക്തസ്രാവം നില്‍ക്കുകയും ആ യോഗി അദൃശ്യനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ യോഗി ആരാണെന്നും എവിടെനിന്നാണു വന്നതെന്നും എങ്ങോട്ടാണു പോയതെന്നും ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ല. എങ്കിലും ജനങ്ങളുടെ ഭയവും സംശയവും പോക്കുന്നതിനായിട്ട് സാക്ഷാല്‍ മഹാദേവന്‍തന്നെ യോഗിയുടെ വേ‌ഷം ധരിച്ച് അവിടെ പ്രത്യക്ഷനായിവന്നാതാണെന്ന് എല്ലാവരും തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും അദ്ദേഹം കല്പിച്ചതുപോലെ എല്ലാവരുംകൂടി ഉത്സാഹിച്ചും പണം ശേഖരിച്ചും ആ കുളത്തില്‍ മണ്ണിട്ടു ശിവലിംഗം കാണാവുന്ന വിധത്തില്‍ നികത്തിക്കുകയും അവിടെ ക്ഷേത്രം പണിയും കലശം മുതലായവയും നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ഇപ്പോഴും വര്‍‌ഷകാലങ്ങളില്‍ വെള്ളം പൊങ്ങുമ്പോള്‍ ശിവലിംഗം മൂടിപ്പോകുന്നുണ്ട്. അക്കാലങ്ങളില്‍ ശാന്തിക്കാര്‍ കരയ്ക്കിരുന്നുകൊണ്ടാണ് പൂജയും മറ്റും നടത്തുന്നത്.

അവിടെ ക്ഷേത്രം പണിയും കലശവും മറ്റും കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ക്ഷേത്രത്തില്‍ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേ‌ഷം, ആണ്ടുവിശേ‌ഷം മുതലായവയെല്ലാം വസ്തുക്കളിലെ ആദായംകൊണ്ടു ഭംഗിയായി നടക്കത്തക്ക വണ്ണമുള്ള വസ്തുവകകളെല്ലാം ദേശക്കാരെല്ലാവരുംകൂടി ദേവസ്വംപേരില്‍ തന്നെ സമ്പാദിക്കുകയും ദേവസ്വം കാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്വേ‌ഷിച്ചു നടത്തുന്നതിനു വേണ്ടുന്ന ശമ്പളക്കാരെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു.

പ്രസ്തുത ക്ഷേത്രമിരിക്കുന്ന കുളത്തിന്റെ സമീപത്തുതന്നെ പണ്ട് ഒരു വിഷ്ണുക്ഷേത്രവും ഒരു യക്ഷിയമ്പലവുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ വിഷ്ണുക്ഷേത്രമായിരുന്നു ആ ദേശത്ത് പ്രധാന്മായിരുന്നത്. പണ്ടൊരിക്കല്‍ ആ ദേശത്ത് മുഹമ്മദീയരുടെ ആക്രമണമുണ്ടായപ്പോള്‍ അവര്‍ ആ വിഷ്ണുക്ഷേത്രം നശിപ്പിക്കുകയും അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരുന്ന വിഗ്രഹം ഇളക്കിയെടുത്ത് ഒരു കുളത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി ഇടുകയും ചെയ്തു. എങ്കിലും ആ യക്ഷിയമ്പലം അവര്‍ നശിപ്പിക്കുകയും അതിലെ ബിംബം ഇളക്കുകയും ചെയ്തില്ല. അതു പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയില്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. ആ വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തില്‍ തന്ത്രം കിഴക്കെ “മണയത്താട്ടു” നമ്പൂരിക്കും മേല്‍ക്കോയ്മസ്ഥാനം ഒരു “ചെറുവള്ളി” നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കുമായിരുന്നു. ദേശക്കാര്‍ എല്ലാവരും കൂടി ഈ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിലേയും ആ സ്ഥാനങ്ങള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്മാര്‍ക്കു തന്നെ കൊടുത്തു. ആ ചെറുവള്ളിനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ സാക്ഷാല്‍ ഇല്ലം കൊച്ചിരാജ്യത്ത് മുകുന്ദപുരം താലൂക്കിലാണ്. എങ്കിലും മേല്പറഞ്ഞ വിഷ്ണുക്ഷേത്രം ഇവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന കാലത്ത് അവര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍നിന്ന് ഏകദേശം ഒരു നാഴിക തെക്കുകിഴക്കായി ഒരില്ലം പണിയിച്ച് ഇവിടെ കുടുംബസഹിതം താമസിച്ചിരുന്നു. ക്ഷേത്രം നശിച്ചുപോയതിന്റെ ശേ‌ഷമാണ് അവര്‍ ഈ ദിക്കിലെത്താമസം നിശ്ശേ‌ഷം ഉപേക്ഷിച്ച് വടക്കോട്ടു പോയത്. അവര്‍ ഇവിടെത്താമസിച്ചിരുന്നപ്പോള്‍ ആ സ്ഥലത്തെ എല്ലാവരും ചെറുവള്ളിമന എന്നും അവിടെ ഇല്ലമില്ലാതെയായപ്പോള്‍ ചെറുവള്ളിപ്പറമ്പ് എന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. ഇപ്പോള്‍ ആ സ്ഥലത്തെല്ലാം കാടായിപ്പോയതിനാല്‍ ചെറുവള്ളിക്കാട് എന്നാണ് എലാവരും പറഞ്ഞുവരുന്നത്.

നമ്പൂരിപ്പാട്, ഈ ദേശത്തെ താമസം മതിയാക്കിപ്പോയിട്ടും കൂടെക്കൂടെ ഇവിടെ വരികയും ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളന്വേ‌ഷിക്കുകയും ദേവസ്വം വക വസ്തുക്കള്‍ക്ക് ആധാരങ്ങള്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവര്‍ ആധാരങ്ങളില്‍ “ഊരാളൊരൊത്ത തിരുനീലകണ്ഠരുവകയ്ക്ക് ചെറു വള്ളിയില്ലത്ത് ഇന്നാര്” എന്നാണ് പേര് വെച്ചിരുന്നത്. അങ്ങനെ പേരു വച്ചുള്ള ആധാരങ്ങള്‍ 105-ആമാണ്ട് വരെ എഴുതീട്ടുള്ളതായി ഇവിടെ കാണുന്നുണ്ട്. അതില്‍പ്പിന്നെ അങ്ങനെ പേരുവച്ചുള്ള പ്രമാണമൊന്നും ഇവിടെ കാണുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് അക്കാലം മുതല്‍ക്ക് ആ നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ വരവ് ഈ ദിക്കിലേക്ക് അധികം ഉണ്ടാകാറില്ലെന്നു തന്നെ വിചാരിക്കാം. ഏതെങ്കിലും ദേശക്കാരെല്ലാവരും കൂടി ഒരു മാനേജരെ നിയമിച്ച് ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍ മുഖാന്തിരമാണ് ഇപ്പോള്‍ ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ അന്വേ‌ഷിച്ചു നടത്തിപ്പോരുന്നത്. ദേവസ്വം “തന്ത്ര”ത്തിനു സ്വദേശിയായ ചെത്തുവേലി മാരാരുടെ കുടുംബത്തില്‍ നിന്ന് ഒരാളെ നിയമിക്കുകയാണ് മിക്കപ്പോഴും പതിവ്. ക്ഷേത്രത്തില്‍ പൂജകൊട്ട്, പാട്ട് മുതലായവ നടത്തുന്നതും ആ കുടുംബക്കാര്‍ തന്നെയാണ്.

ഇനി അവിടത്തെ മരുന്നിനെക്കുറിച്ചു പറയാം. ആ മഹാദേവ ക്ഷേത്രമുണ്ടായതിന്റെ ശേ‌ഷം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവിടെ പതിവായി ഒരു ഭ്രാന്തന്‍ വരികയും പോവുകയും തുടങ്ങി. അവന്‍ ചിലരെ കുറേശ്ശെ ഉപദ്രവിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവന്‍ അധികമായി ഉപദ്രവിച്ചിരുന്നത് ക്ഷേത്രത്തിലെ പാത്രം തേപ്പുകാരനായ തലക്കാട്ടു നായരെയായിരുന്നു. തലക്കാട്ടുകുടുംബക്കാര്‍ കേവലം അഗതികളും ഈ പാത്രം തേപ്പിനു കിട്ടുന്ന ആദായം കൊണ്ടുമാത്രം നിത്യവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്ന വരുമായിരുന്നു.

ആ ഭ്രാന്തന്റെ ഉപദ്രവം സഹിക്കവയ്യാത്തവിധം കലശലായിത്തീരുകയാല്‍ ഒരു ദിവസം ആ പാത്രം തേപ്പുകാരന്‍ നായര്‍ മഹാദേവന്റെ ക്ഷേത്രനടയില്‍ച്ചെന്നു തൊഴുതും കൊണ്ട് “ഭഗവാനേ! മഹാദേവാ! ഈ ഭ്രാന്തന്റെ ഉപദ്രവം സഹിക്കാന്‍ വയ്യാതെയായിരിക്കുന്നു. ഇതിനൊരു സമാധാനം അവിടുന്നു തന്നെ ഉണ്ടാക്കിത്തന്നു രക്ഷിക്കണം” എന്നു പ്രാര്‍ഥിച്ചു. അന്നു രാത്രി ആ നായര്‍ കിടന്നുറങ്ങിയപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ അയാളുടെ അടുക്കല്‍ ചെന്ന് “നീയൊട്ടും വ്യസനിക്കേണ്ട. ഞാന്‍പറയുന്നതു പോലെ ചെയ്താല്‍ നിനക്കു നേരിട്ടിരിക്കുന്ന ഉപദ്രവം നീങ്ങും. നാളെ വൈകുന്നേരം ആ ഭ്രാന്തന്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ വരുമ്പോള്‍ അവനെ പിടിച്ചു കെട്ടി ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ ഇടണം. മറ്റന്നാള്‍ കാലത്ത് നീയവിടെ അടുത്തുള്ള പുരയിടത്തില്‍ (പറമ്പില്‍) ചെന്നു നോക്കിയാല്‍ അവിടെ പച്ചനിറത്തിലുള്ള ഒരുമാതിരി ചെടി കാണും. അത് ഒരു പിടി പറിച്ചുകൊണ്ടു വന്ന് ശാന്തിക്കാരെ ഏല്പിച്ച് അവരെക്കൊണ്ട് അത് പാലില്‍ പിഴിഞ്ഞരപ്പിച്ചു പന്തീരടിപ്പൂജസമയത്തു മഹാദേവന്റെ പീഠത്തിന്മേല്‍ വെയ്പിച്ചു പൂജിപ്പിച്ചു വാങ്ങണം. മൂന്നുചക്രം നടയ്ക്കു വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് ആ ഭ്രാന്തനെ സേവിപ്പിക്കണം. മരുന്നു സേവിച്ചാല്‍ രണ്ടുനാഴിക കഴിയുമ്പോള്‍ ചെറുചൂടോടുകൂടി നാഴി കാഞ്ഞ വെള്ളവും കൊടുക്കണം. അതു കുടിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ ഒരു നാഴിക കഴിയുമ്പോള്‍ അവനൊന്നു ചര്‍ദ്ദിക്കും. പിന്നെ ഉചപ്പൂജയ്ക്ക് യക്ഷിക്കു നിവേദിക്കുന്ന പാല്‍പ്പായസവും കുറച്ചു കൊടുക്കണം. അതു ഭക്ഷിച്ചു കഴിയുമ്പോള്‍ അവന്‍ ഉന്മാദം മാറി സ്വസ്ഥചിത്തനായിത്തീരും. പിന്നെ അവന്‍ യാതൊരുപദ്രവവും ചെയ്കയില്ല. അതിനാലവനെപ്പിന്നെ കെട്ടഴിച്ചു വിടാം. അനന്തരം അവന്റെ ഇഷ്ടം പോലെ അമ്പലത്തിലെ നിവേദ്യച്ചോറോ പായസമോ കഞ്ഞി വേണമെങ്കില്‍ അതോ കൊടുത്തയച്ചേക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞതായി സ്വപ്നം കണ്ടു. ഉടനെ അയാള്‍ ഉണര്‍ന്നു നോക്കീട്ട് അവിടെയെങ്ങും ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇതു മഹാദേവന്‍ തന്നെ തന്റെ പ്രാര്‍ഥനയെ കൈക്കൊണ്ട് ഇപ്രകാരം തന്റെ അടുക്കല്‍വന്ന് അരുളിച്ചെയ്തതാണെന്ന് അയാള്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കുകയും അപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്യുകയും ആ ഭ്രാന്തന്റെ ചിത്തഭ്രമം മാറി അയാള്‍ സ്വസ്ഥഹൃദയനായിത്തീരുകയും അങ്ങനെ ആ പാത്രംതേപ്പുകാരനു നേരിട്ടിരുന്ന ഉപദ്രവം ഒഴിയുകയും ചെയ്തു.

ഈ വര്‍ത്തമാനം ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍കൊണ്ടു സര്‍വ്വത്ര പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയാല്‍ ഈ മരുന്നു സേവിക്കുന്നതിനായി പല ദിക്കുകളില്‍ നിന്നും പലരും ഇവിടെ വന്നു തുടങ്ങി. ഇവിടെ വന്ന് ഈ മരുന്ന് സേവിച്ചവര്‍ക്കെല്ലാം പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിക്കുമെന്നുള്ളതു തീര്‍ച്ചയാവുകയാല്‍ സുഖക്കേടുകാരുടെ വരവ് ക്രമേണ വളരെ വര്‍ദ്ധിച്ചു.

ഇപ്പോള്‍ മലയാളികള്‍ മാത്രമല്ല, പരദേശികളും ഉത്തരേന്ത്യക്കാരും മറ്റുമായി ആയിരത്തിലധികം ആളുകള്‍ മരുന്നു സേവിക്കാനായി ആണ്ടുതോറും ഇവിടെ വരുന്നുണ്ട്. ആളുകളുടെ വരവ് വര്‍ദ്ധിച്ചപ്പോള്‍ ദേവസ്വക്കാര്‍ നടയ്ക്കുവെയ്പ് മുതലായവയുടെ സംഖ്യയും വര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചു. നടയ്ക്കുവെയ്പു മൂന്നു ചക്രമായിരുന്നത് ഇപ്പോള്‍ പതിനാലരപ്പണമാക്കീട്ടുണ്ട്. യക്ഷിക്കും മറ്റും വഴിപാടിനുള്ള പണം വേറെയും കൊടുക്കണം. അവയെല്ലാം കൊടുത്തു ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നു രസീതു വാങ്ങിയതിന്റെ ശേ‌ഷമേ മരുന്നു കൊടുക്കുകയുള്ളൂ. എങ്കിലും ആളുകളുടെ വരവ് ഇപ്പൊഴും വര്‍ദ്ധിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നതല്ലാതെ ഒട്ടും കുറയുന്നില്ല. ഈ മരുന്നു സേവിക്കുന്നതിനായി ഇവിടെ സകലജാതിമതസ്ഥരും വരുന്നുണ്ട്. എല്ലാവര്‍ക്കും സുഖം സിദ്ധിക്കുന്നുമുണ്ട്. വലിയ മുഴുഭ്രാന്തന്മാരെ കൈയ്ക്കും കാല്‍ക്കും ചങ്ങലയിട്ടു പൂട്ടിക്കെട്ടി ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്ന് യഥാവിധി ഈ മരുന്നു സേവിപ്പിച്ചിട്ട് അവര്‍ സ്വസ്ഥചിത്തന്മാരയി പൂര്‍ണ്ണ സുഖത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോകുന്നത് ഇവിടെ ഒട്ടും അസാധരണമല്ല. തിരുവിതാംകൂര്‍ മഹാരാജകുടുംബത്തില്‍ നിന്ന് ഒരു കൊച്ചുതമ്പുരാന്‍ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊല്ലം 1068-ല്‍ ഇവിടെ എഴുന്നെള്ളി ഈ മരുന്നു സേവിച്ചതായി ദേവസ്വംവക കണക്കുകൊണ്ടും മറ്റും കാണുന്നുണ്ട്.

ഈ മരുന്നു സേവിച്ചാല്‍ കൈവി‌ഷം നിമിത്തമുണ്ടാകുന്ന ഭ്രാന്തും മറ്റും മാത്രമല്ല, കുഷ്ഠം, മഹോദരം, അര്‍ശസ്സ് മുതലായ മഹാരോഗങ്ങളും ഭേദമാകുന്നുണ്ട്. കൈവി‌ഷം കൊണ്ട് കഷ്ടപ്പെടുന്നവര്‍ ഇവിടെ നിന്ന് ഈ മരുന്നു സേവിച്ചാല്‍ അവര്‍ ചര്‍ദ്ദിക്കുന്നതില്‍ പരിശോധിച്ചുനോക്കിയാല്‍ ജപിച്ചു കൊടുത്ത സാധനത്തിന്റെ അംശം അതില്‍ കാണാം. അപ്പമോ പഴമോ എന്തായാലും എത്രകാലം കഴിഞ്ഞാലും അത് മുഴുവനും ദഹിച്ചു പോകുകയില്ല. ജപബാധയുടെയും മറ്റും ഉപദ്രവമുള്ളവര്‍ സ്ത്രീകളായാലും പുരു‌ഷന്മാരായാലും ഇവിടെ വന്ന് ഈ മരുന്ന് സേവിച്ചാല്‍ ഉച്ചപ്പൂജ സമയത്തു മഹാദേവന്റെ നടയിലോ രാത്രിയില്‍ പതിവുള്ള കുരുതി സമയത്ത് യക്ഷിയുടെ നടയിലോ നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ തുള്ളി സത്യം ചെയ്ത് ഒഴിഞ്ഞു പോവുക സാധാരണമാണ്. ഇവിടെ വന്നാല്‍ ഒഴിയാത്ത ബാധ ഒന്നുമില്ല.

ഇവിടെയിരിക്കുന്ന യക്ഷി അത്യുഗ്രമൂര്‍ത്തിയാണ്. ആ യക്ഷിയുടെ ആനുകൂല്യം കൊണ്ടു കൂടിയാണ് ജനങ്ങള്‍ ഇവിടെ വന്നു മരുന്നു സേവിച്ചാല്‍ അതിനു പൂര്‍ണ്ണഫലം സിദ്ധിക്കുന്നത്.

തിരുവിഴാക്ഷേത്രത്തിലെ നിത്യനിദാനം മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്ന വസ്തുവകകള്‍ ക്ഷേത്രമുണ്ടായ കാലത്തുതന്നെ ദേശക്കാര്‍ ദേവസ്വം പേരില്‍ സമ്പാദിച്ചുവെന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. പിന്നെ മരുന്നു സേവിക്കുന്നതിനായി ജനങ്ങളുടെ വരവും നടയ്ക്കുവെയ്പു മുതലായതും വര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചപ്പോള്‍ ആ ദേവസ്വത്തിലെ മുതലും വളരെ വര്‍ദ്ധിച്ചു. അതിനും പുറമെ ആ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മാഹാത്മ്യമറിഞ്ഞ് ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു മുമ്പുമുതല്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്ന് ഒരു സംഖ്യ ആണ്ടു തോറും ആ ദേവസ്വത്തിലേക്കു കൊടുത്തു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

ദേവസ്വത്തില്‍ ഇങ്ങനെ മുതല്‍ ധാരാളമായി വര്‍ദ്ധിച്ചപ്പോള്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥരായ ദേശക്കാര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ പതിവുകളെല്ലാം പരി‌ഷ്കരിച്ച് അതൊരു മഹാക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥിതിയിലാക്കി. അവിടെ ഇപ്പോള്‍ പതിവായി ദിവസം തോറും അഞ്ചു പൂജയും മൂന്നു ശീവേലിയും, നവകം, പഞ്ചഗവ്യം മുതലായവയും ആണ്ടു തോറും മീനമാസത്തില്‍ ചതയം കൊടിയേറ്റും തിരുവാതിര ആറാട്ടുമായി ഒരുത്സവവും നടത്തിപ്പോരുന്നുണ്ട്. ആദ്യം അവിടെ ശീവേലിക്കും മറ്റും പഞ്ചവാദ്യങ്ങള്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. പിന്നെ പാണ്ടിവാദ്യവും നാഗസ്വരവും കൂടി ഏര്‍പ്പെടുത്തി. അവയെല്ലാം ഇപ്പോഴും അവിടെ പതിവായി നടക്കുന്നുണ്ട്.

അവിടെ ഉത്സവം തുടങ്ങിയ കാലത്ത് കൊടിയേറ്റും ആറാട്ടും മാത്രം ദേവസ്വത്തില്‍ നിന്നും ശേ‌ഷം എട്ടഹസ്സുകള്‍ അറയ്ക്കല്‍പ്പണിക്കര്‍ മുതലായ പ്രധാനന്മാരും നടത്തുകയെന്നാണ് നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. 106-ആമാണ്ട് അറയ്ക്കല്‍പ്പണിക്കരും ഈ അടുത്ത കാലത്തു കീഴോങ്ങലപ്പണിക്കരും അന്യം നിന്നുപോവുകയാല്‍ അവര്‍ നടത്തിവന്നിരുന്ന അഹസ്സുകള്‍ കൂടി ഇപ്പോള്‍ ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നാണ് നടത്തിപ്പോരുന്നത്. അതു കൂടാതെ കാണിച്ചിക്കാട്ടു കുറുപ്പു നടത്തിവന്നിരുന്ന അഹസ്സ് അവര്‍ വീഴ്ച്ച വരുത്തുകയാല്‍ അതിപ്പോള്‍ ഏറ്റു നടത്തിവരുന്നത് പെരുന്നേര്‍ മംഗലം വടക്കും ഭാഗം നായര്‍ക്കരയോഗക്കാരാണ്. ആറാമുത്സവമായ ഭരണിനാളത്തെ ആ അഹസ്സ് ആ കരയോഗക്കാര്‍ വളരെ ഭംഗിയായിട്ടാണ് നടത്തിപ്പോരുന്നത്.

ഇവിടെ വരുന്ന രോഗികള്‍ക്കും മറ്റും കൊടുത്തുവരുന്ന മരുന്ന് ഈ പ്രദേശത്തല്ലാതെ മറ്റെങ്ങും ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ഈ മരുന്നിന്റെ പേരറിയാവുന്നവര്‍ ഈ പ്രദേശത്തു തന്നെ ആരുമില്ല. ഇതു പറിച്ചു കാണിച്ചു പേരു ചോദിച്ചാലും തിരുവിഴായിലെ മരുന്ന് എന്നും മറ്റുമല്ലാതെ ആരും പറയുന്നില്ല. ഈ മരുന്നിനു അനന്യസാധാരണമായ ഒരു വിശേ‌ഷമുണ്ട്. അതെന്തെന്നാല്‍ പച്ച നിറമുള്ള ആ മരുന്ന് പറിച്ചെടുത്താല്‍ കുറച്ച് നേരം കഴിയുമ്പോള്‍ അതിന്റെ നിറം നീലമാകും. പിന്നെ സ്വല്‍പസമയം കൂടി കഴിയുമ്പോള്‍ കടും ചുവപ്പാകും. പിന്നെ കുറച്ചു സമയം കഴിയുമ്പോള്‍ നല്ല കറുപ്പാകും. പിന്നെ മഞ്ഞയാകും. ഒടുക്കം നല്ല വെള്ളയുമാകും. ഈ വിശേ‌ഷം മറ്റെങ്ങും മറ്റൊരു മരുന്നിനും ഇല്ലല്ലോ. ഈ മരുന്നു പാലില്‍ ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നതു ശാന്തിക്കാരന്‍ തന്നെ വേണം. എങ്കിലും അതു പറിച്ചുകൊണ്ടു ചെന്നു ശാന്തിക്കാരെ ഏല്പിക്കുന്നതിനുള്ള ചുമതല ഇപ്പോഴും പാത്രം തേപ്പുകാരായ തലക്കാട്ടു കുടുംബക്കാര്‍ക്കു തന്നെയാണ്.

ഇവിടെ പണ്ടൊരു വിഷ്ണുക്ഷേത്രമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും അത് ഇടക്കാലത്തു മുഹമ്മദീയര്‍ നശിപ്പിച്ചു കളഞ്ഞുവെന്നും ആ വിഷ്ണു വിഗ്രഹം അവര്‍ എടുത്തു കൊണ്ടു പോയി കുളത്തിലിട്ടുകളഞ്ഞുവെന്നും മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. ആ ബിംബം അവര്‍ എവിടെയാണ് കളഞ്ഞതെന്ന് ആര്‍ക്കും നിശ്ചയമില്ലായിരുന്നു. ആ വിഗ്രഹം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഈശാനകോണിലുള്ള കുളത്തില്‍ കിടക്കുന്നുണ്ടെന്ന് അടുത്തകാലത്ത് അറിവു കിട്ടുകയാല്‍ ഒരു ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിച്ച് ആ ബിംബം കൂടിയെടുത്തു പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു ദേശക്കാരെല്ലാവരും കൂടി ക്ഷേത്രം ഇയ്യിടെ പണികഴിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിക്കാന്‍ സാധിച്ചിട്ടില്ല. ആ വിഷ്ണു പ്രതിഷ്ഠ കൂടി നടത്തിച്ചാല്‍ ആ ദേശത്തിനു സ്വല്പം കൂടി ഐശ്വര്യം വര്‍ദ്ധിക്കുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ശ്രീവിഷ്ണുഭഗവാന്‍ അതിനും അവര്‍ക്കു സംഗതി നല്‍കട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 121
പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ 2

ബ്രിട്ടീ‌ഷ് മലബാറുകാരനായ ഒരു നമ്പൂരിക്ക് ഒരു ജ്യോത്സ്യന്‍ എഴുതിക്കൊടുത്ത ജാതകത്തില്‍ അദ്ദേഹത്തിനു മുപ്പത്തിരണ്ടാമത്തെ വയസ്സില്‍ വലിയ ഗ്രഹപ്പിഴയും ഒരു ദശാവസാനമാകയാല്‍ അതിലധികകാലം അദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരിക്കുകയില്ലെന്ന് എഴുതിയിരുന്നു. അതിനാല്‍ മുപ്പത്തിരണ്ടു വയസ്സായപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു വലിയ വിചാരമായി. എങ്കിലും ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍ എഴുതിക്കൊടുക്കുന്ന ജാതകങ്ങളെല്ലാം ശരിയായിരിക്കാറില്ലല്ലോ. ചിലതു തെറ്റിപ്പോകാറുമുണ്ട്. അതിനാല്‍ “ഈ ജാതകം പ്രസിദ്ധ ജ്യോത്സ്യനും ദൈവജ്ഞനുമായ പാഴൂര്‍ കണിയാരെക്കൊണ്ട് ഒന്നു പരിശോധിപ്പിക്കണം” എന്നു വിചാരിച്ചു നമ്പൂരി ജാതകവും കൊണ്ടു പാഴൂര്‍ക്കു പോയി. നമ്പൂരി കണിയാരുടെ പടിപ്പുരയിലെത്തിയത് ഒരു ദിവസം പകലേ നാലു മണി കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷമായിരുന്നു. ഉടനെ കണിയാരെക്കണ്ടു വിവരമെല്ലാം പറഞ്ഞു. കണിയാര്‍ നമ്പൂരിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖത്ത് മരണലക്ഷണം പരിപൂര്‍ണ്ണമായി തെളിഞ്ഞിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അന്നുതന്നെ മരിക്കുമെന്നും അധികം താമസിച്ചാല്‍ അവിടെക്കിടന്നുതന്നെ മരിച്ചേക്കുമെന്നും തോന്നുകയാല്‍ കണിയാര്‍ “ഇന്നു നേരം വൈകിയല്ലോ. ജാതകം നാളെ പരിശോധിക്കാം. ഇന്നു എവിടെയെങ്കിലും എഴുന്നള്ളി താമസിച്ചിട്ടു നാളെ ഇങ്ങോട്ടെഴുന്നള്ളിയാല്‍ മതി” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ നാളെ വരാം” എന്നു പറഞ്ഞു നമ്പൂരി അപ്പോള്‍ തന്നെ അവിടെ നിന്നും പോയി.

അദ്ദേഹം നേരെ പെരുംതൃക്കോവിലേക്കാണു പോയത്. അദ്ദേഹം പുഴയിലിറങ്ങി കുളിയും സന്ധ്യാവന്ദനവും കഴിച്ച് അമ്പലത്തിലേക്കു ചെന്നു. നടയില്‍ ചെന്നു ശിവദര്‍ശനം കഴിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും മഴ ആരംഭിച്ചു. അക്കാലത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രം ഇടിഞ്ഞുപൊളിഞ്ഞും കെട്ടിമേച്ചില്‍ കഴിക്കാതെ നനഞ്ഞൊലിച്ചുമാണു കിടന്നിരുന്നത്. നനയാതെ നില്‍ക്കാന്‍ അവിടെയെങ്ങും അല്പം പോലും സ്ഥലമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു വളരെ മനസ്താപമുണ്ടായി. “നല്ലൊരു ശിവക്ഷേത്രം. ഇതിങ്ങനെ അനാഥസ്ഥിതിയിലായിപ്പോയതു കഷ്ടം തന്നെ.” എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെ അടുക്കലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്ന് അത്താഴം കഴിച്ച് അവിടെ കിടന്നു. എങ്കിലും ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സ്ഥിതി വിചാരിച്ചിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന് ഉറക്കം വന്നില്ല. നമ്പൂരി വലിയ ധനികനായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം ഈ ക്ഷേത്രം താമസിയാതെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം കഴിച്ചു നനയാതെയാക്കണം എന്നു മനസ്സു കൊണ്ട് തീര്‍ച്ചയാക്കി. അപ്പോഴേക്കും നേരവും വെളുത്തു. ഉടനെ നമ്പൂരി എഴുന്നേറ്റു പോയി അമ്പലക്കടവില്‍ ചെന്നു കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മാനുഠാനങ്ങളും കഴിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ ചെന്ന് അന്നും ശിവനെ വന്ദിച്ചിട്ടു കണിയാരുടെ അടുക്കലെത്തി. നമ്പൂരിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ കണിയാര്‍ ഏറ്റവും വിസ്മയിച്ചു. അദ്ദേഹം തലേ ദിവസം രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ മരിക്കുമെന്നും പിന്നെയും അങ്ങോട്ടു ചെല്ലുക ഉണ്ടാവുകയില്ലെന്നുമായിരുന്നു കണിയാര്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നത്. അതിനാല്‍ കണിയാര്‍ നമ്പൂരിയോട് “ഇന്നലെ ഇവിടെ നിന്നു എഴുന്നള്ളിയതിന്റെ ശേ‌ഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എന്തോ വലിയതായ ഒരു പുണ്യകര്‍മ്മം ചെയ്യുകയുണ്ടായല്ലോ; അതെന്താണ്?” എന്നു ചോദിച്ചു.

നമ്പൂരി: ഞാന്‍ വിശേ‌ഷിച്ചൊന്നും ചെയ്യുകയുണ്ടായില്ല. ഇവിടെനിന്നു പോയിട്ട് പുഴയിലറങ്ങി കുളിച്ചു സന്ധ്യാവന്ദനവും ക്ഷേത്രത്തില്‍ കയറി ശിവദര്‍ശനവും കഴിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തു ചെന്നു അത്താഴവും കഴിച്ച് അവിടെ കിടന്നു. ഇന്നു നേരത്തെ എണീറ്റു കുളിയും നിത്യകര്‍മ്മവും ശിവദര്‍ശനവും കഴിച്ച് ഇങ്ങോട്ട് പോരികയും ചെയ്തു. അല്ലാതെയൊന്നുമുണ്ടായില്ല.

കണിയാര്‍: ഇതുകൊണ്ടു മതിയായില്ല. ദേഹം കൊണ്ടല്ലെങ്കില്‍ മനസ്സു കൊണ്ടെങ്കിലും ഇന്നലെ വലിയതായ ഒരു പുണ്യകര്‍മ്മം ചെയ്തിരിക്കണം.

നമ്പൂരി: മനസ്സു കൊണ്ടു ഒരു കാര്യം ഇന്നലെ ചെയ്യുകയുണ്ടായി. അതെന്തെന്നു പറയാം. ഇവിടെയുള്ള പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രം ഇടിഞ്ഞു പൊളിഞ്ഞു നനഞ്ഞൊലിച്ചു കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് എനിക്കു ദുസ്സഹമായ സങ്കടമുണ്ടായി. രാത്രിയില്‍ കിടന്നിട്ട് എനിക്ക് ഈ വിചാരം കൊണ്ട് ഉറക്കംവന്നില്ല. അതിനാല്‍ താമസിയാതെ ഈ ക്ഷേത്രം ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിച്ചേക്കാമെന്നു ഞാന്‍ മനസ്സു കൊണ്ടു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി. അതിനു വേണ്ടുന്ന സ്വത്ത് എനിക്ക് ഈശ്വരന്‍ ഉണ്ടാക്കിത്തന്നിട്ടുണ്ട്. എനിക്കതൊരു അസാദ്ധ്യമായ കാര്യമായി തോന്നുന്നില്ല.

കണിയാര്‍: മതി. ധാരാളമായി. അവിടേക്കു ജാതകമെഴുതിത്തന്ന ജ്യോത്സ്യന്‍ ഒട്ടും നിസ്സാരനല്ല. അവിടുന്ന് ഇന്നലെ മരിക്കേണ്ടതായിരുന്നു. ശിവദര്‍ശനം കഴിക്കാന്‍ സംഗതിയാവുകയും ശിവക്ഷേത്രം പണിയിക്കാമെന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തതുകൊണ്ടാണ് ഇന്നലെ മരിക്കാഞ്ഞത്. നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതു പോലെ ആ ക്ഷേത്രം പണി ഉടനെ നടത്തിച്ചാല്‍ നൂറുവയസ്സു വരെ അവിടേക്കു മരണം ഉണ്ടാകില്ലെന്നുള്ള കാര്യം നിശ്ചയമാണ്. ഇനി ജാതകം പരിശോധിക്കയും മറ്റും വേണമെന്നില്ല.

