യേശുവിനു മുൻപു് പത്താം ശതാബ്ദത്തിൽ ഇസ്രായേലിലെ രാജാവായിരുന്ന സോളമൻ (Solomon) വലിയ വിദ്വാനും ബുദ്ധിമാനും ആയിരുന്നുപോലും. ആ മതത്തെ സാധൂകരിക്കുന്നതിനായി ഒന്നും കണ്ടില്ല. Proverbs, Ecclesiastes, Song of Songs ഇവ മൂന്നും സോളമന്റെ രചനകളായി കരുതിപ്പോരുന്നു. ഈ മൂന്നു കൃതികളും ഉപരിതലസ്പർശികളാണു്. ഡേവിഡ് രാജാവിന്റെ വെപ്പാട്ടിയായിരുന്ന അബഷശീനെ തനിക്കുവേണമെന്നു പറഞ്ഞ ചേട്ടൻ അഡനീജയെ കൊന്നുകളഞ്ഞ ഭയങ്കരനായിരുന്നു ഈ വിദ്വാൻ (Kings 2: 19–25). വധം നടത്തിയവനെ വിദ്വാനെന്നു വിളിക്കാൻ പ്രയാസം.

“ഞങ്ങൾക്കൊരു കൊച്ചനുജത്തിയുണ്ടു്. അവളുടെ മുലകൾ ഇപ്പോഴും ചെറുതാണു്. പ്രേമിച്ചുകൊണ്ടു് ഒരു യുവാവു് വരുമ്പോൾ അവൾക്കുവേണ്ടി ഞങ്ങൾക്കെന്തു ചെയ്യാൻ കഴിയും? അവളൊരു ഭിത്തിയാണെങ്കിൽ ഞങ്ങൾ അവൾക്കായി ഒരു വെള്ളിഗോപുരം നിർമ്മിക്കും. അവൾ വാതിലാണെങ്കിൽ ദേവദാരുവിന്റെ പലകകൊണ്ടു് ഞങ്ങൾ അവളെ രക്ഷിക്കും.” (Song of Songs—Sixth Song) എന്നെഴുതിയ സോളമൻ കവിയാണോ? വിദ്വാനാണോ? ഈ വരികളിലെ മറഞ്ഞ അത്യുക്തി ബുദ്ധിയുടെ സന്തതിയുമല്ല. ഈശ്വരനും ആളുകളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണു് ഈ ഗാനങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നതെന്നു് ജൂതന്മാരും. ക്രിസ്തുവും പള്ളിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണു് ഇതു് ചിത്രീകരിക്കുന്നതെന്നു് ക്രിസ്ത്യാനികളും പറയുന്നു. രാധയുടെ ഉപരിസുരതത്തെ വർണ്ണിക്കുന്ന ഗീതഗോവിന്ദം ജീവാത്മാവിന്റെയും പരമാത്മാവിന്റെയും ബന്ധത്തെ സ്ഫുടീകരിക്കുന്നു എന്നു് ഹിന്ദുക്കൾ പറയുന്നതുപോലെയാണിതു്. ജയദേവ കവിയുടേയും Song of Songs എഴുതിയ ആളിന്റെയും അടിച്ചമർത്തിയ വികാരം മാത്രമാണു് ഈ കൃതികളിൽ കാണുന്നതു്. അതിരിക്കട്ടെ. കവിതയിൽ അത്യുക്തിയും സ്ഥൂലീകരണവുമൊക്കെ ആകാമെങ്കിലും അവയ്ക്ക് ഒരു പരിധി കല്പിച്ചിട്ടുണ്ടു്. ആ പരിധി ലംഘിക്കുമ്പോൾ രചയിതാവിനോടു് പുച്ഛം തോന്നും. സഹോദരന്മാർ സഹോദരിയുടെ മുലകൾ ചെറുതാണെന്നും അവൾ ഭിത്തിയാണെന്നും വാതിലാണെന്നും കരുതുന്നു. ഭിത്തി വാതിൽ ഈ സങ്കല്പത്തിലടങ്ങിയ സ്ഥൂലീകരണമാണു് പുച്ഛത്തിനു ഹേതു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷുകാരോടു് ഇതു സംബന്ധിച്ചുള്ള പുച്ഛം ഒരിക്കലും നമുക്കു തോന്നുകയില്ലെന്നാണു് റവ:എം. എ. തോമസ് പറയുന്നതു്. അദ്ദേഹം മലയാളമനോരമയുടെ ആഴ്ചപ്പതിപ്പിൽ എഴുതുന്ന ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകളിൽ എസ്. രാധാകൃഷ്ണന്റെ ഒരു പ്രഭാഷണത്തെക്കുറിച്ചു പറയുന്നുണ്ടു്. (എല്ലാവരും ഡോക്ടർമാരായി നടക്കുന്ന ഇക്കാലത്തു് രാധാകൃഷ്ണനെ ഡോക്ടർ എന്നു വിളിക്കാതിരിക്കുന്നതാണു ഭംഗി.) പ്രഭാഷണം കേൾക്കാൻ ചെന്ന ആളുകളുടെ സംഖ്യയെക്കുറിച്ചു പറയേണ്ടി വന്നപ്പോൾ “ഹാൾ നിറഞ്ഞിരുന്നു” എന്നു് റവറന്റ് തോമസ് ആരോടോ പറഞ്ഞു. അതുകേട്ട ഒരു ഇംഗ്ലീഷുകാരൻ ’ഹാൾ മിക്കവാറും നിറഞ്ഞിരുന്നു’ എന്നു തിരുത്തി. അതായിരുന്നു ശരി. ഇംഗ്ലീഷുകാരൻ ഒരിക്കലും അത്യുക്തി നടത്തുകയില്ല എന്ന തീരുമാനത്തിൽ ലേഖകൻ എത്തുന്നു. ഈ സാമാന്യവൽക്കരണത്തിൽ തെറ്റില്ല. ഇംഗ്ലീഷുകാരൻ എഴുതുന്ന സാഹിത്യനിരൂപണങ്ങൾ നോക്കുക. സമനില തെറ്റിയ ഒരു വാക്കെങ്കിലും ആ നിരൂപണങ്ങളിൽ കാണുകയില്ല. നമ്മുടെ ആളുകൾക്ക് അത്യുക്തിയിൽ അഭിരമിക്കാനാണു് കൗതുകം. അതിശയോക്തി നിർവഹിക്കൂ: സ്ഥൂലീകരണം നടത്തൂ. വാദങ്ങൾ ശക്തിഹീനങ്ങളാകും. അത്യുക്തി നടത്തുന്നവൻ അപരിഷ്കൃതനാണെന്നു വിവേകമുള്ളവർ കരുതും.