കണിയാരുടെ ഈ വാക്കു കേട്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമുണ്ടായി. പാഴൂര്‍ കണിയാരെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിനു നല്ല വിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ പിന്നെ ഒട്ടും സംശയിക്കാതെ കണിയാരോട് യാത്രയും പറഞ്ഞു സ്വദേശത്തേക്കു പോവുകയും അധികം താമസിയാതെ ക്ഷേത്രം പണിക്കു വേണ്ടുന്ന പണവും കൊണ്ടു വീണ്ടും പാഴൂരെത്തി ക്ഷേത്രം പണി ഭംഗിയായി നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. കണക്കിനു സ്വല്പം വ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിലും അദ്ദേഹം പാഴൂര്‍ പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രം പണിയിച്ചത് വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മാതൃകയിലാണ്. ആ ക്ഷേത്രം പിന്നെയും കാലാന്തരത്തില്‍ ഊരാളന്‍മാര്‍ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കാം. എങ്കിലും മാതൃക മാറ്റിയിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും അത് വൈക്കത്തു പെരുംതൃക്കോവില്‍ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മാതൃകയില്‍ത്തന്നെയാണ് ഇരിക്കുന്നത്. ആ മാതൃകയില്‍ ആ അമ്പലം പണികഴിപ്പിച്ച നമ്പൂരി മരിച്ചത് നൂറു വയസ്സു തികഞ്ഞതില്‍പ്പിന്നെയാണത്രെ.

അദ്ധ്യായം 122
തെക്കേടത്തു കുടുംബക്കാര്‍

ഇപ്പോള്‍ വൈക്കം താലൂക്കില്‍ കടുത്തുരുത്തി ദേശത്ത് ‘തെക്കേടത്ത്’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായിരിക്കുന്ന നായര്‍ കുടുംബം പണ്ട് കോഴിക്കോട്ട് സാമൂതിരിക്കോവിലകത്തിന്റെ സമീപത്തായിരുന്നു. ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്കു സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാന്‍ “പണിക്കര്‍” എന്ന സ്ഥാനപ്പേരും കല്‍പ്പിച്ചു കൊടുത്തിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ കുടുംബക്കാരെ എല്ലാവരും തെക്കേടത്തു പണിക്കര്‍ എന്നാണു പറഞ്ഞ്വന്നിരുന്നത്. അതു മാത്രമല്ല, സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ തന്റെ സേനാനായകസ്ഥാനവും മൂപ്പു മുറയ്ക്ക് ആ കുടുംബക്കാര്‍ക്കുതന്നെ കൊടുത്തിരുന്നു. അക്കാലത്ത് സാമൂതിരിപ്പാടും തിരുവിതാംകൂര്‍, കൊച്ചി മുതലായ രാജ്യങ്ങളിലെ രാജാക്കന്മാരും തമ്മില്‍ കൂടെക്കൂടെ യുദ്ധങ്ങളുണ്ടാവുക സാധാരണമായിരുന്നുവല്ലോ. അങ്ങനെയുണ്ടാകുന്ന യുദ്ധങ്ങളില്‍ സൈനികരുടെ കൈ,കാല്‍ മുതലായ അവയവങ്ങള്‍ക്കും മര്‍മ്മസ്ഥലങ്ങള്‍ക്കുമ് നാഡികള്‍ക്കും മറ്റും ചിലപ്പോള്‍ ചില കേടുപാടുകള്‍ പറ്റുകയും ശത്രുക്കളുടെ ആഭിചാര പ്രയോഗങ്ങള്‍ കൊണ്ടു ദേഹത്തിനു ആകപ്പാടെ അസ്വാസ്ഥ്യം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അങ്ങനെയൊക്കെ ഉണ്ടാകുന്ന സമയങ്ങളില്‍ തിരുമ്മിയും ചികിത്സകളും മന്ത്രവാദങ്ങളും മറ്റും ചെയ്തും ആ സൈനികന്മാരെ സ്വസ്ഥരാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നതിനുളള ചുമതലയും സേനാനായകനുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാല്‍ തെക്കേടത്ത് കുടുംബക്കാര്‍ തിരുമ്മും ശരീരശാസ്ത്രവും വൈദ്യവും മന്ത്രവാദവും മറ്റും യഥായോഗ്യം സമ്പാദിച്ചിരുന്നു. കോവിലകത്തു തമ്പുരാട്ടിമാര്‍ക്കും ചിലപ്പോള്‍ വല്ല സുഖക്കേടുകളും ഉണ്ടായേക്കാമല്ലോ. അങ്ങനെയുണ്ടാകുന്ന കാലങ്ങളില്‍ നാഡികളും മറ്റും പരിശോധിച്ചു തിരുമ്മിയും ചികിത്സിച്ചും അവരെ സുഖപ്പെടുത്തുന്നതിനു പുരു‌ഷന്‍മാരായിരിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍ നല്ലത് സ്ത്രീകളായിരിക്കുന്ന താണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ പ്രത്യേകം കല്പിച്ചിട്ടാണ് തെക്കേടത്തു കുടുംബത്തിലെ സ്ത്രീജനങ്ങളും തിരുമ്മും ചികിത്സയും മറ്റും യഥായോഗ്യം വശമാക്കിയിരുന്നത്.‌

ഈ കുടുംബത്തിലെ പുരു‌ഷന്‍മാരെ സാമൂതിരിപ്പാടു തമ്പുരാന്‍ കൊച്ചുതമ്പുരാക്കന്‍മാരെ ആയോധനവിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നതിനും നിയമിച്ചിരുന്നു. അതിനാല്‍ കാലക്രമേണ അവര്‍ക്കു രാജഗുരു എന്നുള്ള സ്ഥാനവും സിദ്ധിച്ചു.

ഈ തെക്കേടത്തു കുടുംബത്തിന്റെ ഒരു ശാഖ പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ ആഴുവാഞ്ചേരി മനയുടെ സമീപമുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ തമ്പ്രാക്കളുടെ ആശ്രിതന്മാരുടെ നിലയിലാണ് അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നത്. അപ്രകാരം തന്നെ ഇവര്‍ സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലെ സേനാനായകന്റെ ഒരു ശാഖാകുടുംബക്കാരാണല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ഇവരെക്കുറിച്ചു തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കും വളരെ ആദരവും ബഹുമാനവുമൂണ്ടായിരുന്നു.‌

തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കു തിരുവിതാംകൂറില്‍ച്ചേര്‍ന്ന ചേര്‍ത്തലത്താലൂക്കില്‍ “വേളോര്‍വട്ടം” എന്ന ദേശത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രമുണ്ടല്ലോ. ആ ക്ഷേത്രം വകയായി വളരെ വസ്തുവകകളുണ്ടായിരുന്നു. ആ ദേവസ്വം വക കാര്യങ്ങളന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിനു കൊല്ലം നാനൂറാമാണ്ട് അഞ്ഞൂറാമാണ്ട് ആയിടയ്ക്ക് തമ്പ്രാക്കള്‍ ആ ദേശത്തു (വേളോര്‍വട്ടത്ത്) പ്രസിദ്ധന്‍മാരും പ്രബലന്മാരുമായിരുന്ന തോണിക്കടവ്’മേനോന്മാരെ ഏല്‍പിച്ചിരുന്നു. അവര്‍ കൌശലത്തില്‍ ദേവസ്വം വക വസ്തുക്കളെല്ലാം അവരുടെ പേരിലാക്കിത്തീര്‍ത്തു. തമ്പ്രാക്കള്‍ ആ വിവരമറിഞ്ഞു തോണിക്കടവു മേനോന്മാരെ ദേവസ്വകാര്യവിചാരാധികാരത്തില്‍ നിന്നു മാറ്റുകയും അവര്‍ക്കു പകരം തെക്കേടത്തെ ശാഖാകുടുംബത്തിലെ ഒരംഗമായ രാമപ്പണിക്കരെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് ആ ശാഖാ കുടുംബത്തില്‍ രാമപ്പണിക്കരും ഭാഗിനേയിനിയായ പാര്‍വ്വതി എന്ന പെണ്‍കുട്ടിയും മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവരെ രണ്ടു പേരെയും തമ്പ്രാക്കള്‍ വേളോര്‍വട്ടത്തു കൊണ്ടുപോയി അവിടെ ഒരു സ്ഥലം കൊടുത്തു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അവരുടെ താമസം അവിടെ ഉറപ്പിക്കണമെന്നു വിചാരിചാണ് തമ്പ്രാക്കള്‍ ഇപ്രകാരം ചെയ്തത്.‌

തമ്പ്രാക്കള്‍ ഇപ്രകാരമെല്ലാം ചെയ്തത് തോണിക്കടവു മേനോന്മാര്‍ക്കു ഒട്ടും രസിച്ചില്ലെന്നുള്ളതു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. എങ്കിലും അവര്‍ ആ വിരോധം പുറത്തു കാണിക്കാതെ തമ്പ്രാക്കളുടെ അടുക്കല്‍ വളരെ ഭക്ത്യാദരങ്ങളോടു കൂടിയാണ് പെരുമാറിയത്. തമ്പ്രാക്കള്‍ക്ക് തിരികെപ്പോകാറായപ്പോള്‍ തോണിക്കടവു മേനോന്മാര്‍ തന്നെ തോണിയും തോണിക്കാരെയും ചട്ടം കെട്ടി കടവില്‍ ഹാജരാക്കിക്കൊടുത്തു. ശുദ്ധാത്മാവായ തമ്പ്രാക്കള്‍ ദു ഷ്ടന്മാരായ ആ മേനോന്മാരുടെ ദുര്‍വിചാരമൊന്നും അറിയാതെ പരിവാരസമേതം ആ തോണിയില്‍ത്തന്നെ കയറി യാത്രയായി. മേനോന്‍മാരും മറ്റൊരു തോണിയില്‍ കയറി അനുയാത്രയായി പിന്നാലെ പോയി. തോണികള്‍ വേമ്പനാട്ടു കായലിന്റെ നടുവി ലെത്തിയപ്പോള്‍ നേരം ഏകദേശം പാതിരാവായി. അപ്പോള്‍ അന്ധകാരം കൊണ്ടു യാതൊന്നും കാണാന്‍ വയ്യാതെയുമിരുന്നു. ആ സമയത്തു തമ്പ്രാക്കളും മറ്റും കയറിയിരുന്ന തോണിയിലെ തോണിക്കാര്‍ മേനോന്മാര്‍ മുമ്പു ചട്ടം കെട്ടിയിരുന്ന പ്രകാരം തോണി അവിടെ ചവിട്ടി മുക്കി.അതിലുണ്ടായിരുന്നവരെയെല്ലാം വെള്ളത്തിലാക്കീട്ടു മേനോന്മാ രോടു കൂടി സസുഖം സ്വസ്ഥാനങ്ങളില്‍ മടങ്ങിയെത്തി. തമ്പ്രാക്കളും മറ്റും കായലിലെ ഉപ്പുവെള്ളം കുടിച്ചു മരിച്ചിരിക്കുമെന്നായിരുന്നു മേനോന്മാരുടെയും മറ്റും വിശ്വാസം. എങ്കിലും സദ്വൃത്തനും ഈശ്വരഭക്തനുമാ യിരുന്ന തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കും കൂട്ടുകാര്‍ക്കും വലിയ ആപത്തൊന്നും സംഭവിച്ചില്ല. അവര്‍ കയറിയിരുന്ന തോണി മുക്കിയ സ്ഥലത്ത് അധികം താഴ്ചയുണ്ടായിരുന്നില്ല, അവിടെ മണല്‍ വന്നുകൂടിയിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്ക് അരയോളം മാത്രമേ വെള്ളമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. മേനോന്മാരും മറ്റും പൊയ്ക്കളഞ്ഞയുടനെ എവിടെയോ പോകുന്നതിനായി അതിലേ ഒരു തോണിക്കാര്‍ വന്നു. ആ തോണിയില്‍ വിളക്കുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ വെളിച്ചം കണ്ടപ്പോള്‍ തമ്പ്രാക്കളുടെ ഭൃത്യന്‍മാര്‍ “അയ്യോ! തോണിക്കാരേ! നിങ്ങള്‍ സദയം ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണേ, നിങ്ങള്‍ രക്ഷിച്ചില്ലെങ്കില്‍ ഞങ്ങള്‍ ഈ ഉപ്പുവെള്ളം കുടിച്ചു മരിച്ചു പോകും, ഞങ്ങളുടെ തോണി മുങ്ങിപ്പോയതിനാല്‍ ഞങ്ങള്‍ ഈ ആപത്തിലകപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണേ” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ട് ആ തോണിക്കാര്‍ക്കു മനസ്സലിയുകയാല്‍ അവര്‍ അടുത്തു ചെന്നു തമ്പ്രാക്കളെയും മറ്റും ആ തോണിയില്‍ക്കയറ്റി കായലിന്റെ കിഴക്കേക്കരയില്‍ ഇറക്കി വിട്ടു. ആ തോണിക്കാരപ്പോള്‍ തന്നെ അവര്‍ക്കു പോകാനുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും നിലാവുതെളിഞ്ഞു തുടങ്ങുകയാല്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ പരിവാരങ്ങളോടു കൂടി വടക്കോട്ടു നടന്നു തുതങ്ങി. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ വഴിയില്‍ വെച്ചു തമ്പ്രാക്കളെ പരിചിതന്മാരായ ചിലര്‍ കണ്ടെത്തുകയും അവര്‍ അദ്ദേഹത്തെ പരിവാരസമേതം ക്ഷണിച്ചുകൊണ്ടു പോയി യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിക്കുകയും കുളിയും ഭക്ഷണവും മറ്റും കഴിപ്പിച്ചു വാഹനങ്ങളിലാക്കി സ്വദേശത്തെത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.‌

തമ്പ്രാക്കളെയും മറ്റും വെള്ളത്തില്‍ച്ചാടിച്ചിട്ട് സ്വദേശത്തെത്തി താമസിച്ചിരുന്ന് തോണിക്കടവുമേനോന്മാര്‍ സ്വല്‍പദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ തെക്കേടത്തു രാമപ്പണിക്കരെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനന്തിരവളായ പെണ്‍കുട്ടിയേയും ഓരോ വിധത്തില്‍ കുറേശ്ശെ ഉപദ്രവിച്ചുതുടങ്ങി. ആ ഉപദ്രവം ക്രമേണ ദുസ്സഹമായിത്തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ രാമപ്പണിക്കര്‍, “ഇത് അന്യദേശമാണ്, ഇവിടെ താനും ഈ പെണ്‍കുട്ടിയും മാത്രമേയുള്ളൂ. തനിക്കു ബന്ധുക്കളായി ഇവിടെ ആരുമില്ല. ഈ മേനോന്‍മാര്‍ പ്രബലന്മാരുമാണ്. ഈ സ്ഥിതിയില്‍ ഇവരോടു കയര്‍ക്കാന്‍ പുറപ്പെട്ടാല്‍ അബദ്ധമായിത്തീരും. വല്ലവിധവും ഇവിടെനിന്നും പോവുകതന്നെയാണ് നല്ലത്” എന്നു മനസ്സുകൊണ്ട് ആലോച്ചിച്ചു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തീട്ട് അദ്ദേഹം വാസസ്ഥലത്തുനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി ഒരു തോണിക്കാരനെ വിളിച്ചു തനിക്ക് അന്ന് അസ്തമിചു പത്തുപന്ത്രണ്ട് നാഴിക വെളുപ്പാനുള്ളപ്പോള്‍ കായലിന്റെ കിഴക്കേക്കര വരെ പോകണമെന്നും അതിനു ആ സമയത്ത് ഒരു തോണി കടവില്‍ കൊണ്ടുവരണമെന്നും സ്വകാര്യമായി പറഞ്ഞ് ചട്ടം കെട്ടുകയും അതിന് അവന്‍ പറഞ്ഞ കൂലി കൊടുക്കാമെന്നു സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ തോണിക്കാരന്‍ അവനോടു പറഞ്ഞിരുന്ന സമയത്തു തോണി കടവില്‍ കൊണ്ടു വന്നു. ഉടനെ രാമപ്പണികര്‍ തന്റെ ഭാഗിനേയിയോടുകൂടി ഗൂടന്മമായിപ്പോയി ആ തോണിയില്‍ക്കയറി കായലിന്റെ കിഴക്കേക്കരയില്‍ ഇറങ്ങുകയും തോണിക്കാരനു പറഞ്ഞിരുന്ന കൂലി കൊടുത്ത് അവനെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേ‌ഷം അവിടെനിന്നു മാറി ഒരു സ്ഥലത്തു സ്വല്പസമയമിരുന്നു.‌

അപ്പോഴേക്കും നേരം വെളുത്തു തുടങ്ങുകയാല്‍ രാമപ്പണിക്കര്‍ തന്റെ അനന്തരവളോടുകൂടി പോയി, അക്കാലത്തു നാടുവാഴ്ചയുണ്ടായിരുന്ന വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിനെക്കണ്ടു താനാരാണെന്നും അവിടെ ചെന്നു ചേര്‍ന്നതിന്റെ കാരണമെന്തെന്നും അവിടെ അറിയിച്ചു. തന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നത് സാമൂതിരി രാജാവിന്റെ സേനാനായകത്വവും ഗുരുസ്ഥാനവുമുള്ള തെക്കേടത്തു പണിക്കരാണെന്നരിഞ്ഞപ്പോള്‍ വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് വളരെ സന്തോ‌ഷിക്കുകയും അവരെ അവിടെ സാദരം സ്വീകരിക്കുകയും സുഖമാകും വണ്ണം ഒരു സ്ഥലത്തു താമസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.‌

തമ്പ്രാക്കളാല്‍ നിയുക്തനായിരുന്ന രാമപ്പണിക്കര്‍ ഭാഗിനേയിയോടുകൂടി ആ ദിക്കു വിട്ടുപോയി എന്നറിഞ്ഞപ്പോള്‍ തോണിക്കടവു മേനോന്മാര്‍ക്കു വളരെ സന്തോ‌ഷമായി. എങ്കിലും അധികം താമസിയാതെ അവരുടെ കുടുംബത്തില്‍ ബാലമരണങ്ങള്‍, ദുര്‍മ്മരണങ്ങള്‍, മഹാരോഗപീഡകള്‍ മുതലായ ഓരോ ആപത്തുകള്‍ കണ്ടുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ അവര്‍ അതിന്റെ കരണമറിയുന്നതിനായി പ്രശ്നം വെയ്പിച്ചു നോക്കിക്കുയും ഇവയ്ക്കെല്ലാം കാരണം ഒരു മഹാബ്രാഹ്മണന്റെ ശാപമാണെന്നു പ്രശ്ന ക്കാരന്‍ വിധിക്കുകയും ചെയ്തു.‌

മഹാബ്രാഹ്മണന്റെ ശാപമെന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ത്തന്നെ ആ മഹാബ്രാഹ്മണന്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ തന്നെയാണെന്നു മനസ്സുകൊണ്ടു തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തീട്ട് മേനോന്‍മാര്‍ തമ്പ്രാക്കളെ സന്തോ‌ഷി പ്പിക്കുന്നതിനായി അമൂല്യങ്ങളായ അനേകം കാഴ്ചദ്രവ്യങ്ങളും കൊണ്ട് ആഴുവാഞ്ചേരി മനയ്ക്കലെത്തി അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നമ്പൂരിയോടു പറഞ്ഞ് തോണിക്കടവ് മേനോന്‍മാര്‍ കാണാന്‍ വന്നിരിക്കുന്നു എന്നു തമ്പ്രാക്കളുടെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. അതു കേട്ടിട്ട് തമ്പ്രാക്കള്‍ “തോണിക്കടവുമേനോന്മാര്‍ ഇനിയുമുണ്ടോ? അവരുടെയൊക്കെ കഥ കഴിഞ്ഞിരിക്കുമെന്നാണല്ലോ ഞാന്‍ വിചാരിചിരുന്നത്” എന്നു പറഞ്ഞതലാതെ അവര്‍ക്ക് കാണാന്‍ സകൗര്യം കൊടുക്കുകയോ അവരുടെ കാഴ്ചദ്രവ്യങ്ങള്‍ സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. അതിനാല്‍ മേനോന്മാര്‍ ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടി മടങ്ങിപ്പോവുകയും പിന്നെ അധികം താമസിയാതെതന്നെ അവരുടെ കുടുംബം നാമാവശേ‌ഷമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

തെക്കേടത്തു രാമപ്പണിക്കരും ഭാഗിനേയിയും വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവു കൊടുത്ത സ്ഥലത്ത് ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ താമസിച്ചതിന്റെ ശേ‌ഷം രാജാവു തന്റെ സേനാനായകനായ മങ്ങാട്ടുപണിക്കരുടെ കീഴില്‍ രാമപ്പണിക്കരെ ഉപസേനാനായകനാക്കി നിയമിക്കുകയും അവര്‍ക്കു താമസിക്കുന്നതിനു വടക്കുംകൂറിലുള്‍പ്പെട്ട കടുത്തുരുത്തി ദേശത്തു അവരുടെ പേരില്‍ത്തന്നെ ഒരു ഗൃഹമുണ്ടാക്കിച്ച് അതും അവര്‍ക്ക് നിത്യവൃത്തി സുഖമായി കഴിയാന്‍ തക്കവണ്ണം വസ്തുവകകളും കൊടുത്തു. കോഴിക്കോട്ടുള്ള തെക്കേടത്തു കുടുംബത്തിന്റെ ഒരു ശാഖ കടുത്തുരുത്തിയിലുണ്ടായിത്തീര്‍ന്നര്‍ന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്. അതു കടുത്തുരുത്തിയിലായിട്ടും അതിന്റെ ‘തെക്കേടത്തെന്നുള്ള’ നാമധേയം അവര്‍ മാറ്റിയില്ല. കടുത്തുരുത്തിയി സ്ഥിരതാമസമാക്കിയതിന്റെ ശേ‌ഷം രാമപ്പണിക്കരുടെ ഭാഗിനേയിയായിരുന്ന ‘പാര്‍വ്വതി എന്ന ആ പെണ്‍കുട്ടിക്കു യോഗ്യനായ ഒരു പുരു‌ഷന്‍ ഭര്‍ത്താവായിത്തീരുകയും ആ ദമ്പതിമാര്‍ക്ക് സ്ത്രീകളായിട്ടും പുരു‌ഷന്‍മാരായിട്ടും ധാരാളം സന്താനങ്ങളുണ്ടാവുകയും ചെയ്തു.‌

അനന്തരം ഏതാനും ശതാബ്ദങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ സാമൂതിരിപ്പാട്ടിലെ രാജ്യാധികാരം ബ്രിട്ടീ‌ഷുകരും വടക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ രാജ്യാധികാരം തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജാവും പിടിച്ചെടുക്കുകയാല്‍ ആ രണ്ടു രാജാക്കന്‍മാര്‍ക്കും രാജ്യാധികാരം ഇല്ലാതെയായി. അപ്പോള്‍ തെക്കേടത്തു കുടുംബക്കാര്‍ക്ക് ഉദ്യോഗസംബന്ധമായും മറ്റുമുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥാനമാനങ്ങളും പോയി. എങ്കിലും അവര്‍ കുലവിദ്യകളായി കരുതിയിരുന്ന നാഡിപരിശോധന, തിരുമ്മ്, ചികിത്സ, മന്ത്രവാദം മുതലായ വിദ്യകള്‍ സ്ത്രീകളും പുരു‌ഷന്‍മാരും യഥാക്രമം പിന്നെയും അഭ്യസിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെയിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ കുടുംബത്തില്‍ പല കാലങ്ങളായി അഭ്യസ്തവിദ്യന്മാരും അതിപ്രസിദ്ധന്മാരുമായി അനേകം സ്ത്രീപുരു‌ഷ ന്മാര്‍ ജീവിച്ചിരുന്നു. അവരെ എല്ലാവരെയും കുറിച്ചു പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വിവരിക്കുന്ന കാര്യം ദു‌ഷ്കരമാകയാല്‍ അതിനായി ഉദ്യമിക്കുന്നില്ല. കൊല്ലം ആയിരാമാണ്ടിനിപ്പുറം ജീവിച്ചിരുന്ന “കേശവന്‍നായര്‍” എന്ന മഹാനെക്കുറിച്ചു മാത്രം ചുരുക്കത്തില്‍ ചിലതെല്ലാം പ്രസ്താവിച്ചു കൊള്ളുന്നു.‌

കേശവന്‍നായരുടെ ജനനം കൊലം 1009-ആമാണ്ടു കര്‍ക്കിടകമാസത്തില്‍ അശ്വതി നക്ഷത്രത്തിലായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മ “നങ്ങുഅമ്മ”’ എന്നു പ്രസിദ്ധയായിരുന്ന വിദു‌ഷിയും അച്ഛന്‍ “കുന്നപ്പള്ളില്‍ പൂവത്തുകുന്നേല്‍” എന്നു പ്രസിദ്ധമായിരുന്ന കുടുംബത്തിലെ ഒരംഗമായിരുന്ന ഇടിച്ചേന്നന്‍ നായരുമായിരുന്നു. കേശവന്‍നായര്‍ക്കു കുഞ്ചുനായര്‍ എന്നു പറയപ്പെട്ടിരുന്ന രാമന്‍നായര്‍ എന്നൊരു ജ്യേഷ്ഠനും കൊച്ചുപിള്ള എന്നു പറയപ്പെട്ടിരുന്ന നാരായണന്‍നായര്‍ എന്നൊരനുജനും എല്ലാവരിലും ഇളയതായിട്ട് പാര്‍വ്വതിയമ്മ എന്നൊരു സഹോദരിയുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ സഹോദരി ഉണ്ടായി ഏകദേശം ഒമ്പതു മാസമായപ്പോള്‍ അവരുടെ മാതാവ് കാലധര്‍മ്മത്തെ പ്രാപിച്ചു. അനന്തരം ആ കുട്ടികളുടെ സംരക്ഷണവും പരിചരണവും ബാല്യവിദ്യാഭ്യാസവുമെല്ലാം നടത്തി വന്നത് അവരുടെ മാതാമഹിയായിരുന്ന പാര്‍വ്വതിയമ്മയായിരുന്നു. പാര്‍വ്വതിയമ്മയ്ക്ക് ഇവയെല്ലാം കൂടി നിര്‍വ്വഹിക്കുന്ന കാര്യം ദു‌ഷ്കരമായി ത്തീരുകയാല്‍ അവര്‍ ഈ കുട്ടികളെ അക്ഷരാഭ്യാസം ചെയ്യിക്കുന്നതിനായി “ചൂരക്കാട്ടു ഗോവിന്ദന്‍ നായര്‍” എന്നൊരാളെക്കൂടി നിയമിച്ചു. എങ്കിലും കുലവിദ്യകളായ നാഡിപരിശോധന, മര്‍മ്മ ചികിത്സ, തിരുമ്മ് മുതലായവയെല്ലാം ആ കുട്ടികളെ ശീലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നത് പാര്‍വ്വതിയമ്മ തന്നെയായിരുന്നു.‌

അക്കാലത്തു കുടുംബകാര്യങ്ങളന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിന് അവിടെ പ്രായം തികഞ്ഞവരും ശേ‌ഷി യുമുള്ളവരുമായി വേറെ ആരുമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അതും പാര്‍വ്വതിയമ്മ തന്നെ വഹിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ കുറചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പാര്‍വ്വതിയമ്മയെ പ്രായധിക്യം നിമിത്തമുള്ള ക്ഷീണം ബാധിച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ മേല്‍പ്പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെല്ലാം കൂടി വഹിക്കുന്നതിന് അവരാല്‍ സാധ്യമല്ലാതായി. അതിനാലനന്തരവര്‍ തന്റെ ദൌഹിത്രന്മാരെ തിരുമ്മു മുതലായവ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്നതിനു തലയോല പ്പറമ്പില്‍ തിരുമഠത്തില്‍ കുപ്പനണ്ണാവി എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന പരദേശ ബ്രാഹ്മണനെക്കൂടി നിയമിച്ചു. അദ്ദേഹം നാഡിപരിശോധനയിലും തിരുമ്മിലും മറ്റും അതിസമര്‍ത്ഥനായിരുന്നു. എങ്കിലും തന്റെ തറവാട്ടു പാരമ്പര്യക്രമം തെറ്റിപ്പോകരുതലോ എന്നു വിചാരിച്ച് പാര്‍വതിയമ്മ ശരിയായി മേല്‍നോട്ടവും നടത്തിയിരുന്നു. പാര്‍വ്വതിയമ്മ തന്റെ ദൌഹിത്രന്മാരുടെ പഠനകാര്യത്തില്‍ മാത്രമല്ല മനസ്സുവെച്ചിരുന്നത്. അവരുടെ സഹോദരിയായിരുന്ന പെണ്‍കുട്ടിയുടെ അഭ്യാസകാര്യത്തിലും ശരിയായി ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ പെണ്‍കുട്ടിയും തിരുമ്മ്, നാഡിപരിശോധന, മര്‍മ്മ ചികിത്സ മുതലായവയില്‍ അതിസമര്‍ത്ഥയായിത്തീര്‍ന്നു. എങ്കിലും ആ ബാലികയുടെ മൂത്ത സഹോദരനായിരുന്ന രാമന്‍ (കുഞ്ചു) നായര്‍ തറവാട്ടുവക കൃ‌ഷിക്കാര്യങ്ങളിലും മറ്റും ഏര്‍പ്പെട്ടിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനും മൂന്നാമനായ നാരായണന്‍നായര്‍ (കൊച്ചുപിള്ള) മൂത്ത ജ്യേഷ്ഠനെ സഹായിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തിനും കുടുംബ പാരമ്പര്യപ്രകാരമുള്ള തിരുമ്മ്, മര്‍മ്മചികിത്സ മുതലായവയില്‍ പരിപൂര്‍ണ്ണ ജ്ഞാനം സമ്പാദിക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല. എന്നാല്‍ കേശവന്‍നായര്‍ക്കു ജ്യേഷ്ഠന്റെയും അനുജന്റെയും സഹായമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ ഇതരകൃത്യ ങ്ങളിലൊന്നും ഏര്‍പ്പെടേണ്ടതായി വന്നില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം കുടുംബപാരമ്പര്യപ്രകാരമുള്ള നാഡിശാസ്ത്രം, മര്‍മ്മ ചികിത്സ, തിരുമ്മു മുതലായവയെല്ലാം യഥാക്രമം സശ്രദ്ധം പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും കാലക്രമേണ അവയിലെല്ലാം അതിസമത്ഥനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.‌

അങ്ങനെയിരുന്ന കാലത്ത് ഒരു ദിവസം കുപ്പനണ്ണാവി തന്റെ ഭാര്യാപുത്രാദികളുടെ കുശലമന്വേ‌ഷിക്കുന്നതിനായി തലയോലപ്പറമ്പിലുള്ള മഠത്തിലേയ്ക്കു പോയിരുന്നു. അദ്ദേഹം മഠത്തിലെത്തിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രന്‍മാരെല്ലാവരും ബോധരഹിതരായി അവിടെക്കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് അതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്നു ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ മഠത്തിലുണ്ടായിരുന്ന സ്ത്രീകള്‍, “അവര്‍ കാരണവശാല്‍ തമ്മില്‍ ശണ്ഠകൂടുകയും പരസ്പരം അടിക്കുകയും എലാവരും ബോധം കെട്ടു വീഴുകയും ചെയ്തു എന്നല്ലാതെ ഒന്നും അറിഞ്ഞുകൂടാ” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കുപ്പനണ്ണാവി ആ പുത്രന്മാരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു തന്റെ പുറംകാല്‍ കൊണ്ട് എല്ലാവര്‍ക്കും ഓരോ തട്ടുവച്ചു കൊടുത്തു. തല്‍ക്ഷണം അവര്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും ബോധം വീഴുകയും എല്ലാവരും എഴുന്നേറ്റു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ കുപ്പനണ്ണാവി “നിങ്ങള്‍ ഇത്ര ബുദ്ധിയില്ലാത്തവരായിപ്പോയല്ലോ. ശത്രുക്കള്‍ വന്നു നേരിട്ടാല്‍ അപ്പോള്‍ പ്രയോഗിക്കേണ്ടുന്നതിനായി ഞാന്‍നിങ്ങളെ പഠിപ്പിച്ച വിദ്യ നിങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ ത്തന്നെയാണല്ലോ പ്രയോഗിച്ചു തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. ഇതു മഹാ കഷ്ടംതന്നെ. ഇനി ഒരിക്കലും ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്.” എന്നും മറ്റും ഉപദേശിച്ചിട്ടു സ്വന്തമായി അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന അമൂല്യങ്ങളായ ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാം കെട്ടിയെടുത്തു കൊണ്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ കടുത്തുരുത്തിക്കു മടങ്ങിപ്പോയി. അതില്‍പ്പിന്നെ ഒരിക്കലും അദ്ദേഹം തലയോലപ്പറമ്പിലേക്കു പോയിട്ടില്ല. സ്ഥിരവാസം കടുത്തുരുത്തിയില്‍ത്തന്നെയാക്കി.‌

അങ്ങനെ ഏതാനും കാലം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേ‌ഷം ഒരു ദിവസം കുപ്പനണ്ണാവി തന്റെ ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലമെടുത്തുകൊണ്ട് അവിടെയുള്ള ഗണപതിക്ഷേത്രത്തിന്റെ നടയില്‍ച്ചെന്നു നിന്നു കൊണ്ട് തന്റെ ശി‌ഷ്യരായി തെക്കേടത്തുണ്ടായിരുന്നവരെയെല്ലാം അവിടെ വിളിച്ചു വരുത്തീട്ട്, “ഈ ഗണപതിയെ പരദേവതയായി വിചാരിച്ചു കൊള്ളണം” എന്നു പറയുകയും എല്ലാവരെയും ശിരസ്സില്‍ കൈ വച്ച് പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം അനുഗ്രഹിക്കുകയും തന്റെ ഗ്രന്ഥങ്ങളെല്ലാം കേശവന്‍ നായരുടെ കൈയില്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് അദ്ദേഹം അവിടെ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. പിന്നെ അദ്ദേഹത്തെ കാണാനെന്നല്ല അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥയെന്തെങ്കിലും കേള്‍ക്കാന്‍ പോലും ആര്‍ക്കും സാധിച്ചിട്ടില്ല.‌

അനന്തരം അധികം കാലം കഴിയുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ തെക്കേടത്തു കുടുംബത്തിലെ നായികയും സൌഭാഗ്യവതിയും വിദു‌ഷിയുമായിരുന്ന പാര്‍വ്വതിയമ്മ ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. പിന്നെ അവരുടെ ദൌഹിത്രന്മാരായ മൂന്നു പുരു‌ഷന്‍മാരും അവരുടെ സഹോദരിയായ ഒരു സ്ത്രീയും മാത്രമേ ആ കുടുംബത്തിലുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ആ സ്ത്രീയുടെ പേരും പാര്‍വ്വതിയമ്മയെന്നു തന്നെയായിരുന്നു. ഗൃഹകൃത്യങ്ങളെല്ലാം നിര്‍വ്വഹിക്കുന്നതിന് ആ ഒരു സ്ത്രീയെക്കൊണ്ടു മതിയാകാതെ വരികയാല്‍ പുരു‌ഷന്മാരില്‍ മൂത്തയാളായ രാമന്‍നായര്‍ ജതിമര്യാദപ്രകാരം ഒരു സ്ത്രീയെ വിവാഹം ചെയ്തു. ആ സ്ത്രീയേയും തന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ കൊണ്ടുവന്നു താമസിപ്പിക്കാമെന്നു വിചാരിച്ചാണ് അദ്ദേഹമങ്ങനെ ചെയ്തത്. എങ്കിലും ആ വിചാരം ഫലിച്ചില്ല. ആ സ്ത്രീക്കു സ്വഗൃഹം വിട്ടു ഭര്‍ത്തൃഗൃഹത്തില്‍പ്പോയി താമസിക്കാന്‍ സൌകര്യമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ പിന്നെ രണ്ടാമനായിരുന്ന കേശവന്‍നായരും ഒരു വിചാഹം ചെയ്തു. അതിനായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട യുവതി മുളക്കുളത്തു വെങ്ങോലി വടക്കേവീട്ടില്‍ ലക്ഷ്മിയമ്മയായിരുന്നു. വിവാഹാനന്തരം ആ സ്ത്രീ മിക്കപ്പോഴും ഭര്‍തൃഗൃഹത്തില്‍ത്തന്നെയാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. ചിലപ്പോള്‍ മാത്രമേ സ്വഗൃഹത്തില്‍ച്ചെന്നു താമസിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.‌

കേശവന്‍നായര്‍ സഭാര്യനായിത്തീര്‍ന്നതിന്റെ ശേ‌ഷവും കുടുംബപാരമ്പര്യപ്രകാരമുള്ള വിദ്യകളില്‍ ദാര്‍ഢ്യവും വൈദഗ്ദ്ധ്യവും വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി പരിശ്രമിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. ഗുരുനാഥനായിരുന്ന കുപ്പനണ്ണാവി സദയം കൊടുത്ത ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ സഹായം കൊണ്ട് അദ്ദേഹം കാലക്രമേണ ആയുര്‍വ്വേദ ചികിത്സ, മന്ത്രവാദം മുതലായവയിലും അതിസമര്‍ഥനായിത്തീന്നു.‌

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ കേശവന്‍നായര്‍ അത്താഴമൂണും കഴിച്ചു ഭാര്യാഗൃഹത്തിലേക്കു പുറപ്പെട്ടത്. അക്കാലത്തു കേശവന്‍നായര്‍ക്ക് ഇരുപത്തിരണ്ടുവയസ്സു മാത്രമേ പ്രായമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ നിന്നു ഭാര്യയുടെ ഗൃഹത്തിലേക്ക് അഞ്ചാറു നാഴിക ദൂരമുണ്ടായിരുന്നു. എങ്കിലും ചോരത്തിളപ്പിന്റെ ശക്തികൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം തനിച്ചു പുറപ്പെട്ടത്. അദ്ദേഹത്തിനു സഹായത്തിന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈയില്‍ ഒരു മുച്ചാണ്‍ (മൂന്നു ചാണ്‍ നീളമുള്ള) ചൂരല്‍ വടി മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളു. കടുത്തുരുത്തിക്കും മുളക്കുളത്തിനും‌ മദ്ധ്യേ കൊച്ചാലുംമൂട് എന്നൊരു സ്ഥലമുണ്ടല്ലോ. അവിടം അക്കാലത്തു വലിയ വനപ്രദേശമായിരുന്നു. കേശവന്‍നായര്‍ ആ സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോള്‍ പുലയരായിട്ടും പറയരായിട്ടും ഏകദേശം അറുപതോളം ആളുകള്‍ വന്നു അദ്ദേഹത്തെ വളഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ അവരുടെ ഉദ്ദേശം ദേഹോപദ്രവവും അപഹരണവുമാണെന്ന് മനസ്സിലാവുകയാല്‍ കേശവന്‍നായര്‍ ഒരു കൂസലൂം കൂടാതെ തന്റെ കയിലിണ്ടായിരുന്ന ചൂരല്‍വടിയും കൊണ്ട് അവരോടു നേരിട്ടു. അവര്‍ തമ്മിലുള്ള ആ പോരാട്ടം ഏകദേശം കാല്‍ നാഴിക മാത്രമേ ഉണ്ടായുള്ളൂ. അപ്പോഴേക്കും ആ അക്രമികളെല്ലാം നിലം പതിച്ചു. എന്നിട്ടും കേശവന്‍നായര്‍ സ്വല്പം ക്ഷീണിക്കുകയോ വിയര്‍ക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. അദ്ദേഹമുടനെ ഭാര്യാഗൃഹത്തിലേക്കു പോയി. കേശവന്‍ നായരുടെ ഗുരു മുഖേനയുള്ള അഭ്യസനം കഴിഞ്ഞിട്ടു് ഇതു് ആദ്യത്തെ പ്രയോഗമായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഇതു് അരങ്ങേറ്റമായിരുന്നു എന്നു തന്നെ പറയാം. പിറ്റേ ദിവസം കാലത്തു കേശവന്‍ നായര്‍ മടങ്ങിവന്നപ്പോഴും ആ അക്രമികളെല്ലാം ആ സ്ഥലത്തുതന്നെ കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം അവരെയെല്ലാം പിടിച്ചെഴുന്നേല്പിച്ചു തലോടി സ്വസ്ഥരാക്കിയതിന്റെ ശേഷം അവരോടു താന്‍ ഇന്നാളെന്നും തന്റെ സ്ഥിതി ഇന്ന പ്രകാരമാണെന്നും മേലാല്‍ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കരുതെന്നും തന്റെ വാക്കിനെ വകവയ്ക്കാതെ ഇനിയും അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതായാല്‍ അന്ന് അവരുടെയെല്ലാം കഥ താന്‍ കഴിക്കുമെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു് അവരെ അയയ്ക്കുകയും അദ്ദേഹം സ്വഗൃഹത്തിലേക്കു പോവുകയും ചെയ്തു. അതില്‍പ്പിന്നെ ആ സ്ഥലത്തു് അക്രമികളുടെ ഉപദ്രവം ഒരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഇപ്പോഴും ആ സ്ഥലത്തുകൂടി കടന്നുപോകുന്ന പാന്ഥന്മാര്‍ കേശവന്‍ നായരുടെ കഥ പറഞ്ഞു് അദ്ദേഹത്തെ സ്തുതിക്കുക പതിവാണു്.‌

കടുത്തുരുത്തി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള സാധുക്കള്‍ പറമ്പുകളിലും മലകളിലും നട്ടുണ്ടാക്കുന്ന സാധനങ്ങള്‍ തലയോലപ്പറമ്പു ചന്തയില്‍ കൊണ്ടുപോയി വിറ്റു വിലവാങ്ങി ഉപജീവനം കഴിക്കുക ഇപ്പോഴത്തെപ്പോലെ അക്കാലത്തും പതിവായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അക്കാലത്തു് ആ ചന്തസ്ഥലത്തുണ്ടായിരുന്ന അക്രമികളായ മുഹമ്മദീയരുടെ ഉപദ്രവം കൊണ്ടു് സാധുക്കള്‍ക്കു് അതു് ഏറ്റവും ദുഷ്ക്കരമായിരുന്നു. ഇതിനെക്കുറിച്ചു പലരും കേശവന്‍നായരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു പറയുകയാല്‍ ഇതിന്റെ പരമാര്‍ത്ഥമറിയുന്നതിനായി ഒരു ചന്തദിവസം കേശവന്‍നായര്‍ തെക്കേടത്തുനിന്നുതന്നെ ചില സാധനങ്ങള്‍ ചുമടുകെട്ടി ചിലരുടെ കൈയില്‍ക്കൊടുത്തു ചന്തയ്ക്കു് അയയ്ക്കുകയും പിന്നാലെ കേശവന്‍നായരും പോവുകയും ചെയ്തു. ചുമട്ടുകാര്‍ ചന്തസ്ഥലത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തായപ്പോള്‍ പതിവുപോലെ അക്രമികളായ മുഹമ്മദീയര്‍ അടുത്തുകൂടി ചുമടുകള്‍ താഴ്ത്തിവെയ്ക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. പിന്‍ബലമുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടു് ആ ചുമട്ടുകാര്‍ ആ മുഹമ്മദീയരുടെ വാക്കിനെ ഒട്ടും വകവച്ചില്ല.അപ്പോള്‍ ആ അക്രമികള്‍ ചുമടുകള്‍ക്കു് കടന്നുപിടിച്ചു. അത്രയുമായപ്പോള്‍ കേശവന്‍നായര്‍ അടുത്തു ചെന്നു് അവരുടെ ഇടയില്‍ക്കൂടിക്കടന്നു പടിഞ്ഞാട്ടു പോയി.അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം എന്താണു് പ്രവര്‍ത്തിച്ചതെന്നു് ആര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടാ. മുഹമ്മദീയരെല്ലാം സ്തംഭിച്ച് ഇളകാന്‍ പോലും വയ്യാതെ കല്‍ത്തൂണുകള്‍ പോലെ നിലയായി. ചുമട്ടുകാര്‍ സാമാനങ്ങള്‍ ചന്തയില്‍ കൊണ്ടുപോയി വിറ്റു വില വാങ്ങിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.അപ്പോള്‍ ഈ അക്രമികളുടെ സഹോദരന്മാരും ബന്ധുക്കളുമായ ചിലര്‍ ഇവരിങ്ങനെ നില്‍ക്കുന്നതു കണ്ടിട്ടു് കാരണമറിയുന്നതിനായി അവരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു “നിങ്ങള്‍ ഇങ്ങനെ നില്ക്കുന്നതെന്താണു്?” എന്നു ചോദിച്ചു. സ്തംഭിച്ചു നിന്നിരുന്ന അവര്‍ക്കു മിണ്ടാന്‍പോലും വയ്യാതെയിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല. അത്രയുംകൂടിയായപ്പോള്‍ മറ്റവര്‍ക്കു ഭീതിയും പരിഭ്രമവും കലശലായി. അപ്പോള്‍ ചിലര്‍ “തെക്കേടത്തു കേശവന്‍ നായര്‍ ഇതിലെ കടന്നു ചന്തയിലേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം വല്ലതും ചെയ്തിട്ടായിരിക്കണം ഇവരിങ്ങനെയായതു്. ഇവര്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂലിക്കാരുടെ ചുമടുകള്‍ക്കു് കടന്നുപിടിച്ചു. ആ സമയത്താണു് അദ്ദേഹം ഇതിലേ കടന്നുപോയത്” എന്നു പറഞ്ഞു. അതുകേട്ടു് ആ അന്വേഷിക്കാന്‍ വന്ന മുഹമ്മദീയര്‍ ചന്തയില്‍ക്കടന്നു് അന്വേഷിച്ചു കേശവന്‍നായരെ കണ്ടുപിടിച്ചു. “ആ കഥയില്ലാത്ത വിഡ്ഢികള്‍ ആളുമവസ്ഥയുമറിയാതെ ചെയ്തുപോയ തെറ്റിനെ ക്ഷമിച്ച് അവരെ സുഖപ്പെടുത്തി വിട്ടയയ്ക്കണം” എന്നപേക്ഷിച്ചു. ഉടനെ കേശവന്‍നായര്‍ സ്തംഭിച്ചുനിന്നിരുന്ന ആ മുഹമ്മദീയരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു തന്റെ കണ്ണിവിരല്‍കൊണ്ടു് അവരുടെ എല്ലാവരുടെയും മാറത്തൊന്നു തൊട്ടു.ഉടനെ അവര്‍ സ്തബ്ധത വിട്ടു സ്വസ്ഥരായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ കേശവന്‍നായര്‍ അവരെക്കൊണ്ടു് “മേലാല്‍ കടുത്തുരുത്തി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നു വരുന്നവരെ ഒരിക്കലും ഉപദ്രവിക്കയില്ല” എന്നു സത്യം ചെയ്യിച്ച് അവരെ വിട്ടയച്ചു.‌

എങ്കിലും ആ മുഹമ്മദീയരുടെ മനസ്സിലെ വൈരം വിട്ടുപോയില്ല. അവര്‍ ഇതിന്റെ പകരം വീട്ടണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വടക്കേ മലബാറില്‍ കണ്ണൂര്‍, തലശ്ശേരി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍ എഴുതിയയച്ചു വലിയ അഭ്യാസികളായ ഏതാനും മുഹമ്മദീയരെ വരുത്തി തലയോലപ്പറമ്പില്‍ താമസിപ്പിക്കുകയും കടുത്തുരുത്തി മുതലായ സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നു വരുന്നവരെ നല്ല പാഠം പഠിപ്പിച്ചയയ്ക്കണമെന്നു പറഞ്ഞു ചട്ടം കെട്ടുകയും ചെയ്തു. ഈ വിവരം എങ്ങനെയോ കേശവന്‍നായരറിയുകയും ഒരു ചന്തദിവസം കടുത്തുരുത്തിയില്‍നിന്നു ചന്തയ്ക്കുപോയവരുടെ പിന്നാലെ അദ്ദേഹം തന്റെ മുച്ചാണ്‍വടിയുമെടുത്തുകൊണ്ടു പോകുകയും ചെയ്തു. മുമ്പു പോയ ചുമട്ടുകാര്‍ ചന്തയുടെ അറ്റത്തായപ്പോള്‍ വടക്കര്‍ മുഹമ്മദീയര്‍ അവിടെയെത്തി അവരെ തടുത്തു നിര്‍ത്തി ചുമടുകള്‍ പിടിച്ചുപറിക്കാന്‍ ശ്രമം തുടങ്ങി. അപ്പോഴേക്കും കേശവന്‍നായര്‍ അവിടെയെത്തി മുഹമ്മദീയരോടു നേരിട്ടു.പിന്നെ ആ വടക്കരും കേശവന്‍നായരും തമ്മില്‍ മുറയ്ക്കു പോരാട്ടം തുടങ്ങി. അതൊരു കാല്‍ നാഴിക നേരമുണ്ടായി. അപ്പോഴേയ്ക്കും ആ മുഹമ്മദീയര്‍ തോറ്റു സുന്നം പാടി. അവര്‍ കേശവന്‍ നായരുടെ കാല്‍ക്കല്‍ വീണു് “ഞങ്ങളുടെ സമസ്താപരാധങ്ങളും ക്ഷമിച്ചു ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണേ. ഞങ്ങളെ കൊല്ലാതെ വിട്ടയയ്ക്കണേ” എന്നപേക്ഷിച്ചു. കരുണാനിധിയായിരുന്ന കേശവന്‍നായര്‍ ഇതുകേട്ടു മനസ്സലിയുകയാല്‍ ഉടനെ പോരാട്ടം മതിയാക്കി. പിന്നെ ആ മുഹമ്മദീയര്‍ അദ്ദേഹത്തെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ടു് “ഈ അഭ്യാസമുറകള്‍ തങ്ങളെക്കൂടി പ്ഠിപ്പിക്കണ”മെന്നു് അപേക്ഷിക്കുകയും കേശവനായര്‍ സദയം അതും സമ്മതിക്കുകയും അവരെക്കൂടി കടുത്തുരുത്തിയില്‍ കൊണ്ടുപോയിത്താമസിപ്പിച്ചു ചിലതൊക്കെ പഠിപ്പിച്ചു പറഞ്ഞയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതുകൂടി കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കേശവന്‍നായരുടെ കീര്‍ത്തി ഉത്തരമലബാറിന്റെ അങ്ങേയറ്റം വരെ വ്യാപിച്ചു.

ഒരിക്കല്‍ ഒരു കുംഭമാസത്തില്‍ തിരുവാതിരനാള്‍ കേശവന്‍ നായര്‍ പകലേ ഊണും കഴിച്ചു ചില കൂട്ടുകാരോടുകൂടി ഏറ്റുമാനൂരാറാട്ടാഘോഷം കാണാന്‍ പുറപ്പെട്ടു. അഞ്ചാറു നാഴിക ഇരുട്ടായപ്പോള്‍ അവര്‍ കോതനല്ലൂര്‍ എന്ന സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ മുന്‍ഭാഗത്തായി ചില സ്ത്രീകളുടെ നിലവിളി കേള്‍ക്കുകയാല്‍ അതിന്റെ കാരണമറിയുന്നതിനായി അവര്‍ ക്ഷണത്തില്‍ നടന്നു് ആ സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോള്‍ ആറാട്ടു കാണാനായിത്തന്നെ പോകുന്ന ചില സ്ത്രീകളെ തടഞ്ഞുനിര്‍ത്തി ചില തസ്ക്കരന്മാര്‍ അവരുടെ ആഭരണങ്ങള്‍ അപഹരിക്കുന്നതായിട്ടാണു് കണ്ടതു്. തസ്ക്കരന്മാരുടെ സംഖ്യ തങ്ങളേക്കാധികമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ കൂട്ടുകാരെല്ലാവരും ഭയപ്പെട്ടു പിന്മാറി. എങ്കിലും ധൈര്യശാലിയായ കേശവന്‍നായര്‍ തന്റെ വടിയുംകൊണ്ടു് തസ്കരന്മാരോടു നേരിട്ടു. ക്ഷണനേരം കൊണ്ടു് അദ്ദേഹം ആ അക്രമികളെയെല്ലാം അടിച്ചു നിലംപതിപ്പിച്ചു. കള്ളന്മാരെല്ലാം വീണതായിക്കണ്ടു കൂട്ടുകാരും അടുത്തു വന്നു. അവരെല്ലാം കൂടി ആ തസ്കരന്മാരുടെ ദേഹപരിശോധന കഴിച്ചപ്പോള്‍ അവരുടെ മടിയിലും കുപ്പായക്കീശയിലും മറ്റുമായി അനേകം ആഭരണങ്ങള്‍ കണ്ടുകിട്ടി. അവര്‍ അവയെല്ലാം എടുക്കുകയും അവിടെ അടുത്തുതന്നെ കരഞ്ഞുകൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ ആഭരണങ്ങളെല്ലാം അവര്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും ശേഷമുണ്ടായിരുന്നവ ഏറ്റുമാനൂര്‍ക്കു കൊണ്ടുപോയി പോലീസധികാരികളെ ഏല്പിച്ചു വിവരം പറയുകയും ചെയ്തു. അവയെല്ലാം പിന്നീടു പോലീസ്സുകാരുടെ പരസ്യമനുസരിച്ചു് ഉടമസ്ഥര്‍ ഹാജരായി തെളിവു സഹിതം അപേക്ഷകൊടുത്തു വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോയി.

കേശവന്‍നായരും കൂട്ടരും ആറാട്ടാഘോഷങ്ങളെല്ലാം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം പിറ്റേദിവസം കാലത്തു മടങ്ങിച്ചെന്നപ്പോഴും ആ തസ്ക്കരന്മാര്‍ വീണ സ്ഥലത്തുതന്നെ ബോധരഹിതരായിക്കിടക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. കേശവനായര്‍ അവരെയെല്ലാവരേയും പിടിച്ചെഴുന്നേല്പിച്ചു സ്വസ്ഥരാക്കിയതിന്റെ ശേഷം “മേലാല്‍ സ്ത്രീജനങ്ങളെയും സാധുക്കളെയും ഉപദ്രവിക്കരുതെ”ന്നും മറ്റും ഗുണദോഷിച്ച് അവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേയ്ക്കു പറഞ്ഞയച്ചു. ഈ സംഗതി നടന്നതു് ഏറ്റുമാനൂരാറാട്ടുനാള്‍ അതിനടുത്ത സ്ഥലത്തുവെച്ചു് ആകയാലും ആറാട്ടിനു പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നുമായി അവിടെ അസംഖ്യം ജനങ്ങള്‍ കൂടിയിരുന്നതുകൊണ്ടും ഇതു തിരുവിതാംകൂറില്‍ മാത്രമല്ല മറ്റനേകം അയല്‍രാജ്യങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധമായിത്തീര്‍ന്നു.

ഒരിക്കല്‍ പള്ളീപ്പാട്ടുള്ള കോയിക്കലേത്തു വീട്ടില്‍ ഏതാനും പണത്തിനു് ആവശ്യമാവുകയാല്‍ ചില വസ്തുക്കള്‍ തെക്കേടത്തേക്കു പനയമെഴുതിക്കൊടുത്തു് അതു വാങ്ങിയിരുന്നു. ആ ഏര്‍പ്പാടു നിമിത്തം അക്കാലം മുതല്‍ ആ രണ്ടു വീട്ടുകാരും തമ്മില്‍ ഏറ്റവും മൈത്രിയോടുകൂടിയാണു് വര്‍ത്തിച്ചിരുന്നതു്. അക്കാലത്തു കോയിക്കലേത്തുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടാനകളെ ആര്‍ക്കെങ്കിലും പണിക്കേര്‍പ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു കൂലി വാങ്ങിക്കൊടുക്കണമെന്ന് പറഞ്ഞു തെക്കേടത്ത് ഏല്പിച്ചിരുന്നു. ആ ആനക്കൂലിവക ആയിരത്തില്‍ച്ചില്വാനം രൂപ തെക്കേടത്ത് വന്നുചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ അതൊരു സഞ്ചിയിലിട്ടു കെട്ടി ഒരു ഭൃത്യനെക്കൊണ്ട് എടുപ്പിച്ചു കൊണ്ടു കേശവന്‍നായര്‍ പള്ളിപ്പാട്ടേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ഏറ്റുമാനൂരെത്തിയപ്പോള്‍ അവിടെനിന്ന് ഒരു വഞ്ചി പള്ളിപ്പാട്ടേയ്ക്കു പോകുന്നുണ്ടെന്നും കോയിക്കലേത്തുകാരുടെ ആവശ്യപ്രകാരം ചില തടിയുരിപ്പടികള്‍ കയറ്റി വല്യടത്തു മൂത്തതാന് അതു അയയ്ക്കുന്നതെന്നും അറിയിക്കുകയാല്‍ കേശവന്‍നായര്‍ മൂത്തതിന്റെ അനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ടു ഭൃത്യനോടുകൂടി പണവുംകൊണ്ട് ആ വഞ്ചിയില്‍ക്കയറി യാത്ര തുടര്‍ന്നു. വഞ്ചി സാവധാനത്തില്‍ വിട്ടു ‘കരിമ്പാവളവ്’ എന്ന സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോള്‍ തണ്ടുവെച്ച രണ്ടു തോണികള്‍ അതിവേഗത്തില്‍ വിട്ടു വന്ന് ഈ വഞ്ചിയുടെ രണ്ടുവശത്തും ചേര്‍ന്നു. ആ തോണികളില്‍നിന്നു ചിലര്‍ ഈ വഞ്ചിയില്‍ കയറി കേശവന്‍നായരുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു കൈവശമുള്ളതെല്ലാം അങ്ങോട്ട് കൊടുക്കണമെന്നു പറഞ്ഞു. തന്റെ കൈവശമൊന്നുമില്ലെന്നായിരുന്നു കേശവന്‍നായരുടെ മറുപടി. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കല്‍ ആ പണസഞ്ചി ഇരിക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “ഇതെന്താണ്?” എന്ന് അവര്‍ ചോദിച്ചു. “ഇത് കുറച്ച് അരിയാണ്” എന്നു കേശവന്‍നായര്‍ പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ കേശവന്‍നായരുടെ കാതില്‍ മിന്നിത്തിളങ്ങുന്ന വൈരക്കല്ലു കടുക്കന്‍ കിടക്കുന്നതു കണ്ടിട്ട് “എന്നാല്‍ ആ കടുക്കനഴിച്ചു തരണം” എന്ന് ആ അക്രമികള്‍ പറഞ്ഞു. അതിനുത്തരമായിട്ട് കേശവന്‍നായര്‍ പറഞ്ഞത് “ഈ കടുക്കന്‍ അഴിച്ചെടുക്കാവുന്ന വിധത്തിലല്ല ഇട്ടുറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്” എന്നായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ ആ അക്രമികള്‍ “എന്നാല്‍ കാതറുത്ത് എടുത്തുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്നുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കലേയ്ക്കടുത്തു. ഉടനെ കേശവന്‍നായര്‍ ‘ഇനി അമാന്തിച്ചിരിക്കാന്‍ പാടില്ല’ എന്നു വിചാരിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെ നിന്നെഴുന്നേറ്റു തന്റെ കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന വടികൊണ്ട് ആ രണ്ടു തോണിയിലുണ്ടായിരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ഓരോ വീക്കു വെച്ചുകൊടുത്തു, അവരെല്ലാം ബോധംകെട്ടു വെള്ളത്തില്‍ വീണു. ഉടനെ കേശവന്‍നായരും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൃത്യനും വഞ്ചിക്കാരും കൂടി അവരെ എല്ലാവരേയും പിടിച്ചെടുത്ത് അവരുടെ തോണികളിലാക്കി. അപ്പോള്‍ ഒരു തോണിയില്‍ ഒരു മടിശ്ശീല ഇരിക്കുന്നതുകണ്ട് അതെടുത്തു കേശവന്‍നായര്‍ തന്റെ ഭൃത്യനു സമ്മാനിച്ചു. അതില്‍ ഏകദേശം ഒരിടങ്ങഴിയോളം വെള്ളിച്ചക്രമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് പിന്നീട് ആ ഭൃത്യന്‍ പറഞ്ഞുവത്രേ. അക്കാലത്തു തിരുവിതാംകൂറില്‍ നടപ്പുണ്ടായിരുന്ന പ്രധാന നാണയം വെള്ളിച്ചക്രമായിരുന്നുവല്ലോ. അക്രമികളുടെ തോണികളും തടിയുരുപ്പടികല്‍ കയറ്റിയിരുന്ന വഞ്ചിയോടു ചേര്‍ത്തു കെട്ടിക്കൊണ്ട് അവിടെ നിന്നും പുറപ്പെട്ട് അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന കാവല്‍സ്ഥലത്തുചെന്ന് ആ അക്രമികളെയെല്ലാം സ്വസ്ഥരാക്കി അവിടെയേല്പിച്ചു. അവരുടെ ഒരു തോണിയും അവിടെ കൊടുത്തു. പിന്നെ വഞ്ചി നേരെ പള്ളിപ്പാട്ടേക്കു വിട്ടു കോയിക്കലേത്തു കടവിലടുത്തു. മൂത്തതിന്റെ വഞ്ചിക്കര്‍ തടിയുരുപ്പടികളും കേശവന്‍നായര്‍ രൂപയും കോയിക്കലത്തെ കാരണവരെ ഏല്പിച്ചു കൊടുത്തതിന്റെ ശേഷം കുളിയുമൂണും കഴിച്ച് അന്നുതന്നെ മടങ്ങിപ്പോരികയും ചെയ്തു. ആ ആക്രമികളൂടെ തോണികളിലൊന്നു കാവല്‍ സ്ഥലത്തു കൊടുത്തതിന്റെ ശേഷം ഒന്നുണ്ടായിരുന്നതു മൂത്തതിന്റെ വഞ്ചിക്കാരില്‍ ഒരാള്‍ കൊണ്ടുപോയി. അയാള്‍ കണ്ടങ്കരിക്കാരനായിരുന്നു. അയാളുടെ വീട്ടുകാര്‍ ഇപ്പോഴും ആ തോണി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടത്രേ. മേല്‍പറഞ്ഞ സംഗതി നടന്നത് കേശവന്‍നായരുടെ മദ്ധ്യപ്രായത്തിലായിരുന്നു.

ഒരിക്കല്‍ കോഴിക്കോട്ടുകാരനും വലിയ ധനവാനുമായിരുന്ന ഒരു മുഹമ്മദീയ യുവാവ് ക്ഷയരോഗബാധിതനായിത്തീരുകയാല്‍ അനേകം വൈദ്ധ്യന്മാരെകണ്ടു രോഗവിവരങ്ങളെല്ലാം പറയുകയും അവര്‍ പറഞ്ഞ ചികിത്സകളെല്ലാം ചെയ്യുകയും ചെയ്തിട്ടും ഒരു ഫലവും ഉണ്ടാകായ്കയാല്‍ ഭഗ്നാശയനായി പാര്‍ത്തിരുന്ന കാലത്ത് തെക്കേടത്ത് കേശവന്‍നായരുടെ യോഗ്യതകള്‍ ചിലര്‍ പറഞ്ഞ് അറിയാനിടയായി. അതിനാല്‍ ആ മുഹമ്മദീയ യുവാവ് ചില ഭൃത്യന്മാരോട്കൂടി തെക്കേടത്തെത്തി കേശവന്‍നായരെകണ്ടു രോഗവിവരങ്ങളെല്ലാം ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. കേശവന്‍നായര്‍ ഉടനെ ആ യുവാവിന്റെ നാഡികള്‍ പരിശോധിച്ചശേഷം രോഗനിദാനം അമിതഭോഗമാണെന്നു വിധിച്ചു. അത് ആ യുവാവ് സമ്മതിച്ചില്ല. പിന്നെ കേശവന്‍നായര്‍ ആ യുവാവിന്റെ കൂടെവന്നിരുന്ന ഭൃത്യന്മാരെയെല്ലാം ദൂരെ മാറ്റി നിര്‍ത്തീട്ട് യുവാവിനോടു “നിങ്ങള്‍ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുണ്ടോ? ” എന്നു ചോദിച്ചു. ഇല്ല എന്ന് യുവാവു പറഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം കേശവന്‍നായര്‍ ആ യുവാവിന് അമിതഭോഗത്തില്‍ അത്യാസ്തി ജനിച്ച കാലത്തെയും അത് അധികമായി ഉപയോഗിച്ച സമയത്തേയും മറ്റും കുറിച്ചു കണ്ടറിഞ്ഞതുപോലെ സൂക്ഷ്മമായി പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ ആ യുവാവു ലജ്ജാവനതമുഖനായി സര്‍വ്വവും സമ്മതിച്ചു. പിന്നെ കേശവന്‍നായര്‍ നിശ്ചയിച്ച ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തുകൊണ്ട് ആ മുഹമ്മദീയന്‍ കടുത്തുരുത്തിയില്‍തത്തന്നെ താമസിക്കുകയും അചിരേണ സ്വസ്ഥശരീരനായി തിരിച്ചുപോവുകയും ചെയ്തു. തെക്കേടത്തു കുടുംബകാര്‍ക്ക് സര്‍വ്വോപരി സാമര്‍ഥ്യവും ജ്ഞാനവും നിശ്ചയവുമുള്ളത് നാഡിപരിശോധനയിലാണെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അതിന് ഇപ്പോഴും വ്യത്യാസം വന്നിട്ടില്ല.‌

ഒരു ദിസവം കേശവന്‍ നായര്‍ ചില കൃഷിപ്പണികള്‍ നടത്താനായിട്ടു പാടത്തു പോയിട്ടു വീട്ടിലേക്കു മടങ്ങിവന്നപ്പോള്‍ വഴിയില്‍വെച്ചു ചിലരെ കാണുകയാല്‍ അവര്‍ ഏതു ദിക്കുകാരാണെന്നും എവിടെപ്പോവുകയാണെന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ അവരിലൊരാള്‍ കൂട്ടുകാരിലൊരാളെ ചൂണ്ടികാണിച്ചുകൊണ്ട് “ഈ മനുഷ്യന്‍ അയാളുടെ വീട്ടിലെ മുകളിലത്തെ ഉത്തരത്തിന്മേല്‍നിന്ന് ഒരു സാധനമെടുക്കുന്നതിനായി ഒരു കൈ പൊക്കി. അപോള്‍ അയാള്‍ക്ക് ഒരു കോട്ടുവായുമുണ്ടായി. അതോടുകൂടി അയാള്‍ക്ക് പൊക്കിയ കൈ താഴ്ത്താനും തുറന്ന വായ അടയ്ക്കാനും വയ്യാതെയായി. അതിനാല്‍ ഈ മനുഷ്യനെ തെക്കേടത്തു കൊണ്ടുപോയി കേശവന്‍നായരെ കാണിച്ചു വല്ലതും ചെയ്യിക്കണമെന്നു വിചാരിച്ചു പോവുകയാണ്. ഞങ്ങള്‍ വടക്കേ മലബാറിലുള്ളവരാണ്. തെക്കേടത്തു കേശവന്‍ നായരെക്കുറിച്ചു ഞങ്ങള്‍ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തെ ഞങ്ങള്‍ കണ്ടിട്ടില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ കേശവന്‍ നായര്‍ ആ കൈ പൊക്കിയും വായ് പൊളിച്ചും നിന്നിരുന്ന മനുഷ്യന്റെ പിന്നില്‍ചെന്നു തന്റെ കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന വടികൊണ്ട് പുറത്തു ഒരു വീക്കുവെച്ചുകൊടുത്തു. അടി കൊണ്ടു മനുഷ്യന്‍ ‘അയ്യോ!’ എന്നു നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് ഒന്നു പുളഞ്ഞു. അതോടുകൂടി അയാളൂടെ കയ്യും വായും പൂര്‍വ്വസ്ഥിതിയിലാവുകയും അയാല്‍ സ്വസ്ഥനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.‌