പ്രോവിഡന്റ് ഫണ്ടിൽ നിന്നു കടമെടുത്ത ഒരു വലിയ തുക പോക്കറ്റിൽ വച്ചുകൊണ്ടു് ഞാൻ സിറ്റി ബസ്സിൽ കയറി. ഇറങ്ങേണ്ടിടത്തു് ഇറങ്ങിയപ്പോൾ പണം കാണാനില്ല. ഇതു ജനിപ്പിച്ച ദുഃഖം താൽകാലികമായിരുന്നു. ഒരു വൈഷമ്യവും കൂടാതെ എനിക്കതു ഓർമ്മിക്കാൻ കഴിയും. പക്ഷേ ഈ പോക്കറ്റടിക്കു വളരെക്കാലം മുൻപു്, ഒരു നിരൂപകൻ കേരളത്തിലെ ഒരു കവി വാല്മീകിക്കു സദൃശ്യനാണെന്നു പ്രസംഗിക്കുന്നതു ഞാൻ കേട്ടു. ആ അത്യുക്തി കേട്ടപ്പോൾ എന്റെ ആത്മാവു് അപഹരിക്കപ്പെട്ടുവെന്നു് എനിക്കു തോന്നി. ഇന്നും അതെന്നെ ക്ലേശിപ്പിക്കുന്നു. അതിശയോക്തി നടത്തുന്നവൻ പോക്കറ്റടിക്കാരനാണു്.

ഇന്ദ്രശത്രു എന്ന വാക്കിനു് രണ്ടു തരത്തിൽ അർത്ഥം പറയാം. ഇന്ദ്രന്റെ ശത്രുവെന്നും ഇന്ദ്രൻ ആർക്കാണോ ശത്രു അവനെന്നും. ആദ്യത്തേതു് തൽപുരുഷ സമാസം. രണ്ടാമത്തേതു് ബഹുവീഹ്രി സമാസം. അന്തോദാത്തമായ സ്വരമാണു് തൽപുരുഷനു്. ബഹുവീഹ്രിക്ക് ആദ്യദാത്തസ്വരം. (ഉച്ചാരണത്തിൽ ഉച്ചരിക്കുന്ന സ്വരൻ ഉദാത്തം. ‘ഉച്ചൈരുദാത്ത!)