ഇതു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ “ഇദ്ദേഹം തന്നെയായിരിക്കും കേശവന്‍നായര്‍” എന്നു വടക്കര്‍ക്കു തോന്നി. കേശവന്‍നായര്‍ പാടത്തുനിന്നു വരുന്ന വരവായിരുന്നതിനാല്‍ ഒരു തോര്‍ത്തുമുണ്ടുമാത്രം ഉടുത്തും മേലൊക്കെ ചേറണിഞ്ഞുമിരുന്നതുകൊണ്ട് ആദ്യം അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടപ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് ആ സംശയമുണ്ടായില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ അത്ഭുതപ്രവൃത്തി കണ്ടപ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് സംശയം തോന്നുകയാല്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്നവരോടു സ്വകാര്യമായി ചോദിച്ചു സംശയം തീര്‍ത്തതിന്റെ ശേഷം അവര്‍ കേശവന്‍ നായരെ സാദരം വന്ദിച്ചു യാത്ര പറഞ്ഞു കൊണ്ട് പിരിഞ്ഞുപോയി. ഉടനെ കേശവന്‍നായര്‍ കുളിക്കാനുംപോയി.‌

പിന്നെയൊരിക്കല്‍ ഒരു ധനുമാസത്തില്‍ തിരുവാതിരനാള്‍ കുടമാളൂര്‍ തെക്കേടത്തു മനയ്ക്കല്‍ തിരുവാതിര (കൈകൊട്ടിക്കളി) കളിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരന്തര്‍ജ്ജനം എങ്ങനയോ മറിഞ്ഞുവീഴുകയാല്‍ ഒരു കൈയൊടിഞ്ഞുപോയി. ഉടനെ തിരുമ്മുകാരനായ ഒരു നമ്പൂതിരിയെ വരുത്തി ആ കൈ വെച്ചുകെട്ടി. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനം ബോധരഹിതയായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ ആ നമ്പൂതിരി പല വിദ്യകള്‍ പ്രയോഗിച്ചുനോക്കിയിട്ടും അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ബോധം വീണില്ല. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരിപ്പാടു വയസ്ക്കര ആചാര്യന്‍ നാരായണമൂസ്സവര്‍കളെ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് ഒരാളെ അയച്ചു. ആ ആള്‍ വയസ്ക്കരെചെന്നു വിവരമെല്ലാമറിയിച്ചപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ പറഞ്ഞത് ”കൈയും കാലും മറ്റുമൊടിഞ്ഞാല്‍ വെച്ചുകെട്ടി ചികിത്സിച്ചു ഭേദമാക്കാന്‍ പഠിപ്പും പരിചയവും പഴക്കവും തെക്കേടത്തു കേശവന്‍നായരെപ്പോലെയുണ്ടായിട്ടും ഇപ്പോള്‍ മറ്റാരുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആ മനുഷ്യനെ വരുത്തി ഉടനെ എന്തെങ്കിലും ചെയ്യിക്കുകയാണ് വേണ്ടത്” എന്നാണ്. അതുകേട്ടു ഭട്ടതിരിപ്പാട്ടിലെ ആള്‍മടങ്ങിചെന്ന് ആ വിവരം അവിടെ അറിയിച്ചു. ഉടനെ ഭട്ടതിരിപ്പാട് കടുത്തുരുത്തിക്ക് ആളെ അയച്ചു കേശവന്‍നായരെ കുടമാളൂര്‍ വരുത്തി. കേശവന്‍ നായര്‍ ആദ്യം നമ്പൂരി വെച്ചുകെട്ടിയ കെട്ടഴിച്ച് അന്തര്‍ജ്ജനത്തിന്റെ കൈ വേണ്ടതുപോലെ വെച്ചുകെട്ടി. അപ്പോള്‍ അന്തര്‍ജ്ജനത്തിനു ബോധം വീണു. പിന്നെ കേശവന്‍ നായര്‍ ഏതാനും ദിവസം അവിടെ താമസിച്ചു വേണ്ടുന്ന ചികിത്സയും തിരുമ്മും മറ്റും കഴിക്കുകയും അന്തര്‍ജ്ജനം സ്വസ്ഥതയെ പ്രാപിക്കുകയും ഭട്ടതിരിപ്പാടു കേശവന്‍ നായര്‍ക്കു പല സമ്മാനങ്ങളും കൊടുത്ത് അദ്ദേഹത്തെ സന്തോഷിപ്പിച്ചയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.‌

തദനന്തരം ഇടപ്പള്ളി സ്വരൂപത്തിലെ ഒരു തമ്പുരാനും 1055-ആമാണ്ടു നാടുനീങ്ങിപ്പോയ ആയില്ല്യം തിരുനാള്‍ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെ അമ്മച്ചിക്കും സഹിക്കവയ്യാതെകണ്ടു ഒരു വയറുവേദനയുണ്ടാവുകയും കോഴിക്കോട് അന്നത്തെ ഏറാള്‍പ്പാടു തമ്പുരാനവര്‍കള്‍ക്കും പുലിക്കോട്ടു എം.ഡി. മെത്രാപ്പോലീത്ത അവര്‍കള്‍ക്കും എന്തോ അബദ്ധം പറ്റുകയാല്‍ കൈകള്‍ ഒടിയുകയും കൊച്ചിരാജകുടുംബത്തില്‍ ചില തമ്പുരാക്കന്മാര്‍ക്കും തമ്പുരാട്ടിമാര്‍ക്കും ചില ശീലായ്മകളുണ്ടാവുകയും അതതു സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള വൈദ്യന്മാരെക്കൊണ്ടും മറ്റും പലതും ചെയ്യിച്ചിട്ടും ഫലമൊന്നുമുണ്ടാകാതെയിരിക്കുകയും ചെയ്യുകയാല്‍ ആ സ്ഥലങ്ങളില്‍നിന്നെല്ലാം കേശവന്‍ നായര്‍ക്ക് ആളുകള്‍ വരികയും ചെയ്യുകയാല്‍ അദ്ദേഹം ആ സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ചെന്നു യഥാക്രമം തിരുമ്മും വെച്ചുകെട്ടും ചികിത്സകളും നടത്തുകയാല്‍ അവര്‍ക്കും അചിരേണ പൂര്‍ണ്ണസുഖം സിദ്ധിച്ചു. അതിനാല്‍ ഓരോ രാജസ്ഥാനങ്ങളില്‍നിന്നും മറ്റുമായി കേശവന്‍ നായര്‍ക്കു വീരശൃംഖലകള്‍ മുതലായ അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കിട്ടുകയും ചെയ്തു. തിരുവിതാംകൂര്‍, കൊച്ചി , ബ്രിട്ടീഷ് മലബാര്‍ എന്നീ മൂന്നു സംസ്ഥാനങ്ങളില്‍നിന്നുമായി ഇത്ര വളരെ രാജസമ്മാനങ്ങളും മറ്റും ലഭിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു സമ്മാനങ്ങളും ഒരു വിദ്വാന്‍ ഈ കേശവന്‍ നായരല്ലാതെ കേരളത്തില്‍ വേറെ ആരുമുണ്ടെന്നു തോന്നുന്നില്ല.

കേശവന്‍ നായര്‍ക്കു ബാലിവഴി, ഭീമന്‍ വഴി എന്നീ രണ്ടുതരത്തിലുള്ള അഭ്യാസമുറകളും ആനച്ചടക്കം, പന്നിച്ചടക്കം എന്നീ രണ്ടുതരം ചടക്കങ്ങളും പന്ത്രണ്ടുതരത്തിലുള്ള തിരുമ്മുകളും ആരു വിധമുള്ള മുഷ്ടികളും കൂടാതെ മറ്റനേകം വിധത്തിള്ള വിദ്യകളും വശമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആര്യവൈദ്യശാസ്ത്രത്തില്‍ മാത്രമല്ല, ചിന്താമണി, അറബി മുതലായ വൈദ്യശാത്രങ്ങളിലും അതിനിപുണനായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് ഇവയ്ക്കും പുറമെ ചില മന്ത്രൌഷധപ്രയോഗങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു.

കേശവന്‍ നായര്‍ ഒരിക്കല്‍ ഗംഗാസ്നാനം, വിശ്വനാഥദര്‍ശനം, ഗയാശ്രാദ്ധം മുതലായ പുണ്യകര്‍മ്മങ്ങള്‍ നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയിച്ചു വടക്കോട്ടു പുറപ്പെട്ടു. തീവണ്ടിയില്‍ അദ്ദേഹം കയരിയിരുന്ന മുറിയില്‍തന്നെ ഒരു മഹാരാഷ്ട്ര ബ്രാഹ്മണനും അദ്ദേഹതിന്റെ ഭാര്യയുമുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ക്ക് എന്തോ വലിയ മനോവിചാരമുള്ളതുപോലെ മുഖം മ്ലാനമായിരുന്നു. അതു കണ്ടിട്ട് കേശവന്‍ നായര്‍ അതിന്റെ കാരണമെന്താണെന്ന് ബ്രാഹ്മണനോട് അവരുടെ ഭാഷയില്‍ ചോദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അവരുടെ ഭാഷയില്‍ത്തന്നെ, താനീ സ്തീയെ വിവാഹം ചെയ്തു തന്റെ മാതാപിതാക്കന്മാരുടേയും മറ്റും സമ്മതം കൂടാതെയാണെന്നും വിവാഹം കഴിഞ്ഞിട്ട് ഭാര്യയെ ആദ്യമായാണ് സ്വഗൃഹത്തിലേകു കൊണ്ടുപോകുന്നതെന്നും അവിടെ ചെന്നാല്‍ തങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുമോ ആട്ടിപ്പുറത്താക്കുമോഎന്നുള്ള വിചാരം കൊണ്ടാണ് മനസ്സിന് സ്വസ്ഥതയില്ലാതെയിരിക്കുന്നതെന്നും മറ്റും പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടയുടനെ കേശവന്‍ നായര്‍ തന്റെ പെട്ടി തുറന്ന് ഒരു ഗുളികയെടുത്തു കൊടുത്തിട്ട് ആ ബ്രാഹ്മണനോട് “നിങ്ങള്‍ രണ്ടുപേരും ഈ ഗുളിക അരച്ചു തിലകം ധരിച്ചു കൊണ്ടുവേണം ഗൃഹത്തില്‍ച്ചെല്ലുവാന്‍. എന്നാല്‍ അവിടെ ആരും നിങ്ങളെ ധിക്കരിക്കുകയില്ല. എന്നു മാത്രമല്ല, എല്ലാവരും നിങ്ങളെ അവിടെ സാദരം സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യും” എന്നുപറഞ്ഞു. ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ അതു കേട്ടു വളരെ സന്തോഷിക്കുകയും സാദരം ആ ഗുളിക വാങ്ങി തന്റെ പെട്ടിയില്‍ വെയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേയ്ക്കും വണ്ടി അദ്ദേഹത്തിന് ഇറങ്ങാനുള്ള സ്റ്റേഷനെത്തി. ഉടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കേശവന്‍ നായരോട് “എന്നാലിനി പിന്നെക്കണ്ടുകൊള്ളാം” എന്നു യാത്രയും പറഞ്ഞു ഭാര്യയോടുകൂടി വണ്ടിയില്‍നിന്നിറങ്ങിപ്പോയി.

അവരുടെ ഗൃഹത്തിലേക്കു തീവണ്ടി സ്റ്റേഷനില്‍നിന്ന് അധികം ദൂരമില്ലായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ വണ്ടിയില്‍നിന്ന് ഇരങ്ങി ഉടന്‍തന്നെ ഗുലികയെടുത്തരച്ചു തിലകം ധരിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഗൃഹത്തിലേക്കു ചെന്നത്. അവര്‍ അവിടെ ചെന്നിട്ട് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെല്ലാവരും സസന്തോഷം അവരെ അവിടെ സ്വീകരിക്കുകയും കുശലപ്രശ്നം ചെയ്യുകയും വളരെ സ്നേഹത്തോടുകൂടി വര്‍ത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ സ്ഥിതി കണ്ടപ്പോള്‍ ആ ബ്രാഹ്മണന് കേശവന്‍ നായരെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ബഹുമാനം തോന്നുകയും കേശവന്‍ നായര്‍ മടങ്ങി വരുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തെ യഥായോഗ്യം സല്‍ക്കരിച്ചയയ്ക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കേശവന്‍ നായര്‍ ഗംഗാസ്നാനാദികളെല്ലാം കഴിഞ്ഞു മടങ്ങിവരാനുള്ള കാലം ഏകദേശം അടുത്തപ്പോള്‍ ദിവസംതോറും വടക്കുനിന്നു വണ്ടി വരുന്ന സമയത്ത് തീവണ്ടിസ്റ്റേഷനില്‍ചെന്ന് അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ കേശവന്‍ നായര്‍ അവിടെ വന്നു ചേര്‍ന്നു. വണ്ടി നിന്നയുടനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്‍ കേശവന്‍ നായര്‍ ഇരുന്നിരുന്ന മുറിയില്‍ കയറിച്ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പണക്കിഴി കേശവന്‍ നായരുടെ മുമ്പില്‍ വെച്ചിട്ടു “നിങ്ങളുടെ ഗുളികാപ്രയോഗം ഞങ്ങള്‍ക്കു വേണ്ടതുപോലെ ഫലിച്ചു. അതിനാല്‍ എന്റെ ഈ ചെറിയ പാരിതോഷികം നിങ്ങള്‍ സദയം സ്വീകരിക്കണമെന്നു ഞാന്‍ അപേക്ഷിക്കുന്നു.” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു കേശവന്‍ നായര്‍ പറഞ്ഞത് “ഞാന്‍ പഠിച്ചിട്ടുള്ള വിദ്യകള്‍ കൊണ്ടു കഴിവുള്ള സഹായങ്ങള്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും ചെയ്യും. അതിനു ഞാന്‍ യാതൊരു പ്രതിഫലവും ആരോടും വാങ്ങാറില്ല. വല്ല മഹാരാജാക്കന്മാരോ വലിയ പ്രഭുക്കന്മാരോ സമ്മാനമായി വല്ലതും തന്നാല്‍ വേണ്ടെന്നു പറയാറില്ല എന്നേയുള്ളു.” എന്നാണ്. അതു കേട്ടിട്ട് ആ ബ്രാഹ്മണന്‍, “എന്നാലെന്റെ ഗൃഹത്തില്‍ വന്ന് ഒരു നേരം ഭക്ഷണം കഴിച്ചു കാപ്പിയും കഴിച്ചിട്ടു പോരുകയെങ്കിലും വേണം.” എന്നു പറഞ്ഞു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു കേശവന്‍ നായര്‍ പറഞ്ഞത് അതിനുമിപ്പോള്‍ സൗകര്യമില്ല ” എന്നാണ്. അപ്പോള്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ ”എന്നാല്‍ ഞാന്‍ ഈ അടുക്കലുള്ള കാപ്പിക്കടയില്‍പ്പോയി കുറച്ചു കാപ്പിയും പലഹാരവും വാങ്ങിക്കൊണ്ടുവരാം. വണ്ടി വിടാന്‍ ഇനിയും ഏകദേശം അരമണിക്കൂറോളം ഉണ്ട്. അതികൊണ്ട് അതെങ്കിലും സ്വീകരിക്കണം” എന്നു നിര്‍ബ്ബന്ധപൂര്‍വ്വം അപേക്ഷിച്ചു. അതു കേശവന്‍ നായര്‍ അനുവദിക്കുകയും ബ്രാഹ്മണന്‍ പോയി കാപ്പിയും പലഹാരങ്ങളും വാങ്ങിക്കൊണ്ടുവരികയും അതിനിന്നു സ്വല്പമെടുത്തു കേശവന്‍ നായര്‍ കഴിക്കുകയും ശേഷമുണ്ടായിരുന്നത് അവിടെ കൂടിയിരുന്ന യാത്രക്കാര്‍ക്ക് വീതിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോളേക്കും വണ്ടി വിടാറായതിനാല്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ പണക്കിഴി എടുത്തുകൊണ്ട് യാത്ര പറഞ്ഞുപോയി. വണ്ടിയിത്തന്നെ കേശവന്‍ നായരും പോന്നു. കേശവന്‍ നായര്‍ ആ യാത്രയില്‍ത്തന്നെ രാമേശ്വരത്തും പോയി സേതുസ്നാനവും കഴിച്ചിട്ടാണ് സ്വദേശത്തേക്കു വന്നത്. അദ്ദേഹം രാമേശ്വരത്തു നിന്നു മടങ്ങിപ്പോയതു തിരുവനന്തപുരത്തുകൂടിയായിരുന്നു. അപ്പോഴുമദ്ദേഹം വലിയ കൊട്ടാരത്തില്‍ പോയി മുഖം കാണിക്കുകയും മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിനു ചില സമ്മാനങ്ങള്‍ കല്പിച്ചുകൊടുക്കുകയുമുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ത്തന്നെ യാത്രയറിയിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നു പോരികയും യഥാകാലം സ്വഗൃഹത്തില്‍ വന്നുചേരുകയും ചെയ്തു.

കേശവന്‍ നായരുടെ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ഇനിയുമിങ്ങനെ വളരെ പറയാനുണ്ട്. എങ്കിലും ലേഖനം ക്രമത്തിലധികം ദീര്‍ഘിച്ചുപോകുമെന്നുള്ളതുകൊണ്ട് ഇനി ഇപ്പോള്‍ അതിനായി തുനിയുന്നില്ല. ഇപ്രകാരമെല്ലാം അമാനുഷപ്രഭാവനും അതിവിദ്വാനും ലോകപ്രസിദ്ധനുമായിരുന്ന അ മഹാനും അവസാനകാലത്തു രോഗാതുരനായി എതാനും ദിവസം കിടന്നു കഷ്ടപ്പെടേണ്ടതായി വന്നു.

കേശവന്‍ നായരെ അവസാനകാലത്തു ബാധിച്ച രോഗം വിദ്രധിയായിരുന്നു. അതിനു വേണ്ടുന്ന ചികിത്സകള്‍ നിശ്ചയിച്ചത് അദ്ദേഹം തന്നെയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ച മരുന്നുകളെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാഗിനേയന്മാര്‍തന്നെ പാകത്തിനുണ്ടാക്കിക്കൊടുത്തു സേവിപ്പിച്ചു. അങ്ങനെ ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടും രോഗത്തിന് ഒരു കുറവുമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ആ ഭാഗിനേയന്മാര്‍ അദ്ദേഹത്തോട് ”ഈ ചികിത്സകളെല്ലാം ചെയ്തിട്ടും ദീനത്തിന് ഒരു കുറവും കാണുന്നില്ലല്ലോ. അതിനാല്‍ വയസ്ക്കരെച്ചെന്നു രോഗവിവരമെല്ലാം അറിയിച്ച് ഇനി അവിടുന്നു നിശ്ചയിക്കുന്ന ചികിത്സകള്‍ ചെയ്തെങ്കിലോ എന്നു ഞങ്ങള്‍ സംശയിക്കുന്നു.” എന്നു പറഞ്ഞു. അതു കേട്ടിട്ടു കേശവന്‍ നായര്‍ “ഈ ദീനത്തിന് ഇനി വിശേഷിച്ചൊന്നും ചെയ്യണമെന്നു തോന്നുന്നില്ല. എങ്കിലും നിങ്ങളുടെ ഇഷ്ടംപോലെയാവട്ടെ. ഞാന്‍ വിരോധമൊന്നും പറയുന്നില്ല” എന്നാണ് മറുപടി പറഞ്ഞത്.

ഇപ്രകാരം കേശവന്‍ നായരുടെ അര്‍ദ്ധാനുവാദം വാങ്ങിക്കൊണ്ട് ആ ഭാഗിനേയന്മാരിലൊരാള്‍ വയസ്കരെച്ചെന്നു രോഗവിവരമെല്ലാം അവിടെ അറിയിച്ചു. അപ്പോള്‍ മൂസ്സവര്‍കള്‍ “ഇതുവരെ ചികിത്സകളെന്തെല്ലാമാണു ചെയ്തത്?” എന്നു ചോദിക്കുകയും, ആ ചെന്നയാള്‍ അതെല്ലാം വിവരമായി അവിടെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ മൂസ്സവര്‍ക്കള്‍ പറഞ്ഞത് “ഈ ദീനത്തിന് ഇതിലധികമായി ഒന്നും ചെയ്യേണ്ടതില്ല. എങ്കിലും അവിടെ വന്നു പറഞ്ഞിട്ടു ഞാന്‍ ഒന്നും പറയാതെയിരിക്കുന്നതു ശരിയല്ലല്ലോ. ഇപ്പോള്‍ കൊടുത്തു വരുന്ന കഷായത്തിനു നല്പാമരത്തൊലികൂടി അടിയങ്ങള്‍ക്കപേക്ഷയുണ്ട്.” എന്നറിയിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ടു മൂസ്സവര്‍കള്‍ “അതിനു വിരോധമില്ല. എന്നാലെനിക്കു മറ്റന്നാള്‍ ഒരു ചാത്തമൂട്ടാനുണ്ട്. അതു കഴിഞ്ഞിട്ടുവേണം എന്നേയുള്ളു. ചാത്തം നേരത്തെ പത്തു നാഴിക പുലരുമ്പോഴേയ്ക്കും കഴിക്കാം. അപ്പോഴേയ്ക്കും ഒരാള്‍ ഇങ്ങോട്ട് വന്നാല്‍ ആ ആളോടുകൂടിത്തന്നെ പോന്നേക്കാം.” എന്നു പറഞ്ഞു. ആ വന്നിരുന്നയാള്‍ അതു കേട്ടു കൊണ്ടു മടങ്ങിപ്പോയി. അയാള്‍ സ്വഗൃഹത്തിലെത്തിയപ്പോള്‍ കേശവന്‍ നായര്‍ “വയസ്ക്കരെ ചെന്നിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് എന്തെല്ലാം കല്പിച്ചു?” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് ആ പോയിരുന്ന ആള്‍, “വിശേഷിച്ച് അധികമൊന്നും കല്പിച്ചില്ല. അപ്പോള്‍ സേവിക്കുന്ന കഷായത്തിനു നാല്പാമരത്തൊലികൂടി കൂട്ടിയാല്‍ക്കൊള്ളാമെന്നു മാത്രമേ കല്പിച്ചുള്ളൂ. പിന്നെ ഇങ്ങോട്ടെഴുന്നള്ളി രോഗിയെ തൃക്കണ്‍പാര്‍ത്താല്‍ കൊള്ളാമെന്നു ഞാനറിയിച്ചിട്ട് ”അങ്ങനെയാകാം. മറ്റന്നാളൊരു ചാത്തമൂട്ടാനുണ്ട്. അതു കഴിഞ്ഞിട്ടല്ലാതെ നിവൃത്തിയില്ല. ചാത്തം നേരത്തെ പത്തു നാഴിക പുലരണമെന്നില്ല ” എന്നുപറഞ്ഞു. അതു നല്ല ശരിയായി. വയസ്ക്കരെ നിന്നു നിശ്ചയിച്ചതും തെറ്റിയില്ല. ആ ദിവസം അഞ്ചു നാഴിക പുലര്‍ന്നപ്പോള്‍ നമ്മുടെ കഥാനായകന്‍ കഥാവശേഷനായി. അതു കൊല്ലം 1069-ആമാണ്ടു മേടമാസത്തുലായിരുന്നു. ഉത്തരായണത്തില്‍ പകല്‍ സമയത്തു ഭൂലോകം വിട്ടു പോയ ആ പുണ്യ സ്വര്‍ഗ്ഗതി തന്നെ ലഭിച്ചിരിക്കുമെന്നു നിശ്ചയമാണല്ലോ.

കേശവന്‍ നായര്‍ കൂടി പൊയ്ക്കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ പിന്നെ ആ തെക്കേടത്തു കുടുംബത്തില്‍ ശേഷിച്ചത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരിയായിരുന്ന പാര്‍വ്വതിയമ്മയും, അവരുടെ മൂന്നു പുത്രന്മാരും മാത്രമായിരുന്നു. ആ പുത്രന്മാരില്‍ മൂത്തയാളായിരുന്ന ശങ്കുപ്പിള്ള ഒരു പൊതുകാര്യപ്രസക്തനായ നാട്ടുകാര്യസ്ഥനും മൂന്നാമനായിടുന്ന രാമന്‍പിള്ള ചെറുപ്പം മുതല്‍ക്കുതന്നെ രോഗിയുമായിരുന്നതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു രണ്ടുപേര്‍ക്കും കുടുംബപാരമ്പര്യപ്രകാരമുള്ള വിദ്യകള്‍ അഭ്യസിക്കുന്നതിനും പരിചയിക്കുന്നതിനും സൗകര്യമുണ്ടായില്ല. പിന്നെ അവരില്‍ രണ്ടാമനായ നാരായണപിള്ള മാത്രം കുടുംബപാരമ്പര്യം കളയാതെ നാഡിപരിശോധന, മര്‍മ്മചികിത്സ, തിരുമ്മ് മുതലായവയെല്ലാം യഥാക്രമം അഭ്യസിക്കുകയും പരിചയിക്കുകയും ചെയ്ത് അവയിലെല്ലാം ഏകദേശം കേശവന്‍ നായരെപ്പോലെതന്നെ സമര്‍ഥനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു.

കാലക്രമേണ പാര്‍വ്വതിയമ്മയും ശങ്കുപ്പിള്ളയും രാമന്‍പിള്ളയും കാലധര്‍മ്മത്തെപ്രാപിച്ചുപോവുകയാല്‍ നാരായണപിള്ള മാത്രമേ ഇനി ആ കുടുംബത്തിലുള്ളൂ. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുക്കലും യഥാപൂര്‍വ്വം അനേകം രോഗികള്‍ ഇപ്പോഴും വരുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹവും രോഗികളുടെ നാഡികള്‍ പരിശോധിച്ചും തിരുമ്മിയും ചികിത്സിച്ചും പലരേയും സ്വസ്ഥരായി അയയ്ക്കുന്നുമുണ്ട്. എന്നാല്‍ അദ്ദേഹവും തന്റെ പൂര്‍വ്വികന്മാരെപ്പോലെതന്നെ യാതൊന്നിനും യാതൊരുത്തരോടും യാതൊരു പ്രതിഫലവും വാങ്ങാറില്ല. ഇപ്രകാരം പരോപകാരിയായിരികുന്ന അദ്ദേഹം ഇനിയും അരോഗദൃഢഗാത്രനായി വളരെക്കാലം ജീവിച്ചിരിക്കുവാന്‍ സര്‍വ്വേശ്വരന്‍ സഹായിക്കട്ടെ.

അദ്ധ്യായം 123
മൂക്കോല ക്ഷേത്രങ്ങള്‍

ഈ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് പൊന്നാനിത്താലൂക്കില്‍ പള്ളിക്കര അംശത്തില്‍ വടക്കും മുറിദേശത്തു ചാലിശ്ശേരിക്കു പോകുന്ന റോഡിന്റെ വടക്കുഭാഗത്താണ്.

പണ്ട് സാക്ഷാല്‍ ശങ്കരാചാര്യസ്വാമികള്‍ ദേശാടനം ചെയ്തിരുന്നപ്പോള്‍ ഒരിക്കല്‍ ഈ സ്ഥലത്തുകൂടി വന്ന് ‘നരിതിന്നിക്കടത്തു’ കടന്ന സമയം അവിടെനിന്നു പൂര്‍വ്വോത്തരഭാഗത്തായി അത്യത്ഭുതകരമായ ഒരു തേജസ്സു കണ്ടു. അതൊരു ദൈവികമായിട്ടുള്ളതാണെന്നു തോന്നിയെങ്കിലും മൂര്‍ത്തിയെന്താണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു വ്യക്തമായി മനസ്സിലായില്ല. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം തപസ്സു ചെയ്തുകൊണ്ട് അവിടെ ഇരുന്നു. അദ്ദേഹം സാക്ഷാല്‍ മഹാമായയെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ടാണ് തപസ്സുചെയ്തത്. അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു മൂര്‍ത്തി ആചാര്യസ്വാമികളുടെ പുരോഭാഗത്ത് ആവീര്‍ഭവിച്ചു. അത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ആകൃതിയോടും സ്തനങ്ങള്‍ മുതലായ ചില സ്ത്രീലക്ഷണങ്ങളോടുംകൂടിയായിരുന്നു. ആ മൂര്‍ത്തിയെ കണ്ടപ്പോള്‍ ആചാര്യസ്വാമികള്‍ ഇതു സാക്ഷാല്‍ വിഷ്ണുമായയാണെന്ന് തീര്‍ച്ചപ്പെടുത്തി വന്ദിച്ചുകൊണ്ട് “ഭൂലോകരക്ഷാര്‍ത്ഥം ദേവിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യം എന്നും ഈ സ്ഥലത്തുണ്ടായിരിക്കണം” എന്നപേക്ഷിച്ചു. ആ ദേവി അതിനെ ശിരഃകമ്പനംകൊണ്ടു സമ്മതിച്ചതായി അറിയിച്ചിട്ട് ഉടനെ അന്തര്‍ദ്ധാനം ചെയ്യുകയും ദേവി നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്ത് ആ അകൃതിയില്‍ത്തന്നെ ഒരു ശിലാവിഗ്രഹം കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. സ്വയംഭൂവായ ആ വിഗ്രഹം ആ ദേവിയുടേതാണെന്ന് വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

ഇത്രയും കഴിഞ്ഞിട്ടും ആചാര്യസ്വാമികള്‍ കണ്ട തേജസ്സിന് ആ സ്ഥലത്തു യാതൊരു കുറവും വന്നില്ല. അതിനാല്‍ ആചാര്യസ്വാമികള്‍ പിന്നെയും തപസ്സു ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു പ്രത്യക്ഷമായതു ദുര്‍ഗ്ഗാദേവിയാണ്. ആ ദേവിയെ അദ്ദേഹം ഒരു ശിലാഖണ്ഡത്തിന്മേലാവാഹിച്ചു സ്വയംഭൂവായ ദേവീവിഗ്രഹത്തിന്റെ സമീപത്തുതന്നെ വടക്കു പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തു പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആദ്യം കണ്ടതായ ആ തേജസ്സ് സ്വല്പം കുറഞ്ഞു. എങ്കിലും നിശ്ശേഷം ഇല്ലാതായില്ല. അതിനാല്‍ ആചാര്യസ്വാമികള്‍ പിന്നെയും തപസ്സു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ പ്രത്യക്ഷമായത് ഭദ്രകാളിയാണ്. ആചാര്യസ്വാമികള്‍ ആ ദേവിയെയും ആവാഹിച്ചെടുത്ത് ആദ്യപ്രതിഷ്ഠയുടെ നേരെ പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ആചാര്യസ്വാമികള്‍ പിന്നെയും തപസ്സുചെയ്തപ്പോള്‍ പ്രത്യക്ഷമായതു ശിവനാണ്. ആ ശിവനെ കിഴക്കുഭാഗത്തു പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. പിന്നെ വിഷ്ണു പ്രത്യക്ഷനായി. ആ വിഷ്ണുവിനെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തു പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അനന്തരം തപസ്സു ചെയ്തപ്പോള്‍ ശാസ്താവു പ്രത്യക്ഷമായി. ആ ശാസ്താവിനെ വടക്കു കിഴക്കുഭാഗത്തു ‘കരുവാട്ട്’ എന്ന സ്ഥലത്തും പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ഇത്രയും കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ആദ്യം കാണപ്പെട്ട തേജസ്സ് ആ സ്ഥലത്തു നിശ്ശേഷം ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്തു.

ആചാര്യസ്വാമികളുടെ ഈ അത്ഭുതകര്‍മ്മങ്ങളെക്കുറിച്ചു കേട്ടറിഞ്ഞ് സമീപസ്ഥന്മാരും ദൂരസ്ഥന്മാരും ധനവാന്മാരുമായ അനേകം നമ്പൂരിപ്പാടന്മാരും ആ സ്ഥലത്തു വന്നു ചേര്‍ന്നു. ആ കൂട്ടത്തില്‍ ആഴുവാഞ്ചേരി തമ്പ്രാക്കളുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരെല്ലാവരും കൂടി ആചാര്യസ്വാമികള്‍ അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ദേവീദേവന്മാര്‍ക്കു ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ പണിയിക്കുക മുതലായ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു. അപ്പോള്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ “ഭദ്രകാളിക്കു ക്ഷേത്രം പണിയിക്കുകയും നിത്യദാനം മുതലായവയ്ക്കു വേണ്ടുന്നതു കൊടുക്കുകയും ഞാന്‍ തനിച്ചായിക്കൊള്ളാം” എന്നു പറയുകയും അവിടുന്ന് അങ്ങനെ നടത്തുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ ക്ഷേത്രം അവിടുത്തെ സ്വന്തമായിത്തീര്‍ന്നു. ആ ക്ഷേത്രത്തിനു പറഞ്ഞുവരുന്ന പേര് “കണ്ണേങ്കാവ്” എന്നാണ്.

ഭദ്രകാളിയുടെ ക്ഷേത്രകാര്യം തമ്പ്രാക്കള്‍ ഏറ്റുനടത്തിയപോലെ ശിവന്റെ ക്ഷേത്രക്കാര്യം പകരാവൂരു മനയ്ക്കല്‍നിന്ന് ഏറ്റുനടത്തി. അതിനാല്‍ ആ ശിവന്റെ ക്ഷേത്രം പകരാവൂരുമനയ്ക്കലെ വകയായിത്തീര്‍ന്നു.

പിന്നെ വിഷ്ണുവിന്റെ ക്ഷേത്രം മറ്റൊരാള്‍ പണി കഴിപ്പിച്ചു. ആ ക്ഷേത്രത്തിനു ‘കൊളഞ്ചേരി’ എന്നാണ് പേരു പറഞ്ഞു വരുന്നത്.

അനന്തരം ശാസ്താവിന്റെ ക്ഷേത്രം ചുനങ്ങാട്ടുകാഞ്ഞൂരുമനയ്ക്കല്‍നിന്നു പണികഴിപ്പിക്കുകയും അവിടെ വേണ്ടുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ ഏര്‍പ്പാടു ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. അതിനാല്‍ ആ ക്ഷേത്രം ആ മന വകയായും തീര്‍ന്നു. അതിനു പറഞ്ഞുവന്ന പേര് ‘കരുവാട്ട്’ എന്നു തന്നെയാണ്.

പിന്നെ അവിടെ ക്ഷേത്രമില്ലാതെയായിരുന്നത് സ്വയംഭൂവായ വിഷ്ണൂമായയും ആചാര്യസ്വാമികളാല്‍ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ദുര്‍ഗ്ഗാദേവിയും മാത്രമാണ്. ആ ദേവികള്‍ക്കും ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ പണിയിക്കുന്നതിനും ആ ദേവസ്വകാര്യങ്ങള്‍ അനേഷിച്ചു നടത്തുന്നതിനും മറ്റുമായി ആചാര്യസ്വാമികള്‍ അവിടെ കൂടിയിരുന്ന നമ്പൂതിരിമാരില്‍ മുപ്പത്താറുപേര്‍ക്ക് ഊരായ്മസ്ഥാനം കൊടുത്ത് അധികാരപ്പെടുത്തി. അവര്‍ ആദ്യം തന്നെ സ്വയംഭൂവായ ദേവിക്കു ക്ഷേത്രം പണികഴിച്ച് അതിനു ‘മേലേക്കാവ്’ എന്നു പേരിട്ടു. എല്ലാംകൊണ്ടും അതു മേലേതന്നെയായിരുന്നതുകൊണ്ട് അ പേരു യഥാര്‍ത്ഥംതന്നെയായിത്തീര്‍ന്നു. ആ ക്ഷേത്രത്തോടു ചേര്‍ത്തുതന്നെ ദുര്‍ഗ്ഗാദേവിക്കും ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിക്കുകയും അതിനു ‘കീഴേക്കാവ്’ എന്നു പേരിടുകയും ചെയ്തു. അവിടെ സദ്യകള്‍ നടത്തുന്നതിന്‍ ഒരു ഊട്ടുപുരയും ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപയോഗത്തിനും മറ്റുമായി ഒരു കിണറും ഉണ്ടാക്കിച്ചു.

ഇവിടെ ഇങ്ങനെയുണ്ടായ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം കണ്ണേങ്കാവ്, മേലേക്കാവ്, കീഴേക്കാവ് മുതലായി പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ഓരോ പേരുകളും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും അവയെ എല്ലാംകൂടി പറയുമ്പോള്‍ മൂക്കോലക്ഷേത്രങ്ങള്‍ എന്നാണ് പറഞ്ഞു വരുന്നത്. ഈ ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ സ്ഥാപിച്ച സ്ഥലം മൂന്നു ദിക്കുകളില്‍നിന്ന് ഓരോ പെരുവഴികള്‍ വന്നുചേരുന്ന ഒരു കവലയില്‍ ആയിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആ സ്ഥലത്തെ എല്ലാവരും ‘മുക്കവല’ എന്നാണു പറഞ്ഞിരുന്നത്. അതിനാല്‍ ആ സ്ഥലത്തുണ്ടായിരുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളെ മുക്കവലക്ഷേത്രങ്ങളെന്നും പറഞ്ഞിരുന്നു. കാലക്രമേണ മുക്കവല മുക്കോലയായിത്തീര്‍ന്നു. അതിനെ സംസ്കൃതപണ്ഡിതന്മാര്‍ പരിഷ്കരിച്ച് ‘മുക്തിസ്ഥലം’ എന്നാക്കി പ്രയോഗിച്ചുതുടങ്ങി.

അവിടെയുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങിളില്‍ പ്രാധാന്യം മേലേക്കാവിനാണെന്നു മുമ്പുതന്നെ സൂചിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടല്ലോ. എന്നാല്‍ കണ്ണേങ്കാവിനും ഒട്ടും പ്രാധാന്യക്കുറവില്ല. മേലേക്കാവില്‍ ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും വഴിപാടു നടത്തിയാല്‍ അതുപോലെതന്നെ കണ്ണേങ്കാവിലും നടത്തണം. അങ്ങനെ ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ ആ ദേവിയുടെ (ഭദ്രകാളിയുടെ) വിരോധവും തന്നിമിത്തം പല അനര്‍ത്ഥങ്ങളും ഉണ്ടാകുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല. ഇത് ഇപ്പോഴും കണ്ടുവരുന്ന ഒരു സംഗതിയാണ്. മേലേക്കാവില്‍ ഭഗവതിക്കു രണ്ടുനേരവും പതിവുള്ള വെള്ളനിവേദ്യം ശ്രീകോവിലിന്റെ തൃപ്പടിയിന്മേല്‍‌വെച്ച് ഇങ്ങോട്ടുംകൂടി പ്രാണാഹൂതി ചെയ്യുക ഇപ്പോഴും പതിവുണ്ട്.

ഈ ഭദ്രകാളിക്ക് അമ്പലം‌പണിയും കലശവും കഴിച്ചു പതിവായി പൂജ തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ ആ ദേവിയുടെ ശക്തിയും ചൈതന്യവും അവിടെ ക്രമത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ദേവിക്കു ‘ഭയങ്കരി’ എന്നുള്ള പേരു യഥാര്‍ത്ഥമായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. പകല്‍‌സമയത്തുപോലും അതിലേ സഞ്ചരിക്കുന്നതിനു ജനങ്ങള്‍ക്കു വലിയ ഭയമായിത്തീര്‍ന്നു. രാത്രികാലങ്ങളിലെ കഥ പറയാനുമില്ല. രാത്രികാലങ്ങളില്‍ അവിടെ ചെല്ലുകയ്യോ അതിലേ കടന്നുപോവുകയോ ചെയ്താല്‍ ആ ദേവിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളോ ദേവിതന്നെയോ പിടിച്ചുതിന്നുകയോ ചീന്തി ചോരകുടിക്കുകയോ ചെയ്യുമെന്നായിരുന്നു ജനങ്ങളുടെ വിചാരം. അങ്ങനെ വിചാരിക്കുവാന്‍തക്കവണ്ണം ചില സംഗതികള്‍ അക്കാലത്ത് അവിടെ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. വൃശ്ചികമാസം ഒന്നാംതിയതി മുതല്‍ പതിവുള്ള പാട്ടുതന്നെ ഏഴരനാഴിക രാച്ചെല്ലുന്നതിനുമുമ്പു കഴിച്ചുകൂട്ടി നടയുമടച്ചുപൂട്ടി എല്ലാവരും അവിടെ നിന്നു പോവുകയായിരുന്നു ആദ്യകാലത്തെ പതിവ്. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അതും നിവൃത്തിയില്ലാതായി. സന്ധ്യായായാല്‍ പിന്നെ ആരും അവിടെച്ചെല്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ പാട്ടും മറ്റും നടത്തുന്നതെങ്ങനെയാണ്? ഇത്രയുമായപ്പോള്‍ തമ്പ്രാക്കളും തന്ത്രിയായ ചെന്നാസു നമ്പൂരിയും മറ്റേനകം യോഗ്യന്മാരുംകൂടി ആലോചിച്ച് ഇവിടെ വേദാര്‍ഹന്മാരായ ബ്രാഹ്മണരുടെ ശാന്തി വേണ്ടെന്നു വെച്ചാല്‍ ദേവിയുടെ ശക്തിയും ചൈതന്യവും ക്ഷയിക്കും. അപ്പോള്‍ ജനങ്ങളുടെ ഭയവും കുറയും. ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം രാത്രിയിലും പകലും ഇഷ്ടം‌പോലെ നിര്‍ഭയം നടത്തറാവുകയും ചെയ്യും എന്നു നിശ്ചയിക്കുകയും അന്നുതന്നെ അവിടെ ശാന്തിക്ക് ഒരിളയതിനെ നിയമിക്കുകയും ക്ഷേത്രകാര്യങ്ങളെല്ലാം അന്വേഷിച്ച് നടത്തുന്നതിന് ആ ഇളയതിനെ അധികാരപ്പെടുത്തുകയും അങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഭഗവതിയുടെ ശക്തിയും ജനങ്ങളുടെ ഭയവും കുറഞ്ഞ് സാമാന്യം പോലെ ആവുകയും ആ ക്ഷേത്രസന്നിധിയില്‍ അഹോരാത്രം എല്ലാവരും നിര്‍ഭയം സഞ്ചരിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നെയും തമ്പ്രാക്കള്‍ മാസംതോറും അവിടെ ചെന്നു ദര്‍ശനം നടത്തുക പതിവായിരുന്നു.

അനന്തരം ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ഒരിക്കല്‍ തമ്പ്രാക്കള്‍ ദര്‍ശനത്തിനായി അവിടെ ചെന്നപ്പോള്‍ അമ്പലത്തില്‍ ചില നമ്പൂരിമാര്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അവര്‍ തമ്പ്രാക്കളെ കണ്ടിട്ടു പതിവുപോലെ എണീക്കുകയോ ബഹുമാനിക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. അവരുടെ ധിക്കാരം തമ്പ്രാക്കള്‍ ഒട്ടും രസിച്ചില്ല. മലയാളബ്രാഹ്മണരില്‍ പ്രാധാന്യം തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കായതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെക്കണ്ടാല്‍ എല്ലാവരും ബഹുമാനിക്കണമെന്നായിരുന്നു തമ്പ്രാക്കളുടെ വിചാരം. അങ്ങനെ എല്ലാവരും ചെയ്ക പതിവുമായിരുന്നു. അവിടെ ഇരുന്നിരുന്ന നമ്പൂരിമാര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഊരായ്മക്കാരായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അവിടെ അധികാരം തങ്ങള്‍ക്കാണെന്നും തമ്പ്രാക്കള്‍ക്കൊന്നുമില്ലെന്നും വിചാരിച്ചായിരിക്കാം അവര്‍ തമ്പ്രാക്കളെ ബഹുമാനിക്കാഞ്ഞത്. ഏതെങ്കിലും തമ്പ്രാക്കളും കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന തന്ത്രി ചെന്നാസ്സുനമ്പൂരി മുതലായവരും മുഷിഞ്ഞ് അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയി. അതില്‍‌പിന്നെ തമ്പ്രാക്കളും ചെന്നാസ്സുനമ്പൂരിയും അവിടെപ്പോകാറില്ല. തമ്പ്രാക്കള്‍ അങ്ങോട്ടു ചെല്ലാതായതു കണ്ണങ്കാവുക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കും കാര്യവിചാരത്തിനായി നിയമിക്കപ്പെട്ട ഇളയതിനു നല്ല തരമായിത്തീര്‍ന്നു. കാലക്രമേണ ഇളയത് ആ ക്ഷേത്രം സ്വന്തമാക്കി ഭരിച്ചുതുടങ്ങി. ഇപ്പോഴും അത് അങ്ങനെതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്.

കിഴക്കെക്കാവെന്നു പറയപ്പെടുന്ന ദുര്‍ഗ്ഗാക്ഷേത്രത്തിനു കാലപ്പഴക്കംകൊണ്ടു കേടുസംഭവിച്ചപ്പോള്‍ അതിന്റെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണവും അവിടെ ബിംബം മാറി പ്രതിഷ്ഠയും കലശവും മറ്റും നടത്തിച്ചത് ഒരു ഏറാള്‍പ്പാടുതമ്പുരാനാണ്. അതിനെപ്പറ്റി ഒരു ശ്ലോകം അവിടെ കാണുന്നതു താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നു.

“ശുദ്ധോഭാവര്‍ദ്ധിസിദ്ധ്യാ കലിമലരഹിതോ-
ഗാബ്‌ധിനേതുഃ കനിയാന്‍
രാജാ കൃത്വാ നവീനം പുരമതിരുചിരം
മുക്തിഗേഹാംബി കായാഃ
ബിംബം തത്ര പ്രതിഷ്ഠാപ്യ ച വസനസുവ-
ര്‍ണ്ണാന്നദാനൈര്യഥാര്‍ഹം
വര്‍ണ്ണാന്‍ സന്തര്‍പ്യ സര്‍വ്വാനപി വിധിവദഥാ-
കാരയച്ചാഭിഷേകം.”

ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ ആദ്യപാദത്തില്‍ത്തന്നെ “ശുദ്ധോഭാവര്‍ദ്ധിസിദ്ധ്യാ” എന്നുള്ളതുകൊണ്ടു കാണിച്ചിരിക്കുന്നതു തദ്ദിനകലിസംഖ്യയാണെന്നുള്ളതു സ്പഷ്ടമാണല്ലോ. ഇനി സര്‍വ്വപ്രധാനമായ മേലെക്കാവിനെക്കുറിച്ചുകൂടി സ്വല്പം പറയാം.

ഇവിടെ ദേവിക്കു പതിവായി കാലത്തെയുള്ള മലര്‍നിവേദ്യത്തിനു മലര്‍ അന്നന്നു വറുത്തതെ പാടുള്ളൂ. ഇതുകൂടാതെ രണ്ടുനേരവും വെച്ചുനിവേദ്യവും പതിവുണ്ട്. നിവേദ്യം ചെയ്യുന്നതു ഓട്ടുപാത്രത്തിലല്ലാതെ പാടില്ല. ഇവിടെ രണ്ടു നേരവും നിവേദ്യം മാത്രമെ ഉള്ളൂ. പൂജ പതിവില്ല. പൂജ ആണ്ടുതോറും വൃശ്ചിക മാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തികനാള്‍ മാത്രമേയുള്ളു. അതിന് ഒരിക്കലും മുടക്കമില്ല. ആ പൂജ കഴിക്കുന്നത് അവിടത്തെ തന്ത്രിയായ അണിമംഗലത്തു നമ്പൂരിയാണ്. അവിടത്തെ പൂജാക്രമം ആ ഇല്ലക്കാര്‍ക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞുകൂടാ. അത് അവര്‍ അന്യന്മാരെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയുമില്ല. കാര്‍ത്തികനാള്‍ പൂജയ്ക്കു തന്ത്രിയെ ക്ഷണിക്കാറില്ല. പതിവായതുകൊണ്ട് അവര്‍ കാലേകൂട്ടി വന്നുകൊള്ളും അതിന് അവര്‍ ഇതുവരെ മുടക്കം വരുത്തിയിട്ടില്ല. വൃശ്ചികമാസത്തില്‍ കാര്‍ത്തിക ഇവിടെ ഒരു മഹോത്സവമായിട്ടാണ് കൊണ്ടാടിവരുന്നത്. അന്നത്തെ വിളക്ക്, മാല്, സദ്യ മുതലായവയ്ക്കെല്ലാമുള്ള ചെലവുകള്‍ വഹിക്കുന്നതു സാമൂതിരിപ്പാടുതമ്പുരാനാണ്.

ഇവിടെ തന്ത്രിക്കല്ലാതെ പൂജ കഴിക്കാന്‍ പാടില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, ശുകപുരഗ്രാമത്തിലുള്‍പ്പെട്ട നമ്പൂരിമാര്‍ക്കു ശാന്തിയും പാടില്ല. ഇവിടെ ശാന്തിക്കും കഴകത്തിനും ദേവസ്വത്തില്‍നിന്നും പ്രതിഫലമൊന്നും കൊടുക്കാറില്ല. വഴിപാടുകള്‍ വരുന്നതുകൊണ്ട് ഇവിടെ ശാന്തിക്കാരനും കഴകക്കാരനും ധാരാളം സമ്പാദ്യമുണ്ടാകും. അതുകൊണ്ട് ഇവിടെ ശാന്തിക്കും കഴകത്തിനും ആളില്ലാതെ ഒരിക്കലും വരാറില്ല.

ആദ്യകാലത്ത് ഇവിടെ കിണറുണ്ടായിരുന്നില്ല. അഭിഷേകം, നിവേദ്യവെയ്പ് മുതലായവയ്ക്കെല്ലാം ആവശ്യമുള്ള വെള്ളം കീഴേക്കാവില്‍നിന്നും കോരിക്കൊണ്ടുവന്നാണ് നടത്തിയിരുന്നത്. ഒരിക്കല്‍ അവിടെ ശാന്തി നടത്തിയിരുന്നതു വൃദ്ധനും ശുദ്ധഹൃദയനുമായ ഒരു നമ്പൂരിയായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം രാത്രിയില്‍ പതിവുള്ള ആവശ്യങ്ങളെല്ലാം കഴിഞ്ഞിട്ടു പിന്നെയും കുറച്ചുകൂടി വെള്ളം കൊണ്ടുവരേണ്ടതായ എന്തോ ആവശ്യം നേരിട്ടു. രാത്രിയില്‍‌പ്പോയി വെള്ളം കോരിക്കൊണ്ടുവരാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടു വിചാരിച്ചിട്ടും ക്ഷീണം കൊണ്ടും ആ വൃദ്ധബ്രാഹ്മണനു സാമാന്യത്തിലധികം സങ്കടവും ദേഷ്യവുമുണ്ടായി. എങ്കിലും കാര്യം നടക്കണമല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ച് ഒരു ചെപ്പുകുടവുമെടുത്തുകൊണ്ട് പുറപ്പെട്ട് ഇറങ്ങിയ ഉടനെ കാല്‍ ഒരു കല്ലിന്മേല്‍ മുട്ടി. മുമ്പേതന്നെ സങ്കടപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന ആ ശുദ്ധാത്മാവിന് ഇതിന്റെ വേദനയുംകൂടിയായപ്പോള്‍ ദേഷ്യം സഹിക്കവയ്യാതാവുകയാല്‍ ചെപ്പുകുടം വലിച്ചെറിഞ്ഞിട്ട് അത്താഴമൊന്നും കഴിക്കാതെ പോയി കിടന്നുറങ്ങി. പിറ്റേദിവസം കാലത്ത് ആ ചെപ്പുകുടം ചെന്നു വീണ സ്ഥലത്ത് ഒരൊന്നാന്തരം കിണര്‍ കാണപ്പെട്ടു. അതു കുഴിച്ചെടുത്ത മണ്ണ് അവിടെയെങ്ങും കാണ്മാനില്ലായിരുന്നു. അവിടെനിന്ന് അരനാഴിക അകലെ ഒരു പാടത്തു തലേദിവസമില്ലാതെയിരുന്ന ഒരു മണ്‍കുന്നു പിറ്റെദിവസം കാലത്തു കാണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഈ കിണറു കുഴിച്ചത് ഭഗവതിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളാണെന്നാണ് പറയുന്നത്. ഭക്തവത്സലയായ ദേവിക്കു ഭക്തനും, അശക്തനും, ശുദ്ധനുമായ ആ ബ്രാഹ്മണനെക്കുറിച്ചു ദയയുണ്ടായിട്ട് അവിടുന്ന് ഇങ്ങനെ തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങളെക്കൊണ്ടു ചെയ്യിച്ചതായിരിക്കും. മേല്‍ക്കാവില്‍ഭഗവതി സകലാഭീഷ്ടപ്രദായിനിയും ഭക്തപ്രിയയുമാണെന്നുള്ളതു പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. അവിടെച്ചെന്നു ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഭജിച്ചു പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ സന്തതിയോ, സമ്പത്തോ, സംഗീതമോ, സാഹിത്യമോ എന്തുവേണമെങ്കിലുമുണ്ടാകും. വിശേഷിച്ചു കവിത്വമുണ്ടാകുന്നതിന് ഈ ദേവിയെ ഭജിക്കുന്നതുപോലെ സുഗമമായ മാര്‍ഗ്ഗം വേറെ യാതൊന്നുമില്ല. അതിനാല്‍ സ്ഥലത്തെ ‘ദക്ഷിണമൂകാംബി’ എന്നുതന്നെ ചിലര്‍ പറയാറുണ്ട്.

ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികള്‍ കേരളത്തില്‍ വന്നതിന്റെശേഷം പല ക്ഷേത്രങ്ങള്‍ സന്ദര്‍ശിച്ചു. ഒരിടത്തു ചെന്നിട്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റ്റെ മനസ്സില്‍ ഭക്തി തോന്നിയില്ല. അതിനാലദ്ദേഹം ഒരിടത്തും ദര്‍ശനം കഴിച്ചില്ല. മേലേക്കാവില്‍ച്ചെന്നു നോക്കിയപ്പോള്‍ അദ്ദേഹത്തിനു വളരെ ഭക്തിതോന്നുകയാല്‍ അദ്ദേഹം അമ്പലത്തിനകത്തുകടന്നു ദേവിയെ വന്ദിച്ചു. അപ്പോള്‍ ഒരു ശ്ലോകമുണ്ടാക്കിച്ചൊല്ലിയാണ് അദ്ദേഹം വന്ദിച്ചത്. അതിന്റെ പൂര്‍വ്വാര്‍ദ്ധമായ-

“സംഭരിതഭൂരികൃപമംബ! ശുഭമംഗം
ശുംഭതു ചിരന്തനമിദം തവ മദന്തഃ”

എന്നീ രണ്ടു പദം ചൊല്ലിക്കഴിഞ്ഞിട്ടു ശേഷം തോന്നാന്‍ ശാസ്ത്രികള്‍ക്കു സ്വല്പം താമസം വന്നു. അപ്പോള്‍ നടയില്‍ ഇടയ്ക്ക കൊട്ടിക്കൊണ്ടുനിന്നിരുന്ന മാരാര്‍ ആ പൂര്‍വ്വാര്‍ദ്ധത്തിന്റെ ഉത്തരാര്‍ദ്ധമായി-

“ജഭരിപുകുംഭിവരകുംഭയുഗഡംഭ-
സ്തംഭികുചകുംഭപരിരംഭപരശംഭുഃ”

എന്നു ചൊല്ല്ലി. അതുകേട്ടു ശാസ്ത്രികള്‍ സന്തോഷാത്ഭുതഭരിതനായി ‘നീ താന്‍ കവിമല്ലന്‍’ എന്നു പറഞ്ഞു. പണ്ഡിതാഗ്രേസരനും മഹാകവിയുമായിരുന്ന ഉദ്ദണ്ഡശാസ്ത്രികളുടെ അഭിനന്ദനത്തിനു പാത്രീഭവിക്കുവാന്‍ തക്കവണ്ണമുള്ള കവിത്വം ആ മാരാര്‍ക്കു സിദ്ധിച്ചത് ഈ ദേവീയെ സേവിച്ചിട്ടുമാത്രമായിരുന്നു.

ജ്ഞാനപ്പാന മുതലായ കൃതികളുടെ നിര്‍മ്മാതാവായ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിക്കു കവിതാവാസനയുണ്ടായതും ഈ ദേവിയെ സേവിച്ചിട്ടുതന്നെയായിരുന്നു. പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിത ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തില്‍ ഭജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന മേല്‍‌പ്പത്തൂര്‍ നാരായണഭട്ടതിരിയെ കേള്‍പ്പിച്ചപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി “വിഭക്തി കുറവാണ്” എന്നു പറഞ്ഞുവെന്നും ഭട്ടതിരി അങ്ങനെ പറഞ്ഞതിനാല്‍ ഇനി തന്റെ കവിതയെ ആരും ആദരിക്കുകയില്ലെന്നു വിചാരിച്ചു പൂന്താനത്ത് നമ്പൂരി വിഷാദത്തോടുകൂടി അവിടെനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയപ്പോള്‍ “വിഭക്തി കുറവാണെങ്കിലും ഭക്തി ഭട്ടതിരിക്കുള്ളതിലധികം പൂന്താനത്തിനുണ്ട്” എന്നു ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ അരുളിച്ചെയ്തതു കേട്ടു ഭട്ടതിരി പശ്ചാത്താപത്തോടുകൂടി പൂന്താനത്തു നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു സമാധാനം പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തെ സന്തോഷിപ്പിച്ചുവെന്നുമുള്ള ഐതീഹ്യം സുപ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. എന്നാല്‍ ഭട്ടതിരിയുടെ ആപത്ത് അതുകൊണ്ടു തീര്‍ന്നില്ല. മേലേക്കാവില്‍ ഭഗവതിയുടെ പ്രധാനഭകതനായിരുന്നുവല്ലോ പൂന്താനത്തു നമ്പൂരി. അദ്ദേഹത്തിനു വിഭക്തിജ്ഞാനം ചുരുക്കമാണെന്നു പറഞ്ഞ് അധിക്ഷേപിച്ചത് ആ ദേവിക്കു രസിച്ചില്ല. ഭഗവതിയുടെ വിരോധം നിമിത്തം ഭട്ടതിരിക്ക് പല അനര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ നേരിട്ടു. തല്‍‌പ്പരിഹാരാര്‍ത്ഥം ഭട്ടതിരി മേലേക്കാവില്‍ച്ചെന്നു മണ്ഡലഭജനം നടത്തി ദേവിയുടെ വിരോധം തീര്‍ത്തു സന്തോഷിപ്പിച്ചു. ഭട്ടതിരി ആ ഭജനകാലത്തുണ്ടാക്കിയതാണ് ‘ശ്രീപാദസപ്തതി’ എന്ന സ്തോത്രകൃതി. അതില്‍നിന്ന് ചില ശ്ലോകങ്ങള്‍ താഴെ പകര്‍ത്തുന്നു.

യത്‌സംവാഹനലോഭിനശശികലാ ചുഡസ്യ ഹസ്താംബുജ-
സ്പര്‍ശനാപി ച ലോഹിതായതിമുഹു സ്ത്വല്‍‌പാദപങ്കേരുഹം
തേനൈവോദ്ധതകാസരാസുരശിര ശൃംഗാഗ്രസഞ്ചൂര്‍ണ്ണന
പ്രാചണ്ഡ്യം തദനുഷ്ഠിതം കില കഥം മുക്തിസ്ഥേലസ്ഥശിവേ?
ത്വല്‍‌പാദം നിജമസ്തകേ ഘടയിതും കേ കേ നു ലോകേ ജനാഃ
കിം കിം നാരചയന്തി ദുശ്‌ചരതപശ്‌ചര്യാസപര്യാദികം
മന്യേ ധന്യതമം തു ദേവീ! മഹിഷം വൈരസ്ഥയൈവ ത്വയാ
യന്മൂര്‍ദ്ധനി സ്വയമേവ പാകതഹരം പാദാംബുജം പാതിതം.
ത്വല്‍‌പാദാഞ്ചലരൂപകല്‍‌പലതികാ ബാലപ്രവാളദ്വയം
യേ താവല്‍ കലയന്തീ ജാതു ശിരസാ നമ്രേണ കമ്‌റോജ്ജ്വലം
തേഷാമേവ ഹീ ദേവീ! നന്ദനവന ക്രീഡാസു ലഭ്യം പുനഃ
സ്വര്‍വ്വല്ലീതരുണപ്രവാളഭരണം സേവാനുരുപം ഫലം.
ഘോരം പാദസഹസ്രകം പ്രകടയന്നാശാസു ഭാസാം‌പതി-ര്‍
ദ്ധ്വാന്തന്നോ പുനരാന്തരം ശമയിതും ശക്നോതി ശൈലാത്മജേ?
ത്വല്‍‌പാദദ്വിതയേന കോമളതരേണാനേനനചേതഃസ്പൃശാ
ജന്തൂനാം ബഹിരന്തരന്ധതമസം കൃന്തസ്യനന്തംശിവേ!

ഭട്ടതിരി മേലേക്കാവില്‍‌പ്പോയി മണ്ഡലഭജനം നടത്തിയതും ശ്രീപാദസപ്തതിയുണ്ടാക്കിയതും ഗുരുവായൂര്‍ ഭജനത്തിടയ്ക്കായിരുന്നു. അതിനാല്‍ മേലേക്കാവിലെ ഭജനം കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം അദ്ദേഹം വീണ്ടും ഗുരുവായൂര്‍തന്നെ ചെന്നു ഭജിച്ചുകൊണ്ടു താമസിച്ചു. അതിനിടയ്ക്ക് ഒരു ദിവസം ഗുരുവായൂരപ്പന്‍ ഭട്ടതിരിയോട് “ഒടുക്കം മുക്തി ലഭിക്കുന്നതിനും ‘മുക്തിസ്ഥലത്തു’ തന്നെ പോവുകയാണ് നല്ലത്” എന്നരുളിച്ചെയ്യുകയാല്‍ ഭട്ടതിരി ഗുരുവായൂര്‍ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഭജനം മതിയാക്കിയതിന്റെ ശേഷം അജീവനാന്തം മേലേക്കാവില്‍ തിങ്കള്‍ഭജനം നടത്തുകയും ഒടുക്കം അവിടെവച്ചുതന്നെ ചരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നാണ് കേള്‍വി.

ഭാഗവതോത്തമനും ഭാഗവതപാരായണനുമായിരുന്ന കൂടല്ലൂര്‍ കുഞ്ഞിക്കാവുനമ്പൂരിപ്പാട്ടിലേക്കു മേലേക്കാവില്‍ ഭഗവതിയെക്കുറിച്ച് അളവറ്റ ഭക്തിയും വിശ്വാസവുമുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ആണ്ടുതോറും നവരാത്രികാലത്ത് അവിടെച്ചെന്ന് ദേവിയെ ഭജിച്ചുകൊണ്ട് താമസിക്കുകയും മുടക്കംകൂടാതെ ഭാഗവതപാരായണം നടത്തുകയും പതിവായിരുന്നു. കൂടല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാടു വന്നു ഭാഗവതപാരായണം തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നറിഞ്ഞാല്‍ എവിടെയായാലും അതു കേള്‍ക്കുന്നതിന് അസംഖ്യമാളുകള്‍ വന്നുകൂടുകയും അവരെല്ലാവരും യഥാശക്തി കുറേശ്ശേ പണം നമ്പൂരിപ്പാട്ടിലെ മുമ്പില്‍‌വെച്ചു വന്ദിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. അങ്ങനെ വരുന്ന പണമൊന്നും നമ്പൂരിപ്പാടെടുത്തു സമ്പാദിക്കുക പതിവില്ല. എവിടെയായാലും അതതു സ്ഥലങ്ങളില്‍ ആ പണം മുഴുവനും ഈശ്വരാര്‍ത്ഥമായി ചെലവു ചെയ്യുകയാണ് പതിവ്. അവിടെ വച്ചുണ്ടായ പണം ശേഖരിച്ചുവെച്ചു ക്ഷേത്രത്തിനു ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം ചെയ്യിക്കുകയും ചെമ്പുപലക അടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ നവരാത്രികാലത്തു അവിടെക്കൂടുന്ന ബ്രാഹ്മണര്‍ക്കു പതിവായി അത്താഴം കൊടുക്കുന്നതിലേക്കായി ആയിരമുറുപ്പിക ദേവസ്വത്തില്‍ ഏല്‍‌‌പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

മേലേക്കാവിലെ പ്രധാന വഴിപാടു മണ്ഡലക്കാലത്തു വാരം കഴിക്കുകയാണ്. അതു ചുരുക്കത്തിലായാല്‍‌പ്പോര. ആയിരം നേന്ത്രപ്പഴംകൊണ്ടു പ്രഥമനും, വലിയ പപ്പടം, പഞ്ചസാര, ശര്‍ക്കരപുരട്ടിയുപ്പേരി മുതലായ വിഭവങ്ങളും വേണം. ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി ഈ വഴിപാടു പലരും നടത്താറുണ്ട്. എങ്കിലും കൊല്ലത്തില്‍ നാലഞ്ചു വാരത്തിലധികം ഉണ്ടാകാറില്ല. ആയിരം പഴംകൊണ്ടു പ്രഥമനുള്ള വാരം നടത്തുന്ന ദിവസം ദേവിക്കു പതിനെട്ടു പറ അരി വെച്ചു വെള്ള നിവേദ്യം വേണം. അതിനാല്‍ ഈ വഴിപാടു ഒരു വിധം ധനികന്മാര്‍ക്കല്ലാതെ നടത്തിവാന്‍ സാധിക്കുകയില്ല. വാരമില്ലാത്ത ദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെ ബ്രാഹ്മണര്‍ക്ക് അത്താഴത്തിനു മാര്‍ഗ്ഗമൊന്നുമില്ലായിരുന്നു. അതിനാലാണു കൂടല്ലൂര്‍ നമ്പൂരിപ്പാട് അത്താഴത്തിനു വകവെച്ചുകൊടുത്തത്.

ഇവിടെ ‘കെട്ടുമാല’ എന്നൊരു വഴിപാടും പതിവുണ്ടായിരുന്നു. ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി ഇതു പലരും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുകയും വഴിപാടു നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ ഭക്തിയോടുകൂടിയല്ലാതെ ഊറ്റം കാണിക്കുന്നതിനായി വഴിപാടു നടത്തുക ദേവിക്കു ഒട്ടും ഇഷ്ടമില്ല. അങ്ങനെ നടത്തുന്ന വഴിപാടുകള്‍ അവിടെ ഒരിക്കലും ശരിയായി നടക്കാറുമില്ല. ആ വഴിപാടിന്റെ സ്വഭാവമെങ്ങനെയെന്നാല്‍, ക്ഷേത്രത്തിനകത്തും പുറത്തും ക്ഷേത്രപറമ്പിലുള്ള വൃക്ഷത്തിന്മേല്‍‌പ്പോലും നിറച്ചു മാലകള്‍ ചാര്‍ത്തുകയും വിളക്കുകള്‍ വെയ്ക്കുകയും കീഴേക്കാവില്‍‌വെച്ചു കേമമായി സദ്യ നടത്തുകയുമാണ്. ഒരിക്കല്‍ കുതിരവട്ടത്തു നായരുടെ ഭവനത്തിലെ മൂത്ത നേത്യാര് ഇവിടെ ഒരു കെട്ടുമാല കഴിക്കുകയുണ്ടായി. അതു തന്റെ ധനശക്തിയും പ്രഭാവവും കാണിക്കാന്‍‌കൂടിയായിരുന്നു. നേത്യാരു നേരത്തെ തൊഴാനായിട്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ചെന്നപ്പോള്‍ത്തന്നെ വഴിപാടു നടത്താന്‍ ചുമതലക്കാരായ ക്ഷേത്രസംബന്ധികളോടും മറ്റും “പണം എത്രയായാലും വിരോധമില്ല, കെട്ടുമാല ഇടിപൊടിയാകണം” എന്നുപറഞ്ഞു പ്രത്യേകം ചട്ടംകെട്ടി. നേരം സന്ധ്യയാകാറായപ്പോള്‍ മുതല്‍ രാത്രി മുഴുവനും അതികലശലായിട്ടുള്ള ഇടിയും മഴയും കാറ്റുമുണ്ടായിരുന്നതിനാല്‍ അന്നു സാമാന്യം പോലെ വിളക്കുവെയ്ക്കുന്നതിനും മാല ചാര്‍ത്തുന്നതിനും മറ്റും സാധിച്ചില്ല. അഹമ്മതിയോടുകൂടി അവിടെ വരുന്നവര്‍ക്കെല്ലാം ഇച്ഛാഭംഗത്തോടുകൂടിയല്ലാതെ മടങ്ങിപ്പോകാന്‍ ഒരിക്കലും സാധിക്കാറില്ല.