ഇന്ദ്രനെ കൊല്ലാനായി ശക്തനായ ഒരു പുത്രനുണ്ടാകണമെന്നു് വിചാരിച്ചു് ഒരു രാക്ഷസൻ യാഗം തുടങ്ങി. “സ്വാഹേന്ദ്രശത്രുർവ്വർദ്ധസ്വ” എന്ന മന്ത്രം ചൊല്ലിയപ്പോൾ ഋത്വിക് ആദ്യുദാത്തമായിട്ടു ഉച്ചരിച്ചു കളഞ്ഞു. അതുകൊണ്ടു ഹോമകുണ്ഡത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച പുരുഷൻ ഇന്ദ്രനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു. ഉച്ചാരണത്തിലെ ആരോഹാവരോഹണ ക്രമമനുസരിച്ചു് അർത്ഥം മാറിവരും എന്നതത്ത്വം ഉദാഹരിക്കുന്ന കഥയാണിതു്. ഉദാത്തത്തിനും അനുദാത്തത്തിനും മറ്റും ഈ വ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിൽ വാക്കുകളുടെ പ്രയോഗത്തെക്കുറിച്ചു് എന്തുപറയാനിരിക്കുന്നു? മലയാളഭാഷയിലെ വാക്കുകളെടുത്തു ബഷീർ പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ ‘പൂവമ്പഴം’ എന്ന കഥയുണ്ടാകുന്നു. ജയന്തി വാക്കുകൾ പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ ദേശാഭിമാനി വാരികയിലെ ‘പടവുകൾ’ എന്ന രാക്ഷസീയത ഉണ്ടാകുന്നു.

വേമ്പനാട്ടുകായലിന്റെ നടുവിൽനിന്നു കരയിലേക്കു വള്ളത്തിൽ പോയിട്ടുണ്ടോ? ഞാൻ പലതവണ പോയിട്ടുണ്ടു്. അങ്ങകലെ കര അവ്യക്തമായി ചാരനിറത്തിൽ കാണപ്പെടും. ക്രമേണ അതു പച്ചനിറമാകും. പിന്നീടു് പച്ചയുടെ തീക്ഷ്ണത കൂടും. മരങ്ങളുടെ ആകൃതികൾ. കരയോടു് അടുക്കുമ്പോൾ ഓരോ തെങ്ങും വിഭിന്നം. തികഞ്ഞ ആഹ്ലാദമാണു് കരയിൽ കാലെടുത്തുവയ്ക്കുമ്പോൾ. തിരിച്ചു കായലിന്റെ മദ്ധ്യത്തിലേക്കു ചെന്നാലോ? തെങ്ങുകളുടെ ആകൃതി നഷ്ടപ്പെടുന്നു. തീക്ഷ്ണതയാർന്ന ഹരിതവർണ്ണം. അതിന്റെ തീക്ഷ്ണത ഇല്ലാതാവുന്നു. പിന്നീടു് ചാരനിറം. ചാരനിറം അവ്യക്തമായി മാറുന്നു. കായലിന്റെ നടുവിലെത്തുമ്പോൾ, സാഹിത്യകൃതികൾ വായിക്കുമ്പോൾ ഈ രണ്ടനുഭവങ്ങളും ഉണ്ടാകാറുണ്ടു്. പക്ഷേ, ആദ്യത്തെ നോട്ടത്തിൽത്തന്നെ സ്പഷ്ടതയോടുകൂടി എല്ലാം കാണപ്പെടുന്നതാണു് ഉത്കൃഷ്ട സാഹിത്യം.

ഇതെഴുതുന്ന ആൾ തിരുവനന്തപുരത്തെ സയൻസ് കോളേജിൽ പഠിക്കുന്നകാലം. അന്നുമുണ്ടു് കുട്ടികൾക്കു മിലിറ്ററി ട്രെയിനിങ്ങ്. ഇന്നത്തെ എൻ.സി.സി.ക്കു പകരം മറ്റൊന്നു്. മൈതാനത്തിൽ നിന്നു് ഞങ്ങളൊക്കെ ലഫ്റ്റ് റൈറ്റ് ചവിട്ടുകയാണു്. അപ്പോൾ ഒരു ചിരി പരന്നു. ഗോദവർമ്മരാജയാണു് ഞങ്ങളുടെ ഓഫീസർ. അദ്ദേഹത്തിനും ചിരി നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. എന്താണു കാര്യമെന്നു് ഞാൻ നോക്കി. ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയുടെ കൗപീനം—പീതകൗപീനം എന്നു ശരിയായി പറയട്ടെ—അയാളുടെ നിക്കറിന്റെ ഇടയിലൂടെ ഊർന്നു താഴോട്ടിറങ്ങുന്നു. അയാൾമാത്രം അതറിയുന്നില്ല. ഞങ്ങളെല്ലാവരും കാണുന്നുണ്ടു്. കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കാൻ ട്രാവൻകൂർ സ്റ്റേറ്റ് ഫോഴ്സസിൽ നിന്നെത്തിയ സുബേദാർ ‘ഹാൾട്ട്’ പറഞ്ഞ് ആ പീതകൗപീനധാരിയെ പറഞ്ഞയച്ചു.

സി. കെ. ശാന്ത ദേശാഭിമാനി വാരികയിലെഴുതിയ ‘നീലക്കുന്നുകളുടെ നിഴൽ’ എന്ന ചെറുകഥ ഉത്സാഹത്തോടെയാണു് ഞാൻ വായിച്ചുതുടങ്ങിയതു്. ഭർത്താവിന്റെ ജോലിസ്ഥലത്തു ഭാര്യ പോകുന്നു. തോമസ്കുട്ടി എന്ന ചെറുപ്പക്കാരനെക്കുറിച്ചു് ബസ്സിലിരിക്കുമ്പോൾ കേൾക്കുന്നു. എത്തേണ്ടിടത്തു് എത്തിയപ്പോൾ “ഉശിരുള്ള ചെറുപ്പക്കാരനായ” തോമസ്കുട്ടിയെ പ്രതിയോഗികൾ കൊന്നുകളഞ്ഞെന്നു് ഭർത്താവിൽനിന്നു ഗ്രഹിക്കുന്നു. കഥയുടെ ആരംഭത്തോടോ മദ്ധ്യത്തോടോ ഒരു ബന്ധവുമില്ലാത്ത മരണം. വിപ്ലവം തിരുകിവയ്ക്കാനുള്ള ഒരു കൊലപാതകം. തൊണ്ടു കയറ്റിപ്പോകുന്ന ചക്കടാവണ്ടിയിൽനിന്നു് ഒരു തൊണ്ടു വീഴുന്നതുപോലെ തോമസ്കുട്ടി അങ്ങു വീഴുന്നു. സതീർത്ഥ്യന്റെ പീതകൗശേയം ഊർന്നിറങ്ങിയതുപോലെ തോമസ്കുട്ടി ഊർന്നിറങ്ങുന്നു. ഗോദവർമ്മതിരുമേനിമാത്രം ചിരിക്കാനില്ല.

സാഹിത്യത്തിലെ പരീക്ഷണങ്ങൾ പ്രതിഭാശക്തിയോടു ബന്ധപ്പെട്ടവയല്ല, ദൗർബ്ബല്യത്തോടു ചേർന്നുനില്ക്കുന്നവയാണു്. കുട്ടികൃഷ്ണമാരാരെ പ്പോലെ, ജോസഫ് മുണ്ടശ്ശേരി യെപ്പോലെ എഴുതാൻ കഴിവില്ലാത്തവർ തങ്ങളുടെ അശക്തി മറച്ചുവയ്ക്കാൻവേണ്ടി ദുർഗ്രഹമായി എഴുതുന്നു. ആ ദുർഗ്രഹത പരീക്ഷണമാണെന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. നവീനന്മാരുടെ ഏതുരചനയും നോക്കുക. ചിന്തയെ മറച്ചുവയ്ക്കാനുള്ള അവരുടെ താൽപര്യം ആ രചനകളിൽ പ്രകടമാണു്. എന്തുകൊണ്ടാണു് ആ താൽപര്യം? ചിന്തയില്ലാത്തതു കൊണ്ടുതന്നെ. ദുർഗ്രഹമായി എഴുതിയാൽ തങ്ങൾ സാഹിത്യത്തിന്റെ ആഴത്തോളം ചെല്ലുന്നവരാണെന്നു ബഹുജനം കരുതുമെന്നും ഇക്കൂട്ടർ വിചാരിക്കുന്നു.