മേലേക്കാവില്‍ ഭഗവതിക്കു വിശേഷദിവസങ്ങളില്‍ അരയ്ക്കു മേല്പോട്ടു ചന്ദനം ചാര്‍ത്തുക പതിവുണ്ട്. അത് ഓരോരുത്തരുടെ വഴിപാടായിട്ടാണ് പതിവ്. അവിടെ ചാര്‍ത്താന്‍ അനവധി തിരുവാഭരണങ്ങളും വഴിപാടായിത്തന്നെ വരും. അവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ അശുദ്ധി ബാധിച്ചാല്‍ പുണ്യാഹം പതിവില്ല. പൂവും മാലയുമെല്ലാമെടുത്തു പുറത്തിട്ടു വെള്ളമൊഴിച്ചു ബിംബം കഴുകുക മാത്രമെ പതിവുള്ളു. പൂവും മാലയുമെടുത്തു പുറത്തിടുന്നതിനോടുകൂടി തിരുവാഭരണങ്ങളുമെടുത്തു പുറത്തിടും. ആ തിരുവാഭരണങ്ങളെല്ലാം കിഴക്കേക്കാവിലേയ്ക്കെടുത്തു മുതല്‍ക്കൂട്ടി അവിടെ സൂക്ഷിക്കും. അങ്ങനെയാണ് പതിവ്.

അവിടെ ശ്രീകോവിലിനകത്തു ബിംബത്തിന്റെ മുമ്പില്‍ തറയില്‍ ഒരു ദ്വാരമുണ്ട്. അത് എപ്പോഴും ഒരു പലകകൊണ്ട് അടച്ചിരിക്കും. ആവശ്യം‌പോലെ ആ പലക മാറ്റി ആ ദ്വാരത്തില്‍ കൈയിട്ടു നോക്കിയാല്‍ ഒരു മാതിരി കല്ലു കിട്ടും. അതിനു ‘മുക്കോലക്കല്ല്’ എന്നാണു പേരു പറഞ്ഞുവരുന്നത്. ആ കല്ലു സ്വര്‍ണ്ണംകൊണ്ടോ വെള്ളികൊണ്ടോ കെട്ടിച്ചു ദേഹത്തില്‍ ധരിച്ചാല്‍ ദുര്‍ദ്ദേവതമാരുടെ ഉപദ്രവവും മഹാരോഗങ്ങളും ഉണ്ടാവുകയില്ല. അതിനാല്‍ ആ കല്ലു വാങ്ങിക്കൊണ്ടുപോകാനായി അവിടെ അസംഖ്യമാളുകള്‍ വരുന്നുണ്ട്. ആവശ്യക്കാര്‍ തലേദിവസംതന്നെ അവിടെച്ചെന്നു ശാന്തിക്കാരനെപ്പറഞ്ഞേല്‍‌പ്പിക്കണം. പിറ്റേദിവസം കാലത്തെ കുളിച്ച് അമ്പലത്തില്‍ച്ചെന്നു ദേവീദര്‍ശ്ശനവും യഥാശക്തി വഴിപാടും ശാന്തിക്കാരനു ദക്ഷിണയും കഴിച്ചാല്‍ ശാന്തിക്കാരന്‍ അടപ്പുപലക മാറ്റി ദ്വാരത്തില്‍ കൈയിട്ടു കല്ലെടുത്തു കൊടുക്കും. ഈ കല്ലു കെട്ടിച്ച് സ്ത്രീകള്‍ കഴുത്തിലും പുരുഷന്മാര്‍ അരയിലുമാണ് ധരിക്കുക പതിവ്.

“നമ്പൂരിമാര്‍ക്ക് ഊരായ്മയുള്ള ക്ഷേത്രത്തിലെ സ്വത്തുകളെല്ലാം വാരം കഴിച്ചും പൂരം ഘോഷിച്ചും തമ്മിത്തല്ലി വ്യവഹാരങ്ങള്‍ നടത്തിയും നശിപ്പിക്കുകയും ഒടുക്കം അവരും നശിക്കുകയുമാണ് പതിവ്” എന്നു ജനങ്ങളുടെ ഇടയില്‍ ഒരു സംസാരവും വിശ്വാസവുമുള്ളതിനു മേലേക്കാവിലെ സ്ഥിതിയും ഒട്ടും വ്യത്യാസമായിരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 124
കുമാരമംഗലത്തു നമ്പൂരി

കുമാരമംഗലത്തു നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലം കോട്ടയം താലൂക്കില്‍ വിജയപുരം പകുതിയില്‍ പാറമ്പുഴ ദേശത്താണ്. ഈ ഇല്ലക്കാര്‍ പണ്ടു മന്ത്രവാദത്തിലും മോടിവിദ്യയിലും അദ്വിതീയന്മാരും പ്രസിദ്ധരുമായിരുന്നു.

ഇപ്പോള്‍ തിരുവിതാംകൂര്‍ എന്നു പറയുന്ന രാജ്യം പണ്ടൊരുകാലത്ത് വേണാട് (തൃപ്പാപ്പൂര്), ഓണാട് (കായംകുളം), ദേശിംഗനാട് അല്ലെങ്കില്‍ ജയസിംഹനാട് (കൊല്ലം), ചെമ്പകശ്ശേരി (അമ്പലപ്പുഴ), തെക്കുംകൂര്‍, വടക്കുംകൂര്‍ മുതലായി പല രാജ്യങ്ങളിലായിരുന്നല്ലോ. അങ്ങനെയിരിക്കെ ഒരു കാലത്ത് കായങ്കുളത്ത് രാജാവിന്റെ രാജ്യത്ത് കൃഷ്ണപുരം എന്ന ദേശത്ത് ഒരു യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവം വന്നുകൂടി. ആ യക്ഷി സര്‍വ്വാംഗസുന്ദരിയായ ഒരു മനുഷ്യസ്ത്രീയുടെ വേഷം ധരിച്ചുകൊണ്ട് നാട്ടുവഴിയില്‍ പോയി നില്ക്കും. ആ വഴിയില്‍ക്കൂടി പുരുഷന്മാരാരെങ്കിലും വന്നാല്‍ പുഞ്ചിരി തൂകിക്കൊണ്ട് അടുത്ത് ചെന്ന് “ഒരിക്കല്‍ മുറുക്കാന്‍ തരാമോ?”എന്നു ചോദിക്കും. ആ പുഞ്ചിരി കാണുമ്പോള്‍ മനുഷ്യരായിട്ടുള്ളവരുടെയൊക്കെ മനസ്സു മയങ്ങിപ്പോകും. മുറുക്കാന്‍ കൊടുത്തു കഴിയുമ്പോള്‍ “വരണം നമുക്ക് വീട്ടിലേക്ക് പോകാം; ഊണു കഴിഞ്ഞിട്ട് പോയാല്‍ മതി.” എന്നു ക്ഷണിക്കും. അതിനെ ധിക്കരിച്ചു പോകാന്‍ ആര്‍ക്കും ധൈര്യമുണ്ടാകാറില്ല. മിക്കവരും വഴി നടന്നും വിശന്നും വളരെ ക്ഷീണിച്ചവരായിരിക്കും. അല്ലെങ്കിലും ആ മോഹനാംഗിയുടേ ക്ഷണത്തെ ഉപേക്ഷിച്ച് എങ്ങനെ പോകും? അതു മനുഷ്യരാല്‍ സാധ്യമല്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ക്ഷണിച്ചാലുടനെ സമ്മതിച്ച് എല്ലാവരും അവളുടെ കൂടെപ്പോകുക പതിവായിരുന്നു.

വഴിയില്‍ നിന്നു കുറച്ചു ദൂരം പോയാല്‍ അക്കാലത്തു ജനവാസമില്ലാത്ത ഒരു വനപ്രദേശമുണ്ടായിരുന്നു. ആ കൊടുങ്കാട്ടില്‍ച്ചെല്ലുമ്പോള്‍ ആ സുന്ദരി വേഷം മാറി തന്റെ സ്വന്തം വേഷം ധരിക്കും. ഏറ്റവും ഭയങ്കരിയായ ആ യക്ഷിയുടെ വേഷം കാണുമ്പോള്‍ തന്നെ മനുഷ്യരെല്ലാം ബോധം കെട്ടു നിലത്തുവീഴും. ഉടനെ യക്ഷി അവരെപ്പിടിച്ചു ചീന്തി ചോര കുടിച്ചു കൊല്ലുകയും ചെയ്യും. ഇങ്ങനെയായിരുന്നു പതിവ്.

ഇങ്ങനെ കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഇതി പ്രസിദ്ധമായിത്തീരുകയും ആ യക്ഷിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം നിമിത്തം ആ വഴിയില്‍ക്കൂടി ആരും നടക്കാതെയാവുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി രാജ്യവാസികളെത്തന്നെ ഉപദ്രവിച്ചു തുടങ്ങി. അതിനാല്‍ അവിടെ ആര്‍ക്കും പുറത്തിറങ്ങി സഞ്ചരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയായിത്തീര്‍ന്നു. അതറിഞ്ഞ് കായങ്കുളത്തു രാജാവ് ഈ യക്ഷിയെ അവിടെനിന്ന് ഓടിച്ചുവിടുന്നതിനായി അനേകം മന്ത്രവാദികളെ അവിടെ വരുത്തില്‍ അവരെല്ലാവരും പഠിച്ച വിദ്യകളെല്ലാം പ്രയോഗിച്ച് നോക്കീട്ടും യാതൊരു ഫലവുമുണ്ടായില്ലെന്ന് മാത്രമല്ല, ആ യക്ഷി ചില മന്ത്രവാദികളുടെ കഥ കഴിക്കുകയും കൂടി ചെയ്തു. അതിനാല്‍ കായങ്കുളത്തു രാജാവ് ഏറ്റവും വിഷണ്ണനായും തീര്‍ന്നു.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ രാജ്യത്ത് പാറമ്പുഴ എന്ന ദേശത്ത് ‘കുമാരമംഗലം’ എന്ന് ഇല്ലപ്പേരായിട്ട് ഒരു നമ്പൂരിയുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം വലിയ മാന്ത്രികനാണെന്നും അദ്ദേഹത്തെ വരുത്തിയാല്‍ ഈ യക്ഷിയെ നിഷ്പ്രയാസം ഇവിടെ നിന്ന് ഓടിച്ചുകളയുമെന്നും ആരോ കായംകുളത്ത് രാജാവിനെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. ഉടനെ കായങ്കുളത്തു രാജാവ് ആ നമ്പൂരിയെ അങ്ങോട്ട് പറഞ്ഞയച്ചാല്‍ കൊള്ളാമെന്ന് തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ പേര്‍ക്ക് എഴുതിയയക്കുകയും തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവ് നമ്പൂരിയെ അവിടെപ്പറഞ്ഞയക്കുകയും ചെയ്തു. നമ്പൂരി കായങ്കുളത്തെത്തി രാജാവിനെ കണ്ടപ്പോള്‍ സംഗതികളെല്ലാം രാജാവു നമ്പൂരിയെ ഗ്രഹിപ്പിച്ചു. നമ്പൂരി കുളിയും ഊണും കഴിച്ചതിന്റെ ശേഷം കൃഷ്ണപുരത്തേക്കു പോയി. അദ്ദേഹം ഒരു വഴിപോക്കന്റെ ഭാവത്തില്‍ വഴിയില്‍ കൂടി പോയപ്പോള്‍ പതിവു പോലെ മനുഷ്യസ്ത്രീയുടെ വേഷം ധരിച്ചു കൊണ്ട് നമ്പൂരിയുടെ അടുക്കല്‍ച്ചെന്നു മുറുക്കാന്‍ ചോദിച്ചു. ഉടനെ നമ്പൂരി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് “മുറുക്കാന്‍ മാത്രമല്ല, എന്റെ കൂടെ വന്നാല്‍ നിനക്കു വേണ്ടതെല്ലാം ഞാന്‍ തന്നുകൊള്ളാം” എന്നു പറയുകയും, അതിനിടയ്ക്ക് അദ്ദേഹം ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് യക്ഷിയെ ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്തിട്ട് നേരെ വടക്കോട്ട് നടന്നു തുടങ്ങി. നമ്പൂരിയുടെ മന്ത്രശക്തികൊണ്ട് ഒഴിഞ്ഞു പോകാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലാതെയാവുകയാല്‍ യക്ഷി മനുഷ്യസ്ത്രീയുടെ വേഷമായിത്തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നാലെ ചെന്നു. അസ്തമിച്ചു നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുമ്പു നമ്പൂരി യക്ഷിയോടു കൂടി ഇല്ലത്തെത്തി. അപ്പോഴും യക്ഷി മനുഷ്യസ്ത്രീയുടെ വേഷം തന്നെയാണ് ധരിച്ചിരുന്നത്. ആ സ്ത്രീയെ കണ്ടിട്ട് ഇല്ലത്തുള്ള അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളും മറ്റും “ഇവളേതാണ്? എന്തിനാണ് വന്നത്?” എന്നും മറ്റും ചോദിച്ചു. അതിനു മറുപടിയായിട്ട് “അവള്‍ വഴിക്കുവെച്ച് എന്നോടു കൂടി പോന്നതാണ്. അവള്‍ക്ക് ഉടയക്കാരായിട്ട് ആരുമില്ല. അവളൊരു അഗതിയാണ്. അവള്‍ക്ക് കഞ്ഞിയോ ചോറോ വല്ലതും ആഹാരത്തിനു കൊടുത്തേച്ചാല്‍ അവളൊരു ദാസിയായിട്ട് ഇവിടെ പാര്‍ത്തുകൊള്ളും. ഇവള്‍ നാലുകെട്ടിനകത്തു കടക്കാന്‍ സമ്മതിക്കരുത്. രാത്രിയായാല്‍ ഇവിടെ ഉപഭവനമായിട്ടുള്ള മഠത്തില്‍ ചെന്നു കിടന്നുറങ്ങട്ടെ.” എന്നു പറഞ്ഞു. അത് അവിടെയെല്ലാവരും സമ്മതിക്കുകയും യക്ഷി അവിടെ താമസമാവുകയും ചെയ്തു. അതിനിടയ്ക്ക് നമ്പൂരി, യക്ഷി അവിടെ പോയ്‌ക്കളയാതെയിരിക്കാനായിട്ട്, യക്ഷിയെ ഒരു ഇരുമ്പുനാരായത്തിന്മേല്‍ ആവാഹിച്ച് ആ നാരായം. ഇല്ലത്തു നാലുകെട്ടിനകത്തു നടുമുറ്റത്തു തറയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

അങ്ങനെയിരിക്കുമ്പോള്‍ ഒരു മന്ത്രവാദത്തിനായി നമ്പൂരിക്ക് ഒരു ദൂരസ്ഥലത്തേക്ക് പോകേണ്ടത് അത്യാവശ്യമായിത്തീരുകയാല്‍ അദ്ദേഹം പോയി. ആ തരത്തിന് യക്ഷി അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങളുടെ അടുത്തുകൂടി നാലുകെട്ടിനകത്തു കടന്നു സ്ഥലമൊക്കെ ഒന്നു കാണുന്നതിനനുവദിക്കണമെന്ന് അപേക്ഷിച്ചു. അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ ആദ്യം കുറച്ചൊക്കെ വിരോധം പറഞ്ഞുവെങ്കിലും യക്ഷി വളരെ താഴ്മയോടുകൂടി നിര്‍ബന്ധപൂര്‍വ്വം വീണ്ടും വീണ്ടും അപേക്ഷിക്കുകയാല്‍ അകത്തു കടന്നു ക്ഷണത്തില്‍ എല്ലാമൊന്നു നോക്കിക്കണ്ടുകൊണ്ടു വേഗത്തില്‍ പുറത്തിറങ്ങിക്കൊള്ളുന്നതിന് ഒടുക്കമനുവദിച്ചു. ഉടനെ യക്ഷി നാലുകെട്ടിനകത്തു കടന്ന് ഓരോ സ്ഥലങ്ങള്‍ നോക്കിക്കണ്ടു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ എന്തോ ആവശ്യത്തിലേക്കായിട്ട് അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ക്ക് അടുക്കളയിലേക്ക് ഒന്നു പോകേണ്ടതായി വരികയാല്‍ അവര്‍ പോയി. അത്തരത്തിനു യക്ഷി നടുമുറ്റത്തിറങ്ങി നമ്പൂരി ജപിച്ചു തറച്ചിരുന്ന നാരായം ഊരിയെടുത്തു. അപ്പോള്‍ യക്ഷി ബന്ധനവിമുക്തയാവുകയാല്‍ പെട്ടെന്ന് അവിടെ നിന്നിറങ്ങി ആകാശമാര്‍ഗ്ഗേണ പോയ്‌ക്കളഞ്ഞു. അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ തിരിച്ചുവന്നപ്പോള്‍ ദാസിയെ അവിടെയെങ്ങും കാണായ്കയാല്‍ അവര്‍ വളരെ വ്യസനിച്ചു. നമ്പൂരി വരുമ്പോള്‍ ചോദിച്ചാല്‍ എന്താണ് പറയേണ്ടതെന്നുള്ള വിചാരമാണ് അവരെ സന്തപിപ്പിച്ചത്. അപ്രകാരം തന്നെ പിറ്റേദിവസം നമ്പൂരി മടങ്ങിവന്നപ്പോള്‍ “ദാസിയെവിടെ?” എന്നു ചോദിക്കുകയും, “എന്തോ ഇന്നലെ ഉച്ചയായപ്പോള്‍ മുതല്‍ അവളെ ഇവിടെ കാണുന്നില്ല” എന്നു അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ മറുപടി പറയുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ നമ്പൂരി നടുമുറ്റത്തിറങ്ങി നോക്കിയപ്പോള്‍ താന്‍ യക്ഷിയെ ആവാഹിച്ചു ജപിച്ചു തറച്ചിരുന്ന നാരായം അവിടെ കാണായ്കയാല്‍ “ആ ദാസി നാലുകെട്ടിനകത്തു കടന്നു, അല്ലേ?” എന്നു ചോദിച്ചു. സമ്മതിക്കാതെയിരിക്കാന്‍ നിവൃത്തിയില്ലായ്കയാല്‍ അന്തര്‍ജ്ജനങ്ങള്‍ പരമാര്‍ത്ഥമെല്ലാം സമ്മതിച്ചു പറഞ്ഞു.

ബന്ധനവിമുക്തയായ യക്ഷി യഥാപൂര്‍വ്വം കൃഷ്ണപുരത്തുതന്നെ ചെന്നെത്തുകയും അവിടെ വഴിയേ പോകുന്നവരേയും രാജ്യവാസികളേയും പൂര്‍വ്വാധികം ഉപദ്രവിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അതറിഞ്ഞപ്പോള്‍ രാജാവു പിന്നെയും വ്യസനാക്രാന്തനും ഭയവിഹ്വലനുമായിത്തീര്‍ന്നു. അപ്പോള്‍ ചില സേവന്മാര്‍ “ആ നമ്പൂരിക്ക് ഒന്നും കല്പിച്ച് കൊടുക്കാത്തതുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം പിന്നെയും യക്ഷിയെ ഇങ്ങോട്ടുതന്നെ വിട്ടത്. ഇനിയും അദ്ദേഹത്തെ വരുത്തി എന്തെങ്കിലും തക്കതായ സമ്മാനം കല്പിച്ചു കൊടുത്താല്‍ അദ്ദേഹം ഈ യക്ഷിയെ ബന്ധിച്ചു കൊണ്ടുപോയ്‌ക്കൊള്ളും. അദ്ദേഹമല്ലാതെ വേറെ ആരു വിചാരിച്ചാലും ഉഗ്രമൂര്‍ത്തിയായ ഈ യക്ഷിയെ ഇവിടെ നിന്ന് ഒഴിച്ചുവിടാന്‍ സാധിക്കുകയില്ലെന്നുള്ളത് ഇവിടെ അറിഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണല്ലോ” എന്നറിയിച്ചു. അതു ശരിയാണെന്നു തോന്നുകയാല്‍ രാജാവു തെക്കുംകൂര്‍ രാജാവിന്റെ പേര്‍ക്ക് പിന്നെയും എഴുത്തയച്ച് കുമാരമംഗലത്തു നമ്പൂരിയെ വരുത്തി യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവം പൂര്‍വ്വാധികമായി പിന്നെയും തുടങ്ങിയിരിക്കുന്ന വിവരം പറഞ്ഞു. യക്ഷി തന്റെ പിടിയില്‍ നിന്നു വിട്ടുപോയതിന്റെ കാരണം നമ്പൂരി അവിടെ അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള്‍ രാജാവ് “ആട്ടെ, ഇനിയെന്താണ് വേണ്ടത്? ഏതു വിധവും ഈ ഉപദ്രവം ഇവിടെ നിന്ന് മാറ്റണം. ഇനിയും ഇങ്ങോട്ട് വരികയുമരുത്. അതിനു തക്കവണ്ണം എന്തെങ്കിലും ചെയ്യണം. അത് അങ്ങ് വിചാരിച്ചാലല്ലാതെ സാധിക്കുകയില്ല. ഈ ഉപദ്രവം ഇവിടെ വരാതിരിക്കത്തക്കവണ്ണം ഒഴിപ്പിച്ചാല്‍ അതിലേക്ക് എന്ത് വേണമെങ്കിലും തരാന്‍ ഞാന്‍ തയ്യാറാണ് “ എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “പ്രതിഫലമൊന്നും കിട്ടാഞ്ഞിട്ടും മനഃപൂര്‍വ്വമായും ഞാന്‍ ഈ യക്ഷിയെ ഇങ്ങോട്ടു വിട്ടയച്ചതല്ലെന്നു മുന്‍പേ ഞാന്‍ അറിയിച്ചുവല്ലോ. ഞാന്‍ ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യത്തില്‍ പ്രതിഫലം ആഗ്രഹിക്കാറുമില്ല. ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും മനസ്സോടുകൂടി തന്നാല്‍ വേണ്ടെന്നുവയ്ക്കാറുമില്ല. അങ്ങനെയാണ് എന്റെ പതിവ്. ഏതെങ്കിലും യക്ഷിയെ ഞാനിനിയും ബന്ധിച്ചു കൊണ്ടു പോവുകയും ഇങ്ങോട്ടുവരാതിരിക്കത്ത വിധത്തില്‍ എവിടെയെങ്കിലും സ്ഥിരമായി ഇരുത്തുകയും ചെയ്യാം. പ്രതിഫലത്തിന്റെ കാര്യം തിരുമനസ്സുപോലെ?.. എന്നു വീണ്ടും അറിയിച്ചു. ഇതു കേട്ട് രാജാവ് ഏറ്റവും സന്തോഷത്തോടു കൂടി “എന്നാല്‍ അങ്ങനെയാവട്ടെ. നമ്പൂരി യക്ഷിയെ കൊണ്ടുപോയി എവിടെയെങ്കിലും സ്ഥിരമായി ഇരുത്തിക്കഴിഞ്ഞാലുടെനെ ഇവിടേ വരണം. ശേഷമെല്ലാം അപ്പോള്‍ പറഞ്ഞുകൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

ഇതു കേട്ടു നമ്പൂരി യക്ഷി പതിവായി നില്‍ക്കാറുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി. നമ്പൂരിയെ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടാല്‍ യക്ഷി മറഞ്ഞുകളഞ്ഞെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ച് അദ്ദേഹം വഴി വിട്ടു കാട്ടില്‍ക്കൂടിയാണ് പോയത്. അങ്ങനെ ചെന്ന് അദ്ദേഹം യക്ഷി നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തോടടുത്ത് ഒരു മരത്തിനു മറഞ്ഞുനിന്ന് കൊണ്ട് കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന നൂല്‍ച്ചരടെടുത്ത് യക്ഷിയെ നോക്കി ഒരു മന്ത്രം ജപിച്ച് മൂന്നു കെട്ടുകെട്ടി. അതോടുകൂടി യക്ഷിയെ ബന്ധിക്കുകയും കഴിഞ്ഞു. ഉടനെ അദ്ദേഹം വടക്കോട്ടു നടന്നു തുടങ്ങി. പിന്നാലെ യക്ഷിയും പോയി. ആ പ്രാവശ്യം യക്ഷി പോയത് നമ്പൂരിക്കല്ലാതെ മറ്റാര്‍ക്കും തന്നെ കാണ്മാന്‍ പാടില്ലാത്ത വിധത്തില്‍ ദേഹം മായയാല്‍ മറച്ചുകൊണ്ടാണ്.

ഇങ്ങനെ പോയി നമ്പൂരിയുടെ ഇല്ലത്തിനു സമീപത്തായപ്പോള്‍ യക്ഷി നമ്പൂരിയോട് “ഞാന്‍ ഒരിക്കല്‍ അങ്ങയെ ചതിച്ച് ഒളിച്ചോടിപ്പോയവളാണ്. എങ്കിലും അതു വിചാരിച്ച് എന്നെ ഉപദ്രവിക്കരുത്. ഇനി ഞാന്‍ അങ്ങയുടെ ഇഷ്ടം പോലെ താമസിച്ചുകൊള്ളാം. എങ്കിലും എന്നെ ദാസ്യവൃത്തിക്കു നിയമിക്കരുത്. അത് എനിക്ക് സങ്കടകരമാണ്” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ നമ്പൂരി “നീ ആരെയും ഉപദ്രവിക്കാതെ മര്യാദയോടുകൂടി ഇവിടെ താമസിച്ചുകൊള്ളാമെങ്കില്‍ നിന്നെ ഞാനെന്റെ പരദേവതയെപ്പോലെ വിചാരിച്ചു സബഹുമാനം ആദരിക്കുകയും ആചരിക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളാം; ഇനിയും നീ എന്തെങ്കിലും അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ ഞാന്‍ നിന്നെ അറുത്തു ഹോമിച്ചുകളയുമെന്നുള്ളതിനു സംശയമില്ല” എന്നും പറഞ്ഞു.

ഇല്ലത്തെത്തിയതിന്റെ ശേഷം നമ്പൂരി തല്‍ക്കാലം യക്ഷിയെ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ഒരു പാലവൃക്ഷത്തിന്മേല്‍ ഇരുത്തീട്ട് ഇല്ലത്തിന്റെ മുറ്റത്തുതന്നെ ചെറുതായിട്ട് ഒരു ശ്രീകോവില്‍ പണിയിക്കുകയും ഒരു വിഗ്രഹമുണ്ടാക്കിച്ചു യക്ഷിയെ ആ ബിംബത്തിങ്കലാവാഹിച്ച് ആ ശ്രീകോവിലില്‍ യഥാവിധി പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും അവിടെ പതിവായി നിവേദ്യം തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

ഇത്രയുമൊക്കെക്കഴിച്ചതിന്റെ ശേഷം നമ്പൂരി കായങ്കുളത്തു രാജസന്നിധിയിലെത്തി. ഉടനെ രാജാവ് കുമാരമംഗലത്തില്ലത്തുള്ളവര്‍ എന്നും അനുഭവിച്ചുകൊള്ളത്തക്കവണ്ണം ‘ചവറ’ എന്ന ദേശത്തുള്ള… വസ്തുക്കള്‍ കരമൊഴിവായിതന്നിരിക്കുന്നു എന്നൊരു നീട്ടെഴുതിച്ചു തുല്യം ചാര്‍ത്തി നമ്പൂരിയുടെ കയ്യില്‍ കൊടുത്തു. അതു കണ്ടപ്പോള്‍ നമ്പൂരിക്കുണ്ടായ സന്തോഷം സീമാതീതമായിരുന്നു എന്ന് പറയണമെന്നില്ലല്ലോ. അദ്ദേഹം അത്രയൊന്നും വിചാരിച്ചിരുന്നില്ല. നമ്പൂരി യാത്ര പറഞ്ഞുപോയ സമയത്തും രാജാവ് അദ്ദേഹത്തിന് അനേകം സമ്മാനങ്ങള്‍ കൊടുത്തു. എല്ലാം കൊണ്ടും നമ്പൂരി അത്യന്തം സന്തുഷ്ടനായി ഭവിച്ചു എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയല്ലോ.

പ്രതിഷ്ഠ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ആ യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവം ഇക്കാലം വരെ ആര്‍ക്കും ഉണ്ടായിട്ടില്ല. ആ യക്ഷി കുമാരമംഗലത്തു നമ്പൂരിയുടെ പരദേവതയുടെ നിലയില്‍ ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുന്നു. ആ ഇല്ലത്തുള്ളവര്‍ ആ യക്ഷിക്കു പതിവുള്ള നിവേദ്യം ഇപ്പോഴും മുടക്കം കൂടാതെ നടത്തിപ്പോരുന്നുമുണ്ട്.

യക്ഷിപ്പറമ്പത്തു യക്ഷിയെ സംഹരിച്ച ആളും പ്രസിദ്ധ മന്ത്രവാദിയുമായിരുന്ന ‘സൂര്യകാലടി’ ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലം കുമാരമംഗലത്തു നിന്ന് ഏകദേശം രണ്ടു നാഴിക പടിഞ്ഞാറ് ‘നട്ടാശ്ശേരി’ എന്ന ദേശത്താണ്. കാലടി ഭട്ടതിരിമാരും വളരെക്കാലം മുമ്പു മുതല്‍ക്കു തന്നെ വലിയ മന്ത്രവാദികളാണല്ലോ. അതിനാല്‍ ഈ രണ്ടില്ലക്കാരും(കുമാരമംഗലവും കാലടിയും) തമ്മില്‍ വലിയ കിടമത്സരവും ഉള്‍ത്തിരക്കും പണ്ടേ ഉണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അത് അകത്തല്ലാതെ പുറമേ ഭാവിക്കുകയും പറയുകയും രണ്ടു കൂട്ടരും പതിവില്ല. പുറമേ രണ്ടില്ലക്കാരും തമ്മില്‍ തമ്മില്‍ വളരെ നല്ല സ്നേഹഭാവത്തോടുകൂടിയാണ് കഴിഞ്ഞിരുന്നത്.

അങ്ങനെയിരുന്നപ്പോള്‍ കാലടി ഭട്ടതിരിയുടെ ഇല്ലത്ത് ഒരടിയന്തിരത്തിനു സ്നേഹമുറയ്ക്ക് ഭട്ടതിരി കുമാരമംഗലത്ത് നമ്പൂരിയെയും ക്ഷണിക്കുകയും നമ്പൂരി വരികയും ചെയ്തിരുന്നു. അടിയന്തിരം സംബന്ധിച്ചുള്ള സദ്യയും മറ്റും കഴിഞ്ഞു നേരം വൈകിയപ്പോള്‍ ഭട്ടതിരി നമ്പൂരിയോട് “ഇന്നു കാര്‍ത്തികയാണല്ലോ. കുമാരനല്ലൂരു വാരസ്സദ്യ കേമമാണ്. കുമാരമംഗലം പോകുന്നുണ്ടോ” എന്നു ചോദിച്ചു. അതിനുത്തരമായിട്ടു നമ്പൂരി “ഭട്ടതിരി പോകുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ ഞാനും പോരാം” എന്നു പറഞ്ഞു. “എന്നാല്‍ പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു ഭട്ടതിരിയും നമ്പൂരിയും കൂടി പുറപ്പെട്ടു.

കാലടിയില്ലത്തുനിന്നു കുറച്ചു പടിഞ്ഞാട്ടു ചെല്ലുമ്പോള്‍ അവിടെ മീനച്ചിലാറിന്റെ കൈവഴിയായ ഒരു ചെറിയ ആറുണ്ട്. ആ ആറിനു വിസ്താരമില്ലെങ്കിലും അത്യധികമായ അഗാധതയും അതികഠിനമായ ഒഴുക്കുമുണ്ട്. ആറു കടന്നിട്ടുവേണം കുമാരനല്ലൂര്‍ക്ക് പോകാന്‍ തോണി കൂടാതെ അവിടെ അക്കരെ കടക്കുന്ന കാര്യം അസാദ്ധ്യവുമായിരുന്നു. ഭട്ടതിരി കൂടെയുള്ളതുകൊണ്ട് അവിടെ തോണി കാണും എന്നു വിചാരിച്ചാണ് നമ്പൂരി കൂടെ പുറപ്പെട്ടത്. ഭട്ടതിരി നമ്പൂരിയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് പുറപ്പെട്ടത് അവിടെ വച്ച് അദ്ദേഹത്തെ ഇളിഭ്യനാക്കാമെന്നു കരുതിക്കൊണ്ടുമായിരുന്നു. നമ്പൂരിക്കു മന്ത്രവാദം കൂടാതെ വായുസ്തംഭം, ജലസ്തംഭം മുതലായ മോടിവിദ്യയും മറ്റും അറിഞ്ഞുകൂടാ എന്നായിരുന്നു ഭട്ടതിരിയുടെ വിചാരം. വാസ്തവത്തില്‍ നമ്പൂരി മോടിവിദ്യയില്‍ ഭട്ടതിരിയേക്കാള്‍ സമര്‍ത്ഥനായിരുന്നു. അതു ഭട്ടതിരി അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.

രണ്ടുപേരും കൂടി ആറ്റുകടവിലെത്തി. അപ്പോള്‍ അവിടെയെങ്ങും തോണി ഇല്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ഭട്ടതിരി നമ്പൂരിയോട് “ ഇവിടെ അക്കരെ കടക്കണമല്ലോ. അതിനെന്താ കൗശലം? ഞാന്‍ വല്ല വിധവും കടന്നുകൊള്ളാം. അങ്ങനെകടക്കാന്‍ കുമാരമംഗലം വിചാരിച്ചാല്‍ സാധിക്കുമെന്ന് തോന്നുന്നില്ല. അതിനാല്‍ തിരിയെ പോയ്‌ക്കോളൂ” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരി” ഭട്ടതിരി കടക്കുന്നതു കാണട്ടെ, പിന്നെ എന്റെ കാര്യം ഞാന്‍ തീര്‍ച്ചയാക്കികൊള്ളാം” എന്നു പറഞ്ഞു. ഉടനെ ഭട്ടതിരി അടുത്തുള്ള ഒരു വീട്ടില്‍ നിന്ന് ഒരു തൂശനില മുറിച്ചു വാങ്ങിച്ചു വെള്ളത്തിലിട്ട് അതില്‍ കയറി കൈകൊണ്ടു തുഴഞ്ഞ് അക്കരെ കടന്നു. ഉടനെ നമ്പൂരി ഒരു തുളസിയില പറിച്ചു വെള്ളത്തിലിട്ട് അതില്‍ കയറി തുഴഞ്ഞ് അക്കരയിറങ്ങി. അപ്പോള്‍ നമ്പൂരിയെ ഇളിഭ്യനാക്കണമെന്നു വിചാരിച്ച് ഭട്ടതിരി ഏറ്റവും ഇളിഭ്യനായി എന്നുള്ളതു വിശേഷിച്ചു പറയണമെന്നില്ലല്ലോ.

അദ്ധ്യായം 125
മണ്ടക്കാട്ടമ്മനും കൊടയും

മണ്ടക്കാട്ട് എന്ന സ്ഥലം തിരുവിതാംകൂര്‍ സംസ്ഥാനത്ത് ഇരണിയല്‍(ഇപ്പോള്‍ കല്‍ക്കുളം)താലൂക്കിന്റെ തെക്കേ അറ്റവും സമുദ്രതീരവുമാണ്. ഇവിടെ ഒരു ബ്രാഹ്മണാലയവും നാലഞ്ചു നായര്‍ ഗൃഹങ്ങളും ഏതാനും വാണിയന്മാരുടെ പാര്‍പ്പിടങ്ങളും പലതരക്കാരായ ഒട്ടുവളരെ മറ്റു ജാതിക്കാരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളും ഇവയുടെ ഇടയ്ക്ക് ഒരു അമ്മന്‍കോവിലും (ഭഗവതിക്ഷേത്രവും) ഒരു ശാസ്താംകോവിലും (ശാസ്താവിന്റെ അമ്പലവും) ഉണ്ട്.

ഇനി അവിടെ ഈ അമ്മന്‍കോവിലുണ്ടായത് എങ്ങനെയെന്നു പറയാം. ഇരണിയല്‍ മുതലായ പ്രദേശങ്ങളില്‍ കന്നുകാലികളെ മേയ്ക്കുന്നപുലയര്‍ രണ്ടുഭാഗമായി നിന്നു മദ്ധ്യഭാഗത്ത് ഒരു പനന്തേങ്ങയിട്ട് അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും അടിച്ചു കളിക്കുക ആ ദിക്കുകളില്‍ സാധാരണമാണ്. ഒരിക്കല്‍ അങ്ങനെ അടിച്ച ഒരു പനന്തേങ്ങ അവിടെ അടുത്തുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ചിതല്‍പ്പുറ്റിന്മേല്‍ ചെന്നു കൊള്ളുകയും പുറ്റു സ്വല്പം പൊട്ടുകയും ആ പൊട്ടിയ സ്ഥലത്തു നിന്നു രക്തം പ്രവഹിച്ചുതുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. കളിച്ചുകൊണ്ടു നിന്നിരുന്ന പുലയര്‍ ആ രക്തപ്രവാഹം കണ്ടു ഭയവിഹ്വലരായി ഉറക്കെ നിലവിളിച്ചു. ചിലര്‍ ബോധം കെട്ട് അവിടെത്തന്നെ വീഴുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴേക്കും ഈ വര്‍ത്തമാനം അറിഞ്ഞ് ആ സ്ഥലത്തിന്റെയും കന്നുകാലികളുടെയും ഉടമസ്ഥന്മാരും മറ്റനേകം ജനങ്ങളും താലൂക്കില്‍നിന്നു തഹശീല്‍ദാര്‍ മുതലായവരും ആ സ്ഥലത്തെത്തി. അപ്പോഴും പുറ്റില്‍നിന്നു രക്തം പ്രവഹിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയിരുന്നു. അപ്പോള്‍ അമ്മന്റെ ഒരു ഭൂതം ഒരു മനുഷ്യന്റെ ദേഹത്തിന്മേല്‍ ആവേശിച്ച് അയാള്‍ തുള്ളി. ഈ പുറ്റു സാക്ഷാല്‍ അമ്മന്റെ വിഗ്രഹമാണെന്നും അമ്മന്‍ വല്മീക (പുറ്റു) രൂപത്തില്‍ ഇവിടെ ആവിര്‍ഭവിച്ചിരിക്കുകയാണെന്നും ഈ പുറ്റ് ദേവി (ഭദ്രകാളി) തന്നെയെന്നു വിശ്വസിച്ചു പൂജിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ മനുഷ്യര്‍ക്കു സകലാഭിഷ്ടങ്ങളും സിദ്ധിക്കുമെന്നും ഈ ചിതല്‍പ്പുറ്റു പൊട്ടിയിരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തു ചന്ദനമരച്ചു തേച്ചു വിടവടച്ചാല്‍ രക്തപ്രവാഹം നില്‍ക്കുമെന്നും താന്‍ അമ്മന്റെ ഒരു ഭൂതമാണെന്നും പറഞ്ഞു. ഉടനെ തഹശീല്‍ദാരും മറ്റും കൂടി ഒരു നല്ല പ്രശ്നകാരനെ വരുത്തി പ്രശ്നംവെപ്പിച്ചു നോക്കിക്കുകയും ആ മനുഷ്യന്‍ തുള്ളിപ്പറഞ്ഞതെല്ലാം വാസ്തവമാണെന്നു പ്രശ്നകാരന്‍ വിധിക്കുകയും അപ്പോള്‍ ഈ പുറ്റും അമ്മന്‍തന്നെയാണെന്ന് എല്ലാവര്‍ക്കും വിശ്വാസമാവുകയും ചെയ്തു.

അനന്തരം ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടു രണ്ടുമൂന്നു തുലാം ചന്ദനമരച്ചു പുറ്റിന്റെ വിടവ് അടപ്പിക്കുകയും അപ്പോള്‍ രക്തപ്രവാഹം നില്‍ക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ അമ്മനു മുറയ്ക്കു പൂജയും തുടങ്ങിച്ചു. ഇപ്രകാരമാണ് മണ്ടക്കാട്ട് അമ്മന്റെ ആഗമം.

അമ്മന്റെ വിഗ്രഹമായ ആ പുറ്റു നനയാതെയിരിക്കുന്നതിനു അവിടെ അശുദ്ധിയും മറ്റും ബാധിക്കാതെയിരിക്കുന്നതിനുമായി സ്ഥലത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ തന്നെ തല്‌ക്കാലം ഓലമേച്ചിലായിട്ട് ഒരു മേല്ക്കൂരയുണ്ടാക്കിക്കുകയും ചുറ്റും വേലി കെട്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. പതിവായി പൂജയും മറ്റും തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അവിടെ അമ്മന്റെ ചൈതന്യം വര്‍ദ്ധിച്ചു തുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ജനങ്ങള്‍ അവിടെചെന്ന് അമ്മനെ വന്ദിക്കുകയും സേവിക്കുകയും ഓരോ കാര്യങ്ങള്‍ സാധിക്കുന്നതിനായി പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും വഴിപാടുകള്‍ കഴിക്കുകയും തുടങ്ങി. അങ്ങനെയായപ്പോള്‍ മണ്ടക്കാട്ട് അമ്മന്റെ അടുക്കല്‍ അപേക്ഷിച്ചാല്‍ സകല കാര്യങ്ങളും സാധിക്കുമെന്നൊരു വിശ്വാസം ജനങ്ങളുടെ മനസ്സില്‍ ദൃഢീഭവിച്ചു. മണ്ടക്കാട്ടമ്മന്‍ എന്നുള്ള പ്രസിദ്ധി ലോകത്തില്‍ സര്‍വത്ര പരക്കുകയും ചെയ്തു.അപ്പോള്‍ ദേവീദര്‍ശനത്തിനായും അവിടെ ഭജിക്കുന്നതിനായും വഴിപാടുകള്‍നടത്തുന്നതിനായും മറ്റും ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നും ജനങ്ങള്‍ അവിടെ വന്നുതുടങ്ങി. അപ്പോള്‍ ചൊവ്വാഴ്ച, വെള്ളിയാഴ്ച ഇങ്ങനെയുള്ള വിശേഷദിവസങ്ങളില്‍ അവിടെ കൂടുന്ന ജനങ്ങള്‍ക്കു സംഖ്യയില്ലാതെയായി. അതിനാല്‍ പണമായിട്ടും പണ്ടങ്ങളായിട്ടും മറ്റു സാധങ്ങളായിട്ടുമുള്ള നടവരവും അസാമാന്യമായി വര്‍ദ്ധിച്ചു. അവയെല്ലാം ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥന്‍ എടുക്കുകയും യഥേഷ്ടം ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യാമായിരുന്നതുകൊണ്ട് അയാള്‍ വലിയ ധനവാനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. അമ്മനു പതിവായി പൂജയും മറ്റും തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അമ്മന്റെ വിഗ്രഹം (പുറ്റു) ക്രമേണ വളര്‍ന്നു തുടങ്ങി. ഇപ്പോളത് ഒരു ചെറിയ പര്‍വ്വതം പോലെയായിട്ടുണ്ട്. അതിനിപ്പോള്‍ ഏകദേശം ഇരുപതടി പൊക്കവും നാല്പതടി ചുറ്റളവും അഗ്രഭാഗത്തു രണ്ടുമൂന്നു ശിഖരങ്ങളുമുണ്ട്. ആ കൊടുമുടികള്‍ അതിനൊരു ഭൂഷണമായിത്തന്നെ ശോഭിക്കുന്നു. ഇത്രയുമായിട്ടും അമ്മന്റെ വളര്‍ച്ച നിന്നിട്ടില്ല.

അമ്മന്‍ കോവിലിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശം സിദ്ധിച്ചിരുന്ന കുടുംബക്കാര്‍ നടവരവുകൊണ്ടും മറ്റും വലിയ ധനവാന്മാരായിത്തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ അവര്‍ക്കു പണം സമ്പാദിക്കുന്നതിലുള്ള ആഗ്രഹം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ദേവിയെക്കുറിച്ചുളള ഭക്തിയും ദേവീകാര്യങ്ങളിലുള്ള ശ്രദ്ധയും കുറയുകയും ചെയ്തു. നേരനീക്കം കൂടാതെ പൂജയും മറ്റും നടത്തിക്കണമെന്നുള്ള വിചാരം പോലും അവര്‍ക്കില്ലാതെയായി. അപ്പോളവിടെ സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു പ്രവേശിച്ച് അമ്മന്‍‌കോവിലും ആ സ്ഥലവും മറ്റും സര്‍ക്കാരില്‍ ചേര്‍ത്തു. അതിനെക്കുറിച്ച് ഉടമസ്ഥന്മാര്‍ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ സങ്കടമറിയിക്കുകയാല്‍ കല്പനപ്രകാരം അവര്‍ക്ക് ഏതാനും പണം കൊടുത്ത് അവരുടെ ഉടമസ്ഥാവകാശം സര്‍ക്കാരിലേക്ക് എഴുതി വാങ്ങി. അങ്ങനെ അമ്മന്‍‌കോവിലും അതിനോടു ചേര്‍ന്ന സഥലവുമെല്ലാം തിരുവിതംകൂറ് സര്‍ക്കാര്‍വകയായിത്തീര്‍ന്നു. പിന്നെ സര്‍ക്കാരില്‍നിന്നു കോവിലിലെ നിത്യനിദാനം, മാസവിശേഷം, ആട്ടവിശേഷം മുതലായവയ്ക്കെല്ലാം പതിവുകള്‍ നിശ്ചയിക്കുകയും അതു പ്രകാരം സകലതും ശരിയായി നടത്തിത്തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

പൂജയും മറ്റും ശരിയായി നടത്തിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അവിടെ അമ്മന്റെ ശക്തിയും ചൈതന്യവും പൂര്‍വ്വാധികം വര്‍ദ്ധിച്ചു. ദേവിക്കു ‘ഭയങ്കരി’ എന്നുളള നാമം യഥാര്‍ത്ഥമായിത്തീര്‍ന്നു. നട്ടുച്ച സമയത്തുപോലും ഭയം നിമിത്തം ജനങ്ങളവിടെ പോകാതായി. അപ്പോള്‍ ദേവിയുടെ ശക്തി കുറയുന്നതിനായി പതിവായിട്ടുള്ള പൂജ കുരുക്കള്‍ എന്ന ജാതിക്കാര്‍ നടത്തുന്നതിനും ബ്രാഹ്മണരുടെ പൂജ വിശേഷദിവസങ്ങളില്‍ മാത്രം മതിയെന്നും നിശ്ചയിച്ചു. അങ്ങനെ നടത്തിത്തുടങ്ങിയപ്പോള്‍ അമ്മന്റെ ശക്തി കുറഞ്ഞു യഥാപൂര്‍വ്വം പാകത്തിലായി. അതിനാല്‍ ഇപ്പോഴും അങ്ങനെ തന്നെ നടന്നുവരുന്നു.

ഇനി കൊടയെക്കുറിച്ചു പറയാം. ‘മണ്ടക്കാട്ടുകൊട’ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മണ്ടക്കാട്ടമ്മന്റെ പരിവാരങ്ങളായ ഭൂതപ്രേതപിശാചാദികള്‍ക്ക് ആടും കോഴിയും വെട്ടി ബലി കൊടുക്കുകയാണ്. ദേവി വസൂരിവിത്തു തന്റെ പരിവാരങ്ങളില്‍ കൊടുക്കുകയും അവര്‍ കൊണ്ടുപോയി ജനങ്ങളുടെ മേല്‍ വിതയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നും അങ്ങനെയാണ് ജനങ്ങള്‍ക്ക് വസൂരി അല്ലെങ്കില്‍ മസൂരി ഉണ്ടാകുന്നതെന്നും ദേവിയുടെ പരിവാരങ്ങള്‍ക്കു ബലി കൊടുത്തു പ്രസാദിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാല്‍ ആ ദീനം ഉണ്ടാവുകയില്ലെന്നും ഈ പരിവാരങ്ങളെ പ്രസാദിപ്പിക്കുന്നത് ദേവിക്കും സന്തോഷകരമാണെന്നുമാണ് ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം.

അമ്മന്‍‌കോവിലില്‍ പ്രധാന ദിവസം ചൊവ്വാഴ്ചയാണ് വിശേഷിച്ചു മാസംതോറും ഒടുവിലത്തെ ചൊവ്വാഴ്ച അതിപ്രധാനമാണ്. അതിനാല്‍ ചൊവാഴ്ചതോറുമാണ് അവിടെ ദര്‍ശനത്തിനും വഴിപാടുകള്‍ നടത്താനുമായി ജനങ്ങള്‍ വന്നുകൂടുന്നത്. എല്ലാ ചൊവ്വാഴ്ചയ്ക്കും അവിടെ സ്ത്രീകളും പുരുഷന്മാരുമായി അഞ്ഞൂറില്‍ കുറയാത്ത ജനങ്ങള്‍ കൂടുന്നുണ്ട്. ഒടുവിലത്തെ ചൊവ്വാഴ്ച കൂടുന്ന ജനങ്ങളുടെ സംഖ്യ ആയിരത്തില്‍ ഒട്ടും കുറവായിരിക്കയില്ല. ഒടുവിലത്തെ ചൊവ്വാഴ്ചതോറും അവിടെ അമ്മനെ എഴുന്നള്ളിക്കുകയും പതിവാണ്. അതൊരു പതിവടിയന്തിരമാകയാല്‍ അതിനു വലിയഘോഷമൊന്നുമില്ല. ചെറിയ ശ്രീകോവില്‍ പോലെ അല്ലെങ്കില്‍ പഴുക്കാമണ്ഡപം പോലെ ഒരു വാഹനം കെട്ടിയുണ്ടാക്കി അലങ്കരിച്ച് അതില്‍ ദേവിയുടെ പരിശൂലം വെച്ചാണ് എഴുന്നള്ളിക്കുന്നത്. ശ്രീകോവില്‍ പോലെ കെട്ടിയുണ്ടാക്കുന്ന വാഹനത്തിന്‍ അവിടെ പറയുന്ന പേര്‍ ’ചപ്രം’ എന്നാണ്. ചൊവ്വാഴ്ചയ്ക്ക് അവിടെ കൂടുന്ന ജനങ്ങള്‍ അരി വീതിച്ചെടുത്തു കഞ്ഞിവെച്ചു പാവങ്ങള്‍ക്കു കൊടുക്കുകയും പതിവാണ്. അതും ദേവീപ്രസാദകരമായ ഒരു വഴിപാടാണ്. ഇങ്ങനെ കഞ്ഞി കൊടുക്കുന്നതിനു മാസംതോറും ഏകദേശം മുപ്പതു നാല്പതു പറ അരിയോളം വേണ്ടിവരും. ഇതുകൊണ്ട് അവിടെ കൂടുന്ന അഗതികളും കുറച്ചൊന്നുമല്ലെന്നു സ്പഷ്ടമാകുന്നുണ്ടല്ലോ.

കൊട കുംഭമാസത്തെ ഒടുവിലത്തെ ചൊവ്വാഴ്ച നടത്തണമെന്നാണ് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ അന്ന് ഏകാദശിയാണെങ്കില്‍ കൊട അതിന്റെ മുമ്പിലത്തെ ചൊവ്വാഴ്ച്ചയായിരിക്കും. കൊടയുടെ പത്തു ദിവസം മുമ്പ് വരുന്ന ഞായറാഴ്ച കൊടിയേറി പത്തു ദിവസത്തെ ഉത്സവവും അതിനിടയ്ക്കു വരുന്ന വെള്ളിയാഴ്ച ദിവസം ‘വലിയ പഴുക്ക’ എന്നൊരു അടിയന്തരവും പതിവുണ്ട്. ഒട്ടുവളരെ മലരും പഴവും അട, വട, അപ്പം, തിരളി മുതലായവയുണ്ടാക്കി നടയില്‍ കൊണ്ടുചെന്നു കൂട്ടുന്നതിനാണ് ‘വലിയ പടുക്ക’ എന്നു പറയുന്നത്. ഇതും ദേവിയുടെ പരിവാരങ്ങള്‍ പ്രസാദിക്കാനായി ചെയ്യുന്നതാണ്. കൊടയുടെ ദിവസമറിഞ്ഞു ദൂരസ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നുകൂടെ ജനങ്ങള്‍ വന്നു ചേരേണ്ടതാകകൊണ്ട് കൊട, കൊടിയേറ്റ്, വലിയ പടുക്ക ഇവയുടെ ദിവസങ്ങള്‍ രണ്ടുമൂന്നു മാസം മുമ്പേ നോക്കിയറിഞ്ഞ് ‘ഇരുമ്പിലി ആശാന്‍’ എന്ന സ്ഥാനി താലൂക്കിലേക്ക് എഴുതിയയയ്ക്കുകയും അതു തഹശീല്‍ദാര്‍ എഴുതിയയച്ചു സര്‍ക്കാര്‍ ഗസറ്റില്‍ ചേര്‍ത്തു പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തുകയും പതിവാണ്. ഗസറ്റുകളിലെ പരസ്യം കണ്ടു കൊടിയേറ്റു മുതല്‍ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ നിന്നും ജനങ്ങള്‍ മണ്ടക്കാട്ടു വന്നുകൂടിത്തുടങ്ങും. എങ്കിലും കൊല്ലത്തു നിന്നാണ് അധികമാളുകള്‍ അവിടെ വന്നു കൂടുന്നത്. അതിനാല്‍ ഏതു ദിക്കില്‍നിന്നു വരുന്നവരേയും ആ ദിക്കുകാര്‍ പറയുന്നതു ‘കൊല്ലത്തുകാര്‍’ എന്നാണ്‍‌. കൊല്ലത്തുകാര്‍ വന്നു തുടങ്ങി, കൊല്ലത്തുകാര്‍ പോയിത്തുടങ്ങി എന്നു പറയുക അവിടെ സാധാരണമാണ്. കൊടയ്ക്കായി മണ്ടക്കാട്ടു വന്നു കൂടുന്നത് അധികവും താഴ്ന്ന ജാതിക്കാരാണ്. ഉയര്‍ന്ന ജാതിക്കാരായ ഹിന്ദുക്കള്‍ വളരെ ചുരുക്കമായിട്ടേ വരാറുള്ളൂ. അടുത്ത ദേശക്കാരില്‍ അധികം അവിടെ കൂടുന്നതു കുളച്ചല്‍ ചെട്ടികളും കീഴ്ക്കര കൃഷ്ണന്‍‌വകക്കാരെന്നു പറയപ്പെടുന്ന ജാതിക്കാരുമാണ്. ഇവരൊക്കെ വരുന്നതു പല തരത്തിലുളള ആടുകളേയും കോഴികളേയും കൊണ്ടാണ്. അവര്‍ക്ക് ആടുകളേയും കോഴികളേയും വെട്ടി വധിച്ചുതുടങ്ങുക പതിവായിരുന്നു. കൊടിയേറ്റു മുതല്‍ കൊടദിവസം കഴിയുന്നതുവരെ ആ ദേശത്തെല്ലാം സദാ ആടുകളുടെയും കോഴികളുടെയും മരണവേദനയോടെയുളള രോദനം കേട്ടിരുന്നു. കരുണാനിധിയായ സേതുലക്ഷ്മീഭായി സി. ഐ. മഹാരാജ്ഞി തിരുമനസ്സിലെ റീജന്‍സി ഭരണകാലത്തുണ്ടായ ജീവകാരുണ്യസംയുക്തമായ കല്പന നിമിത്തം ഇപ്പോള്‍ അവിടെ അതു നിശ്ശേഷം നിന്നുപോയിരിക്കുന്നു. എന്നാല്‍ കൊട സംബന്ധിച്ചുള്ള മറ്റു ചടങ്ങുകള്‍ക്കും ഉത്സവം, വലിയ പടുക്ക മുതലായവയ്ക്കും യാതൊരു കുറവും വ്യത്യാസവും വന്നിട്ടില്ല. അവയെല്ലാം യഥാപൂര്‍വ്വം ഇപ്പോഴും നടന്നുവരുന്നുണ്ട്.

മുമ്പു മണ്ടക്കാട്ടമ്മനു മീനമാസത്തില്‍ ഭരണിനാള്‍ തൂക്കം എന്നൊരു വഴിപാടു പതിവുണ്ടായിരുന്നു. അത് ഏറ്റവും ഭയങ്കരവും ആപല്‌ക്കരവുമായിരുന്നതിനാല്‍ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ക്കു മുമ്പ് അതും സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു നിര്‍ത്തലാക്കി. ഇതൊന്നുകൊണ്ടും അവിടെ അമ്മന്റെ ചൈതന്യവും ശക്തിയും കുറഞ്ഞിട്ടില്ല. അവ ഇപ്പോഴും വര്‍ദ്ധിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെയാണിരിക്കുന്നത്.

മണ്ടക്കാട്ട് അമ്മന്‍‌കോവില്‍ സര്‍ക്കാര്‍ വകയായതില്‍പ്പിന്നെ അവിടെ വളരെ പരിഷ്ക്കാരം വന്നിട്ടുണ്ട്. കോവിലിന്റെ മേച്ചില്‍ ഓലയായിരുന്നതു മാറ്റി ഓടാക്കി. കോവിലിന്റെ ചുറ്റുമുള്ള തിരുമുറ്റത്തിനു വിസ്താരം വളരെ വര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചു. കോവിലിന്റെ ദര്‍ശനം വടക്കോട്ടാകയാല്‍ ആ വശത്തു നല്ലതായിട്ട് ഒരു കളിത്തട്ടുണ്ടാക്കിച്ചു. മാറിയുള്ള ശാസ്താങ്കോവിലിന്റെ ജീര്‍ണ്ണോദ്ധാരണം കഴിപ്പിച്ചു. അവിടെയിപ്പോഴും അടുത്തെങ്ങും ഉയര്‍ന്ന ജാതിക്കാരായ ഹിന്ദുക്കളുടെ വാസമില്ലെന്നുള്ള ദോഷം മാത്രമേ ഉള്ളൂ. കാലക്രമേണ ആ ദോഷവും നീങ്ങിപ്പോകുമായിരിക്കാം.

കടുത്ത വേനല്‍ക്കാലമാകുമ്പോള്‍ (മീനം, മേടം ഈ മാസങ്ങളില്‍) അമ്മന്റെ വിഗ്രഹം (ആ ചിതല്‍പ്പുറ്റ്) ചില ഭാഗങ്ങളില്‍ പൊട്ടി വിടവുണ്ടാവുക പതിവാണ്. ദേവിയുടെ പരിവാരങ്ങള്‍ വസൂരിവിത്തു കൊണ്ടുപോയി മനുഷ്യരുടെ ദേഹത്തില്‍ വിതച്ചുകഴിഞ്ഞിട്ടു മിച്ചം വരുന്നത് അക്കാലത്ത് തിരികെ കൊണ്ടു ചെന്നു ദേവിയ ഏല്പിക്കും അതു വാങ്ങി ദേവി തന്റെ ദേഹത്തിലാക്കി സൂക്ഷിക്കും അതുകൊണ്ടാണ് ദേവിയുടെ ദേഹത്തില്‍ ഈ പൊട്ടലുണ്ടാകുന്നതെന്നാണ് ഭക്തജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം. ഇങ്ങനെ പൊട്ടലുണ്ടായാല്‍ ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ടു ചന്ദനമരപ്പിച്ചു തേപ്പിച്ച് ആ വിടവുകളടയ്ക്കുക പതിവാണ്. ഇതിനു മുപ്പതു നാല്പതു തുലാം ചന്ദനം വേണ്ടിവരും. ആ വിടവുകള്‍ ഇങ്ങനെ അടയ്ക്കാതെയിരുന്നാല്‍ വസൂരിവിത്തു തന്നെ പൊട്ടി പുറത്തേക്കു തെറിച്ചു സര്‍വത്ര വ്യാപിക്കും . വേനല്‍ക്കാലങ്ങളില്‍ ചിലപ്പോള്‍ ദക്ഷിണതിരുവിതാം കൂറില്‍ വസൂരി കലശല്‍ കൂട്ടുന്നത് ഈ വിടവുകളടയ്ക്കാന്‍ താമസിച്ചിട്ടാണത്രേ. ഇങ്ങനെ മണ്ടക്കാട്ടമ്മന്റെ കഥകള്‍ ഇനിയും വളരെപ്പറയാനുണ്ട്. ഇപ്പോഴത്തെ പുതിയ പരിഷ്ക്കാരികള്‍ക്ക് ഈ വകയിലൊന്നും വിശ്വാസമില്ലാത്തതിനാല്‍ ഇനി അധികം വിസ്തരിക്കുന്നില്ല.

അദ്ധ്യായം 126
തിരുവട്ടാറ്റാദികേശവന്‍

മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് കൊല്ലം 921-ല്‍ ആണല്ലോ കായങ്കുളം രാജ്യം പിടിച്ചടക്കി തിരുവിതാംകൂറില്‍ ചേര്‍ത്തത്. അക്കാലത്തു കായങ്കുളം ലായത്തില്‍ സകല ശുഭലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞ ഒരു കുട്ടിക്കൊമ്പനാനയുണ്ടായിരുന്നു. ആ അനയെക്കണ്ടിട്ടു തിരുമനസ്സിലേക്ക് അത്യന്തം കൗതുകം തോന്നുകയാല്‍ അതിനെ തിരുവനന്തപുരത്തു കൊണ്ടുപോയി അവിടെയുള്ള ലായത്തില്‍ താമസിപ്പിച്ചു. അതിനെ വേണ്ടതുപോലെ സൂക്ഷിക്കുകയും രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനായി ‘അഴകപ്പാപിള്ള’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിരുന്ന ഒരു നാഞ്ചിനാട്ടു(നാഞ്ഞിനാട്ടു)പിള്ളയെ പാപ്പാനായി കല്പിച്ചു നിശ്ചയിച്ചു നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ആനക്കാരനും ആനയും സമപ്രായക്കാരായിരുന്നു. രണ്ടുപേര്‍ക്കും അന്ന് ഇരുപത്തഞ്ചു വയസ്സേ പ്രായമുണ്ടായിരുന്നുള്ളു. ‌‌‌ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തിരുവിതാംകൂര്‍ രാജ്യം ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമിക്കു തൃപ്പടിദാനമായി വെച്ചൊഴിയുന്നതിനുമുമ്പ് ഒരിക്കല്‍ സ്വാമി ദര്‍ശനാര്‍ത്ഥം തിരുവട്ടാറ്റേക്ക് എഴുന്നള്ളുകയുണ്ടായി. അന്ന് ഈ കുട്ടിയാനയേയും കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു സ്വാമിദര്‍ശനാനന്തരം ഈ ആനയെ അവിടെ നടയ്ക്കിരുത്തുകയും “ആദികേശവാ” എന്നു വിളിക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ആന അതു സമ്മതിച്ചതായി തല കുലുക്കുകയും ഒരനുസരണ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയുമുണ്ടായി. അതുകൊണ്ടു മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആ പേരുതന്നെയാണ് ആ ആനയ്ക്ക് വിളിച്ചത്. ആ ആനയാണ് പിന്നീട് ‘തിരുവട്ടാറ്റാദികേശവന്‍’ എന്നു പ്രസിദ്ധനായിത്തീര്‍ന്നതും. ‌‌‌ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ആനയെ ഇരുത്തുകയും മറ്റും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം അഴകപ്പാപിള്ളയെ തിരുമുമ്പാകെ വരുത്തി “ആദികേശവനെ എല്ലാ മാസത്തിലും പതിനഞ്ചാം തീയതിതോറും തിരുവന്തപുരത്തു കൊണ്ടുവരണം. നമുക്ക് ഇവനെ മാസത്തിലൊരിക്കലെങ്കിലും കാണാതെയിരിക്കാന്‍ വയ്യ. ഇവിടെ ക്ഷേത്രത്തില്‍ പതിഞ്ചാം തീയതി ഇവനെക്കൊണ്ടു വല്ല കാര്യവുമുണ്ടെങ്കില്‍ അതു കഴിഞ്ഞാലുടനെ കൊണ്ടുവരണം. അങ്ങനെ ദിവസമാറ്റം വരുമ്പോള്‍ ആ വിവരം നമ്മെ മുന്‍കൂട്ടി അറിയിക്കുകയും വേണം” എന്നു കല്‍പിക്കുകയും അഴകപ്പാപിള്ള അതിനെ സാദരം സമ്മതിക്കുകയും അപ്രകാരം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ദിവസന്തോറും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു മൂന്നു മണിക്കു മുമ്പേ പള്ളിക്കുറുപ്പുണരുകയും ഉടനെ കാലും മുഖവും മറ്റും ശുദ്ധമാക്കി ചില നാമങ്ങള്‍ ജപിച്ചുകൊണ്ടു കൊട്ടാരത്തിനകത്തുലാത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും പതിവായിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആദികേശവനെ തിരുവന്തപുരത്തു കൊണ്ടുചെല്ലുന്നതും പതിഞ്ചാം തീയതി തോരും വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു മൂന്നുമണിക്കായിരിക്കണമെന്നും അവിടെ കൊണ്ടുചെന്നാല്‍ അവനെ കൊട്ടാരത്തിന്റെ മുറ്റത്ത് ഇന്ന സ്ഥലത്തു നിര്‍ത്തിക്കൊള്ളണമെന്നും പ്രത്യേകം കല്‍പിച്ചിരുന്നതിനാല്‍ അഴകപ്പാപിള്ള അങ്ങനെയൊക്കെയാണ് ചെയ്തിരുന്നത്. പതിനഞ്ചാം തീയതിതോറും പള്ളിക്കുറുപ്പുണര്‍ന്നാല്‍ ആദ്യം തൃക്കണ്‍ പാര്‍ക്കുന്നത് ആദികേശവനെ വേണമെന്നു തിരുമനസ്സിലേക്കു നിര്‍ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അങ്ങനെ പ്രത്യേകം കല്‍പിച്ചിരുന്നത്. ‌‌‌ ആദികേശവന്‍ സകല ശുഭലക്ഷണങ്ങളും തികഞ്ഞ ഒരാനയായിരുന്നു എന്നു മുമ്പു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ. അതുകൊണ്ടായിരുന്നിരിക്കാം അവനെ മാസത്തിലൊരിക്കലെങ്കിലും കണികാണണമെന്നു തിരുമനസ്സിലേക്കു നിര്‍ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നത്. കേശവന്റെ രണ്ടു കൊമ്പുകളും ഒരുപോലെ കൂര്‍ത്തു വളഞ്ഞവയും നല്ല ഭംഗിയുള്ളവയുമായിരുന്നു. അവയുടെ രണ്ടു വശങ്ങളിലും സൂക്ഷിച്ചു നോക്കിയാല്‍ കാണാവുന്ന വിധത്തില്‍ ഓരോ രേഖകളുണ്ടായിരുന്നു. അവ കണ്ടാല്‍ അവന്റെ കൊമ്പുകളുടെ കീഴ്‌വശത്ത് അവയെപോലെതന്നെ രണ്ടു കൊമ്പുകള്‍ കൂടി ഉണ്ടാക്കിവെച്ചു ചേര്‍ത്തിണക്കിയിരിക്കയാണെന്നു തോന്നുമായിരിരുന്നു. അതിനാല്‍ ആദികേശവന്‍ ഒരു നാല്‌ക്കൊമ്പനാനയാണെന്നുകൂടി ജനങ്ങള്‍ പറഞ്ഞിരുന്നു. കേശവന്റെ പിന്‍വശത്തുനിന്നു നോക്കിയാല്‍ മൂന്നുകോലില്‍(ഒമ്പതടിയില്‍(അധികം))പൊക്കമില്ലെന്നു തോന്നുമായിരുന്നു. എങ്കിലും അവന്റെ മുമ്പില്‍നിന്നു നോക്കിയാല്‍ അവന് അഞ്ചു കോലില്‍(പതിഞ്ചടിയില്‍)കുറയാതെ ഉയരമുണ്ടെന്നും ആര്‍ക്കും തോന്നുമായിരുന്നു. അവന്റെ തലയെടുപ്പും തലക്കട്ടിയും മസ്തകത്തിന്റെ വിരിവും തുമ്പിക്കൈയിന്റെ മുഴുപ്പും ചെവികളുടെ വലിപ്പവും ഉടലിന്റെ തഴപ്പും നീളവും കഴുത്തിന്റെ വണ്ണവും കഴുത്തിനു താഴെ തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന താടയുടെ ഇറക്കവും മറ്റും കണ്ടാല്‍ ഇവനെപ്പോലെ ഭംഗിയുള്ള ഒരാന മറ്റെങ്ങുമില്ലെന്നും ഇനിയുണ്ടാവുന്നകാര്യം അസാധ്യമാണെന്നും ആര്‍ക്കും തോന്നുമായിരുന്നു. ആദികേശവന്റെ കാലുകളുടെ വണ്ണവും അസാമാന്യമായിരുന്നു. അവന്റെ കാലടികളുടെ ചുറ്റളവ് നാല്പത്തെട്ട് അംഗുലം ഉണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടു കാലുകളുടെ വണ്ണം ഏകദേശം ഊഹിക്കാമല്ലോ. എന്തിനു വളരെ പറയുന്നു? “ആകപ്പാടെ ഒരാനച്ചന്തം” എന്നുള്ളത് ആദികേശവനെ സംബന്ധിച്ചു നല്ല ശരിയായിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവനെ അസാമാന്യമായ ദേഹപുഷ്ടി മാത്രമല്ല ഉണ്ടായിരുന്നത്. അതിനു തക്കവണ്ണമുള്ള കായബലവുമുണ്ടായിരുന്നു. ബുദ്ധിശക്തിയും അങ്ങനെതന്നെ. കേശവന്‍ പിടിച്ചുവെയ്ക്കുന്ന തടിയും മറ്റും വേറെ നാലാനകള്‍കൂടി പിടിച്ചാല്‍ ഇളക്കാന്‍പോലും കഴിയുമായിരുന്നില്ല. അപ്രകാരം ഏതെങ്കിലും ഒരു കാര്യം അഴകപ്പാപിള്ള മനസ്സില്‍ വിചാരിക്കുമ്പോഴേക്കും കേശവന്‍ ചെയ്തുകഴിയും മറ്റുള്ള പാപ്പാന്മാരേപ്പോലെ വടിയെടുക്കുക എന്നുള്ള കാര്യം അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്ക് ഒരിക്കലും വേണ്ടിവന്നിട്ടില്ല. അഴകപ്പാപിള്ള കേശവന്റെ പാപ്പാനായിത്തീര്‍ന്നതിനു ശേഷം കുറച്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും അവര്‍ തമ്മില്‍ നിസ്തുലങ്ങളായ സ്നേഹവിശ്വാസങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിത്തീര്‍ന്നു. അതിന് അവര്‍ക്ക് ആജീവനാന്തം സ്വല്‍പംപോലും വ്യത്യാസം വരികയും ചെയ്തിരുന്നില്ല. ‌‌‌ രണ്ടുമൂന്നു പ്രാവശ്യം തിരുവന്തപുരത്തു പോയി മുഖം കാണിച്ച് വന്നപ്പോഴേക്കും കേശവന് അങ്ങോട്ടു പോകേണ്ടുന്ന ദിവസവും പോകാനുള്ള വഴിയും അവിടേയെത്തേണ്ടുന്ന സമയവും അവിടെച്ചെന്നാല്‍ നില്‍ക്കേണ്ടുന്ന സ്ഥലവും മറ്റും നല്ല നിശ്ചയമായി. വെളുപ്പാന്‍കാലത്തു മൂന്നു മണിക്ക് അവിടെയെത്തിയാലുടനെ അഴകപ്പാപിള്ള കേശവനെ നിശ്ചിതസ്ഥലത്തു നിര്‍ത്തിയിട്ടു മാറി മറഞ്ഞു നില്ക്കും തിരുമനസ്സിലേക്ക് ആദ്യം കേശവനെത്തന്നെ തൃക്കണ്‍പാര്‍ക്കണമെന്നു നിര്‍ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നുവലോ. അതുകൊണ്ടാണ് അയാള്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തിരുന്നത്. അഴകപ്പാപിള്ള മാറി നിന്നാലുടനെ കേശവന്‍ ഭക്തിദ്യോതകമായി ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കും. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് പുറത്തേക്കെഴുന്നള്ളും. അപ്പോള്‍ കേശവനു കൊടുക്കാനുള്ള പഴക്കുലകള്‍, ശര്‍ക്കര, നാളികേരം, കരിമ്പ് മുതലായവയെല്ലാം അവിടെ തയ്യാറാക്കി വച്ചിരിക്കും. അവയില്‍ ചിലതു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടുതന്നെ തൃക്കൈകൊണ്ട് എടുത്ത് കേശവനു കൊടുക്കുകയും അവ കേശവന്‍ സാദരം വാങ്ങി തിന്നുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ ഏതാനും ചിലതു തിന്നു കഴിയുമ്പോള്‍ എല്ലാമെടുത്തു കൊടുക്കുന്ന കാര്യം തിരുമനസ്സിലേക്കു ബുദ്ധിമുട്ടായിത്തീര്‍ന്നെങ്കിലോ എന്നു വിചാരിച്ചു കേശവന്‍ സ്വല്പം പിന്നോക്കം മാറി നില്‍ക്കും. അതു കാണുമ്പോള്‍ കുശാഗ്രബുദ്ധിയായിരുന്ന തിരുമനസ്സിലേക്ക് കേശവന്റെ അഭിപ്രായം മനസ്സിലാകും. ഉടനെ “എന്നാല്‍ എല്ലാമെടുത്തു തിന്നുകൊള്ളുക” എന്നു കല്പിക്കുകയും കേശവന്‍ എല്ലാമെടുത്ത് തിന്നുകയും ചെയ്യും. കേശവന്‍ എല്ലാം തിന്നുകഴിയുമ്പോള്‍ അഴകപ്പാപിള്ളയും കേശവന്റെ അടുക്കലെത്തും. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് രണ്ടു മുണ്ടും അഞ്ചു രൂപയും അയാള്‍ക്കും കല്പിച്ചു കൊടുക്കും. അതും കഴിഞ്ഞാല്‍ കേശവന്‍ മുന്‍‌കാലുകള്‍ രണ്ടും മടക്കി മുട്ടുകള്‍ കുത്തി തിരുമനസ്സിലെ തൃപ്പാദസന്നിധിയില്‍ കുമ്പിട്ടു യാത്രയറിയിക്കുന്നതായി ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കും. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാലാവട്ടെ, അടുത്ത മാസത്തിലും വരണം” എന്നു കല്പിക്കുകയും കേശവന്‍ അതും സമ്മതിച്ച ഭാവത്തില്‍ തലകുലുക്കിക്കൊണ്ട് നാലഞ്ചടി പിന്നോക്കം നടന്നു മാറീട്ടു തിരിഞ്ഞു നടന്നുപോവുകയും ചെയ്യും. ഇപ്രകാരമൊക്കെയായിരുന്നു കേശവന്റെ പതിവുകള്‍.