ഇനി വേറൊരു പരീക്ഷണം നോക്കിയാലും ആന്റിനോവൽ എന്ന നോവൽ. രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കു മുൻപു് അന്തരിച്ച ട്രൂമൻകപോട്ടി യാണു് ഇതിന്റെ ഉദ്ഘോഷകൻ. ഇദ്ദേഹം അന്തസ്സാരശൂന്യനായ സാഹിത്യകാരനാണു്: പക്ഷേ പ്രഗല്ഭനായ ജർണ്ണലിസ്റ്റ്തന്നെ. ഷണ്ഡനു സുന്ദരിയെ കിട്ടിയാലെങ്ങനെ? ങ്ങ്ഹു എന്നു ശബ്ദം കേൾപ്പിച്ചുകൊണ്ടു് അവളെ തലതൊട്ടു കാലുവരെ തടവും. അതല്ലാതെ ഒന്നും കഴിയുകയില്ല അയാൾക്ക്. ട്രൂമൻ കപോട്ടി അങ്ങനെ തടവിയതിന്റെ ഫലങ്ങളാണു് Other Voices, Other Rooms, Breakfast at Tiffany’s ഈ കൃതികൾ. ക്ഷുദ്രങ്ങളാണിവ. കപോട്ടിക്കു അതു മനസ്സിലായതുകൊണ്ടു് ന്യൂ ജർണ്ണലിസത്തിലേക്കു തിരിഞ്ഞു: ആന്റി നോവൽ എന്നു് അതിനു പേരുമിട്ടു. റിപോർട്ടാഷും ഫിക്ഷനും കൂട്ടിക്കലർത്തി. In Cold Blood എന്ന ഒരാന്റി നോവൽ അദ്ദേഹം രചിച്ചു. കുറെ ആളുകൾ അതിനെ വാഴ്ത്താനുണ്ടായി. പക്ഷേ, ഹ്രസ്വമായ കാലത്തിനകത്തു് അതു് അന്തർദ്ധാനം ചെയ്തു.

Genius is without strain— ആയാസരഹിതമായിട്ടാണു് പ്രതിഭ വിലസുന്നതു്— നല്ല കഥയെഴുതിക്കഴിഞ്ഞാൽ, നല്ല കാവ്യം രചിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, നല്ല നിരൂപണം എഴുതിക്കഴിഞ്ഞാൽ തങ്ങളെങ്ങനെയാണു് ആ രചന നിർവ്വഹിച്ചതെന്നു വിചാരിച്ചു് എഴുത്തുകാർ അദ്ഭുതപ്പെടും. ആയാസപൂർണ്ണമായി എഴുതുന്ന നവീന കവികളും പ്രതിഭയുള്ളവരല്ല, ചിന്താശീലരല്ല.

സാധുജനസംരക്ഷകനായി ഭാവിക്കുന്ന മന്ത്രിയുടെ കാറിടിച്ചു് ഒരു പാവം മരിക്കുന്നു. ‘അലവലാതികൾ വലിഞ്ഞെത്തുന്നതിനുമുൻപു്’ കാറ് വിടാൻ മന്ത്രി ആജ്ഞാപിക്കുന്നു. ഇതാണു് ബിന്ദു തുറവൂർ, കുമാരി വാരികയിലെഴുതിയ ‘രക്ഷകൻ’ എന്ന കഥയുടെസാരം. കമന്റ്സ് നല്കട്ടെ. (1) എന്റെ ചെറുപ്പകാലത്തു് ഉണ്ടായിരുന്നതിനെക്കാൾ ബോറന്മാർ സാഹിത്യത്തിൽ കൂടിയിരിക്കുന്നു ഇക്കാലത്തു്. (2) ഞാൻ ഫിലിപ്പീൻസിലെ മാർകോസാ യിരുന്നെങ്കിൽ ബിന്ദുവിനെ ആക്വിനോ ആയി കരുതുമായിരുന്നു. (3) ഇമ്മാതിരി കഥകളെഴുതുന്നവരെല്ലാം ഒരുലക്ഷം രൂപ വീതം പിഴയൊടുക്കാൻ കോടതി ആജ്ഞാപിക്കണം. (4) കുമാരി വാരികയുടെ ശൂന്യമായ 21-ആം പുറം അക്ഷരങ്ങൾ കൊണ്ടു നിറയ്ക്കുന്ന ബിന്ദു പാവപ്പെട്ട വായനക്കാരന്റെ മനസ്സു് മാലിന്യം കൊണ്ടു നിറയ്ക്കുന്നു. (5) ഇരുപത്തിനാലു മണിക്കൂർ കഴിഞ്ഞാൽ ശവം അഴുകും. രണ്ടുമണിക്കൂർ കഴിഞ്ഞാൽ മീൻ ചീഞ്ഞു നാറും. അച്ചടി തുടങ്ങുന്ന നിമിഷംകൊണ്ടു് ‘രക്ഷകൻ’ നാറിത്തുടങ്ങുന്നു.