‌‌‌അങ്ങനെ ഏതാനും കൊല്ലങ്ങള്‍ കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം ഒരിക്കല്‍ തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു പോകാനുള്ള ദിവസമടുത്തപ്പോള്‍ അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്കും ദേഹത്തിനു നല്ല സുഖമില്ലായിരുന്നു. അതിനാല്‍ അയാള്‍ കേശവന്റെയടുക്കല്‍ ചെന്ന്‌ അവന്റെ തുമ്പിക്കൈ പിടിച്ചു തലോടിക്കൊണ്ട് “കുട്ടാ! കേശവാ! നാളെയാണല്ലോ തിരുവനന്തപുരത്തേക്കു പോകേണ്ടത്. എനിക്കു ദേഹത്തിനു തീരെ സുഖമില്ലാതെയുമിരിക്കുന്നു. നിശ്ചിത ദിവസം അവിടെ ചെല്ലാഞ്ഞാല്‍ തിരുമനസ്സിലേക്ക് ഒട്ടും സുഖമാവുകയില്ല. അതിനാല്‍ ഇത്തവണ എന്റെ കുട്ടന്‍ തനിച്ചു പോയിവരണം. അങ്ങോട്ടു പോകാനുള്ള വഴിയും അവിടെ ചെന്നാലുള്ള പതിവുകളും മറ്റും നിനക്കു നിശ്ചയമുണ്ടല്ലോ” എന്നു പറഞ്ഞു. കേശവന്‍ അതു കേട്ടു സമ്മതിച്ചു തല കുലുക്കുകയും അടുത്ത ദിവസം അവന്‍ തനിച്ചു പോയി തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി പതിവുപോലെ മുഖം കാണിക്കുകയും മറ്റും കഴിച്ചു മടങ്ങി വരികയും ചെയ്തു. ‌‌‌ ഇങ്ങനെയിരിക്കെ കൊല്ലം 933-ആമാണ്ടു മിഥുനമാസത്തില്‍ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടു നീങ്ങി. ആ വര്‍ത്തമാനം ഉടനെ കേരളത്തിലെന്നല്ല വിദേശങ്ങളില്‍പ്പോലും എല്ലാവരും അറിഞ്ഞു. എങ്കിലും അതറിഞ്ഞാല്‍ ആദികേശവനു ദുസ്സഹമായ ദുഃഖമുണ്ടാകുമെന്നു വിചാരിച്ച് അഴകപ്പാപിള്ള തല്‍ക്കാലം അവനെ അതറിയിച്ചില്ല. എന്നാല്‍ അധികം താമസിയാതെ അവനത് അറിയേണ്ടതായി വരികയും ചെയ്തു.

‌‌‌അടുത്ത മാസത്തിലും അഴകപ്പാപിള്ള പതിവുപോലെ പതിനഞ്ചാം തീയതി വെളുപ്പാന്‍‌കാ ലത്തു മൂന്നു മണിക്കു കേശവനേയുംകൊണ്ട് തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി. അവനെ പതിവു സ്ഥലത്തു നിര്‍ത്തുകയും കേശവന്‍ പതിവുപോലെ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് മൂന്നു മണിക്ക് പള്ളിക്കുറുപ്പുണരാറില്ല. നാലുമണിക്കാണ് അവിടുന്നു പള്ളിക്കുറുപ്പുണരുക പതിവ്. എന്നാല്‍ കേശവന്‍ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ചപ്പോള്‍ നല്ല പള്ളിക്കുറുപ്പായിരിന്നു. ആ ശബ്ദം കേട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു വല്ലാതെ ഞെട്ടിയുണരുകയും അതെന്തു ശബ്ദമാണു കേട്ടത്? ഒരാനയുടെ ശബ്ദം പോലെയാണല്ലോ കേട്ടത്. ഈ അസമയത്ത് അനാവശ്യമായി ഇവിടെ ആനയെ കൊണ്ടുവന്നതാരാണ്? അതിനെ അവിടെനിന്നും ക്ഷണത്തില്‍ കൊണ്ടുപോകട്ടെ” എന്നു കോപത്തോടുകൂടി ഉച്ചത്തില്‍ കല്പിക്കുകയും ചെയ്തു. മുമ്പൊരിക്കലുമുണ്ടായിട്ടില്ലാത്ത വിധത്തിലുള്ള ആ കല്പന കേട്ടു കേശവന്‍ വല്ലാതെ പരിഭ്രമിച്ച് അഴകപ്പാപിള്ളയെ താങ്ങിയെടുത്തു തലയില്‍ വച്ചുകൊണ്ട് അവിടെനിന്ന് ഒരോട്ടം വച്ചുകൊടുത്തു. നെയ്യാറ്റിന്‍‌കര ചെന്നിട്ടേ അവന്‍ നില്‍ക്കുകയോ തിരിഞ്ഞു നോക്കുകയോ ചെയ്തുള്ളു. അവിടെയെത്തി അഴകപ്പാപിള്ളയെ താഴെയിറക്കി നിര്‍ത്തിയപ്പോള്‍ അയാള്‍ “എന്റെ കേശവാ! നിന്റെ പരിഭ്രമം സ്വല്പമധികമായപ്പോയി. നമ്മുടെ തമ്പുരാനല്ലാ ആ കല്പിച്ചത്. നമ്മുടെ തമ്പുരാന്‍ കഴിഞ്ഞ മാസത്തില്‍ നാടുനീങ്ങിപ്പോയി. ആ കല്പിച്ചത് ഇപ്പോള്‍ നാടു വാഴുന്ന രാമവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടാണ്. അവിടേക്കു നിന്റെ പതിവൊന്നും നിശ്ചയമില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. “നമ്മുടെ തമ്പുരാന്‍ നാടുനീങ്ങിപ്പോയി” എന്നു കേട്ടപ്പോള്‍ കേശവന്‍ അത്യന്തം സങ്കടത്തോടുകൂടി കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ഉറക്കെ മൂന്നു നിലവിളിച്ചിട്ട് പിന്നെയും കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടു നിന്നു. അപ്പോള്‍ അഴകപ്പാപിള്ള “ഇപ്പോള്‍ നാടുവാഴുന്ന തമ്പുരാനും നമ്മുടെ തമ്പുരാന്‍‌തന്നെയാണ്. പരിചയം വരുമ്പോള്‍ ഈ തമ്പുരാനും മറ്റേ തമ്പുരാനെപ്പോലെ നിന്നെക്കുറിച്ചു വിചാരിച്ചു തുടങ്ങും. അതുകൊണ്ട് നമുക്ക് ഇന്നുതന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തു ചെന്ന് മുഖം കാണിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. അഴകപ്പാപിള്ള ഈ പറഞ്ഞത് കേശവന്‍ കേട്ടതായി ഭാവിക്കപോലും ചെയ്തില്ല. അഴകപ്പാപിള്ളയുടെ വാക്കിനെ കേശവന്‍ അതിനുമുമ്പൊരിക്കലും ആദരിക്കാതെയിരുന്നിട്ടില്ല.

കേശവന്‍ തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന് ഓടിപ്പോയതിന്റെ ശേഷം നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ ചില സേവന്മാര്‍ തിരുമനസ്സിലെ സന്നിധിയില്‍ ചെന്ന്, “നാടു നീങ്ങിപ്പോയ മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഒരാനയെ തിരുവാട്ടാറ്റു നടയ്ക്കിരുത്തുകയും ആ ആനയ്ക്ക് ആദികേശവന്‍ എന്നു കല്പിച്ചു പേരു വിളിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ആ ആനയെ കല്പനപ്രകാരം എല്ലാ മാസങ്ങളിലും പതിനഞ്ചാം തീയതി തോറും വെളുപ്പാന്‍‌കാലത്തു മൂന്നു മണിക്ക് ഇവിടെ കൊണ്ടു വരികയും ഇവിടെയെത്തിയാലുടനെ കേശവന്‍ താന്‍ വന്നിരിക്കുന്നു എന്നറിയിക്കുന്നതിനായി ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും അതു കേട്ടാലുടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു പുറത്തെഴുന്നള്ളി കേശവന്‍ പഴക്കുലകളും ശര്‍ക്കരയും നാളികേരവും കരിമ്പും മറ്റും തൃക്കൈകൊണ്ടുതന്നെ എടുത്തു കൊടുക്കുകയും കേശവന്‍ അവയെ വാങ്ങിത്തിന്നുകയും പതിവായിരുന്നു. ആ പതിവനുസരിച്ച് ഇവിടെ കൊണ്ടുവരപ്പെട്ട കേശവന്റെ ശബ്ദമാണ് ഇന്നു വെളുപ്പാന്‍‌കാലത്ത് ഇവിടെ കേള്‍ക്കപ്പെട്ടത്. പതിവുപോലെയല്ലാതെ കോപത്തോടുകൂടി ഉറക്കെ അരുളിച്ചെയ്തതു കേട്ട് കേശവന്‍ ഭയപ്പെട്ട് അപ്പോള്‍ത്തന്നെ ഇവിടെനിന്ന് ഓടിപ്പോയി. മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവ് തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് നാടുനീങ്ങിപ്പോയി എന്നുള്ള കഥ കേശവന്‍ അറിഞ്ഞിരിക്കയില്ല” എന്നറിയിച്ചു. അതു കേട്ടിട്ടു തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ കേശവനെ ക്ഷണത്തില്‍ വരുത്തണം” എന്നു കല്പിക്കുകയും ചില ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ ഉടനേ ഓടിപ്പോയി നെയ്യാറ്റിന്‍‌കരച്ചെന്നു കല്പനയുടെ വിവരം അഴകപ്പാപിള്ളയെ ഗ്രഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അഴകപ്പാപിള്ള വിവരമൊക്കെ പറഞ്ഞുനോക്കീട്ടും കേശവന് ഒരിളക്കമുണ്ടായില്ല. അതിനാല്‍ ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ മടങ്ങിച്ചെന്ന് ആ വിവരം തിരുമനസ്സിലെ അടുക്കല്‍ അറിയിച്ചു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അടുത്ത ദിവസം കല്പിച്ച് ആളുകളെ അയച്ചു. അന്നും ഫലമുണ്ടായില്ല. അങ്ങനെ ആറും ദിവസം കഴിഞ്ഞു. ഏഴാം ദിവസം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “കേശവന്‍ ഇങ്ങോട്ടു വരികയില്ലെങ്കില്‍ ഞാനങ്ങോട്ടു വരാം. അങ്ങനെയായാലും എനിക്കു കേശവനെ കാണണം” എന്നു കല്പിച്ചയച്ചു. തിരുമനസ്സിലെ ആളുകള്‍ നെയ്യാറ്റിന്‍‌കരയെത്തി ആ കല്പിച്ച വിവരം പറഞ്ഞപ്പോള്‍ അഴകപ്പാപിള്ള കേശവനോട് “കല്പിച്ചയച്ചതു കേട്ടില്ലേ? നീയങ്ങോട്ടു ചെല്ലാതെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് ഇങ്ങോട്ടെഴുന്നള്ളാനിടയാകുന്നതു കഷ്ടമാണ്. നമുക്ക് ഇന്നുതന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തെത്തി മുഖം കാണിക്കണം” എന്നു പറഞ്ഞു. കേശവന്‍ അതു കേട്ടിട്ടു സമ്മതിച്ചു തല കുലുക്കുകയും ഒരു അനുസരണ ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉടനെ അഴകപ്പാപിള്ള “എന്നാല്‍ പോകാം” എന്നു പറഞ്ഞു നടന്നു തുടങ്ങി. പിന്നാലെ കേശവനും പോയി. കേശവനു ക്ഷീണംകൊണ്ടു നടക്കാന്‍ വളരെ പ്രയാസമുണ്ടായിരുന്നു. മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു നാടുനീങ്ങിയെന്നു കേട്ട ദിവസം മുതല്‍ അന്നുവരെ ആറു ദിവസം കേശവന്‍ കുറേശ്ശെ വെള്ളം കുടിച്ചതല്ലാതെ യാതൊന്നും തിന്നിരുന്നില്ല. ആ ആറു ദിവസവും നെയ്യാറ്റിന്‍കരക്കാരില്‍ പലരും കേശവനു പഴക്കുലകളും മറ്റും ധാരാളം കൊണ്ടുചെന്നു കൊടുത്തിരുന്നു. എങ്കിലും അവന്‍ അവയിലൊന്നും തൊടുകപോലും ചെയ്തിരുന്നില്ല. പിന്നെ അവനു ക്ഷീണം വന്നത് ഒരത്ഭുതമല്ലല്ലോ. കേശവന്‍ ഒന്നും തിന്നാതെയിരുന്നതുകൊണ്ട് അഴകപ്പാ പിള്ളയും സാമാന്യം പോലെ ഭക്ഷണം കഴിച്ചിരുന്നില്ല. എങ്കിലും അവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരുവിധം നടന്ന് അന്നുതന്നെ തിരുവനന്തപുരത്തു തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പാകെ എത്തി. അവിടെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു മാര്‍ത്താണ്ഡവര്‍മ്മ മഹാരാജാവു തിരുമനസ്സിലെപ്പോലെതന്നെ കേശവനു കൊടുക്കുന്നതിനായി പഴക്കുലകളും മറ്റും ധാരാളം ശേഖരിച്ചു വച്ചിരുന്നു. തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു തൃക്കൈകൊണ്ട് അവയില്‍ ചിലതെടുത്തു കേശവന്റെ നേരെ നീട്ടി. കേശവന്‍ അവയിലൊന്നും വാങ്ങാതെ സ്വല്പം പിന്നോക്കം മാറി നിന്നു. അപ്പോള്‍ അഴകപ്പാപിള്ള “കേശവന്‍ നനഞ്ഞിട്ട് ഇന്ന് ഏഴു ദിവസമായി. നനയാതെ തിരുമേനിയെ തൊടുന്നതു വിഹിതമല്ലല്ലോ എന്നു വിചാരിച്ചാണ് അവന്‍ പിന്മാറിയത്” എന്നറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “എന്നാല്‍ കേശവനെ ക്ഷണത്തില്‍ കൊണ്ടുപോയി നനച്ചു കൊണ്ടുവരണം” എന്നു കല്പിക്കുകയും അഴകപ്പാപിള്ള കേശവനെ ഉടനെ കരമനയാറ്റില്‍ കൊണ്ടുപോയി നനച്ചുകൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. പിന്നെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ടു കല്പിച്ചു കൊടുത്ത പഴക്കുലകള്‍ മുതലായവയെല്ലാം കേശവന്‍ സാദരം മേടിച്ചു തിന്നു. എങ്കിലും അതും കണ്ണീരൊലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടും ദുഃഖഭാവത്തോടുകൂടിയുമായിരുന്നു. കേശവന്‍ അവയെല്ലാം തിന്നു കഴിഞ്ഞതിന്റെ ശേഷം തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്ക് പതിവുള്ള മുണ്ടും പണവും അയാള്‍ക്കും കല്പിച്ചു കൊടുത്തു. ഉടനെ കേശവന്‍ മുന്‍‌കാലുകള്‍ രണ്ടും മടക്കി മുട്ടുകുത്തി തിരുമനസ്സിലെ തിരുമുമ്പില്‍ കുമ്പിടുകയും എഴുന്നേറ്റു നിന്നുകൊണ്ട് ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോഴും അഴകപ്പാപിള്ള “കേശവന്‍ യാത്ര അറിയിക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. ഇങ്ങനെയാണ് അവന്റെ പതിവ്” എന്നു തിരുമനസ്സറിയിച്ചു. ഉടനെ തിരുമനസ്സുകൊണ്ട് “കേശവന്‍ മുന്‍പതിവുപോലെ മാസംതോറും ഇവിടെ വരണം. എന്നാലതു വെളുപ്പാന്‍ കാലത്തു മൂന്നുമണിക്കു വേണമെന്നില്ല. നാലുമണിക്കായാല്‍ മതി” എന്നു കല്പിക്കുകയും അതു സമ്മതിച്ചതായി കേശവന്‍ തലകുലുക്കുകയും ഒരു ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും അഴകപ്പാപിള്ളയോടുകൂടി അപ്പോള്‍ത്തന്നെ അവിടുന്നു പോവുകയും അന്നു രാത്രിയില്‍ത്തന്നെ തിരുവട്ടാറ്റ് എത്തുകയും ചെയ്തു. ‌‌‌ ആദികേശവനെ അമ്പാരിക്കോ എഴുന്നള്ളത്തിനോ ഉപയോഗിക്കുമ്പോള്‍ അവന്റെ കഴുത്തില്‍ക്കെട്ടുന്നതു മൂന്നിഴകള്‍ (വരികള്‍) ഉള്ള ഒരു മണിമാലയാണ് പതിവ്. ആ ഓരോ വരികളിലും മുപ്പത്താറു മണികള്‍ വീതവും ആ മുപ്പത്താറു മണികള്‍ക്കും കൂടി രണ്ടര തുലാം കനവുമുണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോള്‍ മൂന്നു വരികള്‍ക്കുംകൂടി ഏഴരത്തുലാം വരുമല്ലോ. ആ മണിമാല കേശവന്റെ കഴുത്തില്‍ വരുമ്പോള്‍ അവന്റെ തല ഒന്നുകൂടി ഉയരും. അപ്പോള്‍ അവന്റെ ഭംഗിയും കാന്തിയും ഇരട്ടിക്കുകയും ചെയ്യും.

‌‌‌മറ്റുള്ള ആനകള്‍ക്കു പിടിച്ചിളക്കാന്‍പോലും വയ്യാതെകണ്ടുള്ള വലിയ തടികള്‍ കേശവനെക്കൊണ്ടു പിടിപ്പിച്ച് ഉദ്ദിഷ്ടസ്ഥലത്ത് ആക്കിച്ചു കൊടുക്കണമെന്നു പലരും അഴകപ്പാപിള്ളയോട് ആവശ്യപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നാല്‍ തടിയുടെ വലിപ്പവും പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോകാനുള്ള ദൂരവും അറിഞ്ഞാല്‍ അഴകപ്പാപിള്ള അവനോട് ഇതിന് ഇത്ര പണം ആദികേശവസ്വാമിക്ക് നട്യ്ക്കു വെയ്ക്കുകയും ഇത്ര പണം തനിക്കു തരികയും കേശവനു തിന്നാന്‍ ഇന്നിന്ന സാധനങ്ങള്‍ ഇത്രയിത്ര വീതം കൊടുക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നു പറയും. തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ അവയെല്ലാം സമ്മതിച്ചാല്‍ അഴകപ്പാപിള്ള കേശവനോട് “കേശവാ! ഈ മനുഷ്യന്‍ ഒരു തടി പിടിച്ചു വെച്ചു കൊടുക്കണമെന്നു പറയുന്നു. ആ തടിക്ക് ഇത്ര വണ്ണവും ഇത്ര നീളവുമുണ്ട്. അതു പിടിച്ച് ഇത്ര നാഴിക ദൂരം കൊണ്ടുപോകണം. അതിന് ആദികേശവസ്വാമിക്ക് ഇത്ര പണം നടയ്ക്കു വെയ്ക്കുകയും എനിക്ക് ഇത്ര പണവും നിനക്ക് തിന്നാന്‍ ഇന്നിന്ന സാധനങ്ങള്‍ ഇത്രയിത്ര വീതവും തരികയും ചെയ്യാമെന്ന് ഈ മനുഷ്യന്‍ സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനാല്‍ എന്റെ കുട്ടന്‍ ചെന്ന് ആ തടിപിടിച്ചുവെച്ചു കൊടുക്കണം” എന്നു പറയും. അഴകപ്പാപിള്ള കൂടെ ചെല്ലണമെന്നും മറ്റുമില്ല. വഴികാണിച്ചുകൊടുക്കാന്‍ ആരെങ്കിലും ഒരാള്‍ ചെന്നാല്‍ മതി. കേശവന്‍ അറിയുന്ന സ്ഥലമാണെങ്കില്‍ അതും വേണമെന്നില്ല. ഇന്ന സ്ഥലത്തു കിടക്കുന്ന തടി പിടിച്ച് ഇന്ന സ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചുകൊടുക്കണമെന്ന് അഴകപ്പാപിള്ള പറയുകമാത്രം ചെയ്താല്‍ മതി. എന്നാല്‍ തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ നെറികേടു പറയുകയോ പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയോ ചെയ്താല്‍ കേശവന്റെ വിധം മാറും. സ്ഥലത്തു ചെന്നു നോക്കുമ്പോള്‍ തടിയുടെ വണ്ണമോ നീളമോ പറഞ്ഞിരുന്നതിലധികമുണ്ടെന്നു കണ്ടാല്‍ കേശവന്‍ അതു തൊടുകപോലും ചെയ്യാതെ മടങ്ങിപ്പോരും. അപ്രകാരംതന്നെ തടി പിടിച്ചുകൊണ്ടു പോയാല്‍ വഴിയുടെ ദൂരം പറഞ്ഞിരുന്നതിലധികമായാല്‍ കേശവന്‍ ആ തടി തിരികെ പിടിച്ച് അതു മുമ്പു കിടന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്നു രണ്ടോ നാലോ നാഴികകൂടി ദൂരത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വേറെ ഒരാനയ്ക്കും പിടിച്ചെടുക്കാന്‍ സാധിക്കാത്ത വിധം ദുര്‍ഘടമായ ഒരു സ്ഥലത്താക്കും. അങ്ങനെയൊക്കെയായിരുന്നു കേശവന്റെ പതിവ്. അങ്ങനെ കൊണ്ടുചെന്നിടുന്ന തടി പിന്നെ അഴകപ്പാപിള്ള പറഞ്ഞാലും കേശവന്‍ തൊടുകപോലും ചെയ്യുകയില്ല. അഥവാ ആ തടി കേശവന്‍ പിന്നെ പിടിക്കണമെങ്കില്‍ തടിയുടെ ഉടമസ്ഥന്‍ വ്യാജം പറഞ്ഞതിന്റെ പ്രായശ്ചിത്തമായി ധാരാളം ശര്‍ക്കരയും നെയ്യും നാളികേരവും കദളിപ്പഴവും ചേര്‍ത്ത് ഒരു പന്തിരുന്നാഴി പായസം വെയ്പിച്ച് ആദികേശവസ്വാമിക്കു നിവേദിപ്പിച്ചിട്ട് അതും മുമ്പു സമ്മതിച്ചിരുന്ന സാധനങ്ങളും കേശവനും പണം അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്കും കൊടുക്കുകയും ആദികേശവസ്വാമിക്കുള്ള പണം നട്യ്ക്കുവെയ്ക്കുകയും ചെയ്താല്‍ കേശവന്‍ ചെന്ന് ആ തടി പിടിച്ച് ഉദ്ദിഷ്ടസ്ഥലത്തു കൊണ്ടുചെന്നു വെച്ചു കൊടുക്കും. അങ്ങനെയല്ലാതെ കൌശലമൊന്നും കേശവനോട് പറ്റിയിരുന്നില്ല.

‌‌‌കേശവനും അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്കും എണ്‍പത്തഞ്ചു വയസ്സു തികയുന്നതുവരെ ഇപ്രകാരമെല്ലാം നടന്നിരുന്നു. അതിനുശേഷം അഴക്പ്പാപിള്ളയ്ക്കു ക്ഷീണംകൊണ്ട് എഴുന്നേറ്റു നടക്കാന്‍ പോലും വയ്യാതെയായി. എങ്കിലും കേശവന് അത്രയും ക്ഷീണം ബാധിച്ചില്ല. അതിനാല്‍ കേശവനെക്കൊണ്ടു ക്ഷേത്രത്തില്‍ ആവശ്യമുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍ പാപ്പാനോടുകൂടാതെതന്നെ കേശവന്‍ തനിച്ചു പോയി അടിയന്തിരങ്ങള്‍ യഥാക്രമം നടത്തിപ്പോന്നിരുന്നു. കേശവനെ നടയ്ക്കിരുത്തിയതിന്റെ ശേഷം കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേയ്ക്കും ആ ക്ഷേത്രത്തിലെ ചട്ടവട്ടങ്ങളെല്ലാം അവനു നല്ല നിശ്ചയമായി. അതിനാല്‍ പാപ്പാന്‍ കൂടെയില്ലെങ്കിലും കാര്യങ്ങള്‍ക്കു കുഴപ്പമില്ലായിരുന്നു. ‌‌‌ അഴകപ്പാപിള്ള ക്ഷീണാധിക്യം നിമിത്തം കിടപ്പിലായതിന്റെ ശേഷം അധിക ദിവസം കഷ്ടപ്പെട്ടില്ല. നാലഞ്ചു ദിവസം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഒരു ദിവസം വെളുപ്പാന്‍ കാലത്ത് ആ ഭാഗ്യവാന്‍ അനായാസേന ചരമഗതിയെ പ്രാപിച്ചു. അപ്പോള്‍ ആ വീട്ടില്‍ അയാളുടെ ഭാര്യയുടെയും മക്കളുടെയും കരച്ചിലും പിഴിച്ചിലുമൊക്കെയുണ്ടായി. അതു കേട്ടു കേശവന്‍ കാര്യം മനസ്സിലാക്കിക്കൊണ്ടു മുറ്റത്തുനിന്നു പതുക്കെ നടന്നു പറമ്പില്‍ ചെന്നു കിടന്നു. മാത്രനേരം കഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ അവന്റെ കഥയും കഴിഞ്ഞു. അതുകൊണ്ടു കേശവനും ഭാഗ്യവാനായിരുന്നു എന്നുതന്നെ വിചാരിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. നേരം വെളുത്തപ്പോള്‍ കേശവന്‍ ചരിഞ്ഞു എന്നും അഴകപ്പാപിള്ള മരിച്ചു എന്നും ഉള്ള വര്‍ത്തമാനം ആ ദിക്കിലൊക്കെ പ്രസിദ്ധമായി. ഉടനെ സര്‍ക്കാറുദ്യോഗസ്ഥന്മാരും മറ്റനേകം ജനങ്ങളും അവിടെ വന്നു കൂടുകയും അഴകപ്പാപിള്ളയുടെ സംസ്കാരകര്‍മ്മം യഥാവിധി നടത്തിക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ശേഷം ആ പറമ്പില്‍ത്തന്നെ ഒരു വലിയ കുഴി കുഴിച്ച് കേശവന്റെ മൃതശരീരം അതിലിട്ടു മൂടിക്കുകയും ചെയ്തു. അഴകപ്പാപിള്ളയുടേ പരിചയം സിദ്ധിച്ചതിന്റെ ശേഷം തനിക്ക് ഇനി മറ്റൊരു പാപ്പാനുണ്ടാകാനിടയാകരുതെന്നുള്ള വിചാരം കേശവനു സാമാന്യത്തിലധികമുണ്ടായിരുന്നു. അപ്രകാരം തന്നെ കേശവന്റെ കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടു മറ്റൊരാനയുടെ പാപ്പാനാകാനിടയാകരുതെന്നുള്ള വിചാരം അഴകപ്പാപിള്ളയ്ക്കുമുണ്ടായിരുന്നു. ആ ഭാഗ്യവാന്മാര്‍ വിചാരിച്ചിരുന്നതുപോലെതന്നെ അവരുടെ കാലം കഴിഞ്ഞുകൂടി. വളരെക്കാലം ആദികേശവസ്വാമിയെ സേവിച്ചുകൊണ്ടു തല്‍‌സന്നിധിയില്‍ത്തന്നെ താമസിച്ചിരുന്ന അവര്‍ക്ക് അങ്ങനെയല്ലാതെ വരാനിടയില്ലല്ലോ.